B11c Bijlage 2 Rapportage 'Samen impact maken - verkenning recreatief-toeristische samenwerking Noordoost-Brabant', Sweco juni 2024

Organisatiemodel (vervolg) Communicatie Er wordt een communicatieplan ontwikkeld met daarin aandacht voor social media, een maandelijkse email nieuwsbrief (B-to-B), bestuursinformatie, bijeenkomsten, et cetera. Direct opstarten benut draagvlak

Meerjarige financiële steun van de gemeenten verkrijgen kost tijd. Voor het uitvoeringsjaar 2025 dienen claims te landen in de Voorjaarsnota's van de gemeenten en/of anderszins binnen de geldende financiële kaders te worden gevonden. Hierbij is het kansrijk om de koppelkansen te bezien met de transitie van de landbouw (beleefbaar boerenleven en food), preventieve zorg/sport (voor buiten actief bewegen), publieksbereik en erfgoed (toekomstbestendig erfgoed) en Dit betekent dat het jaar 2024 een opstartjaar zal zijn om voor de periode 20252028 meerjarig commitment te organiseren. Evaluatie De samenwerkingsvorm is nieuw en moet de kans krijgen zich te ontwikkelen. Na het eerste jaar vindt een evaluatie plaats om mogelijke aanpassingen door te voeren. Na twee jaar vindt een evaluatie plaats om mogelijke aanpassingen door te voeren.

32

Bron: Beeldbank VisitBrabant

Opstartprojecten themateams De eerste projecten kunnen naar verwachting vanaf het najaar van 2024 worden opgestart, parallel aan de zoektocht naar de benodigde financiële dekking voor de jaren erna. Als er meer bekend is over de beschikbaar gestelde dekking kan een volledige uitvoeringsagenda voor 2025-2028 worden uitgewerkt. Om op te starten met de drie themateams kunnen de volgende projecten rekeningen op breed draagvlak. Themateam Data en monitoring kan in 2024 van start gaan en de themateams Aanbodontwikkeling en innovatie en Vraagsturing vervolgens vanaf 2025. Thema per team en gezamenlijk of a la carte samenwerking

33

Opstartprojecten

Planning

THEMATEAM 1 (gezamenlijk/100% commitment): DATA EN MONITORING

• Bepalen onderzoeksbehoefte • Dashboard verblijfsbezoek VisitorData • Koppelingen online platforms

Start 2024 Start 2024 Start 2024

THEMATEAM 2 (a la carte): AANBODONTWIKKELING EN INNOVATIE

• Kennisuitwisseling good practise beleid • Gluren bij de buren/bedrijfsbezoeken • Regioboost VisitBrabant

Start 2025 Start 2025 Start 2025

THEMATEAM 3 (a la carte): VRAAGSTURING

• Marcom boerenlandleven en food • Marcom buiten actief bewegen • Marcom toekomstbestendig erfgoed

Start 2025 Start 2025 Start 2025

Bron: Beeldbank VisitBrabant

Opstarten data en monitoring Omschrijving

Deelprojecten

Benodigde dekking

Het ontbreekt de toeristisch-recreatieve sector aan goede data over het functioneren van recreatie en toerisme op gemeentelijk niveau. Hierdoor is er geen goede vergelijking en monitoring mogelijk. Er is breed behoefte aan een gedeeld dashboard voor vraag, aanbod en functioneren van recreatie en toerisme. Hierbij dient te worden afgestemd met de data en methodieken van VisitBrabant, de provincie Noord-Brabant en de Landelijke Data Alliantie.

Verkenning onderzoeksbehoefte: wat willen we weten en wat niet? Het gezamenlijk vaststellen welke kenmerken in de aanbod- en vraagontwikkeling van belang zijn, is een belangrijke eerste stap. De factsheets zijn hiervoor een nuttige bouwsteen om te betrekken.

€ 10.000,

Dashboard verblijfsbezoek VisitorData: een online meetmodule voor verblijfsbezoek. Hierbij kunnen het aantal overnachtingen realtime worden gemonitord, net als de herkomst van het bezoek, de motieven (leisure of zaken) en de deelgebieden waar het verblijf plaatsvindt. Behalve hotels sluiten we hierop andere verblijfsaccommodaties als vakantieparken, campings en B-en-B's op aan. Mogelijk kan in 2024 worden gestart met een eerste pilotgemeente.

€ 35.000

Koppelingen online platforms: de online platfroms van DMO's en VVV's zijn aan de achterkant niet verbonden. Dit project zet in om het bouwen van API's om lokale systemen te verkennen, zodat contentdistributie (teksten, fotografie, vertalingen) automatisch kunnen worden uitgewisseld.

€ 15.000

Bijdrage aan sustainable development goals (SDG's)

Trekker en samenwerkingspartners

Instrumenten •

34

Dataverzameling en monitoring

Programmamanager (trekker) VisitBrabant/provincie Noord-Brabant, Landelijke Data Alliantie, gemeenten

Opstarten aanbodontwikkeling en innovatie Omschrijving

Deelprojecten

Beoogd resultaat

Toerisme en vrijetijd zijn samengestelde producten. Zij bestaan immers uit een scala aan deelproducten, variërend van detailhandel tot cultuurhistorie en van toeristenbelasting tot aan parkeerbeleid. Omdat toerisme en vrijetijd dus met bijna elke sector raakvlakken hebben, is de uitwerking kennisintensief. Niemand weet het allemaal.

Kennisuitwisseling goodpractise beleid: inhoudelijke kennis- en pressure cooker-sessies voor ondernemers, beleidsmakers en rondom thema's over ruimtelijk beleid (wat werkt, goede voorbeelden), innovatie van concepten, marketing, gastvrijheid en beleving. De netwerken van Maasmeanders, MOOS, Maashorstboeren en andere ondernemers zijn hiervoor goed te benutten.

Pro memorie, afhankelijk van intekenen van gemeenten en beschikbaar budget per 2025

Onderlinge afstemming van kennis en uitwisseling van beleid zijn essentieel voor innovatie. Een kenmerk van het gastvrijheidsdomein is dat nieuw aanbod nieuwe vraag kan opwekken.

Gluren bij de buren/bedrijfsbezoeken: niets werkt zo inspirerend als de oplossingen van anderen. Het gezamenlijk en thematisch bezoeken van bedrijven, gebieden of organisaties levert inzicht, kennis en onderling contact op. Al dat niet gekoppeld aan themasessies vormen zij een levendige aanvulling op de inhoudelijke kennisuitwisseling.

Regioboost VisitBrabant: om het regionale netwerk te versterken en gezamenlijk reputatie te verbeteren is de methodiek regionboost ontwikkeld. VisitBrabant biedt voor ondernemers en organisaties innovatietrainingen op het vlak van e-learning, review management en gastvrijheid. Instrumenten

35

•

Dialoog en kennisuitwisseling

•

Aanjagen en ontwikkelen

Bijdrage aan sustainable development goals (SDG's)

Trekker en samenwerkingspartners Programmatrekker, VisitBrabant, gemeenten, branches (KHN, Hiswa/Recron), ondernemers

Opstarten vraagsturing Omschrijving

Deelprojecten

Beoogd resultaat

Onder vraagsturing verstaan we alle mogelijke manieren om de potentiële bezoeker in beweging te krijgen en om bewoners vaker erop uit te laten trekken. Te denken valt aan instrumenten voor bezoekersmanagement of marketingcommunicatie (marcom). Vraagsturing heeft in deze samenwerking vooral betrekking op het stimuleren van extra bezoek: het verder ontwikkelen van de vraag.

Marcom boerenllandeven en food: vanuit de Agrid Food Capital-samenwerking ontwikkelen we voor bewoners en bezoekers een aantrekkelijk verhaallijn rondom food, gezond eten, streekproducten, boerenlandwinkels, verblijf en educatie/vermaak bij de boer. Samen dragen we bij aan het voedselsysteem van de toekomst/ Beleving en Brabantse waarden als bourgondisch/gemoedelijk em innovatief worden erin benut. Mogelijk kan de legacy van de eerdere Van veld tot Vork-campagnes hierin worden betrokken.

Pro memorie, afhankelijk van intekenen van gemeenten en beschikbaar budget

Uit de verkenning blijken drie kansrijke themalijnen die breed worden gedragen: boerenlandleven en food, buiten actief bewegen en toekomstbestendig erfgoed. Voor de inzet op vraagsturing dienden deze thema's leidend te zijn. Ook de crossovers tussen de thema's zijn interessant: het gaat steeds om het bundelen van aantrekkelijke, beleefbare plekken en activiteiten, verspreid over de regio. De wederzijdse versterking tussen Den Bosch en buitengebied is hierbij het uitgangspunt.

Instrumenten

36

•

Aanjagen en ontwikkelen

•

Marketingcommunicatie

Marcom buiten actief bewegen: verhaallijn ontwikkelen en hiermee het ontsluiten van de mogelijkheden om buiten actief en gezond te bewegen en ontspannen in het perspectief van welzijn. Marcom toekomstbestendig errfgoed: verhaallijn rondom historie en hedendaagse relevantie van passende erfgoedthema's,, zoals het religieus erfgoed, Tweede Wereldoorlog/ vrijheidsstrijd, monumenten (streek-)musea en ambachten. De kansen schuilen hier in een samenwerking met erfgoedprogramma's. Bijdrage aan sustainable development goals (SDG's)

Trekker en samenwerkingspartners Programmatrekker, VisitBrabant, Food Alliantie, (agrarische) ondernemers, lokale DMO's, branches (KHN, Hiswa/Recron), gemeenten

Benodigde publieke financiering Gemeentelijke bijdrage per jaar 2025-2028

37

Gemeente

Aantal inwoners 2023 CBS

Vaste bijdrage

Modulaire bijdrage 0,20 per inwoner

TOTAAL maximaal

Bernheze

32.263

€ 6.000

€ 6.453

€ 12.453

Boekel

11.163

€ 6.000

€ 2.233

€ 8.233

Boxtel

33.748

€ 6.000

€ 6.750

€ 12.750

Den Bosch

158.753

€ 6.000

€ 31.751

€ 37.751

Land van Cuijk

91.423

€ 6.000

€ 18.285

€ 24.285

Meierijstad

83.715

€ 6.000

€ 16.743

€ 22.743

Maashorst

58.934

€ 6.000

€ 11.787

€ 17.787

Oss

94.437

€ 6.000

€ 18.887

€ 24.887

Sint-Michielsgestel

30.135

€ 6.000

€ 6.027

€ 12.027

Vught

32.113

€ 6.000

€ 6.423

€ 12423

TOTAAL

626.684

€ 60.000

€ 125.339

€ 185.339

Voor de opstart van de projecten in het najaar van 2024 voor het thema 'Data en monitoring' wordt aanbevolen om met een gelijke inleg te werken. De eerste data en monitoring-projecten kosten in 2024 gezamenlijk € 60.000 en deze kunnen hiermee worden gedekt. Voor 2025-2028 is een gezamenlijk werkbudget van € 185.000 als basis realistisch. Deelname aan de basisactiviteiten van 'Data en monitoring' is op conto van alle gemeenten. Daarnaast kunnen gemeenten a la carte inschrijven voor projecten binnen 'Aanbodontwikkeling en innovatie' en/of 'Vraagsturing'. Hiervoor is een verdeelsleutel per inwoner passend. Zo ontstaat per 2025 een basissamenwerking voor € 60.000 per jaar aangevuld met een a la carte menu van maximaal € 125.000 erbovenop, afhankelijk van de eigen afwegingen van de gemeenten. Een lager budget is onwenselijk, omdat hiermee te weinig slagkracht valt te organiseren en de verhouding kosten voor uren voor programmamanagement en outof-pocketkosten nadelig zijn. Samenwerking in andere regio's zijn eveneens gestoeld op basis van een verdeelsleutel per inwoner (bijvoorbeeld Visit Utrecht Region of Land van de Peel) en dit blijkt in de praktijk goed te werken. Het is van belang om bij de start van de samenwerking commitment te krijgen van alle gemeenten en voor een eerste termijn van vier jaar (2025-2028) de dekking vast te leggen in de meerjarige gemeentelijke begrotingen.

Op basis van deze toezeggingen kan de programmatrekker aanvullend inzet plegen om aanvullend inkomsten te generen uit regionale subsidies en ondernemersbijdragen.

Bijlagen

38

Bijlage 1 | Interviewronde en input uit ontbijtsessie

39

Organisatie

Contact

1

HISWA-Recron

Arthur van Disseldorp

2

Stichting Bestemming Noordoost-Brabant

3

Organisatie

Contact

18

Libéma

Jeroen Dona

Rein de Laat en Maarten van den Broek

19

Verrassend Platteland van Cuijk

Jenneke van Dongen

Stichting VisitBrabant

Sef Sweegers

20

DOCIS/Huis73.nl

Nan van Schendel

4

Stichting Visit Land van Cuijk

Erik Jansen

21

Maashorstboeren

Marie José Lamers

5

Oorlogsmuseum Overloon

Erik van den Dungen

22

Maasmeanders

Wim Hoezen

6

Platform Toerisme en Recreatie Boxtel

Jack Monde

23

ZLTO

Hendrik Hoeksema

7

Den Bosch Partners

Mark de Greeff

24

Centrummanagement Oss

Jack van Lieshout

8

Hoteloverleg Den Bosch

Karin Rademaker

25

Noordkade

Sebastiaan Beks

9

Stichting d’n Eik

Bart van Sleeuwen

26

Platform Gastvrij Meierijstad/Vereniging Vlagheide

Jelt van Veenendaal

10

Geopark Peelhorst en Maasvallei

Paul Sander

27

Waterschap AA en Maas

Wiet van Bragt

11

Toeristisch informatiecentra Oss

Philip Vromen

28

Stichting Brabantse AA

12

Cultuurtafel Oss

Coen Bais

Erik van Nuland, Casper Hoenderdos, Sabine Sleddens

13

Brabantse Juweeltjes

Casper Hoenderdos, Arend-Jan Top en Twan van Bakel

29

Streekpark Kienehoef

Rob Jansen

30

Billy Bird

Ton Derks

31

Ondernemersfonds Sint-Michielsgestel

Ralf Immens

14

Kasteel Heeswijk

Luc Eekhout

15

Hartje Groen

Joep Manders

16

Platform Toerisme Maashorst

Marij van der Leest en Rianne Mathijsen

17

Samenwerkende recreatieve ondernemers Maashorst (MOOS)

Rian van Schijndel

Met de interviews is input verkregen die samen met analyse van bestaande bronnen(zie separaat rapport) als bouwsteen zijn verwerkt in de voorliggende rapportage. Verder is input verzameld in een ontbijtsessie met ondernemers en organisaties. (ca 35 aanwezigen).

Bijlage 2 | Instrumenten regionale samenwerking In het algemeen zijn voor regionale samenwerking in elkaar. Dat vergt een georganiseerde dialoog, waarin recreatie en toerisme diverse instrumenten gangbaar, die plannen, ideeën en kansen worden gedeeld. hieronder worden toegelicht. Tussen haakjes is aangegeven Trainingen en bevordering gastvrijheid bij welk element van bestemmingsmanagement dit past, (aanbodontwikkeling en innovatie). zoals de landelijke leidraad dit aangeeft. Sommige ontwikkelingen worden versneld

uitwerken van nieuwe kansen, zoeken naar mogelijke locaties, stimuleren van innovatie, achterhalen van nieuwe partners (business development), et cetera. Dat gebeurt door streekmakelaars die initiatieven versterken, schakelen tussen overheden en ondernemers en met de voeten in de klei plannen weten te versnellen.

Dataverzameling en monitoring (data en monitoring). door noodzakelijke vaardigheden te verbeteren of aan te Goed en helder zicht op de feiten is essentieel. Wat levert de leren. Daarvoor kunnen trainingen ontwikkeld en gegeven Marketingcommunicatie (vraagsturing). Zodra sector eigenlijk op, waaruit bestaat ons aanbod, worden. ontwikkelingen geconsumeerd kunnen worden, moet de welke ontwikkelingen zien we op welke plek. Allemaal Arrangement- en routeontwikkeling (aanbodontwikkeling klant het weten. Dat vergt een marketingaanpak gericht op onderwerpen die aan het licht komen bij een goede een bereikbare doelgroep en zowel online als offline en innovatie). Door recreatieve elementen te bundelen dataverzameling en monitoring. Bovendien fungeert het als ontstaan hapklare arrangementen die potentiële bezoekers marketingmiddelen. Het vraagt relevante content (tekst, onderbouwing van initiatieven binnen de toeristisch kunnen verleiden naar Noordoost-Brabant te komen. Routes beeld) en inzetbare mediakanalen. Specialisten zorgen voor recreatieve sector in Noordoost-Brabant. de juiste wijze van verzenden. vormen daarnaast een snoer van relevante locaties die Dialoog en kennisuitwisseling (aanbodontwikkeling en gezamenlijk een langgerekte belevenis bieden. Routes en innovatie).

Omdat oplossingen op vele vlakken spelen, arrangementen zijn van grote waarde binnen de verspreid over een groot gebied plaatsvinden en met marketingcommunicatie, maar de ontwikkeling ervan vergt verschillende disciplines raakvlakken hebben, leidt een specifieke kennis en inzichten. gezamenlijke dialoog en het afstemmen van ideeën en Aanjagen en ontwikkelen (aanbodontwikkeling en ontwikkelingen tot een betere aanpak in het hele gebied. innovatie). Projecten binnen de vrijetijdssector bloeien niet Want je leert niet alleen van specialisten maar ook van vanzelf. Zij vergen een continu proces van bijsturing,

40

Bijlage 3 | Elementen van bestemmingsmanagement

Bestemmingsmanagement is een in 2022 ontwikkelde werkwijze om de brede waarde van toerisme concreet te maken voor steden en regio’s. NBTC, CELTH, provincies en DMO’s staan aan de wieg van de landelijke Leidraad Bestemmingsmanagement. Het is een integrale methodiek om een gezamenlijke taal te spreken en aan de hand van ervaringen in de praktijk meer grip te krijgen op bestemmingsmanagement. De leidraad dient als filter om over de eigen lokale of regionale situatie te leggen en op maat te maken. Het advies is om voor Noordoost-Brabant vanuit deze leidraad te werken om een integrale en samenhangende aanpak te volgen. Er zijn zeven elementen van bestemmingsmanagement die schematisch als volgt zijn weer te geven, zie rechterkolom. De voorliggende verkenning is aan de hand van de elementen van bestemmingsmanagement opgebouwd. Zo is gestart met een analysedocument dat als aparte rapportage beschikbaar is (element 1). De ambitie (element 2) en het ontwikkelkader (element 3) zijn geformuleerd in het voorliggende document. Voor de uitvoering is het passend om bestemmingsontwikkeling (element 4) in een themateam te organiseren. We hebben bestemmingsontwikkeling hier geduid als aanbodontwikkeling en innovatie om niet te vervallen in jargon. Vraagsturing (element 5) is een apart themateam dat modulair kan worden opgebouwd.

En tot slot zijn de kenmerken van organisatie (element 7) in voorliggend document uitgewerkt.

41

Bron: NBTC en andere organisaties (oa Sweco)

Bijlage 4.1 | Suggesties vraagsturing beleefbaar boerenlandleven en food Het boerenland is zowel het kapitaal als de achilleshiel van Noordoost-Brabant. Het boerenleven in Brabant is niet alleen een beeldbepalend element in het landschap. Het vormt een dragende economische en maatschappelijke component met diepe wortels in het verleden. Dit alles gaan we op een moderne manier beleefbaar maken, zodat bezoekers meemaken hoe heerlijk het er is. Zowel letterlijk in de vorm van lekkers om te eten (food festivals, ambachten), als figuurlijk in de vorm van verblijfsmogelijkheden. Met oog voor de moderne ontwikkelingen en informatie over de transitieopgaven voor voedsel en landbouw die er spelen. Dat houdt in dat bezoekers gaan meemaken hoe het er op het boerenland aan toegaat, dat streekproducten standaard worden voor de culinaire kracht van het gebied en de regio via aantrekkelijke routes wordt ontsloten. Dit steeds in het licht van het voedselsysteem van de toekomst, zoals de alliantie Agri Food Capital voorstaat voor Noordoost-Brabant. Ook andere coalities zijn kansrijk, zoals met Lekker Brabant, Van Veld tot Vork en streekproducten-labels. 42

Concrete suggesties en aandachtspunten uit interviews en het themaontbijt zijn: Food tours / safari Lokale producten op alle menu’s Product centraal – lokaal / regionaal Lokaal label Wandelen door boerenland (themaroutes) Bewegen sporten bewegen door boerenland Er ligt al samenwerking, vergeet die niet. Ook ZLTO betrekken en Maasthorst boeren Boeren en natuur (landelijk) Agri Food Capital en bedrijfsleven foodsector Aanhaken bestaande initiatieven Dutch Food Week Grond – mond – boer – bord Stimuleren samenwerken tussen recr. bedr. en food producenten • Sales en imago • Opbouwen vanuit je identiteit (coöperatie gedachte) met historie/identiteit als basis. • • • • • • • • • • • • •

• Aandacht voor toen én nu (innovatie) • Themalijnen zoals benoemd verbinden

• Inwoners betrekken (verenigingen)

Bijlage 4.2 | Suggesties vraagsturing buiten actief bewegen . Gezondheid is in Noordoost-Brabant ieders grootste goed. Genoeg bewegen verkleint de kans op tal van welvaartsziektes als hart en vaatziekte, diabetes, obesitas, et cetera. De norm is om minimaal 2,5 uur per week matig actief inspanning te plegen met wandelen, fietsen, hardlopen of andere recreatieactiviteiten. Daarnaast hebben sportieve activiteiten in de natuur ook een sociaal maatschappelijk element. Frisse lucht geeft nieuwe energie en maakt mensen blij, lopen is ontspannend en heeft een positief effect op de creativiteit. Bovendien is het een uitmuntende manier om andere mensen te leren kennen. In deze actielijn gaat het primair om het ontsluiten van de mogelijkheden om gezond te bewegen en inspirerende manieren om buiten te bewegen in het perspectief van welzijn. Hierbij zorgen we dat we recreatie inzetten als preventieve aanpak om bewoners van Noordoost-Brabant aan te zetten vaker buiten te bewegen. Een kansrijke alliantie met beweegteams, sportbeleid en gezondheidsprogramma's.

43

Concrete suggesties en aandachtspunten uit interviews en het themaontbijt zijn: • Grote landelijke evenementen rondom bewegen. Tour de France / marathon / vlucht 14-18 • De Dommel • Brabantse Aa verbindt Peel met Den Bosch • Maas / Meander / de Leygraaf / Raam • Verbinding zoeken met bestaande activiteiten rond gezondheid • Laat Brabantse landschap zien met heide en bossen landschap • Werkgroepen opstarten (welke zijn actief) • Heldere kernwaarden • Platforms/ ondernemers met gemeente (aanjaagfunctie) • Brabantse juweeltjes heeft ambities • Creëer samen activiteiten die boven het maaiveld uit komen -> dan aanpalende regio’s • Verbinden van de rivieren

Bijlage 4.3 | Suggesties vraagsturing toekomstbestendig erfgoed

44

Het cultureel erfgoed in Noordoost-Brabant is het nalatenschap van de Brabantse voorouders en al wat de geschiedenis van het gebied te bieden heeft. Daarmee is het in feite het geheugen van het gebied. Dit geheugen is bepalend voor de identiteit van Noordoost-Brabant. Het is wat Brabant,

• Concrete suggesties en aandachtspunten uit interviews en het themaontbijt zijn:

Een aantrekkelijk verhaal over cultureel erfgoed is de basis van een waardevolle beleving. Daarnaast vergroot de aandacht voor het erfgoed ook het aantal bezoeken, waarmee het bestaansrecht van de voorzieningen wordt vergroot. Het gaat hier steeds om de verbinding van de relevantie van erfgoed voor het verleden, het heden en de toekomst. Hiermee voorkomen we een eenzijdige historiserende benadering en zorgen we voor aantrekkelijk crossovers (met bv horeca, evenementen of verblijf).

• Bewegen, historie, natuur

Zoals de analyse aangeeft, zijn er relatief veel historische thema's die in Noordoost-Brabant relevant zijn, zoals het religieus erfgoed, Tweede Wereldoorlog/ vrijheidsstrijd, kastelen/landgoederen en tuinen, monumenten (streek-)musea en ambachten. De kansen schuilen hier in een samenwerking met erfgoedprogramma's.

• Calimero moet uit haar ei komen

• UNESCO geopark de Peelhorst • Combinatie wandelroutes (kloosterpad) • Brabantse Aa molen + kastelen • Meer combineren met cultuur (ambacht & kunst) • Vrijstaat land van Ravenstein • Romeinse verleden van de Maas • Toegankelijke kerken en kloosters en verbastering kerken (transformatie) • Verbinden met verhalen Den Bosch • TROTS, met en voor elkaar • Ondernemers risico’s nemen + waardering voor prod • Samen lef hebben (ja mits) lokale politiek niet bewust van sociaal economische waarde van toerisme • Raad en wethouders ambassadeurs maken

Bijlage 5 | Toelichting sustainable development goals (SDG's) In Nederland is in 2019 het Klimaatakkoord vastgesteld: een maatregelenpakket met afspraken tussen bedrijven, maatschappelijke organisaties en overheden om gezamenlijk de uitstoot van broeikasgassen in Nederland in 2030 te halveren in vergelijking met de situatie van 1990. De bredere doelen waaraan Nederland zich heeft verbonden, gaan over 17 sustainable development goals (SDG’s) van de Verenigde Naties die ervoor moeten zorgen dat de wereId in 2030 een betere plek is voor iedereen. In 2022 is op de Toerisme Top door NBTC een koersdocument gepresenteerd om samen met de sector in te zetten op het terugdringen van CO2-uitstoot in lijn met het Klimaatakkoord. In 2030 willen we als toeristisch-recreatieve sector 55% minder CO2uitstoot. De mogelijke samenwerking in Noordoost-Brabant kan direct bijdragen aan deze SDG’s. Bij de opstartprojecten (zie slides 39 tot en met 42) is per inspanning aangegeven welke SDG’s het meest relevant zijn. Het gaat om vier SDG’s:

SDG Goede gezondheid en welzijn (3) Vakanties en vrijetijdsactiviteiten dragen direct bij aan het welbevinden en geluksgevoel van mensen. Ook genieten van kunst, cultuur en erfgoed en het ontmoeten van andere mensen passen bij deze SDG. SDG Eerlijk werk en economische ontwikkeling (8) Een gezonde economische ontwikkeling van de vrijetijdssector draagt bij aan banen en bestedingen en hiermee aan het instandhouden van een florerende regio met aantrekkelijke voorzieningen. SDG Duurzame steden en gemeenschappen (11) Het gaat hier om terugbrengen van de negatieve impact van het toerisme op de leefomgeving en het stimuleren van positieve impact voor de gemeenschap. Denk aan aandacht voor recycling en duurzaam vervoer (fiets in plaats van auto) en het stimuleren van OV-gebruik.

SDG Klimaatactie (13) Om de opwarming van de aarde en de stijging van zeespiegel tegen te gaan is een zeer sterke reductie van broeikassen nodig, waaronder CO2-uitstoot. Vrijetijdsgedrag en reizen veroorzaken CO2-uitstoot die we kunnen beperken. Verder kunnen we verduurzaming aanjagen en duurzaamheid in brede zin stimuleren. Denk hierbij aan aandacht voor circulariteit, food en waste, diversiteit/inclusie en brede participatie. Bron: SDG Nederland 45

Meer weten? Neem contact op met Arno Ruis: arno.ruis@sweco.nl