983459 bijlage 2 Motivering BOPA zonnepark
Tekst van het document
Zonneveld NEXTgarden
29
activiteit/inrichting die/dat voorheen onder het Activiteitenbesluit milieubeheer viel, dan gelden de regels uit de Bruidsschat. De Bruidsschat bevat regels over: • • • •
Geur door het houden van landbouwhuisdieren en paarden en pony’s voor het berijden in een dierenverblijf (par. 22.3.6.2 BS); Geur door het houden van fokteven van nertsen (par. 22.3.6.3 BS); Geur door andere agrarische activiteiten, zoals o.a. het opslaan van vaste mest, champost of dikke fractie en het composteren of opslaan van groenafval (par. 22.3.6.4 BS); Geur door het exploiteren van zuiveringstechnische werken (par. 22.3.6.5 BS).
Voor geur zijn er voor dierenverblijven voor landbouwhuisdieren specifieke instructieregels waar de gemeente zich aan moet houden. In deze instructieregels zijn voor landbouwhuisdieren met een geuremissiefactor, twee typen normen opgenomen: standaardwaarden en grenswaarden. In een omgevingsplan kan de gemeente afwijken van deze standaardwaarden, zolang dit onder de gestelde grenswaarden blijft. Geurgevoelig gebouw
Standaardwaarde
Grenswaarde
Gelegen binnen de bebouwingscontour geur en buiten een concentratiegebied
2,0 ouE/m3
8,0 ouE/m3
Gelegen binnen de bebouwingscontour geur en binnen een concentratiegebied
3,0 ouE/m3
14,0 ouE/m3
Gelegen buiten de bebouwingscontour geur en buiten een concentratiegebied
8,0 ouE/m3
20,0 ouE/m3
Gelegen buiten de bebouwingscontour geur en binnen een concentratiegebied
14,0 ouE/m
35,0 ouE/m3
Tabel Standaardwaarde en grenswaarde toelaatbare geur (ouE/m3 als 98-percentiel) door houden landbouwhuisdieren met geuremissiefactor op een geurgevoelig gebouw
In het Bkl wordt onderscheid gemaakt tussen concentratiegebieden en niet-concentratiegebieden en binnen en buiten de bebouwingscontour. Het onderscheid tussen concentratiegebieden en nietconcentratiegebieden valt terug te voeren op een verschil in de relatie tussen geurbelasting en geurhinder. Het RIVM geeft aan dat er geen gezondheidskundige grenswaarden zijn voor geurbelasting of geurhinder. Welk percentage door geur gehinderde omwonenden aanvaardbaar is, is een beleidsmatige keuze. Projectspecifiek Het zonnepark is geen geurgevoelig object. Daarnaast leidt het zonnepark ook niet tot geurbelasting op geurgevoelige objecten in de omgeving. Het aspect geur levert geen belemmeringen op ten aanzien van het project.
4.6
Geluid
Veel functies in de fysieke leefomgeving hebben te maken met geluid. Ze maken geluid of ze worden eraan blootgesteld. De regels over geluid gaan over het beheersen van geluid door wegen, spoorwegen en industrieterreinen en de bescherming van geluidgevoelige functies. In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn instructieregels opgenomen hoe om te gaan met geluid m.b.t. geluidgevoelige functies en stiltegebieden. Bij geluidgevoelige functies gaat het om gebouwen ten 30
Zonneveld NEXTgarden
behoeve van functies zoals wonen, onderwijs of zorg. Voor andere gebouwen (functies) of locaties bepaalt de gemeente zelf de mate van bescherming tegen geluid. Dat doet de gemeente vanuit haar taak 'evenwichtige toedeling van functies aan locaties'. In de bruidsschat is het onderdeel geluid geregeld in paragraaf 22.3.4. Daarin staan regels over geluid door een activiteit op of in een geluidgevoelig functie die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit. In de bruidsschat zijn waarden bepaald (zie artikel 22.57 Bruidsschat waar waarden gelden). Het Bkl bevat standaardwaarden en grenswaarden voor geluid en staan in de volgende tabel. Geluidbronsoort
Standaardwaarde, in dB.
Grenswaarde, in dB.
Rijks- en provinciale wegen. In Lden
50
60
Gemeente- en waterschapswegen. In Lden
53
70
Hoofd- en lokale spoorwegen. In Lden
55
65
Lden
50
55
Lnight
40
45
Industrieterrein
Standaardwaarde en grenswaarde op de gevel van een geluidgevoelig gebouw bij toelaten geluidbron, Tabel 3.34 en .3.35 Bkl
Het bevoegd gezag moet voorzien in een aanvaardbaar geluid door een lokale (spoor)weg op een geluidgevoelig gebouw (artikel 5.78l, lid 2 Bkl). De kans op gezondheidsschade is klein als het geluid voldoet aan de standaardwaarde. Minder geluid dan de standaardwaarde of het geluid op het tijdstip van de wijziging van het omgevingsplan, is aanvaardbaar (artikel 5.78m, lid 1 en lid 2 Bkl). Het bevoegd gezag mag meer geluid dan de standaardwaarde als aanvaardbaar beoordelen. Het besluit moet dan voldoen aan de eisen uit de instructieregels (artikelen 5.78m tot en met 5.78q Bkl). Op grond van artikel 5.78, lid 3 Bkl bepaalt het omgevingsplan dat de waarden gelden: •
•
op een aangewezen geluidgevoelig gebouw: o op de gevel, als het gaat om een aanwezig geluidgevoelig gebouw o op de locatie waar een gevel mag komen, als het gaat om een nieuw te bouwen geluidgevoelig gebouw op de begrenzing van de locatie voor het plaatsen van een woonschip of woonwagen en in geval van een binnenwaarde, in een geluidgevoelige ruimte
Het bevoegd gezag kan alleen geluid tot en met de grenswaarde op de gevel van een geluidgevoelig gebouw toestaan als ze: 1. geen geluidbeperkende maatregelen kan treffen om aan de standaardwaarde te voldoen (artikel 5.78n, lid 1, onder a Bkl); 2. de overschrijding van de standaardwaarde zoveel mogelijk heeft beperkt door het treffen van geluidbeperkende maatregelen (artikel 5.78n, lid 1b Bkl); Zonneveld NEXTgarden
31
3. bij voorwaarde 1 en 2 geluidbeperkende maatregelen overweegt die financieel doelmatig zijn en tegen het treffen geen overwegende bezwaren van stedenbouwkundige, verkeerskundige, vervoerskundige, landschappelijke of technische aard bestaan (artikel 5.78n, lid 2 Bkl); 4. besluit tot geluidwerende maatregelen als het geluid in een geluidgevoelige ruimte hoger is dan de grenswaarde in geluidgevoelig ruimte (binnenwaarde) (artikel 3.52 Bkl). De karakteristieke geluidwering van deze ruimte is minstens 3 dB groter dan het verschil tussen het gezamenlijk geluid en de grenswaarde. Deze grenswaarde in geluidgevoelig ruimte is meestal 36 dB. In een beperkt aantal bestaande situaties is de grenswaarde 41 dB (artikel 3.52, lid 1, onder a sub 1 Bkl); 5. het gecumuleerd geluid beoordeelt (artikel 5.78p Bkl); 6. het gezamenlijk geluid bepaalt (artikel 5.78q Bkl). In lijn met het Bkl dient bij het realiseren van geluidgevoelige functies gekeken te worden naar het aandachtsgebied. Dit omvang van dit aandachtsgebied is afhankelijk van de verkeerdrukte, rijsnelheid, afstand van het project tot de weg en eventuele afschermende bebouwing. Wegen met een verkeersintensiteit van in elk geval minder dan 1.000 motorvoertuigen per etmaal als kalenderjaargemiddelde hebben geen aandachtsgebied. In aanvulling hierop is van belang dat de gemeente Lingewaard gebiedsgericht geluidbeleid heeft vastgesteld.
Dit beleid is opgenomen in de nota Geluidsbeleid (M.2005.0287.05.R001, 23 februari 2007) en de nota Bedrijven en Geluid (M.2005.0287.05.R003, 23 februari 2007). Volgens de bij het beleid behorende gebiedstypenkaart zijn de inrichting en het invloedsgebied ervan gelegen in het gebiedstype “recreatiefunctie”. De ambitie- en bovengrenswaarde voor dit gebiedstype bedraagt 4045 dB(A). Deze waarden gelden ter plaatse van geluidgevoelige objecten. Projectspecifiek Een zonnepark is geen geluidgevoelige functie zoals bedoeld in het Bkl. Daarnaast heeft het zonnepark op zichzelf geen negatief geluideffect op omliggende geluidgevoelige functies. Het verrichten van akoestisch onderzoek is niet aan de orde. Het onderdeel geluid geeft geen belemmering voor de ontwikkeling.
4.7
Omgevingsveiligheid
Omgevingsveiligheid beschrijft de risico’s die ontstaan als gevolg van opslag, productie, gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen en windturbines. Voor omgevingsveiligheid zijn regels opgenomen in paragraaf 5.1.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl van het Bkl). De paragrafen 5.1.2.2 tot en met 5.1.2.6 van het Bkl gaan over het toelaten van beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en beperkt kwetsbare en kwetsbare locaties in verband met het externe veiligheidsrisico van een activiteit die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Plaatsgebonden risico Grenswaarden en standaardwaarden voor het Plaatsgebonden Risico (PR) ten aanzien van (zeer) (beperkt) kwetsbare gebouwen en (beperkt) kwetsbare locaties zijn opgenomen in artikel 5.6 tot en met artikel 5.11a van het Bkl. Grenswaarden voor kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en kwetsbare locaties (art. 5.7 lid 1 Bkl) worden in een Omgevingsplan in acht genomen. Met standaardwaarden voor beperkt kwetsbare gebouwen en locaties wordt in een omgevingsplan 32
Zonneveld NEXTgarden
rekening gehouden (art. 5.11 Bkl). Voor het plaatsgebonden risico gelden, afhankelijk van de activiteit, vastgestelde afstanden of te berekenen afstanden (bijlage VII Bkl). Groepsrisico Bij groepsrisico is sprake van ‘aandachtsgebieden’. Risicovolle activiteiten hebben van rechtswege aandachtsgebieden (art. 5.12 Bkl). Dit zijn gebieden rond activiteiten met gevaarlijke stoffen die zichtbaar maken waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende maatregelen onvoldoende beschermd zijn tegen de gevolgen van ongevallen met gevaarlijke stoffen (RIVM a, z.d.). Aandachtsgebieden zijn er voor brand, explosie en gifwolk. Afhankelijk van het type activiteit met gevaarlijke stoffen, zijn er voor het aandachtsgebied in de regelgeving vaste afstanden vastgesteld of zijn deze afstanden rekenkundig te bepalen (bijlage VII Bkl). Aandachtsgebieden worden zichtbaar gemaakt in het Register externe veiligheidsrisico’s (REV). Binnen een aandachtsgebied kan sprake zijn van een voorschriftengebied. Een gemeente kan in het omgevingsplan afzien van aanwijzing van een brand- of explosievoorschriftengebied of een kleiner brand- of explosievoorschriftengebied aanwijzen (art. 5.14 Bkl). Als het initiatief ligt in een voorschriftengebied, dan gelden voor nieuwbouw aanvullende bouweisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (art. 4.90 tot en met 4.96 Bbl).
Voor zeer kwetsbare gebouwen, zoals scholen, kinderdagopvang, en verzorgingstehuizen, geldt altijd een voorschriftengebied, en gelden er dus altijd aanvullende bouweisen bij nieuwbouw (art. 5.14 Bkl). Los van een eventueel voorschriftengebied kan een gemeente aanvullende eisen stellen, bijvoorbeeld aan vluchtroutes en de bereikbaarheid van het gebied door hulpdiensten. Dergelijke eisen worden dan opgenomen in de omgevingsvergunning. Een berekening van het groepsrisico is onder de Omgevingswet optioneel; het is niet meer verplicht om het groepsrisico te bepalen, maar een gemeente mag hier nog wel om vragen (via een voorschrift) om de toelaatbaarheid van de situatie te beoordelen. Uitgangspunt is dat personen buiten een aandachtsgebied in een gebouw (dat voldoet aan de eisen uit het BBL) voldoende zijn beschermd tegen de mogelijke effecten van een grootschalig ongeval met gevaarlijke stoffen bij de risicobron. Projectspecifiek De projectlocatie zal niet worden gebruikt als een verblijfslocatie voor personen en is daarmee niet aan te merken als een (beperkt) kwetsbaar object. Het zonnepark ligt op grote afstand (ca 370 meter) van de dichtstbijzijnde hogedruk-gasleiding. Hierdoor vraagt dit punt geen nadere aandacht. Het zonnepark vormt geen risicobron voor kwetsbare objecten in de omgeving.
Brandveiligheid Het concept-plan is voorgelegd aan de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden. Verwezen wordt naar de Handreiking risicobeheersing Advies veilige PV systemen. Naar aanleiding van opmerkingen en overleg is het plan aangepast. Daarbij wordt opgemerkt dat vanwege de specifieke omstandigheden van de locatie niet volledig aan alle inrichtingselementen kan worden voldaan. In de Handreiking staat: “Om voldoende mogelijkheden te hebben voor repressief optreden moet de inrichting van het zonnepark aan een aantal zaken voldoen. Zo zullen de panelen en overige componenten bereikbaar moeten zijn voor blussing en zal een afdoende bluswatervoorziening aanwezig moeten zijn. Onderstaande inrichting is een voorbeeld van hoe hierin kan worden Zonneveld NEXTgarden
33
voorzien. Echter, het onderstaande is niet altijd haalbaar en ook bestaande systemen zijn in veel gevallen ook niet zo aangelegd.” Voor het plan geldt: •
• • •
•
•
34
Centrale opstelling van transformatoren en omvormers direct bereikbaar vanaf de toegangsweg met een opstelplaats voor brandweervoertuigen er naast. Hiermee worden de ‘risico’s’ fysiek gecentreerd en gecombineerd met de middelen (brandkraan, opstelplaats, afschakeling). Een geboorde put met brandkraan met een volume van minimaal 60 m3/uur nabij de opstelplaats voor brandweervoertuigen. Maximale afstand van 120 meter vanaf plekken binnen en rondom het zonneveld waar een brandweervoertuig kan komen (zie onderstaande kaart). Toepassing van ‘tier-1’ onderdelen. De installatie is ontworpen conform de laatste geldende NEN / EN / EC normen en richtlijnen. Uiteraard is aardlekschakeling / kortsluitbeveiliging voorzien. Bij een klein spanningsverschil wordt de installatie uitgeschakeld. Er is tevens een (fysieke en digitale) voorziening om de installatie (transformator/omvormers) spanningsloos te maken. Na de uitvoering controleert een onafhankelijke organisatie de installatie en geeft een scope 12 certificering af. De scope 12 inspectie is op initiatief van het Verbond van Verzekeraars, Holland Solar en inspectiebedrijven (vanuit de brancheorganisaties iKeur en Techniek Nederland) ontwikkeld. De certificering geeft aan dat de uitvoering conform de geldende normen en richtlijnen is uitgevoerd. Deze certificering is ook een eis van de verzekeraar van het zonneveld.
Ook na oplevering worden er met regelmaat fysieke inspecties uitgevoerd en wordt het zonneveld preventief onderhouden. Deze maatregelen zorgen ervoor dat het zonneveld goed blijft functioneren en het risico op technische storingen wordt geminimaliseerd. Er kan niet aan het punt van minimaal via twee toegangen bereikbaar (met minimaal één toegang bovenwinds van een mogelijk brand) worden voldaan. De enige andere toegang tot de locatie met een brandweervoertuig is vanaf de Karstraat. Juist daar is vanwege de wens voor een goede landschappelijke inpassing en meerwaarden voor natuur een brede groene inpassing voorzien.
Zonneveld NEXTgarden
Kaart met afstanden en opstelplaatsen brandweer
4.8
Trilling
Trillingen kunnen nadelige gevolgen hebben voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Ze kunnen effect hebben op het welzijn of schade aan gebouwen veroorzaken. De Omgevingswet beschermt (delen van) gebouwen. Trilling wordt gezien als een milieubelastende activiteit. In het omgevingsplan neemt de gemeente regels op voor trillingen door milieubelastende activiteiten. Vastgelegd wordt welke trillingen door een activiteit in trillinggevoelige ruimten van trillinggevoelige gebouwen aanvaardbaar zijn. Hiervoor gelden de instructieregels over trillingen door activiteiten op trillinggevoelige gebouwen in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Het onderdeel Trillingen is geregeld in paragraaf 22.3.5 van de Bruidsschat. Daarin worden regels gesteld aan trillingen in een frequentie van 1 tot 80 Hz door een activiteit in een trillinggevoelige ruimte van een trillinggevoelig gebouw, die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit. Er gelden maximale waarden voor continue trillingen en voor herhaald voorkomende trillingen. De maximale waarden zijn opgenomen in de tabellen in artikel 22.88 en 5.87a van de Bruidsschat. Projectspecifiek Een zonnepark is geen trillinggevoelige functie waarvoor de regels met betrekking tot trillingswaarde voor van toepassing zijn.
Tevens is een zonnepark geen functie die trillingshinder ten aanzien van de omgeving veroorzaakt. Dit aspect levert daarmee geen belemmeringen op ten aanzien van het initiatief. Zonneveld NEXTgarden
35
4.9
Lichtreflectie
Lichtreflectie of schittering door zonnepanelen vindt plaats wanneer zonnestralen zó reflecteren op zonnepanelen, dat zij in het oog van een observeerder worden opgevangen. Drie factoren spelen hierbij een rol: • • •
De stand van de zon aan de hemel. De opstellingshoek van de zonnepanelen. De locatie van de observeerder ten opzichte van de panelen.
Enkel wanneer al deze drie factoren over een minimale bepaalde waarden beschikken is lichtreflectie mogelijk. Vervolgens zijn er meerdere factoren die bepalen hoe de reflectie wordt ervaren: • • • •
De felheid van de reflectie. De hoeveelheid achtergrondlicht. De positie van de reflectie in het gezichtsveld van de observeerder. De duur van de verlichting.
Projectspecifiek
Het beoogde zonnepark wordt landschappelijk ingepast met rondom de percelen (bestaand en nieuw) opgaand groen. Het zonnepark krijgt een beschut karakter en is niet tot nauwelijks zichtbaar vanuit de omgeving. Nieuw aangeplante bomen en struiken zullen de eerste jaren tijd nodig hebben om uit te groeien tot volwassen beplanting. De landschappelijke inpassing aan de randen van het park zorgen daarmee de eerste jaren niet voor een volledige natuurlijke afscherming vanuit de omgeving. Om te voorkomen dat de eerste jaren niet alsnog lichthinder optreed voor omwonenden, is gekozen om de bestaande opgaande beplanting tussen deze woningen en het zonnepark te behouden. Daarmee wordt lichthinder voor omwonenden vanaf de start van het zonnepark voorkomen. Het zonnepark ligt op een dusdanig ruime afstand tot verkeerswegen dat lichthinder daar op voorhand is uit te sluiten. Verder geldt dat de hoek waaronder de panelen worden geplaatst flauw is. Eventuele reflectie zal zich daardoor met name naar boven richten. Tot slot absorberen de panelen het meeste licht, gereflecteerd licht is immers verloren energie-opbrengst. Het initiatief heeft in het kader van lichtreflectie geen nadelige effecten op de omgeving.
4.10
Elektromagnetische straling
Met betrekking tot elektromagnetische velden van zonneparken dient onderscheid gemaakt te worden tussen de panelen zelf en de omvormers. Het elektromagnetisch veld dat de zonnepanelen zelf opwekken is erg zwak. Om de laagspanning van zonnepanelen geschikt te maken voor het stopcontact is een omvormer nodig. Deze omvormers zorgen voor een magnetisch veld, dat ruim onder de blootstellingslimiet blijft. Daardoor geldt in algemene zin dat zonneparken geen negatieve gezondheidseffecten als gevolg hebben met betrekking tot dit thema. Projectspecifiek De transformatoren van het zonnepark zijn voorzien op ruim voldoende afstand van gevoelige objecten. In aanvulling op de inleidende tekst uit voorliggende paragraaf blijkt uit onderzoek van het RIVM uit 2009 dat op meer dan 4 m van een transformatorhuis/-station de jaargemiddelde magnetische veldsterkte lager zal zijn dan 0,4 microtesla. Negatieve effecten in het kader van elektromagnetische straling zijn op voorhand uit te sluiten. 36
Zonneveld NEXTgarden
4.11
Explosieven
Op vele locaties in Nederland bevinden zich nog conventionele explosieven uit de Tweede Wereldoorlog in de ondergrond, zoals niet ontplofte vliegtuigbommen (blindgangers, granaten, mijnen en (handwapen)munitie. Het grondgebied van de gemeente Lingewaard heeft in de Tweede Wereldoorlog zwaar onder vuur gelegen. Bij eventuele grondwerkzaamheden en nieuwe ontwikkelingen in het projectgebied, dient er uit het oogpunt van veiligheid en zorgvuldigheid gezocht te worden naar niet gesprongen explosieven (NGE). Met behulp van het explosievenonderzoek worden de aanwezigheid en risico's van explosieven uit de Tweede Wereldoorlog in kaart gebracht. Projectspecifiek Ten aanzien van het initiatief is een projectleiderssamenvatting ontplofbare oorlogsresten opgesteld, zie Bijlage 6. Op basis van de beschikbare archiefgegevens, literatuur en luchtfotomateriaal kan worden gesteld dat binnen het projectgebied, in de niet-naoorlogs geroerde bodem, de volgende (sub)soorten OO (ontplofbare oorlogsresten) kunnen zijn achtergebleven: •
•
•
Geschutmunitie, diverse kalibers, met een maximaal kaliber van 155mm/15 cm tot een diepte van 2,50 meter minus maaiveld (maaiveld Tweede Wereldoorlog), oftewel tot 6,70m+NAP; Klein-kalibermunitie, hand- en geweergranaten en munitie voor granaatwerpers tot een diepte van 2,50 meter minus maaiveld (maaiveld Tweede Wereldoorlog), oftewel tot 6,70m+NAP; Landmijnen, diverse types tot een diepte van 0,50 meter minus maaiveld (maaiveld Tweede Wereldoorlog), oftewel 8,70m+NAP.
Daar waar de bodem niet aantoonbaar tot de aangegeven diepte naoorlogs geroerd is, en werkzaamheden in de bodem zijn voorzien, wordt geadviseerd om voorafgaand aan de voorgenomen werkzaamheden een opsporingsproces, zoals bedoeld in het CS-OOO, uit te voeren om de risico’s met betrekking tot het aantreffen van OO te minimaliseren. Dit onderzoek dient plaats te vinden in het kader van de Arbowetgeving en is in het kader van de planologische procedure niet juridisch afdwingbaar. Het is echter te allen tijde de verantwoordelijkheid van de eigenaar van de grond om bij grondwerkzaamheden te zorgen voor een gezonde en veilige werkomgeving.
4.12
M.e.r.-beoordeling
De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (m.e.r) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V bij het Omgevingsbesluit. In artikel 16.34, tweede lid van de Omgevingswet is aangegeven dat onder een plan of programma, als bedoeld in artikel 2, onder a, van de SMB-richtlijn (richtlijn 2001/42/EG (Strategische milieubeoordeling), in ieder geval wordt verstaan een omgevingsvisie, een programma, een omgevingsplan en een voorkeursbeslissing. Het bevoegd gezag zal per specifiek geval na moeten gaan of er sprake is van een plan of programma in de zin van de SMB-richtlijn. Beoordeling of een M.e.r. procedure of beoordeling plaats moet vinden volgt uit Bijlage V van het Omgevingsbesluit. 1. De eerste stap is te kijken of het project voldoet aan de omschrijving van een project in kolom 1. Zonneveld NEXTgarden
37
2. Vervolgens moet gekeken worden of in kolom 4 'de omgevingsvergunning' of 'het omgevingsplan' staat. Het omgevingsplan is relevant als in het plan vergunningplichtige activiteiten worden aangewezen. 3. Als bovenstaande stappen van toepassing zijn op het project, moet bepaald worden of voor het project een mer-plicht of een mer-beoordelingsplicht geldt. Dit gebeurt door te kijken naar de kolommen 2 en 3. o Voldoet het project aan de voorwaarden van kolom? Dan geldt voor het project een 'project-mer-plicht'. o Voldoet het project aan de voorwaarden van kolom 3? Dan geldt voor het project een 'project-mer-beoordelingsplicht'. Projectspecifiek De omgevingsvergunning staat niet onder de besluiten in kolom 4 van Bijlage V onderdeel J (Infrastructuur en ruimte) van het Omgevingsbesluit. Voor het plan is geen project-mer(beoordelings)plicht.
4.13
Conclusie veilige en gezonde leefomgeving
De Omgevingswet benoemt een gezonde en veilige leefomgeving nadrukkelijker in haar doelen. Omdat het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving een belangrijk doel is van de Omgevingswet bevat het Bkl een aantal instructieregels die specifiek de bescherming van de gezondheid en veiligheid tot doel hebben. De instructieregels hebben onder andere betrekking tot de aspecten geluid, geur, trillingen, luchtkwaliteit, (water)veiligheid en bodem. Eén omgevingswaarde of –norm voor gezondheid en veiligheid bestaat niet. Dit is een optelsom en weging van de verschillende deelaspecten. Uit voorgaande paragrafen blijkt dat er geen aspecten zijn die beperkend werken op de gewenste ontwikkeling. Ten aanzien van de aspecten geluid, geur, trilling, luchtkwaliteit, omgevingsveiligheid en bodem worden geen normen overschreden of bijna overschreden. Dat laatste is van belang omdat bij gezondheid en veiligheid juist de cumulatieve beoordeling van deze sectorale aspecten van belang is. Op basis hiervan wordt geconcludeerd dat met de ontwikkeling een veilige en gezonde leefomgeving kan worden gewaarborgd en dat daarmee sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
38
Zonneveld NEXTgarden
Hoofdstuk 5
Goede omgevingskwaliteit
In dit hoofdstuk wordt beschreven op welke wijze een goede omgevingskwaliteit wordt gewaarborgd en verder ontwikkeld door de voorgenomen ontwikkeling.
5.1
Zorgvuldig ruimtegebruik
De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. De instructieregel in artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder is vereist. Artikel 8.0b Bkl regelt dat deze instructieregel ook geldt voor een omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Artikel 5.129g Bkl geeft geen ondergrens aan. In uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zijn hiervoor lijnen uitgezet. Bij woningbouw is vanaf 12 woningen sprake van een stedelijke ontwikkeling die Ladderplichtig is. De aard en omvang van de ontwikkeling bepalen het schaalniveau waarop de ruimtebehoefte wordt afgewogen. Projectspecifiek In paragraaf3.1.2 is toegelicht dat onderhavig initiatief niet ladderplichtig is. Tevens is in paragraaf 2.2 toegelicht dat met het plan sprake is van meervoudig ruimtegebruik. Daarmee is voor het plan sprake van een duurzame invulling van de gronden.
5.2
Archeologie, cultuurhistorie en landschap
De essentie van het Europees beleid is dat voorafgaand aan de uitvoering van projecten onderzoek moet worden gedaan naar de aanwezigheid van waarden en daar in de ontwikkeling van plannen zoveel mogelijk rekening mee te houden. De essentie van deze wetgeving is behoud van archeologische resten zoveel mogelijk in de bodem en de bescherming van het cultureel erfgoed en landschap. De Erfgoedwet en de Omgevingswet vormen samen het fundament voor de duiding en de bescherming van het cultureel erfgoed. De vuistregel voor de verdeling tussen Erfgoedwet en Omgevingswet is als volgt: de duiding van cultureel erfgoed en de zorg voor cultuurgoederen in overheidsbezit staat in de Erfgoedwet; de omgang met het cultureel erfgoed in de fysieke leefomgeving is geregeld in de Omgevingswet. Voor gebouwde of aangelegde monumenten betekent dit dat de vergunningverlening voor het wijzigen van rijksmonumenten is geregeld via de Omgevingswet. Ook aanwijzing en omgang met beschermde stads- en dorpsgezichten gebeurt straks op grond van de Omgevingswet. Datzelfde geldt voor de omgang met archeologie in de fysieke leefomgeving (vergunningverlening en integratie in de planvorming). Deze aspecten vallen nu nog onder het Overgangsrecht in de Erfgoedwet. Besluit kwaliteit leefomgeving In het Bkl is ten aanzien van de bescherming een aantal beginselen geformuleerd (art. 5.130 Bkl).
Deze beginselen richten zich op de omgang met monumenten die op grond van het omgevingsplan zijn beschermd, archeologische monumenten, (voorbeschermde) rijksmonumenten, beschermde stads- en dorpsgezichten en beschermde cultuurlandschappen. Daarnaast zijn in afdeling 8.8 van het Zonneveld NEXTgarden
39
Bkl regels gesteld voor de beoordeling van rijksmonumentenactiviteit en het verplaatsen van gebouwde monumenten. Het gemeentelijk beleid over archeologie en cultuurhistorie is veelal opgenomen op de archeologische beleidskaart en/of de cultuurhistorische waardenkaart. Deze archeologische waarden en verwachtingen en de cultuurhistorische waarden zijn veelal vertaald in respectievelijk archeologische dubbelbestemmingen en cultuurhistorische dubbelbestemmingen opgenomen in het (tijdelijk deel van het) omgevingsplan of activiteitgericht in het gemeentebrede omgevingsplan. Indien het initiatief in deze (werkings)gebieden is gelegen, wordt hieraan getoetst. Projectspecifiek Cultuurhistorie Binnen het projectgebied en in de directe omgeving zijn geen cultuurhistorisch waardevolle objecten zoals (rijks)monumenten of andere waardevolle objecten aanwezig. Wel voorziet de vigerende planologische situatie in regels met betrekking tot de ontwikkeling en het behoud van kleinschalige landschapselementen, waaronder houtwallen, houtsingels, kleinschalige waterelementen en natuurvriendelijke oevers. Het zonnepark wordt landschappelijk ingepast. In paragraaf 2.2 is beschreven dat het plan voorziet in de bescherming en het behoud van landschapselementen.
Archeologie De gemeentelijke archeologische beleidskaart, zie navolgende afbeelding, toont de actuele verwachtingswaarde ter plaatse van het projectgebied. Uit de kaart blijkt dat voor het hele projectgebied een lage verwachtingswaarde geldt. Onderzoek is nodig bij bodemverstorende werkzaamheden groter dan 10.000 m2 en dieper dan 30 cm onder maaiveld. Ten behoeve van de landschappelijke inpassing van het zonnepark zijn bodemroerende werkzaamheden met een omvang van maximaal 7.200 m2 voorzien. Hieronder valt alle te roeren grond voor de aanleg van halfverharding, nieuwe landschapselementen en graafwerkzaamheden vanwege de aanleg van natuurvriendelijke oevers. Verder zijn beperkte grondwerkzaamheden nodig voor de aanleg van de fundering van de twee transformatoren (maximaal 70 m2) en worden enkele kabelgoten gegraven (ca. 650 m2). Deze overige grondwerkzaamheden blijven ruim onder de resterende 2.800 m2 aan ‘verstoringsruimte’ voordat de drempelwaarde wordt overschreden.
40
Zonneveld NEXTgarden
Uitsnede archeologische verwachtingskaart gemeente Lingewaard
Conclusie Het uitvoeren van archeologisch onderzoek is niet aan de orde. Vanuit het aspect cultuurhistorie en archeologie is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies.
5.3
Ecologie
De Wet natuurbescherming (Wnb) is opgenomen in de Omgevingswet: de Aanvullingswet natuur het Aanvullingsbesluit natuur en de Aanvullingsregeling natuur. Er is sprake van een beleidsneutrale overgang. Het huidige normenkader, de instrumenten en de bevoegdheidsverdeling voor het natuurbeschermingsrecht blijft ongewijzigd. Uitgezonderd van de toets ten aanzien van stikstof. Stikstofdepositie is geregeld in artikel 22.20 van de Omgevingswet. De regels van artikel 5.5a van de Wet natuurbescherming (Wnb) blijven gelden tot een bij koninklijk besluit te bepalen datum. Hier vindt, vooralsnog, dus geen verandering plaats ten opzichte van oorspronkelijke wet- en regelgeving. Na de -nog te bepalen- datum dient stikstof te worden gemonitord als omgevingswaarde. Ter bescherming van de natuur zijn in het Bkl diverse regels opgenomen. Deze regels komen grotendeels overeen met de regels die zijn opgenomen in de huidige Wet natuurbescherming. Het gaat hierbij in de eerste plaats om regels voor de gebiedsbescherming van aangewezen Natura 2000gebieden, regels voor de soortenbescherming van te beschermen planten diersoorten (waaronder vogels) en regels ter bescherming van houtopstanden. Het gebieds- en soortenbeschermingsregime vloeit voor een belangrijk deel voort uit twee Europese richtlijnen, te weten de Vogelrichtlijn (79/409/EEG) en de Habitatrichtlijn (92/43/EEG).
Zonneveld NEXTgarden
41
Gebiedsbescherming De Europese Vogel- en Habitatrichtlijn beschermt Natura 2000-gebieden. Als er naar aanleiding van projecten, plannen en activiteiten, afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten, mogelijkerwijs significante effecten optreden, dienen deze bij de voorbereiding van een ruimtelijk besluit in kaart te worden gebracht en beoordeeld. Natura 2000-gebieden hebben een externe werking, zodat ook ingrepen die buiten deze gebieden plaatsvinden en verstoring kunnen veroorzaken, moeten worden getoetst op het effect van de ingreep op soorten en habitats. Een ruimtelijk plan dat significante gevolgen kan hebben voor een Natura 2000-gebied kan alleen worden vastgesteld indien uit een passende beoordeling de zekerheid is verkregen dat het plan de natuurlijke kenmerken van het gebied niet zal aantasten. Indien deze zekerheid niet is verkregen, kan het plan worden vastgesteld, indien wordt voldaan aan de volgende drie voorwaarden: 1. Alternatieve oplossingen zijn niet voorhanden; 2. Het plan is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard; en 3. De noodzakelijke compenserende maatregelen worden getroffen om te waarborgen dat de algehele samenhang van het Natura 2000-netwerk bewaard blijft. In afdeling 8.6 Bkl staat het beoordelingskader voor de omgevingsvergunning voor Natura 2000-activiteiten.
Dit is door middel van het aanvullingsspoor Natuur gebeurd. Soortenbescherming Onder de Omgevingswet zijn veel dier- en plantsoorten beschermd. De bescherming richt zich op soorten van Europees belang, die onder de reikwijdte van de Vogel- en Habitatrichtlijn vallen, als om bepaalde soorten van nationaal belang. Soortenbescherming vindt plaats binnen en buiten het natuurnetwerk Nederland. Het kan de vorm hebben van wet- en regelgeving, maar ook van fysieke maatregelen die bescherming, vestiging of uitbreiding van een soortenpopulatie stimuleren. Op grond van artikel 2.18 lid 1 sub f Omgevingswet zijn in beginsel de provincies hiervoor verantwoordelijk. Echter, ook decentrale overheden kunnen hierover actief beleid voeren. Hierbij kan worden gedacht aan het vaststellen van bijvoorbeeld een programma voor soortenbescherming. Door strikte formulering van een flora- en fauna-activiteit moet bij vrijwel alle activiteiten in de fysieke leefomgeving nagegaan worden of: • •
er soorten aanwezig zijn; en welke soorten dat zijn.
In hoofdstuk 11 van het Besluit activiteiten leefomgeving wordt bepaald wanneer een vergunning nodig is. Projectspecifiek Ten behoeve van voorliggende ontwikkeling is een quickscan flora en fauna uitgevoerd, zie Bijlage 7. De belangrijkste conclusies zijn in het vervolg van voorliggende paragraaf opgenomen. Soortenbescherming Uit de Quickscan blijkt dat er aanvullend onderzoek dient te worden uitgevoerd naar de poelkikker en steenuil. Dit aanvullend soortenonderzoek is uitgevoerd en te raadplegen via Bijlage 8. De belangrijkste conclusie dat steenuilen en poelkikkers niet voorkomen binnen het projectgebied. Als gevolg van de ontwikkelingen binnen het projectgebied treden er geen negatieve effecten op ten aanzien van beschermde soorten. 42
Zonneveld NEXTgarden
Verder dient rekening te worden gehouden met de algemene zorgplicht. Overtredingen ten aanzien van algemene broedvogels kan worden voorkomen door de locatie buiten het broedseizoen bouwrijp te maken. Gebiedsbescherming De projectlocatie maakt geen onderdeel uit van een Natura 2000-gebied. Op een afstand van circa 2,3 kilometer ligt het Natura 2000-gebied ‘Rijntakken’. Uit de Quickscan komt naar voren dat, om negatieve effecten omtrent gebiedsbescherming uit te sluiten, een voortoets stikstofdepositie benodigd is. Deze is uitgevoerd en opgenomen in Bijlage 9. De conclusie hiervan is een maximaal berekend depositieresultaat in de realisatie- en exploitatiefase van 0,00 mol/ha. De realisatie en exploitatie van het zonnepark zorgt niet voor overschrijdende depositie op Natura 2000-gebieden. Houtopstanden Uit de Quickscan blijkt dat eventuele kapwerkzaamheden geen nadelige gevolgen voor de oogmerken voor regels voor deze activiteit hebben. Kap van bomen is echter niet voorzien.
5.4
Verkeer en parkeren
De omgevingsvisie van de gemeente moet een visie op verkeer en vervoer op gemeentelijk niveau bevatten. Het initiatief dient hieraan getoetst te worden. Daarnaast blijven de bekende richtlijnen vanuit het CROW bestaan. De toename aan functies zorgen voor verkeer. Bij het toelaten van een nieuwe functie moet daarom worden aangetoond wat het effect is op de bereikbaarheid en verkeersafwikkeling. Daarbij dient in beeld te worden gebracht of er sprake is van een (extra) parkeerbehoefte voor auto’s (en evt. ook fietsen en/of scooters). Er mag geen onaanvaardbaar effect zijn. De gemeente stelt parkeerbeleid op met daarin parkeernormen waaraan nieuwe ontwikkelingen moeten voldoen. De activiteit dient dus aan het gemeentelijk beleid getoetst te worden. Projectspecifiek Het projectgebied wordt in de bestaande situatie via drie wegen ontsloten, waaronder een ontsluiting op de Karstraat. In de toekomstige situatie zal alleen de ontsluiting op de Heuvelsestraat worden benut. De verkeerskundige situatie aan de Karstraat verbetert daarmee door voorliggend initiatief. Ook ten aanzien van de verkeersgeneratie zorgt het initiatief voor een verbetering. In de bestaande situatie heeft het projectgebied een landbouwfunctie met een verkeersaantrekkende werking van (zware) landbouwvoertuigen. De verkeersaantrekkende werking in de toekomstige situatie is verwaarloosbaar.
Het zonnepark zal enkel incidenteel door monteurs worden bezocht vanwege onderhoudswerkzaamheden. Op het toegangspad vanaf de Heuvelsestraat is voldoende ruimte voor onderhoudsvoertuigen om te parkeren. Conclusie Vanuit het aspect verkeer en parkeren is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies.
5.5
Duurzaamheid en klimaatadaptatie
Het klimaat verandert en steeds vaker worden we geconfronteerd met de gevolgen, zoals hitte, droogte, extreme neerslag en overstromingen. Klimaatverandering is in een vergaand stadium en de Zonneveld NEXTgarden
43
effecten en risico’s voor onze samenleving worden steeds groter. Aan de ene kant moeten we de uitstoot van broeikasgassen verminderen, zodat de opwarming beperkt blijft. Aan de andere kant is het noodzakelijk om ons als samenleving aan te passen en voor te bereiden op de reeds ingezette klimaatveranderingen en de gevolgen daarvan. Niet alleen om schade te beperken, maar ook om kansen te benutten. De nationale opgave voor klimaatadaptatie is beschreven in het Bestuursakkoord Klimaatadaptatie en het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie met daarin een prominente rol voor gemeenten. Lokale gevoeligheden voor klimaatverandering moeten in kaart worden gebracht en als integraal onderdeel van beleid daadkrachtig worden aangepakt. Daarbij is het van belang zowel te kijken naar aanpassingen aan de bestaande openbare ruimte als naar nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Projectspecifiek Een zonnepark is geen gevoelige functie in het kader van klimaatverandering. Hinder als een gevolg van wateroverlast, hittestress, droogte en overstromingen zijn niet aan de orde. Het toevoegen van een zonnepark leidt nauwelijks tot een toename van verhard oppervlak. Water kan hiermee nog altijd in de bodem infiltreren. Daarnaast voorziet het initiatief in het versterken van groene en hydrologische elementen, waarmee negatieve gevolgen van klimaatveranderingen worden tegengegaan.
44
Zonneveld NEXTgarden
Hoofdstuk 6 6.1
Maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid
Participatie
Participatie omgeving De aanwijzing van het gebied als (onderdeel van de) zoekzone voor zonneparken is gedaan door besluiten van de gemeenteraad in 2017, 2020 en 2023. Deze aanwijzing is via de gemeentelijke website en diverse mediaberichten kenbaar gemaakt. Er is voorts een publicatie geweest van het voornemen van de gemeente om initiatiefnemer Solinoor als partij aan te wijzen om op de aangewezen percelen tot ontwikkeling van een zonnepark te komen. Voor het initiatief heeft de initiatiefnemer de direct belanghebbenden in de omgeving op de hoogte gebracht en met hen overleggen gevoerd (keukentafelgesprekken, inloopbijeenkomst, nieuwsbrieven, telefonisch en email contact). Er is voorafgaand een participatie- en communicatieplan opgesteld dat rekening houdt met de in het ‘Beleidskader zonne-energie’ (zie ook paragraaf 3.4.2) gestelde kaders voor participatie. De uitkomsten van het proces zijn uitvoerig beschreven in een participatie- en communicatieverslag (Bijlage 10). Voorliggend verzoek staat in de lijst bindend adviesrecht en verplichte participatie van de gemeente Lingewaard. Het is één van de categorieën van gevallen waarvoor bindend adviesrecht (art. 16.15a en 16.15b Omgevingswet) en/of verplichte participatie (art. 16.55 lid 7 Omgevingswet) geldt. Hij valt onder ‘Duurzaamheid/energietransitie’, categorie zonne-energie, projecten voor (particuliere) zonneakkers c.q.
zonnevelden met een oppervlakte groter dan 250 m2. Derhalve is participatie verplicht. Met bovenstaand beschreven proces in hier invulling aan gegeven.
Vooroverleg Er is overleg gevoerd met belanghebbende instanties (provincie Gelderland, waterschap Rivierenland, gemeente Lingewaard, ODRA). Het gaat zowel om individuele afstemming als een breed overleg in de vorm van een Omgevingstafel. Tijdens de Omgevingstafel is het planvoornemen besproken en zijn de geldende randvoorwaarden en kaders besproken, alsmede het proces en de planning om tot besluitvorming over een vergunningaanvraag te komen. De voorliggende stukken worden in het kader van overleg voorgelegd aan de belanghebbende instanties.
6.2
Kostenverhaal
Het is verboden bouwactiviteiten te verrichten zolang de kostenverhaalbijdrage niet is betaald. Tussen de initiatiefnemer en de gemeente wordt een anterieure privaatrechtelijke overeenkomst over kostenverhaal gesloten. Het privaatrechtelijk kostenverhaal is geregeld in paragraaf 13.6.2 van de Omgevingswet. Onderdeel van deze overeenkomst is ook dat hier wordt vastgelegd op welke wijze omgegaan wordt met de nadeelcompensatie.
Zonneveld NEXTgarden
45
46
Zonneveld NEXTgarden
Bijlagen
Zonneveld NEXTgarden
47
Bijlage 1 Visieboek
48
Zonneveld NEXTgarden
Bijlage 2 Inrichtingsplan en beplantingsplan
Zonneveld NEXTgarden
49
Bijlage 3 GO Versterkingsplan
50
Zonneveld NEXTgarden
Bijlage 4 Watertoets
Zonneveld NEXTgarden
51
Bijlage 5 Resultaten Bodemloket
52
Zonneveld NEXTgarden
Bijlage 6 Projectleiderssamenvatting Onontplofte Oorlogsresten
Zonneveld NEXTgarden
53
Bijlage 7 Quickscan Flora en Fauna
54
Zonneveld NEXTgarden
Bijlage 8 Aanvullend soortenonderzoek
Zonneveld NEXTgarden
55
Bijlage 9 Voortoets stikstofdepositie
56
Zonneveld NEXTgarden
Bijlage 10 Communicatie en participatieverslag
Zonneveld NEXTgarden
57