1.3 Omgevingsdienst Drenthe - Najaarsrapportage 2024 OD Drenthe met aanbiedingsbrief
Tekst van het document
Aan
De colleges van burgemeester en wethouders en gedeputeerde staten van Drenthe Verzending per mail
Ons kenmerk
Uw brief van/kenmerk
Cluster
202400813
-
Staf
Bijlage(n)
Behandeld door
Telefoon
1
M. van den Berg
0592-754569
Datum
26 november 2024
m.vandenberg@oddrenthe.nl
Onderwerp
Najaarsrapportage Omgevingsdienst Drenthe
Geacht college, Hierbij bieden wij u de 8-maandsrapportage aan, inclusief de bijbehorende eindejaarsprognose. Deze rapportage is vastgesteld tijdens de vergadering van het dagelijks bestuur van 25 november. De rapportage laat een helder overzicht van de voortgang van uw milieutaken. De productie t/m augustus ligt goed op koers. De verwachting is dat het jaarprogramma bijna volledig gerealiseerd zal worden. Daarnaast wordt gekoerst op een positief rekeningresultaat. In deze brief leest u meer over de voortgang en de eindejaarsprognose. Voor een gedetailleerde toelichting verwijzen wij u naar bijgesloten rapportage. Trends in de milieuwerkzaamheden In de afgelopen maanden zijn verschillende opvallende trends zichtbaar geworden in de uitvoering van onze milieudiensten: • Drugsdumpingen en productielocaties: In verschillende gemeenten zijn dit jaar drugsdumpingen geconstateerd of zijn er drugsproductielocaties ontdekt. • Illegale asbestsaneringen: Onze toezichthouders constateren steeds vaker illegale saneringen van asbest. • Luchtwassers agrarische bedrijven: Bij het toezicht op agrarische bedrijven blijkt dat veel luchtwassers niet goed functioneren.
• Robotisering van asbestproces: De pilot om het asbestproces te robotiseren is zo succesvol dat dit inmiddels is uitgerold naar meerdere gemeenten, wat zorgt voor een snellere en efficiëntere uitvoering van dit administratieve proces. • Inventarisatie propaantanks: De Drentse propaantanks zijn met behulp van AI geïnventariseerd en geregistreerd in het Register Externe Veiligheid. • WOO- en handhavingsverzoeken: Het aantal WOO-verzoeken (48 stuks) en handhavingsverzoeken (27 stuks) is hoog. 1/2
• • •
•
•
Stijging persvragen: Er is een opvallende toename in het aantal persvragen en informatieverzoeken. Blauwdrukregels milieu: We zijn gestart met het opstellen van blauwdrukregels op het gebied van milieu. Gemeenten kunnen dit gebruiken bij het opstellen van omgevingsplannen. Bodemadviezen: Het aantal bodemadviezen ligt lager dan verwacht. Dit komt mede omdat is gebleken dat er vergunningen bouw worden afgegeven zonder dat hiervoor bodemadvies is ingewonnen (risico bouwen op vervuilde grond). Doorlooptijden en personele krapte: Door een groot aantal aanvragen/meldingen en beperkte personeelscapaciteit is de doorlooptijd langer, vooral bij geluid-gerelateerde aanvragen. Om deze krapte te verlichten, zijn er recent nieuwe collega’s gestart en worden trainees opgeleid. Regulier toezicht en VTH-taken: De inzet voor regulier toezicht ligt wat achter vanwege de extra inzet die nodig is voor de complexe VTH-taken. Het is belangrijk om vooral daar te zijn waar de prioriteit het hoogst is. Veelal gaat het bij complexe VTH-taken om overlastgevende situaties.
Verwachting: 98% realisatie en positief rekeningresultaat De voortgang van uw milieuwerkzaamheden verloopt goed. Tot en met augustus is 65% van het jaarprogramma gerealiseerd. Omdat de productie op schema ligt, verwachten we dat het jaarprogramma grotendeels zal worden gehaald (98%). Dit past binnen de afgesproken bandbreedte van 98-103%. Daarnaast wordt gekoerst op een positief resultaat van circa € 370K. Deze verwachting is gebaseerd op een 98% realisatie van het jaarprogramma. De definitieve afrekening vindt plaats op basis van de daadwerkelijke realisatie. Impact Omgevingswet: Toename van meldingen Dit jaar doen we gezamenlijk ervaring op met de Omgevingswet. De rapportage bevat een tabel waarin de aannames uit de impactanalyse worden vergeleken met de praktijk tot nu toe. Diverse verwachte effecten lijken zich te realiseren, zoals een afname van het aantal vergunningaanvragen, een toename van (bodem)meldingen en een hogere inzet op klachten. Hoewel deze trends zichtbaar zijn, is het nog te vroeg om definitieve conclusies te trekken. Onder meer vanwege het nog hoge aantal zaken die eind 2023 onder het oude recht zijn ingediend. Op dit moment is er nog geen aanleiding om de gehanteerde 0-lijn in de begroting 2025 aan te passen.
We blijven ons voortdurend inzetten voor procesverbeteringen, samenwerking en het oplossen van eventuele kinderziektes die zich voordoen door de grote stelselherziening. Met deze rapportage menen wij u een duidelijk overzicht te bieden van de voortgang van de milieutaken en de prognoses tot het einde van het jaar. Wij verzoeken u vriendelijk om de rapportage ter informatie door te sturen naar uw raden. Hoogachtend, Het dagelijks bestuur van de RUD Drenthe,
De voorzitter, R.H. Meijer
de secretaris, M. Heidekamp-Prins
2/2
Najaarsrapportage 2024
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken
Colofon Wij zijn Omgevingsdienst Drenthe. We hebben de milieukennis en -kunde, zijn betrouwbaar,
3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp
innovatief en toekomstgericht. Samen met onze partners dragen we proactief en resultaatgericht bij aan een belangrijke taak: een schoon en veilig
4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Drenthe. Nu én voor de volgende generaties.
Uitgave 1 november 2024 Omgevingsdienst Drenthe Postbus 1017 9400 BA Assen
0800-9102 www.oddrenthe.nl Regiegroep@oddrenthe.nl Fotogra昀椀e Cover: Rudmer Zwerver Fotogra昀椀e Binnenwerk: Jan Duker - Anne Coatesy - Matthias Groeneveld - Fauxels - Maarten Zeehandelaar - Riekus Denise Jans - Sander van der Werf -
2
Samenvatting
Managementsamenvatting
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning
In deze Najaarsrapportage 2024 vertellen we over de gerealiseerde dienstverlening in de periode 1 januari 2024 – 1 september 2024. En meer speci昀椀ek, over onze ervaringen in de afgelopen 8 maanden met de nieuwe Omgevingswet.
pas. We zien een bezetting passend bij de begrote formatieve ruimte. Ook over de begrote staat van baten en lasten zijn we voorzichtig positief. Dit maakt dat we een prognose van 98% te verwachten totale productie kunnen afgeven. Dit jubileumjaar stellen we ons opnieuw voor, met een nieuwe naam en een nieuw logo. Met ingang van 1 oktober 2024 heten we Omgevingsdienst Drenthe. Volgend jaar komt daar een nieuw kantoorpand bij. Mijlpalen die het succes en de trots van onze dienst goed weerspiegelen.
Sinds 1 januari 2024 hebben we bij de uitvoering van onze taken te maken met een nieuw wettelijk kader. Door het werk te prioriteren, hielden we grip op de totale opgave. Op dit punt in de tijd kunnen we terugblikken op de geschatte uitzetting van 5% benodigde ‘Omgevingswet’ uren. We vertellen in dit rapport over de e昀昀ecten op in het Jaarprogramma gemaakte keuzes en uitgangspunten.
Onze professionals zorgen elke dag met passie voor het verbeteren van de Drentse omgevingskwaliteit. We werken aan maatschappelijke thema’s die dagelijks in de krant staan zoals duurzaamheid, schone lucht en veiligheid. In dit rapport beschrijven we situaties en uitdagingen die we in de praktijk tegenkomen. Daaruit blijkt: het realiseren van een maximaal milieurendement is een inspanning van vele ketenpartners samen.
De blik is ook al voorzichtig gericht op de eindejaar horizon. Personeel lopen we in de
5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
We nodigen u van harte uit om eventuele wensen en aandachtspunten die u na het lezen heeft, aan ons kenbaar te maken. Uiteraard zijn wij graag bereid u toelichting te geven wanneer uw College/Raden/Staten hierom verzoeken.
Robert Meijer en Marjan Heidekamp Voorzitter en secretaris dagelijks bestuur Omgevingsdienst Drenthe
3
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening
1 Analyse dienstverlening
2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
In dit hoofdstuk vatten we de realisatie van uw milieudoelen samen. Na acht maanden hebben we 65% van het Jaarprogramma 2024 weten te realiseren. We verwachten uit te komen binnen de afgegeven bandbreedte realisatie van 98-103%. De uren indirect productief Omgevingswet maken deel uit van het totaal van 24.160 uur voor de indirect productieve uren. Deze maken geen onderdeel uit van de 5% impact Omgevingswet, dat betreft de invoed op de categorie 'direct productieve uren'.
Productie tot 1 september 2024
216.096 UREN JAARPROGRAMMA
GEPLANDE UREN 2024
REALISATIE UREN 2024
PRODUCTIE PERCENTAGE%
Vergunningen
48.786
35.003
72%
Toezicht & Klachten
77.939
48.931
63%
Bodem
32.590
17.747
54%
Advies
5.590
4.900
88%
Juridisch
4.580
3.433
75%
Procesondersteuning
11.136
7.575
68%
Extra opdrachten
5.140
1.857
36%
Complexe VTH-taken
6.175
4.184
68%
Indirect productief Omgevingswet
8.600
7.506
87%
Indirect productief overig
15.560
8.467
54%
Totaal
216.096
139.603
65%
TAAKVELD
139.603 UREN REALISATIE (65%)
Verwachte eindprognose: 98-103%
Tabel 1 inzet tot 1 september 2024 binnen de verschillende taakvelden
4
Samenvatting
2 Realisatie per taakveld
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Met de voeten in de klei zien we hoe beleid uitwerkt in de praktijk. Maximaal milieurendement realiseren is een inspanning over taakvelden heen en met vele ketenpartners samen. In dit hoofdstuk delen we inzichten en effecten met betrekking tot de uitvoering van het VTH-takenpakket.
De laatste maanden komen steeds meer informatieverzoeken en verzoeken voor het intrekken van omgevingsvergunningen binnen ten behoeve van de LBV-regeling (Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties). Verwacht wordt dat dit de laatste maanden van dit jaar verder toeneemt.
2.1 Taakveld vergunningen
Daarnaast merken we dat vergunningsaanvragen en adviesverzoeken langer dan gewenst blijven liggen. De vraag overstijgt de beschikbare capaciteit. Dit geldt met name voor advisering op het milieuaspect geluid. Door gebruik te maken van de prioriteitenladder proberen we versneld door onze hoge werkvoorraad heen te komen. Om de personele krapte op te vangen zijn we druk bezig met het opleiden van trainees en zijn recent nieuwe collega’s gestart.
Tijdsbesteding op het taakveld Vergunningen loopt iets voor op de verwachte ureninzet. Dit heeft hoofdzakelijk te maken met de toegenomen inzet van onze adviseurs. Veel van deze uren zijn ingezet op zaken die zijn ingediend onder het oude recht (zaken van voor 1 januari 2024). We zien dat veel van deze zaken, stil zijn komen te liggen. Dit betreft circa 60, overwegend agrarische, zaken (vergunningaanvragen, OBM en MERbeoordelingen). De procedure ligt stil door het onderdeel natuur, waar de Provincie Drenthe bevoegd gezag over is. Wanneer op enig moment duidelijkheid komt over het onderdeel natuur zal ook het onderdeel milieu van de aanvraag geactualiseerd moeten worden door de initiatiefnemer. Dat betekent nog langere doorlooptijden.
5
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp
Het valt op dat we voor het taakveld Vergunningen in de eerste 8 maanden onze uren grotendeels hebben ingezet op ‘oude’ zaken. Opgemerkt dient te worden dat gemeenten veel aanvragen heel laat hebben doorgezet. Doordat veel aanvragen en meldingen nog onder het oude recht zijn ingediend blijven nieuwe zaken onder de Omgevingswet achter in het eerste deel van het jaar. Er worden wel meer meldingen (en gegevens en bescheiden) ingediend maar vooralsnog minder dan verwacht. De Omgevingswet is onduidelijk in wat allemaal moet worden gemeld / geïnformeerd met gegevens en bescheiden.
Taakveld toezicht & klachten In de Voorjaarsrapportage 2024 gaven we de verwachting af dat de inzet zoals opgenomen in het Jaarprogramma 2024 daadwerkelijk wordt benut. Deze prognose moeten we naar beneden toe bijstellen. We zien dat onze toezichthouders meer tijd besteden aan complexe VTH-taken. Ook het op vlieghoogte brengen van nieuwe collega's kost meer tijd dan vooraf werd ingeschat. Overeenkomstig de prioriteitenmatrix gaat dit ten koste van de tijd die besteed wordt aan programmatisch milieutoezicht. We lichten hieronder beide toe:
Doordat elke mba apart gemeld moet worden, worden er vaak mba's door initiatiefnemers over het hoofd gezien. Hier moet dan weer op gewezen worden en al die verschillende zaken zorgen voor extra werk en een onoverzichtelijke situatie. Door het ontbreken van de onlosmakelijkheid lijkt het erop dat we veel zaken missen. Initiatiefnemers worden vermoedelijk niet altijd gewezen op het feit dat er mogelijk een milieubelastende activiteit is waar rekening mee gehouden moet worden.
•
Bij het verdelen van de ingebrachte uren voor complexe VTH-taken is de inschatting gemaakt dat 36% van de inzet zal worden ingevuld door toezichthouders. Dit blijkt echter 48% te zijn. Deze verhoogde inzet op de complexe VTH-taken is ten koste gegaan van de inzet op het taakveld toezicht & klachten. De verhoogde inzet op complexe VTH-taken zal, mede door het ontstaan van niet voorziene complexe VTH-taken, verder oplopen.
4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Verhoogde inzet van toezichthouders bij complexe VTH-taken.
• Aardappelverwerker Avebe draagt bij aan een duurzame productieketen door bijvoorbeeld waterbesparing en verkleining van de CO2-uitstoot. Wilbert Jager, manager omgeving, legt uit waarom tijdigheid van vergunningverlening belangrijk is: “Royal Avebe werkt met innovatieve technieken aan de omslag van dierlijke naar plantaardige producten. De Omgevingsdienst helpt ons bij de naleving van veiligheids- en gezondheidsrisicovoorschriften. Ze hebben veel kennis in huis waardoor wij beter kunnen anticiperen op veranderingen die de Omgevingswet met zich meebrengt “.
Opleidingen voor trainees en mogelijkheid tot doorstroming.
De afgelopen jaren hebben we hard gewerkt om onze formatie op orde te krijgen. Er zijn veel nieuwe collega’s in dienst gekomen om de openstaande vacatures in te vullen. De meeste vacatures voor toezichthouders en handhavers zijn inmiddels ingevuld. Om deze nieuwe collega’s goed opgeleid te krijgen, volgen ze verschillende cursussen en opleidingen. Daarnaast worden zij begeleid door ervaren collega’s, om het vak te leren. De tijd die daarmee gemoeid gaat, komt ten koste van het taakveld toezicht & klachten. Herbeoordelingen Onder de Omgevingswet zijn milieubelastende activiteiten melding plichtig geworden, terwijl onder de oude wetgeving hiervan helemaal geen sprake was. Daarnaast zijn er activiteiten die voorheen melding plichtig waren en nu juist vergunning plichtig zijn geworden. Dit betekent dat toezichthouders milieulocaties vaker moeten aanschrijven op het indienen van een melding of het aanvragen van een omgevingsvergunning dan voorheen. Dit laatste zien we relatief veel in de branches Agrarisch en MKB & Gebouwen.
Foto werkbezoek Avebe, Gasselternijveen, juni 2024.
De Omgevingswet vraagt voor wat betreft de toezichtstaken extra tijd. Niet alleen bij de in 2024 opgestarte controles, maar ook bij controles die vorig jaar zijn gestart. 6
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Bij sommige processen en producten neemt de administratieve afhandeling toe. Met robotisering proberen we die beter en sneller uit te voeren. Bij het product ‘asbestmelding’ (duizenden per jaar) is dit recent succesvol geïmplementeerd.
De overtredingen die in 2023 zijn geconstateerd en in 2024 nog openstaan moeten namelijk herbeoordeeld worden. In sommige gevallen is er geen sprake meer van een overtreding, in andere gevallen moet op andere wetgeving worden aangeschreven. Bovendien zijn met de inwerkingtreding van de Omgevingswet veel middelvoorschriften vervangen door doelvoorschriften en zorgplichtbepalingen. Hierdoor heeft de overtreder meerdere middelen om tot het beoogde doel te komen of aan de zorgplicht te voldoen. Hierover is afstemming tussen de overtreder en de toezichthouder.
Door het robotiseren van asbestmeldingen is er meer werk binnengekomen. Dat is een goede ontwikkeling omdat we overzicht willen krijgen. Onze toezichthouders asbest hebben geconstateerd dat er meer illegale saneringen hebben plaatsgevonden. We hebben ook aantoonbaar meldingen niet ontvangen (25% van de saneringen hebben we niet gemeld gekregen).
Branche Agrarisch Binnen de branche Agrarisch worden relatief veel onjuist werkende luchtwassers geconstateerd en de vermoedelijke trend is dat dit ook blijft stijgen. Dit wordt met name veroorzaakt doordat er binnen de agrarische sector meer luchtwassers in worden gezet om ammoniak af te vangen, maar ook doordat de gebruikers niet altijd de juiste kennis hebben om een luchtwasser goed te laten werken. Risico hierbij is dat er ongewild meer ammoniak wordt uitgestoten, met een negatief e昀昀ect op het verminderen van de stikstofuitstoot. Branche MKB & Gebouwen
Robotisering
In 20-30% van de uitgevoerde controles door de branche MKB & Gebouwen is sprake van bedrijfsbeëindiging. Bedrijfsbeëindiging in de letterlijke zin van het woord, maar soms wordt ook geconstateerd dat er een geheel andere milieulocatie is gevestigd dan was vergund/gemeld. De toezichthouders schrijven de eigenaar/gebruiker dan aan op het doen van een eindsituatie bodemonderzoek, het afvoeren van afvalsto昀昀en of het doen van een nieuwe melding/aanvragen omgevingsvergunning.
In samenwerking met de gemeente Emmen is een pilot uitgevoerd om het DSO asbest proces te robotiseren. Omdat de meeste asbest aanvragen voor de Omgevingsdienst Drenthe worden de DSO asbest aanvragen eerst naar de Omgevingsdienst gestuurd. De robot controleert of het een particulier of alleen een sloop melding is en in dat geval wordt de aanvraag weer teruggezet naar de gemeente. De overige aanvragen zijn voor Omgevingsdienst Drenthe bestemd en kunnen direct in behandeling worden genomen.
Branche Asbest
Inmiddels is de pilot in productie genomen en verwerkt de robot de asbest aanvragen voor de gemeente Emmen, Noordenveld, Coevorden en Borger-Odoorn. Met de andere gemeenten worden afspraken gemaakt voor het direct doorsturen van de asbestmeldingen. Voordeel van het robotiseren is dat er geen meldingen bij de gemeenten blijven liggen en dat de administratieve termijnen die voor asbestsaneringen gelden beter gehandhaafd worden.
We kregen van onze ketenpartners signalen dat er illegale asbestsaneringen in 2022 in Drenthe hebben plaatsgevonden. Vanwege het gebrek aan capaciteit gaan we daarvan de tien meest risicovolle illegale asbestsaneringen nader onderzoeken. Dit onderzoek moet uitwijzen wat de daadwerkelijke (gezondheids-) risico's zijn geweest. Illegale asbestsaneringen dragen bij aan het ongewenst verspreiden van asbestvezels in de leefomgeving. Naast dat dit gezondheidsrisico's oplevert voor degene die de sanering uitvoert, levert dit dezelfde risico's op voor de omgeving in de nabijheid van de gesaneerde locatie. Het onderzoek krijgt mogelijk in 2025 een vervolg.
7
2.2 Taakveld bodem
evaluatierapporten worden opgevraagd (het gaat om 15 systemen). Van een aantal nog niet afgeronde toezicht- en vergunning zaken wordt in overleg met de provincie beoordeeld of deze nog door ons gaan worden beoordeeld.
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp
Wat betreft het taakveld bodem lopen we achter ten opzichte van de geplande uren. Naar verwachting komen we uit op een gemiddelde realisatie van 80% versus de in het Jaarprogramma 2024 opgenomen raming. Tussen de verschillende bevoegde gezagen zien we echter relatief grote verschillen. Dit komt deels doordat er nog veel lopende zaken vanuit het overgangsrecht onder het bevoegd gezag van de provincie vallen. Ook ligt de inzet op bodemadviezen lager dan verwacht. Wij hebben gemerkt dat wij niet alle vragen ontvangen die we van de bevoegde gezagen zouden moeten ontvangen. Dit gaat bijvoorbeeld om bodem adviesvragen bij het afgeven van bouwvergunningen. Dit brengt risico's met zich mee en heeft ook als gevolg dat ons bodeminformatiesysteem niet compleet is. Dit is weer van invloed op de kwaliteit van advisering in de toekomst. Momenteel zijn we aan het onderzoeken hoe groot de omvang is en hoe dit opgelost kan worden.
4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning
Kenniscafe Leefomgeving
5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Op 24 juni 2024 hebben wij in samenwerking met de gemeentes MiddenDrenthe en Westerveld een informatieavond over ‘grondverzet onder de Omgevingswet’ gehouden in het gemeentehuis van Midden-Drenthe. Deze goedbezochte en interactieve informatieavond was speciaal voor bedrijven die veel doen met grondverzet. We gaan nog meerdere informatiesessies plannen in andere delen van Drenthe.
Verder voeren wij de lopende zaken m.b.t. open bodemenergiesystemen uit voor de provincie. Het betreft een vooroverleg voor een vergunningaanvraag voor een open bodemenergiesysteem, betrokkenheid bij een project m.b.t. een haalbaarheidsstudie voor een collectief open bodemenergiesysteem in een woonwijk en het verstrekken van informatie m.b.t. open bodemenergiesystemen aan derden. Incomplete zaken Op het gebied van bodem is er veel veranderd met ingang van de Omgevingswet. Bij elke gemeente zijn er inmiddels zaken binnengekomen die voorheen onder het bevoegd gezag van de provincie vielen. De Omgevingswet is voor onszelf wennen maar dat geldt ook zeker voor de indiener. De informatie die wij aangeleverd krijgen bij meldingen/ informatieplichten is nog lang niet altijd juist en compleet.
In de komende periode staat ook weer de Noord-Nederlandse Bodemdag op het programma. Deze editie zal worden gehouden op 14 november 2024 in Leeuwarden.
Drugsdumpingproblematiek WKO In 2024 zijn er tot nu toe in verschillende gemeentes drugsdumpingen geweest of locaties ontdekt waar drugsproductielocaties ontdekt zijn. We zorgen er bij een dergelijk ongewoon voorval voor dat deze zo snel mogelijk opgepakt wordt en de onderlinge samenwerking hierin wordt steeds beter. Om het proces rondom ongewone voorvallen en klachten nog soepeler te laten verlopen, lopen er momenteel sprintsessies om het gehele proces te perfectioneren.
Wij verwachten aan het einde van dit jaar alle informatie voldoende op orde te hebben om met ingang van 2025 actief toezicht uit te kunnen voeren bij de open bodemenergiesystemen. Het digitale systeem ’BOL online’ is gecheckt op juistheid en volledigheid van de ingevoerde informatie. Hierbij hebben wij de nodige invoerfouten geconstateerd. De resterende maanden van dit jaar besteden wij aan het optimaliseren van de geregistreerde gegevens. Dit is van belang voor het goed kunnen uitvoeren van toezicht bij de open bodemenergiesystemen. Daarnaast worden de nog ontbrekende 8
2.3 Taakveld advies
Lucht
We geven specialistisch advies over milieuonderwerpen zoals bodem, lucht, omgevingsveiligheid of geluid waarbij we bijvoorbeeld keuringsrapporten beoordelen, onderzoeksrapporten opstellen en juridische advisering bieden.
Er is een start gemaakt met het CIMLK (centraal instrument monitoring luchtkwaliteit) en we zijn betrokken bij het opzetten van een landelijke/regionale meetdienst voor zowel luchtemissies als luchtkwaliteit. Dit geeft een gedetailleerder lokaal luchtkwaliteitsbeeld. Het kan worden gebruikt als input voor grootschalige kwaliteitskaarten. We zien wel dat de noodzaak van vraag gestuurde opdrachten tot gevolg heeft dat de meetactiviteiten vertragen.
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Geluid Geluid speelt bij vrijwel elke ruimtelijke ontwikkeling een rol. Prioriteren is lastig door de vele gelijkwaardige vragen, het soms te laat doorzetten van aanvragen of het ontbreken van noodzakelijke informatie. Hierdoor nemen doorlooptijden nog steeds toe. In het kader van Omgevingstafels wordt advies vaak "met SPOED" gevraagd. Dit is niet altijd haalbaar. De krapte op de arbeidsmarkt aan geluidsadviseurs noodzaakt ons in te zetten op trainees. Het kost tijd om deze medewerkers op te leiden.
Er liggen ook nog veel vraagstukken vanuit het oude recht. Deze vragen nog veel inzet. Het werken met de Omgevingswet komt langzaam op gang. In diverse trajecten leidt het aspect geur tot discussiepunten. Brongerichte maatregelen zijn nodig om geuroverlast te verminderen. Geurbeleid is echt een thema in ontwikkeling.
Verder zijn er ontwikkelingen op het gebied van Energie Opslag Systemen (EOS). Ook is er een stijgende vraag naar advies bij gezoneerde industrieterreinen (met name omzetting naar GPP's) en het vaststellen van Basis Geluid Emissies (BGE's) bij wegen voor 2026. Licht
Blauwdrukregels
Het aspect licht begint nu echt een rol te spelen binnen de bescherming van het milieu. Er is meer bewustwording van de impact van licht op de fysieke leefomgeving. In de omgevingsplannen is het nog niet echt onderwerp van gesprek. Hier zetten we wel op in. Lichtinstallaties zijn aan vernieuwingen onderhevig, de laatste jaren zijn deze lichtinstallaties voornamelijk op LED gebaseerd. De kleurtemperatuur van LED geeft een andere beleving dan de traditionele lamp. Er zijn plannen om in de ‘Richtlijn lichthinder’ de kleurtemperatuur als grenswaarde voor bepaalde lichttoepassingen op te nemen.
De Omgevingsdienst heeft een extra opdracht gekregen om milieuregels op te stellen die door alle gemeenten in het omgevingsplan kunnen worden opgenomen. Daarmee bereiken we meer uniformiteit in Drenthe. Het maken van uniforme keuzes in Omgevingsplannen kan bijdragen aan het dempen van kostenstijgingen. Denk bijvoorbeeld aan blauwdrukregels voor het thema ‘geur’.
Omgevingsveiligheid Alle aanwezige Drentse propaantanks zijn met behulp van AI geïnventariseerd. De onbekende tanks zijn in het Register Externe Veiligheid geregistreerd. Samen met team Toezicht wordt besproken hoe hier mee om wordt gegaan. De gifwolkaandachtsgebieden zijn voor het grootste deel her berekend. Van een aantal locaties is dit lastig omdat er geen kwantitatieve risicoanalyses aanwezig zijn. Bij deze bedrijven zou dan een nieuw rekenmodel opgesteld moeten worden. Er wordt daarnaast gewerkt aan een nieuwe PGS (publicatiereeks voor gevaarlijke sto昀昀en) voor biovergisters. 9
2.4 Taakveld juridisch
2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken
In de Voorjaarsrapportage is benoemd dat de realisatie van het taakveld juridisch voorliep op de geplande uren en deze trend heeft zich afgelopen maanden doorgezet. Door de komst van de Omgevingswet zijn er veel zaken welke vanuit het oude recht naar het nieuwe recht getrokken moeten worden en dit vergt veel tijd. Dit is niet speci昀椀ek toe te schrijven aan afzonderlijke vergunning-, handhaving- of bodemzaken. De adviesvragen vanuit de gemeenten daarentegen vallen tegen, waarschijnlijk door het wennen aan de nieuwe werkwijze met de Omgevingswet. Bovenstaande uren zijn terug te vinden in de post ‘500 Juridische ondersteuning’.
De Voorjaarsrapportage is in juni /juli 2024 individueel besproken waarbij de onder- en overschrijdingen van extra opdrachten en complexe VTH-taken is besproken. Hierbij is aandacht geweest voor het onverwacht doorlopen van extra opdrachten en complexe VTH-taken uit 2023, zonder de juiste 昀椀nanciële dekking. Daarnaast zijn zaken besproken die bestempeld kunnen worden als complexe VTH-taak. In geval met betre昀昀ende deelnemer overeenstemming is gevonden, zijn er meerwerk opdrachten opgesteld.
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Tijdens de gesprekken zijn ook de onderschrijdingen besproken. Daar waar de verwachting was dat de onderschrijdingen blijvend zijn, worden minderwerk opdrachten opgesteld. De uren die vrijkomen bij de minder werkopdrachten zorgen voor een gedeeltelijke dekking voor de meerwerkopdrachten. In veel gevallen zijn deze uren gemaakt binnen het taakveld toezicht & klachten, programmatisch milieutoezicht.
Verder is de inzet op het aantal Woo-verzoeken in vergelijking met andere jaren nog steeds hoog en zijn er de afgelopen 8 maanden 48 verzoeken afgehandeld. Wat betreft bestuursrechtelijke handhaving zijn er minder brieven verstuurd dan in dezelfde periode vorig jaar. In de voorjaarsrapportage zijn als oorzaak de personele wisselingen en toename van handhavingsdossiers genoemd. Nu we een paar maanden verder zijn, zien we dat de werkdruk in handhavingsdossiers blijft toenemen. Dit komt met name door de langere doorlooptijd en complexiteit van dossiers. De verhoogde werkvoorraad is deels een resultaat van de goede uitwerking van de RGT en van de LHSO-matrix waardoor overtredingen juist worden ingeschaald en het handhavingstraject sneller opgestart. Dit maakt dat we in vergelijking met vorig jaar een toename in de nieuw binnengekomen zaken zien.
Samen sterk voor een veilig buitengebied Van 8 tot en met 10 oktober 2024 trekken we weer ons buitengebied in. Het is dan de Week van de Veiligheid waarin we letterlijk ‘de boer op gaan’ in Zuidoost Drenthe. We gaan in gesprek met agrariërs over de risico’s van georganiseerde criminaliteit, en hoe we samen het buitengebied kunnen beschermen tegen criminele invloeden. Wist u dat één op de vijf agrariërs weleens benaderd is door een drugscrimineel om een schuur of loods te verhuren? Doel is de weerbaarheid en veiligheid van inwoners en ondernemers te vergroten. Want samen staan we sterker tegen ondermijnende criminaliteit.
We zijn nu op volledige sterkte qua personele bezetting. Na enige inwerktijd in de komende periode, zal dit resulteren in een hoger volume afgehandelde zaken. Ook de strafrechtelijke handhaving is met het aannemen van een nieuwe boa per 1 september op volle sterkte. Tot slot is er in de voorjaarsrapportage gesproken van beduidend meer handhavingsverzoeken en deze trend heeft zich de afgelopen maanden doorgezet. Er zijn tot en met augustus 27 handhavingsverzoeken afgehandeld. Handhavingsverzoeken laten zich niet voorspellen en we kunnen daarom geen verklaring geven over een vermoedelijke oorzaak.
10
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp
Onze inzet op de vooraf in het Jaarprogramma 2024 opgenomen extra opdrachten is op dit punt in de tijd minder dan geraamd. Dit wordt mede veroorzaakt doordat nog niet alle projecten zijn gestart of onze inbreng minder nodig is geweest dan is ingeschat. We blikken kort op drie projecten terug: •
De projecten die betrekking hebben op Label C verplichting zijn recent opgestart. Een kantoorgebouw met een oppervlakte >100 m2 moet voldoen aan bepaalde voorwaarden, en mag anders niet in gebruik zijn. De gemeenten Aa en Hunze, Borger-Odoorn, Tynaarlo en Westerveld hebben ons opdracht gegeven om hier in 2024 op toe te zien. De werkzaamheden hiervoor hebben we afgelopen zomer opgestart. We hebben diverse informatiebronnen vergeleken zodat we de juiste locaties kunnen aanschrijven met een zogeheten ‘waarschuwingsbrief’.
•
De VTH-taken voor de open bodemenergiesystemen zijn met ingang van dit jaar een basistaak voor Omgevingsdiensten geworden, maar in de programmering opgenomen bij het onderdeel ‘extra opdrachten’. De Omgevingsdienst Drenthe voert de taak uit voor de provincie Drenthe. In de eerste 8 maanden van dit jaar is alle beschikbare informatie van de open bodemenergiesystemen in de (digitale) archieven van de provincie verzameld en zijn alle bestaande vergunningen en beschikbare evaluatierapporten doorgenomen. Verder zijn de meetgegevens van de open systemen over het jaar 2023 opgevraagd bij de beheerders van de systemen.
•
De uren die zijn geserveerd voor de extra opdracht “Ondermijning”, worden bijvoorbeeld ingezet op het project “De Boer op” (zie kader). De campagne ‘Samen sterk voor een veilig buitengebied’ is een samenwerking van de gemeenten, de Politie en het RIEC Noord-Nederland. De Noord-Drentse gemeenten hebben begin dit jaar actie gevoerd en Zuidwest-Drenthe doet dit eind oktober. Ander voorbeeld is de Meld misdaad anoniem campagne “geef criminaliteit geen ruimte” (okt 2024 – febr 2025) waarbij landelijke samenwerking centraal staat in het terugdringen van ondermijnende activiteiten op bedrijventerreinen. Als Omgevingsdienst trainen we onze toezichthouders extra in het herkennen van milieucriminaliteit tijdens controles.
4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
11
Samenvatting
3 Impact Omgevingswet
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Met de komst van de Omgevingswet werd structurele impact voorzien op het Jaarprogramma. We hebben uitvoeringskeuzes vastgesteld om ervoor te zorgen dat effecten enigszins gedempt konden worden. Hoe staat de vlag ervoor?
•
De ketenafspraken zijn bekend maar nog niet overal helemaal doorgedrongen. Herhalen van deze afspraken en instructies blijft nodig. Nog steeds zijn bijvoorbeeld concept verzoeken nog niet goed ingesteld bij onze opdrachtgevers. Wanneer een bevoegd gezag de instellingen voor de (samenwerkruimte van het) DSO niet goed en volledig heeft ingeregeld, heeft dit direct e昀昀ect op de verwerking in ons zaaksysteem LOS. Optimale data uitwisseling blijft een aandachtspunt.
•
Deelname aan de omgevingstafels verloopt goed en is nuttig gebleken. Wel is er noodzaak om deelname beter te organiseren. Er worden nog steeds verzoeken afgehandeld zonder dat de Omgevingsdienst wordt betrokken. In een aanzienlijk aantal gevallen is niet om advies gevraagd. Bijvoorbeeld bij een bodemadvies voor een ‘aanvraag bouwen’.
3.1 Generieke effecten We hadden de verwachting dat niet direct de volledige impact zich per januari zou voordoen. Ook weten we dat niet alle e昀昀ecten structureel van aard zijn. Nu het jaar vordert, zien we een aarzelende groei in de aanvragen en meldingscijfers via het DSO. Na een relatief rustige start lijkt het erop dat het aantal binnenkomende aanvragen terug op niveau komt. We zien vergelijkbare aantallen met 2023. Het is natuurlijk lastig om hierin een exacte vergelijking te maken. De toename is zichtbaar op met name het gebied van meldingen en informatieplichten. We zien dat de Omgevingswet inderdaad veel veranderingen teweegbrengt. We waren hier goed op voorbereid maar zien ook dat er nog veel onduidelijk is. Met een speciaal kernteam zijn we bezig gerichte oplossingen aan te dragen. Optimale aanpassing op de nieuwe wetgeving kost tijd. 12
•
We hadden in de Impactanalyse de aanname dat zaken complexer worden door diversiteit aan regelgeving. Zo gaf de Omgevingswet noodzaak om het proces rondom ongewoon voorvallen en klachten aan te passen.
•
Er is enige onduidelijkheid over het volgen van het proces "verkennen en begeleiden initiatief". Landelijk lijkt een andere denkwijze te zijn ingezet. Regionaal zijn de afspraken duidelijk. De knop "verken uw idee" past daarbij maar komt pas volgend jaar ter beschikking.
•
Het onderwerp leges is uitvoeringstechnisch nog lastig. Tussen deelnemers bestaan grote verschillen die het werk bemoeilijken. Een werkgroep van het OPD beoordeelt of uniformering van werkafspraken en tarieven wenselijk en ook mogelijk is. De informatie benodigd voor de legesberekening van milieubelastende activiteiten is lastig. De extra procedurele en inhoudelijke handelingen zijn niet meegenomen in de Impactanalyse. Gemeenten hebben ook nog nauwelijks nieuwe afgeronde zaken waarover zij leges gaan he昀昀en. Dat begint nu wel te lopen. Voor de provinciale zaken zijn we daar al iets verder mee.
•
Invoering van het nieuwe stelsel betekent een transitieperiode die doorloopt tot 2029. Binnen het Omgevingsplatform Drenthe zijn afspraken gemaakt over de wijze waarop we samenwerken onder de Omgevingswet. Goede digitale samenwerking tussen deelnemers is bijvoorbeeld nog belangrijker geworden. Een externe kwartiermaker onderzoekt op welke wijze de al ruim vijf jaar bestaande samenwerking in het OPD gecontinueerd kan worden.
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Enkele toezichthouders, vergunningverleners en juristen hebben in juli deelgenomen aan een praktisch ingestoken workshop. Doel was om een gezamenlijke werkwijze af te spreken, en de impact van de Omgevingswet per bedrijfstak door te nemen. Vragen als: wie is bevoegd gezag, welke regels en vergunningsvoorwaarden gelden er, vallen er bij sommige bedrijven gaten wegens gewijzigde regelgeving, kwamen aan de orde. De focus lag op de provinciale bedrijven, maar de werkwijze is straks bedoeld voor het gehele bedrijvenbestand (provinciaal en gemeentelijk).
13
3.2 Effecten per onderwerp
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Prioritering bij pieken gaf onze organisatie de benodigde grip. Denken we in de resterende maanden alles te kunnen uitvoeren wat we van plan waren? In deze paragraaf vatten we de ervaringen samen.
ONDERWERP
VERWACHTING
ERVARING NA 8 MAANDEN
Vooroverleg
• Toename aantal procedures verkennen en begeleiden initiatief • Gemiddelde inzet per zaak neemt toe, meer uitzoekwerk en diversiteit beleid.
• Veel aanvragen en meldingen worden ingediend zonder vooroverleg of gebruik van de Omgevingstafel. Hierdoor zijn deze producten vaak onjuist en onvolledig en hebben we veel nawerk hiervan. De impactanalyse was gebaseerd op de aanname van meer vooroverleg (verkennen en begeleiden initiatief). Nog geen toename in aantallen (90/42) • Lichte stijging (28/30)
Vergunningverlening
• Een daling door verschuiving vergunning plichtig naar melding plichtig en bepaalde producten komen te vervallen. • Bepaalde producten worden complexer en vragen meer tijd.
• Er zijn inderdaad minder aanvragen ingediend onder de OW ten opzichte van 2023. • Aanvragen die ingediend zijn, zijn sowieso complexer geworden.
Meldingen
• Toename aantal meldingen (5x zoveel). • Gemiddelde inzet neemt toe, door grotere diversiteit aan toetsingskaders. Anderzijds wordt er minder inhoudelijk beoordeeld.
• Eerste deel van 2024 werd niet aan deze verwachting voldaan. De laatste maanden neemt het aantal gestaag toe.
Milieu specialistische taken
• Verwachting toename aantallen zaken. • Gemiddelde inzet neemt toe, door grotere diversiteit aan toetsingskaders.
• Verwachting in toename blijft achter. Mede doordat door ontbreken onlosmakelijkheid minder om advies gevraagd wordt.
Milieu toezicht
• Complexiteit neemt toe: complexere wet- en regelgeving, diversiteit toetsingskaders.
• Zie 2.2
Klachten
• Toename aantal klachten. • Klachten worden complexer van aard, waardoor de gemiddelde inzet toeneemt.
• In het Jaarverslag treft u een verantwoording van aantallen en onderwerpen klachten. • Het aantal afgeronde klachten is 13% hoger in vergelijking tot dezelfde periode in 2023, het is nog te vroeg om dit direct te realteren aan de inwerkingtreding van de OW. Het afhandelen van klachten is, om dezelfde reden als genoemd in 2.2, complexer geworden.
Meldingen BBK
• Toename aantal meldingen, vanaf 25 m3 melding doen bij graafwerkzaamheden. • Gemiddelde inzet per zaak neemt toe, meer uitzoekwerk en diversiteit beleid.
• Het aantal meldingen rondom grondverzet is inderdaad gestegen omdat er meer gemeld moet worden.
Bodem toezicht
• Toename aantal zaken door toename meldingen en door meer veldcontroles.
• Toezichtbezoeken zijn intensiever omdat men in het veld nog vaak niet goed op de hoogte is van alle nieuwe regelgeving. Op basis van de prioriteitenmatrix worden keuzes gemaakt.
Bodem
• Dit is een diverse categorie met veelal maatwerk. Deels betreft dit overgangsbeleid, ergo voortzetting van huidige werk.
• De verschuiving van de bodemtaken is in de afgelopen periode al iets zichtbaarder geworden dan in de eerste vier maanden van 2024. Meldingen zijn nog zelden direct compleet.
Geluid, lucht, externe veiligheid
• Er komen mogelijk nieuwe taken bij. • Toename adviesvragen i.r.t. omgevingsvisies en -plannen.
• Zie 2.4 • Er komen over het algemeen geen of veel minder adviesvragen vanuit bouw/RO. Een conclusie is dat bedrijven en adviseurs ook nog zoekende zijn.
Juridische ondersteuning
• Toename adviesvragen i.r.t. omgevingsvisies en -plannen.
• Zoals benoemd in de voorjaarsrapportage zijn er veel vraagstukken ontstaan door onduidelijke of ontbrekende wetgeving waardoor er een duidelijke toename in adviesvragen te zien is. Over het algemeen zijn er meer maar ook langere overleggen nodig om de vraagstukken op te lossen. Dit is terug te zien in de indirecte uren. Deze trend heeft zich afgelopen maanden doorgezet.
14
Samenvatting
4 Personeel & organisatie
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Onze opgave is groter dan de formatie die beschikbaar is. Het is dus extra belangrijk om de beschikbare capaciteit optimaal te benutten. Gelukkig konden we de vacatureruimte in noordelijk verband goed invullen en rendeert het trainee- en zijinstroomprogramma met plaatsing in enkele moeilijk vervulbare functies.
4.2 Capaciteit De Omgevingsdienst Drenthe heeft eind augustus een omvang van 247 medewerkers. Dit is het totale personeelsbestand, met een variëteit aan contractvormen (vast, tijdelijk, inhuur) en contractomvang. In de wetenschap dat we volgend jaar de gewenste formatieve robuustheid zullen bereiken, is de focus nu vooral gelegen in het alloceren van de meest optimale bezetting. De juiste persoon op de juiste plek.
4.1 Productiviteit We noteren 139.603 uren, dat is een 65% realisatie van het Jaarprogramma 2024. Het verzuimpercentage was voor 2024 begroot op 6,5%. Het cumulatief verzuimpercentage tot en met augustus ligt op 6,2%. Aangezien in de laatste maanden van het jaar verzuim veelal stijgt is het de vraag of we binnen de geprognosticeerde 6,5% blijven.
Onze professionals werken met trots en passie aan een schoon en veilig Drenthe. Zij hebben een essentiële rol bij de grote maatschappelijke opgaven zoals omgevingsveiligheid en milieugezondheid. Om te blijven voldoen aan de eisen die de Kwaliteitscriteria aan onze medewerkers stelt, wordt het Opleidingsplan geactualiseerd. Via onder meer de ODNL Academy bieden we elke medewerker een individuele leer- en begeleidingsroute.
We hechten veel waarde aan de fysieke en mentale gezondheid van onze medewerkers. Tweejaarlijks organiseren we in de maanden oktober en november een Preventief Medisch Onderzoek en medewerker tevredenheidsonderzoek. Het geeft op groepsniveau inzicht in eventuele verbeterpunten en ontvangen hiervoor een adviesrapport met aanbevelingen. Op individueel niveau ontvangen medewerkers leefstijladviezen.
15
Samenvatting
4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning
De eerste lichting trainees ontving recent hun diploma. In maart is een tweede groep Young Professionals gestart en in september is de werving gestart voor de derde tranche Young Professionals. Tot 15 oktober staat de inschrijving open.
Inmiddels werken we al 10 jaar aan het waarmaken van al uw milieuambities. De Omgevingsdienst Drenthe wil zich op robuuste wijze door ontwikkelen. Aandacht voor wendbaarheid op langere termijn is daarbij belangrijk. We werken aan een innovatieagenda, een opleidingsaanbod passend bij de kwaliteitscriteria en aan het 昀椀nancieel paraat hebben van voldoende reserve. In de zomer van 2024 is op basis van halfjaarlijkse reeks metingen een rapport opgeleverd dat in kaart brengt in hoeverre we voldoen aan de landelijke criteria. In het Jaarverslag blikken we terug op bevindingen en maatregelen.
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
We hebben 4 nieuwe geluidscollega’s mogen verwelkomen. Zij volgen een zeer intensieve opleiding. Vanaf het 1e kwartaal van 2025 zullen deze experts inzetbaar zijn voor de “lichtere” geluidszaken, zoals geluidsmetingen en monitoring. Nog 4 collega’s volgen een opleiding met gemiddeld 8 dagen per maand studiebelasting. Zo kunnen we blijven voldoen aan de kwaliteitscriteria.
Twee jaar geleden is de U&H-strategie (fase 1) opnieuw vastgesteld. Dit jaar volgt de tweede fase, de uitwerking met keuzes over het ambitieniveau en te accepteren risico’s. Aansluitend op het Symposium ’10 jaar Noordelijke Omgevingsdiensten’ op 26 september, is in Bakkeveen een verdiepende bestuurlijke sessie georganiseerd. Het is de verwachting dat Adviesbureau Arena binnenkort een bespreekversie met verschillende scenario’s op de hoofdthema’s milieulocaties, asbest, bodem en energie oplevert. De formele ronde langs DB/AB (inclusief een eventuele zienswijzeprocedure wanneer een Raad hieraan behoefte heeft) staat in het voorjaar van 2025 gepland. Commitment aan uniforme afspraken is een breed gedeeld besef bij onze deelnemers. De Omgevingsdienst Drenthe wil graag nauw betrokken blijven.
Arbeidsmarktcampagne In de weken van 21 oktober tot 10 november en van 18 november tot 8 december zal de arbeidsmarktcampagne ook hoorbaar zijn via radiospotjes op alle Nederlandse radiostations en digitale platforms zoals Spotify. Daarnaast zijn gedurende dezelfde periode billboard-posters zichtbaar op 326 digitale abri’s op NS stations (perrons) verspreid in Nederland, en op 110 digitale schermen op de metrostations van de Amsterdamse- en Rotterdamse metro. Het mediaplan is gedetailleerd vormgegeven o.b.v. doelgroep analyse, targeting, bereik, e昀昀ectiviteit en e昀케ciëntie.
Onze activiteiten zijn gekoppeld aan een producten – en dienstencatalogus. Om de kwaliteit van de leefomgeving te beoordelen is voor elke omgevingswaarde een bepaalde meetbare wettelijke of lokale kwaliteit vastgelegd. Met de ervaringscijfers die we dit jaar opdoen zullen de kengetallen aan een herijking toe zijn. Belangrijke ontwikkelingen die maken dat de Omgevingsdienst kan blijven doen wat nodig is.
Maart 2024 is de landelijke campagne “omdat je staat voor je omgeving” gestart. Met deze campagne wordt meer bekendheid aan de naam en aan het werk van alle omgevingsdiensten in Nederland gegeven (IBP Pijler 4 Arbeidsmarktcampagne). Dat doen we om meer mensen te interesseren om te komen werken bij één van de 28 omgevingsdiensten. De campagne is te volgen via: www.werkenbijdeomgevingsdiensten.nl We professionaliseren onze vacaturemeldingen. Het cluster HR & Communicatie laat zich daarbij adviseren door specialisten op het gebied van jobmarketing. De resultaten stemmen ons tevreden. Een vervangingsvraag kunnen we doorgaans goed realiseren. Verder zijn wij actief op banenbeurzen en stagemarkten. Traditiegetrouw zijn de maanden september- november dé periode om aanwezig te zijn op Hogescholen. We nemen in ons Jaarverslag 2024 een terugblik op. 16
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
Opvallend is de constante stroom persvragen en dataverzoeken die op de Omgevingsdienst Drenthe afkomt. Beantwoording wordt vaak in Noordelijk verband of landelijk via ODNL opgepakt. Dit is e昀케ciënter en bevordert een uniforme inhoud en uitstraling. Het zijn vaak omvangrijke verzoeken waar onze medewerkers met expertise en ondersteuning aan bijdragen. Dit kost tijd. Toch is helder communiceren over onze inzet en meerwaarde belangrijk. Inwoners en bedrijven krijgen via hun eigen lokale nieuwsmedia een indruk van hoe de Omgevingsdienst bijdraagt aan een schone en veilige leefomgeving. Begrip en bewustwording vergroten vaak het draagvlak van maatregelen.
Met ingang van 1 oktober 2024 is de Regionale Uitvoeringsdienst Drenthe verdergegaan onder de nieuwe naam Omgevingsdienst Drenthe. Het past bij de wetswijziging waardoor niet langer gerefereerd wordt aan uitvoeringsdiensten maar aan omgevingsdiensten. Bij een nieuwe naam hoort een nieuw logo dat de samenwerkingsstructuur van onze organisatie weerspiegelt. De Omgevingsdienst Drenthe heeft zowel in omvang als werkwijze een grote transitie doorgemaakt. Een nieuwe centrale kantoorlocatie was een belangrijke aanbeveling voor e昀昀ectief samenwerken, één professionele identiteit en meer onderlinge verbondenheid. Recent is een huurovereenkomst voor een pand in Assen afgesloten, waar we eind 2025 naartoe verhuizen. Veel veranderingen. Wat blijft is wie we zijn en waar we voor staan: uw milieupartner die met trots en passie werkt aan een veilige, duurzame en gezonde leefomgeving.
Persvragen • • • • • • •
Landelijke persaandacht én kamervragen over een krappe arbeidsmarkt en personeelstekorten bij Omgevingsdiensten. Interesse in zichtbare activiteiten in de regio (bijvoorbeeld bij saneringswerkzaamheden of boringen bij plaatsen van peilbuizen). Onderzoek NOS/RTL over gezondheidszorgen van omwonenden zware industrie. Onderzoek naar het gebruik van staalslakken. Onderzoek naar vuurwerkopslagen in woonwijken. Onderzoek PFAS gebruik in productieprocessen. Vragen over gewijzigde wetgeving door komst Omgevingswet.
Bekijk de video
Toekomstgericht
17
Betrouwbaar
Resultaatgericht
Deskundig
Samenvatting
5 Financieel
1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
In overleg met de deelnemers is er bij het Jaarprogramma eveneens een inschatting gemaakt van het meerwerk, de extra opdrachten en de VTH-taken. Deze uren maken integraal onderdeel uit van het Jaarprogramma en zijn daarmee ook onderdeel van de bevoorschotting. Aan het einde van het jaar worden alle uren afgerekend en verrekend met het reeds betaalde voorschot.
Uit zienswijzen bleek halverwege vorig jaar de gedeelde wens om de impact van de effecten Omgevingswet te verwerken in een Begrotingswijziging 2024. Deze is in april 2024 vastgesteld en vormt ons nieuwe kompas.
5.1 Voorschot deelnemersbijdrage In het Jaarprogramma 2024 zijn met de deelnemers afspraken gemaakt over de verwachte productie 2024. Dit heeft geleid tot de Begrotingswijziging 2024. De voorschotten deelnemersbijdragen die in de eerste 8 maanden in rekening zijn gebracht, zijn gebaseerd op deze begrotingswijziging.
18
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken 3 Impact Omgevingswet 3.1 Generieke effecten 3.2 Effecten per onderwerp 4 Personeel & organisatie 4.1 Productiviteit 4.2 Capaciteit 4.3 Bedrijfsvoering en beleidsondersteuning 5 Financieel 5.1 Voorschot deelnemersbijdrage 5.2 Resultatenrekening na acht maanden 5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024 5.4 Subsidieregelingen
5.2 Resultatenrekening na acht maanden
In onderstaande tabel is de te verwachten afrekening van de bevoorschotting per deelnemer uitgaande van een 98% realisatie van het Jaarprogramma becijferd. De hoogte van de geprognosticeerde deelnemersbijdrage is enerzijds afhankelijk van het aantal gerealiseerde uren per deelnemer, en anderzijds van de te verwachten lasten en baten over het gehele jaar. Beide zijn gebaseerd op een inschatting. In de volgende paragrafen wordt dit toegelicht.
BEDRAGEN X € 1.000
VOORSCHOT (BEGROTINGSWIJZIGING 2024)
Onderstaande tabel geeft de Inkomsten en uitgaven over de periode 1 januari 2024 31 augustus 2024 weer, afgezet tegen de gegevens in de Begrotingswijziging 2024.
BEGROTINGSWIJZIGING 2024 (8/12 DEEL)
REALISATIE T/M AUGUSTUS
Deelnemersbijdragen
16.380
16.254
-126
Legesopbrengsten
133
11
-122
-
10
10
BEDRAGEN X € 1.000 PROGNOSE 2024
VERWACHTE AFREKENING
AFWIJKING
BATEN
Gemeente Aa en Hunze
1.086.172
1.226.183
140.010
Gemeente Assen
1.681 .858
1.507.199
-174.659
Gemeente Borger-Odoorn
1.285.651
1.097.063
-188.588
Financiële baten
97
137
41
Gemeente Coevorden
2.047.417
2.212.574
165.157
Aan derden doorbelaste kosten
84
130
46
296
345
49
4.619.893
4.676.153
56.260
SPUK baten
Gemeente Emmen
Totale baten
16.990
16.887
-103
Gemeente Hoogeveen
1.854.270
1.825.678
-28.592
Gemeente Meppel
1.536.052
1.508.793
-27.259
Gemeente Midden-Drenthe
1.904.480
1.823.118
-81.362
Personeelslasten
13.727
13.169
558
Bedrijfsvoeringskosten
2.457
2.177
280
Gemeente Noordenveld
1.063.812
870.344
-193.468
Legeskosten
100
-
100
Gemeente Tynaarlo
1.187.317
949.218
-238.099
Projectkosten
296
354
-58
Gemeente Westerveld
1.207.010
981.161
-225.849
Financiële lasten
-
-
-
Incidentele lasten
327
150
176
Onvoorzien
83
-
83
Totale lasten
16.990
15.851
1.139
-
1.037
1.037
Gemeente De Wolden
1.434.979
1.404.900
-30.079
Provincie Drenthe
4.209.015
4.560.667
351.652
Totale baten
25.117.926
24.643.051
-474.875
Projectbaten
LASTEN
SALDO
Tabel 3: prognose deelnemersbijdrage 2024
Tabel 4: resultatenrekening tot 1 september 2024
In de Voorjaarsrapportage werd een klein positief saldo na vier maanden gemeld. Belangrijke oorzaken waren toen achterblijvende bedrijfsvoerings- en incidentele kosten. Voor enkele projecten waren middelen begroot maar er was verhoudingsgewijs nog 19
Samenvatting 1 Analyse dienstverlening 2 Realisatie per taakveld 2.1 Taakveld vergunningen 2.2 Taakveld bodem 2.3 Taakveld advies 2.4 Taakveld juridisch 2.5 Taakveld extra opdrachten en complexe VTH-taken
5.3 Prognose inkomsten en uitgaven 2024
weinig uitgegeven omdat sommige projecten nog moesten worden opgestart. Het beeld na 8 maanden is vergelijkbaar; ook nu laten de bedrijfsvoerings- en incidentele kosten een voordelig saldo zien. Verder blijven de personele kosten achter bij de ramingen. In de laatste maanden van dit jaar starten nog veel nieuwe medewerkers maar over het hele jaar bezien is er enige vertraging opgetreden bij het invullen van vacatures. Dit heeft tot gevolg dat de personele kosten na 8 maanden achterblijven bij de Begroting, en door de lagere bezetting blijft ook de productie achter. Dit vertaalt zich weer in lagere opbrengsten (uren x uurtarief) van de deelnemers. Samen met nog een aantal kleinere afwijkingen resulteert dit na 8 maanden in een positief resultaat van € 1.037.000,-.