20177-bijlage 6 voorlopige jaarrekening 2020_Jaarrekening 2020 concept versie 1.0 dd 14-04-2021

(voorlopige) Jaarstukken 2020

Bestuursverslag 2020_versie 1.0_14-4-2021

Inhoudsopgave jaarstukken Jaarverslag Inhoudsopgave

3

1 1.1

Programmaverantwoording Bestuur en organisatie 1.1.1 Deelnemers Gemeenschappelijke Regeling 1.1.2 Missie en Visie 1.1.3 Bestuur Beleidsvisie algemeen Overzicht realisatie per programma

5 5 5 5 6 8 8

2 2.1 2.2

Paragrafen

Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing

14 13 13

2.3 2.4 2.5 2.6 2.7

Onderhouden kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid

18 18 20 21 22

1.2 1.3

Jaarrekening 3 3.1 3.2

Balans per 31 december 2020 Balans per 31 december 2020 Toelichting op de balans per 31 december 2020 3.2.1 Toelichting algemeen 3.2.2 Toelichting per balanspost

24 24 26 26 31

4 4.1 4.2

Rekening 2020 van lasten en baten naar soort Rekening 2020 van lasten en baten naar soort Toelichting

36 36 38

5 5.1 5.2 5.3

Overige gegevens Resultaatbestemming Gerealiseerde baten en lasten per taakveld Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

42 42 42 43

1

Programmaverantwoording

Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (hierna: BsGW) is een samenwerking voor zowel gemeenten als Waterschap Limburg. Uit de wetgeving volgt dat verslaggeving dient plaats te vinden conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Dit jaarverslag is dan ook ingedeeld volgens dit besluit. Via de programmaverantwoording en de paragrafen wordt verantwoording afgelegd over de realisatie van het bij de begroting van 2020 voorgenomen beleid. In het geval van BsGW betreft dit het programma “Lasten heffing en invordering belastingen”. Daarnaast wordt verantwoording afgelegd over de gerealiseerde baten en lasten per programma, het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen en inzicht gegeven in het gebruik van het geraamde bedrag voor de post onvoorzien. Ingevolge artikel 197 van de Gemeentewet (en de Wet Gemeenschappelijke Regelingen) legt het Dagelijks Bestuur van BsGW ieder jaar verantwoording af over het gevoerde financiële beheer, onder overlegging van de jaarrekening. Overeenkomstig deze wet wordt de jaarrekening aangevuld met het verslag ter zake van de accountant. 1.1

Bestuur en organisatie

1.1.1

Deelnemers Gemeenschappelijke Regeling

BsGW is als zelfstandige belastingsamenwerking opgericht per 1 april 2011. Per 1 januari 2020 zijn het Waterschap Limburg en de gemeenten Beek, Beekdaelen, Beesel, Bergen, Brunssum, EchtSusteren, Eijsden-Margraten, Gennep, Gulpen-Wittem, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Leudal, Maasgouw, Maastricht, Meerssen, Nederweert, Peel & Maas, Roerdalen, Roermond, Simpelveld, Sittard-Geleen, Stein, Vaals, Valkenburg aan de Geul, Venlo, Voerendaal en Weert deelnemers in BsGW. BsGW beoogt een zo groot mogelijk maatschappelijk rendement te halen uit samenwerking tussen lokale overheden op het gebied van belastingheffing en - inning. 1.1.2

Missie en Visie

Gemeenten en het waterschap verwerken als zelfstandige overheden ieder hun eigen decentrale belastingen. Deze organisaties voeren voor de heffing en invordering van hun belastingen nagenoeg dezelfde processen uit. Hiervoor maken zij voor een belangrijk deel gebruik van dezelfde gegevens en gegevensbronnen. Samenwerking tussen het waterschap en gemeenten biedt dan ook veel voordelen: veel werk wordt niet meer dubbel gedaan en de belastingheffing wordt efficiënter en dus goedkoper. Daarnaast biedt BsGW een verdergaande digitalisering om burgers en bedrijven beter te bedienen, zoals dat van de uitvoeringsprocessen van lokale overheden wordt verwacht. De missie verwoordt de reden van het bestaan van BsGW en de belangrijkste ambitie die zij in de uitvoering van haar taken nastreeft. Deze vloeit voort uit de taak en positionering als gemeenschappelijke uitvoeringsorganisatie van de deelnemende overheidsorganen. De missie van BsGW luidt als volgt: BsGW heft en int alle lokale belastingen namens haar deelnemers, beheert de authentieke basisregistraties en verzorgt de uitvoering van de wet WOZ voor de gemeentelijke deelnemers. BsGW voert deze taken uit voor haar deelnemers, zijnde gemeenten en het waterschap. Dit doet BsGW op rechtmatige wijze en voorts zo doeltreffend, doelmatig en klantvriendelijk mogelijk.

BsGW is een uitvoerende en dienstverlenende organisatie die op basis van maatschappelijk algemeen aanvaarde bedrijfseconomische principes wordt geleid.

Bestuursverslag 2020

Pagina 5 van 43

BsGW werkt tegen de laagst mogelijke kosten, uitgaande van de beste prijs/prestatieverhouding gekoppeld aan handhaving en waar mogelijk verhoging van het niveau van de dienstverlening. Hierbij hoort ook expliciet het zoveel mogelijk zoeken en daadwerkelijk aangaan van samenwerkingsverbanden met andere overheden wanneer deze schaalvergroting en efficiëntievoordelen opleveren. BsGW investeert als kwaliteitsorganisatie continu in de ontwikkeling van kennis en resultaatbewustzijn van haar medewerkers. Grote waarde wordt toegekend aan welzijn, veiligheid en gezondheid van de medewerkers in het functioneren. 1.1.3

Bestuur

BsGW heeft, zoals is geregeld in de gemeenschappelijke regeling, twee bestuursorganen: Algemeen bestuur Het belangrijkste orgaan van BsGW is het algemeen bestuur. De raad van iedere deelnemende gemeente respectievelijk het algemeen bestuur van het deelnemend waterschap wijst één lid van het algemeen bestuur aan. In 2020 heeft BsGW negentwintig deelnemers. De vergaderingen van het bestuur zijn openbaar. Het algemeen bestuur bestaat per 1-1-2020 uit: • Dhr. mr. J.H.G.M. Teeuwen • Dhr. R. Diederen • Dhr. P. Janssen • Dhr. B.M.J. Jacobs • Mw. M.H.E. Pelzer • Dhr. P.M.J. Houben • Dhr. drs. G.H.C. Frische • Dhr. mr. J.E.M. Custers • Mw. J.A. Van Hulsteijn • Dhr. drs. G.E.H. Houben • Dhr. F. Simons • Dhr. H.J. Bejas • Dhr. C.P.G. Wilbach • Dhr. P.H.G. Verlinden • Dhr. M.H.E. Wilms • Dhr. mr. J.J.M. Aarts • Dhr. J.J.M. Gulikers • Dhr. H.P.J. Cuijpers • Dhr. P.J.H. Sanders • Dhr. A.C.A.G. Smits • Dhr. F.C.M. Schreurs • Dhr. mr. R. de Boer • Dhr. P.M. Meekels • Mw. N.T.P. Wingelaar • Dhr. mr. J.P.M.H. Kompier • Mw. mr. drs. C.M.J. Bisschops • Dhr. A.G.M. Roest • Dhr. R.B.M. Braun • Mw. drs. W.P.J. van Eijk

Bestuursverslag 2020

Lid dagelijks bestuur Waterschap Limburg Wethouder gemeente Beek Wethouder gemeente Beekdaelen Wethouder gemeente Beesel Burgemeester gemeente Bergen Wethouder gemeente Brunssum Wethouder gemeente Echt-Susteren Wethouder gemeente Eijsden-Margraten Wethouder gemeente Gennep Wethouder gemeente Gulpen-Wittem Wethouder gemeente Heerlen Wethouder gemeente Kerkrade Wethouder gemeente Landgraaf Wethouder gemeente Leudal Wethouder gemeente Maasgouw Wethouder gemeente Maastricht Wethouder gemeente Meerssen Wethouder gemeente Nederweert Wethouder gemeente Peel en Maas Wethouder gemeente Roerdalen Wethouder gemeente Roermond Burgemeester gemeente Simpelveld Wethouder gemeente Sittard-Geleen Wethouder gemeente Stein Wethouder gemeente Vaals Wethouder gemeente Valkenburg a/d Geul Wethouder gemeente Venlo Wethouder gemeente Voerendaal Wethouder gemeente Weert

Pagina 6 van 43

In de loop van 2020 hebben zich de volgende wijzigingen voorgedaan: • Dhr. B.C.M. Vorstermans Wethouder gemeente Beesel als vervanger voor Dhr. B.M.J. Jacobs • Dhr. J.M.G.H. Hendriks Wethouder gemeente Gulpen-Wittem als vervanger voor Dhr. drs. G.E.H. Houben • Dhr. A. Damen Wethouder gemeente Heerlen als vervanger voor Dhr. F. Simons • Dhr. R.E.W.M. Dupont Wethouder gemeente Meerssen als vervanger voor Dhr. J.J.M. Gulikers • Mw. C.P.W.M. Dieteren Wethouder gemeente Nederweert als vervanger voor Dhr. H.P.J. Cuijpers • Dhr. A.C.M. Raven Wethouder gemeente Sittard-Geleen als vervanger voor Dhr. P.M. Meekels

Dagelijks bestuur Het dagelijks bestuur bestaat minimaal uit drie en maximaal uit zeven leden uit het algemeen bestuur, te benoemen door het algemeen bestuur. Per deelnemer kan niet meer dan één lid van het dagelijks bestuur worden aangewezen. Tot de bevoegdheden van het dagelijks bestuur behoort onder meer het voorbereiden van besluiten van het algemeen bestuur. Het dagelijks bestuur bestaat per 1-1-2020 uit: • Dhr. P.M. Meekels • Dhr. mr. J.H.G.M. Teeuwen • Mw. M.H.E. Pelzer • Dhr. drs. G.H.C. Frische • Dhr. H.P.J. Cuijpers • Dhr. J.J.M. Gulikers • Dhr. A.G.M. Roest

Wethouder gemeente Sittard-Geleen Lid dagelijks bestuur Waterschap Limburg Burgemeester gemeente Bergen Wethouder gemeente Echt-Susteren Wethouder gemeente Nederweert Wethouder gemeente Meerssen Wethouder gemeente Venlo

In de loop van 2020 hebben zich de volgende wijziging voorgedaan: • Dhr. A.C.M. Raven Wethouder gemeente Sittard-Geleen als vervanger van Dhr. P.M. Meekels • Dhr. C.P.G. Wilbach Wethouder gemeente Landgraaf als vervanger van Dhr. H.P.J. Cuijpers, wethouder gemeente Nederweert • Mw. mr. drs. C.M.J. Bisschops Wethouder gemeente Valkenburg aan de Geul als vervanger van Dhr. J.J.M. Gulikers, wethouder gemeente Meerssen

Voorzitter De voorzitter wordt aangewezen door het algemeen bestuur. De voorzitter is onder meer belast met de leiding van de vergaderingen van het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur. Hij tekent de stukken die van het algemeen bestuur en van het dagelijks bestuur uitgaan. De voorzitter vertegenwoordigt BsGW in en buiten rechte. Voorzitter van BsGW per 1-1-2020 is de heer P.M. Meekels, wethouder van de gemeente SittardGeleen. Per 1-10-2020 is mevrouw M.H.E. Pelzer, burgemeester van de gemeente Bergen, benoemd als voorzitter als opvolger van de heer P.M. Meekels.

Bestuursverslag 2020

Pagina 7 van 43

1.2

Beleidsvisie algemeen

BsGW behartigt als uitvoeringsorganisatie van de deelnemende gemeenten en het waterschap de zorg voor het volledig, tijdig, rechtmatig, juist en doelmatig heffen en innen van de lokale belastingen en de uitvoering van de wet WOZ. BsGW werkt daarbij tegen de laagst mogelijke kosten, uitgaande van de beste prijs/prestatie verhouding gekoppeld aan een optimaal niveau van dienstverlening. Hierbij hoort ook het zoveel mogelijk zoeken en daadwerkelijk aangaan van samenwerkingsverbanden met andere overheden wanneer deze efficiëntievoordelen opleveren.

1.3

Overzicht realisatie per programma

In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de mate waarin de doelstellingen van het programma “Lasten heffing en invordering belastingen” zijn gerealiseerd en de wijze waarop getracht is de beoogde maatschappelijke effecten te bereiken. De dienstverlening van BsGW bestaat uit het heffen en innen van alle lokale belastingen namens haar deelnemers, het beheren van de authentieke basisregistraties en de uitvoering van de wet WOZ. BsGW voert deze taken uit voor haar deelnemers, zijnde 28 gemeenten en het Waterschap Limburg. Doelstelling De strategische doelstellingen van BsGW zijn: daling kosten deelnemers; minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening; vergroting digitale dienstverlening. Daling kosten deelnemers Eén van de doelstellingen die voortvloeien uit de missie van BsGW is kostenreductie door schaalvergroting. Het Waterschap Limburg en 28 van de 31 Limburgse gemeenten zijn deelnemer van de Gemeenschappelijke Regeling BsGW. De hiermee behaalde schaalvoordelen zijn verwerkt in de begroting van BsGW en hebben de afgelopen jaren geresulteerd tot lagere bijdragen in de netto-kosten voor de deelnemers. Nu de groei- en nazorgfase voorbij zijn, ligt de focus op stabilisatie en kwaliteit. Voor BsGW betekent dit een volledige herijking van de huidige structuur en werkwijze, vorm gegeven in het ondernemings- en ontwikkelplan 2018-2020.

Het investerings- en ontwikkelbudget voor het uitvoeren van dit plan bedraagt € 4 miljoen. De op termijn (na uiterlijk 7 jaar vanaf 2018) te realiseren structurele kostenreductie van € 1,3 miljoen van de netto kosten, via een taakstellende formatiereductie van 20 fte, vormt de dekking van deze investering in de jaren 2025-2027. Uiteindelijk resulteert dit in lagere bijdragen voor de deelnemers vanaf 2028. Minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening BsGW streeft ernaar om de kwaliteit van de dienstverlening in stand te houden en waar mogelijk te verbeteren. Vergroting digitale dienstverlening De overheid heeft zich ten doel gesteld een compacte, efficiënte overheid te realiseren met hoogwaardige dienstverlening. Digitalisering is hiervoor een vereiste en het digitale kanaal is dan ook het voorkeurskanaal. In dit kader zijn een aantal overheidsbrede voorzieningen gerealiseerd voor de basisregistraties, gegevensuitwisseling, digitale dienstverlening en de authenticatievoorzieningen (zoals DigiD). Deze voorzieningen worden in het kader van de Bestuursverslag 2020

Pagina 8 van 43

Overheidsbrede visie op dienstverlening 2020 doorontwikkeld tot de Generieke Digitale Infrastructuur van de overheid (GDI). BsGW implementeert de voorzieningen van de GDI binnen haar informatievoorziening om het elektronische verkeer tussen de overheid (waaronder de deelnemers van BsGW), burgers en bedrijven op een efficiënte en effectieve wijze mogelijk te maken. BsGW sluit aan bij in de praktijk bewezen oplossingen.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Daling kosten deelnemers Sinds de oprichting van BsGW is het aantal deelnemers gegroeid naar 29. Het totale structurele schaalvoordeel als gevolg van het toetreden van gemeenten en de invoering van het gecombineerd biljet vanaf 2014 bedraagt € 5,635 miljoen. BsGW heeft zich gecommitteerd aan een taakstellende kostenreductie van 12% in de eerste 6 jaar na de verzelfstandiging en heeft in de jaren 2012-2017 daarom de kostenindexering van gemiddeld 2% per jaar niet doorberekend aan de deelnemers. De totale gerealiseerde kostenreductie loopt hiermee op tot € 1,565 miljoen per jaar. Daarnaast zijn nog enkele kostenreductieprogramma’s doorgevoerd, waardoor de netto kosten nog eens met € 1,284 zijn gedaald. BsGW heeft dit bewerkstelligd via efficiencyverbeteringen van de werkprocessen en aanbestedingstrajecten. Begroting

Kostenreductie (bedragen x 1.000) 2011 Taakstellende kostenreductie Extra kostenreductie

2012 179

1.171

Schaalvoordeel toetreders 2012

2014

2015

2016

2017

204

282

300

300

300

10

9

66

2018

2019

2020

reductie 1.565

28

1.284

229

Schaalvoordeel toetreders 2013

229 888

Schaalvoordeel toetreders 2014

597 2.665

Schaalvoordeel toetreders 2015 Totale kostenreductie

Totaal

2013

1.485 75

2.739

1.182 1.171

474

1.092

3.543

1.557

1.182 310

309

28

0

0

8.483

De totale, cumulatieve verlaging van de netto-kosten in de begroting van BsGW vanaf 2011 loopt op tot € 8,483 miljoen. Vanaf 2018 ligt de focus op stabilisatie en kwaliteit. Voor BsGW betekent dit een volledige herijking van de huidige structuur en werkwijze, vorm gegeven in het ondernemings- en ontwikkelplan 2018-2020. In 2019 was het plaatsingsproces voor alle medewerkers afgerond. De ontwikkeltrajecten en (interne en externe) mobiliteit als gevolg van herijking liepen door tot in 2020. Uiteindelijk resulteert dit project in lagere bijdragen voor de deelnemers vanaf 2028. In 2020 zijn de voorbereidingen getroffen voor de toetreding van de gemeente Mook & Middelaar tot BsGW vanaf 2021. Dit resulteert in een klein schaalvoordeel van € 40 duizend voor de zittende deelnemers vanaf 2021. In 2020 zijn 50% meer bezwaarschriften ontvangen ten opzichte van 2019. Het aantal bezwaren ingediend via een WOZ-bureau of andere gemachtigde was zelfs met ruim 75% gestegen. Dit heeft geresulteerd in hogere proceskosten voor 2020 dan was voorzien voorafgaand aan het jaar. Daarnaast zijn er in 2020 (forse) onvoorziene kosten gemaakt als gevolg van de COVID-19pandemie. Het merendeel van deze kosten is veroorzaakt door het verzoek van de deelnemers om tegemoet te komen aan de door COVID-19-maatregelen getroffen ondernemers en ZZP’ers.

Naast de extra proceskosten en de extra kosten als gevolg van de COVID-19-pandemie, is er in 2020 geen sprake geweest van onvoorziene kosten die niet via de eigen begroting van BsGW opgevangen konden worden.

Bestuursverslag 2020

Pagina 9 van 43

Minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening BsGW heeft verschillende kwaliteitverbetertrajecten- en projecten uitgevoerd danwel opgestart in 2020. Daarnaast vinden er externe audits en controles plaats door de Waarderingskamer en de accountant en wordt er (minimaal) jaarlijks een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Project Waarderen op gebruikersoppervlakte Vanaf 1 januari 2022 is er de verplichting om woningen te waarderen op basis van de gebruiksoppervlakte. Momenteel gebruikt BsGW de bruto inhoud om woningen te waarderen. Pas na goedkeuring door de Waarderingskamer mag BsGW de WOZ-beschikkingen en belastingaanslagen versturen. Het niet kunnen aantonen van de kwaliteitseisen kan ertoe leiden dat de OZB-aanslagen voor woningen niet of later verzonden worden. Namens en op verzoek van de deelnemers heeft BsGW de regie van dit project op zich genomen, in nauwe samenwerking met de gemeenten en het Gegevenshuis Landgraaf. De kosten worden verrekend met de individuele gemeenten, op basis van een per gemeente opgesteld plan van aanpak inclusief kostenraming (AB 13-12-2018). Bij de aanslagoplegging van 2021 is voor een tiental gemeenten de beschikking al gebaseerd op gebruikersoppervlakte. Bij de aanslagoplegging 2022 zullen de beschikkingen voor alle gemeentelijke deelnemers hierop zijn gebaseerd.

Project Beheerfase waarderen op gebruikersoppervlakte / Regieportaal Naast de daadwerkelijke omzetting van het bestand van bruto inhoud naar gebruikersoppervlakte, dienen de gegevens actueel te worden gehouden en in beheer genomen te worden. De werkgroep voor het inrichten van de beheerfase - bestaande uit BAG- en/of contractmanagers van diverse gemeenten, Het Gegevenshuis (Landgraaf) en BsGW - heeft unaniem als oplossingsrichting gekozen om te willen gaan werken met een zogenaamd regieportaal. Dit is een applicatie die in staat is om relevante gegevens voor zowel de BAG (gemeente) als de WOZ (BsGW) op een efficiënte manier uit te wisselen en te tonen, zowel administratief als geografisch. De samenhang tussen beide administraties blijft zo kwalitatief op peil, gegevens blijven 1 op 1 lopen en er is realtime inzicht in de verschillende databronnen. Het portaal is dus zowel voor de gemeenten, de op GEO-gebied aan de gemeente gerelateerde samenwerkingsverbanden, als ook voor BsGW van belang en voor alle partijen te benaderen en te gebruiken. Het aanbestedingstraject voor de aanschaf van het regieportaal is lopende en zal in 2021 zijn afgerond. De kosten voor dit regieportaal zijn opgenomen in de (ontwerp)begroting van BsGW voor de jaren 2022-2025.

Bestuurlijke taakstellingen heffen en innen BsGW heeft haar taakstellingen met betrekking tot het heffen en innen van belastingen voor het belastingjaar 2020 gerealiseerd. Kwijtscheldingen, WOZ-bezwaren en overige bezwaren zijn in 2020 binnen de wettelijke afhandelnormen verwerkt. Inspecties Waarderingskamer De Waarderingskamer neemt in april en november een schriftelijke inspectie af en in het laatste kwartaal van het jaar een inspectie ter plaatse voor de uitvoering van de wet WOZ. Op basis van de aan de Waarderingskamer geleverde schriftelijke informatie en de inspecties ter plaatse heeft de Waarderingskamer ingestemd met de verzending van de WOZ-beschikkingen in februari 2021 van alle in BsGW deelnemende gemeenten. Accountantscontrole jaarafrekeningen belastingen en heffingen Door de accountant is bij de (eind)afrekeningen gemeentelijke belastingen en waterschapsheffingen 2020, net zoals in voorgaande jaren, een controleverklaring afgegeven met een goedkeurend oordeel.

Bestuursverslag 2020

Pagina 10 van 43

Klachten BsGW heeft een eigen interne klachtenregeling en werkt daarbij nauw samen met de Nationale Ombudsman. Deze samenwerking verloopt goed en in onderling overleg. BsGW streeft ernaar om door snel en adequaat te reageren, de ontvangen klachten informeel af te handelen. Dat deze manier van werken vruchten afwerpt blijkt uit het lage aantal formele klachten en het feit dat de wettelijke termijnen gehaald worden. Klanttevredenheid en Visie op dienstverlening belastingplichtigen Eind 2020 is de visie op dienstverlening van BsGW - gericht op belastingplichtigen - gepresenteerd aan het bestuur. Deze visie bevat de kaders voor BsGW om richting en invulling te geven aan de wijze waarop wij onze klantcontacten inrichten en een goede waardering daarvoor van onze klanten (burgeres en bedrijven) te realiseren. Hierop vooruitlopend, heeft BsGW in 2020 verschillende acties uitgezet om de digitale dienstverlening te verbeteren en het gebruik hiervan te bevorderen. Mede ingegeven door de meest recente klanttevredenheidsmeting over 2019. BsGW scoort hierin voor het ‘Algemeen oordeel over de dienstverlening’ net een voldoende. De kanalen Post en Telefonie scoren goed. Op de onderdelen Website, E-mail en Digitaal Loket heeft BsGW het streven van ruim voldoende (7) niet behaald. Daarop heeft BsGW een traject ingezet waarbij de website van BsGW is vernieuwd voor de aanslagperiode 2020.

Hierbij is niet alleen gekeken naar een modernere look, maar juist ook gekozen voor een vraaggerichte inrichting hiervan waardoor de bezoeker snel en makkelijk het antwoord kan vinden op zijn vraag of product (aanvragen kwijtschelding, aanvragen betalingsregeling). Ook is de website ‘aan de achterkant’ ondersteund met een nieuw en verbeterd kennismanagementsysteem. De slimme zoekfunctie van deze kennisbank met kunstmatige intelligentie (AI) verbetert de vindbaarheid van content. Door de koppeling met het klantregistratiesysteem kunnen telefonische vragen van belastingplichtigen meteen worden beantwoord zodat deze niet (of minder vaak) hoeven te worden doorgeleid naar de backoffice van de afdeling Klantzaken of de vakinhoudelijke afdeling. De zogenaamde beslissingsboomtechnologie biedt interactieve hulp aan klanten voor zelfservice. Vergroting digitale dienstverlening BsGW volgt de realisatie van de voorzieningen van de Overheidsbrede visie op dienstverlening 2020 doorontwikkeld tot de Generieke Digitale Infrastructuur van de overheid (GDI) en sluit aan bij bewezen oplossingen. Enkele voorbeelden hiervan zijn: BsGW is eind 2014 aangesloten op MijnOverheid, de website voor overheidszaken.

MijnOverheid biedt de burger toegang tot zijn of haar post, persoonlijke gegevens en lopende zaken bij steeds meer overheidsdiensten, zoals de Belastingdienst, Kadaster, RDW, SVB, UWV en gemeenten. Het percentage burgers dat gebruik maakt van MijnOverheid is vanaf 2015 gestegen van 9% naar ruim 40% bij de aanslagoplegging van 2020.

-

-

-

Het stimuleren van het gebruik van MijnOverheid, naast de mogelijkheden van de via digiD beveiligde persoonlijke pagina op de internetsite van BsGW, heeft geresulteerd in een stijging van het gebruik van het aandeel digitale klantcontacten van 14% (2011) via 20% (2014) naar 40% in de laatste jaren. In 2020 is in het kader van de Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB), lees Besluit Digitale Toegankelijkheid Overheid, software voor het burger- en bedrijvenportaal aangeschaft. In 2020 is software aangeschaft met betrekking tot de flexibele enquêteformulieren voor de bestaande enquêtemodule ten behoeve van de belastingen die via aangifte verlopen. Het verplicht gebruik maken van authentieke basisregistraties door overheidsorganisaties. Er zijn 12 basisregistraties. BsGW is bronhouder voor de basisregistratie WOZ (Waardering onroerende zaken). Van de voor BsGW relevante overige basisregistraties is BsGW afnemer: GBA (persoonsregistratie), BRK (kadastrale registratie), het Handelsregister (bedrijvenregistratie), BAG (basisregistraties adressen en gebouwen) en BRP (basisregistratie personen en niet ingezetenen). Veelal zijn gemeenten hiervan bronhouder. BsGW zal, voor zover van toepassing en binnen de wettelijke verplichte termijn, aansluiten bij deze landelijke voorzieningen.

Bestuursverslag 2020

Pagina 11 van 43

In 2017 zijn alle gemeenten succesvol aangesloten op de landelijke voorziening WOZ. In 2018 is de afnemersfunctionaliteit WOZ geïmplementeerd en de landelijke voorziening in beheer genomen. Ten behoeve van de beheersfase plus de LV-WOZ historie, heeft eind 2019 implementatie van specifieke software voor confrontatie- en afnamefunctionaliteiten plaats gevonden. In 2018 is daarnaast geïnvesteerd in het uitwisselingsformaat binnengemeentelijke natuurlijke personen. De daadwerkelijke aansluiting op de landelijke voorziening Basis Registratie Personen (BRP) heeft in 2019 plaatsgevonden. In 2020 is voor de aansluiting met de Basis Registraties Kadaster (BRK) en het Nationaal Handels Register (NHR) in 2020 software aangeschaft. Deze wordt gefaseerd geïmplementeerd in 2020 en 2021. Deze aanschaf is noodzakelijk voor de uitwisseling van brongegevens ten behoeve van de aanslagoplegging.

Wat heeft het gekost? Bedragen (x € 1.000)

Rekening 2020

Bijgestelde begroting 2020

Oorspronkelijke begroting 2020

Rekening 2019

LASTEN BATEN

22.080 1.099

21.039 2.150

21.039 2.150

19.687 2.558

NETTO KOSTEN

20.981

18.889

18.889

17.129

BIJDRAGEN DEELNEMERS NETTO KOSTEN

18.889

18.889

18.889

17.141

EXPLOITATIERESULTAAT

-2.092

0

0

13

Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 4.2.

Verwachtingen 2021 Er zijn een aantal interne en externe ontwikkelingen die een majeure impact (gaan) hebben op de bedrijfsvoering van BsGW. Naast bovengenoemde aansluiting op de authentieke basisregistraties, die naar de huidige inzichten kostenneutraal uitgevoerd worden via het Meerjarig Investeringsplan (MIP), kent BsGW in 2021 twee majeure projecten waarvoor separate afspraken zijn gemaakt met betrekking tot de dekking van de projectkosten. Het eerste betreft het ondernemings- en ontwikkelplan BsGW voor de jaren 2018-2020, dat qua activiteiten (nagenoeg) is afgerond. De uit dit project voortvloeiende formatiereductie dient eind 2024 geeffectueerd te zijn. Het tweede betreft het waarderen woningen op gebruiksoppervlakte, dat eind 2021 zal zijn afgerond. Het bijhouden en actueel houden van deze gegevens is een taak van de individuele gemeenten maar ook voor de objectenregistratie van (en dus ook voor) BsGW van groot belang. Dit geldt overigens niet alleen voor de deelnemers maar ook voor de drie Limburgse gemeenten die geen deelnemer zijn van BsGW en zal een grote inspanning kosten. Deze fase wordt ook wel beheerfase genoemd. Gezamenlijk is besloten dat BsGW (voorlopig) de regie op zich neemt namens alle belanghebbenden.

Het aanbestedingstraject voor de aanschaf van het regieportaal voor het uitwisselen en actueel houden van alle informatie tussen de verschillende ketenpartners (gemeenten, gemeentehuizen en BsGW) is inmiddels opgestart en zal in 2021 zijn afgerond. De kosten voor dit regieportaal zijn opgenomen in de (ontwerp)begroting van BsGW voor de jaren 2022-2024. Omdat de verschillende bestaande basisregistraties (waaronder BGT, BAG en WOZ) tot nu toe weinig samenhang vertonen en deze registraties op verschillende momenten en gescheiden van elkaar zijn ontstaan, is het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) met het programma “doorontwikkeling in samenhang” gestart. Doelstelling daarvan is meer samenhang te creëren in de geo-informatie-infrastructuur. Onderdeel is de doorontwikkeling van enkele Bestuursverslag 2020

Pagina 12 van 43

bestaande geo-basisregistraties tot één samenhangende objectenregistratie (SOR). De geplande ingangsdatum is 1-1-2025. Een samenhangende objectenregistratie is één centraal georganiseerde uniforme registratie met daarin basisgegevens over objecten in de fysieke werkelijkheid. De samenhangende objectenregistratie gaat helpen om het doel ‘enkelvoudige registratie en opslag en meervoudig gebruik’ te realiseren. Dit gaat zowel de efficiency helpen als ook de kwaliteit van de betreffende gegevens. Eind 2020 is besloten dat het Dagelijks Bestuur een businesscase laat uitvoeren door een onafhankelijk adviesbureau met betrekking tot de vraag waar de samenhangende objectenregistratie voor de deelnemers het beste belegd kan worden (AB 18-12-2020). Diverse gemeenten zijn bereid om in de begeleidingsgroep te zitten en zo samen de business-case vorm te geven. Op die manier is de inbreng van de deelnemers gewaarborgd. Gezien de transitiefase van kwantitatieve uitbreiding naar kwalitatieve consolidatie waarin BsGW zich momenteel bevindt, is in 2020 een I-visie geformuleerd. Deze visie vormt de basis voor de vormgeving van de informatievoorziening naar de toekomst. Daarnaast is eind 2020 gestart met de voorbereidingen voor de aanbesteding van de belastingsoftware en de hosting (servers). Deze twee grote aanbestedingstrajecten zullen in 2021 veel aandacht en inzet vergen van BsGW.

Na de gunning, zal in 2022 de implementatie hiervan plaatsvinden. Na de visie op dienstverlening van BsGW gericht op de belastingplichtigen, zal in 2021 een visie op dienstverlening worden opgesteld gericht op de deelnemers. Beide visies bevatten de kaders voor BsGW om richting en invulling te geven aan de wijze waarop wij onze klantcontacten inrichten en een goede waardering daarvoor van onze klanten (belastingplichtigen én deelnemers) te realiseren. Verwachte kosten Covid-19 in 2021 Vanwege het aanhouden van de pandemie en de daaruit voortvloeiende nieuwe lockdown en het zoveel mogelijk thuiswerken in combinatie met veilige werkplekken op kantoor alsook de langere levertijd van hardware, applicaties en daarmee gepaard gaande ICT-inhuur zullen ook in 2021 nog Covid-19 kosten worden gemaakt.

Bestuursverslag 2020

Pagina 13 van 43

2

Paragrafen

2.1

Lokale heffingen

De paragraaf lokale heffingen is niet van toepassing voor BsGW.

2.2

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is een algemene reserve en bestaat uit de middelen waarover BsGW kan beschikken om niet begrote kosten te dekken plus de financiële gevolgen op te kunnen vangen van bedrijfsvoeringrisico’s waarvoor geen maatregelen zijn of kunnen worden getroffen. Het aanhouden van weerstandsvermogen voorkomt dat elke financiële tegenvaller dwingt tot directe begrotingsmaatregelen zoals bezuinigingen en het aanpassen van het vastgestelde beleidskader en de daaruit voortvloeiende programmadoelstellingen. Fluctuaties in de jaarlijkse bijdragen van de deelnemers aan BsGW kunnen hiermee worden voorkomen. Conform de begin 2019 uitgevoerde risico-analyse ten behoeve van de begroting 2020 en meerjarenraming 2020-2024 is dit vastgesteld op € 1,190 miljoen (zie ook 2.2 risicoparagraaf). In 2020 is een negatief resultaat behaald van € 2,092 miljoen. Het weerstandsvermogen van BsGW per 31 december 2020 bedraagt -/- € 888 duizend. Financiële kengetallen Op grond van het wijzigingsbesluit BBV is een aantal financiële kengetallen verplicht voorgeschreven. Hiervan zijn drie financiële kengetallen relevant voor BsGW, zoals in onderstaande tabel weergegeven:

Kengetallen

2019

2020

Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

0,3%

6,8%

0,3%

6,8%

Solvabiliteitsrisico

8,2%

-10,0%

Grondexploitatie

nvt

nvt

Structurele exploitatieruimte

nvt

nvt

Belastingcapaciteit

nvt

nvt

De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Een laag percentage is gunstig. De VNG adviseert om 130% als maximumnorm te hanteren en daarboven de schuld af te bouwen. Als gemeenschappelijke regeling, die middels bijdragen van de deelnemers haar exploitatie financiert, behaalt BsGW al jaren een zeer laag netto schuldquote. Fluctuaties in de vlottende schulden en dan wel vlottende activa zijn slechts tijdelijk (bijdragen worden eerder ontvangen dan uitgaven visa versa). Om deze tijdelijke fluctuaties op te vangen wordt - indien nodig - gebruik gemaakt van kasgeldleningen. Voor eventuele niet-reguliere activiteiten zoals het Ondernemings- en ontwikkelplan BsGW 2018-2020, heeft BsGW in 2020 gebruik gemaakt van een lening langer dan 1 jaar. BsGW verstrekt geen leningen waardoor beide schuldquotes gelijk zijn. BsGW blijft ruim onder de adviesnorm van de VNG en de verwachting is dat dit ook zo blijft.

Bestuursverslag 2020

Pagina 14 van 43

De solvabiliteit geeft inzicht in de mate waarin BsGW in staat is aan haar financiële verplichtingen te blijven voldoen. Hoe hoger dit percentage, hoe gunstiger dit is voor de financiële weerbaarheid van BsGW. Door het negatieve resultaat van 2020, heeft BsGW eind 2020 ook een negatief Eigen Vermogen. Vandaar dat de solvabiliteit eind 2020 -/- 10% bedraagt. Het eventueel aanvullen van het weerstandsvermogen, heeft direct een positief effect op het solvabiliteitsrisico. Risicobeheersing De bedrijfsvoeringsrisico’s van de Gemeenschappelijke Regeling BsGW worden ingeschat door BsGW. Risico’s met betrekking tot de belastingopbrengsten behoren niet tot de bedrijfsrisico’s van BsGW. BsGW voert jaarlijks op basis van een consistente methode, een risicoanalyse uit op haar bedrijfsvoeringsrisico’s. In de risicoanalyse is voor elk van de risico’s de kans dat het zich voordoet realistisch ingeschat en worden de gevolgen benoemd met daarbij de omvang van de financiële impact. Door het treffen van effectieve beheersmaatregelen, kan BsGW de financiële gevolgen hiervan terugbrengen. Het geïdentificeerde risico na het nemen van de beheersmaatregelen (het restrisico) heeft bij de oprichting van BsGW geleid tot een berekend weerstandsvermogen van € 385 duizend, hetgeen ook door de founding fathers initieel is gestort. Begin 2019 is een risico analyse uitgevoerd voor de begroting 2020.

De benodigde weerstandcapaciteit was hoger dan het begin 2018 berekende weerstandsvermogen bij de begroting 2019. Het weerstandsvermogen is daarom voor 2020 aangevuld met € 598 duizend naar het benodigde weerstandscapaciteit van € 1,190 miljoen. Tabel: berekening weerstandsvermogen BsGW

Noot: De risico-analyse wordt elk jaar uitgevoerd, hierbij vervallen voormalige risico’s en/of worden nieuwe risico’s geïdentificeerd ten opzichte van voorgaande jaren uitgevoerde risico-analyses.

Voor elk van de risico’s is het bruto risico geïdentificeerd. Dit is het maximale bedrag dat nodig is indien het risico zich daadwerkelijk voordoet, in een situatie waar geen beheersmaatregelen worden genomen. Daarna is voor elk van de risico’s het netto risico gekwantificeerd. Dit is het bedrag dat kan optreden indien de geformuleerde beheersmaatregelen effectief zijn uitgevoerd. Vanuit het netto risico is het restrisico berekend. Het restrisico is het netto risicobedrag vermenigvuldigd met de kans die er bestaat dat het geïdentificeerde risico optreedt, ná het nemen van de geformuleerde Bestuursverslag 2020

Pagina 15 van 43

beheersmaatregelen. Hierbij is de maximale kans genomen zoals die in de risico-analyse staat aangegeven. Dit leidt tot een conservatief weerstandsvermogen, dat wil zeggen: met het berekende weerstandsvermogen worden de risico’s afgedekt. Tabel: Risico’s en beheersmaatregelen m.b.t. de BsGW

1. Datalek met als 1 gevolg dat vertrouwelijke gegevens openbaar worden gemaakt

Hackersaanvalle 2 n en overige ICT-storingen 2. Uitbesteding 1 van niet kernactiviteiten

3. Fraude

1

4. Vervuiling van en/of incomplete gegevens bestanden

2

5. Overschrijding van begroting BsGW

2

Bestuursverslag 2020

Mogelijk(e) effect(en)

Mogelijk(e) oorza(a)k(en)

Impact **

Kans*

Risico’s

Beheersmaatregel(en) (delen, verzekeren, terugdringen, beperken)

Boete Autoriteit G Hackersaanvallen, Persoonsgegeve nalatigheid ns medewerkers/ deelnemers

1. Procedure meldplicht datalekken BsGW 2. Informatiebeveiligingsbeleid en besluit gegevensverstrekking en privacyprotocol. 3. Bewustwording medewerkers/opleiding/elearning/mistery guest. 4. De FG en CISO toetsen/monitoren op naleving. 5. BsGW zet ICT-beveiligingstoepassingen in zoals beveiligde FTP-server voor uitwisselingen met de deelnemers of andere partijen, mail, adequate antivirusbeveiligingen en data-encryptie. 6. Verstrekking aan deelnemers alleen na een privacy toets/doelbinding. Aanvullende G Bouwwerkzaamheden Extra inzet externe capaciteit, uitwijk/backkosten door , hackaanvallen, ups productieverlies onjuiste temperatuur serverruimten Mindere kwaliteit M Geen goed 1. Contractkwaliteit van de opdrachtgeverschap/ 2. SLA’s dienstverlening contractmanagement 3. Stuurinformatie (door derde aan van BsGW aan 4. Controlemogelijkheden BsGW, maar ook derde(n) 5. Contract/SLA manager van BsGW aan haar klanten) Verlies ten M Geen sluitende 1. Stelsel van sluitende interne controles gevolge van interne controles 2. Adequate functiescheidingen (incasso/afdrach 3. Integriteit inbedden in bedrijfscultuur t)fraude zal BsGW dienen te compenseren Imagoschade BsGW Foutieve K a. Geen goede 1. Goede afspraken worden vastgelegd in aanslagen met afspraken over de UVO als gevolg veel beheer, 2.

Stelsel van verbandscontroles ter correctiewerkzaa verantwoordelijkh vaststelling van juistheid en volledigheid mheden en eid en gebruik administraties daardoor hogere van gegevens 3. terugmelding foute gegevens aan kosten b. Onzuivere bronhouder gegevens worden aangeleverd door (externe) bronhouder • Reserves M a. Geen goede 1. Begroting baseren op adequate moeten bedrijfsvoering / kostenramingen (jaarrekening t-1 incl. worden P&C cyclus: nacalculatie i.g.v. relevante / aangesproken ‘verrassingen’ in substantiële afwijkingen): er is reëel en • Zwaardere de financiële transparant begroot, maar er bestaat lasten voor huishouding van altijd een kans op overschrijding. Om dit deelnemers BsGW op te kunnen vangen is b. Externe weerstandsvermogen nodig oorzaken: 2. Taakstellende budgetten gekoppeld aan gewijzigde weteen strakke control /regelgeving, 3. Aanhouden van voldoende (maar niet eisen teveel) weerstandsvermogen

Pagina 16 van 43

6. Ambitieuze 3 raming opbrengst vervolgingskost en

7. Personele frictie 3

Waarderingskame r/accountant, cao-stijging en/of inflatie hoger dan de rekenuitgangspun ten e.d. c. Tegenvallende kostenbesparinge n uit aanbestedingstraj ecten, procesoptimalisati e, efficiencymaatreg elen, kanaalsturing. • Reserves G a. Achterblijvende 1. moeten opbrengst worden vervolgingskoste aangesproken n • Zwaardere b. Hogere kosten 2. lasten voor voor deelnemers invorderingsactie 3. s Hogere (frictie)kosten

G a.

b.

c.

d.

* Kans van optreden: ** Impact:

Bestuursverslag 2020

BsGW is eigen 1. risicodrager WW en verplichte bovenwettelijke 2. uitkering bij alle ontslagen anders dan dwingende reden Personeelsbestan d sluit 3. kwantitatief en/of kwalitatief niet aan op de (gewijzigde) eisen Personeelsbestan d is scheef qua leeftijdsopbouw (hoe leeftijdsopbouw) met als gevolg hoog (langdurig, veelal niet-werkgerelateerd) ziekteverzuim Personele paradox die manifest wordt tijdens plaatsingsgespre kken

Begroting baseren op adequate kostenramingen (jaarrekening t-1 incl. nacalculatie i.g.v. relevante / substantiële afwijkingen) Taakstellende budgetten gekoppeld aan een strakke control Aanhouden van voldoende (maar niet teveel) weerstandsvermogen Adequaat HRM beleid gericht op preventie en – zo nodig – herplaatsing binnen of buiten BsGW Mobiliteitsplan en budget Vrijwillige mobiliteit (geen kosten) Verplichte mobiliteit (coaching/detachering etc. dekking via OOP) Afscheid bij functie-ongeschiktheid Strategisch HRM-beleid

1 = 0%-10%, 2 = 11%-25%, 3 = 26%-50%, 4 = 51%-100% G(root) / M(iddel) / K(lein)

Pagina 17 van 43

Coronacrisis Naar aanleiding van de wereldwijde pandemie omtrent het coronavirus (Covid-19) werd medio maart 2020 door het kabinet stringente maatregelen getroffen met betrekking tot de ontstane crisis rondom dit zeer besmettelijke virus. Het kabinet heeft in haar maatregelen de bevolking gevraagd om zoveel als mogelijk thuis te blijven om verdere verspreiding te voorkomen. In navolging van deze maatregelen heeft BsGW alle medewerkers gefaciliteerd zodat thuiswerken voor iedereen mogelijk was. Voor de financiële effecten van de COVID-pandemie op de exploitatie van BsGW voor 2020 wordt verwezen naar paragraaf 4.2. BsGW heeft het bestuur hierover via de reguliere Planning&Controlcyclus geïnformeerd zodra hierover meer bekend was en een gedegen inschatting gemaakt kon worden. In de bestuursrapportage 2020 kwartaal 3 is een inschatting gemaakt. Via de bestuursinformatiebrief over het 4e kwartaal van 2020 zijn zowel bestuur als deelnemers geïnformeerd over de (nagenoeg) zekere kosten en minderopbrengsten als gevolg van COVID-19.

2.3

Onderhouden kapitaalgoederen

De kapitaalgoederen van BsGW bestaan uit ICT-(innovatie)projecten en aanschaf inventaris. Op deze activa wordt afgeschreven. Kleine aanschaf van hard- en software wordt via de (begrotings)exploitatie afgehandeld. De kaders zoals deze zijn opgesteld in de nota financieel beleid zijn hierop van toepassing.

2.4

Financiering

Voor de financiering van (ICT-)investeringen, kunnen eventueel (langlopende) leningen worden aangetrokken. BsGW kan zelf leningen aangaan sinds de verzelfstandiging is geformaliseerd. Dit geldt ook voor de deelname aan het overige geldverkeer. De bedrijfsvoering heeft BsGW er niet toe genoodzaakt om in 2020 kasgeldleningen op te nemen. De netto-exploitatiekosten van BsGW worden geheel voorgefinancierd via vaste maandelijkse bijdragen van de deelnemers. Wel heeft BsGW net als in voorgaande jaren in 2020 enkele malen tijdelijk gebruik gemaakt van een kredietfaciliteit in rekening courant – roodstand - om tijdelijke fluctuaties op te vangen. Voor de financiering van de projectkosten van het Ondernemings- en ontwikkelplan 2018-2020 is in 2020 een lening met een looptijd van 7 jaar afgesloten (DB 31-5-2018). De rente is jaarlijks achteraf verschuldigd. Wet FiDO Met als doel het bevorderen van een solide financiering en kredietwaardigheid van de decentrale overheden, is per 1 januari 2001 de Wet FiDO (Financiering Decentrale Overheden) in werking getreden. Uit hoofde van deze wet is een treasurystatuut van toepassing, waarin onder andere de taken, bevoegd- en verantwoordelijkheden, beleid, doelstellingen en uitgangspunten omtrent de treasury functie zijn uitgewerkt.

Verplicht dient in de begroting en de jaarrekening in de treasuryparagraaf verslag te worden gedaan van de uitvoering van het treasurybeleid, bedoeld voor het sturen en beheersen van, verantwoorden over en toezicht houden op de treasury. Treasurybeheer Het risicoprofiel van BsGW kan als laag worden gekwalificeerd. Onderkende risico’s in dit verband zijn: renterisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s.

Bestuursverslag 2020

Pagina 18 van 43

Renterisicobeheer 1. Kasgeldlimiet Tijdelijke (exploitatie-)tekorten kunnen worden gefinancierd middels kasgeldleningen. Het renterisico op deze vlottende schuld wordt ingeperkt door het hanteren van de kasgeldlimiet: de maximaal toegestane netto korte schuld. De hoogte van de kasgeldlimiet is wettelijk bepaald op 8,2% van de totale brutolasten (€ 18,889 miljoen) en komt daarmee voor het begrotingsjaar 2020 uit op een bedrag van € 1,549 miljoen. BsGW voldoet aan de norm. bedragen * € 1.000,-

Kwartaal 1 0

Kwartaal 2 0

Kwartaal 3 0

Kwartaal 4 0

Totale brutolasten

18.889

18.889

18.889

18.889

Max. %

8,2%

8,2%

8,2%

8,2%

Maximaal toegestane hoogte kasgeldlimiet

1.549

1.549

1.549

1.549

Kasgeldlening werkelijk

2. Renterisiconorm Naast de kasgeldlimiet geeft de renterisiconorm inzicht in de feitelijke risico’s op de vaste schuld. Het financieren en (op korte termijn) uitzetten van gelden houdt in dat er renterisico wordt gelopen. De renterisiconorm geeft het maximale leningbedrag aan dat binnen 1 jaar onderhevig mag zijn aan rentewijziging. Dit per jaar te berekenen normbedrag is wettelijk bepaald op 20% van de netto vaste schuld. Toepassing van deze norm heeft tot gevolg dat jaarlijks geen al te grote verschillen in rentelasten (en -baten) kunnen voorkomen. BsGW voldoet aan de norm. bedragen * € 1.000,Lening werkelijk < 1 jaar rentewijziging Netto vaste schuld Max. % Maximaal leningbedrag rentewijziging < 1 jaar

Kwartaal 1 0

Kwartaal 2 0

Kwartaal 3 0

Kwartaal 4 0

0

0

0

2.000

20%

20%

20%

20%

0

0

0

400

Kredietrisicobeheer Het kredietrisicobeheer (of debiteurenrisicobeheer) is het beheersen van risico’s die voortvloeien uit de mogelijkheid van een waardedaling van de vorderingspositie ten gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van verplichtingen door de tegenpartij. Aangezien BsGW geen geldleningen heeft verstrekt aan derden geldt het kredietrisico uitsluitend voor de vorderingen op debiteuren. Dit risico is laag gezien het feit dat de bijdrage of vergoeding van de deelnemers/klanten van BsGW vooraf in vaste maandelijkse termijnen wordt ontvangen. Liquiditeitenbeheer Het te volgen financieringsbeleid ligt vast in het Financieringsstatuut en houdt in dat beleidsmatig wordt gestreefd naar een gemiddelde nulstand van het rekening-courantsaldo. Gezien het tijdens het jaar niet-synchroon lopen van ontvangsten en uitgaven zijn fluctuaties rond het nulpunt onvermijdelijk. Om deze (tijdelijke) fluctuaties op te kunnen vangen maakt BsGW gebruik van haar kredietfaciliteit. Kasbeheer Via verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om overtollige (liquide) middelen aan te houden in de schatkist. Dit betekent dat overtollige liquide middelen automatisch naar de schatkist zullen worden afgeroomd met als gevolg dat BsGW geen kasbeheer meer voert.

In verband met de noodzakelijk geachte scheiding tussen de heffingengeldstromen en de BsGWexploitatiegeldstromen, lopen deze geldstromen via twee aparte rekening-courantverhoudingen met de staat. Bestuursverslag 2020

Pagina 19 van 43

2.5

Bedrijfsvoering

Kostenverdeelmethode De processen voor het waterschap en de gemeenten overlappen elkaar in grote mate en de benodigde basisgegevens worden gelijktijdig voor alle deelnemers opgebouwd. Omdat BsGW de processen voor alle belastingsoorten integraal uitvoert, zijn de daarmee samenhangende kosten zodanig met elkaar verweven dat kosten niet per belastingsoort gedifferentieerd kunnen worden. De uitvoeringskosten van de productieprocessen worden om die reden toegerekend aan eenduidige, herkenbare hoofdprocessen, overeenkomstig de organisatieopzet van BsGW. Dit resulteert in vijf primaire producten van dienstverlening: Gegevensbeheer en heffen, Waarderen, Innen, Klantzaken en het sub-product Parkeerbelasting. De verdeling van deze kosten over de deelnemers gebeurt hierna met behulp van eenheidstarieven per product van dienstverlening. De kosten van de activiteiten en processen op BsGW-niveau die dienen ter ondersteuning van de organisatie als geheel (zoals ICT, de ondersteuning van het personeel en de ontwikkeling van BsGW) worden eveneens als apart product inzichtelijk gemaakt. Deze kosten zijn, zonder arbitraire verdeelsleutels, niet te splitsen naar de primaire processen en worden daarom verdeeld naar rato van het aandeel dat de deelnemers hebben in de kosten van de vijf producten van de primaire processen.

Fixeren productieaantallen ten behoeve van vaststellen verdeelsleutels De verdeelsleutels voor de kosten van de vijf primaire processen zijn gebaseerd op de productieomvang van de deelnemers: bruto-aanslagbiljetten, aanslagregels, gemeentelijke WOZobjecten en klantcontacten. De niet-reguliere belastingsoort Parkeerheffing – een zogenoemde exoot – wordt apart met de deelnemers afgerekend. Als verdeelsleutel geldt hierbij het aantal aanslagregels. De bijdrage per deelnemer dient een bestendige lijn te laten zien. Een jaarlijks schommelende bijdrage is voor de deelnemers niet gewenst en levert ook bij de voorstellen voor nieuwe toetreders een verkeerde verwachting over de te betalen bijdrage en per saldo te behalen voordeel in de toekomst. Afgesproken is zowel de aantallen die als verdeelsleutels gehanteerd worden bij de bijdragebepaling als ook de opzet van de kostenverdeelmethode te fixeren. Alleen een wezenlijke, substantiële wijziging van belastingsoorten, kan invloed hebben op de opzet van de kostenverdeelmethode. Voor de berekening van de bijdragen 2020 liggen voor de huidige deelnemers de productiegetallen op hetzelfde niveau als in de voorgaande begrotingen (2012-2019). In de volgende tabel worden de productenaantallen per deelnemer weergegeven, zoals deze als verdeelsleutel zijn opgenomen in de kostenverdeelmethode.

Bestuursverslag 2020

Pagina 20 van 43

Verdeelsleutels per deelnemer

aantal aanslag regels

aantal WOZobjecten

aantal aandeel in aanslag klant product regels contacten kosten parkeren

aantal biljetten

Gemeente Beek

31.000

8.250

15.000

3.442

1,04%

0

Gemeente Beekdaelen

70.717

17.887

36.552

7.617

2,28%

0

Gemeente Beesel

26.851

7.628

8.311

2.833

0,93%

0

Gemeente Bergen

24.650

6.500

9.100

2.800

0,83%

0

Gemeente Brunssum

65.100

16.350

18.800

6.073

2,05%

0

Gemeente Echt-Susteren

52.000

17.500

14.000

6.698

2,10%

0

Gemeente Eijsden-Margraten

108.165

13.247

50.278

5.217

2,00%

0

Gemeente Gennep

45.426

8.507

14.826

3.595

1,17%

0

Gemeente Gulpen-Wittem

25.204

7.741

7.475

3.012

0,94%

0

Gemeente Heerlen

209.000

54.700

59.500

18.515

7,12%

6.100

Gemeente Kerkrade

147.101

28.106

50.707

8.481

3,65%

716

Gemeente Landgraaf

80.300

19.750

23.700

7.918

2,53%

0

Gemeente Leudal

50.500

18.000

17.000

7.634

2,19%

0

Gemeente Maasgouw

50.000

12.500

14.900

5.054

1,60%

0

Gemeente Maastricht

276.000

69.600

69.750

25.316

8,69%

0

Gemeente Meerssen

76.686

9.572

10.477

4.190

1,58%

900

Gemeente Nederweert

31.350

8.200

14.100

3.400

1,04%

0

Gemeente Peel en Maas

59.200

22.100

21.900

8.983

2,64%

0

Gemeente Roerdalen

38.500

11.000

13.000

4.493

1,37%

0

Gemeente Roermond

100.500

30.000

36.500

11.575

3,95%

4.000

Gemeente Simpelveld

22.550

5.700

6.600

2.270

0,72%

0

Gemeente Sittard-Geleen

212.000

51.900

70.500

19.554

6,86%

4.325

Gemeente Stein

60.500

12.900

12.500

5.330

1,72%

0

Gemeente Vaals

33.100

6.300

15.600

2.050

0,81%

0

Gemeente Valkenburg aan de Geul

26.735

9.846

8.665

3.465

1,14%

0

Gemeente Venlo

165.000

56.000

53.000

51.500

10,02%

17.000

Gemeente Voerendaal

25.300

6.250

7.300

2.634

0,81%

0

Gemeente Weert

74.181

25.079

25.902

10.106

3,34%

4.235

Waterschap Limburg

1.800.000

0

594.000

198.500

24,89%

0

Totaal verdeelsleutel BsGW

3.987.616

561.113

1.299.943

442.254

100%

37.276

Majeure projecten In 2020 kent BsGW twee majeure projecten waarvoor separate afspraken zijn gemaakt met betrekking tot de dekking van de projectkosten. Het eerste betreft het ondernemings- en ontwikkelplan BsGW voor de jaren 2018-2020 vastgesteld in de vergadering van het Algemeen Bestuur d.d. 14-12-2017. Het tweede betreft het waarderen woningen op gebruiksoppervlakte. Vanaf 1 januari 2022 is er een verplichting om woningen te waarderen op basis van de gebruiksoppervlakte. BsGW heeft in de vergadering van het Algemeen Bestuur d.d. 13-12-2018 op verzoek van de deelnemers de regie van dit project op zich genomen.

Formatie De bestuurlijk vastgestelde formatie van BsGW bedraagt per 1-1-2020 160,3 fte. De BsGW bezetting bedraagt per eind 2020 146,5 fte. Formatie 2020

160,3 fte

Totaal bezetting 31 december 2019

143,9 fte

In dienst

10,9 fte

Uit dienst

-6,0 fte

Meer/minderwerk

1,0 fte

Stimuleringsregeling

-3,2 fte

Totaal bezetting 31 december 2020

146,5 fte

Bezetting BsGW 31 december 2020

146,5 fte

Kosten stimuleringsregeling Totaal kosten 31 december 2020

Bestuursverslag 2020

6,4 fte 152,9 fte

Pagina 21 van 43

In 2020 zijn twaalf medewerkers (10,9 fte) in dienst getreden. In de loop van 2020 zijn zeven medewerkers (6 fte) uit dienst gegaan. BsGW-medewerkers kunnen tijdelijk enkele uren meer of minder werken met behoud van de formele aanstelling. Deze flexibiliteit is vastgelegd in de CAO. Per saldo maakt per 31 december 1,0 fte gebruik van de regeling meer/minder-werken. BsGW kent een stimuleringsregeling, waar medewerkers in 2020 voor het laatste jaar in kunnen stappen. De werkingsduur van deze regeling loopt tot en met 2029 wanneer de laatste deelnemers aan de regeling de pensioengerechtigde leeftijd bereiken. In 2020 maken 32 medewerkers gebruik van de stimuleringsregeling (12,48 fte). De stimuleringsregeling wordt budget neutraal uitgevoerd. De kosten die hiermee gemoeid zijn, bedragen omgerekend naar fte bij benadering 6,4 fte. Eind 2019 is het interne plaatsingsproces afgerond. Als basis voor het plaatsingsproces gelden de afdelingsplannen die een nadere uitwerking zijn van het Ondernemings- en Ontwikkelplan BsGW. In de afdelingsplannen staat onder meer de gewenste bezetting per functie. De stand per 31-122020 is een momentopname. Enkele functies zijn nog niet structureel ingevuld maar zijn in 2020 ingehuurd (diensten derden).

Het ziekteverzuim van BsGW ligt in 2020 met 4,7% onder het landelijk gemiddelde van 4,75% (CBS) maar boven de interne norm van 4% en ook hoger dan het niveau van 2019 (3,8%). Naast meer ziekteverzuim door COVID-19, wordt het hogere verzuimpercentage voornamelijk veroorzaakt door langdurige verzuimdossiers waarbij sprake is van niet beïnvloedbaar verzuim door BsGW (verzuim met medische oorzaak en niet-werk gerelateerd). Huisvesting Het kantoorpand van BsGW wordt gehuurd tegen een marktconforme (kale) huurprijs voor het gebouw plus parkeerplaatsen. Daarnaast zijn er servicecontracten afgesloten voor gas, water, licht, schoonmaak et cetera.

2.6

Verbonden partijen

Partijen worden als verbonden beschouwd indien de ene partij de zeggenschap over de andere partij bezit of belangrijke invloed kan uitoefenen op de financiële en operationele beslissingen van de andere partij en een financieel belang heeft. BsGW heeft geen verbonden partijen.

2.7

Grondbeleid

De paragraaf grondbeleid is niet van toepassing voor BsGW.

Bestuursverslag 2020

Pagina 22 van 43

Jaarrekening 2020

Jaarrekening 2020

Pagina 23 van 43

3

Balans per 31 december 2020

3.1

Balans per 31 december 2020

Activa (x € 1.000,-)

31 december 2020 31 december 2019

Vaste Activa Immateriële vaste activa (1 en 2)

1.019

1.066

Totaal immateriële vaste activa

1.019

1.066

Materiële vaste activa (3)

208

253

Totaal materiële vaste activa

208

253

1.227

1.319

Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar (4) Op openbare lichamen Overige

573 162

738 518

Totaal uitzettingen rentetypische looptijd < 1 jaar

735

1.256

Liquide middelen (5)

2.243

1.010

Totaal liquide middelen

2.243

1.010

Overlopende activa (6)

4.007

3.772

Totaal overlopende activa

4.007

3.772

TOTAAL VLOTTENDE ACTIVA

6.985

6.038

TOTAAL ACTIVA

8.212

7.357

TOTAAL VASTE ACTIVA

Vlottende activa

Het bedrag waarvan het recht bestaat op verliescompensatie krachtens de Wet Vpb 1969 bedraagt € 0,-.

Jaarrekening 2020

Pagina 24 van 43

Passiva (x € 1.000,-)

31 december 2020 31 december 2019

Vaste passiva Eigen vermogen (7) Algemene reserve Resultaat boekjaar

1.203 -2.092

593 13

Totaal eigen vermogen

-889

607

Voorzieningen (9) Voorziening proceskosten Voorziening vervroegd pensioen

726 28

339 30

Totaal voorzieningen

754

369

2.000

0

Totaal vaste schulden

2.000

0

TOTAAL VASTE PASSIVA

1.865

975

Netto-vlottende schulden met rentetypische looptijd < 1 jaar (10) Overige kasgeldleningen Overige schulden

730 5.017

550 3.979

Totaal netto-vlottende schulden

5.747

4.529

Overlopende passiva (11)

600

1.853

Totaal overlopende passiva

600

1.853

6.347

6.382

8.212

7.357

Vaste schulden met een rentetypische looptijd > 1 jaar (8) Onderhandse lening van binnenlandse bank en

overige financiële instellingen

Vlottende passiva

TOTAAL VLOTTENDE PASSIVA

TOTAAL PASSIVA

De aan natuurlijke en rechtspersonen verstrekte borgstellingen of garantstellingen bedraagt € 0,-.

Jaarrekening 2020

Pagina 25 van 43

3.2

Toelichting op de balans per 31 december 2020

3.2.1

Toelichting algemeen

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling De gehanteerde grondslagen voor waardering en resultaatbepaling zijn overeenkomstig het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Immateriële vaste activa Immateriële vaste activa worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs, zijnde de inkoopprijs en bijbehorende kosten. In navolging van de nota financieel beleid wordt voor investeringen een ondergrens van € 20 duizend gesteld aan het activeren van uitgaven. De afschrijvingen worden berekend volgens de lineaire methode op basis van de verwachte economische levensduur (nettomethode). Voor activa die gedurende het jaar in gebruik worden genomen, start de afschrijvingsperiode 1 januari van het jaar erop. De immateriële vaste activa worden lineair afgeschreven op basis van de verwachte economische levensduur van 5 jaar. In de waardering wordt rekening gehouden met duurzame waardeverminderingen indien deze zich voordoen. Materiële vaste activa Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs, zijnde de inkoopprijs en bijbehorende kosten. In navolging van de nota financieel beleid wordt voor investeringen een ondergrens van € 20 duizend gesteld aan het activeren van uitgaven. De afschrijvingen worden berekend volgens de lineaire methode op basis van de verwachte economische levensduur (nettomethode).

Voor activa die gedurende het jaar in gebruik worden genomen, start de afschrijvingsperiode 1 januari van het jaar erop. De materiële vaste activa worden lineair afgeschreven op basis van de geschatte economische levensduur. Inventaris wordt afgeschreven in 10 jaar en hardware (ICT) in 5 jaar. In de waardering wordt rekening gehouden met duurzame waardeverminderingen indien deze zich voordoen. Vorderingen Vorderingen worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs onder aftrek van de noodzakelijk geachte voorzieningen wegens verwachte oninbaarheid. Deze voorziening wordt statisch bepaald. Liquide middelen Liquide middelen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Overlopende activa Overlopende activa worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs. Eigen vermogen Het eigen vermogen bestaat uit de reserves en het resultaat na bestemming volgend uit de programmarekening. Algemene reserve Algemene reserves zijn reserves waar het bestuur geen specifieke bestemming aan heeft gegeven. Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd ten behoeve van concrete of specifieke risico’s en verplichtingen die op de balansdatum bestaan en waarvan de omvang onzeker is doch redelijkerwijs in te schatten. Daarnaast worden voorzieningen gevormd voor kosten welke in een volgend begrotingsjaar worden gemaakt, mits het maken van die kosten zijn oorsprong vindt in het

Jaarrekening 2020

Pagina 26 van 43

begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van de lasten over een aantal begrotingsjaren. Voorzieningen worden tegen nominale waarde gewaardeerd. Lang- / kortlopende schulden Lang- en kortlopende schulden worden gewaardeerd tegen nominale waarde. De langlopende schulden betreffen leningen met een oorspronkelijke looptijd langer dan 1 jaar. Overige activa en passiva Voor zover in het bovenstaande niet anders is aangegeven worden activa en passiva gewaardeerd tegen nominale waarde. Wijze van resultaatbepaling De jaarrekening is opgesteld volgens het principe van het ‘Stelsel van baten en lasten’. In het stelsel van baten en lasten worden uitgaven en inkomsten toegerekend aan de jaren waarop ze betrekking hebben. Onder baten worden verstaan de opbrengsten uit dienstverlening als gemeenschappelijke regeling aan de deelnemers plus de overige baten die rechtstreeks aan het jaar zijn toe te rekenen en die in het jaar als gerealiseerd kunnen worden beschouwd. Vanwege het onzekere karakter van de opbrengsten vervolgingskosten worden deze verantwoord op het moment dat de inbaarheid verwacht wordt. Verwachte baten zijn voorzichtigheidshalve niet als baten verantwoord.

De lasten worden bepaald met inachtneming van de hiervoor reeds vermelde grondslagen voor waardering en toegerekend aan het verslagjaar waarop zij betrekking hebben. Baten worden verantwoord in het jaar waarin de goederen zijn geleverd, c.q. de diensten zijn verricht. Verliezen worden in aanmerking genomen in het jaar waarin deze voorzienbaar zijn. Resultaatbestemming Conform het BBV worden de mutaties in de reserves, zowel bij de begroting als de rekening, separaat verantwoord (via functie 980 in de programmarekening). Het jaarrekeningresultaat is hierdoor zowel vóór als na bestemming inzichtelijk. Verplichtingen c.q. risico’s niet blijkende uit de balans Huurovereenkomst BsGW heeft voor het huidige kantoorpand waarin het is gehuisvest een huurovereenkomst tot en met 31 oktober 2026. De jaarlijkse huurprijs bedraagt € 429 duizend (prijspeil 2021). De totale verplichting voor de resterende 5 jaar en 10 maanden bedraagt € 2,502 miljoen (prijspeil 2021). Daarnaast heeft BsGW nog enkele langlopende inkoopcontracten met betrekking tot ICT. Dit betreft ICT contracten met betrekking tot de belasting- en waarderingsapplicatie en hosting met een looptijd tot 2022. Het gemiddeld jaarbedrag bedraagt € 2,048 miljoen (prijspeil 2020).

Juridische aangelegenheden Vanaf 2016 loopt er een juridisch traject als gevolg van de herhuisvesting van BsGW, waarbij de eigenaar van een mogelijke locatie de besluitvorming voor de huidige locatie aanvecht. Op 4 november 2020 heeft de rechtbank de vorderingen van de eiser afgewezen. Het dossier mag als gesloten worden beschouwd. De eiser gaat niet in beroep en de uitspraak is daarmee onherroepelijk. BsGW is in 2019 geconfronteerd met een juridische aangelegenheid met betrekking tot een bezwaar tegen ontslag van een voormalig medewerker van BsGW. Zowel in beroep als hoger