Factsheet-Veerkracht-Langdurige-Stroomuitval_BVA Investeringsplatform duurzame energie

Versie juni 2024

VEERKRACHT

TEN TIJDE VAN LANGDURIGE STROOMUITVAL

Mogelijke cascade-effecten Langdurige Stroomuitval

“Veerkracht verwijst naar het vermogen van een samenleving, bestuur, institutie of systeem om schokken en verstoringen op te vangen, zich aan te passen en te herstellen. We spreken van Veerkracht wanneer mensen en/of instituties samenwerken om een bedreigende of ontwrichtende situatie het hoofd te bieden.” - Menno van Duin

0 - 2 UUR (GROEN)

0 - 2 uur (Directe gevolgen) PREPARATIE

REPRESSIE

ADAPTIE

Zelfredzaam zijn en reageren op onverwachte situaties.

Omgaan met de nasleep van crises om te werken aan herstel.

Situatie: Lichte onrust onder de bevolking als gevolg van de acute stroomuitval in de hele regio.

Verkeersproblemen door uitval van verkeerslichten

Preventief: Informeren voorzorgsmaatregelen (noodpakketten) Informeren oorzaken uitval Aanbevelen privaat/publiek noodaggregaten Aanbevelen noteren van noodnummers

Tunnels gaan dicht Uitval elektrische apparaten (van huishoudens) Berichten in media over uitval in de regio Lichte onrust onder bevolking

VEERKRACHTIGE CRISISCOMMUNICATIE

DISCLAIMER

De weergegeven impactweging is indicatief en moet niet worden opgevat als een exacte voorspelling. Elke situatie is uniek en vereist een op maat gemaakte benadering voor risicobeoordeling en planning.

Veerkracht kan in verschillende fasen van crisis worden gerealiseerd door:

PREVENTIE

PER FASE

De tijdlijn is gebaseerd op algemene scenario's. De daadwerkelijke impact en exacte effecten kunnen variëren afhankelijk van specifieke omstandigheden zoals de duur van de stroomuitval, de grootte van het getroffen gebied, de infrastructuur, de tijd van het jaar, en de mate van voorbereiding van de getroffen gemeenschap.

VEERKRACHT MET BETREKKING TOT CRISISBEHEERSING & VOORBEREIDING

Inrichten en ontwerpen Ontwikkelen, oefenen en van omgeving en voorbereiden om op systemen ter voorkoming crisissituaties te kunnen van crises. reageren.

MAATREGELEN

Repressief: NL-Alert wordt verstuurd Crisiscommunicatie Inzet brandweer verkeersongelukken Inzet brandweer liftbevrijdingen Verkeer omleiden, noodstroom plaatsen of leegpompen tunnels Extra patrouilles (zichtbaarheid hulpdiensten)

PDCA-CYCLUS Voorafgaand aan crises de maatschappij informeren over kansen

Tijdens crises op de hoogte houden van ontwikkelingen

2 - 4 uur

Na twee uur werken mobiel internet en mobiele telecom niet meer door uitval masten

Na afloop van crises ondersteunen van partners en verminderd zelfredzamen

Communicatie vanuit overheid richting burgers niet/verminderd mogelijk door uitval telefonie en NL-alert Rioolzuiveringsinstallaties houden op met werken en lekken afvalwater terug de sloten en rivieren in. Effect: vervuiling oppervlaktewater. Eerst zichtbaar massale vissterfte

VEERKRACHT ONTSTAAT DOOR

Door constant te plannen, voor te bereiden op tegenslagen, interventies uit te voeren en hierop aan te passen, kunnen risico's beter worden beheerst. Hierdoor kan effectief op crises worden gereageerd en kan herstel sneller plaatsvinden.

Interventie

Herstel

Dit verbeterproces zorgt voor steeds betere voorbereiding op toekomstige uitdagingen en bevordert de veerkracht in de maatschappij.

Veerkracht

4 SOORTEN VEERKRACHT

Veerkracht

Institutioneel We spreken van ontworpen veerkracht wanneer de VRU op een effectieve wijze invloed uit kan oefenen om een veilige en gezonde leefomgeving te creëren. Dit door aan de voorkant te adviseren.

Maatschappelijk

4 - 8 UUR (GEEL) 4 - 8 uur

Situatie: Onrust in de maatschappij is nu goed te zien als gevolg van het sluiten van maatschappelijke instellingen/voorzieningen.

Eerste problemen met brandstof voertuigen burgers (vervoer/mobiliteit, zowel elektrisch als fossiel)

Repressief: Preventief: Indien uitval van C2000, zuinig Prioriteren van verdeling van omgaan met gebruik van porto schaarste (communicatiebeperking) Planning van eigen Noodaggregaat voor één of personeelsinzet lokaal en meerdere tankstations centraal maken (afhankelijk van omvang) Regelen van brandstof Zet extra afvalinzameling in om noodaggregaat eigen dienst dumping op straat tegen te Contuinuïteitsplannen, gaan. noodstroomvoorziening, communicatiemogelijkheden als telefoon uitvalt

Bedorven voedsel en waren in huizen, supermarkten en industrie; dumping op straat in afvalcontainers C2000 masten blijven max. 8 uur in stand. Accu’s van porto’s gaan leeg, hulpdiensten kunnen niet meer met elkaar communiceren. Informatiedeling wordt beperkt

Wij spreken van institutionele veerkracht wanneer de VRU samen met gemeenten en staande organisaties zich in zet om de gevolgen van maatschappelijke ontwrichting te minimaliseren.

Wij spreken van bestuurlijke veerkracht wanneer het bestuur van de VRU een werkwijze vindt die in de praktijk effectief en legitiem blijkt.

Bestuurlijk

8 - 24 uur

Wij spreken van maatschappelijke veerkracht wanneer burgers constructief met de uitval van kritieke voorzieningen om gaan: ze werken met elkaar en met de overheid samen en weten tegenslagen te overwinnen.

VEERKRACHT AAN DE VOORKANT

Situatie: Grote onrust onder de bevolking en de omvang van de onrust neemt toe door druk op andere gebieden. Grote behoefte aan handelingsperspectief & informatie.

Voorzieningen in de gebieden zonder stroomuitval komen onder druk te staan

Preventief: Repressief: Stimuleer Gedeeltelijke sluiting gemeenschapssteun/ zorglocaties/verplaatsen van faciliteer patiënten zelfredzaamheidstrainingen Extra paraatheid hulpdiensten Adviseer door toename auto-ongelukken noodvoorraden/alternatieve (extra patrouilles) warmtebronnen

Met de uitval van noodvoorzieningen worden kwetsbare groepen blootgesteld aan ernstige risico's

24 UUR - 1 WEEK (ROOD)

ROT

Noodpakket: Essentiële middelen Noodaggregaat: Voor medisch noodzakelijke apparaten Belangrijke nummers: Noteer Nationaal Storingsnummer NL-Alert: Aanmelden voor waarschuwingen

Overheid

Door het gebrek aan brandstof is er een opvallende afname van het individuele autoverkeer, maar ook hulpdiensten zijn hierdoor minder mobiel

CRISISORGANISATIE

OKT

ÉÉN TACTISCHE CRISISLAAG

Risico-analyse: Beoordelen van potentiële cascadeeffecten

Het Operationeel Kern Team (OKT) komt bijeen bij een sluimerende, dreigende, voorzienbare crisis of een ‘ongekend’ crisistype en kan opgavegericht ingezet worden bij een GRIP 1 en/of ter ondersteuning van een ROL.

Crisisplan: Voorbereiden en implementeren van crisisbeheersingsplannen

Indien gekozen wordt voor verdere opschaling naar een ROT/GRIP 2, stromen de functionarissen uit het OKT automatisch door richting het ROT/RCC.

Risicocommunicatie: Informeren medewerkers/publiek over risico's en voorbereiding

Een Regionaal Operationeel Team (ROT) komt op bij GRIP 2, maar kan ook kan onafhankelijk van GRIP bijeenkomen en is eindverantwoordelijk voor de inzet van de crisisorganisatie en is daarbij verantwoordelijk voor het informeren en (strategisch) adviseren van de burgemeester. OKT kan in de nafase van een crisis operationeel blijven voor cascade effecten die later opduiken.

8 - 24 UUR (ORANJE)

Spanningen in de samenlevingen leidt tot compenserend gedrag, waarbij mensen reizen naar gebieden zonder stroomuitval. Dit vergroot de druk op andere gebieden

24 uur - 1 week STROOMUITVAL PREVENTIE & REPRESSIE

Burger

Repressief: Preventief: Eigen personeel informeren & extra Ter voorbereiding op uitval van personeel oproepen mobiel internet/telecom moet er Voor communicatie tussen voorafgaand een actiecentra, meldkamer & gemeente communicatieplan opgesteld zijn kunnen NCV lijnen worden gebruikt. Noodaggregaten naar rioolwaterzuiveringsinstallaties Streven naar burgercommunicatie

De fasen van preventie, preparatie, repressie en adaptatie vormen een cyclisch proces dat voortdurend herhaalt.

Tegenslag

Ontwerp

2 - 4 UUR (GROEN)

Situatie: Lichte toename in onrust, mede door het langduriger worden van de stroomuitval en de onzekerheid van de totale duur.

Verkeersongelukken nemen af door vermindering van woon/werkverkeer In kassen leiden de koude temperaturen en het gebrek aan irrigatie tot een geleidelijke achteruitgang van de kwaliteit en zelfs tot productieverlies

Plunderingen en grootschalige hamsteracties Chaotische taferelen bij banken voor contant geld Met de dag groeit de bezorgdheid en frustratie onder de bevolking, wat kan leiden tot spanningen, protesten en zelfs sociale onrust

Situatie: Er is sprake van maatschappelijke ontwrichting. Door de langdurigheid van de stroomuitval gaat men twijfelen aan een oplossing op de korte termijn. De plunderingen, protesten en schaarste van overlevingsmiddelen verslechteren de situatie nog meer. Preventief: Afspreken met objecten in de regio hoe incidenten worden gemeld bij stroomuitval langer dan 24 uur Multidisciplinair brandstofplan opzetten (noodstroomaansluiting aanwijzen voor hulpdiensten Distributieplan voedsel/water

Repressief: Vergroot de aanwezigheid van hulpdiensten op strategische locaties Gebruik communicatiemiddelen zoals megafoons en mobiele eenheden om het publiek te informeren en te kalmeren.

NAFASE De procesverantwoordelijkheid voor de nafase ligt bij Bevolkingszorg. Zij draagt in de operationele fase zorg voor een inventarisatie van zaken die van belang zijn voor de nafase. De Algemeen Commandant Bevolkingszorg stemt deze inventarisatie af met de betrokken crisispartners (al dan niet in de laatste ROTvergadering), de netbeheerder en met het hoofd Nafase van de getroffen gemeente(n).