[Vervallen] Jaarstukken 2025 incl. erratum - Definitief 04-06-2026
Tekst van het document
7.636 m² 81.115 m²
Bomen (solitair)
13.181 stuks
Lijnhagen
11.732 m²
Blokhagen
14.119 m²
Bossingel
75
Voorziening Meubilair Zitbanken
580 stuks
Afvalbakken
335 stuks
Peukendroppit
8 stuks
Picknicksets Hekwerken Boom en bloembakken
19 stuks 2.114 m 16 stuks
Speelvoorzieningen Toestellen
321 stuks
Afvalvoorzieningen Ondergrondse containers
93 stuks
Ondergrondse containers
30 locaties
Voor het openbaar groen is de opgave voor de komende jaren in beeld gebracht in het beheerplan. In 2025 is de nieuwe visie op Spelen en Bewegen vastgesteld door de gemeenteraad. In 2025 hebben we verder gewerkt aan het onderhoud van het groen en het aanpakken van verouderd groen. Hierbij hebben we onze doelen als vergroten biodiversiteit, klimaatstress en burgerparticipatie meegenomen. Bij speelvoorzieningen speelt burgerparticipatie een belangrijke rol. Hetgeen wat we gerealiseerd hebben moet zo veel mogelijk passen bij de wensen van de buurt. Hierbij zijn de kaders vanuit het beleid en financiën leidend. In 2025 hebben we de voorbereidingen getroffen voor een nieuwe speelvoorziening in Vaertenbuurt. In de gemeente Loon op Zand zijn 30 locaties aanwezig met ondergrondse afvalvoorzieningen. Verder staan er diverse wijkvoorzieningen voor o.a. glas en incontinentiemateriaal en luiers. Het onderhoud van de afvalvoorzieningen bestaat uit het reinigen en preventief en correctief onderhoud. Het doel hiervan is om de voorzieningen functioneel te houden. Er zijn circa 10.000 woonadressen die ieder 3 mobiele afvalcontainers (kliko’s) in gebruik hebben. Gebouwen/ Vastgoed Als cluster Vastgoed zorgen we dat de gebouwen van de gemeente Loon op Zand schoon, heel en veilig zijn en voldoen aan alle geldende wet- en regelgeving.
We onderhouden onze gebouwen volgens de methodiek conditiemeten (NEN 2767) en hanteren hiervoor de door de raad vastgestelde conditieniveaus. We herstellen storingen en schades en voeren preventief onderhoud uit, met name aan de installaties in onze gebouwen. Ook zorgen we ervoor dat onze gebouwen goed worden schoongemaakt. In 2025 hebben we de meerjarenonderhoudsplanning van onze 5 grootste gebouwen geactualiseerd en op basis van de planning het noodzakelijke onderhoud uitgevoerd. Zo hebben we in Het Klavier een deel van het systeemplafond vervangen en hebben we de inbraak- en brandmeldinstallatie vernieuwd. Daarnaast hebben we in alle 5 de gebouwen groot onderhoud uitgevoerd aan de elektrotechnische installatie. Zo hebben we aan de hand van uitgevoerde veiligheidsinspecties verbeterpunten doorgevoerd zodat de installaties weer helemaal veilig zijn en hebben we onderhoud uitgevoerd aan noodverlichting en vluchtrouteaanduiding. In 2026 stellen we aan de hand van actuele onderhoudsinspecties nieuwe onderhoudsplanningen op voor onze 5 grootste gebouwen, die we aan de raad zullen voorleggen. Na de verduurzaming van de gemeentewerf in 2024 zijn we in 2025 aan de slag gegaan met de verduurzaming van de brandweerkazernes in Loon op Zand en Kaatsheuvel. Net als bij de gemeentewerf worden hier warmtepompen en zonnepanelen geplaatst, zodat de gebouwen van het gas af kunnen.
In 2025 hebben we
76
de werkzaamheden voorbereid en zijn we begonnen met de uitvoering, we ronden de werkzaamheden in de eerste helft van 2026 af. Om zonnepanelen te kunnen plaatsen vervangen we eerst de dakbedekking. Later dit jaar gaan we aan de slag met de voorbereidingen voor het laatste pand dat nog verduurzaamd moet worden: Het Klavier. Ook hebben we in 2025 een bijdrage geleverd aan de voorbereiding van de bouw van het nieuwe Dorpshuis in Loon op Zand en hebben we gesprekken gevoerd over de toekomstige exploitatie van het Dorpshuis met Stichting Dorpshuis Loon op Zand. In 2026 zullen we als toekomstige eigenaar en verhuurder de bouw van het nieuwe Dorpshuis begeleiden en de gesprekken met de Stichting over de exploitatie voortzetten. Daarnaast hebben we in 2025 samen met een adviseur onderzoek gedaan naar de meest geschikte exploitatievorm voor het theater in Het Klavier. We werken dit verder uit in 2026, in combinatie met het onderzoek naar de mogelijke ombuigingen ten aanzien van kosten en opbrengsten van Het Klavier. Parallel daaraan gingen we in het najaar van 2025 een samenwerking aan met Brandstichters (lokaal bekend van de dj-act Buren van de Brandweer), die in samenwerking met brasserie Bij Anton een viertal culturele voorstellingen programmeerden in het theater, eind 2025 en begin 2026. Na de laatste voorstelling evalueren we deze pilot.
Tot slot hebben we vanuit het cluster Vastgoed een inhoudelijke bijdrage geleverd aan de voorbereidingen voor het nieuwe accommodatiebeleid en hebben we eerste gesprekken gevoerd over een eventuele aankoop van de Gildenbond. In 2026 zetten we deze gesprekken voort. Financiële toelichting onderhoudsbudgetten kapitaalgoederen De onderhoudsbudgetten zijn opgenomen in de bijlage ‘Overzicht baten en lasten per taakveld’. Financiële toelichting investeringen kapitaalgoederen De investeringen zijn opgenomen in de bijlage "Overzicht restantkredieten".
77
Paragraaf 4. Bedrijfsvoering Een toekomstbestendige organisatie Vanuit de organisatievisie die in 2024 van kracht is geworden, stond 2025 in het teken van verbinden, verduidelijken en vernieuwen. In de organisatie is geïnvesteerd in elkaar en in de relatie met de (bestuurlijke) omgeving. De basis is verder op orde gebracht en er is toegewerkt naar een cultuur waarin leren en ontwikkelen meer centraal staat. Wat betreft de Vitale organisatie 2.0 zijn in 2025 resultaten bereikt op een aantal pijlers: Toepassing van de methodiek Baarda voor functiebeschrijving en -waardering; Een evaluatie van de Job Matrix (het functiegebouw) heeft geleid tot aanscherping en verduidelijking van functies met bijbehorende rollen en leerwegniveaus. Daarmee is een betere aansluiting op nieuwe wet- en regelgeving en toekomstige opgaven van onze organisatie gerealiseerd. De verschuivingen zijn budget neutraal tot stand gekomen. De methodiek is verankerd in de HR-gesprekkencyclus, met geautomatiseerde processen. Verbinding in de praktijk door de domeingerichte organisatiestructuur; De domeingerichte structuur werkt goed en wordt als positief ervaren, onder meer vanwege de korte lijnen en de mogelijkheid om integraal te kunnen werken. Maar de positionering van de bedrijfsbureaus en andere bedrijfsvoeringsfuncties bleek in de praktijk minder goed uit de verf te komen.
Daarom heeft een evaluatie plaatsgevonden en een verkenning van verbeterscenario’s. Dit heeft geleid tot een aanpassing van de organisatiestructuur voor de bedrijfsvoeringsfuncties per 1 december. Voor deze aanpassing bestond breed draagvlak en de overgang is soepel en budget neutraal uitgevoerd. Daarnaast is geïnvesteerd in twee andere pijlers van de organisatieontwikkeling: Leiderschap/management; De leidinggevende posities hebben een stabielere invulling gekregen (geen inhuur meer). Voorbereidingen voor een management ontwikkeltraject zijn getroffen: Een projectgroep is van start gegaan, een visie op leiderschap is geschreven en een concept programma van eisen is opgesteld voor aanbesteding van het traject. Ontwikkeling van houding en gedrag van medewerkers; In het dagelijkse werk is continu gestuurd op resultaatgericht en integraal werken. Door de inzet van moderne ICT-systemen (zoals Microsoft Teams) is het digitaal samenwerken bevorderd. Door het actualiseren van personele regelingen en het aanscherpen van het bestuurlijk besluitvormingsproces is meer duidelijk gemaakt wat aan houding en gedrag wordt verwacht ten behoeve van een optimale dienstverlening. Informatiemanagement, -veiligheid en -beheer Afgelopen jaar is er veel aandacht geweest voor het verder op orde brengen van de beveiliging en bescherming van de informatiehuishouding.
Alhoewel de Cyberbeveiligingswet (Cbw; Vertaling van de Europese NIS2 wetgeving) nog niet is aangenomen, gaan de voorbereidingen en implementaties om hieraan te voldoen gewoon door. Dat heeft onder andere geleid tot de aanschaf van een nieuw Information Security Management Systeem/ Privacy Management Systeem (ISMS/PMS). Met de inrichting hiervan komt de focus meer te liggen op risicogestuurde beveiliging en bescherming, wat past bij de afgelopen september vastgestelde nieuwe BIO 2.0 norm. Daarnaast is veel aandacht geweest voor het (her)structureren van de administratie van het functionele beheer van applicaties, om zo inzicht en overzicht te brengen én verantwoording af te kunnen leggen via de
78
ENSIA-methode. Dit heeft geresulteerd in standaard beheerdocumenten en standaard taken, waardoor continuïteit en beheersing van beveiligingsmaatregelen kan worden aangetoond. Er is in 2025 een start gemaakt met het samenstellen van een vernieuwd actueel verwerkingenregister. Het hebben van een dergelijk register is een verplichting uit de AVG. Op het gebied van bewustwording en in-door-uitstroom van medewerkers is een minimale baseline ingericht. In 2025 heeft de overgang naar de nieuwe digitale werkplek plaatsgevonden. Dit was nodig om een toekomstbestendige ICT omgeving te bieden. De overgang naar de nieuwe digitale werkplek was niet gepland in 2025. Een deel van de geplande projecten in 2025 is hierdoor doorgeschoven naar 2026. De trainees hebben een grote bijdrage geleverd aan de inzet die nodig was om de nieuwe digitale werkplek te implementeren en daarnaast de reguliere werkzaamheden te continueren. Bestuurlijke processen In 2025 is er een professionaliseringsslag gemaakt ten aanzien van de bestuurlijke processen. Met het opstellen van een Lange Termijn Agenda heeft de ambtelijke organisatie voor college en raad inzichtelijk gemaakt wanneer welke documenten ter vaststelling aangeboden worden.
Inhoudelijk is er gewerkt aan de verbinding tussen organisatie en griffie door duidelijke afspraken te maken ten aanzien van planning en inhoudelijke kwaliteit van de raadsvoorstellen. Voor het agenderen van voorstellen is er een nieuw proces geschreven voor enerzijds de termijnen voor aanlevering en anderzijds verbetering van de inhoudelijke kwaliteit. Het advies van financiën, juridisch en communicatie wordt beter meegenomen in het voorstel. Tot slot is een handboek opgesteld waarin de processen terug te vinden zijn, de informatie voor de medewerkers op Intranet is geactualiseerd en er zijn voorbereidingen getroffen om in 2026 trainingen voor (nieuwe) medewerkers te organiseren over het schrijven van adviesnota’s en raadsvoorstellen.
Hoe kunt u onze resultaten volgen? Formatie en bezetting De formatie voor 2025 bedraagt op peildatum december 2025 187 fte. Dit is een kleine toename in de formatie die verband houdt met toegenomen taakstellingen en optimalisatie van de organisatie in verband met de aanpassingen in de organisatiestructuur. Formatie verloop (bezette fte) vanaf 2022
Op peildatum 31 december bedroeg de bezetting in fte 171,2 (in medewerkers aantallen bedroeg de bezetting 193 medewerkers). In onderstaande overzichten zijn de aantallen en de verdeling in fte en medewerkers weergegeven gedurende het jaar.
79
FTE bezetting in geslacht – leeftijdcategorie - dienstjaren
Medewerkers bezetting in geslacht – leeftijdscategorie - dienstjaren
NB: gegevens uit Youforce. Systeem registreert mutaties gedurende het jaar en telt deze bij elkaar.
Vacatures Op 1 januari 2025 waren er 11 vacatures. Op 31 december 2025 stonden er 5 vacatures open. We constateren dat het instroom- en uitstroom cijfer toeneemt. De gemiddelde verblijfsduur in de organisatie of functie liep in de afgelopen jaren terug. Op basis van beschikbare gegevens is te zien dat dit een landelijke trend is die mogelijk doorzet.
Uitstroom % = 35/193X100= 18% Het aantal vacatures dat we invulden tussen 1 januari en 31 december 2025 bedroeg in totaal 37. Ondanks de dynamiek op de arbeidsmarkt lukte het ons om het merendeel van de vacatures in te vullen op eigen kracht. Voor sommige functies schakelden we gespecialiseerde werving bureaus in. Zorgen blijven over de
80
krapte op de arbeidsmarkt in zijn algemeenheid (vergrijzing en ontgroening) en op specifieke functies zoals financiën, civiele techniek en ruimtelijke ontwikkeling. Vacature indicator: 31-12-2025 5 vacatures waarvan 4 meer dan 4 maanden = 80% Ziekteverzuim Het ziekteverzuim over 2025 bedroeg in totaal 7,8%. Enkele langdurig ziektegevallen (langer dan 1 jaar) wegen zwaar mee in deze cijfers. We constateren dat de uitval wegens ziekte door mentale belasting in toenemende mate een oorzaak is.
Personele lasten en externe inhuur In onderstaande tabel met toelichting zijn de totale lasten voor personeel en externe inhuur opgenomen; Uitgaven Bruto salariskosten Externe inhuur Subtotaal
Begroting Primitief
Begroot na wijziging
Werkelijk
Restant
19.510
19.510
15.403
4.107
520
520
4.629
-4.108
20.031
20.031
20.032
-1
Personeelsgerelateerde kosten
93
93
278
-185
Ziek/piek
142
368
626
-258
Trainees
318
318
219
99
Saldo
20.583
20.809
21.154
-345
Het verschil tussen de geraamde salariskosten en de werkelijke salariskosten is de vacatureruimte. Dit is financiële ruimte die beschikbaar is om externe inhuur in te zetten. In de kosten voor externe inhuur zit een stelpost uit 2021, Deze was geprognosticeerd op € 450.000. Zoals je in het subtotaal kunt zien hebben we deze gerealiseerd. Een tweede bron is de inzet van ziek/piek en trainees. Al deze posten bij elkaar laten zien dat er een nadelig resultaat op de personele lasten is van € 345.000. Dit wordt verklaard door hogere personeelsgerelateerde kosten en het ziek/piek budget wat overschreden is. Op de trainees hebben we een voordeel behaald van bijna € 100.000. De trainees hebben in 2025 een structurele bijdrage geleverd aan de informatiehuishouding. Dat heeft ertoe geleid dat we bij de begroting 2026 een fte extra capaciteit hebben gevraagd en gekregen.
81
Onderwerp
Zelf-evaluatie omschrijving
Resultaat
DigiD
Gemeente Loon op Zand biedt e-dienstverlening aan waarvoor deze DigiD-aansluiting voor authenticatie wordt gebruikt.
Suwinet
Alle werkzaamheden met betrekking tot Suwinet voor de gemeente Loon op Zand, vinden plaats bij Baanbrekers.
Akkoord
BRP
De uitvoering van de basisregistratie Personen, zijn zowel op informatiebeveiliging als op kwaliteit geëvalueerd.
98,2 %
Reis-documenten
De uitvoering van de reisdocumenten, zijn zowel op informatiebeveiliging als op kwaliteit geëvalueerd.
100 %
BAG
De zelfevaluatie Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), betreft de kwaliteit van de registratie (geen informatiebeveiliging)
73 %
BGT
De zelfevaluatie Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT), betreft de kwaliteit van de registratie (geen informatiebeveiliging)
98 %
BRO
De zelfevaluatie Basisregistratie Ruimtelijke ondergrond (BRO), betreft de kwaliteit van de registratie (geen informatiebeveiliging).
77 %
Toelichting tabel De BAG scoort helaas, net als over 2024 een resultaat van 73 %. Bij 75 % zou de score overigens groen zijn. Er is in 2025 hard gewerkt aan het verbeterplan, maar dit komt nog niet tot uiting in de ENSIA score. Dit heeft onder meer te maken met achterstanden uit het verleden en enkele grote projecten die voor de BAG niet waren voorzien maar veel capaciteit hebben gevraagd. Onderwerp
Aantal
Beveiligingsincidenten
Opmerkingen
AVG inzageverzoeken
20 Er is een sterk vermoeden dat in 2025 dit aantal hoger ligt dan 20 omdat de inschatting is dat niet alles is gemeld. 7 Er is 1 melding gedaan naar de Autoriteit Persoonsgegevens. 3 Alle verzoeken zijn afgehandeld.
AVG verwijderverzoeken
0
Datalekken
Er waren geen verzoeken tot verwijderen op basis van de AVG.
Artikel 185A gemeentewet Artikel 185a van de Gemeentewet is per 1-1-2023 nieuw en luidt: “Het college zendt de raad jaarlijks een overzicht van de aan het college gedane voorstellen van de rekenkamer, vergezeld van zijn standpunt daaromtrent en van de wijze waarop aan de voorstellen vervolg is gegeven.” Tot op heden is er op rekenkamerbrieven door het college gereageerd met een raadsinformatiebrief. We nemen voortaan in de jaarrekening een overzicht op van de uitgevoerde rekenkameronderzoeken en de wijze waarop door het college vervolg is gegeven. Aangezien we dit in eerdere jaren niet hebben gedaan is onderstaand overzicht vanaf 2023. In de komende jaarrekeningen zullen alleen de rekenkameronderzoeken van het betreffende jaar worden opgenomen. 2023 Onderzoek
Helpen doen we samen?
82
Kernvraag / Onderzoeksvraag
Aanbevelingen
Opvolging aanbevelingen
Jeugdhulp Fase 2 – contractanalyse Geeft de afgesloten inkoopcontracten voldoende zicht op realisatie bestuurlijke uitgangspunten (kostenbeheersing, normalisatie, samenhang etc.)? 1. Benut het handelingsperspectief van de gemeenteraden door: a. B&W te vragen of de gemeentelijke Toegang klaar is voor de jeugdhulp. b. B&W te vragen om een periodieke update over kwantitatieve en kwalitatieve gegevens van het aantal verwijzingen door de gemeentelijke Toegang. 2. Benut het handelingsperspectief van de gemeenteraden door: B&W te vragen om een periodieke update van het contractmanagement door regio HvB met de ‘eigen’ zorgaanbieders. 3. Vraag als gemeenteraad aan B&W om zo snel mogelijk een visie op normalisering voor te stellen aan de raad. Besluit is geïmplementeerd en opgenomen in beleid om te komen tot een Sterk Lokaal Team. Over de voortgang wordt de raad periodiek geïnformeerd met raadsinformatiebrieven en beeldvormende rondes. Ook wordt er kwantitatief gerapporteerd in de P&C producten en in de monitor Sociaal Domein.
Onderzoek
Informatieveiligheid verdient meer aandacht Informatieveiligheid (IT & privacy)
Kernvraag / Onderzoeksvraag
Is informatieveiligheid voldoende geborgd en zijn risico’s zichtbaar?
Aanbevelingen
Opvolging aanbevelingen
1. B&W bespreekt (beeldvormend) met de gemeenteraad de scope en de integraliteit van de risicoanalyse bij informatieveiligheid. 2. B&W bespreekt (beeldvormend) met de gemeenteraad de invulling van macht en tegenmacht, in de professionele samenwerking met de externe ‘IP-partner’ Op 31 oktober 2024 heeft een presentatie aan het auditcomité plaats gevonden, aangevuld met een memo op 23 januari 2025 en een presentatie in de beeldvormende raadsvergadering van juni 2025.
2024 Onderzoek Kernvraag / Onderzoeksvraag Aanbevelingen
Opvolging aanbevelingen 2025 Onderzoek Kernvraag / Onderzoeksvraag
Doorwerking “Wordt vervolgd?” (Doorwerkingsanalyse; besluitvorming door gemeenteraden) Doorwerking eerdere rekenkameraanbevelingen Hoe worden besluiten over eerdere RMB-aanbevelingen uitgevoerd in de praktijk? 1. Geef het college de opdracht om de raadsbesluiten bij RMB-aanbevelingen uit te voeren aan de hand van een zodanige werkwijze dat de uitvoering van de raadsbesluiten navolgbaar blijft. 2. Geef het college de opdracht om de raad te informeren over de voortgang in de opvolging van raadsbesluiten over rekenkameronderzoeken en -aanbevelingen (periodiek). Dit ook als die opvolging onderdeel is of wordt van een (breder) lopend proces. 3. Geef de griffie de opdracht om de raadsbesluiten bij RMB-aanbevelingen in het zicht van de gemeenteraad te houden. Voer ook als raad zelf actief de regie op de opvolging van de raadsbesluiten bij rapporten van de Rekenkamer. Verslag van de voortgang van een aantal trajecten vindt plaats in de P&C producten, besluit geïmplementeerd en opgenomen in beleid. Uitvoering jeugdhulp door gemeentelijke toegang (lopend) Toegang tot jeugdhulp (fase 3) Hoe borgt de rol van gemeentelijke toegang de kwaliteit en doelmatigheid van jeugdhulp?
83
Aanbevelingen Opvolging aanbevelingen
Nog in onderzoek (verwachte aanbevelingen na rapport) Nog in onderzoek
Onderzoek
Cultuur telt / Subsidiebeleid Effectiviteit cultuurbeleid en subsidies
Kernvraag / Onderzoeksvraag
Welke rol spelen de gemeenten in de ontwikkeling van lokale cultuur en hoe effectief is het subsidiebeleid? 1. B&W te verzoeken om op korte termijn de basis op orde te brengen. 2. Verzoek B&W de verantwoording aan de gemeenteraad te verbeteren door jaarlijks een raadsinformatiebrief (RIB) over de subsidieverlening aan culturele instellingen te sturen. 3. Ga - als gemeenteraad – bij de raadsinformatiebrief (zie aanbeveling 2) met B&W in gesprek over de realisatie van de verbetermogelijkheden. 4. Verbeter de zichtbaarheid van de culturele instellingen voor de gemeenteraad 5. B&W te verzoeken om het thema ‘maatschappelijke impact van cultuur’ te definiëren en meetbaar te maken, en wel juist in samenwerking met de culturele instellingen. NB De aanbevelingen zijn door de raad niet als dusdanig vastgesteld, zie Amendement A2025-16 d.d. 11-12-2025. De aanbevelingen zijn door de raad niet als dusdanig vastgesteld maar aan het college is verzocht om bij de verdere ontwikkeling en uitwerking van het cultuurbeleid en het subsidiebeleid uitvoering te geven aan aanbevelingen uit het rapport ‘Cultuur Telt’, zoals opgenomen in de bestuurlijke reactie van het college op dit rapport, d.d. 28 oktober 2025. Dit wordt in 2026 opgepakt.
Aanbevelingen
Opvolging aanbevelingen
84
Rechtmatigheidsverantwoording Vanaf boekjaar 2023 legt het college zelf verantwoording af over de rechtmatigheid van baten, lasten en balansmutaties. Dit heeft vooral tot doel om de kaderstellende en controlerende rol van de raad te versterken. Wat wilden we doen?
Wat hebben we gedaan?
De kaderstellende en controlerende rol van de raad versterken
Met de rechtmatigheidsverantwoording hebben we inzicht gekregen in de mate waarin onze financiële handelingen voldoen aan wet- en regelgeving. Dit proces draagt bij aan transparantie en goed bestuur. Hoewel er nog onzekerheden en risico’s zijn, werken we continu aan het verbeteren van onze beheersing en verantwoording om de rechtmatigheid verder te versterken.
In 2025 heeft de Verbijzonderde Interne Controle (VIC), in samenwerking met de accountant, verschillende gemeentelijke processen gecontroleerd. Dit betrof onder andere aanbestedingen, inkoop, WMO, personeel, subsidies, verhuur, grondexploitaties, omgevingsvergunningen en overige baten. Uit deze controle zijn diverse bevindingen naar voren gekomen. In 2025 is het beleid voor Misbruik & Oneigenlijk vastgesteld. De totale geconstateerde onrechtmatigheden bij inkoop en aanbestedingsprocessen bedragen € 3.743.003. Het grootste deel van de onrechtmatigheden zijn geconstateerd in de inhuur. In 2025 zijn wederom gevallen van onrechtmatige inhuur van personeel vastgesteld, met een totale waarde van € 2.124.649. Deze onrechtmatigheden zijn het gevolg van het voortzetten van onrechtmatige inhuurovereenkomsten in 2025, niet volledig naleven van de aanbestedingsregels of het ontbreken van contractuele documentatie. De totale omvang van deze afwijkingen overschrijdt gezamenlijk de rapportagegrens van 1% van de lasten en wordt daarom toegelicht. De overige afwijkingen zijn onrechtmatigheden in toepassing van het aanbestedingsbeleid. Hier had gekozen moeten worden voor een andere procedure in verband met de hoogte van de contractwaarde. In 2025 zijn we gestart met een digitaal contract managementsysteem. Hierdoor krijgen we meer inzicht in de lopende contracten en aanbestedingsverplichtingen.
Met de inzet van inkoopbureau Karel is de kennis over de geldende aanbestedingsregels en procedures vergroot en zien we meer bewustwording in de organisatie over onrechtmatigheden. De versnippering van dossiervorming wordt met deze stappen minder waardoor belangrijke documenten meer centraal beschikbaar zijn. Binnen het inkoopproces zijn opmerkingen door de accountant geplaatst inzake ontbrekende contracten en prestatieverklaringen. Hierdoor bestaat het risico dat betalingen worden uitgevoerd zonder dat de geleverde prestaties goed zijn vastgelegd en gecontroleerd. Daarnaast ontbreekt een gestandaardiseerde werkwijze om prestatielevering structureel vooraf te borgen, waardoor controles voornamelijk achteraf plaatsvinden. Om deze reden voerden we in 2025 een artikel 213A onderzoek uit naar prestatieverklaringen in onze organisatie. Op basis hiervan worden in 2026 kaders en processen uitgewerkt voor prestatieverklaringen en uitgerold in de organisatie. Een belangrijke stap in 2025 is de invoering van het Dynamisch Aankoopsysteem (DAS). Dit systeem zal zorgen voor een transparante en rechtmatige inhuur van tijdelijk personeel, en moet toekomstige onrechtmatigheden voorkomen. Met deze verbeteringen zet de gemeente een belangrijke stap in het versterken van haar interne beheersing en het voorkomen van onrechtmatigheden binnen aanbestedingen en inkoop.
85
In het beleidsverslag en het overzicht van baten en lasten zijn per venster alle afwijkingen groter dan €25.000 ten opzichte van de gewijzigde begroting toegelicht. In 2025 is het M&O beleid vastgesteld. Er zijn geen geconstateerde afwijkingen vanuit misbruik en oneigenlijk gebruik.
86
Paragraaf 5. Financiering De paragraaf bevat een toelichting op het risicobeheer van de financieringsportefeuille en geeft inzicht in de rentelasten, het renteresultaat, de wijze waarop rente aan investeringen, grondexploitaties en taakvelden wordt toegerekend en de financieringsbehoefte. Renterisico De kasgeldlimiet en de renterisiconorm moeten voorkomen dat de leningenportefeuille van gemeente te gevoelig is voor schommelingen in de rente. De kasgeldlimiet richt zich op leningen met een korte looptijd en de renterisiconorm richt zich juist op langlopende leningen. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is bedoeld om het renterisico op geldleningen te beperken. Als er veel kortlopende leningen (kasgeldleningen) zijn, dan is de financieringsportefeuille gevoeliger voor rentewijzigingen. Over het algemeen hebben kortlopende leningen een lagere rente en zijn daarom goedkoper. De omvang van de netto vlottende schuld is beperkt tot maximaal 8,5% van het begrotingstotaal. (bedragen x € 1000)
Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
Begrotingstotaal
77.174
77.174
77.174
77.174
Kasgeldlimiet
6.560
6.560
6.560
6.560
Netto vlottende schuld
-420
4.213
5.398
-4.778
Ruimte binnen limiet
6.980
2.347
1.162
11.338
In alle kwartalen zijn we onder de kasgeldlimiet gebleven. Renterisiconorm Renterisico’s op de langere termijn beheersen we door de toepassing van de zogenaamde renterisiconorm. In de kern komt deze erop neer dat niet op hetzelfde moment een omvangrijke herfinanciering leningen plaatsvindt tegen op dat moment bijvoorbeeld fors hogere rentepercentages. De jaarlijkse verplichte aflossingen en renteherzieningen mogen niet meer bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. (bedragen x €1.000) Renterisiconorm Aflossingen Ruimte binnen norm
2025
2024
15.412
14.014
2.178
2.162
13.234
11.852
We voldoen aan de renterisiconorm.
87
Financiering Dit onderdeel geeft inzicht in de ontwikkeling van onze langlopende leningen en uitzettingen. Opgenomen leningen (bedragen x €1.000)
2025
2024
Stand 1 januari
21.083
23.245
Aflossingen
2.178
2.162
Opgenomen
15.000
0
Stand 31 december
33.905
21.083
De rentelast over deze leningen bedraagt in 2025 € 592.805. De gemiddelde rente is 3,29%. Uitgezette leningen (bedragen x €1.000)
2025
2024
Stand 1 januari
1.176
1.201
103
84
Aflossingen Opgenomen Stand 31 december
240
59
1.313
1.176
De rentebaat over deze leningen bedraagt in 2025 € 52.234 . Garanties op leningen aan derden Naast de leningen die we zelf aangaan zijn er nog een aantal leningen ‘door verstrekt’ aan derden of staan we garant voor leningen die aan derden zijn verstrekt door een bankinstelling. In deze situatie is er geen sprake van bankieren. De leningen aan woningbouwverenigingen zijn aflopend van aard en stammen nog uit de periode dat het gebruikelijk was dat we voordelig leningen aantrokken bij bijvoorbeeld de Bank Nederlandse Gemeenten en deze onder dezelfde condities verstrekten aan de betreffende woningbouwvereniging. Garanties geven we alleen uit hoofde van de publieke taak. Bijvoorbeeld een garantstelling aan een bank voor een vereniging voor de aanleg van een sportveld. Garanties op verstrekte bedragen
2025
2024
433
569
Leningen aan woningbouwverenigingen
327.333
330.550
Totaal
327.766
331.120
(bedragen x €1.000) Leningen aan verenigingen, stichtingen en natuurlijke personen
Over het algemeen zijn deze risico’s op verstrekte geldleningen beperkt omdat ofwel contragaranties zijn verstrekt of een hypotheek als onderpand is afgegeven. Schema rentetoerekening Het onderstaande renteschema geeft inzicht in de rentelasten en -baten, het renteresultaat en de wijze waarop de rente wordt toegerekend aan de verstrekte leningen, investeringen en grondexploitaties. Bij de verdeling van de externe rente naar de verschillende taakvelden is gerekend met een renteomslag van 0,5 %. Het renteresultaat op taakveld treasury is € 134.000 (positief) en dit betekent dat de toerekende rente aan de verschillende taakvelden hoger is dan de externe rente, maar wel binnen de toegestane afwijking van 25% zoals de BBV voorschrijft in de notitie rente.
88
Bedragen x €1.000
2025
Externe rentelast over korte financiering
208
Externe rentelast over lange financiering
664
Externe rentebaten
-/-
776
Totaal door te rekenen extra rente Rente die aan grondexploitatie moet worden doorberekend
-/-
Rente van projectfinanciering (niet van toepassing)
-/-
+/+
Aan taakvelden toe te rekenen rente Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (via renteomslag)
-6
782
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen en voorzieningen
96
782 -/-
916
Renteresultaat, onderdeel van resultaat op taakveld treasury in €
-134
Renteresultaat, onderdeel van resultaat op taakveld treasury in %
15%
89
Paragraaf 6. Verbonden partijen Inleiding Het begrip verbonden partij is vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en wordt als volgt gedefinieerd: ‘Een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de provincie onderscheidenlijk de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft’. In maart 2018 heeft de gemeenteraad van Loon op Zand een nota verbonden partijen vastgesteld. Doel van deze nota was met name om meer grip te krijgen op gemeenschappelijke regelingen. Kern van deze nota is dat we voortaan op basis van de drie B’s (Bestuur, Beleid en Bedrijfsvoering) sturen op gemeenschappelijke regelingen. Per gemeenschappelijke regeling worden in onderstaand overzicht de drie B’s beschreven. Hiermee worden de kaders gesteld op basis waarvan voorstellen van de regelingen in het komend jaar beoordeeld worden. Achtergrondinformatie over de werkwijze aan de hand van de drie B’s staat in de nota verbonden partijen 2018. De nota verbonden partijen 2018 richt zich enkel op gemeenschappelijke regelingen. Voor de overige verbonden partijen (verenigingen, stichtingen, coöperaties en vennootschappen) blijven we de in het BBV voorgeschreven kerngegevens hanteren. De gemeente baseert de cijfers op de jaarrekening 2025 en/of begroting 2026 van de verbonden partijen. Partij Regio Hart van Brabant10
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke Bestuur en dienstregeling
Midpoint10
Stichting
Bestuurscommissie
Onder GR Hart van
Jeugd HvB10
Brabant
GGD Hart voor Brabant OMWB Veiligheidsregio MWB Baanbrekers
Gemeenschappelijke regeling
RAV
verlening
regeling
Thema
Gemeenschappelijke regeling
regeling
BNG
Vennootschap
Brabant Water NV
Vennootschap
€ 113.509
mische ontwikkeling wikkeling Gemeenschappen Gemeenschappen
mische ontwikkeling
Maatwerk
€ 8.063.000
Sport, cultuur en
€ 1.070.094
welzijn
€ 584.344
Duurzaamheid orde
€ 1.479.926
verlening
en veiligheid
Gemeenschappen
Participatie
€3.100.720
mene dekkingsmid- Overhead
€ 727.000
Overhead en algedelen
Gemeenschappelijke Bestuur en dienst- Openbare regeling
€ 113.027
Bestuur
Gemeenschappelijke Bestuur en dienst- Openbare regeling
Bijdrage
Omgeving en econo- Economische ont-
Gemeenschappelijke Omgeving en econo-
Belastingsamenwerking Gemeenschappelijke West-Brabant
Venster
verlening
Algemene dekkings- Algemene middelen
dek-
kingsmiddelen
Algemene dekkings- Algemene middelen
orde
€0
en veiligheid
dek-
kingsmiddelen
41.886 aandelen11
33.126 aandelen12
10 Bestuurscommissie jeugd en Midpoint zijn onderdeel van de financiële positie van GR Regio Hart van Brabant 11 Dit aandelenpakket vertegenwoordigt een waarde van €95.000 12 Dit aandelenpakket vertegenwoordigt een waarde van €102.000
90
Publiek ontwikkelbedrijf REKS
Omgeving en econoVennootschap
mische
ontwikke- Duurzaamheid
3,86% aandeelhouder13
ling
13 Er is in 2025 een bijdrage van € 201.739 gedaan.
91
Regio Hart van Brabant (Tilburg)14 Doel Het organiseren en bevorderen van samenwerking tussen gemeenten en andere overheidsinstanties in de regio Hart van Brabant. Dit gebeurt onder meer via Midpoint Brabant, het samenwerkingsverband dat zich richt op de economische ontwikkeling van de regio. Door deze gemeenschappelijke regeling en via Midpoint Brabant werken gemeenten samen aan thema’s zoals: regionale economische ontwikkeling, duurzaamheid en energietransitie, ruimtelijke ordening en mobiliteit en sociale Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD)vraagstukken. Hart voor Brabant (Tilburg)15 16 en maatschappelijke Doel Het leveren van een bijdrage aan de publieke gezondheidszorg. In de kernagenda ’23 gemeentelijke – ’27 zijn de maatschappelijke Bevoegdheden De uitvoering van de taken die de Wet opgaven publieke opgenomen gezondheid waarvoor wij ons als samenwerkende gemeenten in Hart van Brabant in deze noemt en van de toezichtstaken die de Wet kinderopvang en kwaliteitseisen bestuursperiode gesteld zien, met daarbij de activiteiten die we gezamenlijk kinderopvang De taken van GGD mee zijn verdeeld in een (per oppakken. Allenoemt. gemeenten werken ende betalen aan de uitvoering van 2024 deze geactualiseerd) basispakket dat voor alle deelnemers geldt en facultatieve kernagenda. Namens deHet deelnemende gemeenten en taken uitvoeren op plustaken.
basispakket wordt jaarlijksamenwerken door het algemeen bestuur (AB) van Bevoegdheden het gebied van: regionale ruimtelijke ordening en gebiedsontwikkeling, econode GGD vastgesteld. mische ontwikkeling en innovatie, verkeer en vervoer, milieu en duurzaamheid Vertegenwoordiging Wethouder Mandemakers is lid samenwerking van het dagelijks bestuur (DB) en algemeen en sociale en maatschappelijke bestuur (AB). De gemeenteraad regio kan echterkan nietinlichtingen zelfstandigvragen wetten aan of verordeningen Rol gemeenteraad De het algemeenvaststellen, bestuur, hetdeze dabevoegdheden blijven bij de individuele gemeenten. De regio fungeert vooral gelijks bestuur en de voorzitter. De raad kan daarnaast verantwoording vragen als coördinator en uitvoerder van gezamenlijke regionale taken. aan het door de gemeente aangewezen lid voor het gevoerde beleid en/of een Vertegenwoordiging Burgemeester Jansen is lid van het algemeen bestuur. Kees de Haas is lid zienswijze geven over de begroting en wijzigingen daarvan, die leiden tot een van de kring gemeentesecretarissen (KGS). Wethouder Mandemakers is lid verandering van de gemeentelijke bijdrage. van de bestuurscommissie Jeugd. Collegeleden zijn lid van de portefeuilleAfspraken over doelen 1. Regionale nota publieke gezondheid 2024 – 2027 (alleen regio Middenhouders overleggen die tot hun portefeuille behoren.
Raadslid Van Hest is lid en prestaties Brabant): Op hoofdlijnen richt het gezondheidsbeleid zich op de thema’s: van de regionale adviescommissie Hart van Brabant. Raadslid Zijlmans is zijn a. Gezonde Start plaatsvervanger. b. Gezonde Leefstijl; Rol gemeenteraad De gemeenteraad kan een zienswijze indienen op de begroting en de jaarrec. Gezonde Geest; kening. Daarnaast kan de raad bij het vaststellen van de Kernagenda een d. Gezonde Omgeving; zienswijze geven. e. Gezond Ouder Worden. Gemeenteraadsleden kunnen zich twee keer per jaar tijdens de Hart van BraDoel van het regionale volksgezondheidsbeleid is om gezamenlijk meer gebant radendag informeren over de regionale samenwerking. zondheidswinst te behalen, de slagkracht te vergroten en een sterkere verbinAls drie gemeenteraden van deelnemende gemeenten daartoe verzoeken, ding te leggen met andere beleidsterreinen. wordt een verenigde vergadering van alle gemeenteraden bijeengeroepen. De 2. Lokaal inzetdocument GGD (jaarlijks): Dit document omvat een omschrijverenigde vergadering doet uitspraken over kwesties die zij van regionaal beving van de keuzeonderdelen in het basispakket van de GGD en de overige lang acht. Ieder raadslid heeft in deze vergadering één stem. taken die de gemeente bij de GGD inkoopt (plustaken).
Het gaat hierbij om Er is een regionale adviescommissie die adviseert over de procesmatige as‘Jeugdgezondheidszorg in het netwerk’, preventieprogramma’s en de verbinpecten van de P&C-cyclus en de kernagenda, de informatievoorziening vanuit ding met veiligheid. Deze inzet wordt deels gefinancierd uit het basispakket Hart van Brabant en de invulling van de raadsledenbijeenkomsten. Daarnaast van de GGD (inwonerbijdrage) en deels uit plusgelden. Dit inzetdocument is signaleert de commissie de verbinding tussen regionale ontwikkelingen en de feitelijk een lokale uitwerking c.q. het uitvoeringsprogramma van datgene wat gemeentelijke ambities. als beleid in de regionale nota is opgenomen en wordt jaarlijks geactualiseerd. Afspraken over doelen De doelen van de regio Hart van Brabant staan beschreven in de Kernagenda 3. Toekomstvisie 2030: dit is de langetermijnvisie van de GGD voor de koen prestaties 2023-2027. mende jaren met daarin benoemd de visie en ambities. De ambities voor het beleidsterrein jeugd zijn vastgelegd in het regionaal Relatie met gemeente- In het kader van de Wet publieke gezondheid (Wpg) geeft de GGD Hart voor koersdocument jeugd uit 2017. lijke doelstellingen Brabant onder andere uitvoering aan de jeugdgezondheidszorg (jgz) en diRelatie met gemeente- Onze gemeente profileert zich als Leisure gemeente en wil dit profiel graag verse preventieprogramma's.
Zowel de jgz als de preventieprogramma's heblijke doelstellingen versterken door dit onderwerp te verankeren in de kernagenda. ben als doel het bevorderen, beschermen en bewaken van de gezondheid van Risico’s De jeugdzorg kent een open-eindefinanciering, waardoor het rekeningresulzowel kinderen als volwassenen. Een goede gezondheid draagt bij aan de taat maar beperkt te beïnvloeden is. zelfredzaamheid en participatie van inwoners. De GGD levert hiermee een bijdrage aan de gemeentelijke doelen in het sociale domein zoals het
92
Risico’s
terugdringen van gezondheidsachterstanden, het versterken van zelfredzaamheid, en het inzetten op positieve gezondheid. In het coalitieakkoord is vastgelegd dat er een consultatiebureau gevestigd blijft in de kern Loon op Zand. In het najaar van 2024 is in overleg met de GGD besloten dat de consultatiefunctie vanaf 1 april 2025 behouden blijft in de vorm van een inloopspreekuur. Dit spreekuur zal naar verwachting in 2027 verplaatst worden van De Doelen naar het gezondheidscentrum. De eventuele meerkosten qua huur zijn voor rekening van de gemeente. Om haar toekomstbestendigheid te vergroten onderzoekt de GGD HvB momenteel de mogelijkheden voor intensievere samenwerking met GGD WestBrabant. Naar verwachting zullen de AB’s van beide GGD’en eind 2026 een conceptbesluit nemen over de te volgen route. Aan dit besluit kunnen financiele- en of bestuurlijke consequenties voor onze gemeente zitten.
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) (Tilburg)17 Doel Ten behoeve van de deelnemers taken uitvoeren op het gebied van het omgevingsrecht en om als verlengstuk van het lokaal en provinciaal bestuur een bijdrage leveren aan een leefbare en veilige werk- en leefomgeving van de regio Midden- en West-Brabant. Bevoegdheden
Er zijn geen bevoegdheden overgedragen. Op het gebied van ondersteunende processen mag het algemeen bestuur samenwerkingen met derden sluiten.
Vertegenwoordiging
Wethouder Laros is lid van het algemeen bestuur. Besluiten worden bij meerderheid genomen. Bij besluiten over begroting, begrotingswijzigingen en jaarrekening, dient deze meerderheid meer dan de helft van de omzet te vertegenwoordigen. De gemeenteraad kan een zienswijze indienen op de begroting en de besteding van een eventueel jaarrekeningsaldo. De OMWB voert landelijke basistaken uit aan de hand van de landelijke VTHcriteria. Over de uitvoering hiervan worden jaarlijks schriftelijke afspraken gemaakt. Naast de wettelijke basistaken heeft Loon op Zand een aantal niet basistaken op het gebied van vergunningverlening en toezicht structureel bij de OMWB weggelegd. De afdeling RO vraagt milieuadviezen over ruimtelijke plannen bij de OMWB. Op incidentele basis wordt de OMWB ingehuurd.
Rol gemeenteraad Afspraken over doelen en prestaties Relatie met gemeentelijke doelstellingen
Risico’s
Geen risico’s te melden.
14 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Heusden, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en
Rijen, Baarle-Nassau, Alphen-Chaam 15 Bestuursorganen: Algemeen bestuur, dagelijks bestuur, voorzitter, bestuurscommissie jeugd, portefeuillehouders overleggen op diverse beleidsterreinen, klankbordgroep gemeentesecretarissen. 16 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Heusden, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Grave, Meijerijstad, Oss, Sint-Michielsgestel, Maashorst, Vught, ’s-Hertogenbosch, Bernheze, Boekel, Land van Cuijck 17 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Waalwijk, Heusden, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Altena, Geertruidenberg, Oosterhout, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Breda, Drimmelen, Moerdijk, Etten-Leur, Zundert, Rucphen, Halderberge, Roosendaal, Steenbergen, Bergen op Zoom, Woensdrecht
93
Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant (VRMWB) (Tilburg) 18 19 Doel De Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant (VRMWB) behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op de volgende terreinen: a. brandweerzorg; b. geneeskundige hulpverlening; c. rampenbestrijding en crisisbeheersing; d. het voorzien in een gemeenschappelijke meldkamer. het inventariseren van risico’s van branden, rampen en crisis; Bevoegdheden het adviseren van het bevoegd gezag over risico's van branden, rampen en crises in de bij of krachtens de wet aangewezen gevallen alsmede in de gevallen die in het beleidsplan zijn bepaald; het adviseren van het college van burgemeester en wethouders over de brandweerzorg; het voorbereiden op de bestrijding van branden en het organiseren van de rampenbestrijdingen de crisisbeheersing; het instellen en in stand houden van een brandweer; het instellen en in stand houden van een GHOR; het voorzien in de meldkamerfunctie; het aanschaffen en beheren van gemeenschappelijk materieel; het inrichten en in stand houden van de informatievoorziening binnen de diensten van de veiligheidsregio en tussen deze diensten en de andere diensten en organisaties; het vaststellen van het regionaal risicoprofiel; het tenminste één maal in de vier jaar vaststellen van een beleidsplan; het tenminste één maal in de vier jaar vaststellen van een brandrisicoprofiel en het bijbehorende
dekkings- en spreidingsplan het vaststellen van rampbestrijdingsplannen voor zover dit bij Algemene maatregel van Bestuur voorgeschreven is; het zorg dragen voor de voorbereiding op de bestrijding van een epidemie van een infectieziekte behorend tot groep A, als bedoeld in artikel 1 onder e Wet publieke gezondheid alsmede op de bestrijding van een nieuw subtype humaan influenzavirus, waarbij ernstig gevaar voor de volksgezondheid bestaat. Vertegenwoordiging Burgemeester Jansen is lid van het algemeen bestuur. Rol gemeenteraad
De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om bij vaststelling van het regionaal beleidsplan (incl. regionaal risicoprofiel) en de begroting en besteding van een eventueel rekeningsaldo een zienswijze in te dienen.
Afspraken over doelen en prestaties
In het meerjarenbeleidsplan staan, in de vorm van pijlers, de doelstellingen van de VRMWB geformuleerd. Deze formuleert de VRMWB als volgt: Stimuleren van een redzame samenleving Een samenleving wordt gevormd door de mensen die er wonen, werken, recreëren, ondernemen en studeren; iedereen draagt daar op de één of andere manier een steentje aan bij. De manier waarop verschilt per persoon en per moment. Uit onderzoek blijkt dat de redzaamheid van mensen in de afgelopen periode is afgenomen en dat er vaker contact wordt gezocht met hulpverleners. Tegelijkertijd zien we een grote veerkracht bij mensen, zoals tijdens de coronacrisis. In de komende jaren is het essentieel dat we daar waar nodig ondersteunen en waar mogelijk de veerkracht aanspreken.
18 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Altena, Geertruidenberg, Oosterhout, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Breda, Drimmelen, Moerdijk, Etten-Leur, Zundert, Rucphen, Halderberge, Roosendaal, Steenbergen, Bergen op Zoom, Woensdrecht, provincie Noord-Brabant 19 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur en een voorzitter. Het algemeen bestuur kan commissies van advies en bestuurscommissies instellen
94
Het is onze taak om inwoners bewust te maken van veiligheidsrisico's en handelingsperspectief te bieden voorafgaand aan, tijdens en na afloop van incidenten en crises. Om met onze interventies effectief te zijn bij de verschillende doelgroepen begrijpen we wat speelt in de samenleving, zitten we in een vroeger stadium samen om tafel, vergroten we de redzaamheid en bundelen we onze kennis en kunde. Bijdragen aan een veilige leefomgeving De inrichting van een veilige leefomgeving creëer je niet alleen, maar samen. Inwoners, ondernemers, zorg- en hulpverleners, iedereen draagt zijn steentje bij. De regierol voor een veilige leefomgeving ligt bij de gemeenten. We adviseren gemeenten en provincie bij specifieke zorg- en veiligheidsvraagstukken, projecten, evenementen, objecten en gebieden. We kijken daarbij breder naar de aanwezige risico’s met betrekking tot het object en omgeving én er is aandacht voor nieuwe risico’s. We adviseren tijdig en op een eenduidige manier over het beheersen van risico’s om incidenten, rampen en crises te voorkomen.
Relatie met gemeentelijke doelstellingen
Risico’s
Baanbrekers (Waalwijk)20 Doel
Bevoegdheden
Leveren van een hulpvaardige en slagvaardige inzet Nieuwe risico’s leiden tot nieuwe type incidenten, rampen en crises. In die veranderende omgeving staan de meldkamercentralisten, brandweer- en crisisteams 24/7 paraat. Ons vakmanschap, adequaat materieel en een betrouwbare operationele informatie zijn daarbij essentieel. We ondersteunen onze bestuurders, die verantwoordelijk zijn voor bevolkingszorg en de beheersing en bestrijding van crises en incidenten. De gemeente Loon op Zand is op basis van de Wet Veiligheidsregio’s belast met de organisatie van de crisisbeheersing in de gemeente. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Loon op Zand trof, samen met de colleges van de andere gemeenten in de regio, een gemeenschappelijk regeling onder de naam ‘Veiligheidsregio Midden- en West Brabant’. Geen specifieke risico’s
Baanbrekers streeft naar een zo hoog mogelijke participatie van inwoners van de gemeenten Heusden, Loon op Zand en Waalwijk. De focus ligt vooral op het zoveel mogelijk naar een reguliere baan helpen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Belangrijke waarden voor de uitvoeringsorganisatie zijn zelfredzaamheid, duurzame samenwerking en sociale innovatie.
-
Aan Baanbrekers zijn de bevoegdheden tot regeling en bestuur overgedragen met betrekking tot de uitvoering en het uitvoerend beleid van de navolgende wet- en regelgeving: de Participatiewet (P-wet) het Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz 2004) de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW)
20 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Heusden, Waalwijk
95
de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) de Wet sociale werkvoorzieningen (Wsw) Zij doen dit door het ontwikkelen, oprichten, exploiteren en in stand houden van taken, diensten, werkzaamheden, activiteiten en productmarktcombinaties welke gericht zijn op de uitvoering van de bovengenoemde wet- en regelgeving en/of gericht op het behouden dan wel het bevorderen van de arbeidsbekwaamheid van mensen, en/of welke bijdragen aan het regulier of zo regulier mogelijk kunnen gaan werken van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daarnaast kunnen bepaalde taken verricht worden voor één of meerdere gemeenten, indien daarom verzocht wordt en het Algemeen Bestuur (AB) dit verzoek inwilligt. Hiervoor wordt met Baanbrekers afzonderlijke afspraken gemaakt voor de te verlenen diensten, prestaties en de financiering ervan. Het AB van Baanbrekers bestaat uit twee wethouders en twee raadsleden vanuit de gemeente Loon op Zand. Namens het college van de gemeente Loon op Zand zijn aangewezen: Wethouder Suzan Mandemakers Wethouder Tonny Meulensteen Plaatsvervanger: wethouder Marc Budel Namens de raad van de gemeente Loon op Zand zijn aangewezen: Wim Veldkamp Marianne Verschure Plaatsvervangers: Rob van Hest en Gerdy Zijlmans -
Vertegenwoordiging
Rol gemeenteraad
Afspraken over doelen en prestaties
Relatie met gemeentelijke doelstellingen
Risico’s
De gemeenteraad koos uit haar midden bovengenoemde leden van het AB en wees hun plaatsvervangers aan. De AB-leden vanuit de gemeenteraad hebben een verbindende rol tussen de raad en Baanbrekers. De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen op: de vaststelling van de begroting en besteding van een eventueel rekeningsaldo; de oprichting van, de deelneming in en beëindiging van stichtingen, maatschappen, vennootschappen, verenigingen, coöperaties en onderlinge waarborgmaatschappijen. In de gemeenschappelijke regeling staat dat de deelnemende partijen verantwoordelijk zijn voor het integrale en strategische beleid op de terreinen participatie, activering en re-integratie. Ze vertalen het beleid in een opdracht aan Baanbrekers. Op basis hiervan stelt Baanbrekers een kaderbrief vast en een jaarlijkse begroting op. Over de begroting kan de raad een zienswijze indienen. Met een jaarrekening legt Baanbrekers beleidsmatig en financieel verantwoording af voor de realisatie van het betreffende boekjaar. Wij vinden het als gemeente belangrijk dat onze inwoners zoveel als mogelijk participeren. Baanbrekers levert hierin een bijdrage aan de gemeentelijke doelen door inwoners (waar mogelijk) naar zo regulier mogelijk werk te begeleiden. Dit sluit aan bij de doelen in het sociale domein zoals het versterken van de zelfredzaamheid, eigen kracht, gezondheid e.d.
We gaan uit van het principe zelfredzaamheid met een vangnet. Ook hierin speelt Baanbrekers een rol. Baanbrekers verstrekt namelijk uitkeringen en bijzondere bijstand. De doelgroep en de daarmee samenhangende uitgaven zijn afhankelijk van de heersende conjunctuur. Doordat de BUIG21 wordt samengesteld door
21 BUIG is de gebundelde uitkering voor het bekostigen van de uitkeringen in het kader van Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bijzondere Bijstand Zelfstandigen en het betalen van de loonkostensubsidies).
96
middel van een objectief verdeelmodel, loopt deze niet mee met het aantal uitkeringsgerechtigden. Hierop hebben wij geen invloed. Hierdoor zijn er schommelingen te zien in de inkomsten en daarmee in de bijdrage van ons als gemeente. Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB) (Etten-Leur)22 Doel Het uitvoeren van de gemeentelijke belastingtaken Bevoegdheden
Vertegenwoordiging Rol gemeenteraad
Afspraken over doelen en prestaties
-
de heffing en invordering van belastingen; de uitvoering van de Wet waardering onroerende zaken (WOZ); de uitvoering van de Basisadministratie Adressen en Gebouwen (BAG).
Wethouder Meulensteen is lid van het algemeen bestuur. De gemeenteraad kan inlichtingen vragen aan het algemeen bestuur, het dagelijks bestuur en de voorzitter. De raad kan daarnaast verantwoording vragen aan het door de gemeente aangewezen lid voor het gevoerde beleid en/of een zienswijze geven over de begroting en bestuursrapportage en wijzigingen daarvan, die kunnen leiden tot een verandering van de gemeentelijke bijdrage. Met de BWB is een uitvoeringsconvenant gesloten. Hierin zijn afspraken vastgelegd over de verplichtingen van de BWB en de deelnemende gemeenten met betrekking tot de taakoverdracht, contactmomenten tussen de ambtelijke organisaties, verantwoordelijkheden binnen de P&C-cyclus, de informatie-uitwisseling rond heffing en inning, en de financiële geldstromen
Relatie met gemeentelijke doelstellingen
We streven naar een correcte en klantvriendelijke wijze van belastinginning.
Risico’s
Geen bijzondere risico’s te melden.
Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord (RAV) (Tilburg)23 Doel Het verlenen van ambulancezorg. Bevoegdheden
Alle bevoegdheden die nodig zijn om zijn taken (het verlenen van ambulancezorg en het in stand houden van een meldkamer ambulancezorg) uit te voeren.
Vertegenwoordiging Rol gemeenteraad
Wethouder Mandemakers is lid van het algemeen bestuur. De gemeenteraad kan inlichtingen vragen aan het algemeen bestuur, het dagelijks bestuur en de voorzitter. De raad kan daarnaast verantwoording vragen aan het door de gemeente aangewezen lid voor het gevoerde beleid en/of een zienswijze geven over de begroting en wijzigingen daarvan die leiden tot een verandering van de gemeentelijke bijdrage. Omdat de ambulancezorg op grond van de Wet ambulancezorg door de zorgverzekeraars wordt betaald, maken zij afspraken met de RAV over het niveau van dienstverlening en de bijbehorende kosten. Gelet op de financiering van de ambulancezorg door de zorgverzekeraars, is de bijdrage van de RAV aan gemeentelijke doelstellingen minimaal.
Afspraken over doelen en prestaties Relatie met gemeentelijke doelstellingen
22 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Bergen op Zoom, Breda, Dongen, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Ooster-
hout, Roosendaal, Woensdrecht, Zundert, Rucphen, Waterschap Brabantse Delta. 23 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Altena, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Bernheze, Boekel,
Boxtel, Breda, Dongen, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Gilze en Rijen, Goirle, Halderberge, ’s-Hertogenbosch, Heusden, Hilvarenbeek, Land van Cuijk, Maashorst, Meijerijstad, Moerdijk, Oisterwijk, Oosterhout, Oss, Roosendaal, Rucphen, Sint-Michielsgestel, Steenbergen, Tilburg, Vught, Waalwijk, Woensdrecht, Zundert.
97
Risico’s
Geen bijzondere risico’s te melden.
Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) (Den Haag) Maatschappelijk belang BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De BNG draagt met de gespecialiseerde dienstverlening bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Daarmee is de bank essentieel voor de publieke taak. Bestuurlijk belang
Beleidsvoornemens Risico’s
Onze gemeente heeft zeggenschap via het stemrecht op aandelen (één stem per aandeel). De burgemeester vertegenwoordigt de gemeente als aandeelhouder in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Niet van toepassing. Geen risico’s te melden. Creditrating bijvoorbeeld Standard & Poor’s: AAA (heel goed).
Brabant Water NV (’s-Hertogenbosch) Maatschappelijk belang Brabant Water voorziet ruim 2,4 miljoen inwoners van vrijwel heel Noord-Brabant van drinkwater. Jaarlijks verzorgen de 34 waterproductiebedrijven de winning en zuivering van circa 200 miljoen m³ water. Via een hoofdleidingnet van bijna 17.000 kilometer komt het drinkwater bij ruim 1.070.000 klanten thuis. Brabant Water levert een bijdrage aan het waarborgen van een goede volksgezondheid, de zorg voor het milieu en aan de economische ontwikkeling in het voorzieningsgebied. Bestuurlijk belang
De burgemeester vertegenwoordigt onze gemeente als aandeelhouder in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Beleidsvoornemens Risico’s
Niet van toepassing. Geen risico’s te melden.
Publiek ontwikkelbedrijf REKS (Tilburg) Maatschappelijk belang
Het stimuleren, ontwikkelen, (doen) uitvoeren en financieren van duurzaamheidsprojecten alsmede het bijdragen aan klimaatadaptatieprojecten in de gemeenten die aandelen houden in het kapitaal van de vennootschap. Energieen klimaatneutraliteit zijn belangrijke thema's binnen de REKS en middels het publiek ontwikkelbedrijf wordt hier concreet invulling aan gegeven. Het in regionaal verband ontwikkelen van Hubs waarin duurzame elektriciteit wordt opgewekt en gezamenlijk werken aan grens overstijgende maatregelen ten aanzien van klimaatadaptatie. De energiehubs die worden opgericht zijn clusters van zon- en windenergie waarmee dit efficiënt wordt opgewekt en maatschappelijke kosten beperkt worden. De maatschappelijke opgave is dusdanig groot dat we hierin regionaal moeten samenwerken.
Bestuurlijk belang
Onze gemeente heeft zeggenschap via het stemrecht op aandelen (één stem per aandeel). Wethouder Meulensteen vertegenwoordigt onze gemeente als aandeelhouder.
Beleidsvoornemens
In de omgevingsvisie en duurzaamheidsprogramma staan de beleidsvoornemens geformuleerd. Loon op zand wil in 2050 aardgasvrij en CO 2 neutraal zijn. De POB REKS helpt ons om deze doelen concreet in te vullen en te behalen. Verslechteren businesscase hubs door afwijkende energieprijzen of wegvallen van SDE prijsgarantie.
Risico’s
98
-
Ruimtelijke risico’s door het niet op tijd krijgen van vergunningen of onvoldoende grondposities. Geen tijdige aansluiting op het netwerk van Enexis. Tekort aan grondstoffen of personeel voor realisatie hubs. Kapitaalstortingen in het ontwikkelbedrijf worden aangemerkt als onrechtmatige staatssteun. Lokale politieke invloed kan de realisatie van regionale windmolenprojecten vertragen. Vanwege het uitblijven van voldoende windprojecten wordt te weinig omzet gegenereerd. Hierdoor lopen de liquiditeiten van de organisatie terug.
Financieel beeld verbonden partijen Partij
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Resultaat *
Regio Hart van Brabant
24
1-1-25
31-12-25
1-1-25
31-12-25
2025
2.001
1.030
1.653
1.624
n.n.b.
GGD Hart voor Brabant
7.400
8.708
18.185
18.882
n.n.b.
OMWB
6.086
6.652
7.641
6.361
n.n.b.
Veiligheidsregio MWB
6.697
6.419
57.301
54.659
n.n.b.
Baanbrekers
7.607
3.432
33.151
32.458
n.n.b.
BWB
1.321
813
10.506
9.537
n.n.b.
RAV
15.980
17.073
26.188
20.841
n.n.b.
BNG
4.777.000
4.863.000
123.164.000
110.701.000
172.000
699.235
699.235
618.615
618.615
n.n.b.
4.784
3.525
287
287
n.n.b.
Brabant Water NV (cijfers jaarrekening 2024) Publiek Ontwikkelbedrijf REKS
* n.n.b.; Het resultaat van de verbonden partijen 2025 zijn nog niet vastgesteld.
24 Bestuurscommissie jeugd en Midpoint zijn onderdeel van de financiële positie van GR Regio Hart van Brabant
99
Paragraaf 7. Grondbeleid De paragraaf Grondbeleid geeft inzicht in het grondbeleid van de gemeente Loon op Zand in relatie tot de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de jaarrekening. Ten opzichte van de programmabegroting zijn alle grondexploitaties geactualiseerd en waar nodig herzien. Grondbeleid Het beleid van de gemeente Loon op Zand op het gebied van grondzaken is vastgelegd in de Nota Grondbeleid 2025 (2025.01763). Met het grondbeleid wordt nagestreefd de ruimtelijke opgave met betrekking tot de verschillende beleidsprogramma’s te realiseren of te faciliteren. Daarnaast is in het grondbeleid vastgelegd hoe er omgegaan dient te worden met de beschikbare financiële middelen. Naast de Nota Grondbeleid zijn in de onderstaande tabel ook de overige vigerende beleidsdocumenten weergegeven die betrekking hebben op het grondbeleid van de gemeente. Beleid
Omschrijving Richtinggevend en kaders stellen bij gebiedsontwikkeling op basis van een situationeel grondbeleid.
Vastgesteld
Herziening
2025
n.v.t.
Notitie Grondprijzen
Jaarlijkse vaststelling van grondprijzen.
2025
2026
Nota Kostenverhaal
Beleid met betrekking tot het kostenverhaal van bovenplanse kosten en financiële bedragen.
2025
n.v.t.
Beleid met betrekking tot verkoop snippergroen en handhaving gemeentelijke eigendommen.
2025
n.v.t.
2005
n.v.t.
Nota Grondbeleid
Beleid uitgifte reststroken en handhaving gemeentelijke eigendommen
Exploitatieverordening
Bevat de voorwaarden waaronder de gemeente medewerking zal verlenen aan het in exploitatie brengen van gronden. Alleen van toepassing op overeenkomsten gesloten voor 1 juli 2008.
Per 31 december 2025 is er één lopende grondexploitatie binnen de gemeente: Westwaard fase 1 en 2. In Westwaard zijn nog een aantal percelen beschikbaar in fase 1 voor uitgifte en is in 2025 een stedenbouwkundige hoofdopzet vastgesteld voor fase 2. Op basis hiervan kunnen nog percelen uitgegeven worden. In dit project is er sprake van een zogenaamde actieve grondexploitatie. Binnen de gemeente zijn er ook projecten waar de gemeente een zogenaamde faciliterende rol vervult (passieve grondexploitatie). Deze projecten worden voor rekening en risico van de betreffende initiatiefnemers gerealiseerd, waarbij de gemeente een bijdrage ontvangt voor de door haar gemaakte kosten. Al deze projecten dragen bij aan de ruimtelijke doelstellingen van de gemeente. De meeste projecten dragen daarnaast ook bij aan het beleid op het gebied van wonen en/ of economie. Een kleiner aantal projecten dragen bij aan maatschappelijke voorzieningen op het vlak van onderwijs, sport, cultuur, recreatie en infrastructuur. Ontwikkelingen De woningmarkt is nog steeds oververhit. Alhoewel de prijsstijgingen zijn afgevlakt ten opzichte van eerdere jaren, is de verwachting dat woningprijzen blijven stijgen in 2026, voornamelijk het gevolg van de aanhoudende woningkrapte en verwachte loonstijgingen. Hierdoor nemen naar verwachting de grondopbrengsten toe voor de vrijesectorwoningen.