Bijlage 1 - Kaderstellende nota voor het centrum van Erp (geanonimiseerd)
Tekst van het document
Gemeente Meierijstad
Kaderstellende nota centrum Erp
i van vi
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Meierijstad centrum Erp
Gemeente
Kaderstellende nota
Opdfachtgever: Gemeente Meierijstad Contactpersoon:
(geanonimiseerd) Projectteam DTNP:
(geanonimiseerd) Projectnummer: Graafseweg 109 6512 BS Nijmegen
25591124
Datum: 22
juli 2025
024
-
379 20 83
info@dtnp.nl www.dtnp.nl Adviseurs
voor
Ruimte
en
Strategie
.n et <z
Context en doel
1
1. 1 1. 2 1. 3
2 4 5
Aanleiding en doel Regionale context Trends en ontwikkelingen
Analyse en kansen Huidige aanbodstructuur Ontwikkeling van het aanbod Demografische ontwikkeling Toekomstig haalbaar programma
7 8 10 11 12
Ruimtelijk-economische structuur
16
3. 1 3. 2 3. 3
17 18 20
2. 1 2. 2 2. 3 2. 4
Ambities en uitgangspunten Beoogde centrumstructuur Randvoorwaarde en kansen
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Context en doel
Aanleiding
1. 1
doel
en
Het Noord-Brabantse dorp Erp telt circa 5. 300 in-
Visie op de detailhandelsstructuur gemeente Meierijstad
woners en vervult binnen
de gemeentelijke voorzieningenstructuur een met name lokaalverzorgende functie. Welk publieksgericht programma is toekomstbestendig en wat is een passende centrumstructuur? Detailhandelsvisie en marktinitiatieven In de detailhandelsvisie a uit 2019 is het toekomstperspectief voor de verschillende winkelgebieden neergezet
en
is
de voorzieningencentra een daarbij passende hiërarchie
aan
toegekend. Erp is in de beoogde winkelstructuur gepositioneerd als lokaal-functionerend dorpscentrum met als ambi,
tie het voorzieningenaanbod voor het dorp te behouden. Het toekomstbeeld voor de grootste centra van de gemeen-
(Schijndel
te
,
Sint
Oedenrode
Centrumvisie nader uitgewerkt
,
en voor
Veghel)
is
in
de
Erp is dit destijds niet
gebeurd. Gezien de vele ontwikkelingen en initiatieven die er spelen heeft de gemeente bijvoorbeeld vanwege de vraag ,
waar
er
transformatie
van
winkelpanden
naar
woningen
plaats mag vinden inmiddels ook behoefte aan een ruimte,
lijk-economisch toetsingskader
voor
Erp. Met voorliggende
kaderstellende nota wordt hier invulling aan gegeven.
a
Gemeente Meierijstad. (2019). Detailhandelsvisie en -beleid.
2 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Context: Toekomstvisie Meierijstad 2040 a
De ‘Toekomstvisie Meierijstad’
schaal en het karakter van de kern. Het transformeren
geeft één integrale
strategische visie op de toekomst van de gemeente
,
van
leegstaande winkelpanden
aan
de randen
het
van
centrum kan hierin een rol vervullen.
op
Doel is met deze aanpak de charme
Omgevingsvisie
van
ook
Erp
voor
mee , die relevant
Meierijstad. Dit document geeft
aantal ambities
een
uitgangspunten
en
,
arbeidsmigranten in het dorpen. Het vasthouden en
het bouwen
voor
van
arbeidsmigranten draagt
bij aan de vitaliteit en is goed voor het ondernemerskli-
,
bestuurlijk domein. De Toekomstvisie geldt ook als voor
,
jongeren
het sociaal-maatschappelijk economisch ruimtelijk en ,
king betaalbaar en compact ook voor de jongeren en
de dorpen
schermen
zijn voor deze nota.
,
en
en
leefbaarheid
en
het omliggende buitengebied te be-
tegelijkertijd ruimte te bieden
aan
in lokale
voorzieningen
,
is
ruimte
er
verblijfskwaliteit van de dorpen.
ver-
nieuwing en ontwikkeling. Door zorgvuldige investeringen
maat. Daarnaast is het belangrijk om te investeren in de
te
om
Voorliggende waar
kaderstellende nota geeft sturing
transformatie
naar wonen
aan
in Erp wel of niet ge-
De diversiteit van de kernen het dorpse karakter en de
ontmoeten en te verbinden. En daarmee wordt de ge-
wenst is , en haakt daarmee in op de doelen uit het
gemeenschapskracht worden in de Toekomstvisie
ver-
meenschapskracht versterkt.
Ontwikkelperspectief.
meld als kernkwaliteiten van de gemeente die ook
op
,
Erp van toepassing zijn. Dankzij de voorzieningen in de
Context: Ontwikkelperspectief stedelijk Brabant 2040
grotere kernen Veghel , Schijndel en Sint-Oedenrode
In dit perspectief b voor de stedelijke regio’s van de pro-
treft iedere inwoner
vincie Noord-Brabant wordt ingezet
op
van
de gemeente
een
rijk aanbod
op
,
korte afstand.
zogenaamde
‘centrumdorpen’ zoals Erp. Doel is dat er altijd op korte afstand voorzieningen te vinden zijn waarbij de
wo-
ningbouwopgave wordt ingezet als hefboom
het
,
Op de lange termijn (2040) kan de gemeente naar
100. 000 inwoners dragen
van
ruim 15. 000 inwoners. Dit met
‘stedelijke’ groei
van
,
oftewel
een
groei
name
dankzij de
Veghel. In de kleinere kernen
zoals Erp wordt ruimte geboden
versterken van het draagvlak
een toename
,
voor
kenmerkende landelijke karakter van de kleine kernen. De woningen die worden toegevoegd a
passen
de voorzieningen de ,
leefbaarheid van die dorpen en de veranderende bevol-
groei (woningbouw) met de focus op inbreiding. Dit met respect het ,
van
voor
bij de
Gemeente Meierijstad. (2025). Toekomstvisie Meierijstad 2040 2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
kingssamenstelling. Het is belangrijk
om
de nieuw-
bouw zoveel als mogelijk in het hart van de kern in te zetten , aantrekkelijk voor de eigen (vergrijzende) bevolb
Stuurgroep NOVEX Stedelijk Brabant. (2023). Ontwikkelperspectief en eerste uitvoeringsafspraken Stedelijk Brabant 2040. Een nieuwe koers voor een duurzame ontwikkeling van de stedelijke regio’s van Brabant ,
3 van 21
Regionale context
1. 2
Winkelgebieden in de regio geschaald naar omvang van het winkelaanbod in m² winkelvloeroppervlak ,
Erp (ca. 15 winkels in de kern) is significant groter
dan verschillende andere dorpen uit de gemeente , zoals Keldonk , Boerdonk en Mariaheide. Tegelijkertijd zijn er met Uden , Veghel en Gemert drie aanzienlijk grotere centrumgebieden in de directe invloedsfeer. Vanwege de directe nabijheid
van
de substantieel grotere
centra van Uden , Veghel en Gemert
(respectievelijk ca. 150 ca. 75 en ca. 60 winkels)functioneren de publieksgerichte functies in Erp overwegend
op
,
de inwoner uit het eigen
dorp. Uit het Koopstromenonderzoek (2021) blijkt dat in de dagelijkse winkelsector 97%
van
de omzet uit de eigen ge-
a
meente afkomstig is. Tegelijkertijd wijken de inwoners van
Erp
voor
hun benodigdheden logischerwijs regelmatig uit
naar een groter een
centrumgebied in de buurt
,
waar
immers
diverser en completer aanbod te vinden is.
Voor dagelijkse winkels (supermarkten versspeciaalzaken ,
,
drogisterijen) vormt nabijheid het belangrijkste bezoekmotief. Winkels uit deze branches weten de inwoners dan ook in relatief hoge mate binden
,
waarmee
aan
van
Erp
het eigen centrum te
het centrum relevant blijft als aankooplo-
catie. De dagelijkse winkels vormen zo de kurk waar het overige commerciële voorzieningenaanbod in het dorp op drijft. a
I&O Research. (2021). Koopstromenonderzoek Randstad. Factsheet centrum Erp.
4 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
1. 3
Trends
en
ontwikkelingen
Het voorzieningenaanbod en daarmee de lokale leefbaarheid staat in de Nederlandse en Noord-Brabantse dorpen onder druk. Met name
het niet-dagelijkse winkelaanbod valt
in rap tempo weg.
Dit komt deels door de verdere groei van het aandeel
zichtbaar is. In een grotere supermarkt is doorgaans
online in deze sector: in de modebranche gaat dit in-
meer
versaanbod te vinden dan in een kleinere
middels richting de 50%
mee
de complementariteit
en bij elektronicazaken
ligt dit
hoger. Een ander deel van verklaring is dat het
nog
vinden geen
van
opvolging
voor
dorpen
waar-
daarmee het bestaans-
recht van het aanbod bij de versspeciaalzaak afneemt.
lokale zelfstandigen zeker
vanzelfsprekendheid is.
Tegelijkertijd
Winkelaanbod neemt af In Noord-Brabantse
en
,
hebben
ook
veel
dorpssupermarkten
moeite met overleven. Zij kampen met lage winstmarmet
een
vergelijkbare
Het dagelijkse winkelaanbod toont zich stabieler al is ,
als Erp (5. 000 tot 7. 500 inwoners) is het nietdagelijkse winkelaanbod het afgelopen decennium met
er
zo’n 20% afgenomen.
de supermarkten
omvang
ook in het aantal versspeciaalzaken
waarneembaar. Deze winkels ,
waar een
concurreren
een
afname
direct met
hang naar schaalvergroting
ges , het
wegvallen
van
mende concurrentie
de tabaksomzet
van
en een toene-
online boodschappen doen.
Bij kleinere dorpssupermarkten staan dan ook regelmatig voor de keuze om uit te breiden of te stoppen.
Aanbodontwikkeling in aantal verkooppunten in dorpen in Noord-Brabant met 5. 000 tot 7. 500 inwoners
Nieuwe invulling van voormalig niet-dagelijks winkelaanbod
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
5 van 21
Goede inpassing supermarkt van groot belang De supermarkt is zeker in een lokaal-functionerend ,
dorpscentrum naar
vaak de hoofdreden dat consumenten
,
het centrum komen. Bij een goede ruimtelijke in-
passing
de supermarkt (nabijheid en directe zichtrelatie zie figuur hiernaast) wordt de supermarkt vaak van
,
,
gecombineerd met andere functies in het centrum. Een goed ingepaste supermarkt is een ware klantenbinder voor
het hele centrum.
Overige publieksgerichte functies stabiel Het overige
aanbod
aan
publieksgerichte
functies
(horeca cultuur ontspanning diensten en ambachten) ,
,
,
in de Noord-Brabantse referentiedorpen is de afgelopen
jaren goed
op
peil gebleven. In deze sectoren
speelt de concurrentie mate
rol
een
van
Schaalvergroting in de supermarktsector
online in (veel) mindere
waarderen veel consumenten hun
en
‘vaste adresjes’. Landelijk neemt het aantal horecazaken wel af met ,
name
vanwege
de hoge kosten
personeel inkoop energie en de nasleep ,
,
van
voor
de coro-
na-pandemie.
6 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Analyse
en
kansen
Huidige aanbodstructuur
2. 1
Spreiding publieksgerichte functies Erp (geschaald naar omvang in m² wvo)
Erp is historisch gezien een lintdorp aan de rivier de Aa. Van oudsher bevinden voorzie-
ningen zich langs de Kerkstraat , Schansoord en Cruijgenstraat. Ook in de huidige aanbodstructuur is dit nog duidelijk herkenbaar. Aanbod ligt verspreid over de kern Langs het lint bevinden zich bekende ondernemingen als Bakkerij Barten en Bloemboetiek Carla (Kerkstraat)
,
Café Schansoord (Schansoord) doe-het-zelfzaak Van Gruns ven en Van Aarle Hengelsport (Cruijgenstraat). ,
Op het kruispunt van deze linten bevindt zich het hart van
Erp: het Hertog Janplein. Hier is de grootste mate
van
clustering van voorzieningen waarneembaar. Aan
de oostzijde van dit (parkeer)plein zijn Slagerij Van den Tillaart
,
café-partycentrum
Van Haandel
,
motorzaak
Munsters motoren en een cafetaria gevestigd. Direct aan de overkant van de Cruijgenstraat bevinden zich modezaak Foell de apotheek ,
en net ‘om
de hoek’
supermarkt Albert Heijn (ca. 1. 150 m² winkelvloeroppervlak (wvo)). Aan de westzijde van het plein is restaurant De Chinese Muur de enige commerciële publieks-
gericht functie
,
aan
de noordzijde bevindt zich met Van
Zutphen (ca. 1. 550 m² wvo) een grote woonwinkel.
8 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Nabij de rivier de Aa zijn er verschillende horecazaken gevestigd: Bakhuus Geluk Brasserie Het Tramstation ,
,
pizzeria de Nijl pizzeria Lazzarella en café de Paal. De ,
laatste jaren hebben
verschillende ontwikkelingen
er
plaatsgevonden langs het dorpslint bouw is gekomen op de begane grond
waarbij woning-
,
,
op
plekken waar
zich voorheen winkels bevonden (zie paragraaf 2. 2). Met onder andere
een
zwembad
,
sportschool
,
biblio-
theek en dansschool is er verspreid over de kern ook enig cultureel- en ontspanningsaanbod te vinden. Ruimtelijke samenhang centrum onder druk De relatief verspreide ligging van de voorzieningen over de kern Erp zorgt ervoor dat deze zeker met de fiets of ,
te voet , minder eenvoudig met elkaar te combineren
zijn (grote onderlinge afstanden). De drukke
en soms
gevaarlijke verkeerssituatie zorgt
voor
veel winkels
en
andere
er
verder
dat
voorzieningen overwegend
doelgericht en met de auto bezocht worden zelfs door ,
inwoners van Erp. Het verklaart waarom 75% van de bezoekers maximaal 30 minuten in het centrum
van
Erp
verblijft terwijl dit in vergelijkbare centra circa 60% is.a ,
a
I&O Research. (2021). Koopstromenonderzoek Randstad. Factsheet centrum Erp.
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
9 van 21
Ontwikkeling
2. 2
van
het aanbod
De ontwikkeling van het publieksgerichte voorzieningenaanbod past bij de landelijke
regionale tendens voor dorpscentra: een afname van winkels en een relatief stabiel beeld in het overige aanbod. en
In de kern Erp heeft de afname met name in het centrum
het winkelaanbod
van
(Kerkstraat Hertog Janplein
,
a
Cruijgenstraat) plaatsgevonden. In het dagelijkse segment is de Jan Linders-supermarkt weggevallen en is
Albert Heijn uitgebreid
van
±
800
naar
de huidige
Jan Linders Kerkstraat gesloten
Woonwinkel Beter Wonen gesloten
± 1. 150 m² wvo. In het niet-dagelijkse segment heeft er met name een snelle terugval van het woonwinkelaan-
bod plaatsgevonden. Zaken als Beter Wonen
,
Van den
Ontwikkeling publieksgerichte voorzieningen in de kern Erp in winkelvloeroppervlak
Bogaard en Mekx Keukens sloten sinds 2018 hun deuren. Erp is daarmee niet meer het ‘meubeldorp’ van weleer. Daar staat tegenover dat het overige voorzieningenaanbod goed
op
peil is gebleven. In de horecabranche
sloten de cafetaria aan Hesselereind en de ijssalon aan het Hertog Janplein rella
aan
,
maar
de Brugstraat
daar kwam pizzaria Lazza-
voor terug.
Broadway is gestopt in originele vorm
De klassieke Club ,
maar
doorgestart
als het EventHuis. a
Afbakening Locatus winkelgebiedverkenner.
10 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Demografische ontwikkeling
2. 3
De gemeente Meierijstad (momenteel circa 84. 700 inwoners)a zal het komende de-
Voor ondernemers in Erp is het wel geruststellend te
cennium naar verwachting groeien naar circa 90. 500 inwoners.b Ook in Erp zijn er woningbouwplannen waardoor de bevolking zal groeien.
zodat daarmee de toevloeiende bestedingen van buiten
Woningbouwplannen in de gemeente
Woningbouwplannen in Erp
Op gemeenteniveau wordt
In de kern Erp zijn er op dit moment diverse plannen
voor
de lange termijn een
groei naar naar 100. 000+ inwoners voorstelbaar geacht c
(stip op de horizon in 2040). De groei naar zo’n 90. 500 inwoners die voor de komende 10 jaar voorspeld is is ,
weten dat de directe omgeving groeit
(dus niet krimpt)
het dorp op peil kunnen blijven; grote bijkomende
om-
zetpotenties hoeft men hier zeker niet van te verwachten.
woningen (harde en zachte plannen). Grootste potentiële woningbouwlocatie is Bolst in het voor
nieuwe
,
gebied ten noorden
van de basisschool.d
Nieuwbouw Veghels Buiten al deels opgeleverd
echter zekerder. De grootste woningbouwprojecten bevinden
zich
Oedenrode
in en
de
grootste
Schijndel. In de
kernen voor
Veghel
,
Sint
Erp nabijgelegen
Naar schatting bieden de (op dit moment bekende) woningbouwplannen ruimte aan circa 470 bijkomende in-
woningbouwlocatie ‘Veghels Buiten Noordoost’ worden
woners.
de komende jaren nog
houdensverdunning wordt uitgegaan
gen
een
substantieel aantal wonin-
gerealiseerd. Naar verwachting zullen deze nieuwe
bewoners echter slechts in beperkte mate
voor
Erp
kiezen als aankooplocatie. Voor hen is het centrum
van
Veghel
daar
op
gelijke afstand of zelfs dichterbij
,
en
,
Rekening houdend met de vergrijzing en huisvan
circa 450
extra inwoners in 2035 en circa 225 nieuwe bewoners
in 2030 (gelijkmatige groei).
vinden ze een veel ruimer en completer aanbod.
a
b
c
Meierijstad in Cijfers. (2025). Gemeente Meierijstad. (2024). Woonzorgvisie. Thuis in Meierijstad , thuis in vitale wijken en dorpen. Gemeente Meierijstad. (2025). Toekomstvisie Meierijstad 2040. 2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
d
Gemeente Meierijstad. (2025). Woningbouwplannen in Erp.
11 van 21
Toekomstig haalbaar
2. 4
Het voorzieningenaanbod in dorpen staat onder druk , en ook in Erp zijn er de laat-
programma
nertal zal naar verwachting groeien naar 5. 525 in 2030
twee supermarkten telde. Het hanteren van de destijds
en 5. 750
gemeten koopkrachtmeting is daarmee een positieve
in 2035.
ste jaren veel winkelmeters weggevallen.
Tegelijkertijd is er enige inwonergroei en zijn Erpenaren trouw en gehecht aan hun lokale ondernemers. Wat is een toekomstig haalbaar aanbod aan publieksgerichte functies voor
(het centrum van) Erp?
aanname , naar
voor
het centrum
van
van a
het
blijkt dat
meest
Erpenaren
winkels
naar
Een binding van 75% betekent andersom dat inwoners van
Erp 25%
van
hun dagelijkse winkelbestedingen
winkels in hun eigen dorp doen. Dit wordt ook wel
elders doen (afvloeiing). Een gedeelte van de dagelijkse
koopkrachtbinding genoemd. Dit bindingspercentage
winkelbestedingen vloeit ook af naar online. Dit is in de
is gemeten tijdens de situatie in 2021 toen Erp nog
som
,
Erp. Deze
in de praktijk
recente
schatting 75% van hun bestedingen bij fysieke dagelijk-
Ook in de toekomst vormt het dagelijkse winkelaanbod de basis
resultaten
Koopstromenonderzoek se
Marktruimteberekening dagelijkse winkels
de
nu
wat lager.
Koopstromen
Uit
verwachting ligt deze
a
I&O Research. (2021). Koopstromenonderzoek Randstad.
verwerkt in een lagere besteding
per
hoofd. Voor
2025 wordt het aandeel online op 3% geschat met een ,
worden hoogfrequent bezocht en functioneren daarom sterk op het lokale draagvlak. Doordat koopstromen in deze sector voorspelbaar
,
consistent
en
goed meet-
baar zijn is het zinvol voor deze sector een indicatieve ,
marktruimteberekening te maken die uitspraak doet over
het toekomstig haalbare aanbod (zie p. 12).
Inwoners verzorgingsgebied
De vraagzijde
van
de
som
wordt allereerst bepaald
door het aantal inwoners in het relevante verzorgingsgebied. Voor dagelijkse winkels in Erp is dat de eigen kern
het direct omliggende
en
wonen
12 van 21
op
buitengebied.
Hier
dit moment zo’n 5. 300 inwoners. Dit inwo-
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
geleidelijke groei naar 7% in 2035. besteding
per
In de gehanteerde
hoofd is ook het iets ondergemiddelde
inkomensniveau in Erp verwerkt.
Verhouding vraag en aanbod
gelijkse
winkels
Door de totale winkelomzet (binding + toevloeiing) te delen door de gemiddeld benodigde vloerproductiviteit
gezond kunnen functioneren in Erp (circa 10% boven
op
dit moment
verwachting
naar
in dagelijkse winkels (€ 8.289) is het potentiële dage-
landelijk niveau). Doordat de verwachte inwonergroei sneller gaat dan de toename van online bestedingen
Behalve omzet vanuit de eigen kern is er ook nog toe-
lijkse winkelaanbod in te schatten. In Erp is dit ca.
loopt dit bovengemiddeld functioneren in de toekomst
vloeiing van daarbuiten. Uit het Koopstromenonderzoek
1. 500 m²
bij een gelijkblijvend winkelaanbod nog iets verder op.
blijkt dat dit naar schatting zo’n 10% van de totale win-
Erp bedraagt circa 1. 350 m² wvo. Dit betekent dat da-
,
wvo.
Het huidige dagelijkse winkelaanbod in
kelomzet is. Indicatieve marktruimteberekening dagelijkse winkelsector in de kern Erp* Kern Erp
.
.
.
.
a
Aantal inwoners in verzorgingsgebied
b
2025
2030
2035
ca. 5. 300
ca. 5. 525
ca. 5. 750
Winkelomzet per hoofd (excl. btw en internet) gecorrigeerd voor gemiddeld inkomen
€ 2. 764
€ 2. 707
€ 2. 650
c
Koopkrachtbinding
75%
75%
75%
d
Verwachte winkelomzet uit verzorgingsgebied (excl. btw)
€ 110 mln ,
€ 112 mln ,
€ 114 mln
e
Vreemde koopkracht/koopkrachttoevloeiing
€ 12 mln
€ 12 mln
€ 13 mln
f
Totale winkelomzet (excl. btw)
€ 122 mln ,
€ 124 mln ,
€ 12. 7 mln
g
Gemiddelde winkelomzet per m² wvo (excl. btw)
€ 8. 289
€ 8. 289
€ 8. 289
h
Potentieel winkelaanbod
i
Huidig winkelaanbod
j
Indicatie uitbreidingsruimte
k
Functioneren t. o. v. landelijk gemiddelde
*
Voor een toelichting op de achtergronden van deze berekening verwijzen we naar de publicatie van Retail Insiders (2023) , ‘Omzetkengetallen 2022 ten behoeve van ruimtelijk-economisch onderzoek’.
,
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
a * b * c
,
d / (1 - e)
f/ g
h -i
ca. 1. 450
,
,
,
m² wvo
ca. 1. 500
m² wvo
ca. 1. 550
m² wvo
ca. 1. 350 m² wvo
ca. 1. 350
m² wvo
ca. 1. 350
m² wvo
ca. 100
ca. 150
m² wvo
ca. 200
m² wvo
m² wvo
+ 9%
+ 11%
+ 13%
13 van 21
Haalbaar dagelijks winkelaanbod: drogist erbij?
Toekomstig haalbaar niet-dagelijks winkelaanbod
De marktruimteberekening geeft vertrouwen dat het
Voor de niet-dagelijkse winkelsector is een markt ruimte-
huidige dagelijkse winkelaanbod economisch gezien
berekening
ook in de toekomst behouden kan blijven. Voor Erp be-
Koopstromen in deze sector zijn erg diffuus en
tekent dit dus minimaal een
bakker
,
een
een
volwaardige supermarkt
slager en de apotheek. Aanvullend lijkt
er (markt)ruimte voor
bijvoorbeeld een drogist die in de ,
meeste
Noord-Brabantse
dorpen
omvang
wél (nog) aanwezig is.
van
vergelijkbare
,
,
op
de schaal
van
Erp
,
niet zinvol. onvoor-
spelbaar en het verdienmodel van winkels uit deze brede ,
branchegroep loopt sterk uiteen. Zinvoller is het dan ook te kijken naar het aanbod in vergelijkbare dorpen en de
trends en ontwikkelingen in deze sector. Hieruit blijkt dat het aanbod
aan
niet-dagelijkse winkels de laatste jaren
overal is gekrompen met name ten gevolge
nagenoeg
Voor een zo divers mogelijk dagelijks winkelaanbod is
zeker
,
van de groei van
online en het gebrek aan opvolging.
het van belang de balans tussen supermarktmeters en het overige dagelijkse aanbod goed te bewaken. De
Deze ontwikkelingen
aanwezigheid
kingsgroei in Erp aanleiding rekening te houden met een
van een
volwaardige supermarkt is als
publiekstrekker van groot belang voor het functioneren van
de overige dagelijkse winkels. Tegelijkertijd
een te grote
supermarkt direct ten koste gaan
omzetpotentieel markt
van
van
van
omvang
Enige marktruimte voor dagelijkse winkels in Erp
,
verdere krimp van het aanbod.
zou
het
de versspeciaalzaken. Een super-
de huidige
ondanks de lichte bevol-
geven ,
(circa 1. 200 m² wvo)
In de niet-dagelijkse winkelsector bestaat
win-
er voor
kels in frequente of zorggerelateerde benodigdheden
(zoals de bloemist of audi-/opticien) het meeste draag-
zorgt naar verwachting voor een zo compleet mogelijk
vlak. Aan vullend kunnen
algeheel voorzieningenaanbod (juiste balans tussen supermarktomvang en overig dagelijks winkelaanbod).
houden blijven zoals de modezaak of woonwinkel
er
enkele overige winkels be-
,
dit is
zeer
Factoren
sterk locatie-
zijn bijvoorbeeld
en
,
maar
ondernemersafhankelijk.
de huisvestingslasten
,
de
lokale gunfactor of juist de zorgvuldig opgebouwde regionale bekendheid.
14 van 21
Behoud niet-dagelijks aanbod sterk locatie-afhankelijk
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Horeca: bourgondisch aanbod niet vanzelfsprekend
In Erp en veel andere Brabantse dorpen is men
Gelet op de vergrijzing ontstaat er in de toekomst meer er , in
vraag
naar
zorgfuncties. Met
de plannen
economisch lastige tijden tot dusver in geslaagd het
Omnipark wordt reeds mooi ingespeeld
horeca-aanbod op peil te houden. De bourgondische le-
hoefte.
,
op
voor
het
deze be-
vensstijl en het rijke verenigingsleven in Brabant dragen hier ongetwijfeld aan bij.
Maatschappelijk programma als sociaal bindmiddel Tot slot is het goed te benadrukken dat de maatschap-
Het horeca-aanbod leunt in een dorp als Erp sterk op
pelijke functies voor de leefbaarheid van Erp minstens
de vaste klantenkring. Het goed blijven bedienen
van
net zo belangrijk zijn als de commerciële. Het is dan
deze doelgroep is dan ook van groot belang om het hui-
ook zeer positief dat er met het Omnipark wordt geïn-
dige aanbod te kunnen behouden.
vesteerd in de toekomst
van
de sportverenigingen.
Voor een andere doelgroep is juist het behoud Bij een dorp als Erp past in ieder geval een cafetaria
,
van
de
enkele (afhaal)restaurants en een café met zalencen-
activiteiten
trum. Voor te doelgroepspecifieke concepten is er on-
ties vormen vaak het sociale bindmiddel van een dorp
voldoende draagvlak. Ook is er te weinig toerisme voor
en
een
horeca-concept dat zich hoofdzakelijk daar
op
richt.
Horeca-aanbod Erp stabiel in economisch lastige tijden
bibliotheek of een invulling van de kerk met voldoende weer
van
belang. Maatschappelijke func-
kunnen het draagvlak
voor
,
commerciële functies
vergroten door bij te dragen aan de lokale verbonden-
heid en betrokkenheid
van inwoners.
Overig publieksgericht programma Dienstverleners
ambachten zoals de kapper of de
en
schoonheidssalon
,
,
functioneren
evenals
dagelijkse
winkels overwegend lokaal. In deze branche
speelt
online geen rol en dankzij de woningbouwplannen blijft het lokale draagvlak op peil. Voor een handvol van deze zaken is er dan ook voldoende toekomstperspectief. 2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Ook maatschappelijk programma belangrijk voor leefbaarheid
15 van 21
Ruimtelijk-economische structuur
Ambities
3. 1
uitgangspunten
en
Nu het toekomstig haalbare programma voor Erp inzichtelijk is gemaakt , is het tijd om te
Uitgangspunten
geschiedenis. Vanwege de sterke gebondenheid
Uit hoofdstuk 1 en 2 komen de volgende uitgangspun-
van
bekijken waar dit programma in het dorp het beste tot zijn recht komt voor ondernemer én inwoner. Oftewel: wat is de beoogde ruimtelijk-economische structuur van het publieksgerichte voorzieningenaanbod in Erp? Deze structuur is gebaseerd op een aantal ambities en uitgangspunten.
ten naar voren die van belang zijn om mee te nemen in
tie is
de beoogde voorzieningenstructuur:
plaatsing in veel gevallen niet realistisch.
•
•
Ambities voor
Erp is het behouden
compleet mogelijk voorzieningenaanbod
voor
dernemers
op
voor
aanbod en het aanbod aan (lokaal-functionerende)
tonen. Hiermee
kunnen
diensten en ambachten op peil te houden.
vanuit de markt de juiste richting in worden gestuurd.
Gelet op de trends
,
en
•
om
gebied prettig
waar
men
in een compact
Vanuit de historische groei van de kern Erp als lint-
,
,
De mate waarin een historisch gegroeide structuur kan veranderen is beperkt. Voorzieningen bevinden zich op een bepaalde plek
vanwege
de daar
veilig meerdere voorzieningen kan
aanwezige vestigingskenmerken zoals bereikbaar-
combineren. Dit draagt bij aan de sociale cohesie én
heid zichtbaarheid betaalbaarheid eigendomssi-
versterkt het lokale draagvlak voor voorzieningen.
tuatie de bevoorradingsmogelijkheden of familie-
en
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
,
Cruijgenstraat en Schansoord. •
en
niet-dagelijkse winkelaanbod en de horeca
hart van het dorp (het Hertog Janplein) als langs onder andere Molentiend Brugstraat Kerkstraat
voorzieningen in het eigen dorp te bezoeken.
,
ontwikkelingen is behoud
staan. Ondernemingen bevinden zich zowel in het
de
Subambitie is een centrum dat uitnodigt tot verblijven
toekomstige ontwikkelingen
dorp is er een verspreid voorzieningenpatroon ont-
dat het voor inwo-
aantrekkelijk mogelijk wordt gemaakt
lokale ontmoeting
en
de lange termijn wél ambitie te
verwachting dan ook beperkt afnemen.
orde zijn om te blijven ondernemen of
zich nieuw te kunnen vestigen
en
het streefbeeld
publieksgerichte voorzieningenaanbod in Erp naar
is het belangrijk dat de randvoorwaarden voor on-
ners zo
het dagelijkse winkel-
om
de eigen
bitie uit het gemeentelijke detailhandelsbeleid. Hier-
ver-
verwachting voldoende
niet vanzelfsprekend. Over de gehele linie zal het
inwoners. Dit sluit aan bij de eerder geformuleerde am-
eventueel beleidsmatig gewenste
Bovenstaande neemt niet weg dat het belangrijk is met
van een zo voor
een
In Erp (en de directe omgeving) vindt enige bevolkingsgroei plaats. Deze bevolkingsgroei is naar
van het
Hoofdambitie
veel lokale ondernemers aan hun huidige loca-
,
,
,
,
Erp in 1900: historische gegroeide lintstructuur
,
17 van 21
Beoogde centrumstructuur
3. 2
Beoogde structuur centrum Erp
In de beoogde voorzieningenstructuur is de balans gezocht tussen het theoretische wens-
beeld (compact centrum) en de lokale realiteit of maakbaarheid (historisch gegroeide lintstructuur). Rekening houdend met die Erpse context wordt ingezet op een verschillend functieprofiel/planologisch regime per deelgebied van het centrum. Kerngebied: 100% publieksgericht Het kerngebied (zwarte plinten op de kaart) bestaat uit de oostelijke plint van het Hertog Janplein en de westzijde van de Cruijgenstraat tot en met de supermarkt. ,
In het kerngebied wordt ingezet
op een
gevulde plint
met 100% publieksgerichte functies
(winkels horeca ambachten diensten cultuur of ontspanning). Dit bete,
,
,
,
kent dat hier op de begane grond dus geen plek is voor wonen , werken , zorg
of maatschappelijke functies. Bij
eventuele toekomstige leegstand worden ondernemers van
elders in het dorp verleid hier naartoe te verplaat-
sen.
Het kerngebied is hét voorzieningenhart
waar
het streven is dat bezoekers
zo
van
Erp
prettig mogelijk
de aanwezige voorzieningen kunnen combineren. Een goede wisselwerking tussen de supermarkt
als
pu-
bliekstrekker en het Hertog Janplein is hierbij van groot belang. 18 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
Tweede schil: sterke voorkeur commercieel
vanuit de compacte centrumgedachte. Om toch het
Buiten de structuur: geen nieuwe publieksfuncties
volle potentieel voor Erp te behouden worden de reeds
Buiten de hiervoor beschreven voorzieningenstructuur
Janplein worden publieksgerichte functies in de plint in
bestaande
verleent de gemeente
principe behouden (blauwe plinten op de kaart). Een clustering van zoveel mogelijk commercieel program-
groene
Ook
aan
de noord-
en
zuidwestzijde
van
het Hertog
rondom het Hertog Janplein maakt dat het centrum
ma
planologische
mogelijkheden
in
deze
plinten niet actief gewijzigd. Herinvulling met
medewerking
aan
initiatie-
nieuw publieksgericht programma wordt toe-
publieksgerichte functies blijft op deze locaties dus
gevoegd. Bestaande rechten blijven behouden
ook mogelijk.
op
aanvoelt als één samenhangend geheel. In aanvulling
,
maar
de locaties buiten de structuur is op termijn een
transformatie
naar
wonen
het wensbeeld. Op deze
zijn in dit milieu ook
Desalniettemin blijft het langs de linten in de toekomst
plekken zal de afdeling gebiedsontwikkeling van de ge-
zorgfuncties passend
mogelijk om functies te realiseren via de mogelijkhe-
meente hier actief over meedenken.
(zoals nu al gebeurt in het oude raadhuis). De gemeen-
den binnen de kaders van ‘bedrijf aan huis’. Denk hierbij
te denkt graag mee over een mogelijke invulling van
aan een
op
het commerciële
ven waar
geen
maatschappelijke
programma
functies
en
deze panden. Transformatie
naar wonen
kapperszaak of pedicure.
in de plint is
hier echter niet gewenst. Dit om juist zoveel mogelijk
Om de compactheid van het centrum te bewaken zijn
de compacte centrumgedachte te versterken.
de linten ruimtelijk begrensd (zie kaartbeeld). Het vestigen van een
supermarkt langs deze lint is uitdrukkelijk
Langs het lint: enige flexibiliteit in functiebeeld
niet gewenst ook niet in het pand
De historisch gegroeide linten met her en der een voor-
Jan Linders. De supermarkt in de zwarte plint (zie kaart) dient als trekker voor het kerngebied behouden
Verschillende functies bevinden zich immers
te’ voor het centrum (groene pijlen of plinten op de kaart). De prioriteit ligt echter in het hart van het dorp.
te blijven , en het toevoegen van een tweede supermarkt
met ‘publieksgericht’ de commerciële functies be-
Dit betekent dat leegkomende commerciële ruimte in
overschrijden
de plint van het lint bij voorkeur wordt getransformeerd
van
,
ziening functioneren in de toekomst als de ‘ademruim-
naar
niet-publieksgericht
werken
,
zorg
programma ,
zoals
wonen ,
of maatschappelijke functies. De ontwik-
keling van nieuwe publieksgerichte locaties daar waar ,
deze
nu
zou
de marktruimte en
voor
daarmee
van
de voormalige
Wat wordt bedoeld met ‘publieksgericht’?
supermarktmeters in Erp een
gezond functioneren
het dagelijkse winkelaanbod in het dorp sterk
onder druk zetten.
De
‘publieksgericht’
term
snijvlak
van
kan
verwarrend
zijn. op
het
publiek en privaat. In dit stuk worden
doeld die in de Locatus data worden
opgenomen.
Oftewel:
ontspanning
winkels
dienstverleners functies gens
,
,
en
horeca
,
cultuur
,
,
ambachten. Maatschappelijke
werkfuncties
en
zorgfuncties vallen vol-
deze definitie daarmee bijvoorbeeld niet onder
‘publieksgericht’.
niet toegestaan zijn wordt niet nagestreefd ,
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
19 van 21
Randvoorwaarde
3. 3
kansen
en
Voor een goed functionerend centrum van Erp is het van belang dat de randvoorwaar-
Zeker in tijden van een toenemende vergrijzing is het
den binnen de beoogde structuur goed op orde zijn en dat kansen tijdig worden gepakt.
teren van de verkeersveiligheid
aanbieden van prettige zitgelegenheden van
het centrum
een
en
het verbe-
(en toegankelijkheid)
randvoorwaarde
om
de lokale be-
zoeker te blijven bedienen. Randvoorwaarde: faciliteren lokale bezoeker De lokale inwoner is met afstand de belangrijkste doeleen zo com-
In het faciliteren van de bezoeker verdient met name de
pleet mogelijk voorzieningenaanbod is het dan ook
Cruijgenstraat bijzondere aandacht. Het westelijk deel
zaak deze doelgroep optimaal te faciliteren. Allereerst
van deze straat vormt
betekent dit dat zij op een prettige en veilige manier bij
rijkste verbinding van de beoogde structuur; de koppe-
de voorzieningen moeten kunnen komen ook te voet
ling tussen supermarkt
groep voor
de ondernemers in Erp. Voor
Kans: herinrichten Cruijgenstraat
,
en met
de fiets. Dit vraagt om
een
verschuiving van de
prioritering in de ruimtelijke inrichting. Zeker
aan en
binnen het kerngebied de belangen
Hertog Janplein. In het ver-
keersveilig en aantrekkelijk maken
van
het centrum is
Randvoorwaarde: faciliteren lokale bezoeker
deze straat dan ook een logisch beginpunt. De dorps-
rondom het Hertog Janplein en de westzijde van de
raad vindt de Cruijgenstraat onvoldoende veilig
Cruijgenstraat zouden fietsers en voetgangers prioriteit
bezig met
moeten krijgen boven het gemotoriseerd verkeer. Door
deeld worden met de gemeente.
een
en
plan voor verbetering. Dit plan zal
is ge-
inwoners uit te nodigen met de fiets of te voet naar het centrum te komen , wordt tegelijkertijd de parkeerdruk voor
automobilisten in het centrum verlaagd.
Kans: vergroenen Hertog Janplein
Het Hertog Janplein vormt het hart van Erp en is dan ook
Ten tweede kan de lokale bezoeker worden gefacili-
logische (potentiële) ontmoetingsplek voor dorpsgenoten. Momenteel is het plein echter erg stenig
teerd door ruimte te bieden aan ontmoeting in het cen-
en wordt
trum. Het toevoegen van kwalitatieve zitgelegenheden ,
te. Op korte termijn is het kansrijk om te bekijken hoe
beschutting en vergroening zijn hierbij de basis.
het plein met enkele (al dan niet verplaatsbare) plant-
een
het nagenoeg volledig benut als parkeerruim-
Kans: vergroenen Hertog Janplein
20 van 21
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
vakken vergroend kan worden bijvoorbeeld om de ter,
rassen aan
de oostzijde fraaier in te pakken. Voor de
plan als een initiatief vanuit de markt past binnen deze visie.
langere termijn is een grootschaliger herinrichting wenselijk waarbij de parkeerruimte efficiënter en het plein
Andersom is het met voorliggende kaderstellende nota
klimaatadaptiever
niet mogelijk om ontwikkelingen tegen te houden die
,
en
bezoekersvriendelijker ingericht
kunnen worden.
vanuit de visie ongewenst zijn rende Omgevingsplan
,
maar
volgens het vige-
wel mogelijk. Daarom is het
nog
Te onderzoeken: extra unit oostzijde Hertog Janplein
zaak het Omgevingsplan bij de eerstvolgende actuali-
Het streven is de oostzijde
satie in lijn te brengen met de planologische regimes
van
het Hertog Janplein
gevuld te houden met publieksgerichte functies. Bij het compacter
maken
van
het centrum is het mogelijk
kansrijk hier een winkelunit toe te voegen
,
aan
de zuid-
zijde van deze plint. Dit kan een interessante plek zijn bijvoorbeeld de bakker de bloemist of de fietsen-
voor
die in dit stuk worden voorgesteld.
,
Uitvoering: afstemming binnen de gemeente De in deze paragraaf beschreven randvoorwaarde kansen bevatten potentiële acties
verschillende
voor
zaak die nu ‘verderop’ aan de linten gevestigd zijn of
gemeentelijke afdelingen
juist voor een nieuwe drogist. Het behoeft echter verder
wikkeling en openbare ruimte. Indien deze acties vanuit
onderzoek
integraal kader gewenst zijn kan de uitvoering geza-
,
een
,
om te
bepalen of dit stedenbouwkundig
op
kwalitatieve manier mogelijk is.
,
menlijk worden opgepakt. De voorliggende nota vormt economische
Uitvoering: borging in Omgevingsplan
waarom
Voorliggende kaderstellende nota schetst het ruimte-
van het centrum
voor
zoals verkeer gebiedsont-
,
een
lijk-economische wensbeeld
,
Kans: herinrichten Cruijgenstraat
en
onderbouwing
en
aanbeveling
,
het belangrijk is om ook met de ‘zachte kant’ voortvarend aan de slag te gaan.
(het centrum van)
Erp. Dit stuk biedt de gemeente daarmee de motivering om
af te kunnen wijken van het vigerende OmgevingsOnderzoeken: extra winkelunit oostzijde Hertog Janplein
2559. 1124 Kaderstellende nota centrum Erp - 22 juli 2025
21 van 21
Droogh Trommelen en Partners (DTNP) - Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109 , 6512 BS Nijmegen | T 024 - 379 20 83 | E info @dtnp.nl | W www. dtnp. nl