Bijlage 1 Regiovisie op de zorg
Tekst van het document
Locatie
Opgericht in
Status
Chicago
2012
Loopt
Resultaat 15% reductie (her)opname
Locatie Gestart per Den Bosch, Friesland, 2018 Amsterdam, Rotterdam
Resultaat Toename welzijn, afname zorgvraag
Lessons learned & Succesfactoren ▪ Technologie kan helpen in (pro)actieve opsporing bij hoog risicogroepen en vooral als ondersteuning van de patiënt of zorgverlener ▪ Richt het zorgproces in op bevorderen van zelfredzaamheid (in een sociale context als een buurthuis) in plaats van het voorkomen van een bepaald ziektebeeld ▪ Maak ook financiële afspraken, bijv een gezamenlijk financieringsfonds. Doordat de baten en lasten bij verschillende partijen vallen is er een financiële drempel
Bron: 1www.zorginnovatie.nl/innovaties/obli, 2www.focuscura.com, 3www.earlysense.com, 4van der Burg et al. (2020): Long-term effects of telemonitoring on healthcare usage in patients with heart failure or COPD. Zorgvisie: Sociale benadering dementie bespaart op uitgaven Wlz (560K voor 38 casussen) * Een wooncoach is een ervaren zorgprofessional die voor regie © IG&H - Utrecht 2021 zorgt in het proces (vergelijkbaar met een casemanager), ** Huisarts, thuiszorg, casemanager en welzijnsmedewerker Regiovisie WSD
81
e.
Personeel | Inspirerende voorbeelden: verhoog (zij)instroom door opleidingsmaatwerk, verlaag uitstroom door werkplezier en variëteit te verhogen
‘Carrièreswitchers1’
Herschrijven takenpakket2
Ontschotten van arbeidsmarkt3
▪ Landelijke organisatie die ondersteunt en behandelt in de GHZ, jeugdzorg en GGZ ▪ In nauwe samenwerking met de opleidingsinstituten in de regio, biedt Pluryn zij-instromers een 2-jarig omscholingstraject, waarin men na 6 weken direct aan de slag kan onder begeleiding ▪ Dit resulteerde in 600 aanmeldingen voor 60 plekken en in een HR Zorg Award 2018
▪ Zorgpact Midden-NL is gestart met de CanMEDS-systematiek dat verschillende rollen van zorgprofessionals beschrijft ▪ De methodiek leert om het werk anders te organiseren met als doel medewerkers kennis en inzicht te geven in hun rol en waarde binnen het team ▪ Betere taakverdeling, lagere werkdruk, functieniveau past beter bij het opleidingsniveau wat de kans op behoud van personeel vergroot
▪ De Werkgeverij is een samenwerkingsverband in de Zorg en Kinderopvang (nu 12 organisaties m.n. in Gelderland) waarbij werkgevers onderling werk, professionals en ook scholingsmogelijkheden delen ▪ Medewerkers kunnen zich vrijwillig aanmelden voor werk van andere werkgevers ▪ De Werkgeverij zorgt voor flexibeler kunnen inspelen op over- of onderbezetting, betere samenwerking en meer variabiliteit in het werk
Gestart per
Status
2018
Afgerond
Doel Bevorderen van (zij) instroom
Gestart per
Status
Doel
Gestart per
Status
2017
Afgerond
Uitstroom dempen
2017
Loopt
Doel Regionale personeelsinrichting
Lessons learned & Succesfactoren ▪ Pooling van medewerkers en werk zorgt voor beter passende roosters en op termijn voor behoud van mensen in de sector. Maak deelname voor organisaties laagdrempelig – hoe meer partijen meedoen, des te beter het platform werkt ▪ Maatwerktrajecten verlagen studiedrempels (versneld, op eigen tempo, doorlopende leerlijnen) ▪ Professionals gaan zelf aan de slag met het terugdringen van de regeldruk, maar worden daarbij ondersteund met methodieken en best practices
Bron: 1Zorgvisie: De Jonge: ‘Carrière Switchers Pluryn verdient landelijke navolging, 2Zorgpact Midden NL: CanMEDS-rollen in de praktijk van ouderenzorg, 3werkgeverij.nl © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
82
e.
Personeel | Regiovoorbeelden: veel regionale initiatieven reeds gestart; focus ligt met name op bevordering instroom en opleidingsmogelijkheden
Extra Strong!1 Initiatief voor betere aansluiting met de praktijk
Regionaal Platform voor Opleiding2 Beter opleiden door middel van kennisuitwisseling
Regionale Actieplan Aanpak Tekorten3 Regionale afspraken en actiepunten
▪ Extra Strong is een initiatief van ROC Mondriaan om de aansluiting van onderwijs op de arbeidsmarkt in de zorg te optimaliseren ▪ Door middel van online trainingen en ‘innovatiewerkplaatsen’ (waar werkgevers, studenten en leerkrachten elkaar treffen) is het doel om opleidingsrendement en mogelijkheden te vergroten ▪ In de WSD regio doen o.a. Reinier de Graaf Groep, Careyn en Pieter van Foreest mee
▪ Vanuit de werkgeversvereniging van regio Haaglanden en NWN ‘ZorgZijnWerkt’ zijn er twee regionale platforms opgericht voor de kennisuitwisseling in het opleiden van zorgpersoneel ▪ Zo bestaat er een regionaal Platform Opleiders en Stageplatform waarin onderwijsorganisaties en zorgaanbieders in de regio informatie en ervaringen delen met betrekking tot stages of opleiding algemeen
▪ Regionaal concrete plannen en afspraken* die zijn vastgelegd in een intentieverklaring (’18-’21)*. Er zijn 5 actielijnen: 1. De instroom verhogen 2. Loopbaankeuze positief beïnvloeden 3. Opleidingsrendement verhogen 4. Mogelijkheden opleiding vergroten 5. Aantrekkelijke werkomgeving creëren ▪ Dit heeft er o.a. toe geleid dat (afgewezen) sollicitanten via zorgenwelzijnplein.nl alsnog elders in de zorg terecht kunnen
Gestart per
Gestart per
Status
Resultaat
Gestart per
Status
2017
Loopt
Meer kennisuitwisseling
2018
Loopt
2016
Resultaat Hogere instroom bij ROC Mondriaan, toename van ~700 studenten in 20184
Resultaat O.a. betere samenwerking in sollicitatieproces
Lessons learned & Succesfactoren ▪ Er is aansluiting bij bestaande platforms om onderling kennis, ervaringen, data en projecten te delen ▪ Er zijn concrete afspraken gemaakt en intentieverklaringen afgegeven om o.a. instroom te verhogen en personeel te behouden ▪ Dit biedt potentieel voor regionaal maatwerk en verdere invulling van de afspraken en projecten die al zijn gemaakt of uitgevoerd
Bron: 1 Extrastrong.pro, 2www.zorgzijnwerkt, 3www.zorgzijnwerkt.nl/raat, 4ZorgZijnWerkt Onderwijsupdate november 2018 *Dit geldt voor ruim 20 zorgorganisaties, onderwijsinstituten en gemeenten in de regio, waaronder Argos Zorggroep, Careyn, GGZ Delfland, Pieter van Foreest en gemeente Den Haag en Zoetermeer © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
83
e.
Personeel | Landelijke programma’s: maak gebruik van landelijke initiatieven om regionaal samenwerking vorm te geven en acties uit te voeren Ik zorg1
Excellente zorg2
(Ont)Regel de Zorg3
RegioPlus4
▪ Grootschalig wervingscampagne om meer studenten, zijinstromers en herintreders te laten kiezen voor een baan in de zorg ▪ Geïnteresseerde worden doorgeleid naar een Regionaal contactpunt, waar men informatie krijgt over werken en leren in de zorg en eventueel een loopbaanadvies ontvangt via het project ‘Sterk in je Werk’
▪ Excellente zorg van V&VN helpt zorginstellingen om een goede werkomgeving te creëren voor verzorgende & verpleegkundige ▪ Dit leidt tot betere & veiligere zorg maar ook tot een cultuur waarin personeel in hun kracht staat en aangetrokken en behouden wordt voor het vak
▪ Landelijk programma om de regeldruk bij personeel te verminderen door anders te werken dat kan leiden tot lagere werkdruk, lager verzuim en tevreden werknemers ▪ Zo heeft het RdGG 50% tijdsbesparing gerealiseerd bij patiënt en verpleegkundige door overbodige metingen te schrappen bij patiënten met kanker van plasmacellen
▪ Landelijke samenwerking tussen 14 regionale verbanden in zorg en welzijn en de schakel tussen landelijk beleid en regionale (RAAT*) uitvoering voor behoud en aantrekken van voldoende en gekwalificeerd personeel ▪ In de regio WSD zijn voornamelijk GGZ en VVTinstellingen aangesloten, maar ook aanbieders in de Zvw kunnen aanhaken
Gestart per
Status
Gestart per
Status
Gestart per
Status
Gestart per
Status
2018
Loopt
2009
Loopt
2018
Loopt
2009
Loopt
Doel Bevorderen van zij(instroom
Doel Uitstroom dempen
Doel Uitstroom dempen
Doel Regionaal samenwerken
Lessons learned & Succesfactoren ▪ Behoud van personeel in eerste (twee) jaar blijkt cruciaal: Als (zij)instromers niet (direct) inzetbaar zijn in de eigen organisatie, kijk dan ook bij een collegainstelling ▪ Succesfactoren in trajecten om werkplezier te verhogen zijn o.a. directe betrokkenheid van eigen personeel én betrokkenheid van bestuur ▪ Put uit bestaande initiatieven of landelijke programma’s om de regeldruk bij personeel te verminderen Bron: 1www.ontdekdezorg.nl, 2www.venvn.nl/excellente-zorg, 3www.ordz.nl, 4www.regioplus.nl *RAAT (Regionale Actieplannen Aanpak Tekorten) is het regionale samenwerkingsverband tussen werkgevers in, vakorganisaties, onderwijsveld, zorginkopers) en het regionaal werkbedrijf om nieuwe medewerkers te werven en professionals voor de zorg te behouden © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
84
f.
Intramurale capaciteit: partijen erkennen de opgave en committeren zich m.b.v. een convenant om ~500 intramurale plekken te realiseren vóór 2025 ■ Het doel is om in de regio tot 2025 zijn (minimaal) ~500 intramurale plekken te realiseren die goed aansluiten bij de behoefte van ouderen en de sociale omgeving en geschikt zijn voor zorg met behandeling. Van deze ~500 plekken staan er al ~200 gepland
Doelstelling
■ Deze doelstelling is een streven en bedoeld als stimulans voor uitbreiding, niet als mogelijke remming wanneer de doelstelling in zicht komt ■ We beogen met de uitbreiding de druk op de zorg en personeel te verlagen en de kwaliteit van leven en zelfredzaamheid bij de bewoners te verhogen ■ We creëren draagvlak en urgentiebesef bij alle betrokken partijen en maken afspraken die zorgen voor meerjarig commitment
1. Meerjarig convenant dat per gemeente lokaal verder uitgewerkt wordt met afspraken over o.a. inzet en consequenties van verschil in tempo 2. De voortgang wordt periodiek gemonitord en geëvalueerd in een regionaal en lokaal overleg. Hierin wordt ook de opgave op langere termijn steeds in acht genomen, aangezien het tekort ook na 2025 zal oplopen
Aanpak
3. Checklist met randvoorwaarden en succesfactoren op grond, bouw/ontwerp en financiering/beheer
NB: nadere uitwerking en achtergrond informatie van de volledige werkagenda is te vinden in een apart document © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
85
f.
Nieuwe woonoplossingen: ouderen kunnen zo lang mogelijk prettig wonen door gebruik van bewezen concepten en gezamenlijke afspraken over inzet en financiering ■ Het doel is om in de regio 1850 nieuwe woonoplossingen te realiseren voor zorgbehoevende ouderen waarin men langer prettig en veilig in de thuisomgeving kan blijven wonen en waarmee mogelijk intramurale opname kan worden voorkomen of uitgesteld
Doelstelling
■ Deze doelstelling is een streven en bedoeld als stimulans voor uitbreiding, niet als mogelijke remming wanneer de doelstelling in zicht komt ■ Opstellen van randvoorwaarden en succesfactoren op regionaal niveau dat op lokaal niveau als handvat kan gelden om samen snel en efficiënt nieuwe woonoplossingen te realiseren
1. Convenant met prestatieafspraken, randvoorwaarden en gevraagde inzet van betrokken partijen dat op lokaal niveau zorgt voor commitment en als handvat kan gelden om samen snel en efficiënt nieuwe woonoplossingen te realiseren. Hierbij kunnen partijen ook gebruik maken van het overzicht met bewezen woonconcepten
Aanpak
2. De voortgang wordt regionaal bewaakt door periodieke monitoring en evaluatie waarin alle partijen elkaar aanspreken als er onvoldoende voortgang wordt gemaakt en lokaal is er iemand die de blijvende verbinding en motivatie van partijen waarborgt 3. We activeren en informeren ouderen over nieuwe woonoplossingen d.m.v. ‘positieve’ en ‘negatieve’ communicatie
NB: nadere uitwerking en achtergrond informatie van de volledige werkagenda is te vinden in een apart document © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
86
f.
Netwerkzorg: eerder ingrijpen in het zorgproces van kwetsbare ouderen door betere doorstroom naar wijkverpleging of multidisciplinaire triage en behandelplan ■ Doorstroom van cliënten vergemakkelijken of eerder ingrijpen in het zorgproces/ zorgcarrière van ouderen door goede samenwerkingsafspraken
Doelstelling
■ De uiteindelijke ambitie is om waar mogelijk intramurale zorg of een (grote) toename in het zorggebruik te voorkomen en/of uit te stellen en de periode dat iemand veilig en met behoud van kwaliteit van leven in de thuissituatie (mogelijk in een andere woning) kan blijven wonen wordt verlengd, met minimaal behoud van kwaliteit en toegankelijkheid van zorg
1. Inzicht in & koppelen van vraag en aanbod wijkverpleging Coördinatie van wijkverpleging via transferverpleegkundigen op korte termijn. Op langer termijn, willen we het coördinatiepunt ‘Urgentie Thuis en Dan’ uitbreiden met meerdere partijen die gezamenlijke verantwoordelijkheid dragen. De patiënt is zo sneller op de juiste plek, huisartsen houden meer tijd over voor andere zaken en voor het ziekenhuis betekent dit minder onnodige acute opnames
Aanpak
2. Multidisciplinaire ouderenbenadering bij kwetsbare ouderen Samenwerkingsafspraken over het signaleren van ouderen met een ‘niet-pluis’ gevoel bij de SEH of HAP (vaak pg klachten of een incident), waarna een huisarts of SO een melding krijgt en een MDO op kan zetten voor triage met integraal behandelplan
NB: nadere uitwerking en achtergrond informatie van de volledige werkagenda is te vinden in een apart document © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
87
f.
Preventie: mensen met dementie leven prettiger en langer thuis door een sociale benadering met ondersteuning op maat vanuit het medische én sociale domein ■ We willen in de regio ouderen (en mantelzorgers) in een eerder stadium ondersteunen om zelfredzaam en weerbaar te blijven door in de ondersteuning beter in te spelen op de domeinen die naast het medische domein ook van grote invloed zijn op de kwaliteit van leven
Doelstelling
■ Daarmee kunnen we een bijdrage leveren om de druk op de intramurale zorgvraag in de verpleeghuizen te voorkomen, uitstellen of verlichten en ook andere zorg zoals acute ziekenhuisopnames te voorkomen
■ Pilot starten van sociale benadering bij dementie dat vroegtijdig psychosociale ondersteuning kan bieden aan thuiswonende ouderen met dementie en hun naaste familieleden door een integrale aanpak van een ‘sociaal benaderingsteam’ bestaande uit mensen met medische, psychologische en sociale expertise
Aanpak
■ Eerdere pilots van deze benadering laten positieven resultaten zien: betere kwaliteit van leven tegen lagere kosten over alle schotten heen (inclusief uitstel van intramurale Wlz-zorg)
NB: nadere uitwerking en achtergrond informatie van de volledige werkagenda is te vinden in een apart document © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
88
f.
Personeel: platform op uitwisseling van kennis en kunde en regionale samenwerking op behoud en inzet van personeel ■ We hebben in de regio een opgave om de stijgende zorgvraag in de ouderenzorg goed op te vangen. Voldoende beschikbaar gekwalificeerd personeel is hierbij randvoorwaardelijk
Doelstelling
■ De focus ligt op de gezamenlijke activiteiten die bijdragen aan langer behoud van voldoende personeel in de zorgsector in de regio. We zijn ons ervan bewust dat hiermee niet het volledige personeelstekort wordt opgelos. Samenwerkingsverbanden als de RotterdamseZorg en ZorgZijnWerkt richten zich op instroom en opleiding. ■ In de regio willen we meer van elkaar willen leren en weten op het gebied van innovaties die bijdragen aan langer behoud van personeel. Nu heerst er het gevoel dat iedereen zijn eigen wiel aan het uitvinden is als het gaat om duurzame en efficiëntere inzet van personeel
■ Ontwikkelen van een regionaal platform waarop men kennis en expertise over duurzamer en efficiëntere inzet van personeel (oftewel “meer doen met minder beschikbaar personeel, met behoud van kwaliteit van zorg”)
Aanpak
■ Het platform is meer dan alleen een plek met informatie, maar versterkt juist de regionale samenwerking en verbinding door snel met elkaar in contact te kunnen komen voor verdere toelichting, kennisuitwisseling over innovatie en toekomstbestendige inzet van personeel, en ervaringen met implementatie van arbeidsbesparende innovaties.
NB: nadere uitwerking en achtergrond informatie van de volledige werkagenda is te vinden in een apart document © IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
89
g.
Bijlage: Beschrijving gekoppelde declaratiedata DSW en zorgkantoor Beschrijving gekoppelde declaratiedata Bronnen ▪ Op BSN-nummer is zorgverzekeringsdata van DSW en Wlz-data van het zorgkantoor gekoppeld door BI-specialisten van DSW ▪ De data is geanonimiseerd waarbij gevoelige informatie zoals BSN-nummer en woonadres is uit de data gehaald, en de declaratiegegevens zijn geaggregeerd op maandniveau.
Verzekerden ▪ Alle verzekerden met een leeftijd van 65+ ▪ Deze verzekerden zijn woonachtig in één van de acht gemeenten: Delft, Lansingerland, Maassluis, Midden-Delfland, Pijnacker-Nootdorp, Schiedam, Vlaardingen en Westland ▪ Verzekerden kunnen in alleen DSW Zvw data bekend zijn, alleen in zorgkantoor Wlz data bekend zijn, of in beide. Hiermee onderscheiden we drie groepen: ▪ Alleen Zvw: ouderen die een zorgverzekering bij DSW hebben, maar geen Wlz-indicatie. Deze groep is gebruikt om de zorgkosten van thuiswonenden met thuiszorg en zelfstandigen te vergelijken met ouderen met een Wlzindicatie, en voor de analyses op de totale 8%-groep ▪ Zvw + Wlz: ouderen die zowel een zorgverzekering bij DSW als een Wlzindicatie hebben. Bij deze groep zijn Zvw zorgkosten vergeleken met ouderen die geen Wlz-indicatie hebben, maar is ook het proces van ZvW zorg in kaart gebracht voordat deze ouderen een indicatie kregen. ▪ Alleen Wlz: ouderen met een Wlz-indicatie, maar niet verzekerd bij DSW. Deze groep is in de huidige analyses niet meegenomen, omdat er geen Zvw informatie beschikbaar was
Meeste verzekerden die mee zijn genomen hebben alleen ZvW – kleinere groep zowel Wlz als ZvW
Aantal verzekerden over tijd per groep
44123
47089
45655
48959
47611
3547 2886
3556 2462
3771 2602
3799 2750
3693 2243
2016
2017
2018
2019
2020
ZvW
WLZ + ZvW
WLZ
Zorgdeclaraties ▪ Declaraties tussen 2016 en 2020 zijn meegenomen ▪ Wlz-zorg: AWBZ en mondzorg Wlz ▪ Zvw-zorg: Ziekenhuis, wijkverpleging, hulpmiddelen, paramedie, farmacie, dure geneesmiddelen, GGZ, huisartsenhulp, vervoer en overig
© IG&H - Utrecht 2021
Regiovisie WSD
90