Bijlage 1 Jaarstukken 2021 - ter vaststelling.pdf
Tekst van het document
NEXTgarden heeft ook een eigen jaarverslag in het kader van het gesubsidieerde programma NEXTgarden.
Wat heeft het gekost? Tabel baten en lasten Per taakveld zijn de lasten (-) en baten (+) van de producten (afgerond op € 1.000) opgenomen. 3
Economie
3.1
Economische ontwikkeling
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief -790
-832
-698
60301 Samenwerkingsverbanden
-389
-454
-454
60302 Economische ontwikkeling
-401
-378
-244
-12.732
-3.302
-3.266
-12.732
-3.302
-3.266
3.2
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
60304 Industrieterreinen 3.3
Bedrijvenloketten bedrijfsregelingen
-173
-218
-218
60305 Bedrijvenloket
-130
-130
-130
60306 Straatmarkten
-43
-88
-88
-268
-336
-335
60307 Toerisme
-157
-189
-188
60308 Kermis
-83
-142
-142
60309 Economische promotie
-28
-5
-5
-13.963
-4.687
-4.517
88
40
88
40
0
15.788
3.327
3.327
15.788
3.327
3.327
3.4
Economische promotie
Totaal lasten 3.1
Economische ontwikkeling
60302 Economische ontwikkeling 3.2
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
60304 Industrieterreinen
26
3
Economie
3.3
Bedrijvenloketten bedrijfsregelingen
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief 17
20
20
60306 Straatmarkten
17
20
20
3.4
Economische promotie
158
214
214
60307 Toerisme
103
94
94
60308 Kermis
55
120
120
Totaal baten
16.051
3.601
3.561
Saldo baten en lasten
2.088
-1.087
-956
69803 Onttrekkingen reserves
978
920
0
69803 Toevoegingen reserves
-3.950
-846
0
-884
-1.013
-956
Saldo inclusief mutaties reserves
3.1 Economische ontwikkeling bedragen x € 1.000 Samenwerkingsverbanden In tegenstelling tot voorgaande jaren hebben we in 2021 relatief weinig gebruik kunnen maken van verschillende subsidies. Dat zien we terug in de verdeling van de kosten van het subsidiebureau over de 5 deelnemende gemeenten. De kosten worden namelijk verdeeld op basis van het subsidieresultaat. Deze kosten waren € 45.000 lager dan begroot. We hebben onderzocht waarom het subsidieresultaat in 2021 lager is, maar hebben daar geen eenduidige verklaring voor. Corona en vertraging in subsidiabele aanvragen wordt wel genoemd als oorzaak, maar onvoldoende bekendheid met subsidiemogelijkheden kunnen we niet uitsluiten. Daarom heeft het subsidiebureau inmiddels een toelichting gegeven op de resultaten voor 2021 en ons actief geïnformeerd over subsidiemogelijkheden voor 2022.
Voordeel 45
Nadeel
I/S I
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bij de bouwgrondexploitatie vindt budgetbeheer plaats op basis van exploitatiebegrotingen over meerdere jaren. Bij verschuiving in de jaarschijven worden de begrotingen daarom niet bijgesteld. Deze verschuivingen kunnen wel leiden tot verschillen ten opzichte van de begrote baten en lasten. Door de verrekening met de toe- of afname van de boekwaarde is er per saldo geen verschil. De hier in de jaarrekening opgenomen toelichting is daarom beperkt tot significante afwijkingen van de bouwgrondexploitaties die geen budgettair neutraal saldo hebben voor 2021. De voortgang van de bouwgrondexploitaties wordt toegelicht in de paragraaf Grondbeleid. bedragen x € 1.000 Agropark, Huissen In 2021 is een verplichte winstneming verwerkt. De winst komt ten gunste van de reserve grondexploitatie.
Voordeel 1.563
Nadeel
I/S I
27
bedragen x € 1.000 Pannenhuis II, Huissen De verkoop van de laatste kavel en de aanpassing van de looptijd leveren een rentevoordeel op. Als gevolg hiervan kan de getroffen verliesvoorziening vervallen. Het bedrag van € 105.000 vloeit terug naar de reserve grondexploitatie.
Voordeel 105
Nadeel
I/S I
Houtakker II, Bemmel Er is een verplichte winst genomen van € 1.100.000. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de reserve grondexploitatie.
1.100
I
Bergerden, Huissen Door uitgifte van een kavel kan de verliesvoorziening worden verlaagd. Het voordeel wordt toegevoegd aan de reserve grondexploitatie.
258
I
NEXTgarden Op 7 april 2017 is er door provincie Gelderland een subsidie toegekend van € 3 miljoen voor het programma NEXTgarden. De afspraken over de besteding van deze middelen zijn vastgelegd in de op 12 juni 2017 ondertekende samenwerkingsovereenkomst tussen provincie Gelderland en gemeente Lingewaard. In deze samenwerkingsovereenkomst zijn ook nadere financiële afspraken opgenomen: gemeente en provincie spannen zich in om aanvullend de resterende middelen uit de eerste fase herstructurering glastuinbouw Huissen-Angeren beschikbaar te stellen. Dit is een bedrag van € 1.781.985 aan provinciale middelen en € 700.000 aan gemeentelijke middelen. De gemeenteraad van Lingewaard heeft deze middelen bij besluit van 9 november 2017 toegekend. De provincie heeft middels de aangepaste beschikking van 13 december 2018 laten weten de middelen beschikbaar te stellen. In 2020 hebben gemeente en provincie besloten de samenwerkingsovereenkomst te verlengen met een jaar. Ook de beschikking is hierop aangepast. Voor de uitvoering van het programma NEXTgarden is hiermee in de periode 2017 – 2022 een totaal budget van (afgerond) € 5,5 miljoen beschikbaar. In 2021 is de beschikking op ons verzoek nogmaals aangepast zodat in 2022 nog twee projecten kunnen worden afgerond: doortrekken warmtenet en de realisatie van de fietsverbinding Hortensialaan-Nieuwediep.
In 2021 is € 949.303 van de € 5,5 miljoen besteed aan het programma NEXTgarden. Hiermee is binnen het budget voor 2021 gebleven. Het restantbudget voor NEXTgarden in 2022 bedraagt € 962.213. 3.4 Economische promotie bedragen x € 1.000 Kermissen Vanwege COVID-19 konden de kermissen niet plaatsvinden. Uitzondering was de kermis in Huissen. Naast de gemiste inkomsten staan natuurlijk ook lagere uitgaven.
Voordeel 59
Nadeel 65
I/S I
28
Mutaties in de reserves bedragen x € 1.000 Na actualisatie van de grondexploitaties blijkt dat de resultaten bij de complexen Pannenhuis II en Bergerden positiever uitvallen. De verliesvoorziening Pannenhuis II is opgeheven waardoor een bedrag van € 105.000 toegevoegd kan worden aan de reserve grondexploitatie. Voor complex Bergerden is de voorziening met € 257.700 verlaagd en dit bedrag is ook toegevoegd aan de reserve grondexploitatie. Beide bedragen waren niet begroot. Gelijksoortige voordelen zijn behaald op taakveld 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur.
Voordeel
Voor de grondexploitaties Agropark II en Houtakker II is op basis van de positieve realisatie een tussentijdse winst genomen van respectievelijk € 1.563.000 en € 1.115.000. Bovendien is voor Pannenhuis II een tussentijdse winst genomen van € 64.000. De winsten zijn toegevoegd aan de reserve grondexploitatie. Gelijksoortige voordelen zijn behaald op taakveld 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur. Er is bijna € 72.000 onttrokken aan de reserve NEXTgarden voor dekking van de uitgaven. De onttrekking was niet begroot.
Nadeel 363
I/S I
2.742
I
72
I
Beleidsnota's
Economisch beleidsplan (2016) (actualisatie met uitvoeringsagenda in 2021, vaststelling in 2022) Nota toerisme en recreatie Lingewaard en Overbetuwe 2016 - 2022 Demografische ontwikkelingen (2019) Strategische visie NEXTgarden (2021) Gebiedsvisie NEXTgarden (2021)
29
Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling recreatieschap Overbetuwe / recreatiemaatschappij Uiterwaarde Voortgang Heeft de VP haar aandeel in de Ja programmabegroting gerealiseerd? Heeft zij dit binnen de financiële Ja kaders gedaan? Heeft de VP haar eigen doelstellingen Ja in 2021 gerealiseerd? Heeft de VP haar doelstellingen Ja binnen haar eigen financiële kaders gerealiseerd? Ontwikkelingen Welke relevante ontwikkelingen Geen hebben zich in 2021 voorgedaan? Wat heeft dit voor (financiële) Geen gevolgen in 2021 gehad? Heeft dit (financiële) gevolgen voor Nee de toekomst?
30
4. Onderwijs Onder het programma onderwijs vallen taken op het gebied van kinderopvang, peuterspeelzalen, basisonderwijs, bewegingsonderwijs, onderwijshuisvesting, voor- en vroegschoolse educatie, onderwijsachterstandenbeleid, passend onderwijs, leerplicht, leerlingenvervoer en volwasseneneducatie.
Wat hebben we bereikt? Doel 1: Kinderen en jongeren ontwikkelen zich veilig en prettig gedurende hun schoolperiode. Er is een netwerk van ketenpartners dat zorgt voor goede preventie en dat actief inspringt als dat nodig is. We intensiveerden samen met de coalitie Opgroeien en Opvoeden in 2021 de samenwerking tussen kinderopvang, scholen en gemeente. Zodat we de kinderen in een kwetsbare thuissituatie beter in beeld kregen en preventief/actief konden handelen waar nodig. Doel 2: Goede gebouwen voor scholen die voldoen aan de huisvestingseisen. We hebben in het kader van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) verder uitvoering gegeven aan de 4 benoemde projecten (OBC Bemmel, IKC Het Sterrenbos, IKC De Vonkenmorgen en IKC De Doornick). Doel 3: 99,1% van de leerlingen tot 23 jaar behaalt een startkwalificatie en maximaal 4,9 leerlingen per 1.000 inwoners zijn ongeoorloofd afwezig. Dit ten opzichte van 2019. In schooljaar 2019-2020 behaalde 98,2% een startkwalificatie. Het relatieve verzuim voor schooljaar 2018-2019 (laatst bekende cijfer) was 12. Doel 4: Instroom in specialistische dyslexiezorg beperken. We hebben de regionale afspraken voor dyslexie aangescherpt om de instroom in dyslexiezorg te normaliseren. Hiermee hebben we de instroom in specialistische dyslexiezorg beperkt.
Doel 5: Het taboe rondom laaggeletterdheid doorbreken, bewustwording creëren en het aantal laaggeletterden verminderen. We werkten aan het verkleinen van het taboe rondom laaggeletterden door te investeren in laaggeletterdheid, bijvoorbeeld tijdens de nationale voorleesdagen. Indicatoren Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Absoluut verzuim
Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school, per 1.000 leerlingen van 5-18 jaar. Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 inwoners van 5-18 jaar.
Relatief verzuim
Verwacht resultaat 0
Behaald resultaat 0*
4,9
12**
31
Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie
Verwacht resultaat 0,9
Behaald resultaat 1,4*
Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat (VSV'ers). *cijfer 2020 (onbekend is wanneer de cijfers van 2021 opgenomen worden in het dashboard onderwijs) **cijfer 2019 (onbekend is wanneer het cijfer van 2021 opgenomen wordt in het dashboard onderwijs). Ter vergelijking: 2015 (17), 2016 (7), 2017 (6), 2018 (13)
Wat hebben we gedaan? Basisonderwijs en kinderopvang (doel 1 en 4) De versterking in de samenwerking met onze partners draagt bij aan de integrale ondersteuningsstructuur voor kinderen van 0 tot 12. Samen met het onderwijs en kinderopvang is een activiteitenoverzicht opgesteld op basis van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Deze NPO-middelen zijn bedoeld om de gevolgen van de coronacrisis voor leerlingen op te vangen. Met onderwijs en kinderopvang hebben we nieuwe resultaatafspraken gemaakt voor de voor- en vroegschoolse (VVE) educatie. Hiermee zetten wij in op uitvoering en monitoring van de nieuwe VVE, de kwaliteit ervan in kinderopvang en onderwijs, ouderbetrokkenheid en gezinsondersteuning. Door het regionaal aanscherpen van de afspraken, bevorderden wij dat alleen kinderen die specialistische dyslexiezorg nodig hebben, hiervoor in aanmerking komen. Dit komt voort uit maatregel 13.3 van de taskforce en draagt bij aan een beperking van de kosten. Onderwijshuisvesting (doel 2) Samen met de schoolbesturen en kinderopvang zetten we de uitvoering van de eerste termijn van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) voort: o Voor OBC Bemmel hebben we het volgende gedaan: In april 2021 hebben we het Ruimtelijk, Functioneel en Technisch Programma van Eisen afgerond.
In september 2021 hebben we samen met het schoolbestuur de aanbestedingen van de architect, installateur, constructeur en installatie-adviseur afgerond. In november 2021 hebben we de samenwerkingsovereenkomst tussen het schoolbestuur en de gemeente definitief gemaakt. In december 2021 is het stedenbouwkundig adviesrapport afgerond en opgeleverd. We zijn gestart met het maken van een schetsontwerp. o Voor IKC Het Sterrenbos hebben we op 22 juni 2021 besloten dat dit IKC nieuwbouw krijgt. Het schoolbestuur heeft gekozen voor nieuwbouw op de huidige locatie. Daarna hebben we in oktober 2021 de massastudie afgerond. Deze is op 24 november 2021 aan de gemeenteraad gepresenteerd. o Voor IKC De Vonkenmorgen hebben we op 29 februari 2021 besloten dat dit IKC nieuwbouw krijgt. Daarna zijn we gestart met de massastudie om de locatie voor nieuwbouw te kunnen bepalen. De concept massastudie hebben we op 24 november 2021 aan de gemeenteraad gepresenteerd.
32
o
Voor IKC De Doornick is in maart 2021 het huisvestingsonderzoek afgerond. Op 28 september 2021 hebben we besloten dat dit IKC nieuwbouw krijgt op de huidige locatie. We hebben een aanbesteding opgestart om de bouwprocesmanager aan te trekken. o Voor IKC Binnenstebuiten hebben we op 8 juni 2021 ingestemd met de aanvraag tot uitbreiding met twee lokalen voor onderwijs. Het schoolbestuur is bouwheer. In afstemming met onze gemeente is het schoolbestuur gestart met de voorbereiding. De gymnastiekvergoeding is voor alle locaties toegepast op basis van de beleidsregel bekostiging lokalen bewegingsonderwijs. Op 5 januari 2021 is het juridisch eigendom van het Pro College Bemmel overgedragen aan het schoolbestuur. We zijn gestart met de overdracht van het juridisch eigendom van IKC Het Drieluik en IKC ’t Holthuus.
Onderwijs/educatie/leerlingenvervoer (doel 1 en 3) In juli 2021 hebben we de subsidieregeling voor peuteropvang en voorschoolse educatie geëvalueerd en aangepast na intensief overleg met de gesubsidieerde kinderopvanginstellingen. Belangrijke aanleiding hiervoor was de invoering van de pedagogische medewerker in de voorschoolse educatie als onderdeel van het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (OAB). Samen met de aanpassing van de subsidieregeling voerden wij de peutermonitor Lingewaard in. Hiermee brengen wij informatie vanuit de gemeente, GGD en kinderopvang samen. En komt er inzicht in het bereik van kinderen en de bijbehorende financiën. Sinds 1 januari 2021 zijn wij aangesloten bij het Regionaal Bureau Leerplicht (RBL). Het RBL heeft zich in het schooljaar 2020-2021 gericht op het voorkomen van schooluitval en ongeoorloofd thuiszitten. Ook richtten zij zich op het vinden van passende oplossingen voor jongeren. Om hiermee ook alle voortijdig schoolverlaters perspectief te bieden op een diploma, dagbesteding en/of arbeid met een passend traject. We continueerden het project van MEE Gelderse Poort waarmee leerlingen zelfstandig leerden reizen met OV of fiets. We stimuleerden ouders om hun kinderen vaker zelf naar school te brengen. Hiermee versterkten wij de relatie tussen thuis en school en verminderden wij de inzet van taxivervoer.
Laaggeletterdheid (doel 5) We besteedden minimaal 3 keer per jaar expliciete aandacht aan laaggeletterdheid, bijvoorbeeld tijdens de Nationale Voorleesdagen en de Week van Lezen en Schrijven. We werkten samen met het Taalnetwerk Overbetuwe en Lingewaard aan het verkleinen van het taboe rondom laaggeletterden. We zorgden voor een educatief aanbod en continueerden de inzet van de coördinator taalhulp. Om deelname aan de samenleving en zelfredzaamheid te stimuleren, organiseerden wij vanuit de bibliotheek diverse activiteiten, met name voor de doelgroep minder geletterden en senioren. Professionals en vrijwilligers zijn vanwege de COVID-19-maatregelen digitaal getraind. We hebben taalambassadeurs (ervaringsdeskundigen) toegevoegd aan het lezerspanel om onze dienstverlening nog toegankelijker te maken. De evaluatie vindt in 2022 plaats.
33
Wat heeft het gekost? Tabel baten en lasten Per taakveld zijn de lasten (-) en baten (+) van de producten (afgerond op € 1.000) opgenomen. 4
Onderwijs
4.1
Openbaar basisonderwijs
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief -47
-49
-49
-47
-49
-49
-2.241
-2.078
-2.065
-132
-126
-169
60403 Onderwijshuisvesting
-2.109
-1.952
-1.896
4.3
60401 Openbaar basisonderwijs 4.2
Onderwijshuisvesting
60402 Bijzonder basisonderwijs
Onderwijsbeleid en leerlingzaken
-1.775
-2.264
-2.099
60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
-831
-1.277
-873
60405 Leerlingenvervoer
-924
-973
-1.211
60406 Volwasseneducatie
-20
-15
-15
-4.063
-4.391
-4.213
Totaal lasten 4.2
Onderwijshuisvesting
92
60403 Onderwijshuisvesting
92
0
0
4.3
215
526
324
215
526
324
307
526
324
Onderwijsbeleid en leerlingzaken
60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Totaal baten Saldo baten en lasten
-3.754
-3.866
-3.889
69804 Onttrekkingen reserves
90
90
0
69804 Toevoegingen reserves
0
0
0
-3.664
-3.776
-3.889
Saldo inclusief mutaties reserves
4.2 Onderwijshuisvesting bedragen x € 1.000 Onderwijshuisvesting Dit incidentele voor- en nadeel is ontstaan door de toekenning van SUVIS-subsidie aan verschillende schoolbesturen. De Rijksoverheid kent deze subsidie toe aan de schoolbesturen. De gemeente ontvangt de subsidiegelden van de Rijksoverheid en moet ze meteen weer doorbetalen aan de schoolbesturen. De gemeente fungeert hierbij alleen als doorgeefluik. Het incidentele nadeel betreft de voorbereidingskosten van de projecten uit het IHP die niet geactiveerd mogen worden. Dit zijn de kosten voor voorbereidingswerkzaamheden tot aan de uitvoering met uitzondering van het ontwerptraject. Het nadeel wordt deels
Voordeel 123
Nadeel I/S 123 I
64
I
34
bedragen x € 1.000 gecompenseerd. In 2021 waren er geen aanvragen voor de 1e inrichting onderwijsleerpakket en meubilair door scholen. Ook waren de kosten voor reparaties van schades aan schoolgebouwen in 2021 beperkt.
Voordeel
Nadeel
I/S
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken bedragen x € 1.000 60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Door COVID-19 zijn er onderwijsachterstanden ontstaan. Om dit in te lopen heeft het Rijk het Nationaal Programma Onderwijs ontwikkeld en hiervoor extra middelen vrijgemaakt. In de 2e tussentijdse rapportage hebben we aangegeven dat er aan een bestedingsplan wordt gewerkt. In januari 2022 hebben wij pas een besluit genomen over de inzet van deze middelen. Dit betekent dat er ten laste van dit budget nog geen uitgaven zijn gedaan in 2021. Deze middelen worden in 2022 en 2023 ingezet.
Voordeel
Nadeel I/S
161 161
I
Het OAB- budget 2021 ter grootte van € 357.000 is niet volledig ingezet. Deze Rijksmiddelen mogen conform de regeling ook nog in 2022 worden ingezet. Vanwege de uitvoering in 2022 wordt de ontvangst ook in 2022 verantwoord.
142 142
I
Door COVID-19 en sluiting van scholen en kinderopvang tijdens de 1e lockdown hebben we in 2020 bijna geen activiteiten kunnen ontwikkelen en uitvoeren voor het primair onderwijs en de kinderopvang. Bij de resultaatbestemming 2020 is daarom € 78.000 toegevoegd aan het product Onderwijsbeleid en leerlingzaken. Deze middelen zijn niet besteed. In de komende jaren verwachten we dit binnen het beschikbare budget te kunnen opvangen. Het restant overschot wordt veroorzaakt door het feit dat er minder tegemoetkomingen Sociaal Medische Indicatie voor kinderopvang zijn verstrekt dan verwacht.
135
I
Beleidsnota's
Beleidsnotitie Visie Integraal Kind Centrum gemeente Lingewaard (2015) Subsidieregeling subsidiëring Peuteropvang en Voorschoolse Educatie gemeente Lingewaard (2022) Beleidsnota leerlingenvervoer ‘Samen kom je verder’ (2014, aangepast in 2018) Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (2019) Beleidsplan Sociaal Domein 2021-2024 “Iedereen hoort erbij!” (2021) Kaders Sociaal Beleid 2021-2024 (2020)
35
Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling BVO DRAN - leerlingenvervoer Voortgang Heeft de VP haar aandeel in de Ja: doelgroepenvervoer en programmabegroting gerealiseerd? leerlingenvervoer Heeft zij dit binnen de financiële Ja kaders gedaan? Heeft de VP haar eigen doelstellingen Ja in 2021 gerealiseerd? Heeft de VP haar doelstellingen Ja binnen haar eigen financiële kaders gerealiseerd? Ontwikkelingen Welke relevante ontwikkelingen De gemeenschappelijke regeling is hebben zich in 2021 voorgedaan? geactualiseerd. COVID-19 heeft met alle beperkende maatregelen en tegemoetkomingen naar vervoerders toe een rol gespeeld. Wat heeft dit voor (financiële) gevolgen in 2021 gehad? Heeft dit (financiële) gevolgen voor de toekomst? Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR) Voortgang Heeft de VP haar aandeel in de Ja, uitvoering in regionaal verband voor programmabegroting gerealiseerd? het Sociaal Domein.
In 2021 heeft de MGR dat gedaan in de vorm van de modules: Zorg (met name jeugd, Wmo), Onderwijszaken, Werkgeversdienstverlening (WSP), Werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (WgSW), Inburgering Heeft zij dit binnen de financiële Ja kaders gedaan? Heeft de VP haar eigen doelstellingen Ja in 2021 gerealiseerd? Heeft de VP haar doelstellingen Ja binnen haar eigen financiële kaders gerealiseerd? Ontwikkelingen Welke relevante ontwikkelingen Vanaf 2021 is ook het contractbeheer hebben zich in 2021 voorgedaan? voor inburgering onderdeel van de MGR Sociaal Domein Gelderland Centraal. Wat heeft dit voor (financiële) Nee, voor 2021 nauwelijks. Het gevolgen in 2021 gehad? contractbeheer ziet toe op contracten vanaf 1 januari 2022 met de inwerkingtreding van de wet inburgering.
36
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR) Heeft dit (financiële) gevolgen voor Ja, aan de MGR moeten middelen de toekomst? worden overgemaakt voor dat contractbeheer. Echter indien Lingewaard dit contractbeheer zelfstandig zou uitvoeren zouden met dat contract beheer ook kosten zijn gemoeid. Het is waarschijnlijk zelfs zo dat deze kosten hoger zouden uitvallen. Door het contractbeheer gezamenlijk uit te voeren met gemeenten in de regio worden schaalvoordelen gerealiseerd.
37
5. Sport, cultuur en recreatie Onder dit programma vallen taken op het gebied van cultuur, kunst, sport, erfgoed, groen & openluchtrecreatie. De economische component van recreatie en toerisme (zoals promotie en toeristenbelasting) valt onder programma 3. De ruimtelijke component van recreatie, zoals het aanleggen van recreatieve routes, valt onder programma 8.
Wat hebben we bereikt? Doel 1: Een passend aanbod aan sportieve, culturele en recreatieve activiteiten en voorzieningen in de directe leefomgeving van onze inwoners. Dit aanbod draagt bij aan de gezondheid en het meedoen van jong tot oud. We hebben gewerkt aan een breed en toegankelijk aanbod van activiteiten en voorzieningen in de Lingewaardse kernen. Dit deden we in samenwerking met onder andere de sport- en cultuurcoaches, Lingewaard Sport!, verschillende werkgroepen, het Cultureel Platform Lingewaard, de Open Academie en de Bibliotheek. Een mooi resultaat is bijvoorbeeld het Lokale Preventieakkoord: veel partijen hebben zich verbonden aan de acties om te komen tot minder roken en drankgebruik en een beperking van overgewicht. Doel 2: Sport- en beweegaanbieders zijn vitaal en toekomstbestendig. Het sport- en beweegnetwerk is inmiddels een samenhangend geheel geworden waarbij de verschillende lokale partijen elkaar goed weten te vinden. Lingewaard Sport! is geformaliseerd in een stichting en Stichting Sportservice Lingewaard is opgericht om het beheer van accommodaties en de facilitering van sport in Lingewaard te ondersteunen. Doel 3: Meer inwoners de mogelijkheid bieden om in aanraking te komen met kunst en cultuur. Met de komst van het digitale cultuurplatform zetten wij in op de bereikbaarheid en de zichtbaarheid van het culturele aanbod in de gemeente.
Daarnaast stimuleerden wij het volgen van cultuureducatie door basisschoolleerlingen met Méér Muziek in de klas en de uitvoering van het Convenant Cultuureducatie. Doel 4: Het versterken van de biodiversiteit en natuurwaarde samen met agrariërs, inwoners en natuurorganisaties. Vanuit de dorpsontwikkelplannen (DOP's) gingen we aan de slag met de voorbereiding vergroening dorpsplein Doornenburg en de vergroening van de Vlierstraat Huissen. Bij de speeltuinen en speelweiden was er aandacht voor 'natuurlijk' spelen. Er zijn 14 nieuwe 'handen uit de mouwen'onderhoudsovereenkomsten gesloten. Hiermee is de betrokkenheid van inwoners bij hun leefomgeving vergroot.
38
Indicatoren Verplichte indicator Niet sporters
Meetbaar resultaat 2021
Activiteiten
Meetbaar resultaat 2021
Aanplanten inheems plantmateriaal
Percentage aanplant met inheems materiaal wanneer dit ruimtelijk wenselijk en leverbaar is.
Verwacht resultaat 41%
Behaald resultaat 45% *
Verwacht resultaat 80%
Behaald resultaat 80%
Het percentage inwoners (19 jaar en ouder) dat niet minstens 1 keer per week aan sport doet ten opzichte van het totaal aantal inwoners. * Het behaalde resultaat is het cijfer van 2020 (in 2021 gepresenteerd). Deze indicator werd eerder omschreven als: het percentage inwoners dat niet sport ten opzichte van het totaal aantal inwoners. Is nu (5 jaar na het vorige meetmoment) nader gespecificeerd, wat een ander beeld kan geven. Ook COVID-19 heeft in 2020 niet positief bijgedragen aan dit percentage.
Wat hebben we gedaan? Sport en activering (doel 1 en 2) De gemeenteraad actualiseerde het sportbeleid en stelde het vast voor de komende jaren. Lingewaard Sport! is geformaliseerd en we lanceerden het digitale platform www.lingewaardinbeweging.nl. De werkgroepen werkten aan de thema's van het lokale sportakkoord: sterke en vitale aanbieders, jeugd in beweging en duurzame sportinfrastructuur. Vanuit het thema 'iedereen kan meedoen', waarbij wij sporten en bewegen vanzelfsprekend maken voor alle inwoners, verbonden wij sport aan het gezondheidsbeleid. We realiseerden een Lokaal Preventieakkoord. Hierbij heeft sport een duidelijke rol als het gaat om een gezonde sportomgeving, rookvrije sportparken en beweegvriendelijke/open schoolpleinen. En we hadden aandacht voor een structurele inbedding van GO! (Gezond Onderweg). De Open Club-gedachte nam een grote vlucht. Het aantal sportorganisaties dat we subsidiëren bleef ongeveer gelijk (46). Het aantal jeugdleden van deze organisaties gezamenlijk daalde (in 2020 ruim 4400 en in 2021 nog ruim 4200). (Sport)accommodaties (doel 1 en 2) We werkten aan maatschappelijke huisvestingsplannen. De voorkeursvariant voor de kern Gendt werkten we uit naar een uitvoeringsplan. Voor de kern Huissen is een voorkeursvariant uitgewerkt. Voor de kern Haalderen verwachten we die in de eerste helft van 2022 te kunnen presenteren.
Hierover zijn we in nauw overleg met de betrokkenen. In Bemmel moeten we nog starten. We zijn daar nog niet toegekomen aan de oriëntatiefase door de intensieve trajecten in de eerste drie kernen. Waarschijnlijk lukt dit pas in 2023. De urgentie is in de kern Bemmel ook lager, omdat het maatschappelijk voorzieningenniveau hier al beter op orde is. Met de huidige en toekomstige gebruikers van SKC De Leemhof maakten we een voorzet voor inpassing voor multifunctioneel gebruik van De Leemhof, waaronder de verplaatsing en 39
inpassing van de bibliotheek en gebruikers van Villa Ganita (exclusief het Oorlogsmuseum Niemandsland). De gebruikers in Villa Ganita gaan naar SKC De Leemhof zodra de uitbreiding van De Leemhof gerealiseerd is. Het Oorlogsmuseum Niemandsland zoekt zelf naar een alternatieve locatie. De voorbereidingen voor de uitbreiding van SKC De Leemhof zijn gestart. We hebben de tarieven voor de gemeentelijke ontmoetingscentra én binnensportaccommodaties geharmoniseerd en geïmplementeerd. De harmonisatie van de tarieven voor de buitensport wordt meegenomen bij het project uniformering van de buitensport (afronding in 2022). De inventarisatiefase voor uniformering toekomstig beheer en exploitatie buitensportaccommodaties is inmiddels afgerond. Het totale project wordt gerealiseerd in 2022.
Bibliotheek en Cultuur (doel 1 en 3) In samenwerking met onze convenantpartners gaven wij in 2021 uitvoering aan het Convenant Cultuureducatie. Op donderdag 17 juni hebben we – samen met de gemeenten Arnhem, Rheden, Renkum en Overbetuwe met het onderwijs, muziekverenigingen en (cultuur)organisaties uit de regio – het Muziekakkoord Gelderland-Midden ondertekend. Samen met onze partners vernieuwden wij het cultuurbeleid en het bibliotheekbeleid. Het bibliotheekbeleid maakt onderdeel uit van de cultuurnota (Cultuurnota 2022 en verder 'Beleef kunst en cultuur in Lingewaard'). De raad stelde dit in februari 2022 vast. We bereidden de verhuizing van de bibliotheek in Gendt naar SKC De Leemhof verder voor. In juli 2021 is Fort Pannerden op de Unesco Werelderfgoed lijst opgenomen als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Vanaf 1 juli sloot het fort ook aan bij de Museumvereniging en is het gratis toegankelijk voor houders van de Museumkaart. De beheerstichting Fort Pannerden verzorgt de exploitatie en het beheer. Dit hebben we ondersteund met een (jaarlijkse) exploitatiebijdrage voor het groenonderhoud van het dak. Het aantal bezoekers was in 2021 ongeveer 12.000. Hierbij is een positief effect zichtbaar op het bezoekersaantal naar aanleiding van de erkenning als werelderfgoed.
In juli 2021 is ook de Neder-Germaanse Limes in Nederland en Duitsland als grensgebied uit de Romeinse tijd opgenomen op de Unesco Werelderfgoedlijst. Langs het Limes-tracé zijn in Huissen (Loostraat) archeologische vondsten gedaan waaruit de Romeinse invloed blijkt, zoals gebruiksvoorwerpen, resten van bewoning en grafvelden. De Unesco-vermelding verhoogt de status van vindplaatsen in de regio voor toeristisch bezoek en leidt niet tot nieuwe beperkingen voor inpassing in ruimtelijke ontwikkelingen. Pact van Loevestein. Dit is een bestuurlijk overleg- en samenwerkingsverband van provincies, waterschappen en gemeenten die belang hebben bij gezamenlijke afspraken rondom de bescherming van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Onze gemeente participeert in dit samenwerkingsverband. Voor gemeentelijke monumenten is € 22.370 subsidie verstrekt voor drie monumentale woningen, een in Ressen en twee in Doornenburg. Naar aanleiding van het geringe aantal aanvragen en onderbesteding van het beschikbare budget is besloten om begin 2022 eigenaren schriftelijk te attenderen op de subsidiemogelijkheden. Voor de veldoven in de Roswaard hebben we overleg gevoerd met de eigenaar over restauratie. Omdat dit overleg nog niet is afgerond, is nog geen conclusie over de uitvoering mogelijk.
40
Voor de steenoven in de Gendtse Polder is Staatsbosbeheer verantwoordelijk voor de instandhouding. Met betrekking tot een toekomstig gebruik is de historische kring initiatiefnemer, maar zijn in 2021 geen vervolgstappen gezet. Voor het toekennen van een monumentenprijs hebben we eigenaren en historische kringen benaderd. Dit heeft echter niet geleid tot aanmeldingen.
Speeltoestellen/tuinen (doel 1) Alle speeltoestellen zijn dit jaar vier keer gecontroleerd, waarvan twee keer door een extern inspectiebureau. We hebben gesprekken gevoerd over openstelling van het schoolplein met IKC ’t Holthuus uit Huissen en IKC de Regenboog. De verwachting is dat deze scholen in 2022 het convenant tekenen. Bij een aantal speelplekken hebben we toestellen vervangen. Voorbeelden zijn speelplekken ‘De Schans’ en ‘De Vijzel’ in Huissen. De speeltuin aan de Vlierstraat in Huissen is samen met de wijkorganisatie heringericht. Bij de Ward in Bemmel en Loovelden in Huissen zijn twee nieuwe waterspeelplekken gerealiseerd. De speelplekken zijn aangelegd met aandacht voor klimaatadaptatie en circulariteit. In Gendt is naar aanleiding van een inwonersinitiatief een pumptrack aangelegd. Aan de Walstraat in Huissen is een mini-pannaveldje aangelegd. Door de leveringsproblemen met kunstgras is de aanleg van kunstgrasvoetbalveldjes uitgesteld tot het voorjaar van 2022. Het is nog niet gelukt om de speelvisies voor Angeren en Haalderen uit te werken. Door de coronamaatregelen was het niet goed mogelijk om interactieve bijeenkomsten te organiseren. Zie ook de paragraaf kapitaalgoederen, speeltoestellen/-tuinen. Groen en openluchtrecreatie (doel 4) Begin 2021 gingen we met Scalabor een overeenkomst aan voor het groenonderhoud van 2021 tot en met 2031.
Zeven medewerkers van Scalabor werkten op detacheringsbasis bij de gemeente. Tijdens het groeiseizoen kregen inwoners met een uitkering de kans om werkervaring op te doen in het groenonderhoud. Werkbegeleiding is verzorgd door Scalabor die met het aanbieden van cursussen ook zorgt voor kennisoverdracht. We voerden de ‘staat van beplanting’ uit voor de kernen Haalderen, Gendt en Angeren. In 2800 m2 plantvakken vervingen we de beplanting. In 50% van deze vakken kozen we voor bloemrijke vaste planten. Op verschillende plekken in de gemeente kozen we als proef voor een natuurvriendelijk maaibeheer van het gazon. Onze inwoners reageerden veelal positief. We financierden geen projecten uit het Groenfonds. Alle uitgevoerde projecten zijn vanuit bestaande budgetten of projectkosten gedekt. Op verschillende plekken hebben wij met inwoners en natuurorganisaties samengewerkt om de biodiversiteit te versterken. Voorbeelden zijn het Plaksche Veld in Bemmel en diverse locaties in de wijk Zilverkamp. In het kader van het project Lingewaard in het Groen deden eigenaren van 30 erven in het buitengebied mee aan het vergroenen van hun erf voor het versterken van het streekeigen landschap en stimuleren van biodiversiteit.
Binnen het project Bloemrijke akkerranden (dat we samen met gemeente Overbetuwe en de agrarische natuurvereniging Lingestreek organiseerden), legden 8 agrariërs in Lingewaard 7 ha aan bloemrijke akkerrand aan, verspreid over 14 locaties. Kinderburgemeesters namen in Lingewaard deel aan een inventarisatie van wilde bloemen bij een akker. Een fietsroute leidt recreanten langs de verschillende akkers.
41
Vanuit de Dorpsontwikkelingsplannen gingen we aan de slag met de voorbereiding vergroening dorpsplein Doornenburg en de vergroening van de Vlierstraat Huissen. Zie ook paragraaf kapitaalgoederen, onderhoud groen.
Wat heeft het gekost? Tabel baten en lasten Per taakveld zijn de lasten (-) en baten (+) van de producten (afgerond op € 1.000) opgenomen. 5
Sport, cultuur en recreatie
5.1
Sportbeleid en activering
60501 Sportbeleid en activering 5.2
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief -749
-872
-630
-749
-872
-630
Sportaccommodaties
-3.334
-3.628
-3.305
60502 Binnensportaccommodaties
-651
-685
-620
60503 Buitensportaccommodaties
-405
-397
-397
60504 Zwembaden
-693
-687
-489
60505 Binnensportacc. - Beheer & Onderh.
-479
-566
-599
60506 Buitensportacc. - Beheer & Onderh.
-1.106
-1.293
-1.200
-377
-419
-376
60508 Vormings- en ontwikkelingswerk
-238
-260
-221
60509 Cultuur
-127
-139
-135
60510 Kunst in de openbare ruimte
-12
-20
-20
5.3
Cult.-presentatie, -productie en -partic
Cultureel erfgoed
-100
-136
-94
60511 Monumenten & Archeologie
-72
-109
-67
60512 Oudheidkunde
-28
-27
-27
5.6
-854
-854
-842
-854
-854
-842
-4.262
-4.246
-4.148
60514 Natuur en landschap
-240
-247
-247
60515 Recreatieve voorzieningen
-150
-160
-145
60516 Speelvoorzieningen
-301
-284
-284
60517 Dierenparken
-36
-20
-20
60518 Groen- en reststroken
-249
-259
-151
60519 Hondenuitlaatstroken
-170
-173
-173
-2.287
-2.305
-2.305
60521 Evenementen
-282
-282
-307
60522 Park Lingezegen
-346
-316
-316
60523 Watergangen / onderhoud
-201
-200
-200
Totaal lasten
-9.676
-10.155
-9.395
5.5
Media
60513 Bibliotheken 5.7
Openbaar groen en (openlucht)recreatie
60520 Onderhoud openbaar groen
42
5
Sport, cultuur en recreatie
5.1
Sportbeleid en activering
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief 34
127
2
34
127
2
Sportaccommodaties
1.320
1.298
1.106
60502 Binnensportaccommodaties
535
502
518
60503 Buitensportaccommodaties
178
216
189
60504 Zwembaden
389
387
190
60505 Binnensportacc. - Beheer & Onderh.
73
40
100
60506 Buitensportacc. - Beheer & Onderh.
145
153
109
60501 Sportbeleid en activering 5.2
5.3
Cult.-presentatie, -productie en -partic
6
2
60508 Vormings- en ontwikkelingswerk
1
0
2
60509 Cultuur
5
0
0
5.5
Cultureel erfgoed
20
21
60511 Monumenten & Archeologie
20
21
0
5.6
6
6
6
6
6
6
387
312
224
60514 Natuur en landschap
40
18
18
60515 Recreatieve voorzieningen
22
6
26
60516 Speelvoorzieningen
13
0
0
60518 Groen- en reststroken
240
217
109
60520 Onderhoud openbaar groen
1
0
0
60521 Evenementen
0
13
13
60522 Park Lingezegen
71
58
58
Totaal baten
1.773
1.764
1.340
Saldo baten en lasten
-7.902
-8.390
-8.054
69805 Onttrekkingen reserves
113
113
99
69805 Toevoegingen reserves
-181
-16
-16
-7.970
-8.293
-7.971
Media
60513 Bibliotheken 5.7
Openbaar groen en (openlucht)recreatie
Saldo inclusief mutaties reserves
5.1 Sportbeleid en activering bedragen x € 1.000 Sportbeleid en activering In 2021 is er minder subsidie uitgegeven dan begroot door een teruglopend aantal jeugdleden bij de sportverenigingen. Ook heeft COVID-19 voor uitstel van werkzaamheden gezorgd. In 2021 is er € 60.000 ontvangen in het kader van het sportakkoord. In de loop van het jaar kwam hier een aanvullend bedrag van €
Voordeel 30
Nadeel
93
93
I/S
43
67.713 bij in het kader van COVID-19 met als aandachtsgebied preventie en gezonde leefstijl. In 2021 is hiervoor een opdracht uitgezet richting Stichting Welzijn Lingewaard (SWL) en Lingewaard Sport! Het akkoord over de invulling van de opdracht was er in het 4e kwartaal 2021. Daarna is de uitvoering gestart, waaronder de invulling van vacatures. Het merendeel van de activiteiten wordt daarom in 2022 uitgevoerd en ook in 2022 verantwoord.
5.2 Sportaccommodaties bedragen x € 1.000 Zwembaden Toekenning Specifieke Uitkering IJsbanen en Zwembaden (SPUKIJZ), verrekend met de huur en de exploitatie aan Laco.
Voordeel 178
Nadeel 178
I/S I
Binnensportaccommodaties beheer en onderhoud De afschrijvingslasten van sporthal de Brink is met een jaar uitgesteld de rentelasten zijn direct in 2021 gaan lopen.
89
I
De kosten voor energie en verzekeringen zijn hoger uitgevallen door overname van De Brink.
29
I
Buitensportaccommodaties beheer en onderhoud De afschrijvingen van sportpark Schalkshof zijn doorgeschoven naar 2022, omdat oplevering nog niet is gepasseerd. De rentelasten zijn wel direct in 2021 gaan lopen.
87
I
Dit bedrag betreft de uitkering van de verzekering van brandschade RKHVV, dit was onvoorzien.
54
I
Mutaties in de reserves bedragen x € 1.000 Voor meerdere facilitaire exploitaties is een bijdrage ontvangen voor ruimtelijke ontwikkeling. De middelen zijn toegevoegd aan de reserve Fonds ruimtelijke ontwikkeling.
Voordeel
Nadeel 165
I/S I
44
Beleidsnota's
Visie Beeldende Uitingen in de Openbare Ruimte Lingewaard (2012) Groenfonds 2015 en Addendum nota Groenfonds Evaluatie sociaal-cultureel en maatschappelijk accommodatiebeleid (2016) Sportnota: sportbeleid gemeente Lingewaard "goed in beweging" 2021 en verder Cultuurnota 2016 - 2020 (2016) Nota toerisme en recreatie Lingewaard en Overbetuwe 2016 - 2022 (2016) Bibliotheekbeleid 2017 - 2020 gemeente Lingewaard (2016) Bomenlijst 2018 Uitvoeringsprogramma Landschap en Biodiversiteit 2019-2023 (2018) Contourennota accommodatie- en vastgoedbeleid (2019) Beleidsplan spelen (2019)
Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen Voortgang Heeft de VP haar aandeel in de programmabegroting gerealiseerd? Heeft zij dit binnen de financiële kaders gedaan? Heeft de VP haar eigen doelstellingen in 2021 gerealiseerd? Heeft de VP haar doelstellingen binnen haar eigen financiële kaders gerealiseerd? Ontwikkelingen Welke relevante ontwikkelingen hebben zich in 2021 voorgedaan?
Ja Ja Ja Ja
1) Na besluitvorming eind 2020 is begin 2021 de gewijzigde gemeenschappelijke regeling in werking getreden en bestaat het bestuur uit vertegenwoordigers van de vier gemeenten LIngewaard, Overbetuwe, Arnhem en Nijmegen (DB 4 x 1 en AB 4 x 2); 2) In maart 2021 is de grondtransactie afgerond waarbij 57 ha natuur van de basisuitrusting die in Lingewaard ligt, eigendom geworden van onze gemeente; 3) Op basis van de eind 2020 vastgestelde geactualiseerde beheervisie en beheerplan zijn de beheercontracten met lokale beheerpartijen vernieuwd; 4) De parkorganisaties wordt als beheerorganisatie stapsgewijs in fte's wat kleiner. De parkorganisatie heeft zich gericht op de afronding van de afgesproken basisinrichting en op 45
Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen
Wat heeft dit voor (financiële) gevolgen in 2021 gehad?
Heeft dit (financiële) gevolgen voor de toekomst?
versterking van het parkgebied als groene en recreatieve buffer tussen de steden en de kernen, Elst, Huissen en Bemmel. Geen. Middelen voor de grondtransactie waren al in de begroting verwerkt, evenals de jaarlijkse bijdrage aan het beheerfonds. Nee, alleen de afspraak binnen de GR over prijsindexering van de jaarlijkse beheerbijdrage betekent dat die indexering ook in onze programmabegroting wordt verwerkt.
46
6. Sociaal domein Onder dit programma vallen de taken op het gebied van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Participatiewet en de Jeugdwet. Welzijn, preventie, armoedebeleid en schuldhulpverlening maken ook deel uit van dit programma. Daarnaast richt het zich op het faciliteren van inwonersinitiatieven.
Wat hebben we bereikt? Doel 1: Inwoners kunnen naar vermogen langer zelfstandig thuis wonen en deelnemen aan het maatschappelijk leven. We hebben de samenwerking met onze partners in de vijf coalities vanuit het beleidsplan Sociaal Domein voortgezet. We maakten aanvullende afspraken voor beginnend dementerenden bij de twee laagdrempelige ontmoetingsplekken in Bemmel en in Doornenburg. Deze afspraken dragen bij aan het langer zelfstandig wonen, leven en participeren van onze inwoners. In 2022 wordt er ook in Huissen een derde laagdrempelige ontmoetingsplek gerealiseerd. Doel 2: Meer mensen met een uitkering gaan aan het werk. Onze ambitie is om in drie jaar tijd 50 mensen extra aan het werk te helpen. We zien ons uitkeringsbestand dalen door de onverminderde inzet om meer mensen met een uitkering structureel aan het werk te helpen. Als we deze lijn vasthouden, is het beoogde resultaat binnen handbereik. Doel 3: Jongeren groeien veiliger op en hebben meer mogelijkheden om zich te ontwikkelen. We zijn in mei gestart met de pilot 'Gezinscoach op school' op IKC 't Holthuus in Huissen. Ook startten we met het regionale scheidingsloket. En we hebben samen met Rijnstad twee interventies opgezet voor kinderen en ouders bij echtscheiding. Doel 4: In samenwerking met onze partners komen tot betere oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken met meer draagvlak.
We zijn gestart met vijf coalities: Opgroeien en Opvoeden, Gezond en gelukkig ouder worden, Uit de verwarring, en Aan het werk. Samen met partners hebben we onderzocht wat de belangrijkste knelpunten zijn op deze thema's. De input die hierbij is opgehaald, is meegenomen in het Beleidsplan Sociaal Domein. Waar nodig en mogelijk worden de maatschappelijke partners komende jaren betrokken bij het oppakken en uitvoeren van deze thema's. Daarmee spreken we de partners ook aan op hun/onze gezamenlijke verantwoordelijkheid. Doel 5: De kosten in het sociaal domein met betrekking tot de Jeugdwet, Wmo en de Participatiewet binnen de kaders van de Taskforce terugdringen. De Taskforce loopt nog tot eind 2022. We zijn volop bezig met het implementeren van de verschillende maatregelen. De gemeenteraad is twee keer met een voortgangsrapportage geïnformeerd over de resultaten. Doel 6: Stimuleren van inwonersinitiatieven en streven naar minimaal 15 maatschappelijke initiatieven om de leefbaarheid in de straat, buurt of stad/dorp te verbeteren. Ook in 2021 zijn er mooie inwonersinitiatieven gestart. Via de gemeentelijke website en andere ingangen zochten inwoners contact met de gemeente om hun leefomgeving te verbeteren. In 2021
47
betrof dit 14 initiatieven. Na het gezamenlijk doornemen van de haalbaarheid faciliteren we de inwoners bij de uitvoering. De initiatiefnemers blijven daarbij de eigenaren van hun idee. Doel 7: Inwoners faciliteren bij het opstellen en uitvoeren van hun dorps- en wijkontwikkelplannen. Bewonersgroepen met een dorps- of wijkontwikkelingsplan stuurden nieuwsbrieven en communiceerden via sociale media. Op 14 oktober 2021 is de gemeenteraad tijdens de informatieavond uitgebreid geïnformeerd over de dorps- en wijkontwikkelplannen. Hiermee is de onderlinge betrokkenheid en het draagvlak vergroot. Indicatoren Wmo Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement
Aantal cliënten met een maatwerkarrangement per 10.000 inwoners.
Verwacht resultaat 580
Behaald resultaat 580
Verwacht resultaat 22
Behaald resultaat 16,55
18
25,83
445
515,5
66
70,3
2,2
2
Verwacht resultaat 2
Behaald resultaat* 3
0,6
1
Participatie Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Personen met een bijstandsuitkering
Aantal personen met een bijstandsuitkering per 1.000 inwoners van 18 jaar en ouder. Aantal re-integratievoorzieningen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar. Het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 jaar. Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking. Het percentage werkloze jongeren.
Lopende re-integratievoorzieningen Banen Netto arbeidsparticipatie Werkloze jongeren Jeugd Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Kinderen in armoede
Het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen.
Jongeren met een delict voor de rechter
48
Verplichte indicator
Meetbaar resultaat 2021
Jongeren met jeugdhulp
Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Jongeren met Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdbescherming een jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Jongeren met Het percentage jongeren (12-22 jaar) met jeugdreclassering een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar). *) Alle behaalde resultaten betreffen cijfers uit 2020
Verwacht resultaat 10
Behaald resultaat* 11,6
0,5
1
0,2
0,2
Verwacht resultaat 23 16
Behaald resultaat 34 14
Inwonersinitiatieven Niet verplichte indicator Lingewaard Doet Inwonersinitiatieven
Meetbaar resultaat 2021 Aantal gerealiseerde ideeën Aantal maatschappelijke initiatieven
Wat hebben we gedaan? Beleid Sociaal Domein (incl. gebiedsgericht werken) (doel 1 t/m 4) De gemeenteraad heeft het beleidsplan Sociaal Domein 2021 – 2024 vastgesteld We zijn gestart met de coalities (Opgroeien en opvoeden, Gezond en gelukkig ouder worden, Uit de verwarring, Aan het werk en Nieuw in Lingewaard). In deze coalities bepaalden we samen met onze partners de speerpunten waar we mee aan de slag zijn gegaan. We hebben zowel intern als extern ingezet op een inclusievere samenleving met aandacht voor de diverse groepen in Lingewaard. We droegen het intern uit naar onze medewerkers en besteedden er extra aandacht aan bij werving & selectie. Ook ondersteunden we scholen actief en vroegen we er bij sociale media aandacht voor. Taskforce (doel 5) Wegingen aan de slag gegaan met het uitvoeren van diverse Taskforcemaatregelen. Zo hebben we de maatregel m.b.t. dyslexie afgerond, zijn we regionaal bezig om het aantal jongeren in verblijfsinstellingen te verminderen en hebben we diverse interne werkprocessen geoptimaliseerd. We zijn gestart met de pilot ‘gezinscoach op school’ om de aansluiting met het onderwijs beter te faciliteren en preventief in te steken bij (lichte) problematiek, en zijn aan de slag gegaan met het onderzoek van Dariuz naar welk potentieel wij hebben binnen het aan het werk krijgen van onze uitkeringsgerechtigden.
In 2021 boden we twee tussenrapportages aan de gemeenteraad. Ook hebben we het jaarverslag 2020 opgeleverd. Ook in 2021 heeft COVID-19 een belangrijke rol gespeeld. Dit zien we aan de toename van het aantal hulpvragen. Maar we zien ook dat er vanwege COVID-19 minder gebruik is gemaakt van dagbesteding, groepsbegeleiding en vervoer. Daarnaast namen het aantal uitkeringen juist af. In het jaarverslag taskforce wordt hierover nader gerapporteerd.
49
WMO (doel 1) We hebben wij ten aanzien van beleid waarin de kwaliteit, rechtmatigheid en handhaving wordt vastgelegd voor het sociaal domein de volgende stappen gezet om te komen tot nieuw beleid (taskforcemaatregel 8): o We sloten aan bij het Landelijk Samenwerkingsconvenant Interventieteams. Dit is een samenwerkingsverband tussen diverse partijen zoals de Belastingdienst, het UWV, de politie, de SVB en gemeenten. Hiermee kunnen we, indien we hier de noodzaak toe zien, op projectmatige basis samen met deze partijen een interventie starten tegen oneigenlijk gebruik van uitkeringen en toeslagen op het gebied van sociale zekerheid. o Ook sloten we regionaal aan bij een signaleringsoverleg en hebben we regionaal een medewerker aangetrokken die zich met name richt op het controleren van jaarrekeningen van zorgaanbieders om zorgfraude te voorkomen. o Daarnaast hebben we, nadat we de verordening jeugd hierop hebben aangepast, een toezichthouder jeugd aangewezen. o Tot slot gingen we aan de slag gegaan met het opstellen van een lokaal handhavingsbeleidsplan. We hebben onderzoek gedaan naar algemene voorzieningen en ontwikkelden de wasstrijkservice. In juni 2021 heeft uw raad daartoe de Wmo-verordening aangepast en zijn de herindicaties gestart. We stimuleerden vrijwilligersvervoer, waaronder de "dorpsauto Bemmel", de Wielewaal en soortgelijke initiatieven.
We sloten aan bij het Netwerk Dementie Arnhem en Omstreken. Dit netwerk is een samenwerkingsverband met organisaties die betrokken zijn bij zorg, welzijn en dienstverlening aan mensen met dementie en hun naasten. We hebben wij voornamelijk ingezet op bewustwording creëren omtrent dementie als onderdeel van het behalen van het certificaat "dementievriendelijke gemeente". We stelden een groeidocument ‘Mantelzorgondersteuning en Respijtzorg’ op. Waarbij wij inzetten op een versterkt Steunpunt Mantelzorg, laagdrempelig aanbod voor respijtzorg, een mantelzorgmakelaar en makkelijkere toegang tot de mantelzorgwaardering. De bestaande regeling voor mantelzorgwoningen, is uitgebreid voor situaties vóórdat er een direct zorgvraag ontstaat: pré-mantelzorg. Dit is in de beleidsuitgangspunten van pré-mantelzorg van 23 november 2021 verder uitgewerkt. In verband met andere gestelde prioriteiten is er nog geen aanjaagteam ingesteld voor initiatieven tegen eenzaamheid. We organiseerden wel verschillende activiteiten voor senioren die een bijdrage leverden aan het terugdringen van de eenzaamheid. De coalitie gezond en gelukkig ouder worden heeft input opgehaald ten aanzien van langer en gezond thuis wonen. Er is een start gemaakt met de woon-zorganalyse waarmee we de behoefte op gebied van wonen en zorg opstellen. Hieruit komt een woon-zorgagenda voort.
In deze woonzorgagenda krijgen de genoemde maatregelen een plek om bij te dragen aan langer en gezond thuis wonen. Zoals gebruik van domotica, passende zorg aan huis en de wooncoach die passend wonen stimuleert. Op 18 juni 2021 sloten wij een regionaal bestuurlijk akkoord om naast de opbouw van een lokale infrastructuur ook regionaal afspraken te maken in het kader van Beschermd wonen. De kadernota samen aan zet is hier een uitwerking van. Deze kadernota is afgerond in het najaar van 2021 en aan uw raad voorgelegd in het eerste kwartaal van 2022. Lokaal werkten we vanuit de coalitie "uit de verwarring" aan de passende lokale infrastructuur. We richtten een sluitende aanpak van verwarde personen in met onze lokale partners van zorg en veiligheid.
50
Sinds april 2021 hebben wij het regionaal ketenbreed meldpunt verward gedrag met het meldpunt niet acuut verbonden. Hiermee versterkten wij de verbinding met onze lokale zorg- en veiligheidsstructuur.
Participatie (incl. inburgering) (doel 2) Als onderdeel van de taskforcemaatregelen hebben wij het aanstellen van een jobhunter onderzocht. Dit bleek, mede vanwege COVID-19, geen effectief instrument. We hebben door intensievere samenwerking met het Werkgeversservicepunt (Wsp) meer inwoners van Lingewaard begeleid naar werk. 48 Inwoners met een bijstandsuitkering vonden een baan of startten een opleiding. In 2021 is het aantal jongeren(18 tot 27 jaar) dat een beroep deed op de Participatie-wet ten opzichte van 2020 gedaald met 13,3% Daarbij is het aantal jongeren van 18-20 jaar als onderdeel van de totale populatie gedaald van 5,8%(2020) naar 3,5%(2021). Bovendien is in 2021 64,4% van de jongeren uitgestroomd uit de Participatie-wet. Een deel is weer naar school gegaan of heeft een studie opgepakt. Het onderzoek van Dariuz bracht ons uitkeringsbestand in beeld. Uit dit onderzoek bleek dat 85 klanten binnen een jaar naar werk toe te leiden zijn. Een groep van ongeveer 150 wordt geacht binnen drie jaar aan het werk te kunnen komen. Ten slotte is er een groep van ruim 200 waarvan de inschatting is dat die niet meer actief kunnen worden op de arbeidsmarkt. Aan de hand van dit onderzoek zetten wij re-integratie instrumenten in.
Voor de 85 zijn dat instrumenten die beogen ze zo spoedig mogelijk naar werk te begeleiden of blokkades zoals schulden of gezondheidsproblemen weg te nemen. Daarnaast worden voor de 150 met een wat grotere afstand tot de arbeidsmarkt instrumenten ingezet die toezien op het verwerven van werknemersvaardigheden, het voldoende beheersen van een (westerse) taal en het vergroten van fysieke en mentale belastbaarheid en weerbaarheid. Ten slotte wordt op de groep van ruim 200 met een bijna onoverbrugbare afstand tot de arbeidsmarkt instrumenten als groepsbegeleiding en aanzetten tot activerend werk in de directe omgeving ingezet. De dynamische regionale uitvoeringsagenda Midden-Gelderland kende twee speerpunten: a. een eenduidige werkgeversbenadering om plaatsingskansen voor werkzoekenden met een uitkering te creëren. Wij hebben hiertoe regionaal voorzieningen "geharmoniseerd" om zo eenduidig mogelijk te kunnen werken. b. steun aan werkgevers die door de Corona-pandemie getroffen zijn: met het platform "MiddenGelderland werkt door". Om werkgevers die personeel moesten laten gaan in contact te brengen met werkgevers die personeel nodig hadden. Werknemers die hun baan dreigden te verliezen konden daarnaast gratis worden (bij)geschoold. We hebben besloten om ook in de periode 2023-2025 de Wsw te laten uitvoeren door Scalabor B.V.
Daarnaast werkten we met Scalabor samen voor mensen die vallen in het profiel Wsw in Lingewaard, maar niet een dergelijke indicatie hebben gekregen door stopzetting van de regeling. Zowel binnen de eigen organisatie als gezamenlijk in de regio hebben we hard gewerkt om er voor te zorgen dat de nieuwe Wet Inburgering vanaf 1-1-2022 kan worden uitgevoerd. Regionaal kochten we duale inburgeringstrajecten in en binnen de gemeente zijn de werkprocessen ingericht. Hoewel veel zaken nog in de dagelijkse praktijk zullen worden geleerd en bijgesteld, is Lingewaard klaar voor de nieuwe wet en de bijbehorende taken. Armoedebeleid (doelen 1, 2 en 3) Samen met inwoners, professionals en vrijwilligers werkten we aan een nieuwe werkwijze rondom armoede. We werden daarbij begeleid door de HAN. Deze nieuw ingezette werkwijze richtte zich op het signaleren, bespreekbaar maken en doorbreken van armoede. Hierbij werd ook meegewerkt aan de gids "Armoede doorbreek je niet alleen". Implementatie volgt onder begeleiding van Stichting Welzijn Lingewaard. 51
Er maakten 827 inwoners gebruik van de "Meedoen regeling". Met het kindpakket werden 441 kinderen bereikt. Voor 42 kinderen uit gezinnen met een laag inkomen is zwemdiploma A volledig vergoed. Ook verleenden wij extra subsidie aan stichting leergeld om het bereik van doelgroep werkenden met een laag inkomen te vergroten. Per 1 januari 2021 sloten wij aan bij de NVVK-databank voor convenanten Vroegsignalering in het kader van onze wettelijke verplichting om op signalen van betalingsachterstand te handelen. Dit is onderdeel van de implementatie van de nieuwe wet Schuldhulpverlening. Samen met onze 48 signaleringspartners en Rijnstad bereikten wij ruim 67% van de betrokken inwoners. Het landelijk bereik hierin is met 37% aanzienlijk beperkter. Naast de nieuwe Wet gemeentelijke schuldhulpverlening implementeerden wij: de Wet vereenvoudiging beslagvrije voet. Ook trad het adviesrecht bij schuldenbewind in werking. Hierdoor kregen wij als gemeente de mogelijkheid om de rechter te adviseren over de voortzetting van de bewindvoering. We voerden de TOZO regeling verder uit (TOZO 3: 105, TOZO 4: 99, TOZO 5: 66 en TOZO Bedrijfskrediet: 16 toekenningen) om ondernemers extra te ondersteunen. Ook lanceerde het Rijk de regeling TONK waarmee wij 21 inwoners hielpen.
We anticipeerden op de versoepeling van de Participatiewet in 2022 rond terugbetalingsverplichtingen en inning van vorderingen en boekten 40 vorderingen, uitgezonderd fraudevorderingen, af. In 2021 werd een klantportaal operationeel voor de maandelijkse Rechtmatigheidsformulieren voor inwoners met een uitkering en werd de implementatie digitalisering aanvraag uitkering voorbereid. Maandelijks maakten gemiddeld 500 huishoudens hier gebruik van. Rijnstad bood bij 98 gedupeerden van de toeslagenaffaire hulp aan. Ook anticipeerden, vanuit het sociaal domein, op de verwachte wetgeving rondom kwijtschelding van publieke schulden. Dit resulteerde in 1 kwijtschelding vordering Participatiewet en 33 kwijtscheldingsvorderingen gemeentelijke belastingen.
Jeugd (doel 3) We startten met een nieuw aanbod voor kinderen in (complexe) echtscheidingssituaties (Taskforcemaatregel 15) waaronder het regionale scheidingsloket. Ook hebben we in samenwerking met Rijnstad een tweetal interventies opgezet om kinderen en ouders te begeleiden in echtscheidingssituaties. Ook hebben we de pilot "gezinscoach op school" gestart. We hebben ons regionaal en lokaal ingezet om pleegouders te werven (taskforcemaatregel 14.3). We herijkten de samenwerkingsafspraken met de Raad voor de Kinderbescherming. Aanbieders keken mee in de meest complexe casuïstiek. In gezamenlijkheid bepaalden we wat nodig was om tot passende hulp te komen en een eventuele uithuisplaatsing te voorkomen. (Taskforcemaatregel 14.1) We hebben we nieuwe contracten opgesteld met de Gecertificeerde Instellingen. Hiermee geven we hen financieel meer ruimte en dus meer tijd voor de cliënten, de meest kwetsbare kinderen. Ook hebben we een digitale brede netwerkbijeenkomst georganiseerd voor jeugdconsulenten, jeugdbeschermers, Veilig Thuis-medewerkers en medewerkers van de Raad voor de Kinderbescherming, met als doel om te leren van elkaars expertise en werkwijze. Dit alles in het kader van (het implementeren van) de Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming. We hebben we de nieuwe Wet Woonplaatsbeginsel Jeugd geïmplementeerd.
Hierdoor heeft een grote verschuiving plaatsgevonden in de jongeren met verblijf waar wij als gemeente Lingewaard verantwoordelijk voor zijn. In totaal hebben we per 1 januari 55 jeugdigen overgedragen aan een andere gemeente. Hiervan zijn er inmiddels ook 42 geaccepteerd door deze nieuwe gemeente. Van 13 jeugdigen moeten we nog bericht krijgen.Tot dat moment continueren wij de zorg. Daarnaast hebben we 19 nieuwe jeugdigen ontvangen.
52
In de coalitie Opgroeien en Opvoeden hebben we verbeterpunten opgehaald om te zorgen voor een betere aansluiting in de zorgstructuren rondom kinderen en jongeren. We hebben al een aantal van deze punten opgepakt. We zijn in gesprek met onze huisartsen om te komen tot een businesscase voor een praktijkondersteuner Huisarts (POH) Jeugd. Uitgangspunt hierbij is dat deze functie in heel Lingewaard op eenzelfde manier wordt ingezet. SWL startte met trainingen voor specifiek meiden en jongens om zelfvertrouwen te vergroten en te leren hoe je je eigen grenzen kunt aangeven.
Leefbaarheid (doel 6 en 7) “Lingewaard Doet” heeft in mei en juni 2021 succesvol plaatsgevonden in Angeren, Bemmel, Gendt, Haalderen en Ressen. Er zijn 34 nieuwe ideeën door inwoners uit deze kernen aangemeld. De waarde cheques van "Lingewaard Doet" waren voor een aantal gestarte inwonersinitiatieven een hulpmiddel om het bedrag voor het uitvoeren hun plan bij elkaar te krijgen. Voortgang en realisatie dorps- en wijkontwikkelingsplannen: wijkorganisatie 't Zand heeft tijdens de raadsvergadering in oktober het wijkontwikkelingsplan 't Zand Binnen Buiten 2021-2025 aangeboden aan de raad.
Wat heeft het gekost? Tabel baten en lasten Per taakveld zijn de lasten (-) en baten (+) van de producten (afgerond op € 1.000) opgenomen. 6
Sociaal domein
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
Rekening Begroot 2021 Begroot 2021 2021 na wijz. primitief -5.331