Bijlage 1 - Regionale Procesbeschrijving Evenementenveiligheid Oost-Brabant
Tekst van het document
Het is van belang dat een doorleefsessie een week of 3 voor het evenement plaatsvindt, zodat eventueel nog zaken kunnen worden bijgesteld. De casemanager veiligheidsregio kan de gemeente faciliteren bij het organiseren van een doorleefsessie. 26 Stap 7: (Uitvoeren van) het evenement Na alle voorbereidingen vindt het evenement uiteindelijk plaats. Onder verantwoordelijkheid van de organisator wordt er uitvoering gegeven aan de vergunningsvoorschriften. De toezichthouders en hulpdiensten voeren de geplande uitvoerende werkzaamheden in deze stap uit. Schouw voor aanvang van het evenement Voor aanvang van het evenement kan een schouw van het evenemententerrein worden georganiseerd, waarbij gecontroleerd wordt of de vergunningsvoorschriften worden nageleefd en of bouwsels veilig zijn geplaatst. De gemeente regisseert en organiseert de schouw. Dit houdt in dat de gemeente minimaal de uitnodiging verzorgt aan de deelnemers, de toegang/accreditatie regelt tot het terrein, in verslaglegging voorziet, over de bevindingen communiceert met de organisator en terugkoppelt aan de betrokken partijen en hulpdiensten. Het is van belang dat tijdens de schouw een alerte en veiligheidskritische houding wordt aangenomen door de gemeente, haar adviseurs en (collegiaal) toezichthouders. Een schouw is géén werkbezoek of show-ronde.
Al in stap 6 (plan voor toezicht en handhaving) stemt de gemeente met de betrokken partijen af of deelname gewenst is. Bij grote en omvangrijke evenementen is het aan te bevelen dat de schouw naar rato wordt georganiseerd. Een schouw kan in voorkomende gevallen een dag of dagdeel in beslag nemen. Ook is het een optie om het evenemententerrein op te delen in verschillende sectoren en deze te verdelen. Een schouw kan ook op meerdere momenten/dagen plaatsvinden. Denk aan een constructieve schouw in de week voor het evenement, een brandveiligheidsschouw 1 dag voor het evenement en een vervolgschouw in de ochtend voor het evenement. Bovenstaande opties zijn suggesties, immers is ieder evenement maatwerk. Als tijdens de schouw blijkt dat niet is voldaan aan de vergunningsvoorschriften en/of relevante wet- en regelgeving, wordt dit ter plekke kenbaar gemaakt aan de organisator en wordt een termijn afgesproken wanneer de aandachtspunten moeten zijn opgelost. Het is daarom belangrijk dat de schouw tijdig plaatsvindt zodat er voldoende tijd is voor de organisator om eventuele aanpassingen te verrichten. Op basis van een (eventuele) vervolgschouw blijkt of alle noodzakelijke aanpassingen zijn doorgevoerd en beslist de gemeente of het evenement kan starten.
Toezicht tijdens het evenement Niet alleen vóór aanvang van het evenement (schouw), maar ook tijdens het evenement kan het bevoegd gezag door middel van toezicht en handhaving controleren op de gestelde vergunningsvoorwaarden en relevante wet- en regelgeving. De organisator moet altijd de aanwijzingen van het bevoegd gezag opvolgen. Het toezicht op de evenementenvergunning is een samenspel tussen de gemeente en de betrokken diensten, waarbij ieder vanuit zijn eigen expertise en bevoegdheid opereert.13 13 Daarnaast vindt er ook zelfstandig toezicht plaats door VRBZO (niet door VRBN). De VRBZO spant zich in om haar toezicht met de gemeente af te stemmen en de gemeente spant zich in om telefonisch bereikbaar te zijn tijdens het evenement. Relevante contactgegevens kunnen worden vermeld in Digimak bij het betreffende evenement. 27 Overige toezichthouders Naast de gemeente en hulpdiensten (naleving evenementenvergunning, APV, brandveiligheid, relevante wet- en regelgeving, constructieve veiligheid) zijn er ook overige toezichthoudende instanties die vanuit een eigen en zelfstandige bevoegdheid opereren.
Denk hierbij aan: - Omgevingsdienst: geluidshinder en milieu, vuurwerk (Omgevingsdienst Midden- en West- Brabant, namens de Provincie Noord-Brabant), natuurbescherming en stikstof (Omgevingsdienst Brabant-Noord, namens de Provincie Noord-Brabant), en in voorkomende gevallen ook constructieve veiligheid (Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant); - Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA): roken, voedselveiligheid, kermisattracties, dierenwelzijn; - Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI): beschikbaarheid en bereikbaarheid van digitale infractuctuur op evenementen, waaronder telefonie; - Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ): goede en veilige zorg op evenementen. - Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT): gebruik van drones tijdens evenementen, licht- en lasershows (i.v.m. mogelijk effect op het luchtruim) maar ook toezicht op gebruik van wegwerpplastic. Mogelijkheden tot handhaving (bestuursrecht) Als blijkt dat een organisator zich niet aan de vergunning, rechtstreeks werkende wet- en regelgeving houdt of geen vergunning heeft. Dan kan (of moet) het bevoegd gezag handhaven. Dit kan voorafgaand, tijdens, of bij een volgende editie van het(zelfde) evenement. Afhankelijk van de ernst en aard van de geconstateerde overtreding, besluit het bevoegd gezag welke bestuurlijke maatregel passend wordt geacht.
De algemene wet bestuursrecht biedt daarvoor drie mogelijkheden.14 • Last onder dwangsom (afdeling 5.3.2 Awb) o Het doel van een last onder dwangsom is het ongedaan laten maken van overtredingen en het voorkomen van verdere overtredingen. Bij het opleggen van een last moet er een maximaal bedrag worden vastgesteld. Het bedrag moet in verhouding staan tot de zwaarte van het geschonden belang en de beoogde werking van de dwangsomoplegging. • Last onder bestuursdwang (afdeling 5.3.1 Awb) o Het doel van een last onder bestuursdwang is om de overtreding als bevoegd gezag ongedaan te (laten) maken. Nadat de overtreder een redelijke termijn heeft gekregen dit alsnog zelf te doen. De kosten worden verhaald op de overtreder. o Indien er spoedeisende belangen spelen kan het bestuursorgaan met behulp van art. 5.21 Awb en art. 5.31 Awb bestuursdwang direct tot uitvoer brengen, zonder voorafgaande last of besluit. Het besluit moet alsnog (spoedig) worden opgemaakt en bekendgemaakt. In de praktijk wordt dit vaak uitgelegd als ‘stilleggen’. • Bestuurlijke boete (titel 5.4 Awb) o Een bestuurlijke boete is een bestraffende sanctie en lost de overtreding niet op. De beginselplicht tot handhaving geldt niet bij de bestuurlijke boete. Er moet tevens sprake zijn van een verwijtbaar feit. Het bevoegd gezag maakt een boetebeschikking, geen strafbeschikking.
Het besluit is vatbaar voor bezwaar en beroep. De bewijslast ligt bij het bevoegd gezag, ook moet zij toelichten waarom het redelijk is dat er een boete wordt opgelegd. Meer hierover is te vinden in het Nader Rapport bestuurlijke boetestelsels. 14 In voorkomende gevallen kan in het kader van handhaving het strafrecht worden toegepast. Dit wordt in dit document niet nader uitgewerkt. 28 Het heeft de voorkeur om sancties zo veel mogelijk vooraf vast te stellen in uitvoeringsbeleid. Wanneer dit niet in beleid is vastgelegd wordt de sanctie afgestemd op de ernst van de overtreding en de mate waarin dit aan de overtreder kan worden verweten. Bij evenementen is het vanwege het kortdurend karakter lastig om op een goede wijze een last onder dwangsom op te leggen. Indien er een aantoonbaar vermoeden bestaat, of wanneer bij een eerdere editie een overtreding is geconstateerd. Kan het bevoegd gezag een preventieve last opleggen. Veiligheidsteam evenement Tijdens risicovolle evenementen kan een veiligheidsteam van waarde zijn om de algehele veiligheid en risico’s van een evenement te monitoren en hierop te anticiperen. Immers kan er tijdens een evenement nog worden bijgestuurd of ingegrepen, zodra onveilige situaties (dreigen te) ontstaan. Afhankelijk van de specifieke (rest)risico’s van een evenement en behoefte aan coördinatie wordt een veiligheidsteam ingericht.
Dit team is per definitie maatwerk, omdat de risico’s en coördinatiebehoeften van ieder evenement verschillen. Te denken valt aan maatwerk over aspecten als: de doelstelling van het veiligheidsteam, de samenstelling/leden van het veiligheidsteam (publieke/private deelname), het voorzitterschap van een veiligheidsoverleg, de bijhorende vergaderfrequentie, informatiemanagement, de rol van een eventuele Centrale Post (CP), het onderhouden van contacten met de Meldkamer Oost-Brabant en andere afspraken. In dit document spreken wij generaliserend over ‘veiligheidsteam’. In de praktijk zijn er verschillende benamingen voor ongeveer hetzelfde: (integraal) veiligheidsoverleg, dienstenoverleg, afstemmingsoverleg, Calamiteiten Management Team (CMT), Coördinatie Management Team (CMT), Pre-COPI etc. Contact met Meldkamer Oost-Brabant Tijdens evenementen is de Calamiteiten Coördinator (CaCo) van de Meldkamer Oost-Brabant het aanspreekpunt voor organisatoren en/of het veiligheidsteam van een evenement. De CaCo zorgt voor de multidisciplinaire informatiepositie en afstemming op de Meldkamer Oost-Brabant en staat in rechtstreeks contact met de meldkamer brandweer, meldkamer ambulance en meldkamer politie. De CaCo kan zelf ook contact opnemen met de organisator en/of het veiligheidsteam evenement in het kader van beeldvorming of informatieverstrekking.
De CaCo is 24/7 te bereiken op: 088 061 82 02. De evenementenzorgorganisatie (EZO) heeft veelal rechtstreeks contact met de Meldkamer Ambulancezorg (MKA). Dit niet alleen om een ambulance aan te vragen door de EZO aan de MKA, maar vice versa kan het verzoek van de MKA aan de EZO ook zijn om als eerste hulpverlener ter plaatse te gaan indien er een 112 telefoontje op de MKA binnenkomt. Crisismanagement Tijdens een evenement kan een calamiteit of crisis ontstaan. Het algemene beleid hiervoor staat beschreven in het Regionaal crisisplan (RCP) van de veiligheidsregio. Veiligheidsregio Brabant-Noord en Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost kennen sinds 2024 één gezamenlijk en geüniformeerd Regionaal crisisplan. Het Regionaal crisisplan is het over- koepelende multidisciplinaire plan waarin beschreven staat hoe de crisisorganisatie is georganiseerd en welke verantwoordelijkheden, taken en bevoegdheden waar zijn belegd. 29 Stap 8: Evaluatie van het proces Nadat het evenement heeft plaatsgevonden, wordt zowel het evenement als het doorlopen proces geëvalueerd. De evaluatie vindt bij voorkeur binnen 4 weken na het evenement plaats. Bij terugkerende evenementen worden de uitkomsten van de evaluatie gebruikt als input voor de volgende editie. Gezamenlijke evaluatie De gemeente beslist óf en op welke wijze er wordt geëvalueerd. In principe kan ieder evenement geëvalueerd worden.
Door de hulpdiensten of organisator kan worden verzocht om een evaluatie te organiseren of eraan bij te dragen. Van belang is dat óók het gehele evenementenproces (stap 0 t/m 8) wordt geëvalueerd; niet alleen de uitvoering van het evenement (stap 7). Daarnaast is het van belang dat de effectiviteit van de getroffen maatregelen wordt beoordeeld. Hierna kunnen er conclusies worden getrokken die leiden tot een verbeterde opzet van het evenement en/of verbeterde opzet van het evenementenproces in aanloop naar de volgende editie. In het geval de SKIP-Leidraad “Denormalisering drugs bij evenementen” is toegepast op het evenement, is het van belang dit te evalueren. SKIP heeft hiervoor een eigen evaluatieformulier ontwikkeld. Evaluatie van C-evenementen C-evenementen (en B-evenementen die een multidisciplinaire behandeling kenden) worden bij voorkeur altijd geëvalueerd.
30 Bijlage A: Meerjarige vergunning Randvoorwaarden voor meerjarige vergunning Indien een gemeente voornemens is om een meerjarige vergunning voor een evenement te verlenen, is het verstandig dat minimaal aan de volgende randvoorwaarden wordt voldaan: • Het evenement heeft al minimaal drie edities in de gemeente plaatsgevonden; • Er zijn tijdens eerdere edities geen negatieve ervaringen opgedaan en de uitkomst van de evaluaties is positief; • Het betreft geen evenement in de B- of C-classificatie; • Het betreft geen evenement waarbij sprake is van impact op de omgeving en/of waar inzet van hulpdiensten wordt verlangd; • Er is sprake van geringe risico’s ten aanzien van de openbare orde, veiligheid en (volks)gezondheid; • Het evenement wijzigt de komende edities niet in opzet, aard en omvang en wordt steeds op dezelfde locatie gehouden; • De meerjarige vergunning wordt voor een beperkt aantal edities verleend; • De organisator meldt iedere editie binnen de meerjarige vergunning aan bij de gemeente, binnen de door de gemeente stelde termijnen; • De gemeente plaatst iedere editie van het evenement ter kennisgeving in de regionale evenementenapplicatie Digimak.
Intrekken of wijzigen van een meerjarige vergunning Een meerjarige vergunning kan door de gemeente worden ingetrokken of gewijzigd, indien: • Blijkt dat er sprake is van substantiële wijzigingen in de opzet, aard, omvang of locatie van het evenement; • De voorschriften in de vergunning niet worden nageleefd; • Er een calamiteit heeft voorgedaan; • Er serieuze klachten zijn binnengekomen; • Als onjuiste of onvolledige gegevens zijn verstrekt; • De weigeringsgronden in de APV dit noodzakelijk maken. • De burgemeester dit om andere redenen noodzakelijk acht. Toezicht en handhaving Wanneer een gemeente ervoor kiest om een meerjarige vergunning voor een evenement af te geven, is het aan te bevelen om voor dit evenement in ieder geval in te zetten op toezicht en handhaving (tijdens het evenement). Dit is het instrument waarmee de gemeente alsnog invulling kan geven aan haar wettelijke verplichting (art. 172 Gemeentewet). 31