RIB Regionale startup-dienstverlening

Raadsinformatiebrief

Datum

30 april 2024

Zaaknummer

2575540

Portefeuille

Economie, innovatie en financiën J.H.M. Goijaarts

Onderwerp

Regionale startup-dienstverlening

Behandeling in commissie n.v.t.

Kennisnemen van de stimuleringsaanpak voor startup-ondernemingen Aanleiding De VVD heeft gevraagd naar ‘de stand van zaken Scaleup fonds’. In 2023 is de toezegging gedaan om in beantwoording te voorzien (R78). Hierin past het om te delen dat de regionale samenwerking van Noordoost Brabant via haar triple helix-organisatie - Agrifood Capital bv - een startup ecosysteem ontwikkeld. Een dienstverlening gericht op de doelgroep startups. Door hier in te voorzien werkt de gemeente aan haar ambitie en draagt zij bij aan vernieuwing en verjonging van haar economie. De regiogemeenten van Noordoost Brabant hebben aangegeven om het onderzoeksproces door te zetten, naar een eerste uitwerking. Inleiding De gemeente werkt sinds haar begin in 2017 aan een toekomstbestendig en aantrekkelijk ondernemingsklimaat. Onderdeel hiervan is het ondersteunen en/of stimuleren van startende ondernemingen (hierna: starters), snelle groeiers (hierna: scaleups) en innovatieve, startende bedrijven met opschaalpotentie (startups). Nadere toelichting op doelgroepen: A. Starters Hiervoor is een samenwerking met POM en Rabobank opgezet: StartUpMeierijstad. Financieel vraagt het beperkte investeringen die zelf te dragen zijn, omdat het vrijwel altijd ZZP-ers aan gaat. Een financiële voorziening voor individuele ondersteuning is niet zinvol. B.

Scaleups Over het algemeen gaat het om grotere bedrijven die al enige tijd bestaan. Hiervoor verleent de gemeente dienstverlening die leidt tot uitbreiding of vestiging in Meierijstad. Naast wijzen en inspelen op de gebruikelijke randvoorwaarden (vergunningen, grondverwerving e.d.) hoort eventuele koppeling met gelieerde bedrijven hierbij. Ook doorverwijzing naar en koppeling

met financieringsbronnen is onderdeel van die dienstverlening. Financieel gaat het bij investeringsvraag doorgaans om meerdere miljoenen per bedrijf, wat voor en vanuit het bestaande financiële systeem interessant is. Door de financiële markt en de hoogte van investeringen legt de gemeente hier geen financiële voorzieningen voor aan. C. Startups Deze doelgroep ondernemers is vrij klein. Deze melden zich niet vanzelfsprekend bij de overheid en gemeenten zijn er doorgaans niet op ingesteld. Voor haar economische ontwikkeling draagt deze groep echter wel bij en is een toonbeeld van de economische vitaliteit. In de economische dienstverlening is er dan ook zogezegd een witte vlek. Door de relatieve onbekendheid met deze doelgroep is er een spreekwoordelijke kip-ei-situatie. Reactief handelen als het zich voordoet of proactief, opdat het zich meer aan dient en er zelfs meer behoefte aan ontstaat? Voor startups is er geen structurele aandacht of een robuuste voorziening, terwijl de financieringsvraag voor deze groep een enorme uitdaging is en er anderzijds diverse financieringsbronnen voor zijn. Veelal en de laatste jaren zelfs in toenemende mate vanuit de hogere overheden. Ondernemend startup ecosysteem De mate van startups geeft uitdrukking aan het vernieuwend vermogen van de economie.

Startups geven een stimulerend effect aan de veerkracht en verjonging het economische ecosysteem waarin zij actief zijn of waaruit zij voortkomen. Startups ‘vinden en vasthouden’ als onderdeel van het lokale/regionale ondernemende ecosysteem is daarom verstandig. Vooral waar het een sterk duurzaamheidsconcept c.q. maatschappelijke meerwaarde met zich mee brengt - in of om Meierijstad - is het investering waard. Daarbij geldt wel dat in de regel 70% - 75% van alle startups niet het ondernemerschap bereikt waar aanvankelijk op in is gezet. Dienstverlening aan startups moet worden bezien binnen de schaalkenmerken van deze doelgroep. Het schaalniveau van een gemeente is te klein om er een robuuste dienstverlening voor op te zetten. Een aanpak van bovenregionale schaal heeft een te zwakke bindingskracht voor de betrokkenheid van zakelijke partners van het beoogd netwerk. Het netwerk aan partners en deelnemers moet herkenbaar zijn naar identiteit en cultuur om zich met vertrouwen te richten op de ontwikkeling van jonge, veelbelovende ondernemingen. Het beste schaalniveau is aan te houden vanuit een collectief, regionaal netwerk om goed te kunnen coachen, adequaat doorverwijzen en/of te voorzien in financieringsvragen. De financieringsvraag van startups valt onder hoge risico-investeringen.

Dit houdt in dat het gebruikelijke financiële systeem van banken en instanties hier doorgaans van wegblijft. Pas bij een bewezen bedrijfsmodel ‘stappen zij in’. Er zijn daarom alternatieve financieringsvormen nodig om naar te zoeken die aan te spreken zijn bij hogere overheden of vanuit de zakelijke markt. Overheidsinvesteringen kennen ieder hun eigen voorwaarden en de zakelijke investeringscircuits kennen verschillende vormen en zijn sterk regio-gebonden. In de praktijk kan door een collectief samenwerkingsverband beter toegang krijgen tot financieel groeikapitaal. Gedacht kan worden aan de Brabantse OntwikkelingsMaatschappij, Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland of een groeifonds als InvestNL. Ook is het beter mogelijk om door te verwijzen en naar fondsen te begeleiden. Een regionale voorziening oprichten vraagt draagvlak voor een meerjarige inzet van ten eerste de samenwerkende gemeenten van Noordoost Brabant. Opbouw en ontwikkeling hiervan kost enige

Zaaknummer 2575540

Pagina 2 van 4

datum 22 april 2024

tijd en geld. Met een aantal gemeenten voorop wordt een start gemaakt, waarop de daadwerkelijke uitvoering ondergebracht wordt bij onze ontwikkelingsmaatschappij Agrifood Capital bv. In de praktijk komt op die manier de zogenaamde ‘businessdevelopment’ van startups neer op kennisvergroting, juiste doorgeleiding en doorverwijzing naar financiële arrangementen en actieve ondersteunende ondernemers(netwerken) . Kernboodschap Regio Noordoost Brabant streeft naar het oprichten van een regionale voorziening om startups te ondersteunen en te stimuleren. Meierijstad neemt in het regionale samenwerkingsverband een voorname positie in om dit voor elkaar te krijgen. Als onderdeel van een koplopersgroep wil de gemeente Meierijstad dit zo collectief mogelijk oppakken, omdat het alleen op bovenlokale/regionale schaal zinvol is. Zo kunnen eenvoudiger c.q. succesvoller substantiëlere fondsen worden aangeboord. Communicatie De raadsinformatiebrief dient als mededeling van de stand van zaken voor de ontwikkeling van een dienstverleningsaanpak specifiek voor startups en het standpunt van de gemeente Meierijstad hierin binnen de regionale samenwerking van Noordoost Brabant. Informatievoorziening bij het daadwerkelijke begin van een startup ecosysteem verloopt via de gebruikelijke regionale informatiekanalen.

Participatie De nieuwe dienstverleningsvorm komt tot stand vanuit de samenwerkende gemeenten en wordt aangevuld en mede mogelijk gemaakt door andere overheden zoals de Provincie. Getracht wordt om ook onderwijs- of kennisinstellingen actief te betrekken, net zoals regionaal betrokken zakelijke partners en bestaande en al bewezen ondernemers. Duurzaamheid Er wordt geïnvesteerd in de vitaliteit van het lokale ondernemingsklimaat, door het collectief van regiogemeenten voor extra economische dienstverlening op een specifieke doelgroep. Eén van de speerpunten die bij startups aan de orde komt, is uiteraard een maatschappelijke meerwaarde vanuit het bedrijfsmodel. Verjonging en verduurzaming, en daarmee versterking van het economische ecosysteem staat centraal voor een toekomstbestendig en aantrekkelijk ondernemingsklimaat. Financiën De financieringsbijdrage voor de gemeente Meierijstad wordt geraamd op 25K per jaar voor een periode van 3 jaar. Hierop is een meervoud aan start- en groeikapitaal aan te boren voor investeringsplannen van startups, waarvan overigens een aantal initiatieven niet succesvol gaan zijn. Planning De investeringsperiode voor deze dienstverlening ligt op ten minste 3 jaar. Na deze looptijd is pas een eerste goede evaluatie mogelijk vanuit opgeleverde resultaten en besluitvorming over voortzetting van de dienstverlening via het regionale startup ecosysteem.

Rechtsbescherming N.v.t.

Zaaknummer 2575540

Pagina 3 van 4

datum 22 april 2024

Monitoring en evaluatie N.v.t. Bijlage(n) Ter inzage documenten -

Zaaknummer 2575540

Pagina 4 van 4

datum 22 april 2024