C8 KBO Kring Meierijstad - De digitale kloof verkleinen

Aan het college van B&W van de Gemeente Meierijstad t.a.v. Dhr H.J. Compagne

KBO-kring Meierijstad, een onderdeel van c.c. Dhr. C.H.C. van Rooij, burgemeester c.c. Dhr. J.T.M.M. van Gerwen wethouder

Sint-Oedenrode, 28 januari 2023 Betreft: De digitale kloof verkleinen. Geachte heer Compagne, beste Rik In het collegeprogramma “Thuis in Meierijstad” van gemeente Meierijstad is onder “Veiligheid” de ambitie aangegeven dat preventief en vroeg signaleren de voorkeur heeft boven achteraf reageren. En dat cyberveiligheid een van de speerpunten is. In het verlengde hiervan organiseerde Senior-Rooi, een van de afdelingen van de KBO-kring Meierijstad op verzoek van de gemeente Meierijstad op 29 november jl. een pilot-avond over internet-criminaliteit. Het doel was zowel Rooise senioren meer weerbaar te maken tegen cybercrime, als het programma te toetsen i.v.m. een verdere uitrol naar diverse kernen van Meierijstad. Burgemeester van Rooij opende de avond en sloot hem af. De belangstelling vanuit de Rooise bevolking was dermate groot dat besloten is om in maart 2023 een tweede avond te organiseren. En nu is al bekend dat er ook op die avond niet voor alle belangstellenden een plaats in de zaal zal zijn. Hier uit blijkt duidelijk dat de vraag/behoefte om informatie en ondersteuning groot is. Het initiatief van de gemeente wordt dan ook zeer gewaardeerd. Bekend is dat de gemeente verantwoordelijkheid is voor de Informatiepunten Digitale Overheid (de I.D.O.’s). Ook dit aanbod om inwoners te ondersteunen bij o.a.

het aanvragen, activeren en het gebruik van de Digid – uitgevoerd in de bibliotheken in Schijndel, Veghel en Sint Oedenrode – sluit aan op de vraag/behoefte van inwoners. En ook dit aanbod wordt zeer gewaardeerd. Daarnaast bieden zowel Welzijn de Meierij als Ons Welzijn en enkele afdelingen van de KBO-kring Meierijstad kortdurende cursussen/ondersteuning aan. Ook het aanbod van deze formele en informele welzijnsorganisaties is gericht op het ontwikkelen c.q. uitbreiden van de digitale kennis en vaardigheden van inwoners van Meierijstad. Men kan zich hier – al dan niet tegen betaling – voor inschrijven. Verder hebben we vernomen dat onlangs – door de gemeente, de bibliotheek en de Coöperatie Sociaal Werk Meierijstad het samenwerkingsverband DigiTaalhuis Meierijstad is opgericht, met de Veghelse bibliotheek als bezoekadres. Al horen we regelmatig positieve opmerkingen over het huidige ondersteuningsaanbod, en herkennen we de ingezette ontwikkelingen, toch heerst er bij de afdelingen van de KBO-kring Meierijstad bezorgdheid. En niet alleen wij zijn bezorgd. We horen en lezen dat ook de de overheid bezorgd is. Zo gaf staatssecretaris Knops in zijn kamerbrief dd. 21 december 2021 aan dat ongeveer 4 miljoen Nederlanders onvoldoende digitale vaardigheden hebben om zelfstandig communiceren met de overheid.

In het verlengde hiervan stelt de staatssecretaris zich tot doel het digitale bewustzijn van deze burgers te vergroten en het gebruik van digitale middelen te bevorderen.

De bezorgdheid van de staatssecretaris is begrijpelijk. Immers een overheid die niet met 4 miljoen inwoners kan communiceren loopt vroeg of laat averij op. Maar, nog los van het antwoord op de vraag “Wat betekent dat voor de democratie ?” betekent dit ook dat die 4 miljoen mensen ook onvoldoende mogelijkheden/vaardigheden hebben om in het dagelijkse leven digitaal te communiceren. Ook al zijn wij van mening dat iedereen zelf verantwoordelijkheid heeft om digitale vaardigheden te ontwikkelen, we moeten gewoon vaststellen dat onze samenleving, dus ook Meierijstad met een digitale kloof te maken heeft. Binnen de KBO-kring herkennen we die digitale kloof. Soms ontbreek het 50-plussers aan een smartphone, tablet of computer. Soms ontbreekt de kunde of motivatie om zich in de digitale wereld te verdiepen, of speelt angst voor veiligheid of verlies van privacy een rol, maar vaker nog ontbreken de operationele vaardigheden of zijn deze verouderd. Daarnaast zien we vaak dat – binnen een relatie – slechts 1 van de 2 partners digitaal vaardig is, met alle gevolgen van dien wanneer die partner overlijdt. Corona heeft de digitalisering enerzijds een duidelijke impuls heeft gegeven, anderzijds waren de mogelijkheden om van elkaar te leren in die periode – zeker voor senioren – beperkt. Daardoor is de digitale kloof de afgelopen periode nog groter geworden.

Het behoeft ons inziens geen nadere toelichting, senioren (en anderen) die de huidige en toekomstige digitale ontwikkelingen niet volgen of niet kunnen volgen, komen in toenemende mate buitenspel en/of in de problemen, immers de digitalisering zit in ons leven verweven. Je komt anno 2023 overal QR-codes tegen, ook van onze gemeente in de weekbladen. Je moet niet alleen online bankieren, maar ook voor parkeren, trein of bus digitaal betalen. Bezoek aan de huisarts plan je digitaal even als het ophalen van medicijnen. Verder is beeldbellen met de specialist in opkomst, en zo kunnen we nog wel even doorgaan. Maar niet alleen om mee te kunnen (blijven) doen in onze inclusieve samenleving zijn digitale vaardigheden noodzakelijk, maar ook om de aansluiting met de gezondheidszorg niet te missen zijn ze noodzakelijk, want daar gaat digitalisering – gezien de plannen van minister Helder – de komende jaren fors toenemen. In haar kamerbrief van juli 2022 laat ze blijken ongerust te zijn over de zorg voor ouderen. Haar programma ”Wonen, ondersteuning en zorg voor ouderen” wordt volgens haar iedere dag urgenter. Ze geeft aan dat de zorgvraag het aanbod fors gaat overtreffen, en hanteert de uitgangspunten “zelf als het kan, thuis als het kan en digitaal als het kan”.

Het integreren van ondersteunende zorg-technologie voor ouderen wordt expliciet aangewezen als sleutelfactor voor toekomstige zorg. Omdat verdergaande digitalisering niet alleen niet te remmen is, maar ook zeer veel kansen biedt, heeft naar de mening van de KBO-kring Meierijstad de samenleving de inspanningsverplichting om zich optimaal in te zetten om zo veel mogelijk mensen voor te bereiden/mee te nemen in onze digitale samenleving. Daarnaast sluiten wij niet uit de samenleving/de gemeente in de toekomst veelvuldig met ongewenste calamiteiten te maken krijgt naar mate er meer senioren digitaal “buitenspel” staan. Daarom richten wij ons met dit schrijven tot u Wij zien en ervaren dat Meierijstad aandacht heeft voor digitale inclusie maar herkennen in het huidige ondersteuning/scholingsaanbod onvoldoende samenhang. Het is huidige aanbod is vanuit de diverse portefeuilles aanbodgericht opgezet, en een wervingsstrategie om het digitale bewustzijn van moeilijk te bereiken inwoners te vergroten is niet aanwezig. Daarnaast horen wij vaak dat het – mede gezien de snelle ontwikkelingen – voor mensen die met voldoende digitale bagage het arbeidsproces hebben verlaten – niet eenvoudig is om bij te blijven. Het huidige aanbod is daar maar beperkt op gericht.

Kort samengevat: de KBO-kring Meierijstad mist in onze gemeente een integraal ondersteuning/scholingsaanbod wat zowel voor (bijna) iedereen nabij is als voor (bijna) iedereen uitdagend.

Nederland heeft een rijke geschiedenis op het gebied van “permanente educatie” en een “Leven Lang Leren”. Het uitgangspunt hiervan is dat leren start bij de geboorte en nooit als voltooid kan worden beschouwd. Dat uitgangspunt wordt door de KBO-kring Meierijstad van harte onderschreven. Wij zijn van mening dat op het gebied van een leven lang leren digitalisering nog niet voldoende aandacht heeft. Hier ligt ons inziens een nieuwe, onontkoombare uitdaging, een uitdaging die we in gezamenlijkheid vorm moeten geven. Wij zouden het op prijs stellen als de gemeente Meierijstad het initiatief neemt om, samen met maatschappelijke partners als de Coöperatie Sociaal Werk Meierijstad, de Bibliotheek, het onderwijs – op basis van een goede analyse – een plan van aanpak incl. een wervingsstrategie te ontwikkelen wat – bij uitvoering – optimaal bijdraagt aan “iedereen kan (blijven) meedoen in onze digitale samenleving”. Ik kan u nu reeds mededelen dat de verenigingen van de KBO-kring Meierijstad zowel graag aan de totstandkoming een dergelijke plan willen bijdragen, als aan de uitvoering. Graag gaan wij met u in gesprek om dit schrijven nader toe te lichten, en natuurlijk om uw reactie te horen. In afwachting Met vriendelijke groet, Peter Verbraak Secretaris KBO-kring Meierijstad.