CConstaterende datMaasgouw
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2- (herrijkt) IHP 2026-2029

03. Commissievergadering 22 september 2026, gemeente MaasgouwBij agendapunt: Integraal Huisvestingsprogramma (IHP) onderwijshuisvesting 2026-202914.969 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Integraal Huisvestingsplan Gemeente Maasgouw ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● Statenlaan 8 5223 LA 's-Hertogenbosch T 073 - 6 409 409 info@hevo.nl KvK Brabant 16029774 ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● ● Burg. Roelenweg 40 8021 EW Zwolle T 038 - 4 258 101 ISO 9001-gecertificeerd BTW 0011.60.461.B01 Opdrachtgever Gemeente Maasgouw Datum 13 januari 2026 Project IHP Maasgouw 2026 Referentie P2000098-0023.0.3 Auteur(s) de heer ir. S. Troost - HEVO B.V. mevrouw M.A.C. Kools - HEVO B.V.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 2 van 52 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 1.1. Doelstelling 4 1.2. Aanpak 5 1.3. Leeswijzer 5 2. Aanbod primair onderwijs en partners 6 2.1. Primair onderwijs 7 2.2. Kinderopvang 7 2.3. Sportaccommodaties 7 2.4. Multifunctionele accommodaties 7 3. Beleidskaders en -ambities 8 3.1. Landelijk beleid 9 3.2. Coalitieprogramma 2022-2026: ‘Samen maken we Maasgouw!’ 9 3.3. Visie op onderwijs en kinderopvang 10 3.4. Bouwsteen 1: regie 12 3.5. Bouwsteen 2: samenwerking 13 3.6. Bouwsteen 3: vraag en aanbod 14 3.7. Bouwsteen 4: kwaliteit en duurzaamheid 15 3.8. Bouwsteen 5: renovatie of nieuwbouw 16 4. Inventarisatie en analyse 18 4.1. Quickscans 19 4.2. Leerlingenprognoses 20 4.3. Opheffingsnorm 21 4.4. Capaciteitsanalyse 21 5. Scenario-ontwikkeling 23 5.1. Scholenlandschap 24 5.2. Scenario-ontwikkeling in relatie tot bouwstenen 24 5.3. Uitvoeringsprogramma 33 6. Financiële uitgangspunten en vertaling 34 6.1. Kwaliteit 35 6.2. Kosten 35 6.3. Budget 39 6.4. Interpretatie IHP kosten 40 7. Randvoorwaarden bij uitvoering 41 7.1. Opstellen uitvoeringsprogramma 42 7.2. Opstellen haalbaarheidsonderzoeken 42 7.3. Verbeteringen duurzaamheid en binnenmilieu 42 7.4. Bouwheerschap 43 7.5. Actualisatie verordening 43 7.6. Disclaimer 43 8.

Bijlagen IHP-gemeente Maasgouw 44 Bijlage 1: wettelijke en beleidskaders 45 Bijlage 2: capaciteitsanalyse 48 Bijlage 3: kwaliteitskader IHP Maasgouw 49 Bijlage 4: kostenkengetal 50 Bijlage 5: demarcatielijst 51 Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 3 van 52 1. Inleiding Hoofdstuk 1 Inleiding Dit hoofdstuk start met een algehele toelichting op de doelstelling van het Integraal Huisvestingsplan (hi erna: IHP). Daarna volgt een toelichting op de wijze waarop het IHP is opgesteld. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 4 van 52 Figuur 1-1 Termijnen Integraal Huisvestingsplan De gemeente Maasgouw heeft in 2022 in samenwerking met de schoolbesturen het IHP opgesteld voor de periode 2021-2041. Onderwijshuisvesting is een fundamentele schakel voor een toekomstbestendige leefomgeving. Het IHP geeft inzicht in het huidige scholenlandschap en de vervangingsopgave om het scholenlandschap te verbeteren. Conform de in het IHP gemaakte afspraken wordt het IHP elke vier jaar herijkt. Het voorliggende IHP betreft deze herijking. De gemeente zorgt samen met de schoolbesturen voor de huisvesting van het onderwijs. De gemeente is hierbij verantwoordelijk voor de vernieuwingsopgave van verouderde schoolgebouwen en uitbreidingen. De schoolbesturen zorgen voor de invulling van het onderwijs en voor de exploitatie van de huisvesting.

Gemeente en schoolbesturen hebben gezamenlijk toegewerkt naar een gedragen IHP dat aansluit bij hun ambities. In het IHP proces is de kinderopvangsector op hoofdlijnen betrokken. Door middels het IHP te investeren in onderwijshuisvesting draagt de gemeente samen met de schoolbesturen bij aan een leefomgeving die sociaal, leefbaar, duurzaam, gezond en klimaatbestendig is. Samen wordt er ingezet op gezonde, toekomstbestendige, multifunctionele en duurzame schoolgebouwen. Het IHP heeft een strategisch karakter, waarbij vanuit visie en beleid strategische keuzes zijn gemaakt. Er is een beleid ontwikkeld dat verder reikt dan de huidige wet- en regelgeving. Gemeente en schoolbesturen hebben hiermee zicht op de benodigde toekomstige investeringen in onderwijshuisvesting. Met het IHP spelen gemeente en schoolbesturen bovendien in op, onder andere, de volgende ontwikkelingen: • De mogelijke wettelijke status van IHP’s en renova tie (naar aanleiding van het wetsvoorstel 1 van VNG, VO-raad en PO-raad). • De duurzaamheidsambities die voortvloeien uit de a fspraken uit het klimaatakkoord. • De druk die is ontstaan op de bekostiging van onde rwijshuisvesting. 1 Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting, zie bijlage 1. 1.1.

Doelstelling Het IHP bepaalt op basis van visie, gerichte analyse, scenario-ontwikkeling en financiële vertaling de kaders waarbinnen de gemeente Maasgouw, samen met de schoolbesturen, investeert in onderwijshuisvesting. Het IHP vormt daarmee het koersdocument. In tegenstelling tot de werkwijze (uitsluitend) op basis van de verordening 2, wordt in het IHP uitgegaan van een proactief onderwijshuisvestingsbeleid. In formele zin laat de gemeente hiermee zien op welke wijze zij haar zorgplicht wenst in te vullen. Het IHP: • Stelt de gemeente en schoolbesturen in staat om op korte en lange termijn strategische keuzes te maken en proactief beleid te voeren. • Biedt een meerjarenperspectief waarop het eigen (i nvesterings-)beleid kan worden afgestemd. • Vormt het beleidskader voor het onderwijshuisvesti ngsbeleid voor de periode 2026-2029. Het IHP wordt elke 4 jaar herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoeften van dat moment. 2 Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Maasgouw 2015 Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 5 van 52 1.2. Aanpak Het voorliggend IHP is in grofweg vier stappen tot stand gekomen, zoals aangegeven in Figuur 1-2. Tijdens meerdere overleggen zijn de stappen doorlopen met een afvaardiging van zowel de gemeente als de schoolbesturen. De verschillende stappen staan hieronder kort toegelicht: 1.

Visievorming: om te komen tot een gezamenlijke visie en beleidsuitgangspunten is in een bijeenkomst met de schoolbesturen gesproken over de toekomst van onderwijshuisvesting in Maasgouw. Deze ambities worden in het IHP de bouwstenen genoemd. De bouwstenen uit het IHP 2021-2041 vormden hierbij de basis. 2. Analyse: voor iedere school in de gemeente Maasgouw is een capaciteitsanalyse en een kwaliteitsanalyse uitgevoerd. Op basis van deze gegevens is het scholenbestand van de onderwijshuisvesting in de gemeente Maasgouw in kaart gebracht. 3. Scenario’s: op basis van de bouwstenen, de integrale beoordeling van het gebouwenbestand en het IHP 2021-2041 zijn door de gemeente en de schoolbesturen samen scenario’s bijgesteld en ontwikkeld. 4. Financiën: in overleg met schoolbesturen en gemeente is bepaald wat de prioritering van de voorkeursscenario’s moet worden en voor welk kwaliteitsniveau wordt gekozen voor de (ver)nieuwbouwprojecten. Op basis van deze keuzes is een meerjareninvesteringsplanning opgesteld. 1.3. Leeswijzer In hoofdstuk 2 is het aanbod van primair onderwijs en andere (onderwijs-)partners in de gemeente Maasgouw uiteengezet. Hoofdstuk 3 gaat in op de beleidskaders, beleidsambities en de bouwstenen die de kaders van het IHP vormen. Hoofdstuk 4 omschrijft de inventarisatie en de analyses ten behoeve van voorliggend IHP.

Vervolgens komen in hoofdstuk 5 het scholenlandschap en de scenario-ontwikkeling aan bod. Hoofdstuk 6 voorziet de scenario’s uit hoofdstuk 5 van financiële uitgangspunten en een financiële vertaling. In hoofdstuk 7 zijn de randvoorwaarden bij uitvoering van het IHP vermeld. Figuur 1-2 Werkwijze IHP Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 6 van 52 2. Aanbod primair onderwijs en partners Hoofdstuk 2 Aanbod primair onderwijs (en partners) Dit hoofdstuk beschrijft het aanbod van primair ond erwijs en speciaal basisonderwijs en van andere (onderwijs)partners in de gemeente Maasgouw. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 7 van 52 2.1. Primair onderwijs Het scholenlandschap van de gemeente Maasgouw voor het primair onderwijs (PO) is verdeeld over de kernen. Er zijn verschillen in denominatie (levensbeschouwelijke of religieuze achtergrond), onderwijsconcepten en omvang. In de gemeente Maasgouw zijn drie schoolbesturen verantwoordelijk voor het aanbieden van het PO, inclusief speciaal basisonderwijs (SBO). Gezamenlijk hebben de schoolbesturen negen scholen en verzorgen ze het PO en SBO voor circa 1.480 leerlingen. Tabel 2-1 Overzicht primair onderwijs gemeente Maasgouw (telling 1 oktober 2025) 2.2. Kinderopvang In Tabel 2-2 is te zien welke aanbieders van opvang er zijn in de verschillende kernen en of zij ook gezamenlijk met een school gehuisvest zijn.

Tabel 2-2 Overzicht kinderopvang gemeente Maasgouw 2.3. Sportaccommodaties In de gemeente Maasgouw zijn diverse sportaccommodaties aanwezig. De meeste sportaccommodaties zijn niet nabij een school gevestigd. De leerlingen die naar een sportaccommodatie gaan die niet nabij de school gevestigd is, gaan daar ofwel lopend of met passend vervoer naartoe. Tabel 2-3 Overzicht sportaccommodaties gemeente Maasgouw 2.4. Multifunctionele accommodaties In de gemeente Maasgouw zijn drie scholen gehuisvest in een multifunctionele accommodatie (MFA). Naast de scholen zijn er in deze gebouwen diverse andere (onderwijs)partners aanwezig. Onderstaand overzicht toont de gebruikers en faciliteiten van de drie MFA’s. Tabel 2-4 Gebruikers van MFA’s in gemeente Maasgouw Dorp Aanbieder Kinderopvang/ peuteropvang BSO Gehuisvest met een school Maasbracht Prokino Ja Ja Ja Kinderopvang Roermond Ja Ja Ja Heel Robbedoes Ja Ja Ja Beegden Natureluur Ja Ja Ja Stevensweert Ut Kerreraad Ja Ja Ja Wessem Thornerkwartier Ja Ja Ja Thorn Thornerkwartier Ja Ja Ja Linne Kinderopvang Roermond Ja Ja Ja Ja Ja Ja Dorp Stichting Gymzaal Gehuisvest nabij school Maasbracht Menswel Andreashal Nee Heel Menswel Sporthal Reutsdael Ja SPOLT Op De Tump Ja Beegden Menswel Sportzaal Beegden Ja Stevensweert Menswel Sportzaal De Werken Nee Wessem Menswel Sportzaal De Tump Nee Thorn - - - Linne Sportzaal Linne Sportzaal Linne Nee

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 8 van 52 3. Beleidskaders en - ambities Hoofdstuk 3 Beleidskaders en -ambities Dit hoofdstuk gaat in op de juridische kaders en relevante ontwikkelingen, waaronder de wettelijke taak van de gemeente en schoolbesturen. Vervolgens is in gezamenlijkheid het beleidsrijke kader bepaald. Gemeente en schoolbesturen hebben daarvoor ‘bouwstenen’ opgesteld. De bouwstenen geven inzicht in de visie ten aanzien van het onderwijs en de huisvesting (onder andere ambitie en kwaliteit) én er wordt benoemd welke afspraken hierover worden gemaakt (onder andere regie en vraag & aanbod). Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 9 van 52 3.1. Landelijk beleid De onderwijswetgeving bepaalt welke voorzieningen in de onderwijshuisvesting onder verantwoordelijkheid van de gemeente vallen. Het gaat hierbij onder andere om (vervangende) nieuwbouw, uitbreiding, het herstellen van constructiefouten en de eerste inrichting van schoolgebouwen. Voor deze taken ontvangt de gemeente een algemene uitkering uit het gemeentefonds. Schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor het in stand houden van de gebouwen (onderhoud aan binnen- en buitenkant) en voor de exploitatie, zoals energie- en schoonmaakkosten. Alleen wanneer hiervan expliciet is afgeweken, ligt deze verantwoordelijkheid elders. Het rijk verstrekt hiervoor een lumpsumvergoeding aan de schoolbesturen.

Het huidige stelsel kent meerdere tekortkomingen. Het Interdepartementaal Beleidsonderzoek 3 benoemt deze expliciet. Zo ontbreken duidelijke eisen voor onderwijshuisvesting. De bouwkosten worden onvoldoende gekoppeld aan de beschikbare budgetten. Gemeenten en schoolbesturen beschikken vaak niet over voldoende expertise. Daarnaast ontbreekt een sluitende beleidscyclus, vooral door het gebrek aan toezicht, monitoring en evaluatie. Schoolgebouwen moeten bovendien aan steeds strengere eisen voldoen, zoals energieneutraliteit en de normen voor Frisse Scholen. Het klimaatakkoord verplicht tot een CO ₂-reductie van 55% in 2030 en 95% in 2050 ten opzichte van 1990. Europese regelgeving scherpt deze eisen verder aan. Wat dit betekent voor de Nederlandse wetgeving is nog onduidelijk. Dit IHP baseert zich daarom op de huidige wet- en regelgeving. Intussen blijft de indexering van zowel het gemeentefonds als de lumpsumvergoeding achter bij de marktontwikkelingen in bouw- en exploitatiekosten. Op 15 december 2016 stuurden de PO-Raad, VO-Raad en VNG een gezamenlijk voorstel naar staatssecretaris Onderwijs om het stelsel voor onderwijshuisvesting te verbeteren. Op 9 mei 2018 publiceerden zij een verder uitgewerkte versie. Het wetsvoorstel is in behandeling en naar verwachting treedt het in 2026 in werking. Tegelijkertijd werkt de VNG aan een actualisatie van de modelverordening.

3 IBO Onderwijshuisvesting funderend onderwijs, Een vak apart - Een toekomstbestendig onderwijshuisvestingsstelsel (2021) Het voorstel gaat uit van een gedeelde verantwoordelijkheid van gemeenten en schoolbesturen voor de kwaliteit van schoolhuisvesting. Belangrijke elementen zijn: 1. Gemeenten en schoolbesturen stellen verplicht ee n IHP op. 2. Renovatie geldt als volwaardig alternatief voor vervangende nieuwbouw. 3. Het investeringsverbod voor het PO en (V)SO verv alt. Voor meer informatie zie bijlage 1. 3.2. Coalitieprogramma 2022-2026: ‘Samen maken we Maasgouw!’ Het coalitieprogramma van de gemeente Maasgouw richt zich op duurzame ontwikkeling binnen het sociaal, fysiek en economisch domein. De volgende uitgangspunten zijn geformuleerd: • Jeugdzorg en onderwijs: • De leefomgeving wordt ingericht zodat jongeren gezond en veilig kunnen opgroeien, met gelijke kansen voor maatschappelijke participatie. Dit vraagt om afstemming en een integrale aanpak. Binnen het onderwijsveld ligt de focus op onderwijshuisvesting, leerlingenvervoer en het terugdringen van onderwijsachterstanden. • Basisinfrastructuur, gezondheid en inclusie: • Activiteiten, zorg, hulp en ontmoetingsplekken worden georganiseerd vanuit de lokale gemeenschap. De sociale basisinfrastructuur vormt een samenhangend geheel dat de kracht van inwoners benut.

Beleidsontwikkeling vindt plaats vanuit het concept van positieve gezondheid. De gemeente voert een inclusief beleid en stelt een Lokale Inclusie Agenda vast. • Sport, accommodaties en organisaties: • Voldoende binnen- en buitensportaccommodaties dragen bij aan positieve gezondheid en sociale cohesie. Deze voorzieningen maken gezamenlijk sporten mogelijk voor alle inwoners. • Klimaatadaptatie: • De openbare ruimte wordt klimaatbestendig ingericht om beter bestand te zijn tegen wateroverlast, hittestress en droogte. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 10 van 52 • Gemeentelijk vastgoed en inzet middelen: • Het gemeentelijk vastgoed, waaronder sportaccommodaties en schoolgebouwen, vraagt om substantiële investeringen in bouw, onderhoud, verduurzaming en beheer. • Natuur en biodiversiteit: • Natuur en biodiversiteit vormen het fundament van een duurzame leefomgeving. Het beleid versterkt het groenblauwe karakter van Maasgouw. • Energietransitie: • De uitvoering van de Regionale Energie Strategie voor Noord- en Midden- Limburg vindt plaats in samenwerking met regionale partners. De Transitievisie Warmte streeft naar een vermindering van aardgasgebruik en CO ₂-uitstoot in gebouwen. 3.3. Visie op onderwijs en kinderopvang Algemene visie samenwerking onderwijs Het IHP bevat een lange termijnvisie op onderwijshuisvesting binnen de gemeente Maasgouw.

Het plan biedt een duidelijke leidraad voor investeringen in schoolgebouwen, zorgt voor een evenwichtige inzet van middelen en verbindt opgaven binnen het sociaal-maatschappelijk domein. De visie op onderwijs vormt het fundament van het IHP. Deze visie geeft richting aan de wijze waarop scholen invulling geven aan kennisontwikkeling, persoonsvorming en maatschappelijke toerusting van leerlingen. In de kaders op de volgende pagina is de onderwijsvisie en visie op kinderopvang beknopt omschreven. Visie op inclusief onderwijs In termijn 1 van dit IHP formuleren de schoolbesturen een gezamenlijke visie op inclusief onderwijs. Deze visie fungeert als kader voor de vertaling van het landelijke beleid inzake inclusieve scholen naar de concrete huisvestingsbehoefte. Op basis van deze visievorming kan het noodzakelijk zijn om af te wijken van de huidige uitgangspunten in dit IHP. Dit kan zich bijvoorbeeld voordoen wanneer inclusieve onderwijsconcepten aantoonbaar extra ruimte of andere ruimtelijke condities vereisen binnen de opgenomen projecten. In de haalbaarheidsfase van ieder project wordt, in afstemming tussen gemeente en schoolbesturen, beoordeeld of en in welke mate aanpassingen van de uitgangspunten gewenst of noodzakelijk zijn. Referentie: P2000098-0023.0.3.

Pagina 11 van 52 Onderwijsvisie Wij geloven in thuisnabij, goed onderwijs voor elk kind van waaruit het zich op basis van zijn eigen talenten en mogelijkheden ontwikkelt tot een krachtig individu, dat in staat is om - als nieuwsgierige, kritische en betrokken wereldburger - zijn toekomst zelf vorm te geven. Eigenheid door verscheidenheid, maar eenheid door verbinding. Uitersten die de scholen in Maasgouw typeren, maar die we liever nog integreren, door te kiezen voor eenheid in verscheidenheid. Door de eigenheid van de scholen te versterken enerzijds en synergie te creëren in de gezamenlijkheid anderzijds, bundelen we onze krachten. Waar onze mensen uiteindelijk het verschil maken, zorgen we voor goed werkgeverschap, door de juiste mensen te binden, te faciliteren en blijvend te laten ontwikkelen. Dit alles in een gezonde, eigentijdse, veilige en uitdagende schoolomgeving, waar plaats is voor alle leerlingen. Onze scholen staan midden in de maatschappij en werken samen met relevante maatschappelijke partners. Met het oog op een ononderbroken ontwikkeling streven we naar een zo laag mogelijke drempel bij de overgang van de voorschoolse educatie en kinderopvang naar het primair onderwijs.

Deze uitgangspunten vragen om gezonde, flexibele en toekomstbestendige gebouwen waarbinnen intensief samen wordt gewerkt met de kinderopvang en waarbinnen ruimte is voor maatschappelijke partners. Visie kinderopvang Voorschoolse voorzieningen moeten toegankelijk zijn. Zo is er voldoende aanbod, een gelijkmatige spreiding van de voorzieningen over de verschillende kernen van de gemeente Maasgouw. Ons doel: samen kansen realiseren voor een goede start op de basisschool. De onderlinge samenwerking van partners is een belangrijke voorwaarde voor een doorgaande pedagogische en educatieve ontwikkelingslijn van kinderen. Onder deze doorgaande ontwikkelingslijn verstaan wij structurele afstemming en afspraken en de warme overdracht van kinderopvang naar de basisschool. Door de gemeente, schoolbesturen en kinderopvang is het Convenant Voor- en Vroegschoolse Educatie Maasgouw 2025-2028 vastgesteld met het volgende gedachtegoed: • voor- en vroegschoolse educatie een positief effect heeft op de schoolse vaardigheden van kinderen en daarmee een goede start van de onderwijsloopbaan vormt. • een doorgaande lijn, beredeneerd aanbod en ontwikkelingsstimulering van voorschoolse voorzieningen naar groep 1 en 2, een betere startpositie oplevert in groep 3.

• gemeente, schoolbesturen en kinderopvang gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de afstemming tussen voor- en vroegschoolse educatie (artikel 167 en 167a Wet op het primair onderwijs). • de Wet Onderwijskansen door Kwaliteit en Educatie nieuwe verantwoordelijkheden tot gevolg heeft voor gemeenten, kinderopvangorganisaties en schoolbesturen op het gebied van kwaliteit en bereik van VVE en het waarborgen van de doorgaande leerlijn. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 12 van 52 3.4. Bouwsteen 1: regie Deze bouwsteen geeft aan hoe gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties met elkaar samen de regie voeren op het gebied van onderwijshuisvesting. Dit betreft onder andere het vastleggen van de status van het IHP en hoe hier uitvoering aan wordt gegeven. 1. Verantwoordelijkheid: de gemeente en de schoolbesturen voeren samen de regie over onderwijshuisvesting. De gemeente is onder andere verantwoordelijk voor nieuwbouw en uitbreidingen. De schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor het onderhoud en de exploitatie van schoolgebouwen. De schoolbesturen voeren de regie over het onderwijsaanbod en de diversiteit daarvan. De stuurgroep onderwijshuisvesting is het gremium waarin de gezamenlijke regie besproken wordt. Kinderopvangorganisaties worden betrokken daar waar zij onderdeel vormen van onderwijshuisvesting. 2.

Renovatie: vooruitlopend op de wetswijziging is in het IHP renovatie opgenomen als voorziening, waarvoor de gemeente verantwoordelijk is. Door renovatie op te nemen als voorziening ontstaat de mogelijkheid om bij een gebouw dat aan het einde van zijn levensduur is ook renovatie toe te passen. De verschillende definities zijn: a. Nieuwbouw: er wordt uitgegaan van totale sloop e n vervanging van het bestaande gebouw. De levensduur van het nieuwe pand dient 40 jaar te zijn. b. Renovatie: er wordt uitgegaan van een integrale levensduurverlengende ingreep in het gebouw, waarmee de levensduur van het gebouw met ten minste 25 jaar wordt verlengd. c. Vernieuwbouw: deze term wordt aan dit IHP toegev oegd om renovatie verder te verduidelijken. Indien wordt gesproken over vernieuwbouw wordt uitgegaan van een levensduurverlengende ingreep voor 40 jaar. Hierbij wordt het bestaande gebouw vernieuwd waarbij het streven is om de nieuwbouwkwaliteit zoveel mogelijk te realiseren. 3. Intentie: het IHP wordt vastgesteld als korte en lange termijnplan waar gemeente en schoolbesturen zich aan committeren. Schoolbesturen en gemeente spreken af enkel af te wijken van de afspraken in het IHP als daar een zwaarwegende en onvoorziene motivatie onder ligt. Dit wordt besproken in de stuurgroep onderwijshuisvesting. 4.

Looptijd: het IHP komt tot stand in een apart project met de schoolbesturen en kinderopvangorganisaties. De stuurgroep onderwijshuisvesting, het College van B&W en de gemeenteraad stellen het IHP vast voor de eerste 4 jaar (2026-2029), met in het vierde jaar de herijking (2029). Het IHP heeft een doorkijk van 16 jaar. De totale looptijd is 20 jaar. 5. Status: het IHP is het investeringskader voor de onderwijshuisvesting en geeft voor de komende 16 jaar een indicatie van de benodigde investeringen. Tevens wordt de prioritering van de projecten opgenomen. De gemeenteraad stelt de prioritering en de planning vast. Voor de projecten in de eerste vier jaar worden reserveringen getroffen in de gemeentelijke begroting. Hiermee staat de programmering voor termijn 1 vast. 6. Aanvraagprocedure: het IHP vervangt voor de eerste vier jaar de aanvraagprocedure voor nieuwbouw en overige voor blijvend of voor tijdelijk gebruik bestemde voorzieningen. Aanvragen voortkomend uit het IHP worden impliciet geacht een aanvraag te zijn op grond van de verordening. Deze werkwijze wordt in de verordening aangepast zodra de wetswijziging in werking treedt en de nieuwe modelverordening gepubliceerd is. Uitzonderingen zijn de nieuwbouw voor een nieuw te stichten school, kosten voor eerste inrichting onderwijsleerpakket en meubilair.

Tot het moment dat deze procedure wordt vastgelegd in de verordening, geldt de huidige verordening en dient er voor alle projecten een aanvraag gedaan te worden. Het uitgangspunt is dat er geen aanvragen gedaan worden van projecten die niet binnen het voorliggende IHP zijn opgenomen. 7. Spoedaanvragen: voor spoedaanvragen of andere zaken die buiten het IHP vallen door onvoorziene omstandigheden (zoals constructiefouten of onvoorziene tijdelijke huisvesting) blijft de aanvraagprocedure van kracht. Op dergelijke onvoorziene omstandigheden na, is de afspraak dat er geen gebruik wordt gemaakt van de route via de verordening. Gemeente en schoolbesturen zullen in overleg bepalen of een situatie een spoedaanvraag vereist.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 13 van 52 8. Uitvoeringsprogramma: na vaststelling van het IHP wordt een uitvoeringsprogramma opgesteld voor een termijn van 4 jaar. In het uitvoeringsprogramma worden nadere financiële, samenwerkings- en plannings- afspraken gemaakt. Belangrijk is dat er middels het uitvoeringsprogramma een vervolg wordt gegeven aan het IHP. Daarbij is het personele 4 vraagstuk aan de zijde van gemeente en schoolbesturen een belangrijk aandachtspunt om de voortgang te bewaken. 9. Leerlingenprognose: de leerlingenprognose is door gemeente en schoolbesturen vastgesteld als uitgangspunt voor het IHP. Na vaststelling van het IHP wordt de leerlingenprognose tweejaarlijks herijkt en vastgesteld in de stuurgroep onderwijshuisvesting. Bij wijzigingen worden de leerlingenaantallen geactualiseerd binnen het uitvoeringsprogramma en daarmee de genoemde projecten. 10. Kredietverlening: voor de eerste termijn van het IHP verleent de gemeenteraad definitief het krediet. Zodra een project actueel is, wordt het getoetst aan de gehanteerde randvoorwaarden uit het IHP. Een dergelijke toets wordt vaak gedaan middels een haalbaarheidsonderzoek, ook wel businesscase genoemd. Vervolgens worden de randvoorwaarden uit het IHP indien nodig geactualiseerd en wordt het definitieve krediet bij het College van B&W aangevraagd. De gemeenteraad wordt hierover jaarlijks geïnformeerd.

Er kan een budgettaire afwijking zitten tussen het aangevraagde krediet en de budgetten zoals benoemd in het financiële hoofdstuk van het IHP. Het is immers mogelijk dat er nog aanvullende tussentijdse (onvoorziene) kosten gesignaleerd worden naar aanleiding van de diverse onderzoeken. Deze kredietaanvraag is niet afhankelijk van bijvoorbeeld de 1 februari-deadline uit de verordening of de financiële cyclus van de gemeente zoals de voorjaarsnota. 4 Alle medewerkers van gemeente en schoolbesturen die nodig zijn om deze plannen uit te laten voeren . 3.5. Bouwsteen 2: samenwerking Deze bouwsteen omschrijft de samenwerkingsmogelijkheden tussen het onderwijs onderling en overige partners die raakvlakken hebben met het onderwijs. 1. In de Lokale Educatieve Agenda (LEA) wordt de visie op het onderwijs bepaald door gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties. In de stuurgroep onderwijshuisvesting wordt de vertaling gemaakt naar de onderwijshuisvesting. 2. Samenwerking binnen onderwijshuisvesting beteken t dat scholen gebouwen delen met elkaar of met maatschappelijke partners, zoals kinderopvang, jeugdzorg of buurtvoorzieningen. Deze samenwerking krijgt vorm op zowel inhoudelijk als gebouwelijk niveau. Inhoudelijke samenwerking bevordert kennisuitwisseling tussen betrokken partijen.

Gebouwelijke samenwerking ondersteunt deze inhoudelijke verbinding doordat gebruikers elkaar fysiek ontmoeten. Daarnaast levert het voordelen op in de exploitatie, bijvoorbeeld door het gezamenlijk gebruik van ruimten. Het onderwijs blijft centraal staan. Gebouwelijke samenwerking wordt daarom niet als verplichting gezien, maar als een kansrijke verkenning binnen het bredere huisvestingsbeleid. 3. De samenwerking tussen PO en SBO draagt bij aan het streven om passend onderwijs binnen de gemeentegrenzen te realiseren. Deze samenwerking verloopt goed en richt zich voornamelijk op inhoudelijke afstemming. Het SBO vervult niet alleen een lokale functie, maar levert ook een bijdrage aan het regionale scholenlandschap. 4. Schoolbesturen en kinderopvangorganisaties zetten in op het behouden, versterken en waar nodig uitbreiden van de samenwerking tussen PO, kinderdagopvang, peuteropvang en buitenschoolse opvang. Deze onderwijs- en kindpartners stemmen hun pedagogische en didactische aanpak op elkaar af. De samenwerking kent verschillende vormen van integratie. Het IHP formuleert uitgangspunten, maar biedt ruimte voor maatwerk per project, passend bij de lokale situatie. Gezamenlijke huisvesting kan voordelen bieden, maar is geen

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 14 van 52 vereiste. Door leerlingendaling en politieke keuzes is in bestaande gebouwen ruimte ontstaan voor onderwijs- en kindpartners. Het is van belang om ook bij nieuwbouw en renovatie ruimte te reserveren voor deze partners. 5. Schoolbesturen en gemeente streven naar samenwerking met overige maatschappelijke partners (bibliotheek, jeugdzorg, jeugdwerk, sportorganisaties, dorpshuis etc.): a. In Maasgouw zijn drie multifunctionele accommoda ties (MFA’s) gerealiseerd waarin scholen zijn gehuisvest. Deze gebouwen bieden ook ruimte aan kind- en zorgpartners en sportvoorzieningen. De betrokken partijen waarderen de meerwaarde van deze gebouwelijke samenwerking. b. Scholen vervullen een sociale rol binnen de dorp sgemeenschap, die per kern en per school verschillend kan worden ingevuld. Het IHP biedt beleidsmatige kaders en ruimte voor maatwerk per locatie. c. Maatschappelijke partners dragen bij aan de ontw ikkeling van dorpskernen. Tegelijkertijd kunnen scholen gebruikmaken van voorzieningen die al in de kern aanwezig zijn. 6. Schoolgebouwen dienen optimaal benut te worden. Multifunctioneel gebruik verhoogt de bezettingsgraad en draagt bij aan duurzaam gebruik. Samenwerking tussen verschillende typen gebruikers onder één dak vergroot de flexibiliteit: wanneer één partij minder ruimte nodig heeft, kan een andere partij deze ruimte benutten.

Om leegstand te voorkomen, zijn duidelijke afspraken nodig over beheer, eigendom, samenwerking, exploitatie en financiële stromen. Deze afspraken dienen voort te komen uit de inhoudelijke samenwerking en moeten al in de planvorming worden meegenomen. 7. Wanneer ruimten in schoolgebouwen worden gebruik t door andere partijen dan het onderwijs, zoals kinderopvang of maatschappelijke organisaties, is sprake van verhuur of medegebruik . Medegebruik is toegestaan voor activiteiten die bekostigd worden uit de openbare kas of die een cultureel, maatschappelijk of recreatief doel dienen. In het geval van verhuur geldt een marktconforme huur, conform de Wet Markt en Overheid. De marktconforme huur bestaat uit een gebruiksvergoeding (voor extra exploitatiekosten) en een vergoeding voor investeringslasten (rente, afschrijving, verzekering en onroerendezaakbelasting). Deze vergoeding komt toe aan de investerende partij. 3.6. Bouwsteen 3: vraag en aanbod Deze bouwsteen geeft aan welk aanbod de gemeente en schoolbesturen nastreven. Het gewenste aanbod van onderwijs is bepalend voor de huisvestingsoplossingen. 1. Het streven is goede spreiding van het onderwijsaanbod over de kernen van Maasgouw, waarbij de voorwaarde is dat de kwaliteit van onderwijs geborgd is, en de situatie financieel verantwoord is.

Scholen zijn belangrijk voor de leefbaarheid in de kernen, met als ambitie om het onderwijs ‘thuisnabij’ te organiseren. De kwaliteit van het onderwijs is daarin leidend. Het is daarmee niet de eis dat er in elke kern een school moet zijn. De afstand voor een kind tot de school moet in verhouding zijn. Het huidige scholenlandschap laat zien dat deze verhoudingen in voldoende mate aanwezig zijn, zie hoofdstuk 5. 2. Het streven is een optimale afstemming tussen vraag en aanbod . Daarbij gaat het direct ook om het voorkomen van leegstand en ruimtetekorten bij scholen. Daarvoor zijn een aantal instrumenten geformuleerd. De keuze van het toe te passen instrument zal altijd in samenspraak tussen de gemeente en schoolbesturen gemaakt worden. Er is sprake van maatwerk. a. Wanneer meerdere gebruikers in één gebouw gehuis vest zijn, kunnen er onderling volumeafspraken worden gemaakt. In het geval van twee scholen in één schoolgebouw gaat het bijvoorbeeld om het maken van afspraken over zogeheten ‘wissellokalen’. Het is belangrijk om bij de ontwikkeling van een nieuw schoolgebouw naar de indeling te kijken omdat de mogelijkheid bestaat dat bepaalde (groeps-)ruimten na verloop van tijd wisselen van gebruiker. b.

In het geval van MFA’s waar scholen, kinderopvan gpartners en/of maatschappelijke partners gebruik van maken, is het ook mogelijk om volumeafspraken te maken voor een verandering in de ruimtevraag in de toekomst. Het is ook in dit geval belangrijk om op voorhand duidelijk af te spreken welke ruimten voor gemeenschappelijk gebruik zijn en welke ruimten (onder bepaalde voorwaarden) in de toekomst kunnen wisselen van gebruiker.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 15 van 52 c. Verhuur van ruimten kan, na toestemming van de g emeente, een oplossing zijn voor een ruimteoverschot. Ook afstoten van leegstand kan een mogelijkheid zijn. d. (Gedeeltelijk) leegstaande panden gebruiken die niet tot de onderwijshuisvestingsvoorraad behoren is een mogelijkheid om incidenteel, niet-structureel, ruimtetekort op te lossen. Denk aan dorpshuizen of andere maatschappelijke voorzieningen. In het geval van structureel ruimtetekort gaat de gemeente na of er een geschikte voorziening in de dorpskern is om het ruimtetekort op te lossen (bijvoorbeeld leegstand in een andere school). Ook worden oplossingen zoals een noodunit of aanbouw onderzocht. Het kiezen van de oplossing gebeurt in samenspraak tussen schoolbesturen en gemeente. 3. Er is vanuit het coalitieprogramma aandacht voor de relatie met sport, bewegen en cultuur. Dit gaat enerzijds over de afstand tot en de bereikbaarheid van gymzalen en voorzieningen binnen Maasgouw, maar anderzijds ook over hoe de inrichting van een gebouw, het speelterrein (groen) en de directe omgeving beweging kunnen stimuleren. De school kan gebruik maken van de faciliteiten uit de kern, maar kan eventueel ook een functie voor de kern vervullen op het gebied van sport, bewegen en cultuur. 3.7.

Bouwsteen 4: kwaliteit en duurzaamheid Deze bouwsteen geeft aan welke kwaliteits- en duurzaamheidsambities de gemeente en schoolbesturen nastreven voor onderwijshuisvesting. De scholen en schoolgebouwen hebben een maatschappelijke verantwoordelijkheid en voorbeeldfunctie naar leerlingen, hun familie en de kern. 1. Gemeente en schoolbesturen zien het realiseren v an kwalitatief goede en duurzame huisvesting als een maatschappelijke, gezamenlijke verantwoordelijkheid. Een kwalitatief goed en duurzaam gebouw heeft een positief effect op het onderwijs én op het leefklimaat voor de toekomstige generaties. 2. Het IHP streeft, bij nieuwbouw, naar het realise ren van energieneutrale gebouwen (ENG) die tevens aardgasvrij zijn. Bij renovatie is het streven om bijna energieneutrale gebouwen (BENG) te realiseren; dit wordt per situatie bekeken, met een gezonde balans tussen kwaliteit, duurzaamheid en de (financiële) middelen (kosten-batenanalyse). 3. Gemeente en schoolbesturen willen duurzaamheid breder definiëren dan alleen energiebesparing en CO 2-reductie; duurzaamheid gaat ook over goed onderwijs, een gezond leer- en leefklimaat, een gezonde financiële exploitatie, circulariteit en toekomstbestendigheid. Deze thema’s hebben een hogere prioriteit dan alleen energiebesparing. a.

Ten aanzien van goed onderwijs gaat het om onder wijskundige functionaliteit; het gebouw sluit aan bij het onderwijsconcept van de school. Dit geldt ook voor de andere functies die samenhangen met onderwijs. Denk hierbij aan kinderopvang, jeugdzorg en eventueel andere sociaal-culturele faciliteiten. b. Ten aanzien van gezondheid wordt rekening gehoud en met de Frisse Scholen-thema’s (naast energie: lucht, temperatuur, licht en geluid) om een prettig en gezond klimaat voor kinderen en medewerkers te realiseren. Voor de Frisse Scholen-thema’s wordt gekozen voor een slimme mix van eisen per subonderdeel, waarbij in sommige gevallen klasse A de beste keuze is, maar in andere gevallen klasse C of niveau Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) ook goede kwaliteit levert. Hierbij wordt het kwaliteitskader IHP Maasgouw (bijlage 3) aangehouden, dat gebaseerd is op een optimale prijs- kwaliteitverhouding. c. Ten aanzien van circulariteit wordt ernaar gestr eefd om binnen de gestelde kaders bewust om te gaan met de toe te passen materialen en waar mogelijk gebruik te maken van natuurlijke, herbruikbare materialen. In het geval van nieuwbouw wordt gelet op de basisprincipes van circulariteit, zoals de toekomstige losmaakbaarheid van de gebouwelementen. d. Toekomstbestendigheid: er wordt ingezet op maxim ale flexibiliteit.

Onderwijshuisvesting kan op deze manier meebewegen met groei en krimp van scholen en kinderopvanglocaties en kan toekomstige concepten faciliteren. Het gaat zowel om interne flexibiliteit, als om transformatiemogelijkheden van onderwijshuisvesting bij einde gebruik.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 16 van 52 4. Naast bouwkundige kwaliteit van schoolgebouwen i s er in het IHP expliciet aandacht voor andere (strategische) kaders voor vastgoedbeleid: onderwijskundige functionaliteit, binnenmilieu, exploitatie en uitstraling. 5. Duurzaamheidsprincipes worden toegepast bij nieuwbouw/renovatie van school- gebouwen. Daarbij bieden de principes van Trias Energetica houvast om hierin een realistische afweging te maken tussen ambitie en budget: a. Voorkomen van onnodig energieverbruik (bijvoorbeeld isolatie). b. Gebruik van duurzame energiebronnen (bijvoorbeeld zonnepanelen). c. Indien nodig, efficiënt gebruik van fossiele brandstoffen (bijvoorbeeld gas). 6. Het IHP geeft de schoolbesturen inzicht in de vervangingstermijn van hun gebouwen. Schoolbesturen zijn door het IHP in staat om onderhoud en duurzaamheidsmaatregelen af te stemmen op het moment van nieuwbouw/renovatie en te koppelen aan terugverdientijden. 7. Schoolgebouwen dienen veilig en integraal toegankelijk te zijn. De school moet bereikbaar zijn en de verkeerssituatie rondom de school moet veilig zijn. Daarnaast moet het gebouw toegankelijk zijn voor alle bezoekers. 8. Investeringen in duurzaamheid worden gerelateerd aan de volledige levenscyclus van schoolgebouwen. Een goede afstemming tussen de verantwoordelijkheden van gemeente en schoolbesturen is hierbij essentieel.

Door gezamenlijk te investeren in doordachte en kwalitatieve maatregelen, worden nadelige gevolgen in exploitatie en onderhoud tijdens de gebruiksduur van het gebouw voorkomen. Deze benadering sluit aan bij de principes van Total Cost of Ownership (TCO): inzetten op betaalbare investeringen die zich op termijn terugverdienen via lagere exploitatiekosten. 9. Tijdens het IHP-traject verkennen schoolbesturen en gemeente de toepassing van TCO. Binnen dit principe dragen schoolbesturen mogelijk bij aan een deel van de stichtingskosten bij nieuwbouw- of renovatieprojecten. Deze investering bevordert de duurzaamheid van het gebouw en leidt tot besparingen in onderhoud en exploitatie. Een integrale afweging tussen investeringskosten en toekomstige lasten vormt hierbij het uitgangspunt. Schoolbesturen kunnen hiervoor gebruik maken van de lumpsumvergoeding die zij van het rijk ontvangen. In het IHP wordt onderzocht op welke wijze TCO een structurele plek kan krijgen binnen de planvorming. In het IHP wordt rekening gehouden met het op dit moment nog geldende investeringsverbod voor het PO en de (exploitatie)tekorten die zij (net als de gemeente) ervaren in de bekostiging. 3.8. Bouwsteen 5: renovatie of nieuwbouw Deze bouwsteen geeft aan hoe gemeente en schoolbesturen de afweging tussen renovatie en vervangende nieuwbouw kunnen maken. 1.

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor nieuwbouw, schoolbesturen zijn in alle situaties verantwoordelijk voor het goed onderhouden en exploiteren van gebouwen. Renovatie (lees: vernieuwbouw) wordt wettelijk geregeld met de vaststelling van het wetsvoorstel. Renovatie kan een duurzamere oplossing zijn dan nieuwbouw. Ten aanzien van renovatie wordt aangesloten op het voorstel van PO-raad, VO-raad en VNG. a. Renovatie wordt opgenomen als voorziening. In de huidige situatie zijn gemeenten alleen verantwoordelijk voor vervangende nieuwbouw wanneer een gebouw aan het einde van zijn levensduur is (onder andere artikel 2 verordening). Door renovatie op te nemen als voorziening ontstaat de mogelijkheid om bij een gebouw dat aan het einde van zijn levensduur is ook renovatie toe te passen. b. Renovatie (vernieuwbouw) is daarbij een integral e levensduurverlengende ingreep in het gebouw, waarmee de levensduur van het gebouw met ten minste 25 jaar, maar bij voorkeur 40 jaar, wordt verlengd. Dit betekent dat renovatie alleen een overweging is wanneer aangetoond kan worden dat de betreffende school en het schoolbestuur weer ten minste 25 jaar op een goede en betaalbare manier met het gebouw vooruit kunnen. In specifieke situaties kan van dit uitgangspunt worden afgeweken, als een tijdelijke

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 17 van 52 oplossing noodzakelijk is, maar in principe zou renovatie gelijkwaardig moeten zijn aan nieuwbouw. c. Uitgangspunt bij renovatie is dat de aanpassinge n die leiden tot een levensduurverlenging van ten minste 25 jaar 5 voor rekening komen van de gemeente, waarbij op basis van Total Cost of Ownership (TCO) en vanuit de meerjarenonderhoudsplanning (MJOP) een investerings–bijdrage van het schoolbestuur aan de dekking van de renovatie kan worden toegevoegd. 2. Bij investeringsopgaven in het kader van het IHP wordt de mogelijkheid van renovatie onderzocht. Daarbij wordt beoogd om de gedefinieerde duurzaamheidseisen (BENG, gasvrij en streven naar ENG) en kwaliteitseisen, in het bijzonder op het gebied van binnenklimaat (gemiddeld Frisse Scholen klasse B), zoveel mogelijk te realiseren. Dit wordt in de afweging nieuwbouw of renovatie inzichtelijk gemaakt. 3. Per situatie wordt een afweging gemaakt (in een haalbaarheidsonderzoek) of nieuwbouw of renovatie de beste oplossing is voor de betreffende school. Daarbij worden onder andere de volgende aspecten meegenomen in de afweging (willekeurige volgorde): a. Er wordt rekening gehouden met de onderwijskundi ge functionaliteit van de gebouwen.

Past de huisvesting bij de onderwijsvisie, nu en in de toekomst? Is de huisvesting voldoende flexibel aanpasbaar voor gebruik in de toekomst? Is het mogelijk om middels renovatie ervoor te zorgen dat de huisvesting weer past bij de onderwijsvisie? Dan is renovatie een goede optie. b. Er wordt rekening gehouden met een goede bezetti ng van gebouwen. Er wordt (bij voorkeur) niet gerenoveerd voor een schoolgebouw waar sprake is van significant ruimtetekort of ruimteoverschot, tenzij de eventuele overmaat kan worden toebedeeld aan andere gebouwgebruikers. c. Er wordt rekening gehouden met de culturele en m aatschappelijke waarde en de stedenbouwkundige uitstraling in samenhang met de omgeving. d. Er wordt rekening gehouden met mogelijkheden om de gestelde duurzaamheidsambities (zie bouwsteen 4) te bereiken. 5 In het concretiseringsvoorstel van de PO-raad, de VO-raad en de VNG is opgenomen: ‘Renovatie is een grootschalige en integrale aanpak van een bestaand schoolgebouw waarmee de levensduur verlengd wordt m et ten minste 25 jaar en het gebouw (weer) voldoet aan de functionele eisen en kwaliteitseisen zoals geformuleerd in het IHP (en ten minste aan vigerende eisen van het Bouwbesluit).’ e. De kosten en mogelijkheden voor tijdelijke huisv esting worden meegenomen in de afweging voor nieuwbouw of renovatie. f.

De toekomstige exploitatie- en onderhoudslasten worden meegenomen als afweging voor nieuwbouw of renovatie. g. De levensduur van het gebouw wordt gekoppeld aan de leerlingenprognose en scenario-ontwikkeling. h. Er wordt rekening gehouden met de bouwtechnische staat van het schoolgebouw - is renovatie een (financieel) haalbare en aantrekkelijke optie? i. Er wordt gekeken naar de meerjarenplanning van a ndere scholen en dorpsfuncties die wellicht nieuwbouw gaan krijgen - dan is gezamenlijke huisvesting in die nieuwbouw een interessante optie. In dat geval kan in samenspraak gekozen worden om enkele jaren te overbruggen en daarna over te gaan tot gezamenlijke nieuwbouw. 4. Wanneer een school naar een nieuwe locatie verhu ist, valt het oude schoolgebouw terug in eigendom van de gemeente. Om te voorkomen dat de school inefficiënte kosten maakt voor het onderhoud van een gebouw dat mogelijk door de gemeente wordt gesloopt, wordt in de haalbaarheidsfase van het project bepaald wat er met het bestaande schoolgebouw gaat gebeuren. Op basis hiervan treden de gemeente en het schoolbestuur in overleg om maatwerkafspraken te maken over de opleverconditie van het gebouw, zodat desinvesteringen worden voorkomen. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 18 van 52 4.

Inventarisatie en analyse Hoofdstuk 4 Inventarisatie en analyses Om de prioritering van de mogelijke vervangingsopgave te kunnen bepalen zijn alle scholen in de gemeente Maasgouw geanalyseerd. In het IHP 2021-2041 zijn de scholen beoordeeld op basis van de objectieve quickscan- methodiek. Daarnaast zijn de leerlingenprognose en de capaciteitsanalyse gebruikt om de huidige en de toekomstige situatie in beeld te krijgen. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 19 van 52 Tabel 4-1 Quickscanscores gemeente Maasgouw 4.1. Quickscans Voor het ontwikkelen van scenario’s is het belangrijk inzicht te hebben in de bestaande huisvestingssituatie van de scholen. Dit geeft richting aan de prioritering en de toekomstperspectieven van de scholen in de gemeente. Voor het IHP is het niet alleen de vraag of een pand een goed gebouw is, maar of het pand een goed schoolgebouw is. In de beoordeling van het gebouwenbestand is daarom gekeken naar meer dan alleen de bouwkundige staat. Er is ook gekeken naar onderwijskundige functionaliteit, binnenmilieu, exploitatie, veiligheid en uitstraling van de schoolgebouwen. Dit zijn kaders voor strategisch vastgoedbeleid. In het IHP van 2021 zijn alle gebouwen op kwaliteit beoordeeld. De gebouwanalyses uit 2021 vormen de basis voor de verdere scenario-ontwikkeling in het voorliggend IHP.

Voor zes gebouwen is dit in 2021 door middel van een bureaustudie en een locatiebezoek gedaan. Voor drie andere scholen is de beoordeling alleen via een bureaustudie gedaan vanwege hun relatief jonge leeftijd. Omdat de vervangingstermijnen uit de quickscans in het IHP van 2021 zijn vastgesteld, zijn deze in dit IHP gecorrigeerd. De totaalscore geeft op uniforme wijze richting aan de mate van urgentie tot een levensduurverlengende ingreep in relatie tot de gebouwkwaliteit: • Bij <63 punten: binnen 0-5 jaar ( rood ) • Bij 63-69 punten: binnen 5-10 jaar ( oranje ) • Bij 69-76 punten: binnen 10-20 jaar ( lichtgroen ) • Bij >76 punten: na 20 jaar ( donkergroen ) 4.1.1 Quickscanscores In Tabel 4-1 zijn de quickscanscores van de schoolgebouwen in de gemeente Maasgouw weergegeven. Deze scores en het bijbehorende advies voor de termijn waarbinnen renovatie of nieuwbouw zou moeten plaatsvinden geven een eerste prioritering. De quickscanscores zijn input voor de scenario-ontwikkeling. Bij het besluit tot nieuwbouw/renovatie wordt bij de scenario-ontwikkeling ook gekeken naar andere belangrijke afwegingscriteria. Onderstaande tabel laat zien dat er vier schoolgebouwen zijn waarvoor binnen 0-5 jaar renovatie of nieuwbouw wordt geadviseerd. In de aankomende periode staat de gemeente Maasgouw dus voor een grote vervangingsopgave. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 20 van 52 4.2.

Leerlingenprognoses Figuur 4-1 toont de leerlingenprognose voor het PO in de gemeente Maasgouw. Als uitgangspunt voor het IHP geldt de prognose van xxllnc Sociaal, opgesteld in mei 2025. Deze prognose is opgesteld op basis van de 1 oktobertelling van 2024. In vergelijking met de eerdere prognose uit 2021 zijn er weinig afwijkingen te zien. De gemeente Maasgouw heeft een stabiel leerlingenaantal. Wel zijn er enkele aandachtspunten die om nuance vragen. Binnen het SBO wordt een terugloop in het aantal leerlingen verwacht. Tegelijkertijd is er sprake van verdichting binnen het SBO, onder andere door een toenemende toestroom van leerlingen uit Roermond. Vanuit het samenwerkingsverband wordt nader onderzocht of en hoe het SBO geïntegreerd kan worden binnen reguliere scholen. Voor basisschool ‘t Breerke is een lichte daling in leerlingenaantallen geconstateerd. Naar verwachting zal deze daling stabiliseren bij de realisatie van nieuwbouw. ‘t Breerke en De Toermalijn functioneren als corresponderende vaten binnen de kern Maasbracht. Bij het bepalen van de benodigde capaciteit moet daarom gekeken worden naar de gezamenlijke ruimtebehoefte van beide scholen in relatie tot de ontwikkeling van de leerlingenaantallen binnen de kern, zie paragraaf 5.2.1.

Figuur 4-1 Leerlingenprognose gemeente Maasgouw (xxllnc Sociaal, 2025) In Figuur 4-2 is het leerlingenaantal per school te zien voor twee verschillende jaren, 2025 en het referentiejaar 2035. De leerlingenprognose van het SBO is deels afhankelijk van regionale afspraken. Het tweejaarlijks actualiseren van de leerlingenprognose is noodzakelijk. De drie grootste scholen in de gemeente Maasgouw zijn De Sleye, De Triangel en De Toermalijn. Daartegenover staan ook twee kleinere scholen met minder dan 100 leerlingen, namelijk de Sint Martinus en Op de Tump. Figuur 4-2 Leerlingenaantal per school gemeente Maasgouw (xxllnc Sociaal, 2025)

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 21 van 52 Figuur 4-3 Leerlingenprognose per kern gemeente Maasgouw (xxllnc Sociaal, 2025) In Figuur 4-3 is het aantal leerlingen per kern weergegeven. Daaruit blijkt dat Maasbracht het hoogste aantal leerlingen heeft en dit ook in de toekomst zal behouden. Linne en Heel volgen met eveneens relatief hoge leerlingenaantallen. De overige kernen liggen qua leerlingenaantal dichter bij elkaar. Het is de verwachting dat in alle kernen het leerlingenaantal grotendeels stabiel blijft. 4.3. Opheffingsnorm Naast de leerlingenprognose speelt de opheffingsnorm een rol bij het bepalen van scenario’s voor onderwijshuisvesting. Een school komt in aanmerking voor bekostiging wanneer het aantal leerlingen gelijk is aan of hoger dan de opheffingsnorm die geldt binnen de betreffende gemeente. Wanneer het leerlingenaantal gedurende drie opeenvolgende schooljaren onder deze norm blijft, wordt de bekostiging beëindigd. De Wet op het primair onderwijs kent enkele uitzonderingen op deze beëindigingsregel. In de gemeente Maasgouw geldt een opheffingsnorm van 83 leerlingen. Op dit moment bevinden zich geen scholen onder deze norm. Daarmee vormt de opheffingsnorm momenteel geen onderdeel van de afwegingscriteria binnen het IHP. 4.4. Capaciteitsanalyse Voor alle scholen is een capaciteitsanalyse uitgevoerd.

De capaciteitsanalyse (zie Bijlage 2: capaciteitsanalyse) maakt het ruimtetekort of -overschot per gebouw inzichtelijk. De ruimtebehoefte van een school wordt bepaald door de leerlingentelling en de prognose te vertalen naar ruimtebehoefte (op basis van de criteria in de verordening). Deze ruimtebehoefte wordt vergeleken met het aantal vierkante meters dat beschikbaar is: het bruto vloeroppervlak (bvo). Het bvo is de totale oppervlakte van een gebouw, gemeten langs de buitenzijde van de buitenmuren. Het omvat alle binnenruimten, inclusief gangen, toiletten, technische ruimten en opslag. Naast het inzichtelijk maken van eventuele ruimtetekorten is de capaciteitsanalyse van belang omdat een eventueel ruimteoverschot de schoolbesturen geld kost voor exploitatie en onderhoud. Schoolbesturen ontvangen een lumpsumvergoeding op basis van het aantal leerlingen en niet op basis van het aantal vierkante meters in een schoolgebouw. Bovendien vormen ruimteoverschotten een risico voor de gemeente. Wanneer een gebouw geheel leeg komt te staan, zal de eigenaar (het schoolbestuur)

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 22 van 52 dit terug willen geven aan de gemeente. Daarnaast dient de gemeente te voorzien in oplossingen voor ruimtetekorten, waarmee kan worden verwezen naar leegstand. De ruimtebehoefte voor schoolgebouwen waarmee in de vervangingsopgave wordt gerekend, is gebaseerd op het geprognosticeerde leerlingenaantal in 2035. Op basis van dit leerlingenaantal kan voor ieder schoolgebouw (PO) de normatieve ruimtebehoefte als volgt worden berekend: Normatieve ruimtebehoefte (bvo) = aantal leerlingen * 5,03 + 200 In deze berekening is 5,03 m² het aantal vierkante meters bvo waar een school per kind recht op heeft. Daarbovenop krijgt iedere school eenmaal een ‘vaste voet’ van 200 m² toebedeeld. Voor SBO is de berekening anders. Daar is het aantal vierkante meters bvo per leerling 7,35 m², en is de vaste voet vastgesteld op 250 m². De capaciteitsanalyse per school is terug te vinden in Bijlage 2: capaciteitsanalyse. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 23 van 52 5. Scenario-ontwikkeling Hoofdstuk 5 Scenario-ontwikkeling Dit hoofdstuk behandelt de analyse van de onderwijshuisvesting in de gemeente Maasgouw. Er wordt ingegaan op het scholenlandschap, de scenario-ontwikkelingen in rel atie tot de bouwstenen en er wordt een eerste aanzet voor het uitvoeringsprogramma gegeven. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 24 van 52 5.1.

Scholenlandschap In elke kern van de gemeente Maasgouw is ten minste één basisschool gevestigd (zie figuur op volgende pagina). Deze spreiding zorgt ervoor dat kinderen dicht bij huis basisonderwijs kunnen volgen. In Heel is, naast regulier basisonderwijs, ook een SBO school aanwezig. Deze school biedt ondersteuning aan leerlingen met orthopedagogische en/of orthodidactische behoeften. Bij de meeste basisscholen is een kinderdagverblijf of buitenschoolse opvang aanwezig. Daarnaast beschikt de gemeente over diverse sportaccommodaties, verspreid over de verschillende kernen. Ten opzichte van het IHP uit 2021 is het scholenlandschap grotendeels onveranderd gebleven. Wel zijn enkele schoolgebouwen in kwalitatieve urgentie gestegen, doordat de fysieke staat van deze gebouwen verder is verouderd. 5.2. Scenario-ontwikkeling in relatie tot bouwstene n In de volgende paragrafen wordt per kern beoordeeld in hoeverre de bestaande situatie aansluit op de bouwstenen van het IHP en waar verbetering mogelijk is. De beoordeling is gebaseerd op een vergelijking van quickscanscores, capaciteitsanalyses en andere urgentiecriteria. Toelichting scenariokaarten De kaarten in de volgende paragrafen visualiseren de scholen in de gemeente Maasgouw en tonen relevante gebouwgegevens voor de analyse en scenario- ontwikkeling.

Per school zijn de leerlingenprognose en de daaruit afgeleide normatieve ruimtetekorten of -overschotten weergegeven. Een groen vakje (positief getal) duidt op een overschot aan ruimte; een rood vakje (negatief getal) op een tekort. De berekening is gebaseerd op het aantal vierkante meters bruto vloeroppervlak (bvo) dat daadwerkelijk in gebruik is voor onderwijs. Bij De Toermalijn, De Koningsspil en De Sleye is uitsluitend het bvo van de school meegenomen; andere gebruikers binnen de multifunctionele accommodaties (MFA’s) zijn buiten beschouwing gelaten. Bij SBO Op De Tump is de gymzaal niet meegenomen bij het bvo. De kwalitatieve urgentie, zoals vastgesteld in de quickscans, is weergegeven via een stoplichtsysteem. De kleur correspondeert met de kwaliteitsbeoordeling zoals opgenomen in Tabel 4.1: Quickscanscores gemeente Maasgouw. Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 25 van 52

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 26 van 52 5.2.1 Maasbracht Kwaliteit Er is nog aandacht nodig voor de kwaliteit van de scholen in Maasbracht. De kwaliteit van basisschool De Toermalijn is goed. De kwaliteit van basisschool ’t Breerke is laag. Om de kwaliteit te verbeteren is nieuwbouw of renovatie van ’t Breerke noodzakelijk. Nieuwbouw geeft de school kansen om de kwaliteit van de infrastructuur grondig te verbeteren. Vraag en aanbod De Toermalijn heeft een ruimteoverschot. In overleg met andere MFA-gebruikers kan er gekeken worden naar een andere invulling van de ruimte. ’t Breerke heeft een normatief ruimteoverschot. Dit is naar verwachting ontstaan door de grote differentiatie in de kwaliteit van de schoolgebouwen. Naar verwachting zal het leerlingenaantal van ’t Breerke stabiliseren na nieuwbouw of renovatie, doordat de school aantrekkelijker wordt voor ouders en leerlingen. Uitgangspunt voor de capaciteit is een passend onderwijsaanbod voor de kern Maasbracht, bezien over beide scholen gezamenlijk in het referentiejaar 2035. Hoewel het schoolbestuur voor ’t Beerke de voorkeur geeft aan behoud van de huidige locatie, wordt ook een centrale locatie nabij De Toermalijn overwogen. De afweging tussen verschillende scenario’s wordt meegenomen in een nader haalbaarheidsonderzoek. Samenwerking partners Bij beide scholen is kinderopvang aanwezig in hetzelfde gebouw.

Beide scholen zijn tevreden over de onderlinge samenwerking. Bij nieuwbouw of renovatie van de school kan rekening gehouden worden met extra ruimte voor kindpartners. Tussentijdse maatregelen/duurzaamheid Om de exploitatiekosten te verlagen, kan De Toermalijn investeren in duurzaamheidsmaatregelen. Aanbod sport In Maasbracht is een sportlocatie aanwezig op loopafstand van basisschool De Toermalijn. Voor ’t Breerke is deze locatie verder weg. Echter wordt dit momenteel niet als een probleem ervaren.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 27 van 52 5.2.2 Heel Kwaliteit Er is nog aandacht nodige voor de kwaliteit van Op de Tump. De voorkeur van het schoolbestuur gaat uit naar renovatie, mede vanwege het onderhoudsniveau. De uiteindelijke keuze hangt samen met de ontwikkelingen rond inclusief onderwijs en de gezamenlijke visie hierop. Vanwege de onzekerheid hierover wordt afgeweken van de prioritering, en vindt in de eerste termijn (2026-2029) geen nieuwbouw of renovatie plaats. De aanpak van mogelijk hoge exploitatiekosten wordt in overleg nader onderzocht. De kwaliteit van de Sleye is, mede gelet op het bouwjaar, als goed beoordeeld. Vraag en aanbod Bij beide locaties is er sprake van een ruimteoverschot. In overleg met de gemeente en andere MFA-gebruikers kan worden verkend of delen van het gebouw van de Sleye door anderen gebruikt kunnen worden. Bij Op de Tump kan bij renovatie of nieuwbouw worden gekeken naar een herindeling, zodat het gebouw functioneler wordt en delen kunnen worden afgestoten. Samenwerking partners Bij De Sleye zijn meerdere partners in het gebouw gevestigd, waaronder een kinderopvang. De school en de partners zijn tevreden over de onderlinge samenwerking. Bij Op de Tump is geen kinderopvang aanwezig en vanuit het schoolbestuur is daar ook geen behoefte aan.

Er is wel behoefte aan meer ruimte voor andere zorgpartners (bijvoorbeeld logopedisten) in het gebouw van Op de Tump. Voor de inpassing hiervan kan worden gekeken naar de overmaat in het gebouw. Tussentijdse maatregelen/duurzaamheid Op de Tump heeft in de afgelopen jaren veel aanpassingen gedaan op het gebied van duurzaamheid. De effecten hiervan zullen in de aankomende jaren blijken. Om de exploitatiekosten te verlagen, kan De Sleye investeren in duurzaamheidsmaatregelen. Door dit te doen op natuurlijke vervangingsmomenten, kunnen kosten worden beperkt. Aanbod sport In Heel zijn twee sportlocaties aanwezig die beide tegen de scholen aan liggen. Dit is voldoende om het bewegingsonderwijs in Heel goed te kunnen faciliteren.

Referentie: P2000098-0023.0.3. Pagina 28 van 52 5.2.3 Beegden Kwaliteit De kwaliteit van de Sint Martinus is matig. Er zijn een aantal aandachtspunten met betrekking tot de kwaliteit. In 2006 heeft de school al een renovatie ondergaan, nogmaals renoveren wordt daarom niet aanbevolen. Nieuwbouw biedt meer kansen voor de school. Recentelijk is een verbetering doorgevoerd betreffende het binnenklimaat. Vraag en aanbod De Sint Martinus kampt met een groot ruimteoverschot. In het gebouw is al een kinderopvang gevestigd. Daarnaast wordt een lokaal verhuurd aan de bibliotheek, deze is echter alleen toegankelijk voor leerlingen van de school. Het aantrekken van andere medegebruikers is niet wenselijk. Bij nieuwbouw of renovatie moet er rekening gehouden worden met het ruimteoverschot. Samenwerking partners Er is momenteel een kinderopvang gevestigd in het gebouw. De school en de kinderopvang zijn tevreden over de samenwerking. Tussentijdse maatregelen/duurzaamheid In het kader van duurzaamheid kan de Sint Martinus nog grote stappen maken. Het huidige energieverbruik is hoog. Bij renovatie of nieuwbouw kunnen grotere stappen gezet worden om het verbruik te verlagen. Het schoolbestuur kan op korte termijn kleinschalige maatregelen treffen ter verbetering van comfort en duurzaamheid. Aanbod sport Er is een gymzaal op loopafstand van de school.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://maasgouw.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/46ff4ae9-8ac5-444b-9332-f3815b348ceb?agendaItemId=c56c5ef0-b697-495e-ab27-9efa84cd63ae