Presentatie decentraal energiesysteem, BVA 12-2-2026
Tekst van het document
BEELDVORMENDE AVOND
HOE MAKEN WE ONZE AMBITIES WAAR IN HET NIEUWE ENERGIESYSTEEM?
AGENDA • Waar komen we vandaan? • Wat hebben we geleerd? • Wat doen we al? • Wat kunnen we verwachten?
Beeldvormende avond Slide 2
HOE MAKEN WE ONZE AMBITIES WAAR IN HET NIEUWE ENERGIESYSTEEM? •
Netcongestie raakt alle ruimtelijke ambities en alle gemeentelijke opgaven die stroom nodig hebben
•
Invloed op tempo, kosten en haalbaarheid van beleid
•
Wat betekent dat? Geen stilstand, wél andere keuzes
Beeldvormende avond Slide 3
DE ENERGIETRANSITIE VERANDERT VAN KARAKTER •
Voor 2020:
Opwek van energie en aardgasvrij maken van wijken vanuit klimaatakkoord
•
2021:
Netcongestie voor bedrijfsleven
•
2023-2024:
Steeds meer netcongestieproblemen
•
2025 en verder:
Netcongestie raakt alle sectoren
Beeldvormende avond Slide 4
NIEUWE ONTWIKKELING: PRIORITERINGSKADER ACM • Reservering kleinverbruik verdwijnt vanaf 1 juli 2026, resterende ruimte komt vrij 1 jan 2027 • Verwachting: 2 januari 2027 zit het net vol • Nieuwe werkwijze: Ruimte claimen op projectniveau. • Werkwijze op dit moment onbekend • Uitwerking KGG/VRO, ACM, IPO en VNG • Bedrijfsleven: ruimtereservering voor aansluitingen <3x80A gaat verdwijnen
Beeldvormende avond Slide 5
AGENDA • Waar komen we vandaan? • Wat hebben we geleerd? • Wat doen we al? • Wat kunnen we verwachten?
Beeldvormende avond Slide 6
WAAR MOETEN WE REKENING MEE HOUDEN? • Netcongestie raakt alle schaalniveaus • Warmteopties zijn nog onduidelijk we zien de consequenties wel steeds duidelijker en de impact op betaalbaarheid en het stroomverbruik
• Het energiesysteem is dynamisch en lokaal verschillend • De gemeentelijke ambities vragen een ander tempo dan de markt nu kan leveren dat vraagt om meer grip en initiatief vanuit onszelf
Beeldvormende avond Slide 7
WAT DOET DIT IN DE PRAKTIJK: Aardgasvrij maken van de Bunders
•
Van individueel naar collectief → scope breder dan wijk (impact op hele kern/Veghel)
•
Oplossingen zijn maatwerk per kern → weinig te kopiëren, doorlooptijd langer
•
Warmteoplossingen vragen extra stroom → rekening houden met netcongestie in planning Voorbereiden kan, maar uitvoering afhankelijk van netcapaciteit
•
Blijven communiceren op hoofdlijnen → intensiveren zodra uitvoering concreet wordt
Waarom toch door?
•
Kennis en oplossingen moeten worden opgebouwd
•
Vroegtijdig nadenken over integratie warmte & elektra voorkomt problemen
•
Ontwerp nu goed, realisatie kan meebewegen met nieuwe ontwikkelingen
Beeldvormende avond Slide 8
KANSEN BINNEN DE BEPERKINGEN Lokale opwek en opslag en slimme sturing op gebruik
•
1/3 direct gebruik
•
voor verlichting en verwarming/koeling van woningen en bedrijven.
•
1/3 opslag
•
opslag in bijvoorbeeld batterijen, water of de bodem.
•
1/3 hoofdnet
•
afname én levering via het hoofdnet, bijvoorbeeld in de winter.
Beeldvormende avond Slide 9
Met deze aanpak kun je langer doen met de beschikbare ruimte en deze zo efficiënt mogelijk benutten om ambities waar te maken.
AGENDA • Waar komen we vandaan? • Wat hebben we geleerd? • Wat doen we al? • Wat kunnen we verwachten?
Beeldvormende avond Slide 10
UITDAGINGEN EN ONZE (COLLECTIEVE) AANPAK • Netcongestie staat niet op zichzelf Oplossingen raken meerdere opgaven tegelijkertijd = meer complexiteit • Structurele aanpak kost tijd, maar voorkomt grotere problemen Snelle oplossingen zonder inzicht werken vaak maar tijdelijk. • Goede voorbereiding en inzicht is cruciaal om snel en efficiënt te realiseren Zicht en duidelijkheid in het geheel onderbouwd de juist keuzes, voorkomt onnodige vertraging • "Dé oplossing" bestaat niet, (lokaal) maatwerk is vereist Kennis is versnipperd, zorgvuldigheid voorkomt goed klinkende maar schadelijke keuzes
Beeldvormende avond Slide 11
WAAROM DIT MEIERIJSTAD RAAKT •
Ambities voor o.a. woningbouw, scholen, bedrijventerreinen, zorgvastgoed, mobiliteit en laadinfrastructuur, energiebesparings- en verduurzamingsmaatregelen
•
Huidige projecten die in de aanvraag zitten reële kans op meerdere jaren vertraging
•
Vooral bij projecten met grote energievraag
•
Tijd, kosten en onzekerheid nemen toe
Beeldvormende avond Slide 12
Alles vraagt extra netcapaciteit
WAAR ZIJN WE AL MEE BEZIG? • LCE (lokaal) decentraal energiesysteem (juiste inzet (mix van oplossingen) • Collectieve warmteoplossingen voor aardgasvrije wijken • Lokale opwek, lokaal gebruik (vraag en aanbod) • Warmteprogramma opstellen • Energiebedrijf • Brabantse Aanpak Netcongestie • Opzet dataplatform
Beeldvormende avond Slide 13
Invloed op regionale & provinciale aanpak
Actieve rol in warmte én elektriciteit
Vroeg zicht op nieuwe knelpunten
Hoog kennisniveau
AGENDA • Waar komen we vandaan? • Wat hebben we geleerd? • Wat doen we al? • Wat kunnen we verwachten?
Beeldvormende avond Slide 14
WAAROM STARTEN OP HET BEDRIJVENTERREIN Bedrijventerreinen
• Problematiek wordt al meerdere jaren gevoeld • Grote energievraag • Veel potentie voor samenwerking (stuurgroep Energietransitie) • Vliegwiel voor gemeentebrede warmteoplossingen in de gebouwde omgeving • Nog steeds complex en tijdsintensief
Beeldvormende avond Slide 15
WAAROM HET BEDRIJVENTERREIN
Beeldvormende avond Slide 16
KERNELEMENTEN BINNEN ENERGIETRANSITIE
Beeldvormende avond Slide 17
WAAROM EEN LOKAAL COLLECTIEF ENERGIESYSTEEM (LCE) Aanleiding: • Netcongestie belemmert verduurzaming en groei • Grote elektrificatieopgave bij ondernemers • Toenemende lokale opwek • Losse projecten schieten tekort Doelstelling: • Leveringszekerheid • Minder afhankelijkheid • Eerlijk werkend energiesysteem
Beeldvormende avond Slide 18
LCE, GTO, MEETINRICHTING EN DATAPLATFORM Alle onderdelen en opzichzelfstaande oplossingen dragen bij aan het grote geheel
Beeldvormende avond Slide 19
HET IS EEN (COMPLEXE) PUZZEL Het LCE is de verbindende factor tussen (technische) oplossingen, samenwerking (collectief) en organisatie.
•
Oplossingen (techniek) Meerdere energiedragers (o.a. elektra, eventueel waterstof, eventueel groen gas, warmte)
•
Samenwerking/Collectief Het samenkomen van meerdere belangen (bedrijven, netbeheerder, gemeente, omgeving) Individueel vs. Collectief
•
Organisatorisch Alles is nieuw en botst bijna altijd met bestaande structuren. Oplossingen vragen doorzettingskracht op o.a. organisatorische en juridische uitdagingen.
Beeldvormende avond Slide 20
BOUWSTENEN: LOKALE OPWEK, LOKAAL GEBRUIK! Niet één project, maar een samenhangend energiesysteem
•
Koppeling tussen opwek, lokaal gebruik en opslag
•
Lokale opwek Zon op daken bedrijventerreinen Vier windturbines (Veghel Wind(t))
•
GroepTransportOvereenkomsten (GTO’s)
•
Energiehubs / Energieknooppunten Clustering van bedrijven, aansluiting, opslag Sturing (gebruik -vraag en aanbod-, opslag) Collectieve laadvoorzieningen (elektrificatie)
•
Meetinrichting: feitelijk inzicht vs. aanname Energieprofielen bedrijven Besparing a.d.h.v. individueel inzicht
•
En bovenstaand is het begin
Beeldvormende avond Slide 21
WELKE OPLOSSINGEN MET WELKE TIJDLIJN
Beeldvormende avond Slide 22
Verwacht moment van verlichting op energienet
GELEERDE LESSEN
SCHIJNDEL, ERP
We nemen de leerpunten mee in de bebouwde omgeving (nieuwbouw en bestaande bebouwing)
Beeldvormende avond Slide 23
UITNODIGING ENERGIETAFEL
VRAGEN? BEHOEFTE AAN MEER INFORMATIE? NEEM CONTACT OP MET DE CONTACTAMBTENAAR