Bijlage 1b - bij nota - Totaalbeeld_opbrengst bewonersgesprekken over particpatie in Meierijstad

OPBRENGST BEWONERSGESPREKKEN OVER PARTICIPATIE IN MEIERIJSTAD

Uitkomsten van de participizza voor de participatienota in wording 1

INHOUD In gesprek met bewoners

3

Legenda

5

Opbrengsten totaalbeeld

6

Boodschappen van bewoners

8

Stapsgewijs in gesprek

B1

2

IN GESPREK MET BEWONERS Waarom in gesprek? Gemeente Meierijstad houdt zich bezig met tal van onderwerpen die haar bewoners dagelijks raken. Denk aan onderwerpen zoals de woonomgeving, gezondheid, onderwijs of het klimaat. Zij vindt het belangrijk om haar bewoners hierbij te betrekken. We hebben het dan over ‘participatie’.

De afgelopen jaren zette de gemeente al veel in gang om de participatie van haar inwoners (maar ook van ondernemers, verenigingen, organisaties en instellingen) te verbeteren. Zo werd participatie een steeds integraler onderdeel van het dagelijks werk en de dienstverlening. Sinds deze zomer werkt de gemeente aan de voorbereiding van de beleidsnota ‘Participatie in Meierijstad’. In deze nota legt de gemeente onder andere vast wat zij onder participatie verstaat en welke doelen, waarden en spelregels hierbij horen. Voor de inhoud van de participatienota wil de gemeente graag een brede groep van inwoners betrekken door hen te consulteren. Op welke (soort) thema's is het animo om te participeren groot en waarop juist niet? En welke vormen hebben de voorkeur? Naast een online enquête wenste de gemeente om ‘de straat op’ te gaan om in gesprek te gaan met inwoners. De gemeente Meierijstad vroeg Zet daarom om als onafhankelijk participatiebureau deze gesprekken te voeren. Hoe dan? Participatie is geen makkelijk gespreksonderwerp. We ontwikkelden daarom een (partici)pizza. Door samen met de bewoner een pizza te beleggen, konden we met hen op een laagdrempelige en behapbare wijze in gesprek over participatie. In de bijlage zie je hoe we het gesprek stap voor stap vormgaven.

Meer hierover zien? Omroep Meierijstad kwam tijdens een van de gespreksmomenten in Erp langs en maakte een item over de straatgesprekken.

3

IN GESPREK MET BEWONERS Toevallige én doelbewuste gesprekken Veruit de meeste mensen die we spraken waren toevallige passanten. Slechts een aantal mensen kwam heel doelbewust n.a.v. de communicatie over de straatinterventie in de wijkkrant of sociale media. Tijdens de straatgesprekken ging echter niet iedereen die we aanspraken met ons in gesprek. De mensen die op dat moment geen tijd hadden, ontvingen een flyer met de link naar de online enquête. Soms benoemden inwoners andere redenen om niet in gesprek te willen: bijvoorbeeld door wantrouwen richting overheid en politiek. Zij gaven aan: ‘ze doen er toch niets mee’ tot ‘ik heb echt geen vertrouwen in overheid en politiek en steek daarom mijn energie liever in iets anders’. Uiteindelijk voerden we 92 pizzagesprekken. De uitkomsten zijn te vinden vanaf pagina 6. Waar gingen we in gesprek? Samen met de gemeente bepaalden we de locaties en de tijden van de straatgesprekken om zo spreiding over Meierstad én diversiteit zo goed mogelijk te waarborgen.

Erp

3 november

Nijnsel

7 november

Schijndel

4 november

Sint-Oedenrode

3 november

Veghel

1 november

Wijbosch

8 november

4

LEGENDA Het desbetreffende thema

2 3

eerste voorkeur

1

mate van voorkeur

voorkeur

verkeer en mobiliteit

< 30 jaar

weten denken doen

Rangschikking van het totaal aantal voorkeuren & de eerste voorkeur per locatie

s d g

De mate van voorkeur per categorie: s = straat d = dorp g = gemeente

30-50 jaar

50-67 jaar

>67 jaar

belang

Globale weergave van de leeftijdsgroepen die we gesproken hebben Top drie thema’s waarvan deelnemers het belangrijk vinden dat bewoners een bijdragen kunnen leveren in een vorm van participatie

bereidheid

Top drie thema’s waarvan de bewoners zelf bereid zijn om een bijdragen te leveren in een vorm van participatie Voorkeur van participatie voor alle thema’s Donkergroen = de eerste voorkeur Lichtgroen = ook een voorkeur Wit = geen voorkeur Binnencirkel = straat Middencirkel = dorp Buitencirkel = gemeente

weten

denken

doen

straat

5

TOTAALBEELD 1/2 1-8 november

6 locaties

92 gesprekken

< 30 jaar

30-50 jaar

50-67 jaar

>67 jaar

belang

Samenvatting Op zes locaties in Meierijstad gingen we van 3 tot 8 november in gesprek met bewoners. In totaal spraken we 92 mensen tijdens het winkelen, het ophalen van de kinderen na schooltijd of tijdens een bezoek aan een luisteravond of bijeenkomst van de dorpsraad. De meeste gesprekken voerden we met toevallige passanten die bijna allen woonden in de het dorp waar we hen ontmoetten. We spraken mensen uit alle leeftijdscategorieën. De meeste mensen hadden een leeftijd tussen de 50-67. Jongeren spraken we het minst.

bereidheid

Een optelsom van alle gesprekken laat zien dat mensen bewonersparticipatie het belangrijkst vinden voor de thema’s: 1. wonen & bouwen; 2. gezondheid, zorg en ondersteuning en 3. veiligheid. Een andere top 3 ontstaat als je inzoomt op de thema’s waarop zij zelf willen participeren: 1. gezondheid, zorg en ondersteuning; 2. wonen en bouwen en 3. verkeer en vervoer. Veruit de meeste mensen vinden het prettig om betrokken te zijn voor de gehele gemeente of het eigen dorp. Participatie op straatniveau wordt met name genoemd bij de thema’s zoals verkeer en mobiliteit, veiligheid en wonen & bouwen. Ook de gewenste mate van participatie laat verschillen per thema’s zien. Duidelijk is dat de mensen een voorkeur uitspreken voor ‘doen’ en ‘meedenken’. Zij geven daarbij vaak zelf aan dat je dan ook moet ‘weten’.

weten

denken

doen

gemeente & dorp

6

voorkeur

TOTAALBEELD 2/2 2/2

1

gezondheid, zorg en ondersteuning

onderwijs

werk en inkomen

veiligheid

sport en recreatie

kunst en cultuur

wonen en bouwen

klimaat en energie

natuur en leefomgeving

denken

doen

doen

denken

denken

doen

doen

denken

doen

denken

doen

denken

denken

doen

doen

denken

weten

doen

weten

doen

weten

weten

weten

weten

weten

weten

denken

weten

denken

weten

2 3

mate van voorkeur

verkeer en mobiliteit

s

s

s dorp g

dorp

dorp

gemeente

gemeente

dorp

dorp

dorp

dorp

gemeente

g

g

g

s

dorp gemeente

s

d

dorp

gemeente

gemeente

7

BOODSCHAPPEN VAN BEWONERS 1/2 ▪ Neem participatie en de betrokkenheid van inwoners serieus. Pas oprechte participatie toe. Benut de aanwezige kennis en ervaring van inwoners. Ben daarbij ook bewust van de geschiedenis en de persoonlijke belangen van mensen . ▪ Draag zorg voor behapbare, begrijpelijke en laagdrempelige participatie. Zorg dat de ‘gewone mens’ het begrijpt. ▪ Organiseer participatie dichtbij huis, zodat ‘fysieke afstand’ geen belemmering is om mee te doen. ▪ Communiceer tijdig over participatie en doe dit via verschillende kanalen. Maak daarbij ook gebruik van het plaatselijke krantje. Zo zijn de inwoners goed op de hoogte en kunnen zij tijdig tijd vrij maken als zij dat willen.

"Sommige onderwerpen zijn niet los te zien van elkaar, zoals wonen én natuur en leefomgeving"

"Participatie duidelijk en behapbaar maken. Niet te groots, te veel en te moeilijk. Dan doen de mensen vaak niets. Dus inhoud niet te moeilijk en proces kleine stapjes"

▪ Ben (vanaf de start) transparant in wat kan en wat niet. Durf je als gemeente kwetsbaar op te stellen en stimuleer dat inwoners dat ook doen. Dat helpt het goede gesprek te voeren. ▪ Behandel waar mogelijk thema’s in samenhang tijdens participatie. Voor de meeste inwoners zijn onderwerpen niet los van elkaar te zien. ▪ Luister echt naar de inwoners en doe iets met wat zij zeggen. Geef antwoord op vragen die gesteld worden. En ben eerlijk als je nog geen antwoord kan geven (maar geef dan aan wanneer wel).

“Het zou mooi zijn als diverse groepen inwoners aan tafel zitten. De gewone mens"

8

BOODSCHAPPEN VAN BEWONERS 2/2

"Als ik een mail stuur, krijg ik vaak geen reactie"

▪ Geef na een participatiemoment ook snel(ler) opvolging aan de gemaakte afspraken en ben helder over de onderlinge verwachtingen. ▪ Ben ook helder over de volgende stappen in het proces. En zet sneller een volgende stap. ▪ Ben zichtbaar aanwezig in dorpen. Laat je als gemeente - op de verschillende thema’s - vaker zien in de openbare ruimte.

"Reageer op reacties van inwoners die deelgenomen hebben aan mijn droom voor Meierijstad"

▪ Zorg dat je als gemeente goed bereikbaar bent. Zo kunnen inwoners ook op eigen initiatief ‘van buiten naar binnen’ iets van zichzelf laten horen en voelen zij zich gehoord. ▪ Werk goed samen met andere organisaties en de dorpsraden. Benut hen ook om mensen te bereiken (bijvoorbeeld voor het verspreiden van uitnodigingen).

"Ik wil maar bij één instantie aankloppen"

9

WIJ ZIJN ZET .NL Zet / Statenlaan 4 / Postbus 271 / 5000 AG Tilburg / T 013 5441440 / info@wijzijnzet.nl

STAPGEWIJS IN GESPREK 1/2 De participizza

[BIJLAGE 1]

Stap 1

De participizza is ontworpen om op een laagdrempelige manier in gesprek te gaan met bewoners over participatie binnen hun gemeente. Aan de hand van verschillende thema’s konden bewoners aangeven of zij burgerbetrokkenheid belangrijk vinden én op welke manier zij zelf graag betrokken worden. Aan de hand van de volgende stappen gingen we het gesprek aan en belegden we samen met bewoners hun participizza.

verkeer en mobiliteit

gezondheid, zorg en ondersteuning

onderwijs

werk en inkomen

veiligheid

kunst en cultuur

wonen en bouwen

klimaat en energie

natuur en leefomgeving

Stap 1. Voor welke thema’s vind jij het van belang dat bewoners kunnen deelnemen aan een vorm van participatie? Deze pizzapunten blijven liggen, de niet gekozen thema’s worden omgedraaid. sport en recreatie

Stap 2. Voor welke thema’s heb je in het verleden of heden zelf deelgenomen aan een vorm van participatie? Op deze pizzapunten leggen we de witte saus. En bij welke thema’s ben je bereid in de toekomst deel te nemen aan een vorm van participatie? Op deze pizzapunten leggen we de rode saus. Stap 2

1

STAPGEWIJS IN GESPREK 2/2

[BIJLAGE 1]

Stap 3. Per thema vragen we op welke manier bewoners het liefst betrokken willen worden. Bewoners kunnen kiezen uit: ▪ Weten: Ik wil op de hoogte gebracht worden van de ontwikkelingen binnen dit thema.

Stap 3

▪ Meedenken: Ik wil actief meedenken en mijn mening en ideeën delen. ▪ Meedoen: Ik wil actief mijn handen uit te mouwen steken. De passende kaassoort wordt op de bijbehorende pizzapunt gelegd. Stap 4. Per thema vragen we op welk niveau de bewoner wil weten, meedenken of meedoen:

Stap 4

▪ Jouw straat ▪ Jouw dorp (of kern) ▪ Gemeente breed Stap 5. Per thema vragen we hoe bewoners het liefst betrokken worden:

Stap 5

▪ Individueel, in een kleine of grote groep. ▪ Schriftelijk, digitaal of fysiek.

De passende belegsoort wordt op de bijbehorende pizzapunt geplaatst. Als alle pizzapunten zijn belegd, heeft de bewoner alle inzichten met ons gedeeld en vragen we hen nog naar aanvullende tip voor de gemeente.

2