B4a RIB Tussenstand Samen Tegen Voedselverspilling

Raadsinformatiebrief

Datum

Onderwerp

december 2025

Zaaknummer

2979915

Portefeuille

Economie, financiën en dienstverlening J.H.M. Goijaarts

Tussenstand Samen Tegen Voedselverspilling

Behandeling in commissie Niet van toepassing Kennisnemen van: Stand van zaken Samen tegen Voedselverspilling Aanleiding In het Collegewerkprogramma ‘Thuis in Meierijstad, Mijlpalen 2023-2026’ is de economische ambitie gesteld op het vasthouden en versterken van een aantrekkelijk ondernemingsklimaat. Voor een toekomstbestendig ondernemingsklimaat is als weg daar naar toe gesteld: Door versterking van ondernemerschap met aandacht voor specifieke thema’s voedsel, techniek, schone energie, groener transport en sociaal ondernemen. Voor de gemeente betekent dit dat beter benutten van voedselrestromen en grondstoffen een onderwerp is, waarop actief moet worden doorgepakt. De gemeente heeft een belangrijke rol in de landelijke stichting Samen tegen Voedselverspilling. Ook heeft zij ervoor gezorgd dat een aanvraag van de stichting via de Regio Deal vanuit het Rijk is gehonoreerd. Inleiding Tien gemeenten en twee waterschappen in Noordoost Brabant werken samen aan het verbeteren van de brede welvaart in de regio. Hiervoor is opnieuw geld toegekend vanuit de Regiodeal van het Rijk. In deze zesde ronde is er 25 miljoen euro beschikbaar gesteld. Dit bedrag wordt aangevuld met geld van de regio zelf, van ondernemers, instellingen en de Provincie tot een totaalbudget van 70 miljoen euro. Vanaf 1 januari 2026 kunnen de projecten starten.

Een belangrijk project binnen deze Regiodeal is het programma van de stichting Samen Tegen Voedselverspilling (hierna: STV). Een bekend onderdeel van STV is de Verspillingsvrije Week, die elk jaar in september plaatsvindt. Dit jaar werd de week geopend door Koningin Máxima op de Noordkade in Veghel. De boodschap is duidelijk: we gooien te veel eten weg en daar kunnen we samen iets aan doen. STV wil haar programma voortzetten tot 2030. De Regiodeal helpt hierbij, maar er is ook extra geld nodig van partners, waaronder de gemeente Meierijstad. Dit is vergelijkbaar met eerdere bijdragen en is opgenomen in de gemeentebegroting. Een update over STV is belangrijk, gezien haar oorsprong in Veghel, de maatschappelijke impact en de rol van gemeenten in het verduurzamen van de samenleving.

Kernboodschap STV staat voor een beweging waar iedereen aan mee kan doen en aan bij kan dragen. Het helpt om klimaatverandering tegen te gaan, zorgt voor een eerlijke verdeling van voedsel en grondstoffen, en stimuleert duurzaam ondernemen of circulaire economie. Deze beweging past goed bij Meierijstad. Het draagt bij aan een betere wereld én aan het profiel van de gemeente. Financiële steun is passend voor een prominente rol. Het maakt Meierijstad aantrekkelijk voor ondernemers, jongeren en inwoners. Voor nadere verdieping wordt de gelegenheid geboden om via een BeeldVormendeAvond in het voorjaar van 2026 verder in te gaan op de werking en betekenis van deze beweging. Achtergrond STV is ontstaan uit de nationale ‘Taskforce Circular Economy in Food’, die in 2017 was opgericht. Sinds 2018 werkt STV aan het verminderen van voedselverspilling via vier hoofdthema’s: 1. Meten van impact: inzicht in hoeveel verspilling wordt verminderd. 2. Aanpak in de keten: acties bij bedrijven om verspilling te voorkomen. 3. Gedrag van consumenten: bewustwording en gedragsverandering. 4. Regels aanpassen: belemmeringen wegnemen om verspilling tegen te gaan. STV wil dat Nederland in 2030 de voedselverspilling met 50% heeft verminderd. Nederland is hierin koploper in Europa. STV is gevestigd op de Noordkade in Veghel en werkt landelijk.

Ze wil uitgroeien tot een nationaal kenniscentrum en is een belangrijke partner van het Rijk, de Provincie en de Europese Unie. STV was eerst gevestigd bij de Verspillingsfabriek van HuttenCatering en de foodhub van de Rabobank. De gemeente Meierijstad is een vaste partner en heeft een adviserende rol in het bestuur van STV. Veghel als hoofdlocatie benadrukt de strategische waarde van Meierijstad als plek waar innovatie, voedselproductie en duurzaamheid samenkomen. De ontwikkeling naar een Circular Food Center in Veghel is dan ook voor STV nog steeds een voorname wens. Meerwaarde voor Meierijstad Meierijstad heeft een sterke positie als food-gemeente, met veel agrifoodbedrijven en innovatieve partners. Het thema voedselverspilling sluit hier goed bij aan en biedt de gemeente: - Profilering: Meierijstad als koploper in duurzame voedselketens en het versterkt het imago van Meierijstad als vooruitstrevende foodregio. - Samenwerking: verbinding tussen ondernemers, onderwijs, organisaties en inwoners en versterking van de samenwerking in de keten van boer tot bord. - Duurzaamheid: Het sluit aan bij bredere duurzaamheidsdoelen van de gemeente, zoals circulaire economie, klimaatadaptatie en vermindering van CO₂-uitstoot c.q. bijdrage aan de Universele Duurzaamheidsdoelen van de Verenigde Naties (SDG’s).

- Bewustwording en trots: inwoners en bedrijven zien duurzaamheid tastbaar terug in hun omgeving. - Aantrekkelijkheid voor jongeren: duurzaamheid en zingeving spelen een steeds grotere rol bij de keuzes die jongeren maken in hun opleiding en loopbaan. Door zichtbaar in te zetten op voedselverspilling en circulaire initiatieven werkt Meierijstad aan een aantrekkelijk profiel voor jongeren. Daarbij is STV een kennispartner en katalysator. Concrete initiatieven en flankerende interventies, met verwevenheid en betrokkenheid STV: - Internationaal congres ‘towards halving food waste’ in 2024 STV organiseerde een groot internationaal congres op de Noordkade in Veghel. Meer dan 350 mensen uit 33 landen deden mee. Het congres ging over het halveren van voedselverspilling en sluit aan bij de doelen van de Verenigde Naties (SDG 12.3). Ook bedrijven deden mee: 20

Zaaknummer

Pagina 2 van 5

datum 21 november 2025

organisaties in Brabant en omgeving lieten zien wat zij doen tegen verspilling, oftewel benut beter de voedselreststromen en grondstoffen. Meer info: https://lnkd.in/eQQ7Qa2Q. - De Verspillingsvrije Week in Meierijstad 2025 Deze week gaat over consumentactivatie en bewustwordingscampagnes, gericht op burgers. De landelijke werking volgt verderop, maar een hoogtepunt voor Meierijstad was de opening op de Noordkade in Veghel, door Koningin Maxima. - Zero Waste Festival 2025 Tijdens de nationale Verspillingsvrije week heeft gemeente Meierijstad lokale verbindingen gezocht via het Zero Waste Festival. Dit festival omvatte zo’n 20 activiteiten die bij hebben gedragen aan de profilering en het draagvlak rondom afvalvrij leven in het algemeen en voedselverspilling in het bijzonder. - 20 activiteiten op verschillende plekken in Veghel, Schijndel en andere. - meestal gratis en daarmee laagdrempelig voor een breed publiek; - meer dan 500 deelnemers of bezoekers, 50% meer dan vooraf verwacht; - georganiseerd door de gemeente, lokale ondernemers, bewoners(initiatieven) i.s.m. Stichting Zero Waste Nederland; - media-aandacht in lokale ‘Mooi’bladen, TVSchijndel, sociale media (bijv. 1 lokaal artikel . 600 keer gelezen). - Food Inspiration Days 2024 (en 2026) Een zakelijk evenement op de Noordkade in Veghel onder het mom van ‘New Dutch’.

In 2024 was er een speciale “No Waste Stage” in samenwerking met STV. Hier kregen foodprofessionals tips om verspilling te verminderen, CO₂-uitstoot te verlagen en tegelijk meer omzet te maken. - Koplopersgroep gemeenten SDG 12.3 v.a. 2025 Gemeente Meierijstad neemt deel in de koplopersgroep van Nederlandse gemeenten om samen de strijd tegen voedselverspilling aan te gaan. Zo’n 15 vooruitstrevende gemeenten, zoals Amsterdam, Rotterdam, Scherpenzeel, ’s-Hertogenbosch, Deventer, Oss, Altena en Maastricht werken samen met STV, bedrijven en maatschappelijke organisaties. - Festivalcongres BIJT! 2025 Op BIJT! stond het gesprek centraal tussen kunst, voedselmakers, beleidsmakers en inwoners over voedselvraagstukken en verspilling. De gemeente en STV waren betrokken en ruim 60 actieve deelnemers vanuit overheid, onderwijs en ondernemers deden mee. Het geheel werd omlijst door inbreng van de fotograaf en filmmaker Kadir van Loohuizen: https://www.bijtfestival.nl/programma/food-for-thought & https://www.youtube.com/watch?v=TYspytCrj_U - Voedselverspilling of circulair Noordoost Brabant De gemeente werkt in regionaal verband samen met de andere gemeenten en waterschappen en via haar regionale ontwikkelingsmaatschappij met ondernemers en onderwijsinstellingen. STV is hierbij kennispartner.

De Koksopleiding van Koning Willem I College besteedt aandacht aan verspilling en horecaondernemers leren hoe ze minder eten weggooien én geld besparen. De inspiratie kwam uit de horeca foodwaste challenge van Noordoost Brabant. Meer hierover terugkijken: https://lnkd.in/ehYvuJ5f - Landelijke Verspillingsvrije Week, hoogtepunten: 👸 De week is op maandag officieel geopend door Hare Majesteit Koningin Máxima.

Zaaknummer

Pagina 3 van 5

datum 21 november 2025

💪 Meer dan 250 partners deden mee en/of ondersteunden de week. 📢 In de media was veel aandacht voor voedselverspilling verminderen, waaronder bij Dit was het Nieuws, Binnenstebuiten, RTL Nieuws, Telegraaf, NU.nl, De Speld, de podcast Etenstijd, NPO Radio 1, 2, 5, Klassiek, Radio 538, Slam FM en vele regionale media. 🏛️ In diverse gemeenten vonden lokale evenementen plaats: van workshops en theatervoorstellingen tot verspillingsvrije diners en OV-campagnes. 👍Op sociale media waren de hashtags #Verspillingsvrij en #VerspillingsvrijeWeek niet te missen. 🛒 Vele supermarkten inspireerden klanten via schermen, banners, borden, wobblers, tafels, in bladen, folders of een spaaractie voor bewaarbakjes. 🍽️ Acties van cateraars op honderden plekken met verspillingsvrije menu’s, tips voor thuis. 💬 Grote en kleine (food)bedrijven hebben ingezet op het thema richting hun klanten. 🍞 Op ruim 8.000.000 broden is een sticker geplakt, om mensen eraan te herinneren het hele brood op te eten. En bij meer dan 100 ambachtelijke bakkers waren aanvullende communicatiematerialen te vinden. 🛠️ De Eerst op tape, Eetmaatjes en koelkaststickers zijn in grote getalen door het land verspreid om mensen thuis concreet handelingsperspectief te bieden. 👨🏫 En ook het onderwijs kwam weer in actie, van basisschool tot universiteit. Met lessen, een quiz en masterclasses.

💡 Via al deze verschillende routes inspireerden we samen, ook dit jaar weer, miljoenen Nederlanders om minder eten weg te gooien! Naast deze verdieping is er een jaarlijkse voortgangsrapportage die de landelijke werking weergeeft van STV. Deze is als bijlage met een stakeholdersoverzicht bijgevoegd. Bovendien is ook de afronding van de vorige tranche van de Regiodeal toegevoegd, waarin STV ook al een hoofdrol speelde. Communicatie STV communiceert regelmatig met partners, vooral via de Verspillingsvrije Week en andere belangrijke momenten. Omdat Meierijstad een rol in het bestuur binnen STV heeft en meedoet aan de Regiodeal, is er ook direct contact. STV heeft een eigen communicatiestrategie en voert deze zelf uit. De Noordkade in Veghel is de hoofdlocatie van STV. Er wordt gekeken of er samenwerking mogelijk is met The Chocolate Factory, bijvoorbeeld op het gebied van circulaire economie. Dit kan ook passen bij de samenwerking tussen Meierijstad en de Metropoolregio Eindhoven. STV heeft een sterke positie als expert en verbinder. Ze ondersteund de 34 samenwerkende gemeenten in FoodNL. Deze samenwerking wil meer impact maken voor inwoners en ondernemers via het Rijk en vooral Europa. Participatie STV staat open voor samenwerking met ondernemers en overheden. Ze zijn welkom als vaste partner of voor deelname aan specifieke projecten.

STV werkt nauw samen met het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en met de Provincie Noord-Brabant. Ook andere provincies, gemeenten, scholen en internationale organisaties doen soms mee. STV speelt een actieve en waardevolle rol bij het opzetten van lokale initiatieven. Duurzaamheid

Zaaknummer

Pagina 4 van 5

datum 21 november 2025

Hoe draagt de informatie uit deze Raadsinformatiebrief bij aan de duurzaamheidsdoelen?

Hiermee wordt bijgedragen aan een toekomstbestendig ondernemingsklimaat, met een stap naar circulaire economie. Ook wel de kringloopgedachte daadwerkelijk omzetten in niet alleen het bedrijfsleven, maar ook breder in de maatschappij via consumentactivatie.

Financiën Het aandeel cofinanciering voor de gemeente Meierijstad voor de periode 2026-2030 voor de Regiodeal is voorzien in de gemeentebegroting. Planning De looptijd van de samenwerking is minimaal tot en met 2030 vastgesteld. Bijlage(n) 1. Projectfiche P2:‘Circular Food Center & Bewoners’ als regiodealaanvraag - 6e tranche; 2. Definitieve programma’s Regio Deal Regio Noordoost Brabant – juni ‘25 3. Voortgangsrapportage stichting Samen Tegen Voedselverspilling t/m september ‘25; 4. Mediaoverzicht mei-september 2025 5. Actueel stakeholdersoverzicht stichting Samen Tegen Voedselverspilling 6. Eindrapportage Regiodealproject Circular FoodCenter - 3e tranche.

Met vriendelijke groet,

Zaaknummer

Pagina 5 van 5

datum 21 november 2025