B4 RIB decembercirculaire 2021.pdf

Raadsinformatiebrief

Datum

18 januari 2022

Zaaknummer

1948426599

Portefeuille

Economie, financiën, ruimtelijke ordening J.H.M. Goijaarts

Onderwerp

Decembercirculaire 2021

Behandeling in commissie Niet van toepassing Kennisnemen van: De uitkomst van de decembercirculaire 2021 Aanleiding Onlangs is de decembercirculaire 2021 ontvangen. In dit voorstel wordt duidelijkheid verschaft over de verschillen tussen de decembercirculaire 2021 van de algemene uitkering voor de jaren 2021 tot en met 2026 ten opzichte van de septembercirculaire 2021. De financiële gevolgen voor 2021 worden verwerkt als onderdeel van de jaarrekening 2021. De financiële gevolgen voor 2022 en verder worden verwerkt in de 1 e bestuursrapportage 2022. Kernboodschap Onlangs is de decembercirculaire 2021 ontvangen. In 2021 zijn er 4 circulaires verschenen De maartcirculaire had betrekking op vergoeding in verband met coronamaatregelen, de meicirculaire geeft de vertaling van de voorjaarsnota, de septembercirculaire de vertaling van de miljoenennota, de decembercirculaire rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. In dit voorstel wordt duidelijkheid verschaft over de verschillen tussen de decembercirculaire 2021 van de algemene uitkering voor de jaren 2021 tot en met 2026 ten opzichte van de septembercirculaire 2021. De financiële gevolgen voor 2021 worden verwerkt als onderdeel van de jaarrekening 2021. Bij de decembercirculaire zijn diverse extra middelen beschikbaar gesteld (o.a. coronagelden), de uitgaven zullen vaak pas vanaf 2022 verantwoord kunnen worden.

Bij bestemming van het jaarresultaat 2021 zullen deze middelen worden overgeheveld naar 2022. De financiële gevolgen voor 2022 en verder worden verwerkt in de 1e bestuursrapportage 2022. Relatie met de begroting 2022 De uitkomst van de decembercirculaire heeft een positief effect op je meerjarenraming 20222025. De extra middelen dienen volgens de uitgangspunten geoormerkt te worden, uitgezonderd

in 2022 € 149.138 als gevolg van de ontwikkeling van de uitkeringsbasis. Dit bedrag kan als incidenteel voordeel in 2022 worden verwerkt ten gunste van het begrotingssaldo 2022. Uitgangspunten oormerken van middelen uit algemene uitkering Bij de uitgangspunten van de begroting 2021 is voorgesteld om de volgende werkwijze te hanteren voor het oormerken van middelen uit de algemene uitkering: • Nieuwe middelen voor een bepaald taakveld reserveren we binnen het taakveld algemene uitkering tot de eerstvolgende kadernota/programmabegroting. Op basis van een apart voorstel vindt onderbouwing plaats waarom het geld nodig is binnen het taakveld. Bij de kadernota/programmabegroting vindt dan integrale afweging plaats. Middelen kunnen dan ingezet worden voor het betreffende taakveld of toegevoegd worden aan de algemene middelen van de gemeente. • Bij een verhoging/verlaging van bestaande middelen die geoormerkt zijn ook de verhoging/verlaging oormerken. In onderstaande tabel zijn de mutaties van de decembercirculaire verwerkt. Vervolgens worden per onderdeel de mutaties toegelicht.

Mutaties december circulaire 2021 Algemene uitkering: Hoeveelheidsverschillen Ontwikkeling uitkeringsbasis (overig) Salariskosten zorgdomein (WMO) Salariskosten zorgdomein (Jeugd) Jeugdhulp Robuust rechtbeschermingssysteem Versterking ondersteuning wijkteams Impuls integraal werken Systeemleren Digitale voorzieningen (GDI, Mijn overheid, Digid en BSN) Kwaliteisborging bouw en woning toezicht Einde lening inburgeringsplichtig Inburgering Participatie Compensatie corona: Conttinuiteit van zorg: meerkosten jeugd Conttinuiteit van zorg: meerkosten WMO Lokale cultuuraanbod Inkomstenderving gemeenten 2020 Gemeenteraadsverkiezingen Subtotaal compensatie corona

2021 52 73.855

79.723 86.350 159.838 126.375 22.412 -31.736 47.952 15.162 16.649 360.947

2022

2023

2024

2025

2026

149.138 181.797 170.467

182.626 171.206

184.699 173.150

188.638 176.842

193.198 181.117

89.589 165.823 21.373 23.261

99.071 166.657 12.032 23.367

100.232 168.623

102.433 172.350

104.968 195.856

23.632

24.136

24.719

110.550 97.390 168.308 7.000 383.249

115.202 115.202

1.340.828

916.649

654.960

650.335

664.398

699.859

Te oormerken middelen Salariskosten zorgdomein (WMO) Salariskosten zorgdomein (Jeugd) Jeugdhulp Robuust rechtbeschermingssysteem Versterking ondersteuning wijkteams Impuls integraal werken Systeemleren Kwaliteisborging bouw en woning toezicht Einde lening inburgeringsplichtig Inburgering Participatie

0 0 79.723 86.350 159.838 126.375 22.412 47.952 15.162 16.649 360.947

181.797 170.467 0 89.589 165.823 21.373 23.261

182.626 171.206 0 99.071 166.657 12.032 23.367

184.699 173.150 0 100.232 168.623 0 23.632

188.638 176.842 0 102.433 172.350 0 24.136

193.198 181.117 0 104.968 195.856 0 24.719

Compensatie corona: Conttinuiteit van zorg: meerkosten jeugd Conttinuiteit van zorg: meerkosten WMO Lokale cultuuraanbod Inkomstenderving gemeenten 2020 Gemeenteraadsverkiezingen subtotaal compensatie corona

110.550 97.390 168.308 7.000 0 383.249

115.202 115.202

1.298.657

767.511

654.960

650.335

664.398

699.859

42.171

149.138

0

0

0

0

Totaal toename algemene uitkering september

Totaal te oormerken middelen Netto-resultaat decembercirculaire 2021

Zaaknummer 1948426599

Pagina 2 van 6

datum 18 januari 2022

Hoeveelheidsverschillen Naast de mutaties die worden veroorzaakt door wijziging in de maatstafgewichten en de wegingsfactoren als gevolg van beleidsmatige maatregelen, wordt een deel veroorzaakt door aangepaste basisgegevens. Uitkeringsbasis De uitkeringsfactor wordt in 2021 met 1 punt en in 2022 met 2 punten verhoogd omdat er geen aanleiding is geweest om in 2021 de verdeelreserve aan te passen.1 punt is in 2022 toe te rekenen aan een kleine daling van de uitkeringsbasis. Salariskosten zorgdomein Jeugd en WMO De Tweede Kamer heeft op 16 september 2021 de motie Hijink/Bikker aangenomen over het vrijmaken van extra financiële middelen voor zorgsalarissen. Het kabinet stelt vanaf 2022 structureel € 94 miljoen beschikbaar aan gemeenten, opdat zij de financiële middelen hebben om de stijging van de zorgsalarissen in het sociaal domein mogelijk te kunnen maken. Een deel van € 80 miljoen wordt toegevoegd aan de algemene uitkering en verdeeld via het subcluster Jeugdhulp, subcluster Wmo 2015 en subcluster Wmo - huishoudelijke hulp. De verdeling tussen deze drie subclusters vindt naar rato van de omvang van de clusters plaats. Hierbij zijn de budgetten uit de decentralisatie-uitkeringen Vrouwenopvang en Maatschappelijke opvang meegewogen bij het subcluster Wmo 2015. Bij het subcluster Jeugdhulp is de integratie-uitkering voogdij en 18+ meegewogen.

Het overige structurele bedrag van € 14 miljoen zullen gemeenten in het voorjaar bij de verwerking van de reguliere loon- en prijsbijstelling voor Beschermd Wonen ontvangen. Jeugdhulp In mei 2019 hebben de VNG en het Rijk hiervoor afspraken gemaakt over de inrichting van een subsidieregeling. Op de begroting van het ministerie van VWS is toen landelijk € 20 miljoen beschikbaar gesteld. Via de subsidieregeling kunnen aanbieders van cruciale jeugdhulp tijdelijke liquiditeitssteun ontvangen. Er is afgesproken dat de middelen aan het eind van 2021 worden toegevoegd aan het gemeentefonds. Momenteel is nog € 18,9 miljoen beschikbaar in de subsidieregeling continuïteit cruciale jeugdzorg. Het restant van € 1,1 miljoen wordt op een later moment toegevoegd. Robuust rechtsbeschermingssysteem Er is bij het ministerie van Justitie en Veiligheid een programma rechtsbijstand waarin met partners wordt gewerkt aan een stelselvernieuwing. Mede in opvolging van de Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) wordt gewerkt aan een robuust rechtsbeschermingsstelsel dicht bij de burger. Gemeenten zijn daarin belangrijke partners.

Om gemeenten in staat te stellen om meer robuuste rechtsbescherming voor hun inwoners te organiseren, stelt het kabinet voor zowel 2021 als 2022 een bedrag van € 23 miljoen beschikbaar en voor 2023 tot en met 2027 een bedrag van € 25 miljoen per jaar beschikbaar. Versterking ondersteuning wijkteams Voor de versterking ondersteuning wijkteams heeft het kabinet voor de jaren 2021 tot en met 2025 € 45 miljoen per jaar en voor de jaren 2026 en 2027 een bedrag van € 50 miljoen per jaar beschikbaar gesteld ter compensatie van de extra uitgaven die gemaakt worden om de toegang van cliënten tot de gemeentelijke dienstverlening en ondersteuning te verbeteren. Voor de sociale wijkteams komt hierdoor extra uitvoeringscapaciteit beschikbaar voor de coördinatie tussen de verschillende soorten van hulpverlening in het sociaal domein.

Zaaknummer 1948426599

Pagina 3 van 6

datum 18 januari 2022

Impuls integraal werken Als onderdeel van het versterken van de gemeentelijke dienstverlening stelt het kabinet € 36 miljoen in 2021, € 6 miljoen in 2022 en € 3 miljoen in 2023 beschikbaar. Gemeenten kunnen hiermee een impuls geven aan het ontwikkelen van een integrale dienstverlening. Voor de aanpak van meervoudige problematiek in het sociaal domein krijgen gemeenten incidenteel deze extra middelen om methoden voor integraal werken te ontwikkelen en geleerde lessen beter met elkaar te delen. Systeemleren Het is wenselijk dat in gemeenten ruimte is om het systeemleren in te richten. Deze capaciteit kan worden aangewend om aan te sluiten bij het kennis- en leernetwerk van het programma Leefbaarheid en Veiligheid en de lessen uit dat programma te vertalen naar de eigen gemeente. Hiervoor stelt het kabinet voor 2021 tot en met 2027 € 5 miljoen per jaar beschikbaar. Digitale voorzieningen (GDI, Mijn overheid, Digid en BSN) In 2018 is afgesproken dat de doorbelasting van de niet-transactiegerichte voorzieningen in de Generieke Digitale Infrastructuur GDI) voor gemeenten via een uitname uit het gemeentefonds verloopt. De uitname bedraagt voor 2021 € 2,492 miljoen. Eind 2017 hebben de VNG en het ministerie van BZK afgesproken dat de doorbelasting van Digid en MijnOverheid via het gemeentefonds verloopt. Voor 2021 is het een uitname van € 4,215 miljoen.

In 2020 is met de VNG afgesproken dat vanaf 2020 het gemeentelijke gebruik voor de BSN wordt doorbelast via een uitname uit het gemeentefonds. De bijdrage bedraagt voor 2021 € 0,02 miljoen. Kwaliteitsborging bouw en woning toezicht Op 1 juli 2022 treedt naar verwachting de nieuwe Wet kwaliteitsborging (Wkb) voor het bouwen in werking. De wet gaat gefaseerd in. Er wordt gestart met de eenvoudigere bouwprojecten, daarna volgen eventueel de meer complexere projecten. De Wkb heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. Deze taken vervallen hiermee bij gemeenten die overigens wel het bevoegd gezag blijven houden. Tegelijkertijd wijzigen bepaalde taken en krijgen gemeenten er extra taken bij. Voor de noodzakelijke voorbereidingen die de gemeenten nog moeten treffen tot de inwerkingtreding van de Wkb ontvangen gemeenten in 2021 een initiële bijdrage van € 10 miljoen. Einde lening inburgering plichtig Via bestuurlijk overleg zijn afspraken gemaakt over het ondersteunen van de zogenaamde Einde lening inburgering plichtig (ELIPs). Dit zijn inburgeraars die hun lening voor de inburgering (vrijwel) volledig hebben uitgeput, maar nog steeds inburgering plichtig zijn. Gemeenten zullen inburgeraars die tot deze doelgroep behoren begeleiden.

Gemeenten gaan zelf over de wijze van invulling van de begeleiding Inburgering Aan de integratie uitkering inburgering wordt landelijk een bedrag van € 6 miljoen toegevoegd voor de kosten die gemeenten maken voor informatievoorziening in voorbereiding op het nieuwe inburgeringsstelsel Veranderopgave Inburgering (VOI). Participatie

Zaaknummer 1948426599

Pagina 4 van 6

datum 18 januari 2022

Voor het opvangen van exploitatietekorten van Sociale werkbedrijven is er voor de periode 1 januari tot 1 oktober 2021 landelijk € 45 miljoen toegevoegd aan de integratie uitkering Participatie. Coronacompensatie In de decembercirculaire is het zesde compensatiepakket verwerkt. De volgende compensatievergoedingen zijn verwerkt. Continuïteit van zorg: meerkosten jeugd De VNG en het Rijk hebben afgesproken dat meerkosten binnen het sociaal domein (Jeugdwet en Wmo) als gevolg van de coronapandemie in 2021 door het Rijk worden gecompenseerd. De totale hoogte van de compensatie met betrekking tot de Jeugdwet en Wmo 2015 in het bestuurlijk overleg tussen VWS en VNG van 7 oktober jl. gezamenlijk vastgesteld op € 136,1 miljoen. Deze compensatie betreft een afrondende afspraak voor meerkosten over 2021. Een deel van het bedrag van € 26,2 miljoen is toegevoegd aan de algemene uitkering en wordt verdeeld via het cluster Jeugd. Continuïteit van zorg: meerkosten WMO De VNG en het Rijk hebben afgesproken dat meerkosten binnen het sociaal domein (Jeugdwet en Wmo) als gevolg van de coronapandemie in 2021 door het Rijk worden gecompenseerd. De totale hoogte van de compensatie met betrekking tot de Jeugdwet en Wmo 2015 in het bestuurlijk overleg tussen VWS en VNG van 7 oktober jl. gezamenlijk vastgesteld op € 136,1 miljoen.

Deze compensatie betreft een afrondende afspraak voor meerkosten over 2021. Een deel van het bedrag van € 20,8 miljoen is toegevoegd aan de algemene uitkering en wordt verdeeld via het cluster Maatschappelijke ondersteuning. Lokale cultuuraanbod De gemeenten ontvangen € 41,6 miljoen voor het in stand houden van de lokale en regionale cultuur in 2021. De verdeling van deze middelen over de gemeenten is in deze circulaire verwerkt. Dit komt bovenop de verstrekte € 50 miljoen voor de instandhouding van de lokale en regionale cultuur voor de eerste helft van 2021. Inkomstenderving In aanvulling op het voorschot in 2020 ontvangen gemeenten nu aanvullende compensatie voor inkomstenderving voor zover dit niet voortkomt uit eigen beleid. Compensatie vindt plaats o.b.v. het verschil tussen begrote en gerealiseerde inkomsten waarbij eventuele meevallers worden gesaldeerd. Gemeenteraadsverkiezingen Het kabinet stelt € 30,38 miljoen voor 2022 beschikbaar om gemeenten te compenseren voor de extra kosten die zij moeten maken bij het organiseren van de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022 voor onder meer het huren van locaties en het inhuren van stembureauleden voor het vervroegd stemmen op de maandag en dinsdag. Het bedrag wordt verdeeld op basis van het aantal kiesgerechtigden per gemeente. Communicatie N.v.t. Participatie N.v.t.

Zaaknummer 1948426599

Pagina 5 van 6

datum 18 januari 2022

Duurzaamheid N.v.t. Financiën Zie voorgaande toelichting Planning N.v.t. Bijlage(n) N.v.t. Ter inzage documenten N.v.t,

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Meierijstad De secretaris, De burgemeester,

drs. M.G.C. Wilms-Wils RA

Zaaknummer 1948426599

ir. C.H.C. van Rooij

Pagina 6 van 6

datum 18 januari 2022