Beantwoording technische vragen Participatienota 'Bouwen aan burgerschap'

Technische vragen raadsvergadering 26 september 2024 Participatienota ‘Bouwen aan burgerschap’ Fractie

Vragen

Antwoorden

CDA

1. Gaat de gemeente het uitdaagrecht ‘promoten’ om zo de leefbaarheid in haar gemeente sterker en meer breed gedragen te maken, of zal dit enkel op ‘eigen verzoek’ van inwoners gaan werken?

We zijn voornemens om het uitdaagrecht – als specifieke vorm van maatschappelijk initiatief – komende periode nog wat meer onder de aandacht te brengen als bestaande mogelijkheid in Meierijstad. De communicatie hierover is dan vooral gericht op informeren (en minder op overtuigen); zodat inwoners die hiervoor gemotiveerd zijn in ieder geval weten van de mogelijkheid en – al dan niet in overleg met de gemeente – hun afweging kunnen maken. De buurtadviseurs vormen in veel gevallen de eerste gesprekspartner voor inwoners die zich willen inzetten voor hun buurt, wijk of gemeenschap, en hierover in contact willen komen met de gemeente. De buurtadviseurs reageren snel en persoonlijk, ook op ‘participatievragen’ vanuit inwoners. Wanneer nodig / handig schakelen zij met de beleidsmedewerker participatie voor aanvullend advies. De handreiking op de website is primair geschreven voor ‘externe’ initiatiefnemers in de fysieke leefomgeving. Maar in gevallen wanneer de gemeente Meierijstad zelf initiatiefnemer is, dan wordt wel met

2. Is er een ‘participatiemedewerker’ direct bereikbaar voor die inwoner die vooraan bij een (voor de gemeente dan nog onbekende) opdracht staat. Iemand die directe hulpverlener is bij vragen uit het veld?

HIER

1. Wordt er binnen de gemeente ook actief gebruik gemaakt van de handreiking participatie via het omgevingsloket? Zo ja, bij ieder Bopa of alleen als er advies aan de raad gevraagd wordt?

2. Ook al kunnen we geen eisen geven aan de omgevingsdialoog. Is het een optie dat we een eigen format maken vanuit Meierijstad waar initiatiefnemers gebruik van kunnen maken en die we via onze eigen website kunnen delen?

Zaaknummer 2614711

Pagina 2 van 6

datum 26 augustus 2024

dezelfde items / vragen rekening gehouden bij het voorbereiden en uitvoeren van de participatie. Intern wordt ook participatie-advies gegeven in lijn met de handreiking, en als er een extern bureau in opdracht van de gemeente betrokken is brengen we de handreiking ook daar onder de aandacht. Dat geldt niet alleen als er advies aan de gemeenteraad gevraagd wordt, maar doorgaans ook bij andere impactvolle initiatieven waarbij van het omgevingsplan wordt afgeweken. Zoals in de participatienota te lezen is (pagina 28), willen we komende periode overigens wel nog structureler dan nu het geval is gaan werken met participatieplannen aan de voorkant van gemeentelijke beleidsontwikkeling en gemeentelijke projecten – dit om de participatieve beloften uit de nota vanaf het begin van nieuwe trajecten steeds helder op het netvlies te hebben en te kunnen waarmaken. Voor het voeren van de omgevingsdialoog zelf heeft de wetgever er inderdaad voor gekozen dat de inrichting daarvan helemaal ligt bij de initiatiefnemer, en hiervoor kan dus geen verplichtend format worden gegeven. Wel kunnen we wellicht als aanvulling op de handreiking, als voorbeeld een format bieden voor welke onderdelen je in het omgevingsdialoogverslag idealiter zou opnemen. Voor voorbeelden en ervaringen uit andere gemeenten laten we ons informeren in de VNG-kennisgroep over participatie en Omgevingswet.

3. Aan het begin van elke halfjaarlijkse wijzigingsronde maakt de gemeente bekend wat de voorgenomen wijzigingen zijn en op welke wijze participatie mogelijk is. Omdat bij de voorbereiding van wijzigingen (beleid, initiatieven, omgevingstafels) al participatie heeft plaatsgevonden, komt er voor de wijziging van het omgevingsplan wel een informatiebijeenkomst maar geen nieuwe participatieronde vóór de formele procedure. “op welke wijze participatie mogelijk is” staat hierboven. Aan welke wijze zouden we dan moeten denken? Zou het houden van een omgevingsdialoog zonder vereisten daaraan dan voldoende kunnen zijn?

SP

1. Is er een Nederlands woord voor of versie van citizenlab.com en hosting?

Zaaknummer 2614711

Pagina 3 van 6

datum 26 augustus 2024

De participatie in de wijzigingsronde van het omgevingsplan zal in de praktijk doorgaans beperkt zijn, omdat de algemene werkwijze in Meierijstad is dat passende participatie al plaatsvindt in de fase daarvóór. Zo heeft in de voortrajecten (zoals het proces omgevingstafel) ter voorbereiding van de aanvraag wijziging omgevingsplan de omgevingsdialoog al plaatsgevonden of, wanneer het een beleidswijziging betreft, heeft participatie tijdens het proces van beleidsontwikkeling plaatsgehad. Bij de formele doorwerking in een wijziging omgevingsplan vindt dan niet opnieuw uitgebreide participatie plaats. Dus bij de kennisgeving van het voornemen tot een wijzigingsronde van het omgevingsplan zal doorgaans vermeld worden dat er een inloopbijeenkomst plaatsvindt. Hier kan men dan kennis nemen van en vragen stellen over de wijze waarop een initiatief of beleidswijziging in regels in het omgevingsplan terecht komt. Het houden van een omgevingsdialoog past kortom bij een initiatief in de fase die voorafgaat aan de formele wijziging van het omgevingsplan waar dat initiatief in meegenomen wordt. Citizenlab is de naam van het bedrijf dat de websites maakt, in de uitwerking gaat het dan om een ‘digitaal participatieplatform’. Met ‘hosting’ wordt bedoeld: het plaatsen van de website op een server (externe computer), zodat de betreffende website via het internet toegankelijk wordt.

2. Hoe denk je mensen toch te kunnen bereiken die nu afgehaakt zijn uit wantrouwen en wordt er actie gezet op het bereiken of betrekken van meer jongeren?

Er zijn geen snelle oplossingen op dit vlak; hierbij werken we gestaag aan het bouwen aan burgerschap en bouwen aan vertrouwen. (En het hangt ook af van de reden waarom iemand is afgehaakt; soms spelen daar bovenlokale, of heel persoonlijke zaken mee.): • We werken actief aan het zijn van een participatief betrouwbare en verantwoordelijke overheid, met de participatieve beloften als uitgangspunt, en eerlijke en duidelijke communicatie in de participatietrajecten; • Als overheid blijven we bij participatie uitnodigend en zo inclusief mogelijk; waarbij mensen – ook als ze eerder zijn afgehaakt – de mogelijkheid hebben om lokaal weer ‘aan te haken’. • We investeren in vertrouwen door nabijheid, zichtbaarheid en benaderbaarheid. Via onder meer contactfuncties in de buurten en wijken, denk daarbij aan buurtadviseurs, wijkserviceteam en contactwethouders. We zetten de komende periode in eerst instantie in op het bouwen aan structurele vormen van jongerenparticipatie in afstemming met de scholen. Zo is burgerschap nu al een vast onderdeel van het curriculum van middelbare scholen, en in samenwerking met de gemeente kan daar verder invulling aan worden gegeven. Denk hierbij aan concrete projecten waarbij scholieren de gemeente van advies kunnen voorzien, en waarbij scholieren kennismaken met de gemeente en de wereld van het (lokale) openbaar bestuur.

Zaaknummer 2614711

Pagina 4 van 6

datum 26 augustus 2024

PvdAGroenLinks

3. Er wordt vooral ingezet op buurten en wijken. Prima. Met het uitdaagrecht is er mogelijkheid voor inwoners en ondernemers om een publieke dienst over te nemen. Wat als een initiatiefnemer, of medebeslisser de taak niet over wil nemen, maar van mening is dat de gemeente haar taak beter zou moeten uitvoeren? 1. Het advies van o.a. het Bureau Burgerberaad is om de keuze om wel of niet door te gaan met het instrument Burgerberaad niet af te laten hangen van het organiseren van één burgerberaad, maar om er meerdere te organiseren. Voorgesteld wordt echter om één Burgerberaad te organiseren en dat te evalueren. Wat zijn de redenen om van de adviezen af te wijken?

Zaaknummer 2614711

Pagina 5 van 6

datum 26 augustus 2024

Daarnaast leggen we verbindingen met de Jongerenambassadeurs in Meierijstad (jongerennetwerk in Meierijstad), het jongerenwerk in Meierijstad en evt. met de kinderburgemeester. Ook met de griffie stemmen we af, omdat daar al mooie initiatieven lopen zoals de politieke jongerendagen (voor het voortgezet onderwijs) en het spel Democracity (voor primair onderwijs). Als een initiatiefnemer niet een taak wil overnemen, dan gaat het strikt genomen niet over het uitdaagrecht. Wanneer het een verzoek tot verbetering is, dan gaan we in gesprek hierover met de desbetreffende collega's. Het college onderkent dat het werken met burgerberaden regelmatig ook moet groeien (zie kanttekening raadsvoorstel). Echter, gelet op de huidige forse financiële druk en financiële onzekerheid – zie de kaderbrief 2025 – is het voorstel om vooralsnog geen structureel (jaarlijks terugkerend) budget te reserveren, maar voor een incidenteel budget te gaan. Dat biedt overigens ook de tussentijdse mogelijkheid om te evalueren (‘participeren en leren’), en naar aanleiding van de evaluatie vervolgbeslissingen te nemen (ook financieel). Over het beschikbaar stellen van het budget voor het burgerberaad dient uw gemeenteraad overigens nog wel te beslissen in de begrotingsbehandeling eind oktober dit jaar (zie ook beslispunt 2 van het raadsvoorstel).

2. De Adviesraad Sociaal Domein vraagt u een onderwerp uit het sociaal domein te kiezen. Wat is het eerste onderwerp dat u via het Burgerberaad aan de orde wilt stellen?

Hart

1. We lezen het ongevraagde advies van de ASD over het burgerberaad. Hun pleidooi voor het burgerberaad vindt gehoor en wordt dus via een pilot ingevoerd. Zij geven aan dat het eerste onderwerp uit het Sociaal domein, een ideaal onderwerp is voor het eerste burgerberaad. Wat wordt hiermee bedoeld?

Zaaknummer 2614711

Pagina 6 van 6

datum 26 augustus 2024

Onze interpretatie van de tekst van de adviesraad is dat zij graag met het college in gesprek gaat over mogelijke onderwerpen binnen het bredere ‘sociaal domein’. We hebben momenteel als gemeente nog geen keuze / specifieke voorkeur bepaald. Nadat de raadsbesluitvorming is afgerond, willen we in contact treden met de ASD over hun suggesties voor onderwerpkeuzen, maar zullen we ook bij de eigen vakcollega’s van sociaal domein te raden gaan. Als hulplijn zullen we wellicht ook bureau burgerberaad nog inschakelen. (zij hebben inmiddels ook een bredere ervaring met welke onderwerpen wellicht goed of minder goed passen bij een burgerberaad). Uiteindelijk is het de gemeenteraad die de opdracht voor een te houden burgerberaad vaststelt en het mandaat ervoor bepaalt (zie ook de toelichting door Bureau Burgerberaad in de beeldvormende bijeenkomst afgelopen 18 april). Voorafgaand aan een burgerberaad vindt er dus altijd overleg in en met de gemeenteraad plaats. Zie ook het antwoord hierboven. Wij hebben de frase ‘het eerste onderwerp binnen het Sociaal Domein’ gelezen als een oproep om het eerste burgerberaadonderwerp dat Meierijstad bij de kop pakt, te selecteren uit het bredere beleidsveld van het Sociaal domein.