RIB Afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven

Raadsinformatiebrief

Datum

27 februari 2024

Zaaknummer Portefeuille

1948.2.528.824 Werk, jeugd, kunst en cultuur en energie

Onderwerp

Afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven

M.H.B. Roozendaal

Behandeling in commissie Niet van toepassing Kennisnemen van: Afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven Aanleiding In mei 2023 is het ‘Beleidskader duurzame energie opwek’ vastgesteld. Hierin is opgenomen dat ter verdere uitwerking van dit beleidskader een afwegingskader voor grondgebonden zonprojecten opgesteld moet worden. Voor het vaststellen van het definitieve afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven heeft uw raad het college van B&W bevoegdheid gegeven. De gemeente Meierijstad onderschrijft het gedachtegoed van de zonneladder en hanteert deze ook zoals deze door de provincie Noord-Brabant wordt gevraagd in hun verordening. Zo is de maximale potentie voor zon op dak al meegenomen in het bepalen van de totale opgave. Daarnaast wordt er in 2024 gekeken naar de potentie van zonnepanelen boven parkeerplaatsen en in snelwegbermen. Hiermee kan de totale energieopgave echter bij lange na niet ingevuld worden. Om toch aan de totale energieopgave te kunnen voldoen wordt er daarom ook naar grondgebonden zonnepanelen in het buitengebied gekeken. Tot 2030 moet er ongeveer 130 hectare grondgebonden zon bij komen om op koers te blijven richting 2050. Dit willen we geleidelijk opbouwen, maar we zien de noodzaak om nu al wel te moeten starten om ons doel in 2050 te behalen.

Kernboodschap Het afwegingskader is een aanvulling op het ‘Beleidskader duurzame energie opwek’ en biedt specifieke randvoorwaarden voor grondgebonden zonnepark initiatieven. Het biedt een gestructureerde benadering ter beoordeling, selectie en implementatie van zonneparkprojecten. Mogelijke negatieve gevolgen op de fysieke leefomgeving worden hierbij geminimaliseerd en betrokkenheid van participanten wordt bevorderd. Het afwegingskader bevat een specifieke tranche voorwaarde voor de tranche 2024 en algemene randvoorwaarden voor ieder zonnepark initiatief. De randvoorwaarden zijn onder andere ruimtelijk, maatschappelijk en financieel van aard en gelden voor alle zonnepark initiatieven, dus zowel tranche initiatieven als unieke initiatieven.

De tranche voorwaarde van 2024 focust op onafhankelijkheid van het elektriciteitsnet. Zonneparken mogen dus geen directe levering of aansluiting hebben op het elektriciteitsnet. Verder wordt er door middel van randvoorwaarden getoetst op vijf andere onderdelen: algemene voorwaarden, ruimtelijke en landschappelijke inpassing, participatie (zowel procesparticipatie als financiële participatie), maatschappelijke meerwaarde en multifunctioneel ruimtegebruik. Dit afwegingskader is specifiek bedoeld om initiatieven die in 2024 binnenkomen (via de uitvraag van de gemeente) te beoordelen. In 2025 vindt een tussentijdse evaluatie plaats en wordt het afwegingskader voor de uitvraag van zonneparken in 2026 aangescherpt als dit nodig blijkt. Zo zorgen we ervoor dat ervaringen en hogere ambities meegenomen kunnen worden in het afwegingskader. Communicatie Communicatie en procesparticipatie vormen een belangrijk onderdeel van het beleidskader en het afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven. Om die reden is in het afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven een format voor het communicatie- en procesparticipatieplan toegevoegd die initiatiefnemers moeten invullen. Het communicatie- en procesparticipatieplan heeft tot doel om de voorgenomen aanpak van communicatie en procesparticipatie ten behoeve van het betreffende initiatief te beschrijven.

Het gebruiken van een vast format maakt de bij de gemeente ingediende voorstellen beter vergelijkbaar en geeft al enige richting voor de initiatiefnemer. Dit document is tot stand gekomen met input van de reeds betrokken georganiseerde partijen binnen onze gemeente zoals o.a. ZLTO de Meierij, POM en het Platform natuur en landschap Meierijstad. Participatie Zie onder communicatie voor procesparticipatie. Financiële participatie vormt ook een belangrijk onderdeel van het beleidskader en het afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven. De eis voor initiatiefnemers is om minimaal 50% lokaal eigendom te kunnen waarborgen. Er wordt onderzocht of financiële participatie via het investeringsplatform kan lopen. De inzet van dit investeringsplatform is mogelijk nog niet 100% gereed op moment van uitzetten van de tranche. We gaan, indien nodig, juridisch kijken hoe we bij het uitvragen kunnen waarborgen dat het investeringsplatform op een later moment alsnog ingebracht kan worden. Duurzaamheid Duurzaamheid is een integraal onderdeel van het afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven. In het afwegingskader zonnepark initiatieven wordt de koppeling gemaakt met mogelijkheden voor versterking van natuur, biodiversiteit en klimaatadaptatie. Financiën n.v.t. Planning Tot 2030 staan er twee tranches gepland, één in 2024 en één in 2026.

Verder is er ruimte voor unieke initiatieven: initiatieven die buiten de openstelling van een tranche ingediend kunnen

Zaaknummer 1948.2.528.824

Pagina 2 van 3

datum 27 februari 2024

worden. Als niet alle ruimte in de tranches wordt gebruikt is er een mogelijkheid om in de periode tot 2030 extra tranche(s) uit te vragen, binnen de afgesproken hoeveelheid hectares. Tussen de twee tranches, in 2025, vindt een evaluatie plaats. Indien nodig kunnen er voor de tweede tranche nieuwe randvoorwaarden, ervaringen en ambities worden meegenomen. Naast deze actie loopt er op dit moment een onderzoek samen met de ZLTO naar de uitbreiding van mogelijkheden voor groen gas in onze gemeente. Daarnaast is er een aanvraag OER A50 samen met de gemeenten Bernheze en Maashorst bij Rijkswaterstaat ingediend voor inzet van rijksgronden langs de A50 voor zonopwek. Deze is door gebrek aan middelen bij Rijkswaterstaat niet op dit moment aan het OER programma toegevoegd, mogelijk volgt dit later wanneer het Rijk extra middelen heeft toegezegd. De onderzoeken naar zon boven parkeren, zon op gevels en inzet van restgronden zijn nog niet gestart. Deze verwachten we voor de zomer 2024 te kunnen starten om deze in dit jaar nog af te kunnen ronden. Daarnaast willen we dit jaar een herijking van de energiemix opstellen om hierin ook de laatste stand van zaken te kunnen geven. Bijlage(n) • Afwegingskader grondgebonden zonnepark initiatieven • Bijlage 1: Voorwaarden landschappelijke inpassing • Bijlage 2: Format communicatie- en procesparticipatieplan Ter inzage documenten n.v.t.

Zaaknummer 1948.2.528.824

Pagina 3 van 3

datum 27 februari 2024