Bijlage 3 - ETFAL onderbouwing d.d. 23-10-2025
Tekst van het document
Evenwichtige toedeling
van
Zonnepark Voorpeel
Maashorst
23-10-2025
,
functies
aan
locaties
Inhoud 1. Aanleiding en doel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 1. 1 Aanleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 1. 2 Doel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 1. 3 Samenvatting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 1. 4 Leeswijzer . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
2. Beschrijving huidige situatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 3. Voorgenomen ontwikkeling . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 3. 1 Korte beschrijving aanvraag . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 3. 2 Beoogd programma . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 3. 2. 1 Ontwerp
. . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. .
14
3. 2. 2 Meervoudig ruimtegebruik/Koppelkansen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 3. 2. 3 Technische onderdelen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 3. 2. 4 Netaansluiting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 3. 2. 5 Opruimplicht
.. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . ..
30
3. 3 Bijdrage van het plan aan maatschappelijke ambities en doelen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 3. 3. 1 Bodem , Water en Natuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 3. 3. 2 Transitie landelijk gebied . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 3. 3. 3 Mobiliteitstransitie , voorzieningen en verstedelijking . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 3. 3. 4 Recreatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34
4. Voorbereiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 4. 1 Vooroverleg met de gemeente. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 4. 2 Participatie omgeving . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 4. 2. 1 Omgevingsanalyse . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 4. 2. 2 Genomen stappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 4. 2. 3 Opgehaalde belangen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45 4. 2. 4 Financiële participatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47 4. 3 Bindend adviesrecht gemeenteraad
.. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. .
48
5. Toetsing aan het omgevingsplan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 5. 1 Huidige bouw- en gebruiksmogelijkheden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 5. 1. 1 Bruidsschat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 5. 1. 2 Verordening Fysieke Leefomgeving . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 5. 1. 3 Bodemkwaliteitskaart en veiligheidscontouren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 5. 1. 4 Ruimtelijke plannen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 2
5. 2 Strijdigheden initiatief in relatie tot omgevingsplan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 5. 2. 1 Bruidsschat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 5. 2. 2 Verordening Fysieke Leefomgeving . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 5. 2. 3 Bodemkwaliteitskaart en veiligheidscontouren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 5. 2. 4 Ruimtelijke plannen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52
6. Beleid en regelgeving . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 6. 1 Rijksbeleid en rijksregels. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 6. 1. 1 Nationale Omgevingsvisie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 6. 2 Provinciaal beleid en provinciale regels . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 6. 2. 1 Omgevingsvisie Noord-Brabant . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 6. 2. 2 Omgevingsverordening Noord-Brabant . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 6. 2. 3 Zonneladder . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 6. 2. 4 Basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 6. 2. 5 Kwaliteitsverbetering landschap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67 6. 3 Omgevingswaarden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 69 6. 4 Regionaal beleid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 70 6. 4. 1 RES 1. 0 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 70 6. 4. 2 RES Voortgangsrapportage . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 6. 4. 3 RES Noordoost-Brabant: Achtergronddocument landschap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 6. 5 Beleid Waterschap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 6. 6 Gemeentelijk beleid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 6. 6. 1 Omgevingsvisie Maashorst. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 6. 6. 2 Beleidsnota grootschalige opwekking zonne- en windenergie Maashorst . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 6. 6. 3 Addendum beleidsnotitie . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75 6. 6. 4 Uitvoeringsregel kwaliteitsverbetering landschap gemeente Maashorst . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 77 6. 6. 5
Ruimtelijk Interim beleid niet-agrarische ontwikkelingen buitengebied gemeente Maashorst . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78 7. Aspecten fysieke leefomgeving . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79 7. 1 Milieueffectrapportage (M. E. R. ). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79 7. 2 Ladder voor duurzame verstedelijking . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 7. 3 Duurzaamheid
.. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. .
80
7. 4 Gezondheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 7. 4. 1 Beschermen van gezondheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81 7. 4. 2 Bevorderen van gezondheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 3
7. 5 Energietransitie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 7. 6 Klimaatadaptatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 7. 7 Water en watersystemen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 7. 8 Wegen , verkeer en parkeren . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 7. 9 Groen en natuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 7. 10 Milieu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 7. 10. 1 Natuur – Soortenbescherming (flora en fauna) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 7. 10. 2 Natuur – Gebiedsbescherming (stikstofdepositie) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90 7. 10. 3 Luchtkwaliteit . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90 7. 10. 4 Geluid door activiteiten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90 7. 10. 5 Wegverkeerslawaai . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 7. 10. 6 Geur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 7. 10. 7 Bedrijven en milieuzonering . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 7. 10. 8 Externe veiligheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 7. 10. 9 Spuitzones . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 7. 11 Bodemkwaliteit . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 7. 12 Archeologie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95 7. 13 Cultuurhistorie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 96 7. 14 Landschap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 7. 15 Stedenbouw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99 7. 16 Kabels en leidingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99
8. Uitvoerbaarheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 8. 1 Financiële haalbaarheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 8. 1. 1 Kostenverhaal . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 8. 1. 2 Bibob . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 8. 1. 3 Nadeelcompensatie
. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .
101
8. 1. 4 Business case . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 8. 2 Netaansluiting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101
9. Belangenafweging en conclusie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 9. 1 Is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 9. 1. 1 Interne analyse haalbaarheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 9. 1. 2 Selectie en participatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 9. 1. 3 Meervoudig ruimtegebruik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 9. 1. 4 Toetsing aan beleid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 4
9. 2 Conclusie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104
10. Bijlagen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105
5
1. Aanleiding en doel 1. 1 Aanleiding Kronos Solar wil een zonnepark realiseren aan de Voorpeel in de gemeente Maashorst. In februari 2024 is het principeverzoek voor “Zonnepark Voorpeel” ingediend voor de gemeentelijke
selectieprocedure. In juli 2024 is het initiatief op de eerste plaats uit de voorkeursvolgorde gekomen. In september 2024 is deze voorkeursvolgorde definitief gemaakt , en is een conceptaanvraag ingediend. Al voordat het principeverzoek ingediend is voor de gemeentelijke selectieprocedure , is er gestart met het participatietraject. Direct na het definitief maken van de voorkeursvolgorde is het participatietraject weer verder opgepakt. Er is uitvoerig gesproken met omwonenden en andere belanghebbenden over de plannen. Ook wordt een samenwerking opgezet met Uw Lokale Energie Coöperatie (ULECO) voor de inrichting van de financiële participatie. Nu al deze stappen zijn doorlopen wordt de aanvraag voor de omgevingsvergunning ingediend.
1. 2 Doel Op onze planeet is sprake van klimaatproblematiek. Om dit internationaal aan te pakken is het Klimaatakkoord van Parijs gesloten. Dit vloeit in Nederland door naar het Klimaatakkoord , dat inzet
de verduurzaming van Nederland door het bereiken van energieneutraliteit. Om dit verder te concretiseren zijn de verschillende RES-regio’s opgezet , met daarbij de vraag naar een doelstelling per regio. Iedere gemeente binnen de regio dient vervolgens een eigen beleid op te zetten waarin wordt toegelicht op welke manier de doelstelling behaald zal worden. De conclusie is dat energiebesparing en zon-op-dak onvoldoende zijn om de doelstelling te behalen. Daarom heeft de gemeente Maashorst het Beleid grootschalige opwekking zonne- en windenergie en het Addendum Sociaalmaatschappelijke voorwaarden voor grootschalige opwekking zonne- en windenergie Maashorst opgesteld. Voor het selecteren van de beste projecten is vervolgens een tender uitgezet. Het initiatief Zonnepark Voorpeel heeft binnen deze tender de meeste punten behaald. Na het doorlopen van het participatieproces wordt voor dit initiatief nu een vergunningsaanvraag ingediend. Bij de ontwikkeling van dit zonnepark worden afspraken uit de gedragscode zon op land gerespecteerd. op
Het doel van het project Zonnepark Voorpeel is drieledig: 1. 2. 3.
De opwek van duurzame energie en daarmee het bijdragen aan de doelstellingen van de gemeente Maashorst en de energietransitie in Nederland. Het vergroten van de leefbaarheid in de omgeving voor mens en dier middels verschillende maatregelen op het gebied van landschappelijke inpassing en ecologie. Het uitvoeren van dit project in goede samenwerking met de omgeving , op zo’n manier dat er voor hen ook een financieel profijt ontstaat.
1. 3 Samenvatting De projectlocatie ligt in het voorkeurs-landschapstype van de gemeente , de Peelkernontginningen. De
vliegbasis Volkel is in deze omgeving dominant aanwezig , en veroorzaakt veel geluid. De overige vrije gronden zijn onderdeel van een grootschalig agrarisch landschap dat zich als gevolg van onder andere provinciale regels jarenlang heeft kunnen uitbreiden. Het landschap heeft een grote maat en schaal waarin een zonnepark van deze afmetingen zonder moeite kan worden ingepast. 6
Dit voormalige landbouwontwikkelingsgebied is door de intensieve landbouw een plek met weinig biodiversiteit als gevolg van de afwezigheid van groene en blauwe elementen. De grootschalige
agrarische erven en stallen , zonder beplanting rondom , domineren het gebied. Het gebied is dunbevolkt; de weg waaraan het zonnepark ligt (de Voorpeel) is onverhard en weinig begaan. Naast de ruime agrarische erven legt de vliegbasis Volkel een groot ruimtelijk beslag op de omgeving. Het Zonnepark Voorpeel zet daarom in op het realiseren van een natuurinclusief zonnepark met een sterke landschappelijke inpassing. Dit zonnepark zet in op dubbel ruimtegebruik op het gebied van ecologie , landschap , recreatie en educatie. Op basis van een uitgebreide analyse , de opgehaalde belangen van verschillende
belanghebbenden en de inzichten van experts is een brede landschappelijke inpassing van het zonnepark vormgegeven. De landschappelijke inpassing vindt plaats op drie niveaus: op het paneelveld , de randen van het zonnepark en de bredere omgeving. De landschappelijke inpassing sluit aan bij het Duitse Lijntje , dat in deze omgeving een waardevol element is , welke versterkt wordt. Ecologische meerwaarde wordt gerealiseerd door de aanleg van een brede plas-dras zone , de realisatie van een eetbare aanplant en verschillende manieren van habitatontwikkeling op en rondom het paneelveld , die het gebied geschikt maken voor nieuwe diersoorten. Door de plaatsing van informatiepanelen wordt ook meerwaarde op recreatief en educatief gebied gemaakt; Daarnaast wordt er een suggestie gedaan om ook de bredere omgeving van het zonnepark mee te ontwikkelen. Middels verschillende maatregelen kan een meerwaarde worden gecreëerd. Er is een
landschappelijke analyse gemaakt die zich richt op erf- en laanbeplanting bij de grootschalige boerenbedrijven om deze beter in het gebied in te passen. Deze maatregelen kunnen via een Omgevingsfonds worden gerealiseerd. Bij een dergelijk project is participatie van groot belang. Er wordt al meer dan drie jaar gewerkt aan de planvorming voor Zonnepark Voorpeel. Er zijn verschillende studies en analyses uitgevoerd , en er is uitgebreid gesproken met de vele stakeholders. Ook de lokale participatie met de omgeving is reeds in een vroeg stadium in gang gezet , en na tenderwinst afgerond. Met de lokale energiecoöperatie wordt een samenwerking opgezet om invulling te geven aan 50% lokaal eigendom. Omwonenden van het zonnepark kunnen lid worden van de energiecoöperatie. Via de energiecoöperatie heeft de omgeving dus de mogelijkheid om mee te beslissen over het zonnepark en mee te profiteren van de
financiële resultaten van het zonnepark. Het zonnepark draagt bij aan de doelstellingen voor de lokale opwek van duurzame energie in de gemeente Maashorst. Het project levert schone energie voor circa 2. 500 huishoudens.
1. 4 Leeswijzer •
In Hoofdstuk 1 staan de aanleiding en het doel
•
In Hoofdstuk 2 staat een beschrijving van de huidige situatie
•
•
In Hoofdstuk 3 wordt de voorgenomen ontwikkeling beschreven In Hoofdstuk 4 wordt de voorbereiding van het project toegelicht , waaronder de participatie In Hoofdstuk 5 wordt getoetst aan het omgevingsplan
•
In Hoofdstuk 6 wordt getoetst aan het beleid
•
7
•
In Hoofdstuk 7 worden de verschillende aspecten van de fysieke leefomgeving behandeld In Hoofdstuk 8 wordt de uitvoerbaarheid besproken
•
In Hoofdstuk 9 volgt de afweging van belangen en de conclusie
•
In Hoofdstuk 10 staan de bijlagen opgesomd
•
8
2. Beschrijving huidige situatie Het projectgebied is gelegen in het oostelijke buitengebied van de gemeente Maashorst , aan de Voorpeel , tegen de oude gemeentegrens tussen Landerd en Uden. Het ligt ten oosten van Uden , ten
noorden van vliegveld Volkel , langs de zandweg de Voorpeel en de voormalige spoorlijn Boxtel – Wessel , ook wel het Duitse lijntje genoemd. Het bestaat uit zeven kadastrale percelen die samen circa 878ha , groot zijn. Gemeente
Sectie
Uden Uden Uden Uden Uden Uden Uden Totaal
V V V V V V V
Nummer 2716 2717 2718 2246 2247 3049 3074
Grootte (m)2 23. 100 17. 830 14. 100 17. 150 9. 090 3. 050 3. 527 87. 847
Het initiatief ligt in de Peelkernontginningen , waar een zonnepark van maximaal 20 hectare is toegestaan. De Peelkernontginningen is een grootschalig en open landschap dat een zonnepark goed kan dragen en wat daar goed landschappelijk kan worden ingepast. Het gebied van de
Peelkernontginning was eeuwenlang een hoogveenmoeras en is vanaf begin 20e eeuw tot in de jaren ’60 op grootschalige wijze ontgonnen ten behoeve van de turfwinning en de landbouw. Ook in het gemeentelijke beleidskader heeft dit gebied vanwege de maat , schaal en historie de voorkeur voor zonneparken.
Afbeelding 1: De planlocatie , groen omlijnd
9
Ten zuiden van de locatie bevindt zich vliegbasis Volkel. Op deze vliegbasis bevinden zich onder andere F-16 en F-35 straaljagers waarmee regelmatig vliegoefeningen worden uitgevoerd.
Afbeelding 2: F-35 straaljager op vliegbasis Volkel
De locatie bevindt zich op veldpotzol- en gooreerdgronden met leemarm en zwak lemig fijn zand met een van nature hoge waterstand. De percelen zijn goed ontwaterd. De spoordijk vormt met zijn
beplanting en sloten een doorgaande lijn in het Natuurnetwerk Brabant en een enkel aanliggend perceel is bebost in het kader van natuurontwikkeling. Een deel van de wegen is niet verhard; over de spoordijk loopt een wandelpad dat door recreanten gebruikt wordt.
Afbeelding 3: Historische kaarten (bron: Topotijdreis)
10
Afbeelding 4: De projectlocatie (groen) binnen de gemeentegrenzen
De Peelkern is een monumentaal ontginningslandschap dat is ontstaan door systematische en planmatige ontginningen tussen 1850 en 1960. Het gebied bevat heideontginningsdorpen en voormalige veenkoloniën. Het is een grootschalig en open gebied dat wordt gekenmerkt door
rationele verkavelings- , ontwaterings- en wegstructuren. De verkaveling bestaat uit regelmatig gevormde blokken en stroken. De niet voor landbouwkundig gebruik geschikte heidegronden zijn ingeplant met bos en hebben zich tot landgoederen ontwikkeld. De typerende landschapselementen zijn de lanen , de kanalen , de landgoederen , de plantages en ontginningsdorpen met dorpsbosjes. Het gebied is primair landbouwgebied waar de intensieve veehouderij sterk is ontwikkeld. Een
Peelrandbreuk-zijbreuk ligt over een deel van de locatie heen. De Peelrandbreuk is een geologische breuklijn die zich uitstrekt van Roermond tot Oss en ook door de omgeving van Uden loopt. Ze vormt de grens tussen de hoger gelegen Peelhorst en de lagergelegen Roerdalslenk. De Peelrand- en Feldbissbreuk zijn unieke voorbeelden van actieve breuken in los ‘gesteente’ , met een wisselwerking met hydrologie en vegetatie. Ook kan er sprake zijn van natte wijstverschijnselen. Het gedeelte van de Peelrandbreuk dat over de planlocatie loopt maakt onderdeel uit van een breuk met hoogteverschillen tot 3 meter. Op de planlocatie is de Peelrandbreuk niet in het landschap zichtbaar.
11
Afbeelding 5: De Peelrandbreuk bij de locatie
In de onderstaande afbeelding is het projectgebied te zien als geel gemarkeerd vlak. De lichtpaarse lijn langs de noordzijde is het Duitse Lijntje , die het landschap doorkruist en voor nieuwe ontwikkelingen in dit gebied dient als ruimtelijke rug. Het Duitse Lijntje heeft een belangrijke
ecologische en recreatieve functie. Aan de oostzijde , in oranje , loopt de N277 , die het gebied begrenst. Aan de zuidzijde is het Vliegveld Volkel te zien , die het gebied van deze zijde begrenst. De Voorpeel , in roze , vormt de belangrijkste weg door dit gebied. Verder ten noorden ligt een bosgebied. De verschillende agrarische erven in het gebied zijn blauw omlijnd , waarbij de schaal van deze agrarische erven in dit landschap meteen opvalt. Woningen zijn met rode , gele , blauwe en roze stippen aangegeven. Het gaat om een relatief dunbevolkt gebied.
Afbeelding 6: Omgevingsanalyse met de verschillende elementen in de omgeving in kleur aangeduid
12
Het gebied rondom de Voorpeel is een agrarische enclave , voorheen landbouwontwikkelingsgebied. Als gevolg hiervan is er een zichtbaar gebrek aan groenblauwe structuren in het gebied: er is weinig
laanbeplanting en erfbeplanting ontbreekt vrijwel overal. Het open landschap wordt vooral gedomineerd door grootschalige agrarische bebouwing , met als uitsteker het stallencomplex van Peelpigs. De gronden worden op dit moment gebruikt als bouwland voor o. a. aardappelen en bonen. Een ander
deel wordt afwisselend gebruikt als bouwland en grasland.
Afbeelding 7: Het stallencomplex van Peelpigs
Afbeelding 8: Grootschalige agrarische bebouwing en ontbrekend groenblauwe structuren
13
3. Voorgenomen ontwikkeling 3. 1 Korte beschrijving aanvraag Kronos Solar wil op de locatie aan de Voorpeel een natuurinclusief zonnepark aanleggen. De locatie van het zonnepark is zorgvuldig gekozen. Hierbij is onder andere rekening gehouden met de
ruimtelijke aspecten uit de beleidsnota ‘Grootschalige opwekking zonne- en windenergie’ , het aantal omwonenden , het landschap en de aanwezige elektriciteitsaansluitpunten. Het zonnepark zal een productie hebben van rond de 97MWp voor , , goed voor de energieproductie zo’n 2500 huishoudens. Deze opwek past bij de aansluiting van 6MVA op het elektriciteitsnetwerk. Het project is op de eerste plaats geëindigd in de voorkeursvolgorde van gemeentelijke tender voor zonneparken van 2024. In samenwerking met de gemeente en energiecoöperatie ULECO is een zorgvuldig participatietraject doorlopen. De verschillende belangen die hierbij zijn opgehaald zijn
gemotiveerd in de voorliggende plannen verwerkt. Het resultaat is een natuurinclusief zonnepark met speciale aandacht voor de verbetering van de leefomgeving voor mens en dier. Bij het zonnepark hoort ook de financiële participatie. Hierbij krijgt energiecoöperatie ULECO de mogelijkheid om voor 50% mede-eigenaar van het project te worden. Daar bovenop zal er een bijdrage worden gedaan aan het gemeentelijk omgevingsfonds. Op die manier komen niet alleen de lasten maar ook de lusten van het zonnepark bij de omgeving terecht. De vergunning wordt aangevraagd voor een periode van 25 jaar vanaf het moment van exploitatie van Het het zonnepark. gaat daarbij om een tijdelijke afwijking van het bestaande
omgevingsplan/bestemmingsplan. Na deze periode zal het zonnepark worden opgeruimd , waarbij de onderdelen zoveel mogelijk worden gerecycled of hergebruikt. Het perceel wordt vervolgens teruggebracht in de oorspronkelijke staat , met inachtneming van de landschappelijke elementen.
3. 2 Beoogd programma 3. 2. 1 Ontwerp Het ontwerp van het zonnepark is tot stand gekomen op basis van een zorgvuldige afweging van functies. Er is via een zorgvuldig participatietraject en analyse van verschillende beleidsstukken- en visies bekeken welke opgaven er nog meer in het gebied spelen en op welke manier het zonnepark
kan bijdragen aan deze opgaven. Om te zorgen voor een goede landschappelijke inpassing is door een onafhankelijke landschapsarchitect een landschapsplan opgesteld voor een natuurinclusief zonnepark. Hierop is een ontwerp gemaakt , dat is ingediend bij de gemeentelijke tender. Na tenderwinst is vervolgens het participatietraject doorlopen en zijn de verschillende belangen die tijdens dit participatietraject zijn opgehaald waar mogelijk meegenomen in het finale ontwerp. De opgehaalde belangen worden beschreven in paragraaf 4. 2. In de bijlage zijn het landschaps- , beplantings- en beheerplan terug te vinden. Op basis van verschillende analyses , de uitkomsten van verschillende onderzoeken en na overleg met verschillende experts op het gebied van landschap , ecologie en water is besloten voor deze locatie
natuurinclusief zonnepark te ontwerpen met een brede plas-dras zone die aansluit op de natuur van Het Duitse Lijntje. Deze en diverse andere maatregelen zorgen ervoor dat de ecologische situatie een
14
de locatie een sterke opwaardering krijgt. Met de plas-draszone ontstaat er ook meer ruimte om water vast te houden en wordt de waterkwaliteit verbeterd. op
Er wordt verder ingezet op meervoudig ruimtegebruik door de toepassing van schapenbegrazing met een lokale schaapsherder en de realisatie van eetbare aanplant die ten goede komt aan de das die in
de omgeving actief is. Er worden uitgebreide maatregelen genomen die zorgen voor de versterking van de biodiversiteit , waaronder een brede plas-dras zone , het terugbrengen van groenstructuren in de omgeving door nieuwe aanplant van struwelen en bomenrijen , het creëren van verschillende microbiotopen op en rondom het paneelveld , het aanleggen van kruidenzones en het toepassen van verschralingsbeheer. Het recreatieve en educatieve karakter van het gebied wordt versterkt door de plaatsing van informatiepanelen aan de noordwestzijde met daarop informatie over de details en opwek van het zonnepark , de verschillende ecologische maatregelen en de belangrijke cultuurhistorische elementen van het Duitse Lijntje en de Peelrandbreuk. Er wordt ook aandacht gegeven aan het landschap buiten de perceelgrenzen van het zonnepark door te werken aan meer erfbeplanting bij de verschillende boerderijen in het gebied , en laanbeplanting langs de wegen. Deze maatregelen zullen via het Omgevingsfonds worden gerealiseerd , waarbij de regie zal worden gevoerd door lokale energiecoöperatie ULECO.
Afbeelding 9: Streefbeeld
Met de komst van dit zonnepark zal de leefbaarheid voor mens en dier van het gebied worden vergroot , en zal het een duidelijke meerwaarde opleveren voor de omgeving. Er wordt ingezet op een invulling op drie niveaus: A. Op het paneelveld B. Randen C. Bredere omgeving A. Op het paneelveld De panelen worden geplaatst in een kavelvolgende zuid-opstelling , wat het meest voordelig is voor bodem , ecologie en opwek. Er wordt voldoende rijafstand toegepast , waardoor schaduwwerking 15
wordt geminimaliseerd en voldoende regen en zon de bodem kunnen bereiken. De paneelhoogte is vanuit het beleid voor de Peelkernontginningen gemaximeerd op 15, meter. Tussen de paneelrijen wordt ruimte vrijgehouden , zodat er meer licht en water de bodem kan bereiken. Kronos volgt hierbij de SDE++ voorwaarden voor natuurinclusieve zonneparken. In 2025 is de voorwaarde dat 25% open ruimte tussen de paneelrijen gehanteerd moet worden. De opstelrichting volgt het kavelpatroon. Ook de nutsgebouwen volgen deze zelfde structuur en zijn geplaatst aan de rand van het projectgebied. De nutsgebouwen krijgen een gebiedseigen kleur. Ze worden ontsloten door een rechte weg die de hoofdrichting van de verkaveling volgt. De aansluiting op de openbare weg
geschiedt over de bestaande dam met duiker.
het paneelveld zal een kruidenrijk grasland worden ontwikkeld. Voor het maaibeheer en de bemesting wordt schapenbegrazing ingezet. Hierbij zal eerst verschraald worden middels maaien en afvoeren , en na 5 jaar zal Het schapenbegrazing worden toegepast. kruidenrijk grasland zorgt voor een grote biodiversiteit met veel vlinders en insecten , maar ook de fauna krijgt meer mogelijkheden. Doordat de grond niet langer agrarisch wordt gebruikt , bewerkt en bemest zal een verhoging van de bodemkwaliteit en waterkwaliteit ontstaan. Het opbloeiende bodemleven zorgt voor voedsel voor onder andere vogels en vleermuizen. Op
Tussen de panelen zal op verschillende plaatsen dood hout worden gelegd. Dit zorgt voor een enorme vergroting van de organische stof , en trekt , in weerwil van de naam , een hoop leven aan. Het is een
belangrijke microhabitat voor vele diersoorten. Dood hout is onmisbaar als voedsel , verblijf- en voortplantingsplaats. Zo verblijven er insecten en organismen zoals schimmels. Deze insecten en schimmels dienen als voedsel voor onder andere vogels en zoogdieren.
16
Afbeelding 10: Ecologische effecten van dood hout. Bron: Nature Today
Ook zullen hoopjes stenen worden geplaatst die aantrekkelijk zijn als schuilplaats voor amfibieën en andere soorten. In een experiment op advies van de Energieboswachter van de Brabantse Milieufederatie zal op zes plekken in de paneelrijen een aantal panelen worden weggelaten. Op twee hiervan worden kuiltjes
de grond van die kuiltjes worden op twee andere plekken ophogingen gemaakt. De overige twee plekken worden leeggelaten. Op die manier ontstaan verschillende mini-landschapjes met microklimaten waar verschillende diersoorten op af komen. gegraven. Met
In de tabel hieronder zijn de verschillende elementen op het paneelveld van het zonnepark en hun motivatie beschreven , met daarbij ook aangegeven naar aanleiding van wiens inspraak dit is opgenomen in het plan.
Element Behouden bestaande landschappelijke elementen Kruidenzones rondom binnen hekwerk Zuid-opstelling zonnepanelen Zonnepanelen op maximaal 150cm hoogte Tussenruimte paneelrijen minimaal 150cm
Noord-zuid corridors tussen paneelrijen Interne weg , halfverhard
Technische ruimtes in gedekte kleuren 17
Motivatie Behoud en herstel landschappelijke
Inspraak Gemeente
structuren
Biodiversiteit , interne toegankelijkheid Voldoende licht en water op de bodem , voldoende opwek Voldoende licht en water op de bodem , voldoende opwek Voldoende licht en water op de bodem , schaduwwerking , beheer Brandveiligheid Toegankelijkheid , water kan weglopen in de bodem Zichtbaarheid technische ruimtes tegengaan
Kronos Solar ,
landschapsarchitect Kronos Solar Gemeentelijk beleid , Kronos Solar Kronos Solar , landschapsarchitect Natuurvrienden , Veiligheidsregio Veiligheidsregio , Waterschap , Kronos Solar Kronos Solar
Kiezelstroken rondom technische ruimtes Container reserveonderdelen Transformatoren niet te dicht bij woningen Batterijen
Beveiligingscamera’s Schapenbegrazing
Verschralingsbeheer Kiezels op daken transformatoren Bijenhotels op wanden transformatoren Zes vrije plekken met microklimaten op het paneelveld Steenhoopjes onder panelen of op overhoeken Takkenrillen en/of dood hout onder de panelen
Veiligheid
Veiligheidsregio
Onderhoud Geluid
Kronos Solar
Netcongestie
Enexis Kronos Solar
Veiligheid , verzekering Biodiversiteit , lokale werkgelegenheid , natuurlijk maaibeheer Gezondere bodem , biodiversiteit Nestgelegenheid scholekster Biodiversiteit
Omwonenden
Ecoloog , Landschapsarchitect , Kronos Solar Landschapsarchitect Kronos Solar Kronos Solar
Biodiversiteit , nieuwe habitats
Natuurboswachter
Biodiversiteit , nieuwe habitats
Natuurboswachter
Biodiversiteit , nieuwe habitats
Natuurboswachter
B. Randen
Rondom het zonnepark zal een afstand van 20 meter worden gehouden tussen hekwerk en perceelgrens. Hierdoor krijgt de natuur meer ruimte en wordt het open karakter van het gebied gerespecteerd. Deze 20 meter is in lijn met de inpassingscriteria uit het beleid. Binnen het hekwerk ligt een kruidenzone van 5 meter breed , waardoor de totale afstand tussen paneelveld en perceelgrens op 25 meter komt. Aan de noordzijde grens het zonnepark aan het Duits Lijntje. Binnen het Duits Lijntje wordt beheertype L01. 02 toegepast. Het zonnepark bevindt zich op aanliggende landbouwgrond. Daarom is gekozen
geleidelijke overgang om hierbij aan te sluiten. Dit wordt gedaan in de vorm van een plasdras zone van 15 meter breed met daarbinnen een elzenrij. Deze elzenrij wordt met het oog op de biodiversiteit op vijf plekken onderbroken , om zo meer variatie in licht en schaduw aan te brengen , zodat binnen de plas-dras zone meerdere biotopen ontstaan om zo de biodiversiteit van deze natte natuurzone te vergroten. Langs het hekwerk wordt het zonnepark afgeschermd met een 5 meter brede struweelhaag , welke op enkele punten wordt onderbroken , nogmaals in verband met het zonlicht dat valt op de plas-dras zone waardoor meerdere biotopen ontstaan ten behoeve van de biodiversiteit. Deze maatregelen zijn dusdanig ontworpen dat zicht vanaf het Duits Lijntje op het paneelveld wordt ontnomen. voor een
In de plas-dras zone liggen grote kansen voor natte natuur met bijbehorende fauna in aansluiting op het Duitse Lijntje. Een plas-dras zone is belangrijk voor veel planten en dieren. De plas-dras zone geeft dieren de mogelijkheid zich te verplaatsen tussen het water en land. Het is een plek waar veel vogels
voedsel vinden en waar amfibieën voortplanten. Door de plas-draszone wordt een potentieel milieu voor de herpetofauna en met name de zeldzame kamsalamander. De waterkwaliteit wordt daarnaast verhoogd door de realisatie van de plas-dras zone. Ook geeft de plas-dras zone water meer ruimte om de breedte in te gaan bij regenval. De plas-draszone houdt op die manier water vast rusten
18
en
voorkomt wateroverlast. De hoge onderzijde van de zuid-gerichte panelen vanaf de spoordijk wordt door de bestaande aanplant reeds grotendeels aan het zicht ontnomen. De onderbrekingen in elzenrij en struweelhaag zorgen dat de plas-draszone ook op sommige plekken zonlicht blijft ontvangen. Dit is met name van belang voor amfibieën die zichzelf moeten kunnen opwarmen. Struweel ontneemt dit zonlicht op de plas-draszone , omdat het struweel ten zuiden van de plasdraszone wordt geplaatst. De openingen in elzenrij en struweelhaag zorgen er nog steeds voor dat het zicht op de bijgebouwen vanaf het Duitse Lijntje wordt ontnomen. en
Afbeelding 11: Voorbeeld plas-dras zone
Afbeelding 12: Fotomontage noordzijde met plas-dras zone
Aan de oostzijde wordt een 10 meter brede strook buiten het hekwerk vrijgehouden. Tegen het hekwerk wordt 4 meter struweel geplant. De 6 meter daarbuiten wordt ingericht als struweelrand met ruige vegetatie en hier en daar een struikje. Vanaf deze zijde is weinig zicht op het zonnepark ,
omdat er geen weg langs deze kant loopt en de afstand tot woningen ruim is. 19
Langs de onverharde wegen aan de west- en zuidkant wordt het zonneveld afgeschermd door een 5 meter brede struweelhaag achter een verbrede wegberm met grasland , die wordt beheerd zodat 50% of meer niet hoger dan 5cm is , op basis van ecologisch advies voor de in de omgeving aanwezige das. Dit grasland fungeert als optimaal foerageergebied voor de das. Het struweel biedt
broedgelegenheid voor verschillende vogels zoals de heggenmus en kneu. Veel vogelsoorten vinden er daarnaast voedsel. Het struweel biedt ook schuilmogelijkheden aan kleine zoogdieren zoals muizen en marterachtigen en amfibieën. Dit struweel zal bestaan uit een variatie aan inheemse planten en eetbare planten , met als doel om extra voedsel te realiseren voor verschillende diersoorten. Hierbij worden onder andere fruitplanten die vruchtdragend zijn in het najaar opgenomen als voedselvoorziening voor de das. De aanplant van struweel heeft daarnaast ook een visueel effect: het beperkt het zicht op het zonnepark. Om de openheid en zichtlijnen zoveel mogelijk te behouden zal het struweel op een hoogte van 2 tot 3 meter worden beheerd. Door tussen de wegen en het perceel een verbrede berm van 15 meter te realiseren , blijft de beleving van de openheid van het gebied behouden.
Afbeelding 13: Fotomontage zuidwesthoek , langs de Voorpeel
Er is overwogen om een uitgebreide recreatieve entree te maken op de noordwesthoek om zo aan te sluiten op het Duitse Lijntje. Naar aanleiding van gesprekken met de direct omwonenden is echter
besloten om de recreatieve hoek beperkt te houden , omdat een uitgebreide recreatiemogelijkheid door omwonenden onwenselijk wordt geacht. Op deze noordwesthoek staat reeds een recreatiebankje welke door recreanten van het Duitse Lijntje wordt gebruikt. Dit bankje blijft gehandhaafd en wordt aangevuld met de plaatsing van informatiepanelen. Via deze panelen zal informatie worden gegeven over bijvoorbeeld het zonnepark en de opwek daarvan. Daarnaast zal hier informatie aan worden toegevoegd over de ecologie en cultuurhistorische waarde van de locatie , zoals het Duitse Lijntje en de Peelrandbreuk. Het zonnepark Voorpeel wordt op die manier een nieuwe bezienswaardigheid langs de bestaande wandelroute , waar recreanten kunnen zien hoe de gemeente Maashorst lokaal duurzame energie opwekt. De hekwerken worden uitgevoerd als in ruwe houten palen met grofmazig gaas zoals ook door Staatsbosbeheer worden gebruikt. Dit transparante faunavriendelijke hekwerk heeft een natuurlijke uitstraling die gemakkelijk opgaat in de omgeving. Het hekwerk wordt aan de noord- west- en zuidzijde
afgedekt door struweelhagen. Het hekwerk staat op 5 meter afstand van de panelen , en op 20 meter afstand van de perceelgrens. Het is 180 , hoog , maar wordt op 10cm afstand van de grond geplaatst zodat kleine zoogdieren op het zonnepark kunnen blijven foerageren. Hoewel de das zijn eigen wissels kan graven onder het hekwerk , wordt op advies van ecologen het hekwerk op enkele plekken voorzien 20
dassentunnels , zodat het hekwerk geen extra belemmering is voor de das om te kunnen foerageren op het panelenveld. van
Afbeelding 14: Voorbeeld van hekwerk bij Kronos zonnepark te Voorst
21
Afbeelding 15: Dwarsdoorsneden
In de tabel hieronder zijn de verschillende elementen van de randen van het zonnepark en hun motivatie beschreven , met daarbij ook aangegeven naar aanleiding van wiens inspraak dit is opgenomen in het plan.
Element Behouden bestaande landschappelijke elementen Faunavriendelijk hekwerk van houten palen en grofmazig gaas Hekwerk 180cm hoog Hekwerk op 10cm van de grond
22
Motivatie Behoud en herstel landschappelijke
Inspraak Gemeente
structuren
Natuurlijke uitstraling , minder zichtbaarheid hekwerk Veiligheid , verzekering Biodiversiteit , behouden foerageergebied dassen en kleine zoogdieren
Landschapsarchitect Kronos Solar
Ecoloog
25m
afstand
Behouden openheid
Gemeente
Inrichten open stroken buiten hekwerk west- en zuidzijde als grasland Geen gebruik van bestrijdingsmiddelen of drijfmest
Compensatiemaatregel das
Ecoloog
Natuurinclusief beheer
Kronos Solar ,
Struweelhaag/houtwal 5m breed buitenzijde hekwerk noord , west- en zuidzijde Vijftal onderbrekingen in struweel noordzijde Inheemse beplanting
Behoud en herstel landschappelijke structuren , zicht ontnemen
tussen
hekwerk en
wegen
Fruitbomen fruitdragend in najaar Inkoopstation Enexis aan Voorpeel Toegang aan Voorpeel Plas-dras zone Elzenrij in plas-dras zone Vijftal onderbrekingen in elzenrij plas-dras zone Oostzijde 4m struweel en 6m struweelrand Afwisselend elzen/berken in open strook zuidzijde Informatiepanelen
Dassentunnels
ecoloog , omwonenden , gemeente Gemeente ,
Meer zonlicht op plas-dras zone
omwonenden , landschapsarchitect Ecoloog
Behoud en herstel landschappelijke
Natuurvrienden ,
structuren
gemeente
Mitigerende maatregel das Toegankelijkheid , veiligheid Toegankelijkheid Biodiversiteit , waterkwaliteit Biodiversiteit , afschermen zicht Duits Lijntje vanaf Meer zonlicht en gevarieerdere biotopen in plas-dras zone Verder afdekken doorzicht vanuit het oosten Ter vervanging voorgestelde laanbeplanting Recreatie , cultuurhistorische aansluiting bij Duits Lijntje en Peelrandbreuk Compensatiemaatregel das
Ecoloog Enexis Kronos Solar
Ecoloog , Waterschap Landschapsarchitect Ecoloog Gemeente Gemeente Kronos Solar
Ecoloog
C. Bredere omgeving Op basis van suggesties vanuit de landschapsdeskundige is er gekeken naar de mogelijkheden van landschappelijke inpassing in de bredere omgeving , dat wil zeggen ook buiten de grenzen van het
zonnepark. Hiertoe is een inspanning verricht om in gesprek te gaan met verschillende erfeigenaren in de omgeving. De eigenaar van Voorpeel 2 heeft aangegeven open te staan voor het toevoegen van beplanting op zijn erf. De eigenaar van Voorpeel 5 (Peelpigs) heeft aangegeven open te staan voor het toevoegen van een bomenrij langs de oostzijde van zijn stallen. De andere eigenaren hebben geen interesse om mee te werken. Door ULECO zal in een later stadium contact met de eigenaren worden opgenomen om het voorstel opnieuw aan ze voor te leggen. Hierbij zal ook breder worden gekeken naar de mogelijkheden voor kwaliteitsverbeteringen ten noorden van het Duitse Lijntje. ULECO zal vervolgens de aanplant van erfbeplanting coördineren. Wat betreft laanbeplanting is vanuit de omgeving een sterke tegenstand gekomen. Dit heeft ermee te maken dat de huidige wegen dusdanig smal zijn dat het toevoegen van laanbeplanting in de
gemeentelijke berm het onmogelijk zal maken om hier met vrachtwagens en landbouwvoertuigen te rijden. Om die reden wordt de laanbeplanting langs de zuidzijde van het zonnepark geplaatst op het 23
terrein van het zonnepark. Om de opbrengst van het zonnepark niet te veel in het geding te brengen door deze nieuwe opgaande beplanting op de zuidzijde is in overleg met de gemeente een transparantere bomenrij afgesproken. Deze rij bestaat uit een afwisseling van els en berk. Deze maatregelen vallen buiten het plangebied en daarmee buiten deze omgevingsvergunning aanvraag. Eventuele verdere aanplant in de omgeving kan in een later stadium door de beheerder van het omgevingsfonds worden doorgevoerd , waarbij dit gefinancierd kan worden met gelden uit het omgevingsfonds. De suggesties van de landschapsdeskundige zijn in de bijlage van deze aanvraag te
vinden. Samenvattend Het ontwerp is zorgvuldig tot stand gekomen , waarbij andere opgaven in het gebied ook worden meegenomen. Dit resulteert in een natuurinclusief zonnepark , dat inzet op meervoudig ruimtegebruik
het gebied van ecologie , waterberging en recreatie. Los van deze maatregelen wordt in samenwerking met lokale partijen onderzocht of ook buiten het plangebied kwaliteitsverbetering kan worden gerealiseerd. op
Afbeelding 16: Erfbeplanting in de omgeving
24
Afbeelding 17: Overzicht maatregelen ecologie en recreatie (grote versie in bijlage)
3. 2. 2 Meervoudig ruimtegebruik/Koppelkansen Omdat beschikbare ruimte schaars is , is de wens vanuit de overheid om hier zorgvuldig mee om te gaan en zoveel mogelijk in te zetten op dubbel ruimtegebruik. Bij een zonnepark zijn verschillende manieren van dubbel ruimtegebruik mogelijk , en sommigen , zoals ecologie , zelfs zeer voor de hand liggend en kansrijk. Hieronder worden de verschillende koppelkansen benoemd waar het meervoudig ruimtegebruik bij dit initiatief uit bestaat. Koppelkans Ecologie De huidige agrarische situatie betekent dat de natuurwaarden op deze locatie zeer beperkt zijn. Het met rust laten van deze grond voor een periode van 25 jaar levert reeds een voordeel op , en samen met verschralingsbeheer door maaien en afvoeren voor de eerste 5 jaar gevolgd door drukbegrazing met schapen ontstaat hier een gezondere bodem met meer biodiversiteit. Daar bovenop wordt sterk ingezet op het realiseren van een natuurinclusief zonnepark met een ecologische opwaardering en versterking van de biodiversiteit. Uit het ecologisch onderzoek blijkt dat hoewel de locatie een geschikte habitat kan zijn voor de levendbarende hagedis , deze hier niet voorkomt. Een plas-dras zone wordt aangelegd om het gebied
aantrekkelijker te maken voor deze en andere soorten amfibieën. Ook vogels en insecten komen op deze zone af. Hoewel er geen dassenburchten in de directe nabijheid van de locatie aanwezig zijn , heeft ecologisch onderzoek uitgewezen dat de das in de gehele omgeving foerageert. Volgens het onderzoek gaat door de komst van het zonnepark een deel suboptimaal foerageergebied verloren. Door verschillende inpassingsmaatregelen door te voeren , wordt dit gecompenseerd. De compensatie is zelfs dusdanig dat een deel van het gebied wordt verbeterd van suboptimaal naar optimaal leefgebied. Door het 25
hekwerk op 10cm afstand van de grond te plaatsen kan de das zijn eigen wissels graven en op het zonnepark blijven foerageren. Ook voor andere kleine zoogdieren blijft dit foerageergebied bestaan. Verder worden er dassentunnels geplaatst , zodat de das ook zonder eigen wissels te graven op het panelenveld kan foerageren. Door de aanleg van kruidenzones en de toepassing van schapenbegrazing zullen meer insecten naar het gebied trekken , die weer als voedsel kunnen dienen voor diverse soorten. De aanplant van fruitbomen die in het najaar vrucht dragen zorgen voor een verdere vergroting van het voedselaanbod voor de das. Samen met de lokale natuurverenigingen zal worden gezocht naar de beste vorm van beheer. Er is advies ingewonnen van de Energieboswachter (vanuit de Brabantse Milieufederatie). Deze heeft aanbevelingen gedaan die de biodiversiteit op de locatie verder versterken. De belangrijkste hiervan is het vrijlaten van zes plekken in het paneelveld , en deze als verschillende microklimaten in te richten met behulp van hoopjes stenen en dood hout. Hierdoor ontstaat nieuwe habitat voor diverse soorten marterachtigen , vogels , amfibieën en insecten.