Begroting 2024
Tekst van het document
gemeente
Loon op Zand
Begroting 2024 Meerjarenraming2025-2027
1
S’
\
1—1——
S
I I İ I I f.
YŰ'ŕViìll
Inhoudsopgave
Voorwoord...........................................................................................................................................................2 Financieel perspectief.........................................................................................................................................3 Leeswijzer...........................................................................................................................................................5 Venster 1. Bestuur en dienstverlening ................................................................................................................6 Venster 2. Gemeenschappen .............................................................................................................................9 Venster 3. Omgeving en economische ontwikkeling ........................................................................................19 Venster 0. Overhead en algemene dekkingsmiddelen .................................................................................... 27 Paragraaf 1. Lokale heffingen ......................................................................................................................... 29 Paragraaf 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................... 32 Paragraaf 3.
Onderhoud kapitaalgoederen.................................................................................................... 37 Paragraaf 4. Bedrijfsvoering ............................................................................................................................ 41 Paragraaf 5. Financiering................................................................................................................................ 44 Paragraaf 6. Verbonden partijen...................................................................................................................... 46 Paragraaf 7. Grondbeleid.................................................................................................................................55 Overzicht van baten en lasten..........................................................................................................................60 Bijlage 1: Investeringsplan 2024 - 2027.......................................................................................................... 63 Bijlage 2: Begroting 2024 naartaakvelden ...................................................................................................... 65 Bijlage 3: Beleidsindicatoren BBV................................................................................................................... 66
1
Voorwoord Voor u ligt de Begroting 2024. Met deze begroting geven we een verdere beleidsmatige en financiële invulling aanhet coalitieakkoord“Met lef, gefocust op u ” en de kadernota2024. Lef staatvoor daadkrachten er durven zijn voor onze inwoners. Daaromzoomen we met een open blik eerst uit naarhet grote plaatje.En op basis van watwe dan zien, maken we eerlijke en realistische keuzes. De centrale vraagdie bij iedere keuze leidend is: wat is de toegevoegde waardevoor onze inwoner? We bevinden ons in onzekere tijden. De oorlog in Oekraïne gaatonverminderd door. Hetzelfde geldt voor al die andere crises: van vluchtelingencrisis en energiecrisis tot stikstof, hoogoplopende zorgkosten en tekorten op de arbeidsmarkt.Datvraagtveel van mensen, zowel van onze inwoners als de ambtelijke organisatie. Een extra complicerende factoris de onduidelijkheid vanuit het Rijk rond de financiering en herijking van het Gemeentefonds. Dit maakthet moeilijk om vooruit te plannen: vooralvanafhet “ravijnjaar ” 2026, als veel incidentele bijdragen stoppen. Vanwege de aankomendeTweede Kamerverkiezingen en bijbehorende formatieperiodeverwachten wij datduidelijkheid hierover nog even op zich laatwachten, wellicht zelfs tot na de meicirculaire. Onze ambitie is altijd geweest om zowel een sluitende begroting als een sluitende meerjarenramingte presenteren.
En nu presenteren we bewust een begroting met een onorthodoxe meerjarenraming:tot 2025 stijgt ons saldo en vanaf2026 zien we een tekort. Het Rijk biedt ons namelijk onvoldoende middelen om ook de meerjarenramingsluitend te maken. We vinden het onze plicht om de tekorten die we verwachten duidelijk en transparantin kaartte brengen. Alleen zo krijgen we een helder beeld waarwe verantwoorde, goede keuzes op kunnen maken. In lijn met de oproep van de VNG laten we voor 2024 een eerlijke en realistische begroting zien en maken we in de meerjarenramingde te verwachten tekorten inzichtelijk. Deze oproep geniet inmiddels ook steun van de provincie Noord-Brabant. In de meerjarenraminggieten we geen details in beton, maarzorgen we voor broodnodige flexibiliteit. We kijken naarwat nu nodig is om ook na 2025 met rust en verstand goede keuzes te maken. De ommezwaai die we hierbij maken is niet financieel gedreven. We zijn niet uit op een zo hoog mogelijk financieel rendement. Het gaatons erom om maximaalmaatschappelijkrendement te genereren voor onze inwoners. De begroting en meerjarenramingdie we nu presenteren ontslaanons niet van de verplichting om richting de kadernotascherpe keuzes te maken. We blijven onszelf afvragenwelke stappen we moeten zetten om ook in 2026 het juiste te blijven doen voor onze inwoners. Datvraagtom lef.
Dit is een mooie gelegenheid voor u als raadom uw ideeën voor de lange termijn met ons te delen. We houden in 2024 koers en kiezen er bewust voor om de financiële ruimte die er is maximaal te benutten. Concreet betekent dit datwe heel veel dingen kunnen doen. Zo ronden we de organisatieontwikkeling af zoals gepland. Dit zorgt voor een sterke ambtelijke organisatie,waarmensen daadwerkelijkhet verschil maken en onze dienstverlening aaninwoners op peil blijft. We stomen ons klaarvoor sociaal maatschappelijkeveranderingen. Cultuur helpt daarbij:het verrijkt de sociale basis en is het cement van onze gemeenschap. Daaromontwikkelen we nieuw kunst- en cultuurbeleid. Verder zien we vanuit de ambitiesvoor het sociaaldomein twee grote opgaven. Enerzijds zetten we in op normalisatievan de zorgvraagen het versterken van het voorliggend veld. Anderzijds hebben we aandachtvoor de hervormingsagenda Jeugd. We geven kinderen de best mogelijke basis mee, zodat iedereen in de toekomst mee kan blijven doen. Ook het systeem van afvalstoffenheffing verandertwaardoorde vervuiler uiteindelijk het meest betaalt.Tot slot ligt er een grote focus op de duurzaamheidsagenda die we vertalen naareen actieprogramma.We zetten hiermee stevige stappen richting een duurzame toekomst voor al onze inwoners. In alle opgaven die we aanpakken,onderzoeken we watde ideale instrumentenmix is.
Hoe die mix eruit ziet, weten we nu nog niet. Daarommaken we ruimte om gedurende twee jaartot verantwoorde en onderbouwde voorstellen te komen. We zetten daarbijsteeds in op kansrijke initiatieven. Als college zijn we ervan overtuigd u hiermee een begroting aante bieden die past binnen de huidige maatschappelijke ontwikkelingen: flexibel, realistisch en met lef. We kijken ernaaruit om hierover met u in debatte gaan. Kaatsheuvel - 3 oktober 2023
2
Financieel perspectief Begroting 2024 Het startpunt in dit begrotingsproces is het saldo van de meerjarenraming2023 - 2026. In de raadsinformatiebrief van de meicirculaire 2023 is het verloop geschetst tot en met de meicirculaire. Voor de volledigheid is dit in onderstaandetabel gepresenteerd. Vervolgens is de raming geactualiseerd op basis van de uitgangspunten in de kadernota2024, het coalitieakkoorden de effecten van autonome ontwikkelingen. In deze begroting legt het college een aantalkeuzes voor nieuw beleid voor aanuw raad.De keuzes lichten we in de Vensters toe onder de noemer ‘Wat mag het kosten?’ en de paragraaf bedrijfsvoering. 2024
2025
2026
2027
787 377
1.752 396
-203 1.461
-953 1.461
1 e bestuursrapportage 2023 Correctie stand gemeentefonds decembercirculaire
-1.605 648
-1.549 656
Effecten meicirculaire 2023 Perspectief RIB meicirculaire 2023
2.026 2.233
2.842 4.097
1.113 1.466
2.471 994
Verbonden partijen Personele lasten (excl. uitbreiding) Prognoses sociaaldomein Bijstelling stelposten Toeristenbelasting Overige wijzigingen (incl. structurele effecten berap2) Totaalautonome ontwikkelingen
-191 -318 -628 330 -112 -211 -1.130
-203 -704 -815 339 662 -518 -1.239
-215 -881 -672 489 1.200 -518 -597
-227 -989 -511 604 1.220 -440 -343
Implementatie systeem burgerzaken Aanleg bluswaterputten Vergoeding onderhoud buitensportaccommodaties Extra inzet jeugd- en jongerenwerk Plus op extra inzet jeugd- en jongerenwerk (motie raad) Dekking plus op extra inzet vanuit reserve Opgave voorliggend veld en toegang Voortzetten groepstafels MantelMatch Buurtgezinnen Rendement op jeugdhulp Cliëntondersteuning en integrale vroeghulp Beheer openbare ruimte (scenario 2 IBOR) Kapitaallasten extra investering IBOR Opstallen Milieustraat Dekking vanuit product afval Overhevelen taken naarOMWB Opstellen gemeentelijk erfgoed/ monumentenbeleid Witte Kasteel instandhoudingssubsidie Opstellen beleidsdocumenten wonen Evenementenstimuleringsfonds Personele ontwikkelingen (paragraaf bedrijfsvoering) Audo/video-systeem raadzaal (kapitaallasten) Stelpost indexering: sparen voor indexering Niet versterken algemene reserve Inzet algemene reserve voor incidentele posten Kapitaallasten investeringen Totaalnieuw beleid Saldo begroting 2024 en meerjarenraming Saldo incidentele baten en lasten Structureel en reëel saldo
-40 -10 -315 -100 -100 100 -340 -60 -55 200 -64 -228 -54
-10 -340 -100
-10 -315 -100
Meerjarenramingin begroting 2023 Raadsvoorstelbudgetoverheveling en septembercirculaire
-315 -100 -100 100 -440 -60 -55 200 -64 -228 -50 50 -23 -95 -30 -100 -15 -967 298 400 531 -1.103 180 180
-1.570 665
-1.540 -445
-50 -60 -55
-60 -55
200 -64 -228 -108
200 -64 -228 -162
-23
-23
-23
-15 -967 -16 330 400
-15 -967 -16 339
-15 -967 -16 333
-129 -1.446 1.413 240 1.753
-144 -1.641 -772 50 -722
-159 -1.641 -990 -990
3
Lokale lasten De uitgangspunten voor de tarieven lokale belastingen en heffingen zijn bepaaldvanuit de kadernota2024 en het coalitieakkoord. In lijn met het coalitieakkoordindexeren we de OZB opbrengst in 2024 met maximaalde consumentenprijsindex (cpi) uit de meicirculaire 2023. Het tariefvan de afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn gebaseerd op 1000Zo kostendekkendheid. De opbouw van de afvalstoffenheffing verandert per 1 januari 2024 in een vast en een variabeldeel. Dit is het gevolg van de invoering van het systeem Diftar. Het vaste tariefvoor de rioolheffing blijft ongewijzigd en is gelijk aanhet tariefvan 2023. De tarieven voor de hondenbelasting worden geïndexeerd met de consumentenprijsindex (cpi) uit de meicirculaire 2023. In de paragraaf lokale heffingen lichten we de ontwikkeling van de lokale lasten toe.
DorpshuisLoon op Zand Op 13 juli 2023 is het investeringskrediet voor de Nieuwe Wetering ingetrokken. Er wordt hard gewerkt aan een voorlopig ontwerp wat in februari 2024 met een nieuw investeringsvoorstel wordt voorgelegd. Om de structurele last beschikbaarte houden voor de ontwikkeling van het nieuwe dorpshuis (conform raadsbesluit) is in de begroting 2024 een stelpost nieuw beleid opgenomen. Deze stelpost komt in de plaatsvan de lasten die eerder waren geraamdvoor de Nieuwe Wetering, zoals afschrijving, onderhoud, beheer en exploitatie. In de begroting 2024 is het volgende opgenomen:
Kapitaallasten bestaandgebouw Tijdelijke huisvesting Stelpost nieuw beleid: dorpshuis LoZ Totaal opgenomen in de begroting
2024 2025 2026 2027 C 110.000 C 108.000 C 104.000 C 102.000 C 228.000 C 198.000 C 99.000 C 531.500 C 558.500 C 659.500 C 760.500 C 869.500 C 864.500 C 862.500 C 862.500
De kosten voor tijdelijke huisvesting bestaanvoornamelijk uit kosten voor het busvervoer van de leerlingen van de basisscholen naarde gymlocaties en de huur van de tijdelijke locaties. Er is uitgegaan van tijdelijke huisvesting tot medio 2026. Het totale budget sluit aanop het raadsvoorstelvan december 2021 waarmeehet oorspronkelijke investeringskrediet werd toegekend, inclusief kapitaallasten en de energiebesparing van de gasloze sporthal. Naasthet afdekken van de toekomstige structurele last, kan de stelpost nieuw beleid ook worden ingezet voor incidentele projectkosten. Bijvoorbeeld voor het afboeken van de boekwaardevan het bestaandepand. Deze inzet van de stelpost wordt meegenomen in het voorstel van februari 2024.
Investeringsagenda In lijn met de begroting 2023 is in deze begroting het investeringsplan 2024-2027 opgenomen (bijlage 1). In het investeringsplan staanalle, tot nog toe bekende, investeringen voor de komende jaren vermeld. Het investeringsplan is samengesteld met de informatie uit de beheer- en beleidsplannen binnen de gemeente. Het betreft hier zowel vervangingsinvesteringen als nieuwe investeringen. Het totaalaaninvesteringen gepland voor 2024 is C 6,3 miljoen. De kapitaallasten volgend uit deze investeringen zijn verwerkt in deze begroting.
4
Leeswijzer Deze begroting heeft hetzelfde uiterlijk en opzet als de begroting 2023. De begroting is een belangrijk basisdocument voor de planning- & controlcyclus op basiswaarvanwe twee keer per jaarde voortgang inzichtelijk maken om zo nodig bij te sturen. We presenteren de beleidsambities geordend naarvensters die aansluiten bij het toekomstperspectief. Een venster bestaatuit enkele thema’s, als clustering van diverse taken en activiteiten. Een venster kent een vaste structuur. We starten met het schetsen van de paraplu voor het venster. Dit is de lange termijn ambitie voor het bestuurlijke, sociale, respectievelijk het fysieke domein. Per thema beantwoorden we de w-vragen: Watwillen we bereiken? Watgaanwe daarvoor doen? “Watwillen we bereiken?” gaatover de maatschappelijkeeffecten waarwe binnen het thema naarstreven. Deze zijn afgeleid van de ambities in vastgestelde beleidsdocumenten. We kiezen hier voor een opsomming. In de begroting laten we vooralzien hoe de middelen worden toegekend aande beleidsdomeinen en om welke reden. Voor verdere uitleg verwijzen we naarde specifieke beleidsdocumenten. Als gemeente hebben we een groot aantalreguliere en vaste activiteiten. Denk bijvoorbeeld aanhet uitgeven van paspoorten of het verlenen van subsidies. Hier gaathet merendeel van de personele en financiëleinzet naartoe.
Het gesprek met de raadricht zich vaakop ontwikkelingen en innovaties; de opgaven. Voor een aantalactiviteiten is gekozen om de uitvoering in samenwerkingsverbanden uit te voeren. Onder de noemer “watgaanwe daarvoor doen?” geven we alle drie deze onderdelen weer. We beschrijven een aantalvan onze reguliere activiteiten. We maken deze inzichtelijk door - waarmogelijk - voor deze activiteiten een outputgeoriënteerd kengetal op te nemen. Deze kengetallen zijn in de begroting bedoeld om de gewenste trend te laten zien. In de jaarrekeningzullen we deze kengetallen op basis van realisatieweergeven. Dit is bedoeld om met elkaarhet gesprek te kunnen voeren over de ontwikkeling die werkelijk is gerealiseerd. Dit is de tweede keer datwe gebruikmaken van outputgeoriënteerde kengetallen. Als vakjes grijs zijn, dan is de betreffende informatie niet bekend. Dit komt bijvoorbeeld doordat een indicator is vervallen, de indicator nieuw is of doordatwe (nog) niet over de juiste informatie beschikken. We blijven dit in de komende jaren verder uitwerken en verfijnen zodatde informatiewaardetoeneemt. De activiteiten van een verbonden partij kunnen bijdragen aandiverse ambities en resultaten. Echter, in financiëlezin is elke verbonden partij verbonden aaneen thema. Als een verbonden partij financieel is opgenomen onder een thema dan wordt die genoemd. Tot slot komen de opgaven per thema aande orde.
Als een verkorte opdrachtformulering geven we in begroting weer wat u van het college mag verwachten. We sluiten een venster afmet het beantwoorden van de vraag“Wat mag het kosten?”. Voor het begrotingsjaarlaten we per thema zien watde baten en lasten zijn van bestaandbeleid. Het gaathierbij om het doorvoeren van gewijzigde prognoses en de consequenties van eerder genomen besluiten. De keuzes die we noemden in het financieel perspectief laten we zien onder voorstellen voor nieuw beleid. Voor de toelichting van deze voorstellen sluiten we aanbij de systematiekvan de financiëletoelichtingen in de bestuursrapportage. Een positief effect laten we zien met V. Een negatief effect laten we zien met “-“ en N. En een incidenteel effect laten we bij de Vensters zien met I. Een structureel effect laten we zien met S. We ronden de bedragen in deze begroting afop C 1.000, tenzij dit anders is aangegeven.
5
Venster 1. Bestuur en dienstverlening Ambitie Loon op Zand is een sterke, zelfstandige gemeente, waarinde inwoner centraalstaat.Nieuwe plannen maken we samen met onze inwoners en we staanopen voor initiatieven uit de samenleving. Uit de inwonerspanels die we in 2022 hielden blijkt dat onze inwoners betrokken zijn bij hun omgeving. De respons is hoog en zij voelen zich verantwoordelijk. We investeren in een toekomstbestendige organisatiedie ambities mogelijk maaktin een veranderende samenleving. We willen optimaalinspelen op vragen vanuit de samenleving en onze dienstverlening sluit aanbij de behoeften van onze inwoners. We willen klaarstaan voor onze inwoners; van het uitgeven van een paspoorttot het gezamenlijk oplossen van maatschappelijkeuitdagingen. Het organiseren van een open dialoog hierover met de raaden de samenleving draagtbij aaneen krachtig bestuur. We doen dit met een robuuste, resultaatgerichte en vitale organisatie. We denken in mogelijkheden. We werken samen met andere overheden als dit ons meerwaardeoplevert. We zijn een actieve partner in de regio, die bijdraagtaangemeenschappelijke doelen en de vruchten van de samenwerking plukt.
1.1
Bestuuren organisatie
Wat willen we bereiken? - We pakken uitdagingen samen met onze inwoners en (maatschappelijke)organisatiesaan. - Onze organisatieis robuust, resultaatgericht en vitaal. - We zijn een weerbare en integrale ambtelijke en bestuurlijke organisatie. Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken: Realisatie 2021 2022 We faciliteren verschillende vormen van inwonerparticipatie. Aantal metingen inwonerpanel Het uitvoeren van verkiezingen. Een onweerlegbare verkiezingsuitslag We stimuleren jongeren om zich maatschappelijkactiefin te zetten. Aantal vergaderingen kindergemeenteraad
Begroting 2023 2024
Streefwaarde
3 á4
3 á4
3 á4
2
2
Ja
Ja
Ja
Ja
1
5
6
6
Ja
6
Onze verbonden partijen: - Regio Hart van Brabant
6
Onze speerpunten: Binnen dit thema neemt de doorgaandeontwikkeling van de organisatieeen centrale plaatsin. In de paragraaf bedrijfsvoering gaanwe hier uitgebreid op in. Ondersteuning van de gemeenteraad In juli 2023 nam de raadeen besluit over het vervolgonderzoek naarde bestuurlijke toekomst van Loon op Zand. Inzetten op de bestuurlijke toekomst van Loon op Zand kan niet zonder een hoogwaardig en passend ondersteuningsinstrumentarium voor de raad.Mede naaraanleidingvan de uitkomsten van het aangekondigdevervolgonderzoek zal de raadook keuzes maken over de doorontwikkeling van zijn eigen ondersteuning.
1.2
Dienstverlening
Wat willen we bereiken? - Onze inwoners zijn tevreden over onze dienstverlening. - We zijn goed bereikbaarvoor onze inwoners. Wat gaan we daar voor doen? Binnen onze reguliere taken:
Het leveren van publieksdienstverlening aanonze inwoners - Inwoners kunnen binnen drie werkdagen terecht voor het maken van een afspraakbii burgerzaken Zorgen voor een goede verwerking van belangrijke levensgebeurtenissen van onze inwoners zoals geboorte, huwelijk, paspoort, rijbewijs, verhuizing en naturalisatie Score op de zelfevaluatie: o BRP proces en privacy o BRP bestandscontrole o Proces uitgifte paspoorten en NL identiteitskaarten o Controle van 50 geselecteerde persoonslijsten Telefonische bereikbaarheid Waardering van ons telefonisch klantcontact
Realisatie 2021 2022
Begroting 2023 2024
Streefwaarde
80,7Zo
85Z
85Z
85Z
85Z
88,80Zo 100Zo 85 0Zo
98,8Z 100Z 100Z
95Z 1 100Z 100Z
99Z 100Z 100Z
99Z 100Z 100Z
780Zo
78Z
99Z
99Z
99Z
7,0
5,6
6,5
7,0
8,0
Onze speerpunten: Onze inzet die zich richt op het blijven versterken van onze dienstverlening, zijn onlosmakelijk verbonden met de stappen die we zetten binnen de organisatieontwikkeling. Deze verbinding leggen we in de paragraaf bedrijfsvoering. In 2024 blijven we inzetten op de implementatie van het frontofficeconcept, onder meer met behulp van de kanalenstrategie.
1.3
Openbare orde en veiligheid
Wat willen we bereiken? We bieden een veilige woon-, leef-, werk- en recreatieomgeving voor onze inwoners, ondernemers en bezoekers Wat gaan we daarvoor doen? 1 De vragen in de zelfevaluatieBRP proces en privacyzijn aangepast en er zijn nieuwe vragen toegevoegd. In combinatie met het organiseren van de verkiezingen in dezelfde periode verwachten we dat de score minder zalzijn in 2023 en weer zal aantrekken in de laterejaren.
7
Binnen onze reguliere taken: In de periode 2023 - 2026 kent ons veiligheidsbeleid de volgende prioriteiten: - We acteren op alle vormen van overlastwaarbijde leefomgeving van onze inwoners, ondernemers en bezoekers wordt aangetast; - We streven naareen verbetering van de veiligheidsbeleving op en rondom school, vergroten kansen voor risicojongeren en streven naareen afnamevan jeugdcriminaliteit; - Verbinding zorg en veiligheid: we zorgen voor een zo goed mogelijke samenwerking tussen de betrokken en zetten in op een effectieve persoonsgerichte aanpak; - Ondermijning: we zetten in op bewustwording en verhogen zo de maatschappelijkeweerbaarheid en meldingsbereidheid; - We zetten ons in om te voorkomen dat inwoners en bedrijven slachtoffer worden van cybercrime met als doel een betere weerbaarheid in de digitale wereld. Onze verbonden partijen: - Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant - RAV Onze speerpunten: In december 2022 stelde de gemeenteraadhet nieuwe veiligheidsbeleid vast. Jaarlijksworden de prioriteiten gesteld en gemonitord via het focusblad.
Wat mag het kosten in 2024?
1.1 Bestuur en organisatie 1.2 Dienstverlening 1.3 Openbare orde en veiligheid Subtotaalvoor reserves Mutaties reserves Totaal na reserves
Bestaandbeleid Lasten Baten 1.442 799 432 2.263 63 4.504 495 4.504
495
Nieuw beleid Lasten Baten
40
Totaal Lasten Baten 1.442 839 432 2.263 63 4.544 495
40
4.544
40
Toelichting op nieuw beleid: Lasten Omschrijving 1.2 Dienstverlening Implementatie pakketBurgerzaken (I) Met ingang van 1 januari 2025 sluiten we aanbij Pink, als ICT-oplossing voor Burgerzaken bij de Equalit-gemeenten. Dat betekent datwe in 2024 Centric zullen uitfaseren en het nieuwe pakketimplementeren. We worden hierin begeleid vanuit Equalit. We investeren zelf in de implementatie door opleiding en training en dragen de kosten van de extern projectleider. Dit is éénvan de laatstestappen in het Verbeterplan Burgerzaken. 1.3 Openbare orde en veiligheid Bluswaterputten(S; kapitaallastenen onderhoud met ingang van 2025) We hebben een zorg voor adequate natuurbrandbeheersing. De eindverantwoordelijkheid voor (openbare) bluswatervoorziening en bereikbaarheid ligt bij gemeenten. In artikel 2 staatdat het college van burgemeester en wethouders van een gemeente belast is met de brandweerzorg. Hieronder valt ook het voorzien van voldoende bluswater. In deze begroting houden we rekening met de aanlegvan bluswaterputten in 2024. Dit is een investering. Daaromin 2024 nog geen structurele lasten. Kapitaallasten en onderhoud, zijnde zo’n C 10.000 per jaar,nemen we op vanaf2025.
495
Bedrag N
40
N
0
8
Venster 2. Gemeenschappen Ambitie We vertrouwen in de kracht van onze inwoners en hun gemeenschappen. Onze inwoners kunnen het verschil maken voor elkaar.Met alle hoogtepunten, onderlinge verschillen, tegenslagen en veerkracht om er weer bovenop te komen die daarbijhoren. We zorgen voor een breed gedragen besef dat het leven, ieders leven, hobbels kent. Datveel van die hobbels zich in de eigen omgeving laten oplossen. Dat afwijken van de norm soms normaalis. De komende jaren gaanwe intensief aande slag met de uitdagingen in het sociaaldomein, omdatde maatschappelijkeontwikkelingen (zoals tekorten in de zorg, tekorten op de arbeidsmarkten tekorten aan voldoende woningen) ons dwingen tot actie en omdatde budgetten vanuit het rijk vanaf2026 zullen worden gekort. Om de zorg voor ons allemaaltoegankelijk en betaalbaar te houden, kunnen we niet langer wachten met ons voor te bereiden hierop. Verenigingen en stichtingen zorgen voor een maatschappelijkeverbondenheid en levendigheid, door een breed aanbodaansport, cultuur en ontmoeting. We koesteren deze brede sociale basis van onze gemeente en stimuleren, ondersteunen en faciliteren deze. Door er daarnaast voor te zorgen datvoorzieningen laagdrempeligen vrij toegankelijk zijn en door in te zetten op preventie en vroegtijdige signalering, voorkomen we zoveel mogelijk dat problemen ontstaanof groter worden.
We zorgen er hierbij voor dat hulp aansluit bij de behoeften van de gemeenschap en we stimuleren inwoners hulp bij elkaarte zoeken. Dit geven we vorm in de opgave “Sterke gemeenschappen ” die voortkomt uit onze visie op het sociaaldomein: “In de buurt/Aan de buurt ”. Als onze bewoners het zelf even niet meer kunnen, willen we datze weten waarze terecht kunnen. We ontwikkelen een aanpakdie ervoor zorgt dat de toegang tot zorg voor onze inwoners herkenbaar en laagdrempeligis en door aanwezigte zijn wanneer we signaleren dat mensen hulp nodig hebben. Daarbij nemen we de regie niet over, maarondersteunen we hen voor zichzelf en elkaarte zorgen. Dit werken we uit in tweede opgave die voortkomt uit de visie op het sociaaldomein: “Toegang”. Het gehele sociaaldomein staatde komende jaren in het teken van deze ontwikkeling, waarbijalle speerpunten in dit venster en alle (vanuit het sociaaldomein) betrokken partners van de gemeente direct of indirect hun steentje hieraan bij mogen dragen.
2.1.
Onderwijs
Wat willen we bereiken? Voldoende en kwalitatiefgoed openbaaronderwijs Toekomstbestendige en goede huisvesting primaironderwijs in alle kernen Toekomstbestendige en goede huisvesting voortgezet onderwijs in onze gemeente Optimale en gelijke ontwikkelkansen voor kinderen en jongeren Alle volwassenen beheersen de basisvaardigheden,van zowel lezen, rekenen, schrijven als digitaal Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken: Realisatie Realisatie Begroting 2021 2022 2023 We houden toezicht op het openbaar basisonderwijs - % scholen dat aan de norm voor voldoende en kwalitatiefgoed openbaar onderwijs voldoet We zijn verantwoordelijk voor de toeleiding van doelgroep-peuters naar voorschoolse educatie. We borgen het
1007o
1007o
10007o
Begroting 2024
Streef waarde
1007
1007
9
aanbodvoor doelgroeppeuters in het geheel van vroeg- en voorschoolse voorzieningen - % van de geïndiceerde doelgroeppeuters heeft een plek met voorschoolse educatie We werken vanuit de Lokale Educatieve Agenda (LEA) 2020-2024, waarineen nadrukkelijke link ligt tussen onderwijs en jeugdhulp. - Aantal bestuurlijkebijeenkomsten per jaarom de voortgang van de opgaven uit de LEA te bespreken
100Zo
100Zo
100Zo
100Zo
1000Zo
3
3
3
3
3
Onze verbonden partijen:
Onze speerpunten: IntegraalHuisvestingsplan Onderwijs Doel: Voldoende, kwalitatiefgoede en goed gespreide onderwijshuisvesting. Inhoud: De verantwoordelijkheid voor onderwijshuisvesting is een gedeelde verantwoordelijkheid van gemeente en schoolbesturen. In een Integraal Huisvestings plan (IHP) willen we de gezamenlijke verantwoordelijkheid structureel inkaderen. We stellen een startnotitie op, welke we aande raadvoorleggen, op basis waarvanwe vervolgens het IHP gaanschrijven. Financiën In het IHP worden de financiëlegevolgen beschreven. Planning: Begin 2024 wordt voor het IHP de startnotitie opgesteld. Na goedkeuring door de raad, volgt in de loop van 2024 het IHP met een planning voor de komende jaren. Risico’s: Om een gewogen onderhoudsplanning aante geven in het IHP is wellicht extern, onafhankelijk onderzoek nodig naarde staatvan onderhoud van de portefeuille.
Huisvesting De Vaerten Van Haestrechtcollege Doel: Voldoende, kwalitatiefgoede en goed gespreide onderwijshuisvesting. Inhoud: Voor basisschool de Vaerten middelbare school het Van Haestrechtcollege lopen haalbaarheidsonderzoeken.Het bureau dat het onderzoek voor het Van Haestrechtcollege uitvoerde, geeft aandat nieuwbouw op een nieuwe locatie de voorkeur heeft. We willen onderzoeken of we zowel basisschool De Vaertals het Van Haestrechtcollege op eenzelfde locatie nieuw kunnen bouwen, in combinatie met kinderopvang 0-12 jaar,zodatwe een doorgaandeleerlijn realiseren van 0-16/17 jaar. Financiën Voor dit nieuwe haalbaarheidsonderzoekwordt een projectplan geschreven waarinde financiën zijn opgenomen. Planning: De planning voor de huisvesting wordt meegenomen in het haalbaarheidsonderzoek. Risico’s: Worden meegenomen in het nieuwe haalbaarheidsonderzoek.
2.2. Sport, cultuur en welzijn Wat willen we bereiken? Meer kinderen nemen deel aangeorganiseerde sportieve activiteiten, want sporten is goed voor de fysieke en socialegezondheid. Een beleidsnota Cultuurbeleid welke in 2024 wordt vastgesteld. Toekomstbestendige accommodaties,passend bij de opgave Sterke gemeenschappen, waarin voorliggende voorzieningen actiefzijn, gesport wordt en culturele activiteiten worden ontplooid. Een nieuwe Wetering waarinwe zorgen voor een goed beheer, exploitatie en verbinding met het voorliggend veld.
10
Wat gaan we daar voor doen? Binnen onze reguliere taken: Realisatie 2021 We dragen er met de bibliotheek zorg voor datzij hun functie als lokale toegangspoort tot kennis kunnen behouden - aantalleden van de bibliotheek - aantalafgehandelde vragen Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) - aantalsamenwerkingspartners t.b.v. IDO We ondersteunen verenigingen bij organisatorische en bestuurlijke vraagstukken, hun maatschappelijke betrokkenheid en groei van aantal jeugdleden. - Aantal jeugdleden van gesubsidieerde sportverenigingen. - Aantal sporters, afgeleid van indicator niet sporters van CBS, RIVM) hieronder.
3401
49,907o
Realisatie 2022
Begroting 2023
3439
3989
Begroting 2024
Streefwaarde
118
150
200
10
12
15
2149
2250
2300
2350
52,2 07o2
54 07o
567 3
607
Onze verbonden partijen: - EWW BV Onze speerpunten: Meerjarenonderhoudsprogramma’s Sportaccommodaties(MJOP’s) Doel: De 4 jarige actualisatievan de MJOP’s faciliteert eenduidig de buitensport accommodatiesbij het onderhoud van hun terreinen, verduurzaming en het beter toegankelijk maken van terrein en gebouwen. Inhoud: Vanaf2024 ontvangen 9 i.p.v. 6 buitensportaccommodaties een exploitatievergoeding en jaarlijkseschouw. Financiën: De exploitatievergoedingen aande buitensportverenigingen worden aangepastop basis van geactualiseerde MJOP's. Met drie extra buitensportverenigingen voor exploitatievergoeding en jaarlijkseschouw, ligt het in de verwachting datde totale kosten gaanstijgen met 315.000 euro. Planning: In 2022 zijn de MJOP's geactualiseerd voor negen buitensportverenigingen. In 2023 voegden we daareen energiescan en toegankelijkheidstoets aantoe. De exploitatievergoedingen worden per 2024 aangepast.In 2027 vindt de volgende vierjarige actualisatieplaats. Risico’s: De hoogte van de exploitatievergoedingen in 2024 is in 2023 vastgesteld. Er is een risico datsportverenigingen het niet eens zijn met de nieuwe gebruiksovereenkomst.
Cultuurbeleid Doel: De rol en plaatsvan ‘cultuur ’ onderzoeken binnen de sociale ambitiesvan de gemeente.
ook in te zien op sportenbewegenincijfers.nl 540Zo is het landelijke gemiddelde in 2021.
11
Inhoud:
In 2023 werd een startnotitie opgesteld voor kunst- en cultuur. In deze notitie is een visie over kunst en cultuur opgenomen en een plan beschreven hoe we daarde visie samen met onze verenigingen en partners gaanuitwerken in 2024. Kunst en cultuur brengt onze inwoners bij elkaaren versterkt onze gemeenschap. Dit zorgt ervoor dat onze inwoners elkaarkennen en er een netwerk is waarop terug gevallen kan worden als er hulp nodig is. Financiën: De nota wordt opgesteld met de beschikbare formatie Planning: In 2024 afronden Nota Kunst- en Cultuurbeleid Risico’s: Nog geen middelen beschikbaarvoor uitvoering Dorpshuis Loon op Zand Doel: Het ontwikkelen, realiseren en exploiteren van MFA Dorpshuis Loon op Zand voor en met de inwoners van Loon op Zand. Inhoud: We slopen begin 2024 de bestaandeWetering, exclusief het oude klooster waarineen gezondheidscentrum wordt gecreëerd. Er wordt een MFA gebouwd met verschillende functies: dorpshuis (ontmoeting); sociaal-cultureel; faciliteren van (sport-) verenigingsleven en Huis-van-de-Wijk functie. We onderzoeken samen met de Vrienden van de Wetering (Stichting Dorpshuis LoZ) een passende exploitatie en balanstussen professioneel beheer en vrijwillige inzet. Financiën: Over de financiëleontwikkelingen wordt de raadin de eerste raadsvergaderingvan 2024 geïnformeerd. Planning: In februari 2024 wordt het voorlopig ontwerp gepresenteerd.
Risico’s: Het voorlopig ontwerp past niet binnen de inhoudelijke en financiëlekaders 2.3. Voorliggende voorzieningen Wat willen we bereiken? Sterke gemeenschappen waarininwoners, verenigingen en organisatiesintensief met elkaar samenwerken. Mantelzorgondersteuning en vervangende zorg voor mantelzorgers, afgestemd op hun behoeften. Inwoners met een positieve gezondheidservaring, die zo lang mogelijk verantwoord thuis kunnen wonen. Een breed en vrij toegankelijk hulpaanbod in alle kernen van de gemeente, afgestemd op de behoeften van de inwoners, waarmeede inzet van individuele maatwerkvoorzieningenverminderd wordt. Wat gaan we daar voor doen? Binnen onze reguliere taken:
- Percentage van (sport)verenigingen en maatschappelijkeorganisaties dat haar aanbod van ontmoeting/ontspanning en onderlinge steun aankondigt via platform ‘loonopzandvoorelkaar’. Inwoners nemen zelf de verantwoordelijkheid om voldoende te sporten en te bewegen in een gezonde, uitnodigende omgeving. - Percentage inwoners dat voldoet aan de beweegrichtlijnen van de gezondheidsmonitor 4 - % jongeren met overgewicht 9-10 jaar - % jongeren met overgewicht 13-15 jaar
Realisatie Realisatie Begroting 2021 2022 2023
Begroting 2024
Streef waarde
100Zo
25 0Zo
50Z
75Z
39,80Zo
42 0Zo
45,2Z 5
50Z
24 0Zo6 100Zo
220Zo 9Z
20Z 8Z
16,7Z7 6Z
4 sportenbewegenincijfers.nl 5 Gemiddelde regio 2022 6 Geactualiseerdecijfers van de GGD (2022) 7 Gemiddelde regio 2022
12
De mogelijkheden om vrijwilligerswerk of burenhulp te doen of te vragen, zijn bekend bij inwoners van alle leeftijden. - Aantal geregistreerde matches bij LoonopZandvoorelkaar perjaar Mantelzorgers ontvangen de ondersteuning die zij nodig hebben om hun mantelzorgtakenvol te kunnen houden. - Aantal geregistreerde mantelzorgers
466 8
215
230
250
211
225
250
300
Onze verbonden partijen: - GGD Hartvoor Brabant Onze speerpunten: Weerbare, zelfstandige jongeren op gezond gewicht (JOGG) Doel: Kinderen- en jongeren worden ondersteund bij het ontwikkelen van hun talenten, interesses en toekomstperspectief. De leefomgeving (thuis, buurt, school, vrije tijd, sport, werk en media) van kinderen en jongeren gezond maken. Inhoud: Deze ondersteuning vindt plaatsbinnen of sluit aanbij de leefwereld van jongeren; op school, thuis, op straatén online. Zodatzij veilig en leeftijdsadequaatopgroeien tot weerbare, zelfstandige en gezonde volwassenen. De JOGG-aanpakgaatuit van een integrale aanpakop beleidsniveau, uitvoerend niveau en op wijkniveau. Financiën: Investering van de inzet van een externe JOGG-regisseur à 8 uur in de week. Planning: Op basis van Spukgelden is de JOGG-regisseur gestart in Q4 van 2023. Deze wordt voortgezet in 2024 vanuit de brede financiering van de opgave Sterke gemeenschappen. Risico’s: Het is een aanpakdie inzet op verandering van de leefomgeving. Draagvlakonder de betrokken partijen en bewoners is cruciaal voor het succes van de aanpak.Hier moet sterk op worden ingezet voordat aanpassingenvolgen. Extra inzet Jeugd- en jongerenwerk Doel: Verminderen mentale problematieken bij jongeren en de overlast in de openbare ruimte.
Inhoud: De uitdagingen die we aanpakkenmet de twee opgaven in het sociaaldomein, raken ook de jeugd van onze gemeente. Vanwege de corona-crisis blijken veel meer jongeren dan voorheen te kampen met mentale problemen. Met een integrale aanpakondersteunen we jeugdigen die extra aandachtnodig hebben. Jongeren die uitvallen op school, of dreigen uit te vallen, ondersteunen we vroegtijdig om hun thuis- en schoolsituatie beter te kunnen behappen. Daarnaast streven we naareen verbetering van de veiligheidsbeleving op en rondom school, vergroten kansen voor risicojongeren en streven naareen afnamevan jeugdcriminaliteit. We pakken jeugdoverlast aanen kijken water nodig is om afglijdende jeugd een beter alternatiefte bieden dan het negatieve pad. Om hierop bij scholen (ook in andere gemeenten waarLoonse jongeren op school zitten) en andere vindplaatsenextra alertte zijn en een gerichte aanpakin te zetten, wordt er in 2024 en 2025 en op basis van een motie van de gemeenteraadextra inzet gepleegd op het jeugd- en jongerenwerk. Financiën: We subsidiëren het jongerenwerk van Contour de Twern of een andere organisatieom deze extra inzet te kunnen plegen. Planning: De inzet wordt al vanuit incidentele middelen opgestart in het najaar van 2023 voor 1 fte en vindt vervolgens gedurende het gehele jaar2024 plaatsmet 2 fte.
Risico’s: De jongeren die het het meest nodig hebben worden soms niet bereikt, omdatze zich actiefverschuilen voor ondersteuning.
8 Door opvang Oekraïners eenmalig extra hoog.
13
Huis van de wijk-functie binnen Sterke gemeenschappen Doel: Het op orde brengen en versterken van het voorliggend veld, vanuit de opgave “Sterke gemeenschappen ”, leidt ertoe dat er minder individuele dure zorg geïndiceerd hoeft te worden. Om dit te realiseren kan voor sommige voorzieningen een plek in de wijk nodig zijn waardit -met inwoners en aanbieders-vormgegeven kan worden: Wijken/kernen hebben een ontmoetingspunt dat aansluit bij de behoeftes in de wijk. De functie ‘Huis van de Wijk’ vormt een basis van een vitale en veerkrachtige wijk, waarininwoners van de wijk zichzelf, elkaaren de wijk in het geheel versterken. Inhoud: Per wijk onderzoeken met de partners van het wijkteam en inwoners, hoe vraag, aanboden werkwijze op elkaarafte stemmen, te realiseren en te promoten. In Kaatsheuvel West blijven we het aanbodvan de Rode Loper ontwikkelen, in overleg met Casade.In Kaatsheuvel Oost onderzoeken we in 2024 of de Huis van de Wijkfunctie in de Gildenbond kan worden vormgegeven. In Loon op Zand is De nieuwe Wetering vooralsnog de meest logische locatie en maken we in 2024 een voorzichtige startvanuit de Tijdelijke Huisvesting in de Venloene. De bewoners van De Moer hebben zelf een ontmoetingspunt in hun kern gerealiseerd. Dit zullen we met hen gaan evalueren.
Het sociale en financiëlerendement van accommodatieskomt ook terug in de evaluatie van het accommodatiebeleiddatvoor 2024 gepland staat. Financiën: We maken deze ontwikkeling mogelijk vanuit het budget voor de twee opgaven. Planning: De opgave Sterke gemeenschappen is een continu proces voor meerdere jaren. Risico’s: Het niet kunnen vinden van een geschikte plek voor de Huis van de wijk-functie. Onvoldoende maatschappelijkepartners en vrijwilligers om het benodigde aanbodte kunnen realiseren.
Verstevigen en door ontwikkelen van vrijwilligersbeleid sociaaldomein Doel: Behouden, versterken en uitbreiden van de vrijwillige inzet in de sociale infrastructuur en het voorliggend veld. Inhoud: De inzet van vrijwilligers is essentieel om de zorg betaalbaar te houden en draagtbij aande participatievan onze bewoners. Vanuit onze organisatiegeven wij een impuls aanprojecten en initiatieven waarvrijwilligers een rol kunnen spelen. De ondersteuning aande vrijwilligers besteden wij uit aande organisatiedie daarvoor toegerust is en kan zorgen dat onze vrijwilligers langdurig inzetbaarzijn. Financiën: We gebruiken het budget om vrijwillige inzet, projecten en initiatieven te ondersteunen. Planning: Eind 2024 moeten deze extra impuls overal zijn ingevoerd. Risico’s: Datde extra impuls niet leidt tot meer vrijwillige inzet, ondanks de kwaliteitsslagdie is gemaakt.
2.4. Maatwerk jeugd en Wmo Wat willen we bereiken? - Voldoende ondersteuning aaninwoners -jong en oud- die (nog) niet zelfredzaamof samenredzaamzijn. Voorliggend waarmogelijk, geïndiceerd waarnodig, vanuit een integrale en systemische aanpak - Afname van de inzet van maatwerkvoorzieningenJeugd en vermindering van de toename maatwerkvoorzieningenWmo door te normaliseren. - Verminderde toename van de kosten, onder andere door een preventieve en voorliggende aanpakin de opgave “Sterke Gemeenschappen ”, waarbijGRIP op het sociaaldomein een integraalonderdeel wordt van deze opgave. Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken: Realisatie 2021
Realisatie 2022
Begroting 2023
Begroting Streef2024 waarde
14
We geven indicaties afdie een sobere, doch doelmatige oplossing zijn voor de zorgbehoefte - Aantal afgegeven maatwerkvoorzieningen Wmo - Aantal afgegeven voorzieningen jeugdhulp -
Aantal gebruikers Wmo-vervoer (pashouders/actievereizigers) - Aantal gebruikers leerlingenvervoer We bieden inwoners een oplossing als er sprake is van problematische schulden - Aantal schuldregelingen (minnelijke regelingen en WSNP-regelingen) 9 - Aantal inwoners onder bewindvoering met vergoeding vanuit Bijzondere bijstand. 10
1144 (1071 ZIN 73 PGB)
1166 (1088 ZIN 78 PGB)
1250
1250
649 (604 ZIN 45 PGB)
667 (628 ZIN 39 PGB)
680
715
882/289
857/337
128
122
891/350 133
136
163
195
234
270
195
175
175
175
Onze verbonden partijen: - Regio Hart van Brabantbestuurscommissie jeugd Onze speerpunten: Pilot Maatpact Doel: Snel doelmatige en passende hulp inzetten in casuïstiek, waarbijde wetgeving geen belemmering moet vormen. Inhoud: De maatpactgedachte(out-of-the-box denken) is een andere maniervan werken, het vraagtom het loslaten van oude denkprocessen van watwettelijk kan en mag naar (onorthodoxe) oplossingen voor een hulpvraag. Een maatpactoplossingis dan beter voor de inwoner en vaakgoedkoper dan het verstrekken van verschillende wettelijke voorzieningen naastelkaar.Snel kunnen doorpakken is essentieel bij maatpactcasussen. Financiën: Voor de komende twee jaarreserveren we nog geen budget voor het Maatpact.Maar als er zich casuïstiek voordoet, dan zetten we het maatpact wel in. Na afloop evalueren we de pilot op rendement en benodigd budget voor de toekomst. Planning: 2024 en 2025 Risico’s: We verwachten datde risico's gering zijn, omdat maatpact zich regionaalbewezen heeft dat het meer oplevert dan kost. De periode 2024-2025 gebruiken wij om dit rendement te monitoren en te bepalen op welke wijze we dit structureel willen inbedden. Inzet Wmo Begeleiding verloopt via SIEM (regionale uitvoering via Coalitie) Doel: Na indicatie door gemeente levert SIEM effectief en efficiënt WMO Begeleiding.
Inhoud: Na besluitvorming door de gemeenteraadin juni 2023 is de implementatie van de aansluiting bij SIEM voor de WMO begeleiding gestart. SIEM is de naamvoor de coalitie van zorgaanbiedersdie gezamenlijk een contract hebben gesloten met de regiogemeenten voor de uitvoering van Wmo begeleiding. De aansluiting wordt in het 4 e kwartaal van 2023 geëffectueerd en in december afgerond. Vanafjanuari 2024 startde dienstverlening door SIEM. Deze dienstverlening wordt gemonitord en geëvalueerd, zodatde cliënten zo goed mogelijk begeleid worden. Waarnodig zal in overleg met SIEM gezorgd worden voor het oplossen van eventuele knelpunten. Financiën: Vanwege de afgesproken gebiedsgerichte financiering per cliënt zijn de uitgaven beter in te schatten en te monitoren. 9 Door de Stichting voor Economisch Onderzoek (SEO) is een verkenning gedaan naar de ontwikkelingen in de nabije toekomst, zij geven aan dat in de komende jaren een stijging van de hulpvraag wordt verwacht van maximaal20% als gevolg van de inflatie. 10 Gemeente heeft geen zicht op Bewindvoering die op eigen kosten wordt uitgevoerd.
15
Planning: Risico’s:
De borging en evaluatievan de implementatie moet 1 juli 2024 zijn afgerond. Er ontstaanuitvoeringsproblemen die op voorhand niet voorzien konden worden, welke extratijd kosten om opgelost te worden.
2.5 Participatie Wat willen we bereiken? Onze inwoners participeren op een zo hoog mogelijk niveau, het liefst via betaaldwerk. Inwoners kunnen zelf in hun inkomen voorzien. Waardat (tijdelijk) niet mogelijk is, bieden wij een vangnet. Statushouders die in onze gemeente komen wonen, begeleiden we zo snel mogelijk naar inburgering en participatiein de samenleving (bij voorkeur door betaaldwerk). Een effectieve en efficiënte inzet van Baanbrekersvoor het verstrekken van inkomensondersteuning (uitkeringen) en het bemiddelen naarof het verstrekken van werk. Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken:
We begeleiden inwoners naar zo regulier mogelijk werk - Aantal inwoners in de bijstand We begeleiden en bemiddelen zodat mensen stappen kunnen zetten naar en op de arbeidsmarkt - Netto arbeidsparticipatie We moedigen mensen aan om deel te nemen aan sociale, culturele en sportactiviteiten - Aantal afgegeven SamenLoontpassen - Gebruik van de scholierenregeling (aantal) We dragen zorg voor een adequaatinburgeringsaanbod - De mate waarin we voldoen aan de taakstelling die door het Rijk is opgelegd
Realisatie 2021
Realisatie 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Streef waarde
223
225
220
220
73,4 (CBS)
74,2 (CBS)
743
769
775
800
800
53
55
70
90
90
1007o
1007o
10007o
1007
1007
Onze verbonden partijen: GR Baanbrekers. Onze speerpunten: Doorontwikkeling participatiecoach(voorheen gidsfunctie) Doel: Inzicht krijgen in de doelgroep, hun problematiek per leefgebied en ondersteuningsbehoefte, waarnazij minimaaleen trede stijgen op de Participatieladder,bij voorkeur door middel van betaaldwerk. Inhoud: Vanuit de Participatiewetmoeten wij inwoners begeleiden naarwerk. Bij de koerswijziging van Baanbrekershebben de 3 gemeenteraden besloten dat Baanbrekerszich richt op regulier werk en inwoners die binnen 15 maandennaarwerk
16
Financiën: Planning:
Risico’s:
te begeleiden zijn. De inwoners die daarlanger de tijd voor nodig hebben, vallen onder de verantwoordelijkheid van de gemeente. In 2022 is gestart met een participatiecoach als pilot. Op basis van de evaluatie in 2023 zetten wij de participatiecoachin 2024 en 2025 verder in. Deze coach heeft intensief en persoonlijk contact met de inwoners: een bemoeizorg-type datniet loslaaten verschil maaktvoor de mensen. Reeds opgenomen in de begroting en meerjarenramingvoor C 75.000 per jaar. In 2024 en 2025 zorgen we ervoor dat het aanbodvan activiteiten aansluit op de vraag vanuit de doelgroep. Hierbij maken we zoveel mogelijk gebruik van bestaande voorzieningen. Mensen die tot de doelgroep behoren weigeren medewerking te verlenen aandit initiatief. Onvoldoende aanbodom invulling te geven aande behoefte van de deelnemers zodat zij gemotiveerd zijn en blijven.
Wat mag het kosten in 2024?
2.1 Onderwijs 2.2 Sport, cultuur en welzijn 2.3 Voorliggende voorzieningen 2.4 Maatwerk 2.5 Participatie Subtotaalvoor reserves Mutaties reserves Totaal na reserves
Bestaandbeleid Nieuw beleid Lasten Baten Lasten Baten 2.331 456 0 0 2.954 283 315 0 5.085 211 756 0 12.692 0 0 0 11.143 3.774 0 0 34.205 4.724 1.071 0 14 14 0 100 33.986 4.738 1.071 100
Totaal Lasten Baten 2.331 456 3.269 283 5.841 211 12.692 0 11.143 3.774 35.276 4.724 14 114 35.291 4.838
Toelichting op nieuw beleid: Lasten Omschrijving 2.2Sport, cultuur en welzijn Meerjarenonderhoudsplannen buitensport (S) De 4 jarige actualisatievan de MJOP’s faciliteert eenduidig de buitensport accommodatiesbij het onderhoud van hun terreinen, verduurzaming en het beter toegankelijk maken van terrein en gebouwen. Vanaf2024 ontvangen 9 i.p.v. 6 buitensportaccommodaties een exploitatievergoeding en jaarlijkseschouw. De exploitatievergoedingen aande buitensportverenigingen worden aangepast op basis van geactualiseerde MJOP's. 2.3Voorliggende voorzieningen Extrajeugd- en jongerenwerk (S) Met een integrale aanpakondersteunen we jeugdigen die extra aandachtnodig hebben. Jongeren die uitvallen op school, of dreigen uit te vallen, ondersteunen we vroegtijdig om hun thuis- en schoolsituatie beter te kunnen behappen. Daarnaast streven we naareen verbetering van de veiligheidsbeleving op en rondom school, vergroten kansen voor risicojongeren en streven naareen afnamevan jeugdcriminaliteit. We pakken jeugdoverlast aanen kijken water nodig is om afglijdende jeugd een beter alternatiefte bieden dan het negatieve pad. Plus op extrajeugd- en jongerenwerk (I) De gemeenteraadverzocht bij de kadernota2024 om een tweede fte voor jeugden jongerenwerk, boven op de geraamdeinzet in de kadernota.Deze plus is opgenomen voor 2024 en 2025.
Deze inzet wordt gefinancierd uit de middelen die overblijven van de reserve coronagerelateerdeverplichtingen. Deze middelen gaanper 31-12-2023 over naarde algemene reserve. Personele ontwikkelingen (S) De personele ontwikkelingen zijn toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering Opgave sterke gemeenschappen en toegang (I)
Bedrag N
-315
N
-100
N
-100
N
-137
N
-440
17
De ontwikkelingen in de maatschappij,waarbijde druk op de aanwezigheid en de betaalbaarheidvan de zorg steeds groter wordt, in combinatie met aangekondigde bezuinigingen vanuit de HervormingsagendaJeugd, zorgen ervoor datwe ons in de komende jaren moeten voorbereiden hierop. Vanuit de opgaven die genoemd staanin de visie op het sociaaldomein “In de buurt/Aan de buurt ” dienen we aande voorkant een passend en sterk aanbodvan voorliggende voorzieningen in te richten en voor een solide toegang te zorgen met een integrale en systemische werkwijze. Deze opgaven verbinden we met een versteviging van het vrijwilligerswerk, een gerichte aanpak voor kinderen met overgewicht (JOGG), een doorontwikkeling in het beheer van maatschappelijkeaccommodatiesen een brede ondersteuning van inwoners die al langdurig langs de kant staanmet een uitkering. Over twee jaarmoet er een stevig fundament liggen, waaropwe kunnen voortbouwen als de landelijke bezuinigingen ons gaanraken. Structureelvoortzetten groepstafels Mantel-Match (S) Mantel-match organiseert sinds begin 2022 de groepstafels, welke worden gefinancierd vanuit de innovatiegelden sociaaldomein. Hierbij worden maximaal 16 deelnemers een dagdeel lang opgevangen en ondersteund. Het fungeert als dagopvang,voorliggend aande geïndiceerde dagbesteding in het kadervan de Wmo.
Uit de evaluatie blijkt dat er vrijwel geen doorstroom plaatsvindtnaarde geïndiceerde Wmo dagbesteding, waardoorwe veel kosten besparen op Wmo dagbesteding. Dit onderstreept de meerwaardevan deze groepstafels en rechtvaardigt een structurele voortzetting en uitbreiding. Buurtgezinnen (S) Binnen onze gemeente willen we inzetten op normaliseren. We willen pas professionele ondersteuning inzetten als het niet anders kan en hulp zo laagdrempeligmogelijk bieden. Inzet van buurtgezinnen zorgt ervoor datgeen of minder zware hulp of ondersteuning nodig is. Buurtgezinnen koppelt gezinnen die ondersteuning kunnen gebruiken (vraaggezinnen) aaneen warm en stabiel gezin in de buurt (steungezin). Daarmeezorgt inzet van buurtgezinnen voor besparing op de kosten van deze hulp. Na een succesvolle pilot zetten we buurtgezinnen structureel voort. Jeugdzorg (S) De afgelopen drie jaren is gebleken datde genomen grip maatregelenop jeugdzorg een structureel rendement laten zien. De kosten stijgen daardoor minder hard dan de prognoses vanuit de regio laten zien. We vinden het verantwoord om het budget voor de jeugdzorg afte ramen met C 200.000 ten opzichte van die prognoses. Cliëntondersteuning en integrale vroeghulp (S) MEE Plus biedt aljaren onafhankelijke cliëntondersteuning en Integrale Vroeghulp trajecten voor de inwoners van Loon op Zand.
De laatstejaren is er steeds meer vraagnaarhun ondersteuning. Sinds vorig jaarneemt de vraag zodanig toe, dat een structurele verhoging van hun subsidie noodzakelijk is. Hiervoor zijn verschillende redenen: De expertise die zij bezitten is uniek en wordt niet door andere professionele of vrijwillige partijen geboden. Door de oplopende wachtlijsten in de zorg moet MEE langer betrokken blijven bij een cliënt, voordatzij deze naarde definitieve zorgverlener kunnen overdragen. De subsidie moet daaromstructureel verhoogd worden. Mutaties reserves Dekking inzet plusop extrajeugd- en jongerenwerk De plus op de extra inzet jeugd- en jongerenwerk voor 2024 en 2025 wordt onttrokken aande algemene reserve.
N
-60
N
-55
V
200
N
-64
V
100
18
Venster 3. Omgeving en economische ontwikkeling Ambitie Of het nu om wonen, werken, ondernemen of recreëren gaat:in Loon op Zand is het goed toeven. De komende vier jaarwillen we al deze thema’s van onze gemeente duurzaam versterken. Duurzaamheid is een van onze belangrijke speerpunten. We sluiten aanbij de klimaatdoelstellingenvan Parijs. Om deze doelstellingen te halen werken we nauw samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties.Ook onder de vermindering van restafvalzetten we samen met alle inwoners de schouders. Aan het eind van deze periode zamelen we minder dan 100 kilo restafvalper persoon per jaarin. Zo blijft de afvalinzamelingbetaalbaar voor onze inwoners. De openbare ruimte benaderen we vanuit de uitgangspunten doelmatig, duurzaam en dienstverlenend. We gaanvoor een verkeersveilige gemeente. We zetten in op een biodiverse en goed onderhouden openbare ruimte. We blijven een levendige economische gemeente. Toeristen en inwoners weten onze gemeente te vinden voor vermaak,natuur en onze vitale kernen. Door meerdaagsverblijf te stimuleren, nodigen we bezoekers uit om ook onze centra te bezoeken. De huidige situatie op de woningmarkt vraagtom creativiteit en ambitie. We willen deze periode blijven bouwen en zo op termijn uitgroeien tot een gemeente met 25.000 inwoners. 3.1
Omgeving
Wat willen we bereiken? - Doelmatig beheer en onderhoud van de openbare ruimte waarinduurzaam werken de basis is en dienstverlening belangrijk is. - Verkeersveilige en bereikbare gemeente met bijzondere aandachtvoor hotspots. - Openbaarvervoer blijft beschikbaar in onze kernen om de bereikbaarheid voor eenieder in stand te houden. Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken: Realisatie Realisatie Begroting 2021 2022 2023 We voeren regulier onderhoud uit volgens vastgestelde kwaliteitsniveaus in de IBOR-nota 2014-2023. - % dat voldoet aan de vastgestelde kwaliteitsniveaus We zorgen voor een verkeersveilige inrichting van de openbare ruimte. - Aantal verkeersslachtoffers
Begroting 2024
Streef waarde
95,8 0Zo
92,30Zo
90Zo
90Zo
900Zo
15
11
9
9
0
Onze speerpunten: Beheer en onderhoud van de openbare ruimte volgens de principes doelmatig, dienstverlenend en duurzaam Doel: Beheer en onderhoud van de openbare ruimte is een kerntaakvan de gemeente en draagtbij aanhet welzijn en de veiligheid van onze inwoners. In het kort wil dit zeggen dat het beheer tot doel heeft om aande geldende normen te voldoen waarbijde functie en de levensduur worden geoptimaliseerd tegen aanvaardbare maatschappelijke kosten en risico’s. Inhoud: We voeren toekomstbestendig beheer met een groene impuls. Dit houdt o.a. het volgende in: Onderhouden van de openbare ruimte op de vastgestelde kwaliteitsniveaus. Dit geldt voor het onderhoud van het groen, reiniging en onkruidbestrijding van de wegen, legen van de afvalbakken,onderhoud van de banken etc. Het onderhoud waarveiligheidsnormen van toepassing zijn zoals bij het snoeien van bomen en onderhoud van de speelvoorzieningen is geen sprake van de beeldkwaliteitsniveaus.
19
-
We investeren in vervangingen waarbijin cycli wordt gewerkt en de resultaten van uitgevoerde inspecties bepalend zijn voor de maatregelendie worden ingezet. We werken de achterstanden weg en zorgen we datde vervangingen op tijd worden gedaan. Met de groene impuls richten we ons op duurzaamheid: voorkomen van hittestress in de bebouwde omgeving en het opvangen van regenwater. Ook zorgt meer groen in de bebouwde omgeving voor een gezondere leefomgeving. Financiën: Voor de exploitatie is een totaalbedragnodig van C 3.327.500. Dit is een ophoging van C 227.500 per jaar.Voor de investering is een totaalbedragnodig van C 4.455.332. Dit is een ophoging van C 995.000 per jaar. Planning: Het IBOR wordt in december inhoudelijk in de raadbesproken. Verder zal het op tactisch niveau worden uitgewerkt in beheerplannen/MJOP ’s in 2024, waarondereen nieuw ProgrammaWateren Riolering. Jaarlijkswordt op basis van de uitgevoerde inspectie een Meerjarenuitvoeringsprogramma door het college vastgesteld. In dit Meerjarenuitvoeringsprogramma is het eerstvolgende jaarde planning ten uitvoering van de beschikbaargestelde financiën vastgesteld. De hierop volgende jaren zijn indicatiefen input voor afstemming met ontwikkelaarsen andere beherende partijen zoals Enexis en Casadeom afstemming te zoeken.
Risico’s: Er zijn externe factoren die invloed hebben op het toekomstbestendig beheer van de openbare ruimte binnen de gestelde (financiële) kaders zoals de stikstofdiscussie en indexeringen/prijsstijgingen. Verder vindt de aanbestedingvan het contract plaats,de resultaten daarvankunnen een financieel effect hebben. Op basis van de prijsontwikkelingen is de verwachting dat hier een stijging plaatsgaatvinden. We investeren ten behoeve van een verkeersveilige gemeente Doel: Terugdringen van het aantalverkeersslachtoffers en verbeterde doorstroming van het verkeer van en naarde Efteling. Inhoud: Op verschillende plaatsenin de gemeente pakken we zogenaamdehotspots aan: locatieswaarhet risico op verkeersslachtoffers relatiefgroot is. We doen dit o.a. door de aanpassingvan de oversteek van de F261 bij de Duinlaan en realisatievan een rotonde bij de Horst - Van Heeswijkstraat. Ook wordt de doorstroming op de Europalaanverbeterd. Door het plaatsenvan dynamische bewegwijzering wordt het gebruik van de verschillende rijstroken verbeterd. Financiën: Er is een krediet beschikbaarvan C 900.000 voor de realisatievoor de oversteek F261 en rotonde Horst - Van Heeswijkstraat.Voor de verbetering van de doorstroming van het verkeer op de Europalaanis C 250.000 benodigd.
Planning: Het project de oversteek van de F261 bij de Duinlaan en realisatievan een rotonde bij de Horst - Van Heeswijkstraatwordt uitgewerkt tot een ontwerp en aanbesteding. Participatievindt in dit traject uiteraard plaats. Risico’s: Er zijn externe factoren die invloed hebben op de uitvoering van het project binnen de gestelde (financiële) kaders zoals de stikstofdiscussie en indexeringen/prijsstijgingen.
We realiseren een speeltuin in de Hogevaert Doel: Een speelvoorziening voor de leeftijdsgroep 0-12 jaar Inhoud: Vanuit bewoners hebben we een aantalverzoeken ontvangen voor de aanlegvan een nieuwe speeltuin aande Hogevaert, in dit deel van de Vaertenbuurt ligt geen speelvoorziening. Op basis van deze aanvraag heeft Contour de Twern een enquête uitgezet om de werkelijke behoefte check te doen. Uit de enquête blijkt zoals verwacht dat het merendeel graageen speeltuin/voorziening op de Hogevaert wil hebben. Kijkend naarhet speelbeleidsplan uit 2015 dan zien we dat deze voorziening in het beleidsplan stond als een locatie waareen voorziening wordt gemist. Financiën: Er is een krediet benodigd van C 150.000 voor de realisatie Planning: Het project wordt uitgewerkt tot een ontwerp en aanbesteding.Participatievindt in dit traject uiteraard plaats.
20
Risico’s:
3.2
Er zijn externe factoren die invloed hebben op de uitvoering van het project binnen de gestelde (financiële) kaders zoals de stikstofdiscussie en indexeringen/prijsstijgingen.
Duurzaamheid
Wat willen we bereiken? - Uitwerking van het Duurzaamheidsprogramma tot een actieplanom de klimaatdoelente realiseren. - Realiseren en uitvoeren van wijkuitvoeringsplannen realiseren voor de wijken Pannenhoef, Molenwijk en bedrijventerrein Kaatsheuvel. - Onderzoek uitvoeren naaralternatievenvoor aardgasin Loon op Zand, waarmogelijk in samenwerking met andere gemeenten en stakeholders. - 75 0Zo hergebruik, minder gebruik van primaire grondstoffen en stapsgewijs naarminder dan 100 kg restafvalper inwoner per jaarin 2025. - We zamelen afvalin volgens het principe “de vervuiler betaalt ” (Diftar). - Onze inwoners zijn bewust op het gebied van wateren afval. - Ons (afval)watersysteemis klimaatbestendig,duurzaam en levenscyclusgericht. Wat gaan we daarvoor doen? Binnen onze reguliere taken: Indicator Aantalkg restafval(grof en fijn) per inwoner per jaar Percentage van ons rioolareaaldatwe jaarlijksreinigen en inspecteren Percentage daken met zonnepanelen 200Zo besparing aardgasrealiseren in 2030 t.o.v. 2021 in TJ 200Zo afnamehoeveelheid CO2-uitstoot per jaarin 2030 t.o.v. 2019 (keuze voor 2019 in verband met covid-19) Percentage woningen in E/F/G label, streven in 2030 Aantalelektrische autolaadpunten Percentage LED-lampen binnen onze gemeente in openbare ruimte, doel is om in 2030 alle openbare verlichting in LED te hebben.