Raadvoorstel Wet Inburgering 2022

Datum raad

16 december 2021

Datum college

9 november 2021

Zaaknummer

1948414918

Portefeuille

Werk, jeugd en cultuur M.H.B. Roozendaal

Onderwerp

Wet Inburgering 2022

Samenvatting Op 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet Inburgering in. Uit onderzoek is gebleken dat het huidige stelsel niet voldoet. Inburgeraars doen te lang over hun inburgering en het stelsel prikkelt onvoldoende om op het hoogst mogelijke niveau de Nederlandse taal te leren. De nieuwe Wet Inburgering 2022 biedt veel kansen om de integratie van inburgeraars te verbeteren. Meierijstad wil een inclusieve gemeente zijn waar iedereen kan en gaat meedoen. Dat geldt ook voor inburgeraars die een nieuwe start maken in onze gemeente. Zoals vastgesteld in de visie en in het beleidskader Sociaal Domein (2018 – 2022) wil gemeente Meierijstad nieuwkomers zo snel mogelijk laten meedoen. Gemeente Meierijstad heeft de afgelopen geïnvesteerd in een aanpak die efficiënt is. De aanpak sluit aan bij de taken van de nieuwe Wet Inburgering 2022. Relatie met programmabegroting en/of Mijlpalen van Meierijstad Programma 6: Sociaal Domein Behandeling in commissie 7 december 2021 Ontwerpbesluit gemeenteraad 1. Instemmen met het beleidsplan Wet Inburgering 2022 2. Instemmen met de verordening Wet Inburgering Meierijstad 2022

Waarom naar de raad De raad is bevoegd om de verordening en het beleidsplan vast te stellen. Aanleiding Op 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet Inburgering in. Uit onderzoek is gebleken dat het huidige stelsel niet voldoet. Inburgeraars doen te lang over hun inburgering en het stelsel prikkelt onvoldoende om op het hoogst mogelijke niveau de Nederlandse taal te leren. Argumenten 1.1 Iedereen doet mee in Meierijstad Zoals vastgesteld in de visie en in het beleidskader sociaal domein (2018 – 2022) wil gemeente Meierijstad nieuwkomers zo snel mogelijk laten meedoen. Gemeente Meierijstad heeft de afgelopen geïnvesteerd in een aanpak die efficiënt is. De aanpak sluit aan bij de taken van de nieuwe Wet Inburgering 2022. 1.2 Duurzaam en toegankelijk inburgeringsbeleid Het uitgangspunt van de nieuwe wet is dat alle inburgeraars zo snel mogelijk en volwaardig meedoen in de Nederlandse samenleving, het liefst via betaald werk. Dit uitgangspunt verbreden we in gemeente Meierijstad. Wij vinden het belangrijk dat nieuwkomers zo snel mogelijk en volwaardig meedoen. Nog belangrijker is dat dit ook op een duurzame manier gebeurt. Zo snel mogelijk betekent participatie vanaf dag 1. Een goede doorlopende lijn vanuit het asielzoekerscentrum naar de gemeente en daarmee een goede start in de gemeente. Duurzaam betekent investeren om te voorkomen dat mensen na een tijd terugvallen in de uitkering.

Dit doen we door in te zetten op werkervaring die opgedaan is in het land van herkomst, diplomawaardering en door de inzet van gecertificeerde leer-werktrajecten waarmee we kansen op de arbeidsmarkt versterken. Kanttekeningen 1.1 Complexiteit van de wet Door de complexiteit is de Wet Inburgering is afgelopen jaren meerdere malen uitgesteld. Duidelijk is dat de gemeente een ingewikkelde taak heeft. Het Rijk heeft aangegeven dat de wet een lerend stelsel is. De Wet Inburgering is in april 2021 definitief gemaakt. Veel is nader uitgewerkt in de lagere regelgeving. Deze is in september 2021 gepubliceerd. Dit geeft de gemeenten een korte voorbereidingstijd op daadwerkelijk gereed te zijn op 1 januari 2022. 1.2 Het aanbieden van de Onderwijsroute Gemeenten dienen aan de inburgering een leerroute aan te bieden (B1, Onderwijs of de Z-route). Landelijk is er op dit moment veel discussie over de uitvoerbaarheid van de Onderwijsroute. De Leijgraaf (onderwijsinstelling) heeft in de verkennende gesprekken aangegeven dat het voor hen niet haalbaar is om de Onderwijsroute te ontwikkelen en uit te voeren. Het gaat om kleine aantallen in de regio. Ook zijn de kosten die nu geraamd zijn niet voldoende voor het uitvoeren van de Onderwijsroute. In de praktijk begeleiden we nieuwkomers naar het onderwijs door de verschillende trajecten die we al aanbieden.

Zaaknummer 1948414918

Pagina 2 van 6

datum 9 november 2021

1.3 Budget gezinsmigranten Het budget voor gezinsmigranten is aanzienlijk lager dan voor nieuwkomers. We monitoren of de budgetten toereikend zijn en de lokale voorzieningen aansluiten op de behoefte van de groep. 1.4 Instroom en taal Om een goed aanbod te kunnen neerzetten voor inburgeraars is volume nodig. De afgelopen jaren is de instroom van vluchtelingen (inburgeraars) wisselend geweest. De instroom is dynamisch en niet voorspelbaar. Om een kwalitatief goed aanbod samen te stellen, is regionale samenwerking noodzakelijk. Door het samenvoegen van volume wordt kwaliteit geboden en de kosten onderdrukt. Op dit moment is de instroom divers: nieuwkomers komen uit verschillende landen. Het is ook lastig om te voorspellen waar mensen vandaan gaan komen. Gezien de instroom van nieuwkomers (volume) gaan we ervan uit dat we geen homogene groepen taal kunnen vormen. We investeren daarom in een breed netwerk met rolmodellen om in te zetten. Communicatie De betrokken partners zullen over het besluit geïnformeerd worden. Participatie In 2018 zijn we gestart met een nieuwe aanpak in de begeleiding aan inburgeraars. Gedurende afgelopen jaren hebben we verschillende lokale partners zoals welzijnswerk, onderwijs, bibliotheek en werkgevers (zie bijlage 1 beleidsplan Wet Inburgering 2022). Ook zijn nieuwkomers betrokken geweest bij het ontstaan van de aanpak.

De ASD afgelopen jaren per kwartaal steeds meegenomen in de ontwikkelingen Wet Inburgering 2022. De Adviesraad Sociaal Domein heeft op 1 november 2021 positief advies uitgebracht. Duurzaamheid De Wet Inburgering 2022 draagt bij dat de inburgeraars duurzaam mee doen in onze gemeente. Financiële toelichting De gemeente ontvangt van het Rijk de middelen voor de uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering. Er is sprake van twee soorten kosten: 1. Uitvoeringskosten (structureel): deze worden in 2022 en verder uitgekeerd via de meicirculaire en zijn bedoeld voor de gemeentelijke uitvoeringskosten, zoals de uitvoering van de brede intake, de PIP, de handhavingstaken, het financieel ontzorgen, het beleid en de inkoop. 2. Kosten voor inburgeringsvoorzieningen: deze worden jaarlijks via de Specifieke Uitkering (SPUK) uitgekeerd en zijn bedoeld voor de uitvoering van de leerroutes, de MAP, de maatschappelijke begeleiding, de inzet van tolken en de PVT. Voor inburgeraars die in de uitkering zitten wordt ook verwacht dat de re-integratie wordt gefinancierd uit het participatiebudget. De verwachting is dat het budget toereikend is.

Zaaknummer 1948414918

Pagina 3 van 6

datum 9 november 2021

Uitvoeringskosten Financiële middelen

2022

2023 e.v.

Integratie-uitkering

€ 295.079

€ 296.615

Inburgering (voor beleid, inkoop en uitvoering)

Inburgeringsvoorzieningen (kosten voor inburgeringsvoorziening per inburgeraar) Budget Asielmigranten Gezinsen

overige

migranten Leerroutes

€ 10.000

-

Maatschappelijke

€ 1.944

-

MAP

€ 136

€ 195

PVT

€ 216

€ 216

Tolkvoorziening

€ 417

€ 179

Totaal

€ 12.713

€ 590

Begeleiding

Planning Het participatieproces is een lopend proces. We blijven voor het verbeteren van onze aanpak in gesprek met lokale partners, werkgevers en inburgeraars zelf. Op termijn wordt de Verordening Wet Inburgering toegevoegd aan de integrale verordening Sociaal Domein. Rechtsbescherming Niet van toepassing. Monitoring en evaluatie Het Rijk geeft aan dat het nieuwe stelsel een lerend stelsel is. De komende jaren blijven we ons beleid evalueren. We gaan op verschillende manieren de effecten meten namelijk: 1. Divosa Benchmark (landelijk); 2. Het monitoren en borgen van de kwaliteit onderwijs; 3. Lokaal/regionale monitoring maatschappelijke en sociale effecten; 4. Klankbordgroep inburgeraars. De Raad zal jaarlijks door middel van een raadsinformatiebrief geïnformeerd worden over de voortgang Wet Inburgering 2022.

Zaaknummer 1948414918

Pagina 4 van 6

datum 9 november 2021

Bijlagen 1. Beleidsplan Wet Inburgering 2022 2. Verordening Wet Inburgering Meierijstad 2022 3. Advies Adviesraad Sociaal Domein Meierijstad 4. Reactie advies Adviesraad Sociaal Domein Meierijstad Onderliggende documenten Niet van toepassing.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Meierijstad, De secretaris, De burgemeester,

Drs. M.G.C. Wilms –Wils RA

Zaaknummer 1948414918

ir. C.H.C. van Rooij

Pagina 5 van 6

datum 9 november 2021

De raad van de gemeente Meierijstad, Gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 9 november 2021 Besluit gemeenteraad: 1. Instemmen met het beleidsplan Wet Inburgering 2022 2. Instemmen met de verordening Wet Inburgering Meierijstad 2022 Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 16 december 2021 De raad voornoemd, De griffier,

De voorzitter,

A.F.J. Franken

ir. C.H.C. van Rooij

Zaaknummer 1948414918

Pagina 6 van 6

datum 9 november 2021