C13 Productie van waterstof op de Noordzee als energiebuffer (geanonimiseerd)
Tekst van het document
(geanonimiseerd) De
toekomst!
Productie
van
waterstof
op
de
Noordzee
als
energiebuffer.
Twee I. en
proefprojecten: Elektriciteitsproductie en -opslag en tevens waterstof productie -opslag (Base Load Power Hub: BLBH)
id CrossWind
BLBH,
Al
een
joint-venture
Shell
en
Eneco.
CrossWind, een joint venture van Shell en Eneco. De BLBH is een uniek concept, waarbij een elektrolyzer, een brandstofcel en een batterijopslagsysteem worden gecombineerd voor offshore omstandigheden. De installatie is 19x41m? qua oppervlak en weegt in totaal zo'n 2200 ton. Na afronding van de laatste inbedrijfstellingstesten op de werf van Rosetti Marino Group in Italië, wordt de BLBH per schip naar Nederland vervoerd. Naar verwachting wordt het platform deze zomer (2025) in de Eemshaven opgesteld. CrossWind en haar partners onderzoeken elektrische energieopslag in batterijen met zelfs een waterstoffabriek op locatie, die waterstof produceert en opslaat maar ook de waterstof in stroom kan omzetten wanneer dat nodig is. BLBH biedt een prachtige kans om op zeer korte termijn kennis te vergaren die nodig is om in de toekomst op grote schaal soortgelijke offshore windenergiehubs te realiseren. Bovendien kan BLBH op deze manier bijdragen aan een betere afstemming tussen vraag en aanbod van elektriciteit. Van de andere kant kan een dergelijke installatie een strategisch doelwit zijn voor Russische drones en zal maar moeilijk te beschermen zijn. Het
innovatieve
project
is ontwikkeld
van
door
Pagina
1
van
7
(geanonimiseerd) II.
waterstoffabriek
Een
PosHYdon
installatie:
allereerste
Het
geproduceerd,
is het
de
ter wereld
waarbij op zee groene waterstof wordt project van Neptune Energy en partners.
PosHYdon
TNO
voert
het testprogramma
uit.
Ruim
tien
kilometer
van
uit de
kust
Den
installatie groene waterstof produceren opgewekt door wind en Zon.
Haag gaat de PosHYdonuit duurzame elektriciteit,
waterstofproductie op zee. Door elektrolyse van zeewater kun je elektriciteit omzetten in waterstof en transporteren via bestaande gasleidingen. Transport van waterstof is een stuk goedkoper dan elektriciteit transporteren via elektriciteitskabels vanaf windparken op zee naar het land. Dit
betekent
Noordzee
waterstof uit zeewater.
groene
project
op
een
grote stap
naar
Pagina
2
van
7
(geanonimiseerd)
Door
op
kleine
Elektriciteit
van
schaal
experimenteren
te
Elektrolyse
van
water:
2H20
2H2
+
—
O2
de windturbine
met
een
elektrolyser
op
zee,
kunnen
opgedane ervaringen later op grote schaal ingezet worden bij windparken verder op de Noordzee. Grootschalige waterstofproductie op zee zou tussen 2030 en 2035 werkelijkheid kunnen worden. In industriële processen kan aardgas vervangen worden door waterstof. Op termijn kan waterstof ook worden ingezet voor zwaar transport over de weg, water en mogelijk de lucht. Het
plan
is
om
waterstof op te slaan
lege aardgasvelden
Rendement We
bezien
windturbine
van
de
Er
zijn in de Nederlandse
de
cyclus windstroom
rendementen —
stroom
—
van
de
elektrolyse
Noordzee
in de
bodem
gasvelden die mogelijk in aanmerking komen voor opslag van waterstof. Deze gasvelden zijn merendeels al ontwikkeld en aangesloten op een platform en aardgasinfrastructuur. Echter, de technische haalbaarheid van waterstofopslag in gasvelden moet nog definitief worden bewezen. van
de Noordzee.
in
naar
veel
waterstof
volgende —
processtappen: waterstof comprimeren —
—
opslag
Pagina
3
van
7
(geanonimiseerd) Waterwordt _@gesplitst met
WATERSTOF
__O
stroom
groene in zuurstof
‚
Water (H20)
Hm ê ®
en
waterstof.
7
°,
|
_@ Hetwater-
|
stof wordt
d
opgeslagen
Het rendement
in de
cyclus [windstroom
waterstof] 31% —
1. Rendement
windmolen
2.
van
op zee water. Rendement
75%
en
Rendement
90%
3.
Elektrolyse
Compressie
Uitgaande
van
opslag. een
windmolen
van
is:
Energiedichtheid
waterstof
aardgas Er is dus 3x zoveel waterstof nodig. :
=1
:
8 MW
is dit slechts: 20,9% (geanonimiseerd)
schrijft o.a. in haar brief aan de minister van Klimaat en Groene Groei (22.11.2024): Waterstofproductie op zee zal naar verwachting een belangrijke rol gaan spelen bij de verdere ontwikkeling van wind op zee. Demonstratieprojecten helpen om de ontwikkeling, die nog in de kinderschoenen staat, verder te brengen. Gasunie is gevraagd om deze waterstof naar het waterstofnetwerk op land te transporteren. De verwachting is dat het project rond 2030 op zee waterstof kan produceren. U wordt gevraagd om akkoord te gaan met het proces om een consortium Het
Directoraat-generaal
te selecteren
Klimaat
het ontvangen
voor
en
Energie
en
het
realiseren
gereedkomen van daarbij zal blijven!
het
project bijgesteld
van
subsidie
van
het
project. heeft
De
minister
op
2031.
De
overgang
Vanaf
inmiddels
Ik vraag
2030
van
moeten
het
mij af of het
aardgas
naar
Nederlandse
waterstofgas. gascentrales 1%
waterstof
bijmengen. In 2032 loopt dit op tot minimaal 5%. Het is een van de maatregelen van het kabinet (geanonimiseerd) BEW om extra CO2-reductie te bewerkstelligen in 2030. De verbrandingswaarde van waterstof is zo’n 66% kleiner dan die van aardgas. Bijmengen van 1% of 5% waterstof bespaart respectievelijk slechts 0,3% en 1,5% CO2-uitstoot in de gascentrales. Pagina
4
van
7
3
(geanonimiseerd) Onbegrijpelijk dat je zo'n maatregel oplegt zonder dat je zekerheid hebt over een adequaat leidingennet en er voldoende aanbod van waterstof is. Het is toch niet voor niks dat er een proefproject start voor de productie van waterstof. Het proefproject start pas in 2031! Zie verderop 0 In 2030 en ook in 2032 zijn nog lang niet alle gascentrales aangesloten op het landelijke waterstofnet. Aanvoeren van waterstof per vrachtwagen is een optie, maar (attentie alarmisten) daarmee verhoog je door het transport de CO2 Bovendien
is
uitstoot.
transport
de weg
over
zonder risico’s.
niet
Uiteindelijk schiet er niets mee op! Verstandiger en veiliger is om eerst het waterstofnet
Een
tube-trailer met
9 stalen
drukcilinders
te
realiseren.
(200 bar) (M-Tech, 2020)
[Note: In de jaren ‘70 ben ik bedrijfsleider geweest van een bedrijf in het Botlek gebied dat o.a. eetbare oliën met waterstof in 12 tons autoclaven hydrogeneerde tot vetten. Waterstof werd via een pijpleiding aangevoerd van AKZO-Botlek dat via elektrolyse waterstof produceerde. Wij hadden een oplegger met drukcilinders en haalden bij tekorten waterstof uit Hengelo]
Nog steeds ondervinden we de chaos die adequate overgang van gas naar stroom: Klimaat Zelfs De van
en
een
ezel
Tweede de
Groene
Groei
zou
hier toch
zich
niet
voor
stoot
heeft als taak
Kamer
Regering,
maar
samen
is ontstaan
van
het netwerk
geleerd
de tweede om
met
keer
toe te zien
Klimaat
deden
Als
het
management
betekent
dat:
einde
in
het
aan
op
een
niet
een
kon
moeten
Groene
en
dronken
en
door
dit niet aan! hebben!
dezelfde
0
steen.
juist functioneren Groei
zij een glas,
een
plas
lieten het zoals het
bedrijfsleven zulke miskleunen
was.
begaat dan
verhaal.
Pagina
5
van
7
(geanonimiseerd) Opslag
van
waterstofgas.
NWP
(Nationaal Waterstof Programma) meldde op 25.04.2025: “Ondergrondse waterstofopslag in zoutcavernes en poreuze reservoirs lijkt technisch haalbaar. Maar verschillende uitdagingen houden gebruik van deze technieken
op
Zoutcavernes:
Dit
grote schaal nog tegen.
Poreuze
zijn ondergrondse holle ruimtes in zoutlagen. reservoirs: Dit zijn ondergrondse gesteenten met kleine open
ruimtes
(poriën).
Het
Leeggepompte gasvelden
waterstof molecuul
molecuul
en
reservoirs
dat betekent
kan
kleiner
dat waterstof
dan
een
voorbeeld
het
methaan
gemakkelijker
uit
hiervan]. (aardgas)
cavernes
of
Terdege onderzoek zal dus nodig zijn voordat ondergrondse waterstofberging begint. ontsnappen.
men
aan
Er is
mogelijk een alternatief als een pijpleiding mogelijk is, maar daar hoorje niets over:
niet
een
aanzienlijk
is
zijn
Waterstofopslag
in
niet
aanwezig
of
aanleg
metaalhydride.
Waterstofopslag in metaalhydriden is mogelijk omdat sommige metalen en metaallegeringen gasvormige waterstof kunnen opslaan. De waterstof wordt chemisch gebonden, of geabsorbeerd door het metaal, zonder dat compressie nodig is. In plaats daarvan functioneert het vaste metaalhydride als een spons die het gas absorbeert en weer afgeeft. Om de waterstof uit het metaalhydride te winnen, moet je warmte toevoegen.
vrijkomt bij toevoeging van warmte, blijft deze gebonden, zelfs als de container beschadigd raakt. Een ander voordeel ten opzichte van opslagsystemen met gecomprimeerd gas en vloeibare waterstof is dat de waterstof chemisch gebonden is in het metaalhydride en niet explosief kan ontsnappen. Bovendien maakt de opslag van waterstof in metaalhydriden grotendeels verliesvrije en zeer langdurige opslag mogelijk. Metaalhydride opslagtanks worden al commercieel gebruikt, bijvoorbeeld in Duitse onderzeeërs. Omdat
de waterstof alleen
Zuurstof.
Bij elektrolyse komt
aan
de anode
ook
zuurstof
vrij. Over het mogelijk
gebruik van deze zuurstof is nauwelijks of geen informatie. Veelal wordt gemeld dat de zuurstof in de lucht wordt vrijgelaten. Wellicht heeft dit te maken dat er ook elektrolyse plaatsvindt van het zoute (NaCl) zeewater, waarbij aan de anode ook het agressieve chloorgas ontstaat.
Pagina
6
van
7
(geanonimiseerd) Als
dat het
geval is, dan ben ik zeer benieuwd hoe men daar mee omgaat. Je kunt het levensgevaarlijke chloorgas niet zonder meer in de atmosfeer lozen. Denk aan mensen en dieren die dit kunnen inademen, bijvoorbeeld vogels, zeehonden en dolfijnen. Uw reactie is welkom: BM (geanonimiseerd) eomail-com
Pagina
7
van
7