Eindrapport PvE MFA Omnipark Erp
Tekst van het document
Programma van Eisen MFA Omnipark De Brug te Erp juni 2020, onderdeel: ruimtelijk-functioneel
Inhoudsopgave 1
Inleiding
1
1.1
Achtergrond en vraagstelling
1
1.2
Programma van Eisen
1
1.3
Projectorganisatie en werkwijze
2
1.4
Leeswijzer
3
2
Uitgangspunten en uitgangssituatie
4
2.1
Focus op MFA
4
2.2
Directe stakeholders en initiatiefnemers
4
2.3
De Brug – verbinding!
4
2.4
Aanleiding tot het plan ‘Omnipark De Brug’
6
3
Beschrijving situatie
8
3.1
Gebouw en sportvelden 3.1.1 MFA Ter Aa 3.1.2 Sportvelden
8 8 9
3.2
Gebruik MFA & bezettingsgraad 3.2.1 Sporthal 3.2.2 Sportcafé 3.2.3 Eventzaal 3.2.4 Biljartzaal 3.2.5 Muziekzaal 3.2.6 Overige zalen (zaal 1&2, kelder 6, vergaderzaal 7, zaal 8)
10 10 10 11 11 11 12
4
Beschrijving gebruikers
13
4.1
Gebruikers sportzalen
13
4.2
Gebruikers gemeenschaps- en vergaderfunctie
13
4.3
Extra behoefte en nieuwe gebruikers
14
5
Ruimtebehoefte
15
5.1
Normen en kaders
15
5.2
Ruimtebehoefte binnensport
15
5.3
Ruimtebehoefte buitensport
16
5.4
Ruimtebehoefte gemeenschapsvoorziening
16
5.5
Efficiencywinst / multifunctioneel gebruik en beheer
17
5.6
Ruimteprogramma 5.6.1 Hoogtes van ruimten
18 18
5.7
Footprint
20
6
Opzet gebouw: clusters en relaties
21
6.1
Hoofdopzet
21
6.2
Visuele relaties – uitzicht vanuit het Parkcafé
22
6.3
Opzet per cluster - relaties 6.3.1 Sport 6.3.2 Eventzaal 6.3.3 Horeca 6.3.4 Vergader- en activiteitencluster
23 23 23 24 24
7
Overige functionele eisen ruimtes
25
7.1
Toegankelijkheid
25
7.2
Entreehal / receptie & beheerder / garderobe
25
7.3
Sporthal en nevenruimtes
26
7.4
Het Parkcafé / horecafunctie
27
7.5
Eventzaal
28
7.6
Afval en werkkasten
28
7.7
Technische ruimte
29
7.8
Compartimentering
29
7.9
Geluid
29
7.10
Fietsenstallling en containerberging
29
8
Beeldverwachting
30
1 Inleiding 1.1
Achtergrond en vraagstelling
“De afgelopen jaren hebben de sportverenigingen (KV de Korfrakkers, RKVV Erp, TV Hertog Jan) en Stichting Beheer Gemeenschapshuizen Erp zich verenigd in de stuurgroep ‘De Brug’. Zij zetten zich in om de sport samen te brengen zodat er meer verbindingen en uitwisselingen ontstaan tussen de sporten en daarmee de sportbeleving toeneemt. De participanten in ‘De Brug’, zijn sinds eind 2015 met elkaar in gesprek om te onderzoeken of de vorming van een Omnipark mogelijk is en wat hiervan de meerwaarde kan zijn. Doel is het in stand houden en waar mogelijk verbeteren van de leefbaarheid van Erp. De initiatiefnemers hebben hiervoor een visie en een masterplan geschreven 1.” Omnipark De Brug betreft een grootschalig project waaraan bovengenoemde participanten al vanaf 2015 samenwerken (in de vorm van een ‘stuurgroep’). Het betreft niet enkel het sport- en ontmoetingscentrum Ter Aa maar ook de sportvelden (en clubgebouwen) van de verenigingen die er omheen liggen en zelfs de infrastructuur met betrekking tot de Aa die nu Ter Aa en de voetbalvelden scheidt van de tennis- en korfbalvelden. Het Omnipark biedt niet alleen kansen voor de sport maar ook voor cultuur, zorg, onderwijs en recreatie. De ontmoetingsplek die ontstaat is ook gezamenlijk te beheren, waardoor een goede voorzieningenstructuur voor de toekomst en de leefbaarheid van Erp wordt behouden.
De Raad van de gemeente Meierijstad, waartoe Erp behoort, heeft eind 2019 ingestemd met het voorstel om het plan verder te ontwikkelen. In voorliggend rapport wordt het Programma van Eisen (PvE) voor de multifunctionele accommodatie beschreven. Het PvE doet geen uitspraken over de sportvelden en de gebiedsontwikkeling. Tijdens de samenstelling van het PvE is er wel steeds uitwisseling en samenwerking geweest met betrekking tot de gebiedsontwikkeling.
1.2
Programma van Eisen
Het Programma van Eisen betreft het document waarin alle wensen en eisen die de opdrachtgever ten aanzien van het te bouwen project heeft. Het primaire doel van een PvE is dat architect en adviseurs op basis hiervan een ontwerp kunnen maken. Andersom kan het ontwerp getoetst worden aan de vastgelegde eisen door opdrachtgever en gebruikers.
1
Raadsvoorstel 1948259859 d.d. 24 juli 2019, behandeld in College van B&W d.d. augustus 27 2019 en in de Raad vastgesteld d.d. 10 oktober 2019.
1
Bovendien ontstaat tijdens het proces om te komen tot het PvE, door dit gezamenlijk samen te stellen, meer zicht op de samenwerking tussen gebruikers en groeit de samenwerking vooruitlopend op de daadwerkelijke realisatie en ingebruikname. Een volledig PvE bevat de volgende onderdelen: 1. Ruimtelijk-functioneel PvE: 2. Technisch PvE: eisen aan constructie, (werktuigkundige en elektrotechnische) installaties en afwerking; 3. Financieel PvE: taakstellend budget, eventueel gesplitst naar onderdelen; 4. Stedenbouwkundige randvoorwaarden: externe eisen vanuit terrein en bestemming (aanbodkant). Voorliggende rapportage betreft onderdeel 1. Het technisch PvE wordt in een separate rapportage beschreven. Onderdeel 4 wordt parallel uitgewerkt op basis van scenario’s (Kragten / projectgroep). Onderdeel 3 wordt door de gemeente opgesteld. Team Sygma brengt wel, parallel aan het opstellen van het PvE, exploitatiecijfers en scenario’s met betrekking tot de exploitatie in beeld (separate rapportage).
1.3
Projectorganisatie en werkwijze
Voor het project bestaat naast de oorspronkelijke stuurgroep van gebruikers, die nog steeds onder die naam bestaat, ook een projectgroep waarin naast de hoofdgebruikers/initiatiefnemers de gemeente, het Waterschap en voor de gebiedsontwikkeling bureau Kragten participeert. Het proces wordt begeleid door P2. De samenstelling van de groepen wijzigt qua adviseurs naar gelang de fase in het proces. (samenstelling zie bijlage 1). Om meer inzicht te krijgen in de behoefte van alle gebruikers en de mogelijkheden van multifunctioneel gebruik is allereerst een aantal stukken bestudeerd: met name het realisatieplan uit 2017 en diverse stukken die wij ontvingen van de stuurgroep (bezetting en groottes van de zalen in Ter Aa). Ook is het bestaande gebouw bezichtigd. Vervolgens zijn de eerste bevindingen en voorstellen besproken met Kees Bressers en Jan de Vocht om te komen tot een aanzet van het ruimteprogramma. In meerdere vergaderingen met de stuurgroep en de projectgroep is op basis hiervan toegewerkt naar een concept en vervolgens definitief rapport. Vervolgens is een concept rapport opgesteld en zijn overige onderdelen besproken in de projectgroep en toegevoegd (beeldverwachting en functionele specificaties). Dit gebeurde steeds parallel aan de stedenbouwkundige planvorming door bureau Kragten, in gezamenlijke vergaderingen.
Dit was enkel mogelijk door de grote medewerking, voorbereiding en vooral toewijding van de betrokken Erpenaren.
2
1.4
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 worden de uitgangspunten voor voorliggend PvE kort beschreven, in hoofdstuk 3 het bestaande gebouw en het gebruik hiervan en in hoofdstuk 4 de gebruikers (verenigingen). Vanaf hoofdstuk 5 worden de eisen aan de nieuwe accommodatie beschreven. Eerst worden de kwantitatieve eisen in de vorm van ruimtes en benodigd oppervlakte gepresenteerd in het ruimteprogramma. De relaties tussen de ruimtes komen aan de orde in hoofdstuk 6. In hoofdstuk 7 volgen andere functionele eisen die belangrijk worden geacht om expliciet te beschrijven. Sommige eisen gelden voor de gehele MFA, andere gelden specifiek voor een ruimte. Tenslotte volgt in hoofdstuk 8 een beschrijving van de beeldverwachting.
3
2 2.1
Uitgangspunten en uitgangssituatie Focus op MFA
Het toekomstige Omnipark is veelomvattend en betreft zowel groen, water (rivier De Aa, waterberging), sportvelden als een multifunctionele accommodatie (MFA) voor zowel diverse sporten en bewegingsactiviteiten (sportcentrum) als plek voor ontmoeting, sociale en culturele activiteiten en vergaderen en bijeenkomsten (gemeenschapsfunctie). In voorliggend rapport wordt enkel ingegaan op de eisen aan de MFA en directe omgeving, en niet op de totale inrichting van het Omnipark.
2.2
Directe stakeholders en initiatiefnemers
Hoofdgebruikers en initiatiefnemers De grootste verenigingen en tevens initiatiefnemers namens alle gebruikers zijn: •
SGBE (Stichting Beheer Gemeenschapshuizen Erp: Ter Aa en het Raadhuis);
•
Korfbalvereniging De Korfrakkers;
•
Tennisvereniging Hertog Jan;
•
Voetbalvereniging RKVV Erp.
De korfbalvereniging maakt in het winterseizoen volop gebruik van de sporthal en zorgt dan voor de grootste bezetting van de sporthal; in het zomerseizoen wordt buiten gesport. De voetbalvereniging en de tennisvereniging maken gebruik van de buitensportvelden maar zullen in de toekomst voor kantinefunctie en kleedlokalen gebruik maken van de MFA. Ook het Waterschap Aa en Maas is betrokken bij het Omnipark, doch vanuit de waterberging en de Aa op het park en niet vanuit betrokkenheid bij de MFA.
2.3
De Brug – verbinding!
De (voorlopige) naam ‘De Brug’ heeft een relatie met De Aa, maar met name ook met de verbinding tussen verenigingen en MENSEN. Voorliggend document beschrijft de eisen aan het gebouw, maar het gebouw is natuurlijk faciliterend aan de activiteiten die er plaatsvinden, en die activiteiten brengen mensen samen. Op de volgende pagina wordt dit verbeeld.
4
5
2.4
Aanleiding tot het plan ‘Omnipark De Brug’
Hieronder worden de belangrijkste thema’s die aanleiding geven tot de vergaande samenwerking tussen de betrokken partijen en de wens te komen tot één gezamenlijke MFA weergegeven. Er is gebruik gemaakt van eerdere rapportages2. Trends en ontwikkelingen: •
De vrijetijdsbesteding van zowel ouderen als jeugd is erg veranderd;
•
Demografische ontwikkelingen met een veranderende bevolkingssamenstelling door vergrijzing: er dient voldoende aandacht te zijn voor de doelgroep ouderen;
•
Gemeentelijke herindelingen en fusies vergroten de druk op lokale voorzieningen in dorpskernen. Er moet naar evenwicht gezocht worden tussen centralisatie van voorzieningen en de leefbaarheid in de diverse kernen. Er is een maatschappelijke behoefte om de sociale cohesie verder te versterken in Erp én omliggende kernen.
Specifiek qua sport geldt het volgende: •
De jeugd wordt minder gestimuleerd om buiten te spelen, bewegen of sporten. Mede door gebrek aan beweging groeit het aantal kinderen met obesitas en andere gevolgen van bewegingsarmoede;
•
Sport wordt steeds meer gezien als middel om oplossingen te bieden voor een diversiteit aan vraagstukken binnen het sociale domein, maar:
•
Individualisering in de maatschappij en de daarbij horende opkomst van de ongeorganiseerde sport zorgt voor een veranderende vraag en zet onder andere het verenigingsleven steeds verder onder druk;
•
De druk op (sport)voorzieningen in dorpen neemt toe door groeiende exploitatieproblemen;
•
De individualisering en ook de vergrijzing / ontgroening met een toenemende druk op de (twee-) verdieners leidt tot minder vrijwilligers. Vrijwilligers zijn nodig om de verenigingen draaiend te houden.
Tot slot: •
De toenemende beheer- en onderhoudskosten voor met name het sport- en ontmoetingscentrum Ter Aa zetten een gezonde exploitatie verder onder druk.
•
Daarnaast vragen de veroudering van Ter Aa en een aantal gebouwen van de voetbalvereniging een flinke investering waar geen synergievoordelen uit voort komen.
2
SSNB (29-11-2017): “Realisatieplan Omnipark De Brug”,
Arcadis (9 augustus 2019): “Ontwikkelpad omnipark Erp”.
6
De noodzakelijke herbouw van de diverse verouderde voorzieningen is een kans om meerdere doelen te dienen. Sport wordt gezien als de motor voor een multifunctioneel park dat kansen biedt voor een combinatie van voorzieningen en kan dienen als een ontmoetingsplek voor Erp. Het Omnipark biedt invulling aan sportactiviteiten, cultuur, recreatie en zorg waardoor het echt een ontmoetingsplek is voor iedereen: voor jong en oud. Door samen te werken kan gezocht worden naar professionalisering en afstemming van het aanbod en kan worden samengewerkt om een breed voorzieningenniveau binnen Erp te behouden en op onderdelen te verbeteren.
Geluk Erp heeft het grote geluk dat hier, op het sportpark, drie dingen samenkomen, vertelt voorzitter René Beks van de stuurgroep, waarin de drie sportclubs en Stichting Beheer Gemeenschapshuizen Erp zich verenigd hebben. Ten eerste is daar de Aa, en Waterschap Aa en Maas dat al jaren de wens heeft om te zorgen voor meer waterberging en natuurlijkere oevers. Ten tweede is er het veertig jaar oude gemeenschapshuis Ter Aa, dat hard aan nieuwbouw toe is. En dan zijn daar ook nog eens drie sportverenigingen op het terrein aan weerszijden van de Aa die veel meer zouden willen samenwerken, met een tekort aan vrijwilligers kampen en mogelijkheden zien om het dorp méér te bieden. Lieke Mulder, Brabants Dagblad, 10-10-2019
7
3 3.1
Beschrijving situatie Gebouw en sportvelden
3.1.1 MFA Ter Aa De MFA bestaat uit een diverse gebouwdelen die tot één gebouw zijn samengevoegd (zie Figuur 1). Alle ruimtes bevinden zich op de Begane Grond. De sporthal, een voormalige school die ruimte biedt aan vergader- en cursusruimtes, met daaraan uitgebreid een evenementenhal zijn herkenbaar. De school en de sporthal worden verbonden door een horecavoorziening. Aan de horecaruimte (sportcafé) en sporthal is eerder ook de bibliotheek uitgebreid, die momenteel onder andere dienst doet als grote muziekrepetitieruimte. Deze is toegankelijk via het sportcafé, maar heeft ook een eigen ingang vanaf buiten. Vanuit het sportcafé is er zicht op de sporthal. Boven de kleedkamers is een tribune in de sporthal. Onder het podium in de eventzaal is er een kelder, die ook separaat gebruikt wordt (toegang via de eventzaal).
Figuur 1
plattegrond Ter Aa
8
3.1.2 Sportvelden Er zijn drie verenigingen met sportvelden. Het betreft RKVV (voetbal), De Korfrakkers (korfbal) en TV Hertog Jan (tennis). Alle drie de verenigingen hebben hun eigen sportvelden met daarbij gelegen eigen accommodaties met kleed- en wasruimtes, kantine en bergruimte (zie Figuur 2). De voetbalvereniging heeft ook een tribune. De velden van de tennis en korfbal liggen aan de andere kant van de Aa. Bij het sportveld ligt ook een hal voor de handboogvereniging (tegen het voetbalveld aan) en een buitenbaan. Op dit moment heeft Handboogvereniging De Doele Concordia een eigen accommodatie en deze accommodatie wordt ook gebruikt door vogelvereniging De Edelzanger. Er vinden gesprekken plaats over eventuele deelname in de MFA, maar in voorliggend rapport is hiervoor geen programma opgenomen3.
Figuur 2
luchtfoto locatie met sportvelden en Ter Aa
Naast de sportvelden is er ook een pannaveldje en een jeu-de-boules-baan.
3
Indien gekozen wordt voor multifunctioneel gebruik van de eventzaal door de beide verenigingen dient een scheidingswand over de breedte van de zaal te worden voorzien, een barvoorziening (reeds opgenomen als optie binnen het ruimteprogramma) en eventueel een directe entree.
9
3.2
Gebruik MFA & bezettingsgraad
In 2017 is een gemiddelde bezetting gerealiseerd van 42,1% 4. De bezetting verschilt per ruimte, maar in het algemeen is er nog ruimte binnen de bestaande ruimtes voor extra activiteiten. De bezetting is afhankelijk van dagdeel, dag en seizoen. In de schoolvakanties is de bezetting (ook in de avonden) lager, met name in de zomer en tussen kerst en oud & nieuw. In een dergelijke accommodatie is er in het algemeen een grens aan de realistische bezetting. Sporthallen worden, afgezien van gebruik door scholen en incidenteel ouderen in het algemeen overdag relatief weinig gebruikt. Podiumzalen / concertzalen (eventzaal) zijn nog specifieker qua bezetting en dienen ook (juist!) inzetbaar te zijn voor incidentele bijeenkomsten en kennen in mindere mate een vaste bezetting. De Korfrakkers zijn de grootste gebruikers van de sporthal, de KBO van de kleinere activiteiten- en vergaderruimtes. Erp is een actief dorp met diverse grotere evenementen en de evenementenzaal (eventzaal) is hierin een vaste waarde (voor Erp en heel Meierijstad), maar deze zaal wordt relatief weinig ingezet. Hieronder volgt een korte beschrijving van de belangrijkste zalen.
3.2.1 Sporthal Dit is een grote sporthal van 28 bij 44 meter die voor de meest gangbare sporten gebruikt kan worden. Korfbalvereniging ‘de Korfrakkers’ is een van de grootgebruikers van deze accommodatie. Verder zijn zaalvoetbal, volleybal, handbal, badminton, zaalhockey, basketbal en verschillende gymclubs veel voorkomende mogelijkheden waarvoor de belijningen aanwezig zijn. De sporthal wordt tijdens schooltijden gebruikt door de basisscholen. De hal is door een wand in twee helften in te delen die ook afzonderlijk gehuurd kunnen worden. Er is een grote tribune aanwezig van ca. 150 personen voor het belangstellende publiek, maar ook vanuit de sportkantine kunnen de wedstrijden gevolgd worden. Gedurende de zomermaanden is de sporthal minder druk bezet, omdat veel binnenactiviteiten uit het winterseizoen dan weer naar buiten verplaatst worden. De maanden september – april zijn het drukst bezet. Vrijwel alle sportactiviteiten van m.n. korfbal en hockey vinden dan binnen plaats. Overdag sporten de twee scholen maar is er nog plek.
3.2.2 Sportcafé Oppervlakte Sportcafé is 170 m².
4
Realisatieplan (SSBN, 2017, p.5)
10
Het huidige sportcafé wordt wel als activiteitenruimte gebruikt maar dient met name als café voor de sporters, zoals de naam al zegt. Het sportcafé heeft een centrale ligging in het complex. Het is de ontmoetingsplek voor iedereen die na een avondje sporten of vergaderen de rest van de avond nog even gezellig wil afronden met vrienden of collega`s. Het geeft uitzicht op de toegang van het complex en men kan er de wedstrijden volgen die in de sporthal gespeeld worden. Er zijn mogelijkheden om te darten, tafelvoetballen of even lekker relaxen in de loungehoek.
3.2.3 Eventzaal Oppervlakte eventzaal is 440 m² plus de oppervlakte van het vaste podium van 80 m². De eventzaal is de grote evenementenzaal in ter Aa en is geschikt tot 400 zitplaatsen. Voor voorstellingen is nog een extra tribune aanwezig met nog eens 50 zitplaatsen. Deze zaal is uitermate geschikt voor toneel- en muziekvoorstellingen, conferenties, lezingen en gastoptredens. De eventzaal kan met een tussenwand in twee helften verdeeld en afzonderlijk gehuurd worden. Het gebruik van de eventzaal kan apart worden gehouden van de overige accommodaties doordat achter in de zaal een volledig geoutilleerde bar aanwezig is. Mocht nog meer ruimte gewenst zijn dan kunnen naastgelegen ruimten bij gehuurd worden waardoor extra ruimte en serveermogelijkheden ter beschikking komen. Opties: Uitgebreide lichtinstallatie, beamer en scherm. Op verzoek kan het podium uitgebreid worden. De eventzaal betreft een prachtige ruimte en goed uitgeruste zaal die voor evenementen goed wordt gebruikt maar door de specifieke inzet en de beschikbaarheid van andere ruimtes in het algemeen laag benut wordt.
3.2.4 Biljartzaal Oppervlakte zaal 3 is 80 m². De biljartzaal (zaal 3) is wellicht de meest gebruikte ruimte van alles, met doordeweeks elke middagbiljart door de KBO en aanvullend biljartvereniging Biona. Deze ruimte is voorzien van drie professionele biljarttafels. De biljarten zijn te verrijden en daardoor is de zaal ook voor andere activiteiten te gebruiken. Deze zaal is door middel van een schuifwand met zaal 1 en 2 te vergroten; daardoor ontstaat voor de KBO één grote ruimte waar naast biljart andere activiteiten tegelijkertijd plaatsvinden. Verder kan deze zaal in combinatie met zaal 1 en 2 als foyerruimte gebruikt worden voor de Eventzaal. De bar van de eventzaal is ook in gebruik voor deze zaal. Feitelijk is de ruimte te klein voor drie biljarts (en toeschouwers).
3.2.5 Muziekzaal Oppervlakte zaal is 120 m². Naast sport en diverse activiteiten van de KBO wordt de voormalige bibliotheekruimte goed benut voor diverse muzikale activiteiten. Bij de ruimte is een grote berging voor onder meer slagwerk.
11
Door de ligging is er geen overlast van bijgeluiden in naastgelegen ruimten, maar ook omgekeerd. De zaal kan ook dienen als vergaderruimte. Indien gewenst kan van een afzonderlijke uitgang gebruik worden gemaakt.
3.2.6 Overige zalen (zaal 1&2, kelder 6, vergaderzaal 7, zaal 8) In andere zalen vinden vergaderingen en cursussen plaats. In de kelder wordt yoga gegeven, er is een EHBO-cursus, er vinden vergaderingen plaats van stichtingen, de dorpsraad, de gemeente Meierijstad, besturen.
12
4
Beschrijving gebruikers
Er is een zeer divers publiek en tal van activiteiten in de bruisende gemeenschap. Onderstaand wordt een overzicht gegeven van de grootste gebruikers. In bijlage 2 is een lijst opgenomen van het gebruik in 2018.
4.1
Gebruikers sportzalen
•
Korfbal (De Korfrakkers)
•
Badminton (BC Sla Raak)
•
Basketball
•
Zaalvoetbal (ZVV)
•
Hockey (Hockey HC Geel-Zwart)
•
Moderne dans / jazzdans (Souplesse dancers, oefenen uitvoeringen)
•
Volleybal (VC Errup ; Skunk)
•
Gymnastiek (Eerste Erpse Gymclub) NB staat in realisatieplan als fitness?
•
Gymnastiek basisonderwijs (basisschool De Empel, Mariaschool)
4.2
Gebruikers gemeenschaps- en vergaderfunctie
Verreweg de grootste gebruiker is de KBO. Vaste (regelmatige) gebruikers: •
Phoenixcultuur (muziek- en kunstlessen)
•
Harmonie OBK / slagwerkgroep
•
Carnavalsvereniging De Uilen van Empeldonk
•
Dansvereniging Les Grisettes
•
Stg. Ons Welzijn
•
Terpsichore (koor)
•
Doelbewust schietvereniging
•
Bernards yoga
•
Biljart (KBO, Biona, Heinmortel).
Terugkerende evenementen: •
Jaarlijks: concert harmonie, voorstelling Souplesse, filmavonden heemkundekring Erthepe, vrouwen van NU, carnavalsvereniging Uilen van Empeldonk, jaarvergaderingen en bijeenkomsten KBO (eventzaal)
•
Tweejaarlijks: jeugdproms NOIZZ (eventzaal)
•
Vierjaarlijks: Lost in music (in de sportzaal die daarvoor wordt ingericht)
13
Naast de vaste gebruikers en evenementen zijn er ook incidentele gebruikers en voorstellingen.
4.3
Extra behoefte en nieuwe gebruikers
Uit de inventarisatie is gebleken dat De Korfakkers graag een extra ruimte hadden voor trainingen aan de jeugd (winterseizoen). Dit geldt ook voor de tennisvereniging. Binnen het rooster en de bezetting van de sportzaal is daarvoor nu geen ruimte. De tennisvereniging heeft ook aangegeven een aantal (outdoor) tennisbanen te willen vervangen door (outdoor) padelbanen. Hierdoor kan het seizoen verlengd worden en wordt ingespeeld op een behoefte. Dit heeft geen gevolgen voor de behoefte binnen de MFA. Door Kindercentrum Bambino is aangegeven behoefte te hebben aan een ruimte voor buitenschoolse opvang (BSO). Er wordt reeds BSO gegeven op beide basisscholen. Voor de toekomst wordt een locatie gezocht voor kinderen tussen 8 en 12 jaar om een sport & spel-BSO op te richten. Men gaat uit van 20 tot 25 kinderen en een ruimtebehoefte van circa 100 m² BVO5. Tijdens schoolweken wil men deze ’s middags gebruiken en tijdens schoolvakanties hele dagen. Simeonshof heeft geen behoefte aan extra gebruik van de MFA omdat zij zelf activiteiten organiseren in hun eigen gebouw, maar vanzelfsprekend zullen bewoners de MFA bezoeken. Er dient rekening gehouden te worden met oudere en mindervalide bezoekers, vanuit Simeonshoef en vanuit heel Erp. Zij zijn zeker ook geïnteresseerd in bezoek van het her in te richten gebied / park.
Bij de inventarisatie is ook interesse gepeild bij andere diverse Erpse verenigingen en organisaties. Er is contact geweest met Souplesse en de Huisartsenpraktijk Erp. Beide organisaties hebben ervoor gekozen om niet als vaste huurder met eigen ruimtes mee te gaan naar de MFA.
5
BVO = bruto vloeroppervlak
14
5 5.1
Ruimtebehoefte Normen en kaders
Voor de sportfaciliteiten is aangesloten bij de adviezen (‘normen’) van NOC*NSF. Er zijn minimale afmetingen voor diverse sporten en schoolgymnastiek. Ook zijn er eisen aan de kleed- en wasruimtes, toestellenbergingen, scheidsrechtersruimtes, EHBO en toiletten voor zowel binnensport in het algemeen en sportafhankelijk voor de buitensport. Voor de overige ruimtes en ook voor de keuzes qua sportfaciliteiten is gesproken met de vertegenwoordigers van de huidige gebruikers in stuur- en projectgroep. Ook is de behoefte aan de oppervlaktes uit de voorgaande studies van SSBN en Arcadis en de huidige oppervlaktes gespiegeld. Er is vooraf geen ruimtelijk kader meegegeven door stuurgroep of gemeente, maar er is wel aangegeven dat het uitgangspunt is dat er efficiencywinst in met name exploitatie behaald zou moeten kunnen worden. Deze hangt samen met de grootte van het gebouw. Ook is in de behandeling in de gemeenteraad en de media aangegeven dat de financiële haalbaarheid een zorgvuldige afweging behoeft.
5.2
Ruimtebehoefte binnensport
De huidige sporthal6 is goed bezet. Er is een aanvullende de behoefte voor De Korfrakkers en ook TV Hertog Jan zou een aantal uren willen trainen met de jeugd (beide winterseizoen). Voor tennis, basketbal en vooral ook korfbal geldt dat een volledig veld groot is en dat er behoefte is aan een zaal van de huidige afmetingen. In eerste instantie is in het Realisatieplan gesproken over twee sportzalen van die grootte. Dit is echter een enorme oppervlakte met een lage bezetting. In het plan van Arcadis is voortgebouwd op de eerder cijfers maar met één zaal. Ook in voorliggend PvE is hiervoor gekozen. Wel is geconstateerd dat de eventzaal niet altijd even goed bezet is én dat deze feitelijk groter is dan een gymlokaal. De Korfrakkers hebben aangegeven dat zij graag van deze zaal gebruik zouden maken als extra capaciteit voor training van de jeugd.
6
Qua afmetingen spreken we formeel van een sporthal. In Erp wordt de term zaal ook gebruikt; in dit PvE wordt daarom ook over sportzaal gesproken. Een sporthal van de huidige afmetingen kan feitelijk verdeeld worden in drie gymvloeren / gymlokalen. In Erp wordt de hal in twee helften verdeeld. Echter die verdeling
heeft geen voordelen bij het huidige gebruik en biedt ook geen ruimte aan extra gebruikers omdat de benodigde ruimte nu minimaal de halve zaal betreft. In de praktijk is bij een verdeling in drie delen het middelste deel minder functioneel, ook voor onderwijs. Voor modern onderwijs is de grotere helft van de zaal bovendien veelzijdiger te gebruiken.
15
De sportzaal kan verdeeld worden in twee delen. Voor onderwijs en op sommige avonduren wordt dat momenteel ook gedaan. Omdat wordt uitgegaan van het huidige gebruik en de huidige gebruikers wordt blijvend uitgegaan van verdeling van de zaal in twee delen. In principe mag dat een verdeling in twee gelijke delen zijn. Enkel indien in het ontwerp de eventzaal gekoppeld wordt met de sportzaal zou een verdeling in één derde / twee derden mogelijk voordelen bieden, maar feitelijk wordt de koppeling van de twee zalen niet nagestreefd en heeft die volgens de gebruikers en het huidige gebruik geen meerwaarde.
5.3
Ruimtebehoefte buitensport
Voor de drie verenigingen geldt dat zij geen eigen clubgebouw meer hebben in de toekomst maar hun faciliteiten in de MFA onderbrengen (/huren). Qua kantine wordt gebruik gemaakt van de nieuwe, grotere en gezamenlijke horecavoorziening (café, keuken en berging voorraad) in de MFA. De kleed- en wasruimtes worden ook gedeeld. Scheidsrechtersruimtes, EHBO- en massageruimte worden gedeeld en gecombineerd met de zaalvoorzieningen. Er is behoefte aan een gezamenlijk te gebruiken wedstrijdleidingruimte met een fysieke en visuele relatie met de buitenvelden.
5.4
Ruimtebehoefte gemeenschapsvoorziening
Hoofdclusters betreffen de eventzaal en het sportcafé, beiden met benodigde aangrenzende nevenruimtes. Door multifunctionele inzet van beide ruimtes is het aantal overige vergader-/cursus/activiteitenruimtes beperkter dan in de huidige opzet; zelfs met het vervallen van de bestuurskamers in de clubgebouwen van de buitensport. De eventzaal zal ook worden gebruikt voor sport (korfbal, tennis), biljart en mogelijk buitenschoolse opvang. De biljarttafels beslaan een ruimte van ongeveer 120 m². Wanneer het podium wordt opgebouwd kan dat over de tafels heen en/of de tafels worden verplaatst naar een ander deel van de zaal of andere ruimte. Voor het podium is rekening gehouden met 80 m² naast de zaaloppervlakte zelf. Wanneer een groter podium nodig is, zal de zaalruimte voor toeschouwers kleiner worden. Naast de algemene berging voor met name de stoelen, is een extra berging voor multifunctioneel gebruik en sport toegevoegd. Beide bergingen kunnen bij grote evenementen worden ingezet als uitgifte voor drank. Afhankelijk van de mogelijkheden om gebruik te maken van het sportcafé kan ervoor gekozen worden wel of niet een extra bar / koffiepunt bij de eventzaal te voorzien voor dagelijks gebruik en kleine bijeenkomsten.
16
5.5
Efficiencywinst / multifunctioneel gebruik en beheer
Er is bewust gekozen voor één sportzaal met de huidige grootte en voor EHBO, wedstrijdleiding binnensport, massage en dergelijke is gekeken naar flexibele inzet van de (iets grotere dan eenpersoons) meerpersoons scheidsrechtersruimtes, één ruimte voor de combinatie van massage en EHBO en aanvullend wordt uitgegaan van inzet van de beheerdersruimte en/of kleedruimtes indien nodig. Qua douches is het uitgangspunt na discussie in de groep over de behoefte aan individuele douches toch uit te gaan van gezamenlijke douchevoorzieningen. Om toch een aantal separate douches te kunnen voorzien is in de grote doucheruimtes (bij de binnensport) een douchecabine opgenomen, bij de gezamenlijke toiletten nog een tweetal en verder zijn er douches in de scheidsrechtersruimtes indien nodig. Om toch te kunnen voorzien in extra gym- en beweegruimte wordt uitgegaan van inzet van de eventzaal. Deze zal veel multifunctioneler worden ingezet voor activiteiten (denk aan KBO), biljart, BSO en sport. Ook het café wordt behalve als ondersteunend aan sport en events vaker gebruikt voor activiteiten. De ruimte wordt groter en kan met verschillende hoeken worden ingericht. Door bundeling van deze functie voor alle sporters inclusief buitensport is de totale oppervlakte aan café / kantine, keuken en voorraadberging kleiner dan in de huidige situatie.
Tegelijk ontstaat zo een ruimere en goed te outilleren ruimte. Tenslotte leidt het multifunctioneler inrichten van eventzaal en café tot een kleinere behoefte aan extra cursus- en vergaderruimte. De bestuurskantoren van de buitensporten vervallen ook en vergaderingen en overleg vinden plaats binnen de MFA. Exclusief de relatief beperkte ruimtebehoefte voor (in de basis) de buitensport – dit betreft enkel nog aanvullende kleedlokalen (in totaal ook minder dan nu) en materiaalbergingen, is de totale benodigde oppervlakte kleiner dan de oppervlakte van de huidige accommodatie. De functionaliteit is echter verbeterd: beter aansluitend op de behoefte en aangepast aan de normeringen (grootte kleedkamers, aanwezigheid nevenruimtes bij binnensport, voldoende grote biljartruimte, ruimere keuken en voorraadberging bij het café, voldoende circulatieruimte). Ten opzichte van de eerdere programma’s in het realisatieplan en het rapport van Arcadis is de bezuiniging nog veel groter (circa 1.800 resp. 575 m² BVO). Zie ook de volgende paragraaf en bijlage 3.
17
5.6
Ruimteprogramma
In de tabel op de volgende bladzijde is het ruimteprogramma opgenomen. Het functioneel nuttig vloeroppervlak (FNO) per ruimte wordt voor alle benodigde ruimtes bij elkaar geteld. Dit wordt vermenigvuldigd met een tarrafactor van 1,15 (opslag van 15%) om te komen tot het bruto vloeroppervlak (BVO). De tarra is laag omdat er sprake is van enkele grote ruimtes waardoor de opslag toch een aanzienlijke oppervlakte betreft, waarbinnen circulatieruimte (entreehal, tochtsluizen, gangen, trappen, lift), constructie en technische ruimtes dienen te worden gerealiseerd. Ook zit er een stuk ontwerpvrijheid c.q. indelingsverlies in deze factor. In bijlage 3 is ter info ook een vergelijking van het ruimteprogramma gemaakt met eerdere plannen, het huidige gebouw Ter Aa en buitensportvoorzieningen, en de sportnota van de gemeente. Hierin is te zien dat in vergelijking met de huidige gebouwen ter plekke, eerdere rapportages en de sportnota van de gemeente, het gebouw efficiënt is samengesteld (zie de vorige paragraaf), waarbij telkens rekening is gehouden met normen en functionaliteit en de winst met name zit in gezamenlijk en multifunctioneel gebruik.
5.6.1 Hoogtes van ruimten De sportzaal dient volgens normen van NOC/NSF over een vrije hoogte van minimaal 7 meter te beschikken. De eventzaal krijgt minimaal de huidige vrije hoogte van 5,60 hoogte. Boven het podium is extra hoogte wenselijk in verband met de trussen. Overige ruimtes dienen qua binnenmaat hoogte minimaal te voldoen aan het Bouwbesluit. Voor het café (voorlopig genoemd: Parkcafé) geldt dat de ruimte hoog genoeg moet zijn voor de functie en aanwezigheid van veel bezoekers, inclusief een prettige beleving, uitzicht naar buiten en gevoel van ruimte in het algemeen.
18
19
5.7
Footprint
Het is mogelijk een aantal ruimtes op een verdieping te situeren. De analyse van de resterende druk op de Begane Grond is op twee manieren gedaan (zie ook bijlage 4): 1. Er is aangegeven welke ruimtes eventueel op de verdieping mogen komen. Uitgangspunt hierbij is dat met name de grote zalen en hun direct gerelateerde nevenruimtes en de ruimtes voor de buitensport en de beheerdersruimte op de Begane Grond komen, samen met een deel van de werkkasten en toiletten. Dan dient minimaal uitgegaan te worden van 3.200 m² BVO op de Begane Grond als aanname voor het bestemmingsplan en ontwerp; 2. Echter: de sportzaal en eventzaal zijn hoge ruimtes. Als de aanname is dat de ruimtes op de verdieping enkel op de lagere ruimtes gesitueerd mogen worden, dan wordt er relatief iets meer op de Begane Grond gesitueerd. Aanname is dat de grootste ruimte, de muziekoefenruimte voor onder andere slagwerk en de bijbehorende berging ook op de Begane Grond blijft, samen met iets meer toiletten. De footprint bedraagt dan 3.365 m² BVO. Het Parkcafé mag dus op de verdieping worden gesitueerd. Voordeel is een goed zicht op de velden; nadeel is mogelijk de fysieke relatie met de zalen en buiten (zie ook §§ 6.2 en 6.3.3). NB. In de analyse is nog geen rekening gehouden met extra oppervlakte op de verdieping voor een terras aan het Parkcafé.
20
6 6.1
Opzet gebouw: clusters en relaties Hoofdopzet
Er zijn vier clusters te onderscheiden: 1. het cluster sport met een onderverdeling in sportzaal en annexen en voorzieningen voor de buitensport; 2. de eventzaal met bijbehorende ruimtes (met name bergingen); 3. het cluster horeca: sportcafé met bar, keuken en voorraadberging; 4. een (los) ‘cluster’ met multifunctionele vergaderzalen. Het laatste cluster is weliswaar een verzameling soortgelijke primaire ruimtes, maar deze hoeven niet bij elkaar te liggen, afgezien van de grote muziekruimte met berging.
Figuur 3
hoofdopzet clusters
Naast deze clusters zijn er secundaire, ondersteunende ruimtes, waarvan de meest bepaalde de beheerdersruimte is. Overige ruimtes betreffen toiletten, werkkasten et cetera.
21
In Figuur 3 zijn de clusters en relaties visueel weergegeven. Het betreft geen ontwerp; ruimtes en groepen kunnen ten opzichte van elkaar gespiegeld of verschoven worden en bovendien is alles weergegeven in hetzelfde vlak terwijl ruimtes ook boven elkaar kunnen liggen. Zoals aangegeven in §5.7 kunnen cluster 3 (horeca) en 4 (vergader- en activiteitenruimtes) (deels) op de verdieping worden gesitueerd. Er zijn drie entrees opgenomen in de figuur: een hoofdentree, een entree bij de sportvelden en een entree voor leveranciers bij de eventzaal. Het is mogelijk dat de hoofdentree aan de kant van de velden wordt gesitueerd en samenvalt met de entree vanuit de sportvelden. De leveranciersentree dient een ruime roldeur of iets dergelijks te zijn vanwege de grote stukken die hierdoor dienen te kunnen en ook de mogelijkheid om een mobiele horecavoorziening op/via deze plek aan de eventzaal te schakelen. Overige kleinere in- en uitgangen en nooduitgangen zijn afhankelijk van het ontwerp. Vanuit het beheer is het wenselijk om zo min mogelijk ingangen te maken.
6.2
Visuele relaties – uitzicht vanuit het Parkcafé
Vanuit het Parkcafé is er zicht op de sportvelden (zie ook § 6.3.3) en De Aa.
22
6.3
Opzet per cluster - relaties
6.3.1 Sport Alle kleed- en wasvoorzieningen voor de buitensport moeten van buitenaf bereikbaar zijn en de ruimtes die in basis bij de sportzaal behoren en van daaruit direct te bereiken zijn, zijn ook via een gang van buitenaf bereikbaar. Het is wenselijk om ook de toiletten van de buitensport in te kunnen zetten voor bezoekers van de sporthal, zeker bij grote evenementen. Een toegang van de voorzieningen voor de buitensport naar de rest van de MFA en andersom is wenselijk. Aan de andere kant is het geen direct openbaar gebied voor niet-sporters. Voor de buitensport, met name voor voetbal en tennis, is een wedstrijdleidingsruimte nodig die zicht heeft op de hoofdvelden en direct vanuit de velden bereikbaar is voor sporters. Ook de horecavoorziening kijkt uit op een aantal velden.
6.3.2 Eventzaal De eventzaal heeft geen vast podium maar hiervoor is bovenop de zaalruimte 80 m² aanwezig om dit op te bouwen. In deze ruimte wordt ook gebiljart (ter plekke van ca. 120 m²), bijvoorbeeld ter plekke van de ruimte voor het podium plus een deel van de zaal. De biljarts kunnen worden verreden of het podium kan over de biljarts heen worden gebouwd. Er is bergruimte voor stoelen, podiumdelen en overige gebruikers (sport, BSO) aan de zaal. Deze bergruimte kan (deels) ook gebruikt worden om een tijdelijke bar in te maken bij events en moet dus van buitenaf goed bereikbaar zijn met ruime toegangsdeuren opdat eventueel een drankwagen / verrijdbare tap hieraan kan worden geparkeerd. De zaal kan in twee delen worden verdeeld zodat twee activiteiten tegelijk kunnen plaatsvinden (denk aan BSO en biljart bijvoorbeeld). Beide delen dienen separaat toegankelijk te zijn. Indien het sportcafé logistiek te ver van deze zaal verwijderd is, dient er een kleine bar / koffie-uitgifte aan of dichtbij de eventzaal te liggen. Er is geen rekening gehouden met coulissen maar deze dienen wel te kunnen worden opgenomen of gecreëerd rondom het podium. De coulissen en het podium dienen voor artiesten direct bereikbaar te zijn vanuit gang en/of aangrenzende (vergader-/activiteiten-)ruimtes.
Voor omkleden, grime en dergelijke wordt uitgegaan van dubbel gebruik van vergaderruimtes en/of kleedruimtes voor de post. Er is geen rekening gehouden met een foyer. Er dient wel rekening gehouden te worden met een ruimte waar publiek kan wachten en verblijven voor een voorstelling gebruikt. Ook hier wordt uitgegaan van dubbel gebruik van de kleinere zalen, inzet van het sportcafé en/of de entreehal.
23
6.3.3 Horeca Alle gebruikers vinden gemakkelijk de weg naar het Parkcafé. Dit is immers het hart van de MFA, de ontmoetingsplek bij uitstek. Behalve als café dient deze ruimte ook autonoom als activiteitenruimte. Hier kunnen diverse activiteiten voor de KBO plaatsvinden, evenals grotere vergaderingen en bijeenkomsten, recepties en feestjes. Een fysieke (en verplichte visuele) relatie met de velden en de Aa is belangrijk, ook al ligt het Parkcafé dan wat verder van de hoofdentree en/of de straat af. Zicht in de sporthal is niet nodig – er is een tribune - maar mag wel. Aan het parkcafé ligt een terras; in principe op hetzelfde niveau – dat wil waarschijnlijk zeggen dat het terras op de verdieping, op andere ruimtes, dient te worden gerealiseerd. Ook is er een tribune aan het hoofdveld voor voetbal. Het terras kan worden verjongd op onderdelen tot een balkon / galerij. Vanuit tribune, terras (of balkon) dient goed uitzicht op voetbal en tennis te zijn (eis) en zo mogelijk ook op de korfbalvelden (wens). Het is wenselijk dat de horeca en het terras ook vanuit de velden goed bereikbaar is, zo mogelijk direct met een (tribune-)trap. Voor de buitensport is een wedstrijdleidingsruimte gewenst; deze mag in of aan het café. Bij Ter Aa is ook een jeu-de-boules-baan.
Deze mag na de herinrichting van de locatie ook wat verder van de MFA en de horeca liggen; de baan zou goed passen in het park / de parkzone.
6.3.4 Vergader- en activiteitencluster Zoals in § 6.1 is geschreven is dit feitelijk een verzameling losse ruimtes. Enkel voor de grotere muziekzaal geldt dat er een directe relatie is met de berging (voor slagwerk). Zoals in § 5.7 is beschreven zal deze ruimte wellicht ook het beste op de Begane Grond gesitueerd kunnen worden, terwijl de overige ruimtes eventueel op een verdieping kunnen worden gesitueerd. Op deze manier ontstaat mogelijk ook een natuurlijke scheiding tussen de geluidsniveaus en kan de muziekzaal gesitueerd worden aan de eventzaal en ingezet worden bij events. De kleine muziek-/vergaderruimte en de twee andere vergaderzalen kunnen apart of bij elkaar worden gesitueerd. Eén vergaderzaal is te splitsen in twee kleinere overlegruimtes opdat voldoende capaciteit aanwezig is voor overleggen en vergaderingen (bij het vervallen van de bestuurskamers buitensport).
24
7 7.1
Overige functionele eisen ruimtes Toegankelijkheid
Het gebouw dient goed toegankelijk te zijn voor: •
grote hoeveelheden en diverse gebruikers tegelijk;
•
kinderen en ouderen;
•
mindervaliden;
•
vanuit de sportvelden;
•
(direct) voor bezoekers van evenementen en binnensport;
•
bereikbaarheid voor hulpdiensten;
•
bereikbaarheid voor leveranciers in verband met evenementen;
•
bereikbaarheid leveranciers horecabenodigdheden;
•
onderhoud en vervanging van technische installaties.
De toegankelijkheid dient te voldoen conform de ‘Richtlijnen toegankelijkheid indoor sportaccommodaties’ van Stichting Special Heroes, vanzelfsprekend ook aan de eisen aan het Bouwbesluit en getoetst te worden aan de eisen zoals omschreven in de ITS (Integrale Toegankelijkheid Standaard (basis). Er is een voldoende ruime lift aanwezig voor de ruimtes op de verdieping. Bij de verschillende toegangsfuncties dient ook aandacht te zijn voor toezicht, veiligheid en beheersbaarheid. Dat wil zeggen dat er een voorkeur is voor één hoofdentree, al dan niet gecombineerd met de ingang vanuit de velden en/of de toegang naar de eventzaal.
7.2
Entreehal / receptie & beheerder / garderobe
Bij de entree is er, na het ruime tochtportaal, voldoende ruimte voor bezoekers om zich even te oriënteren en te wachten op anderen. In de hal is een digitaal mededelingenbord aanwezig. Er is hier niet noodzakelijk, maar wel mogelijk afhankelijk van het ontwerp, plek voor een (mobiele) garderobe. Meestal zullen jassen worden meegenomen naar de ruimte waar de activiteit plaatsvindt. Het idee is daarom dat er op meerdere plekken kleine garderobes zijn en bij de grotere zalen plek voor grotere (mobiele) garderobes.
25
In de entreehal is een receptie of een plek waar een receptie (ad hoc) kan worden ingericht bij grotere evenementen. Dichtbij of aan deze plek is de beheerdersruimte, die afsluitbaar is. In de beheerdersruimte worden de aansturing (schakeling van verlichting, verwarming, alarmen, ventilatie e.d.) en meldingen van de installaties beheerd. Tevens zullen de aansluitingen voor telefoon, data, en aanwezige geluidsinstallaties in of dichtbij deze ruimte worden verzameld.
7.3
Sporthal en nevenruimtes
De sporthal is (bij voorkeur) in twee gelijke delen te verdelen door middel van een neerlaatbare sportscheidingswand. Het is wenselijk dat er (eventueel indirect) daglicht toetreedt tot de wedstrijdruimte, doch het licht mag niet verblinden. Voor de inrichtings-, afwerkings- en overige functionele eisen van sporthal (wedstijdruimte), was- en kleedruimtes, toestellenberging, scheidsrechters-/docentenruimte en EHBO-/massage-ruimte wordt verwezen naar de richtlijnen van het NOC*NSF. In de wedstrijdruimte dienen belijning en sporttechnische voorzieningen voor diverse sporten aanwezig te zijn (al dan niet als combiveld): •
Korfbal,
•
Volleybal,
•
Zaalvoetbal,
•
Tennis,
•
Basketbal,
•
Handbal,
•
Badminton,
•
Hockey.
De definitieve belijning en benodigde putten dienen in de ontwerpfase te worden bepaald. In beginsel kan worden aangesloten bij de huidige indeling van de sportzaal in Ter Aa. De wedstrijdruimte is ook geschikt voor (twee groepen) ‘Lichamelijke Opvoeding’ (LO) van het basisonderwijs. Hiervoor zijn weliswaar standaard inventarislijsten, maar de KVLO (belangenvereniging voor docenten en leerkrachten Lichamelijke Opvoeding) pleit (ook) voor meer spelvormen en niettraditioneel bewegen. De wedstrijdruimte mag een beweegstudio worden voor de kinderen en hierbij wordt de architect uitgedaagd om daarin mee te denken. Alhoewel de zaal hoger wordt dan een (onderwijs-) gymlokaal, hoeft geen rekening gehouden te worden met het aanbrengen van een zwaaipuntverlaging voor o.a. de ringstellen en touwen; het zwaaipunt mag op 7 meter worden gemaakt.
26
De hal wordt ook gebruikt voor wedstrijden en kan gebruikt worden voor (grote) evenementen. Hiermee dient rekening gehouden te worden in de situering en vormgeving van de directe toegang van buitenaf (levering goederen en inrichtingselementen via toestellenberging), naar de circulatieruimte, de tribune, relatie met publieke toiletten en de sfeer & beleving. De hal dient zodanig te worden ingericht dat schoonmaak en onderhoud met minimale middelen en inspanning goed kan worden uitgevoerd. Daarom zijn horizontale elementen waarop stof (en spelmateriaal) kan blijven liggen ongewenst. Wanden, plafonds inrichtingselementen en afwerkingen zijn balvast uitgevoerd. Kleed- en wasruimtes Een zestal kleed- en wasruimtes is direct gesitueerd aan de sporthal. Beide delen dienen direct bereikbaar te zijn vanuit minimaal twee kleedruimtes. Vier van de kleed- en wasruimtes zijn groter opdat hier groepen onderwijs gebruik van kunnen maken. Bij de grotere wasruimtes is een afgesloten douche opgenomen die tot de beschikking staat van gebruikers die individueel willen douchen (binnen – en buitensport). Extra individuele douches zijn opgenomen in de scheidsrechtersruimtes en bij de toiletruimtes voor de buitensporters. Buiten de zes bovengenoemde kleed- en wasruimtes zijn er meerdere voorzieningen voor de buitensport.
Deze hoeven geen directe toegang te hebben tot de wedstrijdruimte maar liggen hier wel bij in de buurt. Buitensporters kunnen via een entree en gang direct naar deze ruimtes én de ruimtes voor de binnensport. Tribune Er is een vaste toeschouwerstribune in/aan de lengte van de sportzaal.
7.4
Het Parkcafé / horecafunctie
In het Parkcafé kunnen alle gebruikers van diverse pluimage – leeftijden en verenigingen, vaste leden en incidentele bezoekers - elkaar ontmoeten. Het Parkcafé heeft in ieder geval een belangrijke visuele relatie met de belangrijkste velden van voetbal en tennis, en zo veel meer (korfbal, overige velden en terrein). Ook is er altijd zicht op de Aa. Het Parkcafé grenst aan een terras en mogelijk de tribune voor (in eerste instantie) voetbal. Natuurlijk is het Parkcafé ook belangrijk voor de sporthal en bezoekers van events / de eventzaal. Indien mogelijk is een zichtrelatie met (een deel van) de wedstijdruimte van de sporthal een pluspunt, maar dit is geen vereiste.
27
Met betrekking tot de eventzaal is een goede bereikbaarheid van het Parkcafé een must, maar een directe relatie wordt niet nagestreefd. Als de beide ruimtes verder van elkaar liggen is het gewenst een extra bar-/keukenfunctie op te nemen voor dagelijks gebruik van de eventzaal en voor grotere events wordt gedacht aan het inrichten van een tijdelijke barfunctie bij één van de bergingen. Het Parkcafé is meer dan de kantine. Ook deze ruimte kan overdag en op rustige momenten ingezet worden voor bijeenkomsten en diverse activiteiten.
7.5
Eventzaal
Zie ook hierboven. De eventzaal zal multifunctioneel gebruikt worden. Dit vergt aandacht voor de inrichting, maar zeker ook voor de beleving en materialisatie. De zaal is geschikt voor events, vergelijkbaar met de bestaande zaal. Doelstelling is echter de zaal ook buiten de events veel intensiever in te zetten. Er wordt in ieder geval gedacht aan: vaste plek voor de biljart (drie tafels met zitruimte), extra sportactiviteiten die niet meer in de sporthal passen (korfbal jeugd, tennis), buitenschoolse opvang (nieuwe gebruiker). Ook zullen er meer activiteiten plaatsvinden die momenteel in de kleinere (vergader-)ruimtes plaatsvinden: activiteiten van de KBO, yoga, bijeenkomsten. Daarom dient de zaal in twee delen opdeelbaar te zijn door middel van een goede wand. Ook is bewust gekozen voor een mobiel podium en meerdere bergruimtes om de zaal te kunnen inrichten voor verschillende gebruikers. De eventzaal is weliswaar geschikt voor sportbeoefening, maar dient hiertoe niet de voorzieningen van de sporthal te hebben. Inrichtingselementen voor sport zullen grotendeels mobiel worden ingezet. Deze ruimte kan aanvullend aan de sporthal in de toekomst eventueel ook voor andere en nieuwe bewegingsconcepten (virtual reality / fitness / yoga) in het onderwijs of andere doelgroepen worden ingezet.
Aan of dichtbij de zaal dienen andere ruimtes te worden gesitueerd die kunnen worden ingezet als lobby, kleed- en grimeruimte, tijdelijke biljartruimte (bijvoorbeeld rondom de zittingen), et cetera.
7.6
Afval en werkkasten
Omdat de horecafunctie waarschijnlijk op de verdieping komt, is er rekening gehouden met een tijdelijke opslag van afval bij de keuken. Van hieruit kan afval via een lift naar buiten worden gebracht (containerruimte, zie § 7.10) Voor schoonmaakbenodigdheden en -karren zijn werkkasten opgenomen. Er kan gekozen worden voor één werkkast of meerdere werkkasten, afhankelijk van ontwerp, afstanden en gebruik. Er is in ieder geval een werkkast dicht bij de wedstrijdruimte. Elke werkkast is voorzien van een uitstortgootsteen.
28
7.7
Technische ruimte
De technische ruimtes zijn niet nader benoemd in het ruimteprogramma. Er wordt verwacht dat vanaf de start van de ontwerpfase rekening gehouden wordt met de benodigde ruimte. De installatieruimtes dienen goed bereikbaar te zijn voor inregeling, onderhoud en vervanging van onderdelen.
7.8
Compartimentering
Sommige delen en ruimtes zijn toegankelijk voor alle gebruikers, andere enkel bedoeld voor sporters, andere enkel door personeel. Deze gebouwdelen / verkeersstromen dienen zo goed mogelijk gescheiden te blijven. Aandachtspunt is de vermenging van binnen- en buitensport en beheer (toezicht, schoonmaak) en het gebruik van toiletten bij grotere bijeenkomsten (wanneer ook de sanitaire voorzieningen van de buitensport zouden kunnen worden ingezet). Kleedlokalen en facilitaire ruimtes dienen separaat afsluitbaar te zijn.
7.9
Geluid
In sommige ruimtes wordt veel geluid geproduceerd. De muziekruimte, eventzaal en sporthal dienen goed geluidsisolerende wanden en dak te hebben zodat zowel intern als extern (omwonenden) geen geluidsoverlast wordt veroorzaakt. In vergaderzalen en de biljartruimte is rust en stilte gewenst. De akoestiek van de sportzaal en met name ook de eventzaal vergt aandacht. In de huidige eventzaal is deze niet optimaal en er wordt verwezen naar de zaal in Schijndel, die beter scoort op dit onderdeel (zie ook technisch PvE). Er zal een optimale balans moeten worden gezocht tussen de multifunctionaliteit versus de prestatie als concertzaal.
7.10 Fietsenstallling en containerberging De ruimte voor circa tien fietsen (voor personeel, docenten en trainers) wordt gecombineerd met de stalling voor containers. Er is een stopcontact aanwezig voor het opladen van elektrische fietsen. Er wordt gedacht aan een eenvoudige met een hek afsluitbare ruimte met overkapping.
29
8
Beeldverwachting
Met de groep is een aantal beelden verzameld aan de hand waarvan gekomen is tot belangrijke ‘do’s and don’ts’ voor zowel architectuurbeeld als interieurbeleving. In de figuren op de volgende bladzijden zijn de resultaten, die voor zichzelf spreken, opgenomen. Door de stedenbouwkundige van de gemeente 7 is het onderstaande beeld aangeleverd met de volgende beschrijving van de wensen met betrekking tot de uitstraling.
Vanuit de aandacht voor de natuurlijke omgeving en de wens om het beekdal te versterken, is de wens dat er een natuurlijk gebouw komt. Weliswaar functioneel, maar bijvoorbeeld geen zichtbaar stalen gebouw. Onderstaande foto’s kunnen gezien worden als metafoor, als inspiratie, voor de bebouwing van het toch wel grote complex, dat onderdeel gaat uitmaken van het totale (sport)park.
7
Petri van der Aa
30
31
Ook bovenstaande collage moet beschouwd worden als een moodboard en niet als letterlijk voorbeeld voor wat betreft vormgeving of materialisatie, evenals het noodboard voor het interieur op de volgende bladzijde. Het betreft een verzameling van foto’s die volgens de projectgroep voldoet aan de gewenste kenmerken zoals beschreven op de vorige bladzijde. Bronnen/architecten van linksboven met de klok mee: • Sportcomplex Zaltbommel - Slangen+Koenis Architecten, • (midden + rb:) Wijkcentrum Het Anker Zwolle, schets Clubverzamelgebouw Varkenoord Rotterdam (niet uitgevoerd) - Moederscheim Moonen Architects, • 2521 Sportcomplex Workum - Slangen+Koenis, • (ro:) Centre de formation aux métiers du football, Amiens, Frankrijk - Chartier+Corbasson Architects, • (lo:) Koch sporthal, Gooreind, België - Polo Architects, • CVV Zwervers, Kapelle a/d IJssel - Moederscheim Moonen.
32
Bronnen/architecten van linksboven met de klok mee: • The Couch (clubhuis), IJburg, Amsterdam – MVRDV, • Sportcentrum Europapark Groningen – Venhoven CS – foto: Ossip van Duivenbode, • Sporthal Linkeroever, Antwerpen, België – studio Thijs Vermeulen, • Clubhouse Varkenoord, Rotterdam – NL Architects – foto: Sebastian van Damme, • (ro:) Sportcomplex Egerbos, Venlo – Lichtstad Architecten, • (midden:) Nieuw-Zuilen Utrecht, Slangen + Koenis Architecten, • (lo:) Koch sporthal, Gooreind, België – Polo Architects.
33
Bijlage 1 - samenstelling projectgremia Stuurgroep: Kees Bressers
Stichting beheer gemeenschapshuizen Erp
Job van der Heijden
RKVV Erp
Gert-Jan van de Tillaart
RKVV Erp
Will Verbruggen
De Korfrakkers Erp
Femke Vergeest
P2, voorzitter / facilitator
Yvette Bloemen
TV Hertog Jan Erp
Jan de Vocht
onafhankelijk voorzitter van de stuurgroep
Projectgroep: Kees Bressers
Stichting beheer gemeenschapshuizen Erp
Job van der Heijden
RKVV Erp
Mari Rovers
gemeente Meierijstad
Joop Schaghen
Bureau Kragten
Wil Snellen
Bureau Kragten
Gert-Jan van de Tillaart
RKVV Erp
Will Verbruggen
De Korfrakkers Erp
Femke Vergeest
P2, voorzitter / facilitator
Yvette Bloemen
TV Hertog Jan Erp
Jan de Vocht
onafhankelijk voorzitter van de stuurgroep
34
Bijlage 2 - gebruik ter Aa 2018 Sport- en ontmoetingscentrum ter Aa bezoekersaantallen in 2018 Huurders 1 KBO Erp 2 De Korfrakkers 3 Phoenixcultuur 4 Harmonie OBK slagwerkgroep 5 Mariaschool 40 x 5 6 CV Uilen van Empeldonk 7 Bs de Empel 40 x 4 8 Zaalvoetbal ZVE 9 Hockey HC Geel-Zwart 10 Souplesse dancers 11 Volleybal VC Errup 12 St ONS Welzijn 13 Doelbewust schietvereniging 14 Terpsichore 15 Badminton BC Sla raak 16 Biljartvereniging Biona 17 Dameskoor St.Servatius 18 Dames Recreanten Basketbal 19 Eerste Erpse Gymclub 20 Heemkundekring Erthepe 21 Rabobank Uden-Vghel 22 Bernards Yoga 23 GVO 24 EHBO Erp 25 Zaalvoetbal ZVV Veghel 26 Volleybal Skunk 27 Heinmortel biljart 28 RKVV Erp 29 Grote evenementen 30 Kaveola koor 31 Jong Nederland 32 Gemeente Meierijstad 33 Zonnebloem Leijgraaf 34 Vrouwen van Nu 35 SBGE vergaderingen 36 Kinderfeesten
Totaal uren 2447,00 899,00 570 537,75 400,00 344,50 320,00 276,25 255,75 137,00 119,25 97,25 74 64 54 44,5 42 34 33 32 32 32 31,25 29,5 28,5 28 27 25,5 48 22,5 16,5 16 13 10 9 7
35
37 G.Wellens volksdans 38 Dorpsraad Erp 39 Concert Niels Tiebosch 40 Stichting jeugdproms NOIZZ 41 Jeugd en Jongeren Centrum 42 Bergh Delisse Events 43 Poppenkast Peters/Duijnhoven 44 Handbal Vespo 45 Fransen-Gerrits 46 St. Harmonieus 47 Typecursus Succes Bezoekers diversen
7 6 6 5 4 4 4 3,5 2 2 1 7.201,50
36
Bijlage 3 – analyse ruimteprogramma
37
38
Bijlage 4: analyse footprint
39
40
Colofon Project PvE MFA Omnipark Erp Projectnummer 17701A Opdrachtgever Gemeente Meierijstad Referentienummer 2001291129R3-EVW Datum 14 juli 2020 Status Definitief Auteur(s) Ester van Winkel Projectleider Ester van Winkel
Team Sygma BV Kastanjelaan 500 5616 LZ Eindhoven T +31 (0)40 258 7788 post@sygma.nl www.sygma.nl
Auteursrecht Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze rapportage mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door print-outs, kopieën of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Team Sygma BV.
41