01 DOC-21-398305 - Jaarstukken 2020
Tekst van het document
PAGINA 69
De kasgeldlimiet voor 2020 bedroeg € 8.454.000. In 2020 overschreden we de kasgeldlimiet alleen in de eerste 2 kwartalen. De gemeente voldeed hiermee aan de regels van het Rijk. Bedragen * € 1.000,Kasgeldlimiet 2020
1e kwartaal 2e kwartaal 3e kwartaal 4e kwartaal
1. Kasgeldlimiet 2. Gemiddeld kort lopende schuld
8.454
8.454
-11.449
-13.522
8.454
-77
3. Gemiddeld kort lopende middelen 4. Overschrijding (-) van kasgeldlimiet
8.454
4.468 -2.995
5. Ruimte (+) van kasgeldlimiet
-5.068 12.921
8.377
Renterisiconorm Bij de structurering van de lange schuld moet de gemeente voldoen aan de wettelijke vereisten die zijn vastgelegd in de wet Fido. Bij het aantrekken van lange geldleningen moet rekening worden gehouden met de renterisiconorm. Deze norm heeft als doel het toekomstig renterisico te beperken door de aflossingen en renteherzieningen te spreiden. De renterisiconorm berekenen we ook als percentage op het begrotingstotaal. Dit percentage stelde het Rijk vast op 20%. De renterisiconorm kwam in 2020 daarmee uit op € 19.899.000. Het volgende overzicht geeft inzicht hoe de renterisiconorm uitwerkte binnen de lening portefeuille van onze gemeente: Bedragen * € 1.000,2020
Gemiddelde rente %
Stand leningen per 1 januari 2020*
13.390
2,44%
Nieuwe leningen
10.000
Reguliere aflossingen
2.209
Vervroegde aflossingen Stand leningen per 31 december 2020* (a+b-c-d)
21.181
-
* Van dit bedrag hebben we afgerond € 1.587.000 doorgeleend: aan Het Grootslag € 531.000 en aan De Omring € 1.056.000. In het volgende overzicht berekenen we het risico van renteherzieningen en herfinanciering van deze geldleningen voor het jaar 2020. Bedragen * € 1.000,-
Renterisico
2020
Renteherziening op vaste schuld o/g
-
Renteherziening op vaste schuld u/g
-
Te betalen reguliere aflossingen o/g
2.209
Te ontvangen reguliere aflossingen u/g Totaal renterisico
-958
Jaarstukken 2020
1.251
PAGINA 70
Het renterisico van € 1.251.000 bleef ruim binnen de renterisiconorm van € 19.899.000.
Renteberekening Het Besluit begroting en verantwoording stelt ons verplicht om een renteberekening op te nemen. Het volgende overzicht geeft inzicht in de rentelasten, de wijze van toerekening en het renteresultaat. Bedragen * € 1.000,Begroting 2020
Rekening 2020
Externe rentelasten over de korte en lange financiering
-519
-315
Externe rentebaten
135
154
Subtotaal
-384
-161
Rente doorberekend aan grondexploitatie
132
50
-
-
Subtotaal
132
50
Subtotaal door te rekenen rente
-252
-111
Rente over eigen vermogen
-
-
Rente over voorzieningen
-
-
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente
-252
-111
Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente
523
359
Renteresultaat op taakveld Treasury
271
248
Rente projectfinanciering doorberekend aan taakveld
Jaarstukken 2020
PAGINA 71
2.2.5 Bedrijfsvoering In onze bedrijfsvoering werkten wij aan belangrijke doelstellingen vanuit vooraf bepaalde actiepunten voor het kalenderjaar 2020. Deze doelstellingen zijn opgenomen in 3 programma’s te weten: Programma 1: Dienstverlening & Organisatie Programma 2: Samen leven & ondersteuning Programma 3: Wonen, werken & recreëren Elders in dit jaarverslag treft u de reflectie op de actiepunten voor 2020 aan. Wat is er bereikt, wat is er in ontwikkeling en wat behoeft onze aandacht in 2021? Dit is daar terug te lezen per programma. Bij de uitvoering van de actiepunten, maar ook in de uitvoering van onze dagelijkse werkzaamheden is er blijvend aandacht voor de thema's leefbaarheid, duurzaamheid, participatie en samenwerking. Dit deden we met elkaar, met de organisatie en met inwoners. Elke dag werken we samen aan een vitale en leefbare gemeente. In 2020 werkten wij aan het op orde krijgen van onze basis en ontwikkelden wij toekomst gericht. Met deze aanpak zijn belangrijke verbeterslagen doorgevoerd, zoals onder andere: we digitaliseerden onze dienstverlening verder, onder andere via een uitbreiding op de implementatie van i-burgerzaken; we waren partner van kernraden in het opstellen van weer een aantal nieuwe kernvisies; we experimenteerden met digitale participatie. Ook hebben we beter beeld gekregen van waar we als organisatie werkelijk staan.
We vertalen het werken aan onze richting nu naar drie sporen: Dienstverlening, Informatie & digitalisering en Organisatie. Via de Planning & Controlecyclus nemen wij de Raad mee in de te zetten vervolgstappen en wat daarvoor nodig is. Zo zetten we steeds samen stappen in een dienstverlening waar we trots op zijn.
1 Organisatie Mensen & Middelen CAO De huidige CAO Gemeenten liep van 1 januari 2019 tot 1 januari 2021. De voorbereidingen voor het overleg over de volgende cao begonnen in mei 2020. Op 13 november 2020 is gestart met de onderhandelingen over de nieuwe gemeentelijke cao. Op 19 februari 2021 vond een zesde ronde in de onderhandelingen plaats. De vakbonden hebben na het bod van de werkgevers het overleg opgeschort. De vakbonden zijn van mening dat het bod van de werkgever ver onder de maat is en hebben hierop het overleg opgeschort. Verder onderhandelen is volgens de vakbonden op dit moment zinloos. Zij gaan pas door als de VNG met een beter bod komt. De vakbonden gaan de komende periode met de ambtenaren in gesprek over de ontstane situatie. De VNG en de WSGO hopen dat de vakbonden spoedig naar de overlegtafel terugkeren en een serieuze poging doen om de verschillen te overbruggen. WNRA In 2019 is het project implementatie van de nieuwe Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren (WNRA) opgeleverd, welke per 1 januari 2020 van kracht is. Een aantal losse onderwerpen rondom uitvoering van de WNRA zijn in 2020 opgepakt. Te denken valt aan beleid op het gebied van werving & selectie én sancties dat na uitgebreid overleg met de nieuwe ondernemingsraad in 2020 is opgenomen in het personeelshandboek.
Jaarstukken 2020
PAGINA 73
Generatiepact Het generatiepact is afgeschaft per 31 december 2019 en heeft vanaf 2020 een sterfhuisconstructie. De regeling was bedoeld om verdere vergrijzing van de organisatie tegen te gaan, de duurzame inzetbaarheid van medewerkers van 60 jaar en ouder te vergroten, een duurzame wijze van kennisoverdracht, vergroening van het personeelsbestand en mobiliteit van medewerkers te bevorderen. Ziekteverzuim In 2020 daalde het ziekteverzuim ten opzichte van 2019. Het aantal medewerkers dat zich in 2020 niet heeft ziek gemeld is toegenomen. Dit betekent een stijging van het nulverzuimpercentage en dat is een positieve ontwikkeling. In 2017 was sprake van een hoger ziekteverzuimpercentage. Inmiddels is zichtbaar dat de ingezette instrumenten een positief effect hebben gehad op de percentages in 2018 en 2019. Verder is nog niet in te schatten in hoeverre het thuiswerken in 2020 van onze medewerkers van invloed is op het verzuim. Mogelijkerwijs is kort verzuim minder zichtbaar, doordat medewerkers makkelijker schuiven in werktijden. Aan de andere kant wordt door Corona en thuiswerken veel van medewerkers gevraagd. De werkdruk is op bepaalde plekken in de organisatie enorm groot en ook de privé omstandigheden hebben niet altijd een positief effect op de rust en stabiliteit van een werkweek. De gegevens in tabel: Verzuimpercentage (excl. zwangerschap)
2020
2019
2018
Gemeente Medemblik
4,2
5,4
5,3
Landelijk (20.000 - 50.000 inwoners)
5,2
5,4
5,6
Loonkosten Onderstaand overzicht geeft een beeld van de werkelijke loonkosten van het afgelopen jaar in vergelijking tot eerdere jaren: Betreft:
2020
2019
2018
Loonkosten Flexibele schil
19.345 1.574
18.026 1.164
16.445 1.118
Totale loonsom Overige inhuur
20.919 3.898
19.190 2.424
17.563 1.773
Totaal
24.817
21.613
19.336
* Bedragen * € 1.000,De verhoging van de personele lasten wordt veroorzaakt door extra lasten van de salarisverhoging per 1 januari, 1 juli en per 1 oktober in het jaar 2020 op basis van de afgesloten CAO. De overige inhuur is toegenomen. Dit wordt veroorzaakt door nieuw beleid dat is vastgesteld bij de begroting 2020 en door corona-gerelateerde inhuur (o.a. beveiliging en handhaving). Helaas blijkt het ook noodzakelijk om overige budgetten aan te wenden voor de inhuur van personeel doordat vacatures moeilijk in te vullen zijn door krapte op de arbeidsmarkt. De kosten voor inhuur zijn hoger dan wanneer de vacature wordt ingevuld op basis van een dienstverband. Uit de financiële analyse blijkt dat er een kleine onderschrijding is in vergelijking met de begroting 2020 voor de loonkosten. De toename in overige inhuurkosten (corona-gerelateerd en als gevolg van krapte op de arbeidsmarkt) zijn hiervan de oorzaak.
Jaarstukken 2020
PAGINA 74
Gemiddelde leeftijd De gemiddelde leeftijd daalde in 2020 van 46,9 naar 46,4 jaar. Onderstaand overzicht geeft een beeld van de ontwikkeling.
Gemiddelde leeftijd
2020
2019
2018
46,4
46,9
47,7
Leeftijdsopbouw Onderstaand overzicht laat de leeftijdsopbouw per 31 december 2020 van de organisatie zien: Leeftijdsklasse
Percentage Percentage Percentage 2020 2019 2018
0 tot 27 jaar
5%
5%
5%
27 tot 35 jaar
15%
13%
10%
35 tot 45 jaar
24%
23%
23%
45 tot 55 jaar
26%
27%
29%
55 tot 60 jaar
16%
15%
16%
60 jaar en ouder
14%
17%
17%
Totaal
100%
100%
100%
De percentages in 2020 wijken licht af van de percentages in 2019. Zo is er sprake van een hoger percentage in de leeftijd 27 tot 35 jaar en een lager percentage in de leeftijd 60 jaar en ouder.
Mobiliteit De interne mobiliteit binnen de formatie nam het afgelopen jaar toe. Het wervingsbeleid is niet veranderd. Interne kandidaten krijgen eerst de kans om te reageren op een vacature. Wij kunnen daarom niet duiden waarom er minder interne mobiliteit heeft plaatsgevonden dan bijvoorbeeld in 2018. De arbeidsmarkt is krap. We merken ook bij externe wervingsprocedures dat het niet eenvoudig is om aan goede kandidaten te komen. 2020
2019
2018
Uitstroom
30
23
29
Instroom
45
45
43
Doorstroom
8
5
18
Jaarstukken 2020
PAGINA 75
De instroom en uitstroom is qua leeftijdsklasse als volgt opgebouwd: 2020
2019
Leeftijdsklasse
Instroom
Instroom
2020
2019
0 tot 27 jaar
11%
22%
7%
13%
27 tot 35 jaar
25%
25%
7%
4%
35 tot 45 jaar
33%
31%
23%
17%
45 tot 55 jaar
22%
16%
10%
22%
55 tot 60 jaar
2%
4%
10%
18%
60 jaar en ouder
7%
2%
43%
26%
Totaal
100%
100%
100%
100%
Uitstroom Uitstroom
Uit deze grafieken blijkt dat de lichte daling van de gemiddelde leeftijd deels is te verklaren door de hogere uitstroom in de leeftijd 60 jaar en ouder. Zonder dat we aan leeftijdsdiscriminatie doen zoeken we wel naar mogelijkheden om ons personeelsbestand in balans te krijgen. Ziekteverzuim In 2020 daalde het ziekteverzuim ten opzichte van 2019. Het aantal medewerkers dat zich in 2020 niet heeft ziek gemeld is toegenomen. Dit betekent een stijging van het nulverzuimpercentage en dat is een positieve ontwikkeling. In 2017 was sprake van een hoger ziekteverzuimpercentage. Inmiddels is zichtbaar de ingezette instrumenten een positief effect hebben gehad op de percentages in 2018 en 2019. Verder is nog niet in te schatten in hoeverre het thuiswerken in 2020 van onze medewerkers van invloed is op het verzuim. Mogelijkerwijs is kort verzuim minder zichtbaar, doordat medewerkers makkelijker schuiven in werktijden. De gegevens in tabel: Verzuimpercentage (excl. zwangerschap)
2020
2019
2018
Gemeente Medemblik
4,2
5,4
5,3
Landelijk (20.000 - 50.000 inwoners)
5,2
5,4
5,6
Toelichting: Het verzuimpercentage is fors gedaald ten opzichte van 2019, terwijl de landelijke cijfers een hele lichte daling laten zien ten opzichte van 2019. Nulverzuimpercentage
2020
2019
2018
Gemeente Medemblik
53
48
41
Landelijk (20.000 - 50.000 inwoners)
54
46
43
Toelichting: Het nulverzuimpercentage is gestegen, omdat minder medewerkers zich hebben ziek gemeld ten opzichte van 2019.
Jaarstukken 2020
PAGINA 76
Meldingsfrequentie (excl. zwangerschap)
2020
2019
2018
Gemeente Medemblik
0,75
1,01
1,2
Landelijk (20.000 - 50.000 inwoners)
0,7
1,06
1,08
Toelichting: De meldingsfrequentie is afgenomen ten opzichte van 2019 mede als gevolg van de verhoging van het nulverzuimpercentage.
2 Informatiemanagement De ontwikkelingen in 2020 voor ons informatiemanagement betroffen o.a. de volgende onderwerpen. In 2020 is, ondanks de corona-maatregelen, de nieuwe digitale werkomgeving uitgerold. Het adoptieprogramma heeft door het thuiswerken een andere wending gekregen dan voorzien. Het project loopt nog door tot in 2021. We hebben nu de beschikking over een digitale werkomgeving waarmee we optimaal plaats onafhankelijk kunnen samenwerken binnen en buiten de organisatie. De komende jaren zullen in het teken staan van verdere verdieping en ontdekken van het potentieel van dit nieuwe middel. Deelname VNG trajecten De VNG aanbesteding voor Softwarebroker is door de VNG voortijdig beëindigd. De gemeenten zullen zelf hun software moeten blijven inkopen en kunnen geen gebruik maken van de beoogde makelaar op dit vlak. De opdracht voor GT Connect is eind 2020 door de VNG beëindigd omdat de leverancier niet de overeengekomen diensten leverde. De juridische afwikkeling hiervan loopt momenteel. We blijven de VNG aanbestedingstrajecten volgen en schrijven in op die trajecten die voor ons interessant zijn maar zijn inmiddels wel terughoudend. We hebben onderzoek laten doen naar de staat van ons functioneel beheer. Hieruit is gebleken dat we dit onvoldoende hebben georganiseerd en geborgd. Dit komt mede tot uiting in de resultaten van de jaarlijkse IT-audit.
In de doorontwikkeling van de organisatie worden voorstellen gedaan om hier verbetering in aan te brengen.
3 Informatieveiligheid en privacy Burgers en bedrijven verwachten een betrouwbare overheid die zorgvuldig met informatie omgaat. Wij spelen hier als gemeente een belangrijke rol in. Het gaat om beschikbaarheid, integriteit en vertrouwelijkheid van informatie, in de meest brede zin van het woord. Het waarborgen van de betrouwbaarheid van informatie zorgt voor een goede kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoerings- en dienstverleningsprocessen. Hoe staan we ervoor? Gemeente Medemblik heeft een driejarenplan opgesteld voor opzet, implementatie en beheer voor de BIO. Om het risicomanagement op een professionele wijze te kunnen uitvoeren en beheersen is er een GRC (Governance Risk & Control tool) aangeschaft. In 2020 is hier een pilot voor geweest en de basisgegevens geïmplementeerd. Voor het onderdeel Logische Toegangsbeveiliging is er een uitwerking gemaakt naar beleid, procedure en processen. Deze zijn geaccepteerd binnen de gemeente Medemblik van MT naar functioneel beheerders. Dit is de eerste aanzet tot verdere opzet van de BIO.
Jaarstukken 2020
PAGINA 77
De aandachtsgebieden liggen bij:
Verantwoording Risicomanagement PDCA (Plan-Do-Check-Act) ISMS (Informatiesystematiek Management systeem) Continuïteit
Binnen deze kenmerken zal ook de verantwoording richting het rijk plaatsvinden, dat betekent ten opzichte van de huidige werking op het gebied van informatiebeveiliging een volledige transitie naar de verplichtingen die door het rijk worden gesteld. Om deze veranderingen gestaag en met draagvlak binnen de gemeente vorm te laten geven en krijgen is er voor spreiding gezorgd binnen deze overgang/transitie naar BIO. Door verdere digitalisering vanuit de overheid zal in de komende periode de Gemeente Medemblik ook met nieuwe wetten te maken krijgen. WDO (Wet Digitale Overheid), dit heeft verregaande consequenties voor uitvoering, informatiebeveiliging en risicomanagement alsmede uitbreiding van de audits die verplicht zijn. Rol uitvoering: Op dit moment is de functie nog coördinator informatiebeveiliging, in de functie liggen twee taakgebieden ENSIA en Informatiebeveiliging. Om ook te voldoen aan de criteria van IBD zal deze worden omgezet naar CISO. Voor de CISO is er nog geen continuïteit geborgd op de functie, deze wordt deels verhuurd binnen de KOM-samenwerking. Om de risico’s op een juiste wijze te beperken is er continuïteit nodig en ook uitbreiding middels ISO (een uitvoerende op gebied informatiebeveiliging). Hiervoor zal in 2021 een directienotitie worden opgesteld van wat er nodig is om informatiebeveiliging beheersbaar te maken en de data op orde te houden.
ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit) We legden het afgelopen jaar de ENSIA verantwoording af en leverde dit tijdig in. Door middel van verschillende sessies met betrokken medewerkers hebben we de ENSIA zelfevaluatievragenlijsten ingevuld en verbeteracties geformuleerd. Wij leggen, op basis van ENSIA, met een collegeverklaring verantwoording af aan de raad over de geselecteerde informatiebeveiligingsnormen inzake SUWInet. Een externe IT-auditor heeft inmiddels tijdens een pre-audit verklaard dat de interne beheersingsmaatregelen in opzet en bestaan voldoen aan de geselecteerde normen inzake SUWInet. De daadwerkelijke audit zal in het eerste kwartaal van 2021 plaatsvinden. De Algemene Verordening gegevensbescherming (AVG) stelt eisen aan de omgang met en het verwerken van persoonsgegevens. Binnen de gemeente Medemblik wordt veel gewerkt met persoonsgegevens van inwoners, medewerkers en (keten)partners Deze persoonsgegevens worden voornamelijk gebruikt voor het goed uitvoeren van de gemeentelijke (wettelijke) taken. Voorafgaand en na inwerkingtreding van de AVG in 2018 is hard gewerkt aan het implementeren van de AVG. Zo is er tijdig privacy beleid geïmplementeerd en zijn verantwoordelijkheden in de organisatie belegd. In 2020 heeft de gemeente Medemblik heel wat werk verzet om de AVG verder in de organisatie te implementeren.
Hierbij is veel aandacht besteed aan de inrichting van digitale systemen en de verschillende werkprocessen. Een aantal maatregelen waren zeer effectief, zoals de implementatie van de AVG-tool en de positionering van privacy-medewerkers. Er zijn ook aandachtspunten voor de organisatie om aantoonbaar te kunnen voldoen aan de AVG. Zo is het van belang dat er in de eigen organisatie wordt geïnvesteerd in de vorm van een structurele privacy officer. Aanvullend dient de organisatie meer grip te krijgen op haar eigen ICT en de ontwikkelingen daarvan. ICT gerelateerde wijzigingen worden nog te vaak ad hoc doorgevoerd Jaarstukken 2020
PAGINA 78
waardoor onvoldoende kwaliteitszorg kan worden geboden en het risico op menselijke fouten aanwezig blijft. Tot slot, de Functionaris Gegevensbescherming (intern toezichthouder) constateert dat de gemeente ruimte tot verbetering heeft op de onderwerpen als fysieke en digitale toegang en het ‘privacy proof’ inrichten van digitale systemen.
4 Informatiebeheer Jaarlijks beoordeelt de provincie de gemeente in het kader van het Interbestuurlijk Toezicht (IBT) op uitvoering Informatiebeheer. Net zoals vorig jaar heeft de provincie ons als “redelijk adequaat” beoordeeld. Vier complimenten worden gegeven: 1. Sinds januari 2020 ligt er een besluit tot vervanging van papieren documenten door digitale reproducties. 2. Het postproces is gedigitaliseerd. 3. We nemen in regionaal verband deel aan het Strategisch Informatie Overleg (SIO). 4. We doen aan vernietiging van informatie die daarvoor in aanmerking komt op netwerkschijven en uit vak applicaties. En drie aandachtspunten worden genoemd: 1. Het ontwikkelen van een archievenoverzicht zodat de informatie in de organisatie goed beheerd kan worden. 2. Meer aandacht geven aan de digitale duurzaamheid van de informatie in de organisatie om informatieverlies zoveel mogelijk te voorkomen. 3. Vastleggen van de verantwoordelijkheden voor het informatiebeheer en duidelijke afspraken maken over de kwaliteit en volledigheid van de dossiervorming. Wij zijn met de aandachtspunten aan de slag gegaan.
5 Advies en dienstverlening Op aanbeveling van de accountant is een onderzoek naar het op orde krijgen van contractbeheer en contractmanagement in 2020 afgerond. Het implementatieplan voor de verbeteringen is vertraagd als gevolg van de corona crisis.
Jaarstukken 2020
PAGINA 79
6 Corona In februari 2020 deed in Nederland de infectieziekte COVID-19 zijn intrede en 9 maart 2020 hadden we in onze regio de eerste positieve casussen. Op 11 maart 2020 werd het virus door de World Health Organization officieel als pandemie erkend en op 12 maart 2020 zijn alle veiligheidsregio’s in Nederland volgens de Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdingsprocedure (GRIP) opgeschaald naar GRIP-4. In het GRIP-4-niveau is een groot aantal bevoegdheden in de crisisbeheersing overgedragen aan de voorzitter van de veiligheidsregio. Sinds de uitbraak van het coronavirus werken Veiligheidsregio Noord-Holland Noord (VRNHN), GGD Hollands Noorden (GGDHN), politieeenheid Noord-Holland, de gemeenten in Noord-Holland Noord en ketenpartners uit het zorgdomein samen aan de beheersing van het coronavirus. De rol van de gemeente is volgend. De Veiligheidsregio NHN heeft op 16 maart 2020 de eerste Noodverordening afgekondigd. Bijeenkomsten van mensen werden beperkt tot maximaal 100 personen en horeca en sportclubs moesten de deuren sluiten. Vanaf 20 maart zijn de toezichthouders van de gemeente belast met de naleving van de maatregelen. En vanaf dat moment hebben we de medewerkers die niet op kantoor aanwezig dienden te zijn thuis laten werken. Dat heeft in een korte tijd tot flink wat logistieke aanpassingen geleid maar we zijn er in geslaagd dat te regelen.
De 2e Noodverordening van 26 maart zorgde voor meer beperkingen. Evenementen waren tot 1 juni niet meer toegestaan en de 1,5 meter afstand regel werd geïntroduceerd. Er was een forse belasting van de ziekenhuiscapaciteit, die zich het meest manifesteerde in een tekort aan intensive care-bedden. Daaraan gekoppeld was er een schaarste aan persoonlijke beschermingsmiddelen in heel Nederland. Vervolgens werd de verpleging, verzorging en thuiszorg (VVT)-sector zwaar belast door een aantal uitbraken van het coronavirus. Om de snelle verspreiding van het coronavirus te beperken werden noodzakelijke maatregelen genomen door het Rijk, en vertaald naar de noodverordeningen, die diep in het persoonlijke leven van mensen ingrepen. Inmiddels lijkt het coronavirus steeds meer onder controle en worden maatregelen stapsgewijs versoepeld. Vanaf 1 juni kunnen alle inwoners van Noord-Holland Noord met corona gerelateerde klachten zich laten testen en wordt er bron- en contactonderzoek verricht in de omgeving van mensen die besmet blijken te zijn. In juni en juli werden de maatregelen versoepeld, terrassen konden weer open en ook de binnenlocaties van de horeca konden onder voorwaarden weer open. Voor de thuiswerkers werd de mogelijkheid geboden om weer beperkt op kantoor te komen. Die versoepeling heeft na de vakantieperiode geleid tot een tweede golf van besmettingen.
In augustus werden de maatregelen alweer verscherpt. De discussie over de zin van het dragen van mondkapjes zwelt aan en er wordt gewerkt aan een goede wettelijke basis van de noodmaatregelen. Inmiddels is duidelijk dat deze epidemie aanhoudt. Voor ons werk betekent dit dat wij de dienstverlening zoveel mogelijk op afstand en digitaal doen. De medewerkers aan de balie en de buitendienstmedewerkers krijgen inmiddels de benodigde beschermingsmiddelen om hun werk te kunnen blijven doen. Er zijn extra BOA’s ingehuurd om toezicht te houden op de naleving van de maatregelen. Zij doen dat vanuit de gedachte aanspreken, waarschuwen en tenslotte beboeten. Bij de controle van een café in Medemblik zijn twee BOA’s belaagd en belemmerd tijdens uitvoering van hun werk. Het café is vervolgens op last van de voorzitter van de Veiligheidsregio een aantal weken gesloten. Tot en met november worden de maatregelen in verschillende Noodverordeningen verder opgevoerd. Het Rijk hanteert nu een corona dashbord en een escalatieladder. Noord-Holland Noord bevindt zich sinds 28 oktober in de categorie ‘zeer ernstig’. Vanaf 1 december 2020 is de Tijdelijke wet maatregelen in werking getreden. Deze wet is onderdeel van de Wet publieke zorg. In een aantal ministeriële regelingen worden maatregelen opgenomen die landelijk gelden. Een groot deel van de noodverordeningen is hierin opgenomen.
Voor de gemeente betekent deze wetswijziging dat niet langer de voorzitter van de Veiligheidsregio het voor het zeggen heeft maar de burgemeester. Die is vanaf 1 december bevoegd en
Jaarstukken 2020
PAGINA 80
verantwoordelijk voor de naleving van de meeste regels. Tevens kan de burgemeester ontheffing verlenen en kan hij in het kader van handhaving aanwijzingen en bevelen geven. Vanaf 1 december geldt ook de plicht tot het dragen van een mondkapje in publieke ruimtes. Vanaf 15 december gaat Nederland in een harde lockdown en mogen alleen essentiële winkels open. Door de lockdown is er geen ruimte voor ontheffingen. Er gaan ondanks de financiële steunpakketten en de regelingen van het Rijk meer bedrijven dan ooit failliet en veel zelfstandigen en mensen die hun baan hebben verloren hebben het zwaar. Zowel financieel als geestelijk. Ook wij hebben voor alle extra kosten die we hebben moeten maken compensatie gekregen. Wij leggen u uit wat wij in financiële zin hebben gedaan. Financieel: Uw raad heeft in de Lentenota 2020 budgetten beschikbaar gesteld in verband met de coronagerelateerde uitgaven die wij op dat moment konden inschatten. We hebben u in de Herfstnota 2020 tussentijds geïnformeerd over de besteding van deze budgetten. De onderstaande tabel bevat een overzicht van de corona-gerelateerde uitgaven in 2020, gekoppeld aan de budgetten die in de Lentenota 2020 beschikbaar zijn gesteld. Omschrijving:
Begroot
Realisatie
Verschil
Corona out of pocket kosten
100.000
219.000
-119.000
Bedrijfsvoering
50.000
Beveiligingswerkzaamheden
50.000
Verkeersmaatregelen
38.000
Thuisbezorgen reisdocumenten
36.000
Handhaving & Veiligheid
16.000
Overige
30.000
Corona gerelateerde inhuur
250.000
424.000
Handhaving & Veiligheid
313.000
Sociaal domein
60.000
Bedrijfsvoering
32.000
Maatschappelijk Beleid
20.000
-174.000
Maatschappelijke voorzieningen corona
650.000
272.000
378.000
Ondernemersloket corona
40.000
40.000
-
-
378.000
-378.000
Compensatie omzetverlies zorgaanbieders Jeugdwet
241.000
Wet maatschappelijke ondersteuning
137.000
Totaal
1.040.000
1.333.000
-293.000
Naast de bovengenoemde kosten scholden we een gedeelte van de huur kwijt van verschillende sportaccommodaties. We ontvingen hiervoor een tegemoetkoming van het Rijk.
Jaarstukken 2020
PAGINA 81
Om gemeenten te compenseren voor de extra kosten heeft het Rijk financiële steunpakketten beschikbaar gesteld. De onderstaande tabel bevat een overzicht van ons aandeel in deze steunpakketten in 2020: Cluster algemene uitkering:
2020
Bestuur en algemene ondersteuning
77.000
Cultuur en ontspanning
260.000
Eigen middelen
131.000
Inkomen en participatie
237.000
Jeugd
141.000
Maatschappelijke ondersteuning
125.000
Openbare orde en veiligheid
109.000
Samenkracht en burgerparticipatie
123.000
Schrappen opschalingskorting
155.000
Totaal
1.358.000
In het cluster ‘Inkomen en participatie’ is een bedrag van € 180.000 opgenomen voor participatie. Deze middelen zijn ingezet door WerkSaam.
Jaarstukken 2020
PAGINA 82
2.2.6 Verbonden partijen Een verbonden partij is een organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. Verbonden partijen voeren een publieke taak voor ons uit. In een aantal gevallen heeft het Rijk zelfs verplicht gesteld dat een verbonden partij deze taak voor ons uitvoert. Nota verbonden partijen Op 6 maart 2014 stelde de raad de visie over de verbonden partijen vast in de 'Nota Verbonden Partijen'. Deze nota bevat ook een lijst van de verbonden partijen. De raad stelde op 9 maart 2017 de notitie 'Toezicht op verbonden partijen' vast. In 2019 is deze verder uitgewerkt in de notitie 'inrichting toezicht houden op verbonden partijen (inrichten governance)'.
Gemeenschappelijke regelingen 1
Ondersteuning Bestuurlijke Samenwerking Westfriesland
Vestigingsplaats: Hoorn
www.regiowestfriesland.nl
De kerntaken van het OBS zijn: • het periodiek organiseren, faciliteren en coördineren van bestuurlijke overleggen: o Madivosa (Maatschappelijke Dienstverlening, Volksgezondheid en Sociale Aangelegenheden); o VVRE (Verkeer en Vervoer, Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening, Economie); o ABZ (Algemeen Bestuurlijke Zaken). • het uitvoeren van een aantal daarvan afgeleide taken, zoals organisatie leerlingenvervoer en urgentiecommissie woningtoewijzing.
2
Westfries Archief
Vestigingsplaats: Hoorn
www.westfriesarchief.nl
Het Westfries Archief is het regionaal historisch centrum voor Westfriesland. Inwoners en instellingen kunnen hier terecht met historische vragen. Het belang van het Westfries Archief is een goede (digitale) informatievoorziening, het bewaren van het cultuur erfgoed en het borgen van digitale duurzaamheid. Hiermee voldoen we aan de Archiefwet. De kerntaken van het Westfries Archief zijn: het beheren, bewaren en ter beschikking stellen van de historische archieven en collecties van de aangesloten Westfriese gemeenten; het opbouwen en beheren van een zo breed mogelijke collectie en deze collectie beschikbaar te stellen voor een breed publiek; het adviseren en inspecteren van de aangesloten gemeenten op het gebied van (digitaal) duurzaam archiefbeheer; een kennis- en informatiecentrum zijn op het gebied van de lokale en regionale geschiedenis.
Jaarstukken 2020
PAGINA 83
3
SSC DeSom
Vestigingsplaats: Wognum
www.sscdesom.nl
Het is een samenwerkingsverband op gebied van ICT beheer. De deelnemende gemeenten zijn Drechterland, Enkhuizen, Stede Broec, Opmeer, Medemblik en Koggenland. Ook WerkSaam neemt ICT-diensten van DeSom af.
4
GGD Hollands Noorden
Vestigingsplaats: Alkmaar
www.ggdhollandsnoorden.nl
De GGD bewaakt, beschermt en bevordert de gezondheid en veiligheid van inwoners. Concreet betekent dit dat de GGD de volgende doelstellingen heeft: ondersteuning van gemeenten bij de realisatie en uitvoering van het lokaal gezondheidsbeleid; uitvoering van de wettelijke taken op het gebied van: jeugd; infectieziektebestrijding; kwetsbare inwoner; onderzoek, beleid en preventie.
5
WerkSaam Westfriesland
Vestigingsplaats: Hoorn
www.werksaamwf.nl
WerkSaam Westfriesland voert voor de zeven Westfriese gemeenten de Participatiewet uit. Daarnaast behandelt WerkSaam de aanvragen voor inkomensvoorziening oudere arbeidsongeschikte werknemers en zelfstandigen en voor bijstandsverlening zelfstandigen. Ook pakt zij laaggeletterdheid aan. WerkSaam wil iedereen die in Westfriesland kan participeren mee laten doen, waar mogelijk, in betaald werk. De talenten van mensen en de wensen van de werkgever staan daarbij centraal. Het doel van WerkSaam is vooral passend werk te vinden voor mensen. Regulier werk waar dat kan en beschut werk waar het nodig is. En uitkeringen verstrekken aan diegenen die dat nodig hebben.
6
Veiligheidsregio Noord-Holland Noord
Vestigingsplaats: Alkmaar
www.vrnhn.nl
De Veiligheidsregio is een samenwerkingsverband van zeventien gemeenten en hulpverleningsdiensten in Noord-Holland Noord. De Veiligheidsregio zorgt voor: • verkleining van de risico's op een crisissituatie; • goede voorbereiding op het bestrijden van incidenten; • een vlotte en adequate aansturing van de hulpverlening bij een ramp. Alle inzet wordt gecoördineerd vanuit een centrale organisatie waar onder andere het ambulancevervoer en de meldkamer zijn ondergebracht. Op dit moment loopt er een landelijk project om de meldkamerorganisaties te professionaliseren.
Jaarstukken 2020
PAGINA 84
7
Omgevingsdienst Noord-Holland Noord
Vestigingsplaats: Hoorn
www.odnhn.nl
De OD NHN voert de wettelijke milieutaken uit. Zij doet dit voor alle aangesloten gemeenten en de provincie Noord-Holland. Voor onze gemeente voert de OD NHN ook de bovenwettelijke taken uit.
8
Centraal Afvalverwijderingsbedrijf Westfriesland
Vestigingsplaats: Hoorn
www.hvcgroep.nl
De Westfriese gemeenten richtten het CAW op om beleid vast te stellen over huishoudelijke en overige afvalstoffen. En om deze uit te laten voeren. Eind 2019 is de gemeenschappelijke regeling gewijzigd: de bevoegdheid op het gebied van beleid, afvalverordening en de dienstverleningsovereenkomst met HVC ligt nu weer bij de individuele gemeenten zelf. Het CAW beheert de voormalige stortplaats in Westwoud. Ook oefent zij de rechten en plichten uit van het aandeelhouderschap HVC. De tenaamstelling zal in 2021 wijzigen naar Afvalbeheer.
9
Recreatieschap Westfriesland
Vestigingsplaats: Stede Broec
www.recreatieschapwestfriesland.nl
Het Recreatieschap Westfriesland (RSW) behartigt de gemeentelijke belangen op het gebied van de openluchtrecreatie, natuur en landschap. Het RSW zet zich in voor een rijkere, gevarieerdere natuur. En ook voor het ontwikkelen en beheren van diverse recreatiemogelijkheden en -gebieden.
10
Archeologie West-Friesland
Vestigingsplaats: Hoorn
www.archeologiewestfriesland.nl
De archeologiedienst behartigt de Westfriese belangen op het gebied van archeologie. Deze gemeenschappelijke regeling kent een centrumgemeenteconstructie. De gemeente Hoorn verricht de opgravingen zoals bedoeld in de Monumentenwet voor alle gemeenten. In 2018 is de regeling gewijzigd om deze in lijn te brengen met de Erfgoedwet. De gemeenten Schagen en Texel zijn hierdoor ook toegetreden.
Jaarstukken 2020
PAGINA 85
Vennootschappen en coöperaties 11
Bank Nederlandse Gemeenten
Vestigingsplaats: Den Haag
www.bngbank.nl
De BNG functioneert als huisbankier van de Nederlandse gemeenten. De BNG verstrekt de gemeente tegen gunstige voorwaarden geld. De bank heeft een AA+ rating. Dat is de op een na hoogste rating qua zekerheid.
12
Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord
Vestigingsplaats: Alkmaar
nhn.nl
Het Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord (ONHN) is de uitvoeringsorganisatie van het bestuurlijk afstemmingsoverleg (BAO). Dit is een overleg tussen de gemeenten in Noord-Holland Noord en de provincie Noord Holland. OHNH bevordert de economie in Noord-Holland Noord.
13
Stadshavens Medemblik B.V.
Vestigingsplaats: Medemblik
www.stadshavensmedemblik.nl
Stadshavens B.V. beheert en exploiteert de stadshavens in de kern Medemblik. Zij draagt bij aan een goede kwaliteit van het toeristisch product en het economisch belang van de gemeente. De gemeente is enige aandeelhouder van deze B.V.
14
Alliander N.V.
Vestigingsplaats: Arnhem
https://www.alliander.com/nl
Medemblik heeft aandelen Alliander. De wet bepaalt dat de aandelen van netwerkbedrijven in handen van de overheid blijven. Alliander beheert het regionaal netwerk voor gas en elektriciteit. Zij levert ook de complexe energie infrastructuur. Wij ontvangen eenmaal per jaar dividend.
Jaarstukken 2020
PAGINA 86
Overzichten 1
Totaaloverzicht
Dit overzicht geeft het bestuurlijke en financiële belang weer van de gemeente in de verbonden partijen. Ook geeft het een totaaloverzicht van de gemeentelijke bijdragen in de verbonden partijen. Bedragen * € 1.000,Programma Verbonden partij Belang
1,2,3
OBS
Centrumgemeente (Hoorn)
1
Westfries Archief Vertegenwoordiging in het AB
1
DeSom
Vertegenwoordiging in het AB
2
GGD
Vertegenwoordiging in het AB
2
WerkSaam
Vertegenwoordiging in het AB
3
Veiligheidsregio
Vertegenwoordiging in het AB
3
Omgevingsdienst Vertegenwoordiging NHN in het AB
3
CAW
Vertegenwoordiging in het AB
3
RSW
Vertegenwoordiging in het AB
3
Archeologie West-Friesland
Centrumgemeente (Hoorn)
Eigen vermogen 31-12-2020
Vreemd Resultaat vermogen 2020 31-12-2020
n.v.t.
n.v.t.
98
134
403
340
-
357
1.312
2.369
1.049
2.219
1.877
16.875
221
1.729
7.762
21.850
349
1.578
8.228
48.257
3.425
2.864
5.766
9.443
2.797
1.367
49
2.930
-118
-
1.943
1.867
5
252
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
47
Subtotaal bijdrage gemeenschappelijke regelingen 1
BNG
Aandeelhouder (0,025%)
3
ONHN*
Aandeelhouder (3,54%)
3
Stadshavens
Aandeelhouder (100%)
3
Alliander
Aandeelhouder (0,209%)
Subtotaal bijdragen vennootschappen en coöperaties Totale bijdragen verbonden partijen
Jaarstukken 2020
Bijdrage 2020
10.547 4.364.000
155.997.000
221.000
-
877
2.133
-212
137
426
843
27
-
4.328.000
5.094.000
224.000
137 10.684
PAGINA 87
* Betreffen de jaarcijfers 2019. Ten tijde van het opstellen van de jaarstukken waren de jaarcijfers 2020 nog niet vastgesteld. 2
Risico's
Dit overzicht laat de risico’s zien die niet zijn gedekt in de begrotingen van de verbonden partijen. Deze risico’s hebben we meegenomen in de berekening van het weerstandsvermogen. We verwijzen u verder naar de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Programma Verbonden partij Risico's 3
CAW
Garantstelling HVC
Totale bijdragen verbonden partijen
Jaarstukken 2020
Risico gemeente Medemblik 15.000 15.000
PAGINA 88
2.2.7 Grondbeleid Met ons grondbeleid leveren we een bijdrage aan de programma’s en onze vier thema’s in de begroting: We vergroten de leefbaarheid in onze kernen. Door financiële bijdragen uit de grondopbrengsten leveren we een bijdrage aan de instandhouding van gemeentelijke gebouwen en huisvesting en daarmee de leefbaarheid in onze kernen. We richten de grond die we ontwikkelen duurzaam in en we stellen eisen aan de duurzaamheid van nieuwbouwwoningen. Omwonenden en toekomstige bewoners participeren bij de inrichting van het woongebied. We werken samen met ontwikkelaars en bedrijven om de inrichting van het gebied vorm te geven. In deze paragraaf nemen we u mee in onze uitgangspunten van het grondbeleid. Ook laten we zien welke bouwgronden en bedrijventerreinen we in 2020 exploiteerden. Tenslotte geven we inzicht in de belangrijkste risico’s die we lopen bij het exploiteren van de grondexploitatie.
Uitgangspunten grondbeleid Hieronder vindt u de uitgangspunten van ons grondbeleid. 1 Uitgiftestrategie In de Nota Grondbeleid: legden we een aantal keuzes over ons grondbeleid vast; gaven we aan welke mogelijkheden de gemeente heeft volgens de Wet ruimtelijke ordening; stelden we ons strategisch grondbeleid vast. Dat laatste houdt in dat we per ontwikkelgebied kijken wat de beste aanpak is. Samenwerken met het bedrijfsleven of zelf verkopen. Belangrijke criteria bij het vaststellen van de beste aanpak zijn: van wie is de grond; willen we sturen op de ontwikkeling; het verwachte financiële resultaat; de ambtelijke capaciteit; de financiële risico’s. 2 Flexibele bestemmingsplannen We stellen flexibele bestemmingsplannen op om deze daarna stap voor stap te ontwikkelen. Daardoor kunnen we samen met de projectontwikkelaars snel en adequaat inspelen op de veranderende vraag van klanten. Met deze benaderwijze is er ruimte voor gevarieerde initiatieven. Dat betekent dat het eindresultaat niet vooraf is vastgesteld. 3 Grondprijzenbeleid Onze grondprijzen toetsen we jaarlijks aan de lokale en regionale marktontwikkelingen. In veel gevallen worden de gronden voor verkoop door een makelaar getaxeerd. We verwerken de grondprijs in de exploitatiebegrotingen van alle plannen. Uitgangspunt is maatwerk per kern. De rente en de disconteringsvoet bedragen circa 1,%.
Er is een kostenstijgingspercentage gehanteerd van 2%. Er is een opbrengststijging van 2% gehanteerd, tenzij de grondprijzen al contractueel vastliggen. De looptijden zijn voor de grexen verschillend, maar nooit langer dan 10 jaar.
Jaarstukken 2020
PAGINA 89
4 Geld Bij het starten van een nieuwe exploitatie is het nodig dat deze tenminste sluitend is. Met sluitend bedoelen we dat we alle kosten die we maken dekken door verkoopopbrengsten van de grond. Het gaat om de kosten van: voorbereiding; bouwklaar maken van de grond; gemeenschapsvoorzieningen zoals wegen, riolering en openbaar groen in het te bebouwen gebied. We zijn ook betrokken bij woningbouwontwikkeling waarbij we zelf niet de grond bezitten. In die situatie stellen we met de projectontwikkelaar een exploitatie- of samenwerkingsovereenkomst op, waarin de gemeentelijke plankosten worden verhaald. Uitgangspunt voor het verhaal van de gemeentelijke plankosten is de ministeriële regeling "Regeling plankosten exploitatieplan", met als toepassing de zogenaamde plankostenscan. De financiële risico’s bij zelfrealisatie liggen bij de projectontwikkelaar. 5 Winstneming In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is voorgeschreven hoe met winstneming moet worden omgegaan. Een belangrijk uitgangspunt is dat baten en lasten – en het daaruit vloeiende resultaat – moeten worden toegerekend aan de periode waarin deze zijn gerealiseerd. Bij meerjarige projecten betekent dit dat (de verwachte) winst niet pas aan het eind van het project als gerealiseerd moet worden beschouwd, maar gedurende de looptijd van het project tot stand komt en ook zo moet worden verantwoord.
Het verantwoorden van tussentijdse winst is daarmee geen keuze maar een verplichting. Globaal gezien is de formule voor het nemen van de tussentijdse winst als volgt: Percentage gerealiseerde kosten x percentage gerealiseerde inkomsten x verwacht resultaat. Het is nog wel mogelijk om specifieke in het desbetreffende grondexploitatiecomplex aanwezige risico's (geen algemene) in de formule op te nemen om de nodige voorzichtigheid te betrachten. 6 Reserves voor grondzaken Om de risico’s binnen de grondexploitaties op te vangen is een buffer nodig. Deze buffer heet de reserve bouwgrondexploitatie. De Raad stelde vast dat de reserve minimaal 20% van de boekwaarde van de gronden moet bevatten. Minimaal 20% omdat de reserve groot genoeg moet zijn om eventueel specifiek aanwezige risico's op te kunnen vangen.
Bouwgrond in exploitatie Resultaten en prognoses Volgens de BBV mogen we gronden indelen in de categorieën ‘gronden in exploitatie’ of ’strategische gronden’. Op dit moment hebben we 12 plannen in exploitatie. Daarnaast ontwikkelen ontwikkelaars 12 plannen. In 2020 behaalden we een resultaat van € 1.250.000. Dit betreft: Bedragen * € 1.000,2020 Het opheffen van voorzieningen Het realiseren van winsten en verliezen Totaal Jaarstukken 2020
1.003 247 1.250 PAGINA 90
Voorzieningen Betreft het opheffen van voorzieningen voor bouwen buiten bestaand stedelijk gebied voor: Bedragen * € 1.000,2020 Weeshuis Molenblik in Medemblik
509
Bloesemgaerde Noord Wognum
494
Totaal
1.003
Winsten en verliezen Bedragen * € 1.000,2020 Winsten Kreeklanden
Nibbixwoud
10
De Schuitvaerder
Onderdijk
6
Boogerd
Wognum
2
Wfo/Abc
Wervershoof
2
SEW terrein
Nibbixwoud
247
Subtotaal
267
Verliezen Bloesemgaerde
Wognum
8
Centrum-Westrandplan
Wervershoof
12
Subtotaal
20
Saldo resultaat winsten en verliezen
247
Toelichting De winstneming bij het SEW-terrein heeft betrekking op de voortgang van het complex (de toerekening van de winst naar de periode waarin deze gerealiseerd wordt). Zie hoofdstuk winstneming. De winstsaldo’s bij Kreeklanden, De Schuitvaerder, Boogerd, WFO/ABC, en het verliessaldo bij Bloesemgaerde is vanwege de afronding van deze grondexploitaties. Het verliessaldo bij het Centrum-Westrandplan wordt veroorzaakt door nagekomen kosten. Deze grex was in principe afgerond, echter vanwege de te grote bodemdaling dienden er herstelwerkzaamheden (ophoging) ten aanzien van de (verzakte) weg en riolering plaats te vinden. Voorzieningen Aangezien er sprake was van planologische risico’s inzake de ontwikkeling zijn in het verleden voor de complexen Weeshuis/Molenblik en Noordzijde Bloesemgaerde voorzieningen getroffen. Doordat de benoemde risico’s zijn opgeheven vallen deze voorzieningen vrij. Een overzicht van de woningexploitaties in onze gemeente vindt u onder Overzicht.
Jaarstukken 2020
PAGINA 91
Bedrijven in exploitatie Op dit moment exploiteren we vier bouwterreinen, waarvan het bedrijventerrein WFO/ABC in 2020 is afgerond. We berekenden de prognose op deze gronden opnieuw. Dat levert een positieve verwachting op van € 557.000. De uitgifte van bedrijventerrein trekt gestaag aan. Wij verwachten dat twee van de overige drie bedrijventerreinen (Overspoor in Nibbixwoud en Bedrijventerrein Oost in Andijk) in 2021 zijn uitverkocht en worden afgerond. Daarnaast exploiteren projectontwikkelaars twee terreinen in de gemeente. Een overzicht van de exploitaties van bedrijventerreinen in onze gemeente vindt u onder Overzicht. Risico's Grondexploitatie is een risicovolle activiteit waarmee we winst of verlies kunnen maken. In het afgelopen jaar realiseerden we een resultaat van € 1.250.000 (zie voorgaand). De resultaatbestemming komt aan de orde bij de vaststelling van de jaarrekening. Het beleid van de Provincie vormt een risico. De Provincie schrijft voor dat we geen woningen mogen bouwen in landelijk gebied, tenzij we aantonen dat we niet kunnen bouwen binnen bestaand stedelijk gebied, er kwalitatief een juiste toevoeging plaatsvindt en er binnen de kwantitatieve randvoorwaarden wordt gebouwd. Daarnaast worden er aan bouwen in landelijk gebied extra eisen gesteld qua duurzaamheid, circulariteit en dient de ontwikkeling natuur inclusief en klimaat adaptief te zijn.
Op dit moment heeft de gemeente 1 woningbouwlocatie (de Tegel in Wervershoof) in landelijk gebied waarvoor de definitieve provinciale goedkeuring nog moet worden verkregen. Echter de Tegel was al gewaardeerd naar agrarische waarde, zodat er op dit moment geen financiële risico's aanwezig zijn op dit onderwerp.
Jaarstukken 2020
PAGINA 92
Overzicht Hierna vindt u een overzicht van alle exploitaties per 31 december 2020 in onze gemeente. Woningexploitaties In eigen beheer
Projectontwikkelaar
Bedrijventerrein In eigen beheer
Projectontwikkelaar
Abbekerk Abbekerk Gemeentewerf/IJsbaan Bonte paard
Andijk Oost-Andijk
Medemblik De Klink Locatie Stadtman
Andijk
Andijk
Wognum
De Linten
Mantelhof Bangert Midden Sorghvliet Hoekweg 25 Kleingouw 179 Hoek Middenweg (vm tankstation)
Overspoor fase 1
Medemblik
Benningbroek
Zwaagdijk-Oost
DEK-terrein Weeshuis/Molenblik
Vlaar
WFO/ABC
Midwoud
Medemblik
Tripkouw
Medemblik aan Zee
Nibbixwoud
Nibbixwoud
SEW-terrein
AH locatie Gymzaal Ganker
Onderdijk
Zwaagdijk-Oost
De Schuitvaerder
De Gracht/Het lint
Wervershoof Centrum Westrandplan Wognum Bloesemgaerde-Noord Bloesemgaerde Kreeklanden Boogerd
Jaarstukken 2020
PAGINA 93
3 Jaarrekening
Jaarstukken 2020
PAGINA 94
3.1 Overzicht van baten en lasten en de toelichting Hier nemen we u mee in het financiële huishoudboekje 2020 van onze gemeente. Per programma laten we zien hoeveel ons beleid kostte. Deze vergelijken we met de begroting 2020. Bedragen * € 1.000,Verschil realisatie Begroting na begroting na Realisatie wijziging wijziging 2020 2020 2020
Begroting 2020
Baten: 1 Dienstverlening en organisatie
75.749
72.483
3.266
72.348
2 Samen leven en ondersteuning
17.295
10.915
6.380
10.559
3 Wonen, werken en recreëren
20.576
19.059
1.517
13.561
Totaal van de baten
113.620
102.457
11.163
96.468
1 Dienstverlening en organisatie
18.389
18.235
154
17.908
2 Samen leven en ondersteuning
63.404
52.261
11.143
49.699
3 Wonen, werken en recreëren
37.029
38.366
-1.337
31.996
Totaal van de lasten
118.822
108.862
9.960
99.603
Saldo voor bestemming reserves
-5.202
-6.405
1.203
-3.135
Onttrekking van reserves
8.028
6.926
1.102
3.177
Toevoeging van reserves
2.932
521
2.411
42
Mutaties reserves
5.096
6.405
-1.309
3.135
Saldo na bestemming reserves
-106
-
-106
-
Lasten:
De algemene dekkingsmiddelen, overhead en vennootschapsbelasting zijn opgenomen onder programma 1 Dienstverlening en organisatie, zie ook programma 1. Gemeente Medemblik heeft een solide financiële positie. Er wordt een onderbouwde kostenraming voor het lokale pakket noodmaatregelen opgesteld. De financiële consequenties hiervan worden verwerkt in de kadernota 2021. In de paragraaf weerstandsvermogen wordt nader ingegaan op de status van maatregelen bij het opmaken van de jaarstukken.
Jaarstukken 2020
PAGINA 95
Analyse rekeningresultaat De jaarrekening sluit met een negatief resultaat van -/- € 105.553. Onderstaand overzicht bevat een analyse van dit verschil. Totaalanalyse Sociaal domein
-4.864
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een tekort van € 2.800.000. Na het opstellen van de Herfstnota is dit tekort hoger uitgevallen. De raad is hierover geïnformeerd met een informatienota. Corona
824
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 1.110.000. In de paragraaf bedrijfsvoering is een onderdeel corona opgenomen. Personeelskosten
349
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 135.000. We verwijzen naar de paragraaf bedrijfsvoering over de verantwoording over de personeelskosten. College en raad
74
Binnen verschillende budgetten houden we geld over. Burgerzaken
81
De uitgaven voor (digitale) dienstverlening vielen lager uit dan verwacht. Grondzaken De opbrengsten van grondverkopen vielen hoger uit dan verwacht. Dit betrof verschillende stukken grond. Het grootste deel komt door een bijdrage die we ontvingen voor het zonnepark bij de Tripkouw in Midwoud.
339
Bedrijfsvoering (overhead)
-82
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een nadeel van € 101.000. Diverse kleine overschrijdingen zorgen voor een hoger tekort. Rente
232
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 253.000. Bij het opstellen van de jaarrekening concludeerden wij dat we minder rente konden toerekenen aan de grondexploitaties (regels commissie BBV). Dat zorgt voor een nadeel. OZB opbrengsten
103
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 35.000. Gedurende het hele jaar worden panden (gedeeltelijk) gereed gemeld. De resterende meeropbrengst is daarom het gevolg van areaaluitbreiding. Algemene uitkering
1.159
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 948.000. Het voordeel is door verschillende onderdelen van de algemene uitkeringen hoger uitgevallen. Voorziening debiteuren We berekenen jaarlijks de toevoeging aan de voorziening debiteuren. Per einde jaar hebben we geld moeten bijstorten in de voorziening.
Jaarstukken 2020
-213
PAGINA 96
Vennootschapsbelasting
68
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een nadeel van € 64.000. In de Herfstnota is aangegeven dat in het nadeel ook de aangepaste aangifte van 2019 zat. Dat is niet het geval. Zodoende is de teruggaaf van 2019 niet meegenomen. Dit levert een voordeel op van € 132.000. Onderhoud openbare ruimte
293
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 230.000. Bij het opstellen van de jaarrekening stellen we vast dat we nog € 63.000 extra niet hebben uitgegeven. Economische zaken
107
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 96.000. Diverse kleine voordelen zorgen ervoor dat dit overschot hoger uitvalt. Recreatie
-87
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een nadeel van € 80.000. Diverse kleine nadelen zorgen ervoor dat dit tekort hoger uitvalt. Onderhoud sportvelden
-164
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een nadeel van € 142.000. Diverse kleine nadelen zorgen ervoor dat dit tekort hoger uitvalt. Cultuurzaken Door corona konden verschillende culturele evenementen niet doorgaan. Bijvoorbeeld het cultureel evenement de Gouden Nacht ging niet door. Ook hebben we geen kosten gemaakt voor de museum bus, waren er minder uren nodig voor het bijhouden van de culturele uitagenda en heeft de cultuur coördinator minder uren gedraaid. Daarnaast stond er € 20.000 geraamd voor subsidie aan het Centrum voor Water. De beoogde doorontwikkeling van het Poldermuseum naar een Centrum voor Water is gestagneerd en van de mogelijkheid voor subsidie is geen gebruik gemaakt.
73
Algemeen voorzieningen (subsidies) In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 40.000. Daarnaast houden we geld over op het budget peuterspeelzalen dat bestemd is voor het subsidiëren van peuteropvang voor ouders die niet in aanmerking komen voor kinderopvangtoeslag. Het positieve saldo over 2020 (€ 135.000) is te verklaren uit een lager aantal ouders dat een beroep moest doen op gemeentelijke subsidiëring van peuteropvang dan aanvankelijk begroot. Daarnaast is er over het subsidiejaar 2019 € 61.000 aan te veel uitgekeerde subsidie aan de kinderopvangaanbieders teruggevorderd.
187
Afval Het afgelopen jaar bent u meerdere keren geïnformeerd over de hogere afvalkosten 2020 (o.a. bij de beantwoording van de raadsvragen over de afvalstoffenheffing, de risico-inventarisatie van de begroting en de vergaderstukken van AB CAW van 26 november). De verwerking van afval viel € 282.000 hoger uit. Inclusief kwijtscheldingen komt het tekort op € 372.000. We stellen voor om € 334.000 te onttrekken aan de voorziening afvalstoffenheffing. Hiermee dekken we deels het tekort van de afvalverwerking. We dekken niet het volledige tekort omdat we het restant van de voorziening verwachten in te zetten in 2022 om de eenmalige projectkosten van het recycleplan af te dekken.
-372
Jaarstukken 2020
PAGINA 97
Riolering We maakten in 2020 een inhaalslag op het onderhoud van de gemalen. We gaven daardoor meer geld uit dan verwacht. Dit had gevolgen voor de BTW toerekening aan de voorziening. Dat levert een voordeel op voor de begroting. Daarnaast viel de overheadtoerekening hoger uit dan berekend. Ook dit zorgt voor een voordeel.
214
Lijkbezorging
-98
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een nadeel van € 95.000. Dit nadeel viel iets hoger uit. 1.249
Grondexploitaties
Binnen de grondexploitaties zijn resultaat nemingen gedaan. Daarnaast berekenden we de voorzieningen opnieuw. Dit levert een voordeel op. We verwijzen voor een uitgebreide toelichting naar de paragraaf grondbeleid. 208
Omgevingsvergunningen
In de Herfstnota hebben we rekening gehouden met een voordeel van € 215.000. Dit voordeel viel iets lager uit. 214
Overige verschillen Totaal
Jaarstukken 2020
-106
PAGINA 98
3.1.1 Dienstverlening en organisatie Baten en lasten Het overzicht bevat de verplichte taakvelden. Bedragen * € 1.000,Verschil realisatie Begroting na begroting na Realisatie wijziging wijziging 2020 2020 2020
Begroting 2020
Baten: 0.1
Bestuur
9
11
-2
11
0.2
Burgerzaken
469
473
-4
473
0.4
Overhead
1.115
934
181
899
0.5
Treasury
738
451
287
451
0.61
OZB woningen
4.179
4.156
23
4.056
0.62
OZB niet-woningen
2.583
2.519
64
2.519
0.64
Belastingen overig
190
190
-
190
0.7
Alg. uitkering/uitk. Gem.fonds
66.453
63.749
2.704
63.749
0.8
Overige baten en lasten
13
-
13
-
0.9
Vennootschapsbelasting (VpB)
-
-
-
-
75.749
72.483
3.266
72.348
Totaal baten Lasten: 0.1
Bestuur
2.382
2.368
14
2.336
0.2
Burgerzaken
1.863
1.995
-132
1.886
0.4
Overhead
12.973
12.885
88
12.809
0.5
Treasury
-69
-93
24
-137
0.61
OZB woningen
396
396
-
291
0.62
OZB niet-woningen
-
-
-
-
0.64
Belastingen overig
646
684
-38
573
0.7
Alg. uitkering/uitk. Gem.fonds
-
-
-
-
0.8
Overige baten en lasten
266
-
266
150
0.9
Vennootschapsbelasting (VpB)
-68
-
-68
-
Totaal lasten
18.389
18.235
154
17.908
Saldo voor bestemming reserves
57.360
54.248
3.112
54.440
0.10
Onttrekking van reserves
8.028
6.926
1.102
3.177
0.10
Toevoeging van reserves
2.932
521
2.411
42
5.096
6.405
-1.309
3.135
62.456
60.653
1.803
57.575
Mutaties reserves Saldo na bestemming reserves Jaarstukken 2020
PAGINA 99
3.1.2 Samen leven en ondersteuning Baten en lasten Het overzicht bevat de verplichte taakvelden. Bedragen * € 1.000,Verschil realisatie Begroting na begroting na Realisatie wijziging wijziging 2020 2020 2020
Begroting 2020
Baten: 4.2
Onderwijshuisvesting
543
426
117
405
4.3
Onderwijsbeleid/leerlingzaken
702
589
113
589
5.2
Sportaccomodaties
606
533
73
487
5.3
Cult.presentatie, -productie
-
-
-
-
5.4
Musea
490
265
225
2
5.5
Cultureel erfgoed
37
51
-14
25
5.6
Media
-
-
-
-
6.1
Samenkracht en burgerpart.
64
81
-17
81
6.2
Wijkteams
38
33
5
33
6.3
Inkomensregelingen
14.448
8.687
5.761
8.687
6.4
Begeleide participatie
-
-
-
-
6.5
Arbeidsparticipatie
-
-
-
-
6.6
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
-
-
-
-
6.71
Maatwerkdienstverlening 18+
368
250
118
250
6.72
Maatwerkdienstverlening 18-
-
-
-
-
6.81
Geëscaleerde zorg 18+
-
-
-
-
6.82
Geëscaleerde zorg 18-
-
-
-
-
7.1
Volksgezondheid
-
-
-
-
17.296
10.915
6.381
10.559
Totaal baten Lasten: 4.2
Onderwijshuisvesting
2.197
2.048
149
1.947
4.3
Onderwijsbeleid/leerlingzaken
1.788
1.738
50
1.729
5.2
Sportaccomodaties
4.704
4.723
-19
3.537
5.3
Cult.presentatie, -productie
326
338
-12
333
5.4
Musea
975
819
156
391
5.5
Cultureel erfgoed
110
111
-1
101
5.6
Media
850
823
27
805
6.1
Samenkracht en burgerpart.
3.025
4.368
-1.343
3.678
6.2
Wijkteams
1.595
1.865
-270
1.779
6.3
Inkomensregelingen
16.216
11.626
4.590
11.587
Jaarstukken 2020
PAGINA 100