Bijlage 2 Jaarstukken 2025
Tekst van het document
Realisatie
2025
2025
Begroting
Realisatie
2025
Lasten 1
Personele kosten/Inhuur en diensten derden
10.071
8.869
11.105
2
Organisatiekosten
1.357
957
2.391
3
Organisatieontwikkeling en SPP
0
118
0
4
Bovenregionale taken
432
380
380
5
Organisatieondersteuning
706
720
658
6
Algemene lasten Totaal lasten
0
79
0
12.566
11.123
14.534
85
731
Baten 21
Bijdragen van derden
1.069
25
Bijdragen deelnemers
11.400
11.038
13.116
Totaal baten
12.469
11.123
13.847
0
-687
Resultaat reguliere bedrijfsvoering
-97
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Verrekening resultaat 26
Verrekening met deelnemers rekeningsaldo
27
Bijdrage/Onttrekking algemene reserve Gerealiseerd resultaat
-97
0
0 -687
32
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Het was voor de ODA een bewogen jaar vanwege de verhuizing naar het Hanzepand, wisseling van directie, de verkenning in opdracht van het algemeen bestuur en de intentieverklaring voor de fusie met de Veluwe. Dit vraagt veel van de organisatie en onze mensen. Ondanks alle veranderingen in 2025 zien we nog steeds een toenemende vraag naar onze dienstverlening en producten en dat is mooi. De werkdruk is hierdoor wel toegenomen. Ook zien we een hoger ziekteverzuim dan vorig jaar, dit komt deels door de toenemende werkdruk. De stijgende baten door de toenemende vraag van onze dienstverlening en onze werkzaamheden voor het energietoezicht. Deze toename was niet begroot waardoor het tarief voor onze dienstverlening te laag was om alle kosten te dekken. Partners waren hiervan op de hoogte maar deelden ons mede dit in de afrekening te verrekenen. Dit samen heeft geleid tot een negatief resultaat van € 687.000.
33
In het Besluit Begroting en Verantwoording zijn zeven verplichte paragrafen opgenomen voor provincies, gemeenten en hun gemeenschappelijke regelingen. Deze zijn niet allemaal relevant voor de Omgevingsdienst Achterhoek. Om die reden zijn de paragrafen lokale heffingen, grondbeleid en verbonden partijen achterwege gelaten. De volgende paragrafen worden achtereenvolgens behandeld: 1. Bedrijfsvoering 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Financiering 4. Onderhoud kapitaalgoederen
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Paragrafen
34
Bedrijfsvoering I-GO (informatievoorziening Gelderse Omgevingsdiensten) De provincie heeft medio 2015 het initiatief genomen de informatie voorziening van, door en tussen de zeven omgevingsdiensten en de provincie te verbeteren. Dit is gebeurd door de ontwikkeling van een centrale Informatievoorziening (IGO). Inmiddels is I-GO in de beheerfase beland.
Formatie en Personeel
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Hieronder een overzicht van de ontwikkeling van de bezetting van de ODA tot en met 31 december 2025 (in aantallen fte).
In 2025 is bovendien besloten om opnieuw een groep trainees aan te trekken voor de afdeling toezicht en handhaving. Deze groep zal voor de zomer van 2026 starten.
Ziekteverzuim Het ziekteverzuimpercentage over 2025 bedraagt 7,9%, ongeveer gelijk aan het voorgaande jaar. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door het aantal langdurig zieke medewerkers. Een deel van deze medewerkers zal in de komende periode de 104 weken ziekte bereiken, waarna hun dienstverband wordt beëindigd.
31-12-2021
31-12-2022
31-12-2023
31-12-2024
31-12-2025
P&O: kwaliteitscriteria 3.0
75,56 fte
80,31 fte
89,50 fte
103,70 fte
107,80 fte
De arbeidsmarkt blijft krap, met name binnen het vakgebied milieu.
In 2025 is ODA overgegaan naar de nieuwe kwaliteitscriteria 3.0, waarmee een volgende stap is gezet in het borgen van kwaliteit binnen de organisatie. Voor de taken die ODA uitvoert voor de partners is zij
Ondanks deze krapte lukt het ODA relatief goed om nieuwe medewerkers te werven. Wel wordt er vaker gekozen voor goed opgeleide junioren, die intern verder worden opgeleid, omdat het aantrekken van ervaren senioren nog steeds uitdagend blijft.
robuust: op bijna alle deskundigheidsgebieden is voldoende senioriteit aanwezig binnen de organisatie. Dit stelt ons in staat om medewerkers goed op te leiden en kennisoverdracht structureel te borgen, waardoor de robuustheid van de organisatie wordt vergroot.
35
ODA geeft invulling aan de kwaliteitscriteria door: a. v oldoende medewerkers in dienst te hebben die beschikken over de kennis en deskundigheid zoals gesteld in de kwaliteitscriteria 3.0 voor het betreffende deskundigheidsgebied; b. samen te werken met andere diensten binnen het Gelders Stelsel; c. gebruik te maken van externe partijen (inhuur) waar nodig.
Financiële rechtmatigheid
Arbobeleid
Analyse begrotingsrechtmatigheid op grond van artikel 189, lid 3 van de Gemeentewet zijn alle begrotingsoverschrijdingen op lasten (en daarmee overeenstemmende balansmutaties) onrechtmatig. Bij de afweging van de vraag of van de begrotingsonrechtmatigheden meetellen in het rechtmatigheidsoordeel van de externe accountant zijn
In 2025 heeft ODA een nieuwe RI&E laten uitvoeren door de arbo dienst, met diverse aandachtspunten als resultaat. Binnen ODA is een arbo-commissie actief, bestaande uit de preventiemedewerker/arbocoördinator en een aantal medewerkers, die zorgdraagt voor de uitvoering van de RI&E, het opstellen van het plan van aanpak en het up-to-date houden van het arbobeleid. In datzelfde jaar is ODA verhuisd naar een nieuw pand met meer werkplekken, waardoor een gezonde en ergonomisch verantwoorde werkomgeving beter gewaarborgd kan worden en aansluit bij de aanbevelingen uit de RI&E.
In dit stuk is de analyse op de begrotingsafwijkingen en daarmee de begrotingsrechtmatigheid te lezen. Voor de verantwoordingsgrens van de rechtmatigheid is vastgesteld op 2% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee € 290.682. In deze paragraaf worden echter afwijkingen van boven € 100.000 gepresenteerd.
Dienstverleningsovereenkomsten (DVO’s) ondersteunende diensten
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Onderstaande partners verrichten voor ons de volgende ondersteunende diensten. Partner
Ondersteunende dienst
Berkelland
Financiële administratie en Salarisadministratie
Bronckhorst
Facilitaire zaken en huisvesting
Doetinchem
Informatisering en automatisering inclusief archief
Om het verwachtingspatroon van de te leveren en te ontvangen diensten op elkaar af te stemmen, zijn hiervoor DVO’s afgesloten.
36
de criteria “passend binnen het door het bestuur uitgezette beleid’’, “sprake van compensatie door direct gerelateerde opbrengsten”, “open-einde-regelingen” en “overschrijding geconstateerd vóór of na verantwoordingsjaar” van belang. Uit analyse blijkt bij twee van de vijf programma’s dat de lasten lager waren dan begroot of gelijk aan de begroting, dus formeel rechtmatig zijn. De overschrijdingen van de lasten van programma 4: stelseltaken vallen onder de toelichtingsgrens. De overschrijding op het resterende programma’s 2 en 5 worden onder dit overzicht toegelicht. Daarnaast gaan we met een toelichting in op de stijgende lasten binnen de overhead.
Overzicht baten en lasten Programma 2 Toezicht en Handhaving (x € 1.000)
Baten
Begroting 2025 Lasten
Saldo
Baten
Realisatie 2025 Lasten
Saldo
Programmaplan Programma 2 Toezicht en Handhaving
6.124
3.746
2.378
6.868
5.152
1.716
Overzicht Algemene dekkingsmiddelen 0 Overhead 0 0 Heffing vennootschapsbelasting ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Onvoorzien 41
-41 0
Saldo van baten en lasten
6.124
3.787
2.337
6.868
5.152
1.716
37
Zowel de baten, alsmede de lasten liggen hoger binnen dit programma. Dit heeft te maken met een stijgende vraag vanuit de gemeenten en o.a. extra taken vanuit de wetgeving. Ook is er een stijging te zien in de personeelslasten (inhuur) i.v.m. langdurig zieken en deze eerder genoemde stijgende vraag. Omdat binnen toezicht en handhaving de meeste mensen werken is de doorbelasting van de overhead binnen dit programma ook het hoogst. Dit heeft een nadelige invloed op het saldo van dit programma.
Overhead (x € 1.000) Personeelskosten management en staf
(x € 1.000)
Baten
Begroot 2024 Lasten
Saldo
Baten
Realisatie 2024 Lasten
Saldo
Programmaplan Programma 5 Projecten
5
0
5
731
225
506
Overzicht Algemene dekkingsmiddelen Overhead
0
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Onvoorzien 0 0 5
0
5
731
225
Saldo
1.609
2.433
-824
977
2.221
-1.244
Inhuur organisatieontwikkeling
118
-
118
Organisatieondersteuning
720
658
63
Overig
- 3.424
5.311
(1.887)
De personele kosten en inhuur diensten derden bestaan uit de kosten van eigen personeel en de capaciteit van derden die wordt ingehuurd. De stijging zit voornamelijk in de groei van het aantal medewerkers (6 FTE t.o.v. de begroting). Deel van de lasten hiervan worden gedragen door SPUK IPB en de Robuustheidssubsidie, de baten hiervan vallen onder programma 5 projecten. Daarnaast is een gedeelte van de lasten toe te wijzen onder de andere verschillende programma’s omdat de overhead kosten ter ondersteuning zijn van de werkinhoudelijke programma’s.
0
Heffing vennootschapsbelasting
Saldo van baten en lasten
Realisatie 2025
Organisatiekosten
Totaal
Overzicht baten en lasten programma 5 Projecten
Begroting 2025
506
De overschrijding van de lasten binnen projecten komt doordat kosten niet waren begroot. Sinds 2025 komen de hier salariskosten van projectmedewerker op. In begroting werden de salariskosten over 3 grootboekrekeningen verdeeld maar sinds we zijn overgegaan naar de salarisadministratie is dit aangepast naar 6 grootboekrekeningen.
Tot slot de organisatiekosten zijn aanzienlijk hoger dan begroot. Het grootste gedeelte is toe te schrijven aan reserveringskosten voor verlofdagen, extra kosten voor verbouwing van ons nieuwe pand, meer ICT kosten door toename aantal personeelsleden en sinds april 2025 zijn de huurkosten onder de organisatiekosten komen te vallen i.p.v. ondersteunende diensten. Ook de inhuur van de Power BI specialisten vallen onder de organisatiekosten.
38
De overige afwijkingen worden onder de volgende tabel toegelicht.
Overzicht van baten en lasten per taakveld (x € 1.000)
Begroting 2025
Realisatie 2025
Begroting realisatie
Taakveld
Baten
Lasten
Baten
Lasten
Saldo
Programma 1 Vergunningverlening
7.4 Milieubeheer
2.516
1.838
2.492
1.821
-7
Programma 2 Toezicht en handhaving
7.4 Milieubeheer
6.124
3.746
6.868
5.152
-662
Programma 3 Advies
7.4 Milieubeheer
2.398
1.657
3.757
1.645
1.371
Programma 4 Stelseltaken
7.4 Milieubeheer
80
379
0
380
-81
Programma 5 Projecten
7.4 Milieubeheer
5
0
731
225
502
Programmaplan
Overzichten 0.4 Overhead ondersteuning organisatie
Algemene dekkingsmiddelen
0.5 Treausury
0
Bedrag onvoorzien
0.8 Algemene baten en lasten
0
79
14.534
-687
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten normale bedrijfsvoering
11.123
3.424 79 11.123
Bijdrage deelnemers in het tekort 2024
13.847
5.311
Resultaat
11.123
11.123
-1.887
0
Toevoegingen en ontrekkingen aan de reserves
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
0
Overhead
13.847
14.534
0 -687
39
Binnen programma 1 liggen de lasten € 17.00 lager begroting en dit heeft te maken met lagere personeelslasten binnen team vergunning verlening. Ook dat baten blijven wat achter op begroting.
Tevens wordt de stijging in omzet gedeeltelijk veroorzaakt doordat vergunningsuren zijn geboekt op de productcodes voor specialistische adviezen (C13.4 beleidsondersteuning).
Binnen programma 2 zijn de lasten € 1.406.000 boven de begroting, ook dit komt door hogere personeelslasten en inhuurkosten. Hiertegen over staan ook hogere baten dan begroot. Dit komt vanuit de stijgende aanvraag vanuit de gemeenten.
Binnen programma 5 is een duidelijke overschrijding in de baten van € 731.000. Dit komt voornamelijk door de ontvangen subsidies bedragen van energietoezicht en de robuustheidsubsidie. Omdat de omvang van de uren en daarmee de opbrengsten vanuit de uitkeringen vooraf lastig te bepalen is, zijn deze bedragen niet opgenomen in de begroting. De lasten bijhorende programma 5 zitten voornamelijk in de overhead. Vandaar dat hier ook een duidelijke stijging van de lasten zichtbaar is.
Binnen programma 3 is er een forse overschrijding in de baten (€ 1.359.000) vanwege de stijgende vraag in specialistische adviezen.
Voorwaardencriterium Het voorwaardecriterium gaat over de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De voorwaarden hebben betrekking op aspecten zoals: doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijs stukken, recht, hoogte en duur. De overdrachten van onder andere subsidies en uitkeringen zijn bijvoorbeeld aan bepaalde voorwaarden verbonden. Het niet in acht nemen van deze voorwaarden kan leiden tot een onrechtmatigheid.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Binnen dit criterium is er geen onrechtmatigheid vastgesteld. Het actuele M&O beleid is op dit moment opgesteld en moet nog door het bestuur worden vastgesteld.
40
Weerstandsvermogen en risicobeheersing De wereld om ons heen verandert continu. Dat betekent dat er altijd ontwikkelingen zijn waar geen rekening mee is gehouden. Deze ontwikkelingen kunnen de ODA geld kosten. Het is daarom verstandig financiële middelen te reserveren voor eventuele tegenvallers. Hoeveel we moeten reserveren hangt af van de risico’s die we lopen. Het Algemeen Bestuur van de ODA heeft daartoe in november 2015 een notitie vastgesteld waarin de risico’s en de benodigde weerstands capaciteit zijn bepaald. Overigens merken we dat het benoemen van de risico’s al helpt bij het beperken van de gevolgen. We letten meer op de mogelijke risico’s en proberen eerder in te grijpen.
Definities Hieronder worden de begrippen weerstandscapaciteit, risico en weerstandsvermogen gedefinieerd. Voor de begrippen bestaan soms meerdere definities. Er is steeds gekozen voor de definitie die het meest algemeen in gebruik is of die het beste bij de ODA past.
Risico Een risico is een onzekere en ongewenste gebeurtenis die een nadelig effect kan hebben op de ODA, de doelen die zijn gesteld of de financiële positie van de ODA.
Weerstandsvermogen De beschikbare weerstandscapaciteit afgezet tegen de benodigde weerstandscapaciteit noemen we ‘weerstandsvermogen’. Het weerstandsvermogen is toereikend wanneer financiële tegenvallers goed opgevangen kunnen worden. Anders gezegd: Het weerstandsvermogen geeft aan hoe robuust de financiële positie van een organisatie is. Door voldoende aandacht aan het weerstandsvermogen te besteden, kan worden voorkomen dat elke financiële tegenvaller dwingt tot bezuinigingen of een hogere bijdrage van de deelnemers. Om het weerstandsvermogen objectiever te kunnen beoordelen is door het Nederlands Adviesbureau voor Risicomanagement (NAR) een waarderingstabel ontwikkeld:
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit middelen en mogelijkheden waarover de ODA beschikt om niet begrote kosten, die onverwachts en substantieel zijn, te dekken, zonder dat de begroting en het beleid aangepast hoeven te worden. Het gaat om die posten waaruit tegen vallers eventueel bekostigd kunnen worden, zoals de algemene reserve. Onderscheid wordt gemaakt in incidentele en structurele weerstands capaciteit. Onder incidentele weerstandscapaciteit wordt verstaan de capaciteit die de organisatie heeft om eenmalige tegenvallers op te vangen. Onder structurele weerstandscapaciteit verstaan we middelen die permanent inzetbaar zijn om structurele tegenvallers op te vangen.
Waarderingscijfer
Ratio weerstandsvermogen
Betekenis
A
Groter dan 2,0
Uitstekend
B
Groter dan 1,4 maar kleiner dan 2,0
Ruim voldoende
C
Groter dan 1,0 maar kleiner dan 1,4
Voldoende
D
Groter dan 0,8 maar kleiner dan 1,0
Matig
E
Groter dan 0,6 maar kleiner dan 0,8
Onvoldoende
F
Kleiner dan 0,6
Ruim onvoldoende
41
Bepaling weerstandscapaciteit ODA De weerstandscapaciteit bestaat uit middelen en mogelijkheden om niet begrote kosten, die onverwacht en substantieel zijn, op te vangen. Binnen de ODA is de beschikbare weerstandscapaciteit aan de hand van twee posten berekend: • Post algemene lasten/onvoorzien (structurele weerstandscapaciteit, begroting 2025: € 79.000). • Algemene reserve (incidentele weerstandscapaciteit, stand 31-12-2025: € 118.000).
Daarbij is gebruik gemaakt van de volgende kans-klasse indeling:
Klasse
Waarschijnlijkheid
Kans
Referentiebeeld
1
Zeer klein
10%
1 keer per 10 jaar of >
2
Klein
30%
1 keer per 5-10 jaar
3
Gemiddeld
50%
1 keer per 2-5 jaar
4
Groot
70%
1 keer per 1-2 jaar
5
Zeer groot
90%
1 keer per jaar of <
Welk bedrag is er met de risico’s gemoeid?
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Om tot een waardering van een risico te komen moeten de (financiële) gevolgen/impact van een risico worden geschat. Vaak is niet exact aan te geven wat de omvang van een risico in financiële zin zal zijn. Daarom maken we gebruik van onderstaande tabel:
Klasse
Omvang
1
€ 0 - € 25.000
2
€ 25.000 - € 75.000
3
€ 75.000 - € 200.000
4
€ 200.000 - € 500.000
5
> € 500.000
Gekozen uitgangspunten voor inventarisatie van de risico’s Afspraken dienstverleningsovereenkomsten Met de deelnemers worden afspraken gemaakt over de dienstverlening en de informatievoorziening over en weer voor de taakuitoefening. Afwijkende situaties per deelnemer kunnen de efficiency-doelstellingen onder druk zetten of kunnen leiden tot te weinig werk per medewerker.
Hoe groot is de kans dat het risico zich voordoet?
Het is ook van belang de afspraken met de andere ’OD’s juridisch goed te verankeren. Het risico bestaat uit dat er meer uren noodzakelijk zijn om de taken uit te voeren waardoor minder vraag naar producten ontstaat dan verwacht. Door regelmatig overleg met de partners wordt de kans hierop risico verkleind. Het risico schatten we op € 50.000 (klasse 2) en de kans dat zich dit voordoet op 30% (klein).
Voor elk risico is een inschatting gemaakt van de kans dat zich een risico voordoet.
Taakuitvoering Hieronder verstaan we het risico van aansprakelijkheidsstelling bij de reguliere taakuitoefening. Hiervoor zijn de gebruikelijke aansprakelijk heidsverzekeringen gesloten. Het restrisico bestaat uit het betalen van schadevergoedingen waarbij het eigen risico voor de ODA blijft. We schatten de omvang op € 12.500 (klasse 1) en de kans dat zich dit voordoet op 10% (zeer klein).
42
Als beheersingsmaatregel stellen we hier tegenover het opstellen van een communicatieplan/protocol hoe te handelen bij calamiteiten, praktijksituaties simuleren, kwaliteitsborging producten en kennis blijven delen binnen omgevingsdiensten en met de partners. Het (rest)risico schatten we daarmee op nihil.
Rechtmatigheid Het niet voldoen aan de rechtmatigheidseisen kan leiden tot juridische procedures en claims. De ODA wordt geacht rechtmatig, d.w.z. overeen komstig wet- en regelgeving te handelen en moet daarin de opdracht gevers adviseren. Het onvoldoende rechtmatig functioneren doet afbreuk aan het imago en het vertrouwen in de ODA. Bovendien vormt het rechtmatigheidsaspect onderdeel van de interne controle. We schatten het (rest)risico op nihil.
Bezuinigingen bij de deelnemers Het risico is dat het rijk bezuinigt op provinciale- en gemeentelijke uitkeringen (Provinciefonds /Gemeentefonds) en/of dat de partner zelf bezuinigingsmaatregelen doorvoert. Voor de ODA bestaat het risico dat
Deelnemers treden uit de gemeenschappelijke regeling
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Mocht een van de deelnemers de keuze maken om uit de gemeen schappelijke regeling te treden, dan zal dit een groot (financieel) effect kunnen hebben op de ODA. We schatten de omvang op € 1.000.000 en de kans dat zicht dit voordoet op 10% (zeer klein).
Calamiteit bij bedrijf De ODA kan het verwijt krijgen niet goed te hebben gehandeld, nalatig te zijn geweest of onvoldoende te hebben gecommuniceerd tijdens of na een calamiteit. Ook is het mogelijk dat de ODA het verwijt krijgt dat ze vooraf (dus voordat de calamiteit plaats vond) niet goed heeft gehandeld. Het vertrouwen in de ODA bij opdrachtgevers en burgers neemt af; schadeclaims en negatieve pers. Voor financiële consequenties zie taakuitvoering.
provincie en gemeenten een deel van de rijks- of eigen bezuinigingen afwentelen op de ODA. In de eind 2016 vastgestelde verreken systematiek zijn onder meer afspraken gemaakt, hoe we met tekorten omgaan wanneer deze worden veroorzaakt door bezuinigingen bij de partner. Ondanks deze afspraken schatten we het risico op € 250.000 (klasse 4) en de kans dat het zich voordoet op 20% (klein), maar schatten we de kans wel iets hoger in dan voorgaande jaren vanwege het ravijnjaar.
Loon- en prijsontwikkelingen Voor 2025 is een nieuwe cao vastgesteld wat zal resulteren in loon stijgingen voor 2025 tot en met 2027: in totaal 6,7% plus 35 euro. De daadwerkelijke verhoging bleef hiermee binnen het gestelde risico. Het risico hebben we ingeschat op € 150.000 (klasse 3) en de kans dat het zich voordoet op 50% (gemiddeld).
43
Eigen risico voor werknemersverzekeringen De ODA is eigen risicodrager voor de ziektewet, WW en premie differentiatie voor WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeids gehandicapten). De ODA betaalt het eigen risico en de premie differentiatie indien een medewerker ziek, verplicht uit dienst gaat of in de WGA komt. We schatten het risico op € 50.000 (klasse 2) en de kans dat zich dit voordoet op 50% (gemiddeld).
Het plafond wordt aangepast voor taakmutaties (zoals decentralisaties) die gepaard gaan met onttrekkingen of toevoegingen aan het BCF. Als het plafond wordt overschreden, komt het verschil ten laste van het gemeentefonds. Het risico is dat de gemeenten deze overschrijding (deels) gaan afwentelen op de ODA en daardoor minder producten gaan afnemen. Vooralsnog schatten we dit risico op nihil.
Ziekteverzuim
Vennootschapsbelastingplicht
De ODA werkt met een norm aan productie uren van 1.350. Omgerekend is dit 72% naar beschikbare uren. Indien het ziekteverzuim te hoog is, denk bijvoorbeeld aan de medewerkers die werkzaam zijn binnen het primair proces, zet dat de productieve norm onder druk en daardoor de opbrengsten. We schatten het risico op € 70.000 (klasse 2) en de kans dat dit zich voordoet op 50% (gemiddeld). Het ziekteverzuim van de ODA over 2025 bedraagt 7,9%. Dit ligt boven het landelijk gemiddelde voor openbaar bestuur en overheidsdiensten (circa 5,0%; bron CBS). Wel stellen we vast dat het ziektepercentage vooral zichtbaar is in het primair proces.
Met ingang van 1 januari 2016 worden ook de lokale overheden belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. Dit geldt in beginsel ook voor de gemeenschappelijke regelingen zoals de ODA. In 2016 zijn door de Omgevingsdiensten afspraken gemaakt met de Belastingdienst. De inschatting is dat de kans dat ODA vennootschapsbelasting moet betalen zeer klein is.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Werkkostenregeling Op 1 januari 2015 is de werkkostenregeling in werking getreden. Deze regeling begrenst het maximaal te besteden bedrag aan onbelaste vergoedingen en verstrekkingen voor de werknemers. Boven de vrije ruimte is loonbelasting in de vorm van een eindheffing van 80% verschuldigd. Deze regeling kan financiële gevolgen hebben voor de loonkosten. We gaan daar vooralsnog niet van uit. We schatten het risico in op € 12.500 (klasse 1) en de kans dat zich dit voordoet op 30% (gemiddeld).
BTW Het plafond van het BTW-compensatiefonds (BCF) is per 2015 gekoppeld aan de accrespercentages zoals deze volgen uit de normeringssystematiek voor het gemeentefonds.
Productenboek Het risico is dat de gehanteerde normen in het productenboek afwijken af van de werkelijkheid waardoor de kosten per product hoger of lager zijn dan vooraf verwacht. Het is zaak de normen regelmatig te toetsen en bij te stellen waar nodig. In 2019 had de ODA een behoorlijk tekort. In 2020 hebben we een tijdschrijfanalyse uitgevoerd. Aan de hand hiervan bleek dat de productvergoeding voor specialistische ondersteuning onvoldoende kostendekkend was en zijn daarop de normen aangepast. We schatten het risico van onvoldoende dekking op € 50.000 (klasse 2) en de kans dat zich dit voordoet op 30% (klein).
Automatisering Het risico is productieverlies door uitval en reparatie van de verschillende systemen waardoor meer uren noodzakelijk zijn om de taken te verrichten dan waarmee rekening is gehouden. We schatten het risico op € 12.500 (klasse 1) en de kans dat zich dit voordoet op 50% (gemiddeld).
44
Het beleid van onze partners kan leiden tot meer of minder vraag naar producten, incidenteel maar wellicht ook structureel. Het zal niet altijd vanzelfsprekend zijn dat de vraag naar de (soort) producten overeen komt met de beschikbare capaciteit. We zullen daarop tijdig moeten inspelen. De strategische personeelsplanning die regelmatig bijgesteld wordt, kan ons daarbij uitstekend van dienst zijn. We schatten het risico op € 50.000 (klasse 2) en de kans dat zich dit voordoet op 30% (klein).
Gelders Stelsel Er is een verbeterplan opgesteld op basis van de uitgevoerde evaluatie van het Gelders Stelsel. De mogelijke maatregelen zijn niet op geld doorgerekend. Mogelijk kunnen een aantal maatregelen leiden tot extra kosten voor de ODA. We schatten het risico op € 12.500 en de kans dat zich dit voordoet op 70% (groot).
Datalekken Iedereen heeft recht op eerbiediging en bescherming van zijn persoonlijke levenssfeer en een zorgvuldige omgang met zijn
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Aanbestedingen Het risico is dat aanbestedingen niet worden uitgevoerd volgens vastgesteld (Europese en ODA) inkoop- en aanbestedingsbeleid waardoor financiële middelen zijn benodigd voor rechtszaken en de consequenties van deze rechtszaken. We schatten het risico op € 137.500 (klasse 3) en de kans dat zich dit voordoet op 10% (klein).
Outputmodel (medewerkers) Het outputmodel vanaf 2017 vergt een geheel andere strategie in de bedrijfsvoering dan we tot dusverre gewoon zijn. De ODA wordt tot op zekere hoogte afhankelijk van de vraag van onze klanten (lees: de partners). Ook voor de medewerkers betekent dit een omslag. We zullen hiermee ervaring moeten opdoen.
persoonsgegevens. De regels hiervoor zijn vastgelegd in de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp). Hierin staat dat persoonsgegevens moeten worden beveiligd tegen verlies en tegen onrechtmatige verwerking. Een datalek moet worden gemeld aan de Autoriteit Persoonsgegevens als het leidt tot een aanzienlijke kans op ernstige nadelige gevolgen voor de bescherming van persoonsgegevens, of als het ernstige nadelige gevolgen heeft voor de bescherming van persoonsgegevens. Het datalek moet daarnaast ook worden gemeld aan de betrokkene indien het waarschijnlijk ongunstige gevolgen zal hebben voor diens persoonlijke levenssfeer. Bij overtreding van de meldplicht datalekken uit de Wbp kan de Autoriteit Persoonsgegevens een bestuurlijke boete opleggen. We schatten het risico op € 150.000 (klasse 3) en de kans dat zich dit voordoet op 20% (klein). Dit risico zien we wel als een stijgende risico over de aankomende jaren. Vandaar de aanpassing t.o.v. jaar.
45
We zijn als organisatie steeds meer aan het bewegen naar een data gedreven organisatie, wat de kans op datalekken vergroot. We zijn als organisatie kritisch op onze manier van werken en met een data beveiligingsbeleid bezig.
Financieel effect van deze risico’s We willen het totale financiële effect van deze risico’s weten. Dit hebben we nodig om vast te stellen of onze financiële buffer voldoende is. In de volgende tabel wordt het financieel effect berekend.
Risico’s
Geschatte omvang
Geschatte kans in %
Financieel effect van de risico’s
Afspraken dienstverleningsovereenkomsten
€ 50.000
30%
€ 15.000
Taakuitvoering
€ 12.500
10%
€ 1.250
€ 1.000.000
10%
€ 100.000
Calamiteit bij bedrijf
nihil
0
€0
Rechtmatigheid
nihil
0
€0
Bezuinigingen bij de deelnemers
€ 250.000
20%
€ 50.000
Loon- en prijsontwikkelingen
€ 150.000
50%
€ 75.000
Eigen risico voor werknemersverzekeringen
€ 50.000
50%
€ 25.000
Ziekteverzuim
€ 70.000
50%
€ 35.000
Werkkostenregeling
€ 12.500
30%
€ 3.750
Uitreden deelnemer GR
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
BTW Vennootschapsbelastingplicht
nihil
Niet alle risico’s komen tegelijk voor. Ook zijn de gevolgen van de risico’s niet altijd maximaal. Het geld dat nodig is om de risico’s op te kunnen vangen is daarom minder dan alle risico’s bij elkaar opgeteld. Een praktische methode om het effect te berekenen is het maximale risico te vermenigvuldigen met de kans dat het risico zich voordoet. We noemen dit het kwantificeren van de risico’s. In de tabel kwantificering risico’s zijn de eerder genoemde risico’s gekwantificeerd. In de becijfering is rekening gehouden met de kans dat een risico zich voordoet. Het gaat dan om de individuele risico’s en de kans dat dit (individuele) risico zich periodiek voordoet. De kans dat alle risico’s zich op enig moment tegelijkertijd voordoen is o.i. aanzienlijk lager. Daartoe hanteren we een dempingfactor van 0,5. Het totaal van de financiële risico’s komt daardoor op € 196.875.
Weerstandsvermogen Zoals hierboven becijferd, hebben we de benodigde weerstands capaciteit bepaald op € 196.875. De beschikbare weerstandscapaciteit is € 197.000. (Per 31-12-2025 is € 118.000 van de Algemene Reserve vrij besteedbaar + het in de begroting 2025 beschikbare bedrag voor onvoorzien van € 79.000). Gebruiken we de formule en waarderingstabel (zie hiervoor) dan ziet dit er als volgt uit:
€0 €0
Beschikbare weerstandscapaciteit
Productenboek
€ 50.000
30%
€ 15.000
Ratio weerstandsvermogen = ----------------------------------------
Automatisering
€ 12.500
50%
€ 6.250
Benodigde weerstandscapaciteit
Aanbestedingen
€ 137.500
10%
€ 13.750
Outputmodel
€ 50.000
30%
€ 15.000
In bedragen: € 197.000 / € 196.875 = 1,0
Gelders Stelsel
€ 12.500
70%
€ 8.750
Waarderingscijfer: C Betekenis: Voldoende
Omgevingswet Datalekken Totaal
nihil
€0
0%
€0
€ 150.000
20%
€ 30.000 € 393.750
Uit de analyse blijkt dat het weerstandsvermogen op basis van de berekening die voor ligt voldoende is.
46
Kengetallen en ratio’s Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten dient een aantal financiële kengetallen in de jaarrekening te worden opgenomen. Deze kengetallen dienen om een beter inzicht te bieden in de financiële positie van de ODA.Het overzicht bevat de volgende kengetallen.
Verlooptabel Kengetallen en ratio’s in procenten Jaarverslag 2025 Kengetallen in %
Verloop van de kengetallen Jaarrekening
Begroting
Jaarrekening
2024
2025
2025
1a. Netto schuldquote
-7
-3
-1
1b. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
-7
-3
-1
2.
Solvabiliteitsratio
21
21
-9
3.
Structurele exploitatieruimte
0
0
0
4.
Grondexploitatie
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
5.
Belastingcapaciteit
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
De netto schuld quote en de netto schuld quote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen geven inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuld quote is in balans; we hebben net zoveel uitzettingen dan schulden. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de ODA in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Het percentage is in 2025 negatief en slechter dan in 2024 en dit hangt samen met het negatief resultaat van 2025 en de vooruit gefactureerde voorschotten 1e termijn 2026. Dit wordt in 2026 gelijkgetrokken.Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt het onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. De meeste verschillen zijn van incidentele aard. Zie hiertoe het overzicht van de incidentele baten en lasten als onderdeel van de jaarrekening.
47
Financiering De wet Financiering decentrale overheden (FIDO) verplicht gemeen schappelijke regelingen richtlijnen vast te stellen voor het beheer van de geldstromen en de risico’s die daaraan zijn verbonden. Hiervoor heeft het algemeen bestuur op 15 december 2016 een geactualiseerd treasurystatuut vastgesteld. De wijzigingen betreffen onder meer het opnemen van het in 2014 ingevoerde schatkistbankieren en het schrappen van bepalingen die voor de ODA niet van toepassing zijn. Qua vormgeving is overgestapt van een beschrijvend statuut naar een artikelsgewijs opgebouwd treasurystatuut.
Treasuryfunctie De wet Financiering decentrale overheden (FIDO) verplicht de gemeenschappelijke regeling richtlijnen vast te stellen voor het beheer van de geldstromen en de risico’s die daaraan zijn verbonden. De treasuryfunctie maakt onderdeel uit van de ondersteunende financiële diensten die de gemeente Berkelland voor de Omgevingsdienst Achterhoek verricht.
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Kasgeldlimiet
Wel moet geconstateerd worden, dat bij een behoorlijke toename van activiteiten zoals in het jaar 2018, er een financieringsprobleem kan ontstaan omdat er pas aan het einde van het jaar wordt afgerekend met de partners. In dat geval zal de ODA actie ondernemen om het financieringsprobleem op te pakken.
Drempelbedrag kasgeldlimiet De kasgeldlimiet zorgt ervoor dat er niet te veel kortlopende leningen worden aangetrokken. De gemiddelde netto-vlottende schuld per kwartaal van een openbaar lichaam mag de kasgeldlimiet niet over schrijden. In 2025 is er in geen enkel kwartaal sprake geweest van een overschrijding.
De ruimte onder de limiet was voor: 1e kwartaal 2025
€ 2.362.000
2e kwartaal 2025
€ 3.143.000
3e kwartaal 2025
€ 2.588.000
4e kwartaal 2025
€ 2.571.000
De kasgeldlimiet geeft aan in welke mate in de financiering van investeringen mag worden voorzien in de vorm van kortlopende middelen. De kasgeldlimiet voor een GR volgens de Wet FIDO bedraagt 8,2% van het totaal van de primitieve begroting, voor 2025 is dit € 11.123.000. De kasgeldlimiet bedraagt dan € 912.086. Tot nu toe heeft de ODA nog niet hoeven lenen. Aan de hand van de tijdige bevoorschotting worden de lopende activiteiten gefinancierd en is externe financiering niet nodig.
48
Onderhoud kapitaalgoederen Kapitaalgoederen zijn aankopen die een meerjarig gebruik dienen en die we meestal aanduiden als investeringen. Artikel 3 van de financiële verordening bepaalt dat nieuwe investeringen in de begroting moeten worden vermeld.
Overigens bepaalt de financiële verordening (artikel 6) dat materiële vaste activa met economische waarde annuïtair worden afgeschreven. In 2024 zijn er geen investeringen in kapitaalgoederen gedaan.
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Mocht de Omgevingsdienst Achterhoek met investeringen worden geconfronteerd dan hanteren we de volgende afschrijvingstermijnen. Voor investeringen hanteren we de volgende afschrijvingstermijnen. • hardware 3 jaar • software 5 jaar • dienstvervoermiddelen 7 jaar
49
Uitstel overname van het archief
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
De ODA was voornemens om per 2025 te beginnen met het over nemen van de archieftaken van onze gemeenten. Omdat de ODA gaat fuseren met de omgevingsdienst Veluwe, stellen we dit uit en wordt dit verder in het fusietraject meegenomen.
50
Wet open overheid (Woo) De Wet open overheid (Woo) is sinds 1 mei 2022 in werking en vervangt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Tevens is de Wet elektronische publicaties van kracht, gericht op digitale toegankelijkheid van overheidsinformatie. De ODA is gestart met de implementatie van de Woo en de Wet elektronische publicaties in de organisatie en de werkprocessen. Dit betreft onder meer de inrichting van informatiebeheer en publicatieprocessen. Daarnaast vindt afstemming plaats met de deelnemers over de mate van actieve openbaarmaking van documenten. De uitwerking hiervan is nog in ontwikkeling. Ook wordt gewerkt aan een verdere ontwikkeling naar datagedreven en
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
informatiegestuurd werken, waarbij de informatiebehoefte vanuit de Omgevingswet en de Woo in beeld wordt gebracht. Concrete keuzes over actieve openbaarmaking en de omvang van te publiceren documenten zijn nog niet definitief vastgesteld en worden in samenwerking met de deelnemers nader uitgewerkt. Hierdoor kan nog geen kwantitatieve inschatting worden gegeven. De voorgenomen overdracht van archieftaken wordt in samenhang bezien met de beoogde samenwerking/fusie met de Omgevingsdienst Veluwe. Besluitvorming hierover vindt nog plaats.
51
ODA | jaarverslag en jaarrekenig 2025
Jaarrekening 2025 Balans per 31 december 2025 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Toelichting op de balans WNT-verantwoording Overzicht van baten en lasten Toelichting op overzicht van baten en lasten
52
Balans per 31 december 2025 ACTIVA (bedragen x € 1.000) Ultimo 2024
Ultimo 2025
Vaste activa Financiële activa - Overige uitzettingen met een rentetypische looptijd van één jaar of langer
2
2
Totaal vaste activa
2
Vlottende activa
2
Voorraden - Onderhanden werk
0
0
0
0
Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar - Vorderingen op openbare lichamen - Rekening courant verhouding met het Rijk
1.694
2.832
579
3.322
2.273
6.154
Liquide middelen - Banksaldi
5
5
5 5 ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Overige vlottende activa - Overige vorderingen
37
- De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voor financiering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel - Vooruitbetaalde bedragen
125
14
125
51
Totaal vlottende activa 2.403 6.210 Totaal activa 2.405 6.212
53
Balans per 31 december 2025 PASSIVA (bedragen x € 1.000)
Ultimo 2024
Ultimo 2025
Vaste passiva Eigen vermogen: - Algemene reserve
12.165 118
- Bestemmingsreserve
448
- Gerealiseerd resultaat
-97
Voorzieningen
279 590
Totaal vaste passiva
-687
795 21
Vlottende passiva
Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar: - Banksaldi - Crediteuren
410 295
- Overige schulden
Overlopende passiva - De van Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die 6 4.218
dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren - Nog te betalen bedragen
1.194 1.678
Totaal vlottende passiva
1.610
6.191
Totaal activa
2.405
6.212
Aan natuurlijke of rechtspersonen verstrekte borg- en of garantiestellingen
0
0
54
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Deze jaarrekening is samengesteld met inachtneming van de voor schriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft.
Balans Activa
Passiva
De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden plaats op basis van historische kosten. Tenzij anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen de nominale waarden. De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico´s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden als last genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben.
Vaste activa
Vaste passiva
Financiële activa Waarborgsommen Betreffen betaalde waarborgsommen voor geleasede dienstauto’s. Vlottende activa
Voorzieningen De voorziening harmonisatietoelagen betreft een voorziening voor verplichtingen samenhangend met rechten van voormalig provinciale medewerkers. De voorziening is gevormd ter hoogte van verkregen gelden die voor de medewerkers wordt aangewend.
Voorraden Het onderhanden werk is gewaardeerd tegen reeds
Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de
Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming te weten vier jaar.
gemaakte uren maal het geldende uurtarief.
nominale waarde.
Overige vlottende activa De overige vlottende activa worden gewaardeerd tegen nominale waarde.
Overlopende passiva Deze passiva worden tegen de nominale waarde opgenomen.
Resultaatbepaling
De exploitatielasten van de Omgevingsdienst Achterhoek bestaan hoofdzakelijk uit bedrijfsvoeringskosten. Er is geen sprake van een rechtstreeks risico voor de Omgevingsdienst omdat de deelnemers in de Gemeenschappelijke Regeling uiteindelijk garant staan voor de bijdragen aan de ODA. De verdeling van de kosten vindt plaats op basis van de in de begroting 2025 afgesproken verdeelsleutel: De (verwachte) afname van de partners per programma.
55
Toelichting op de balans Activa
Vlottende activa
Vaste activa Voorraden Financiële activa Overige uitzettingen met een rentetypische looptijd van één jaar of langer (€ 2.000) Het betreft hier betaalde waarborgsommen in het kader van lease van bedrijfsauto’s.
Onderhanden werk (€ 0) Aangezien de onderhanden werk positie per jaareinde is verrekend met de deelnemers, maakt de “onderhanden werk positie” in 2025 onderdeel uit van de nog te ontvangen deelnemersbijdragen en is derhalve verantwoord onder de verantwoord onder de vorderingen op openbare lichamen. Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Vorderingen op openbare lichamen (€ 2.832.000)
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Het betreft vorderingen op enkele deelnemende gemeenten van de gemeenschappelijke regeling, op andere omgevingsdiensten, de Provincie en de belastingdienst. Rekening courant verhouding met het Rijk (€ 3.322.000) Saldo tegoed op het Ministerie van Financiën in het kader van schatkistbankieren van € 3.322.000.
Liquide middelen Banksaldi (€ 5.000) Het banksaldo van de lopende rekening bij de BNG per 31 december 2025.
56
Drempelbedrag schatkistbankieren Van de verplichting om overtollige middelen bij het rijk aan te houden is een bepaald “drempelbedrag” uitgezonderd. Dit drempelbedrag is voor de ODA € 1.000.000. Voor ieder kwartaal over 2025 dient te worden
toegelicht welk bedrag met inachtneming van het drempelbedrag door de ODA buiten ’s Rijks schatkist is aangehouden. De ODA is in 2025 elk kwartaal onder het drempelbedrag gebleven. Hieronder wordt de specificatie per kwartaal weergegeven.
Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren (bedragen x € 1000) (1)
Drempelbedrag
Verslagjaar 1.000
1.000
1.000
Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3 Kwartaal 4
1.000
(2)
Kwartaalcijfer op dagbasis
buiten ’s Rijks schatkist
aangehouden middelen
64
41
59
47
(3a) = (1) > (2)
Ruimte onder het drempelbedrag
936
959
941
953
(3b) = (2) > (1)
Overschrijding van het drempelbedrag
0
0
0
0
1.000
1.000
1.000
Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
5.777
3.691
5.430
4.330
(1) Berekening drempelbedrag
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Verslagjaar
(4a)
Begrotingstotaal verslagjaar
11.123
(4b)
Het deel van het begrotingstotaal dat
11.123
kleiner of gelijk is aan € 500 miljoen
(4c)
Het deel van het begrotingstotaal dat de
€ 500 miljoen te boven gaat
Minimumbedrag
Drempelbedrag
1.000
(2) Berekening kwartaalcijfer op dagbasis buiten ’s Rijks schatkist aangehouden middelen (5a)
Som van de per dag buiten ’s Rijks schatkist
aangehouden middelen (negatieve bedragen
tellen als nihil)
(5b)
Dagen in het kwartaal
90
91
92
92
(2) - (5a) / (5b)
Kwartaalcijfer op dagbasis buiten
64
41
59
47
’s Rijks schatkist aangehouden middelen
57
Overige vlottende activa Overige vorderingen (€ 37.000) Per 31 december 2025 zijn er, buiten de vorderingen op openbare lichamen, 5 vorderingen op leveranciers van ons. De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel (€ 0) Per 31 december 2025 staan er geen voorschotbedragen open.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Vooruitbetaalde bedragen (€ 14.000) In 2025 zijn licenties betaald, die betrekking hebben op het dienstjaar 2026. De lasten worden in 2026 in de exploitatie verantwoord.
58
Passiva Vaste passiva Eigen vermogen Algemene reserve (€ 118.000) Bestemmingsreserve (€ 0)
Omschrijving
Saldo 1-1-2025
Bestemmings- Toevoegingen Onttrekingen resultaat 2024
Algemene reserve
164.781
-46.710
Gerealiseerd resultaat
-96.710
96.710
0
Bestemmingsreserve Omgevingswet
50.000
-50.000
0
Bestemmingsreserve Huisvesting
398.000
0
398.000
0
Totaal
516.071
0
0
398.000
118.071
Saldo 1-1-2025
Toevoegingen
Vrijgevallen
Aanwendingen
Saldo 31-12-2025
0
0 0
Saldo 31-12-2025 118.071
Toelichting Algemene reserve (€ 118.000) Het saldo van de algemene reserve bedroeg per 1 januari 2025 afgerond € 165.000. Ter dekking van het nadelig resultaat van 2024 is € 47.000 onttrokken aan de reserve. Hierdoor is de reserve nu
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
€ 118.000. Bestemmingsreserve (€ 0) Ter dekking van het nadelig resultaat van 2024 is € 50.000 onttrokken aan de bestemmingsreserve Omgevingswet. Hierdoor staat deze reserve nu € 0. Voor de nieuwe huisvesting in Doetinchem zijn in 2025 kosten gemaakt. De hiervoor gereserveerde middelen van € 398.000 zijn aangewend.
Voorzieningen Verloop van de voorzieningen: Omschrijving Voorziening harmonisatietoelagen
5.719
5.719
0
Voorziening verlof
5.402
118.067
123.469
Voorziening spaarverlof
267.891
198.557
466.448
Totaal
279.012
316.624
589.917
5.719
0
Gerealiseerd resultaat ( € -687.000) Het nadelig exploitatieresultaat over 2025 is € 687.000.
59
Toelichting
Vlottende passiva
De provincie heeft in 2014 enkele rechtspositionele verplichtingen, waaronder de harmonisatietoelagen, voor voormalige provinciale medewerkers die zijn overgegaan naar de ODA afgekocht. In 2025 is het laatste deel van bijna € 6.000 vrijgevallen. De voorziening kan hiermee vervallen.
Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
Medewerkers kunnen uren afzonderen voor pensioen. Hiervoor is een voorziening verlof gevormd van afgerond € 123.000.
Crediteuren (€ 295.000) De belangrijkste crediteuren per 31 december 2025: Omschrijving Sweco, project omgevingswet
Bedrag € 49.000
Gemeente Berkelland, financiële adm. + implementatie salarisadm. € 44.000
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Vanaf 2022 kunnen medewerkers vakantie-uren sparen. Aangezien erbij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw en daarmee ook onvoorspelbare afbouw kennen, is hier een voorziening voor gevormd. Per 31 december 2025 is hiervoor € 466.000 afgezonderd.
Omgevingsdienst Nederland, diverse cursussen
€ 37.000
ODRA, complexe handhaving
€ 22.000
Diverse kleine(re) crediteuren
€ 143.000
Totaal
€ 295.000
60
De van Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkering met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren (€ 4.218.000). Het gaat hierbij om de volgende voorschotbedragen: Omschrijving
Saldo
Toevoegingen
Aanwendingen
1-1-2025
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat,
5.996
247.068
Niet uit de balans blijkende verplichtingen De gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Achterhoek heeft een huurverplichting voortvloeiend uit een meerjarig huurcontract eindigend op 30 april 2035 met een optie tot 5 jaarlijkse verlenging. De huur wordt jaarlijks geïndexeerd. De huurlasten voor 2026 zullen € 142.500 bedragen. De daarbij behorende servicekosten bedragen jaarlijks € 42.210.
Saldo 31-12-2025
247.068
5.996
4.212.075
4.212.075
4.459.143
4.218.071
IB programma VTH E93 Deelnemende gemeenten ODA,
0
voorschot dienstverlening 2026 Totaal
5.996
247.068
Nog te betalen bedragen (€ 1.678.000)
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Omschrijving
Bedrag
Belastingdienst, Omzetbelasting 2025
€ 885.000
Belastingdienst, afdracht loonheffing 2025
€ 632.000
Gemeente Oost Gelre, afrekening 2025
€
95.000
Cauberg, dienstverlening 2025
€
56.000
Diverse kleinere bedragen nog te betalen
€
10.000
Totaal
€ 1.678.000
61
WNT-verantwoording 2025 Gegevens 2025 bedragen x € 1 De WNT is van toepassing op Omgevingsdienst Achterhoek. Het voor de Omgevingsdienst Achterhoek toepasselijke bezoldigingsmaximum is in 2025 € 246.000,00. Dit betreft het algemeen WNT-bezoldigings maximum.
P.G.M. van Oosterbosch
Functiegegevens
Directeur
Aanvang en einde functievervulling in 2025
01-01 t/m 13-07
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in ft)
0,89
Dienstbetrekking?
ja
Bezoldiging
1. Bezoldiging topfunctionarissen 1a. Leidinggevende topfunctionarissen met dienstbetrekking en leidinggevende topfunctionarissen zonder dienstbetrekking vanaf de 13e maand van de functievervulling.
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
60.642,75
Beloningen betaalbaar op termijn
9.815,00
Subtotaal
70.457,75
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
116.368,11
-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag
Leidinggevende topfunctionarissen met dienstbetrekking en leidinggevende topfunctionarissen zonder dienstbetrekking vanaf de 13e maand van de functievervulling inclusief degenen die op grond van hun voormalige functie nog 4 jaar als topfunctionaris worden aangemerkt.
Bezoldiging
N.v.t. 70.457,75
Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom
N.v.t.
de overschrijding al dan niet is toegestaan Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
Gegevens 2024 bedragen x € 1
N.v.t.
P.G.M. van Oosterbosch
Functiegegevens Aanvang en einde functievervulling in 2024
Directeur 01-01 t/m 31-12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in ft) Dienstbetrekking?
0,89 ja
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Bezoldiging Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
111.778,49
Beloningen betaalbaar op termijn
18.186,24
Subtotaal
129.964,73
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
207.370,00
-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag Bezoldiging Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom
N.v.t. 129.964,73 N.v.t.
62
de overschrijding al dan niet is toegestaan Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
N.v.t.
Gegevens 2025 J. Verstand
bedragen x € 1 Functiegegevens Aanvang en einde functievervulling in 2025
Directeur 01-07 t/m 31-12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in ft)
1
Dienstbetrekking?
ja
Bezoldiging Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
85.605,00
Beloningen betaalbaar op termijn
13.761,00
Subtotaal
99.366,00
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
123.000,00
-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag Bezoldiging Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom
N.v.t. 99.366,00 N.v.t.
de overschrijding al dan niet is toegestaan
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
N.v.t.
63
1b. Leidinggevende topfunctionarissen zonder dienstbetrekking in de periode kalendermaand 1 t/m 12
1g. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van € 2.100 of minder waarop de anticumulatiebepaling van toepassing is
Niet van toepassing.
Niet van toepassing.
1c. Toezichthoudende topfunctionarissen
2. Uitkeringen wegens beëindiging dienstverband aan topfunctionarissen
Niet van toepassing.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Niet van toepassing.
1d. Topfunctionarissen met een totale bezoldiging van € 2.100 of minder
3. Overige rapportageverplichtingen op grond van de WNT
Naam topfunctionaris
Functie
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met een dienstbetrekking die in 2025 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke drempelbedrag hebben ontvangen1.
J.H.A van Oostrum
DB/AB vz
M.A.J. Bennink
DB/AB
M. Eggink-Meuleman
DB/AB
H.J.M. Verschure
DB/AB
T.M.M. Kok
AB
Verantwoordelijkheid dagelijks bestuur
H.G. Bulten
AB
G.J.M. Nijland
AB
G.E. Visser
AB
G.J. Teselink
AB
W.J.P. Pelgrom
AB
D.E. Vreugdenhil
AB
De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties, blijken een drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het dagelijks bestuur toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruiken oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd.
1e. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van meer dan € 2.100
Rechtmatigheidsverantwoording
Niet van toepassing.
1f. Topfunctionaris met een totale bezoldiging van meer dan € 2.100 waarop de anticumulatiebepaling van toepassing is Niet van toepassing.
Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balans mutaties in overeenstemming zijn met door het algemeen bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en verordeningen van de ODA en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving.
64
Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door de algemeen bestuur op 17 januari 2025 vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de algemeen bestuur bepaald en bedraagt 2% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 290.682. Over- en onderschrijding van baten of onderschrijdingen van lasten/ investeringen zijn onrechtmatig als deze afwijkingen niet tijdig in de (bijgestelde) begroting zijn verwerkt. Onder tijdig wordt verstaan: afwijkingen van de (bijgestelde) begroting worden bij de jaarrekening gemeld en toegelicht. De grondslag voor deze verantwoording is de Kadernota Rechtmatigheid 2025 van de Commissie BBV van oktober 2025.
Bevinding Uit de rechtmatigheidsverantwoording blijkt dat in 2025 voor een bedrag van € 3.519.000 afwijkingen zijn geconstateerd in de rechtmatige totstandkoming van baten, lasten en balansmutaties. Dit bedrag overschrijdt de geldende verantwoordingsgrens van € 290.682. Het dagelijks bestuur stelt vast dat deze afwijkingen passen binnen de door het algemeen bestuur vastgestelde afspraken en daarom als acceptabel worden beoordeeld. Deze bestuurlijke lijn is tevens voortgezet in de voorliggende begrotingswijziging 2026. De bevindingen zijn daarom in de jaarrekening verantwoord en nader toegelicht. Begrotingscriterium (x € 1.000) 1A. Overschrijding lasten programma’s (of indien van toepassing een ander het bestuur
€ 3.519
vastgesteld autorisatieniveau) 1B. Overschrijding investeringsbudgetten (kredieten)
€0
2. Ongeautoriseerde reservemutaties p.s. veelal zijn dit ook getrouwe beeld fouten, die in de jaarstukken aangepast kunnen worden
€0
3. Overschrijding van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan het bestuur zijn gemeld (hangt af van de intern vastgelegde spelregels in bijvoorbeeld de financiële verordening art. 212 Gemeentewet over de planning & controlcyclus, budgetafwijkingen, budgetoverheveling etc.). Totaal begrotingsonrechtmatigheden
€0 € 3.519
4. Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden (van onderdeel 1 en 2) dat past binnen het ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
vooraf vastgestelde beleid en daarmee vooraf als acceptabel is geduid vermelden en verwijzen naar dit vooraf vastgestelde beleid. 5. 1) De afwijkingen (fouten en/of onduidelijkheden als gedefinieerd in de notitie
€ 3.519
Resterend saldo aan begrotingsonrechtmatigheden (inhoudelijk hier toelichten en in de paragraaf bedrijfsvoering)
rechtmatigheidsverantwoording) worden alleen in de rechtmatigheids
Voorwaardencriterium
verantwoording vermeld indien de door het algemeen bestuur gestelde
Inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed (inhoudelijk hier toelichten en in de
verantwoordingsgrens voor rechtmatigheid is overschreden. Op basis van
paragraaf bedrijfsvoering)
afspraken tussen het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur kunnen
M&O criterium
afwijkingen die lager zijn dan deze grens in de paragraaf bedrijfsvoering
Geen bevindingen
worden vermeld.
Totaal van onrechtmatigheden
€0
€
€ 3.519
65
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Het totaal van de onrechtmatigheden is € 3.519.000. Deze komen voort uit overschrijdingen binnen de lasten programma’s zowel op de lasten, alsmede op de baten. De toelichting op deze overschrijdingen kunt u terugvinden in de VIII paragraven (pagina 34).
Daarnaast is in de paragraaf bedrijfsvoering op basis van de Kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV en op basis van de afspraken met het algemeen bestuur aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. In deze paragraaf heeft het dagelijks bestuur ook beschreven welke actie hij onderneemt om vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen.
66
Overzicht van baten en lasten Baten en lasten per programma Overzicht van baten en lasten per taakveld (x € 1.000)
Begroting 2025
Realisatie 2025
Begroting realisatie
Taakveld
Baten
Lasten
Baten
Lasten
Saldo
Programma 1 Vergunningverlening
7.4 Milieubeheer
2.516
1.838
2.492
1.821
-7
Programma 2 Toezicht en handhaving
7.4 Milieubeheer
6.124
3.746
6.868
5.152
-662
Programma 3 Advies
7.4 Milieubeheer
2.398
1.657
3.757
1.645
1.371
Programma 4 Stelseltaken
7.4 Milieubeheer
80
379
0
380
-81
Programma 5 Projecten
7.4 Milieubeheer
5
0
731
225
502
Programmaplan
Overzichten 0.4 Overhead ondersteuning organisatie
Algemene dekkingsmiddelen
0.5 Treausury
0
Bedrag onvoorzien
0.8 Algemene baten en lasten
0
79
14.534
-687
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten normale bedrijfsvoering
11.123
3.424 79 11.123
Bijdrage deelnemers in het tekort 2024
13.847
5.311
Resultaat
11.123
11.123
-1.887
0
Toevoegingen en ontrekkingen aan de reserves
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
0
Overhead
13.847
14.534
0 -687
De baten en lasten over de programma’s zijn op directe wijze toegerekend aan de hand van de directe kosten en opbrengsten per productgroep. De baten en lasten zijn weergegeven aan de hand van het format dat met de Gelderse Omgevingsdiensten onderling is afgesproken. Voor de toelichting op de programma’s wordt verwezen naar de desbetreffende beleidshoofdstukken
67
Baten en lasten naar kosten categorieën
Omschrijving (x € 1.000)
2024
2025
2025
Realisatie
Begroting
Realisatie
Lasten 1
Personele kosten/Inhuur en diensten derden
10.071
8.869
11.105
2
Organisatiekosten
1.357
957
2.391
3
Organisatieontwikkeling en SPP
0
118
0
4
Bovenregionale taken
432
380
380
5
Organisatie ondersteuning
706
720
658
6
Algemene lasten
0
79
0
11.123
14.534
Totaal Lasten 12.566 Baten
21
Bijdragen van derden
1.069
85
731
25
Bijdragen deelnemers
11.400
11.038
13.116
11.123
13.847
0
-687
Totaal baten 12.469 Resultaat reguliere bedrijfsvoering
-97
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Verrekening resultaat 26
Verrekening met deelnemers rekeningsaldo
27
Bijdrage/Onttrekking algemene reserve Gerealiseerde resultaat
-97
0
0 -687
68
Toelichting overzicht van baten en lasten Lasten (€ 3.411.000 nadelig) Personeelskosten/inhuur en diensten derden (€ 2.236.000 nadelig) De personele kosten en inhuur diensten derden bestaan uit de kosten van eigen personeel en de capaciteit van derden die wordt ingehuurd. Deze inhuur betreft zowel detacheringen als gerichte dienstverlening door bureaus. De capaciteit van derden is de flexibele schil naast de eigen capaciteit van de ODA. Opbrengsten uit werkzaamheden van medewerkers van de ODA voor derden (zoals expertise ZZS voor ODNL) komen ten gunste van deze post.
Organisatieontwikkeling en SPP (€ 0) De kosten hangen samen met de ontwikkeling van de informatie voorziening van de gemeenschappelijke Omgevingsdiensten in het Gelders stelsel. De kosten hiervan zijn geboekt bij bovenregionale taken. Daarnaast zijn de kosten voor de ontwikkeling van ICT-voorzieningen, waaronder Power BI en dataontwikkeling, geboekt onder de organisatie kosten. Dit betekent dat er geen uitgaven zijn geboekt binnen de categorieën ontwikkeling en SPP.
De totale lasten vallen ruim € 2.236.000 hoger uit. Er zijn in de afgelopen jaren grote verschillen ontstaan tussen begroting en realisatie. In 2025 is door de ODA daarom voorgesteld om dit op te lossen via een begrotingswijziging. Mede door een mogelijke fusie is door het Algemeen Bestuur eerst gevraagd om de eerdergenoemde verkenning tot een mogelijke fusie uit te voeren. Daarbij is de begrotingswijziging 2025 uitgesteld naar 2026 en afgesproken om de hogere kosten op basis van werkelijke realisatie af te rekenen.
ODA | Jaarverslag en jaarrekening 2025
Organisatiekosten (€ 1.435.000 nadelig) De organisatiekosten zijn aanzienlijk hoger dan begroot. Het groot deel hiervan (€ 316.624) is toe te schrijven aan reserveringskosten voor verlofdagen. Daarnaast heeft de groei in FTE’s in 2025 geleid tot hogere uitgaven voor onder andere opleiding, reiskosten, overige personeels kosten en ICT. Ook zijn de huurkosten van het pand aan de Hanzepand in Doetinchem onder de organisatiekosten gekomen. Voorheen stond dit onder ondersteunende dienst (gemeente Bronckhorst).
69
Bovenregionale taken (€ 0)
Organisatie ondersteuning (€ 62.000 voordelig)
Bovenregionale taken
Realisatie
2024 (bedragen in € 1.000)
Begroot
Realisatie
2025
2025
Omschrijving
2024
2025
2025
Begroting
Realisatie
65
82
95
177
188
61
429
450
504
Realisatie (bedragen in € 1.000)
OD De Vallei - Kwaliteit en coordinatie
16
23
3
OD de Vallei Voorschot beheerskosten I GO+ 2025
12
38
Berkelland
OD de Vallei licenties Happynizr 2025