818589 Bijlage 1 Programmabegroting 2024 (OUDE VERSIE)
Tekst van het document
90
RENTERISICONORM EN RENTERISICO'S VAN DE VASTE SCHULD PER 01-01-2024 (Bedragen x € 1.000) Renterisico op vaste schuld
2024
2025
2026
2027
budget
budget
budget
budget
1a. Renteherziening op vaste schuld o/g
0
0
0
0
1b. Renteherziening op vaste schuld u/g
0
0
0
0
2. Netto renteherziening op vaste schuld (1a - 1b)
0
0
0
0
15.000
35.000
25.000
22.000
0
0
0
0
4. Netto nieuw aangetrokken vaste schuld (3a - 3b)
15.000
35.000
25.000
22.000
5. Betaalde aflossingen
2.636
2.636
2.881
12.391
6. Herfinanciering (laagste van 4 en 5)
2.636
2.636
2.881
12.391
7. Renterisico op vaste schuld (2 + 6)
2.636
2.636
2.881
12.391
137.000
136.000
135.000
139.000
20%
20%
20%
20%
27.400
27.200
27.000
27.800
10. Renterisiconorm
27.400
27.200
27.000
27.800
7. Renterisico op vaste schuld
2.636
2.636
2.881
12.391
11. Ruimte(+) / Overschrijding(-) (10 - 7)
24.764
24.564
24.119
15.409
3a. Nieuw aangetrokken vaste schuld (o/g) 3b. Nieuw verstrekte lange leningen (u/g)
Renterisiconorm 8. Begrotingstotaal per 1 januari 9. Het bij ministeriële regeling vastgestelde percentage 10. Renterisiconorm
Toets Renterisiconorm
91
Liquiditeitenplanning Voor de begroting 2024 vormt de liquiditeitenplanning van juli 2023 de basis voor de berekening van de verwachte financieringsbehoefte. De € 15 miljoen in bovenstaand schema in het jaar 2024, betreft de reeds in 2022 afgesloten geldlening met uitgestelde storting ad. € 10 miljoen en de aanvullende geldlening ad. € 5 miljoen voor 2024. Mocht, zoals hiervoor al genoemd, toch nog aanvullende financiering nodig zijn dan heeft het college hiermee mandaat voor maximaal € 5 miljoen. LIQUIDITEITENPLANNING 2024
2025
2026
2027
leningen investeringen grondexploitaties overig operationeel
15.203 784 1.090 121.463
35.200 791 920 124.601
25.197 0 920 123.491
22.193 0 920 123.466
Totaal inkomsten
138.540
161.512
149.608
146.579
leningen investeringen grondexploitaties overig operationeel
4.397 32.028 2.327 112.756
4.453 38.019 348 116.212
4.422 30.349 258 114.939
14.310 19.179 258 114.916
Totaal uitgaven
151.508
159.032
149.968
148.663
Totale cashflows
-12.968
2.480
-360
-2.084
Saldo rekening courant
-9.737
-7.257
-7.617
-9.701
Inkomsten
Uitgaven
92
Renteschema In de paragraaf financiering geven we ook inzicht in de rentelasten van de externe financiering, het renteresultaat en de rentetoerekening. Dit doen we op basis van het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording). Met onderstaand schema geven we hieraan invulling. (Bedragen x € 1.000) -/- = nadeel/lasten + = voordeel baten De externe rentelasten over de korte en lange financiering De externe rentebaten (idem) Saldo rentelasten en rentebaten De rente die aan de grondexploitatie moet worden toegerekend De rente van projectfinanciering die aan het desbetreffende taakveld moet worden toegerekend De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (=projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
+
+
-1.855 26 -1.829
+
82
-/-/-
-
82 -
-
Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente (gemiddeld 1,11%)
-1.746
De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) (afgerond 1,50%)
+
2.032
Renteresultaat op het taakveld Treasury
+
285
We rekenen meer rente toe aan de verschillende taakvelden dan het totaal aan rentelasten. Bij de toerekening rekenen we met een afgerond percentage. Daardoor ontstaat dit renteresultaat. Dit heeft geen gevolgen voor het saldo van de meerjarenbegroting. De totale rentelasten zijn namelijk verwerkt in het saldo. Dit voordeel op het taakveld Treasury wordt gecompenseerd door de nadelen op de andere taakvelden in de begroting
93
Paragraaf 5 Bedrijfsvoering
Ontwikkeling van de bedrijfsvoering Doelstelling van bedrijfsvoering Een zodanig samenspel van mensen, processen en systemen dat de ambtelijke organisatie zijn werk op een doelmatige, doeltreffende, rechtmatige en flexibele manier uit kan voeren. Uitdaging We staan voor een uitdaging: 1. De arbeidsmarkt is krap, de AOW-leeftijd is verhoogd, de gemiddelde leeftijd is relatief hoog en oudere medewerkers stoppen over het algemeen met werken vóór het bereiken van de AOW-leeftijd. In Lingewaard bereiken 68 medewerkers binnen nu en 5 jaar de pensioengerechtigde leeftijd. Ook zien we op lange termijn dat er minder mensen op de arbeidsmarkt beschikbaar zijn. Daardoor nemen schaarste en tekorten toe en worden structureel. Daardoor neemt de werkdruk toe en komt de uitvoering van werkzaamheden in het gedrang. Met de huidige ambitie ontkomen we al niet aan de inhuur van tijdelijke krachten. Het behouden en aantrekken van medewerkers is de grote opgave voor ons als gemeente. Dat vraagt duidelijke positionering, innoveren en investeren in aantrekkelijk werkgeverschap. Als we niets doen dan zorgt de toenemende arbeidsmarktkrapte ervoor dat we onvoldoende menskracht hebben om onze doelstellingen en resultaten te behalen. 2. Daarbij komt dat werk inhoudelijk verandert. Wetgeving en inhoudelijke opgaven waar Lingewaard voor staat veranderen.
Daardoor veranderen taken of rollen van onze gemeente of ontstaan nieuwe rollen of taken. Dat kan gevolgen hebben voor onze organisatie. Het ruimtelijk domein bijvoorbeeld moet zich in relatief korte tijd ontwikkelen van beheers- naar ontwikkelorganisatie. Dat heeft gevolgen voor de organisatie van dit domein. Om dit goed te kunnen doen is een investering in de organisatie nodig. En het vraagt een andere rol van onze medewerkers. Werken met de Omgevingswet leidt ook tot enkele nieuwe rollen en taken voor de organisatie. Denk hierbij aan (de bemensing van) de intakeen omgevingstafel, applicatiebeheer, participatie en communicatie in het kader van de wet. In 2023 hebben we mensen geworven om hiermee te kunnen starten. We inventariseren in 2024 wat we hiervoor verder nog nodig hebben in mensen en middelen. 3. Daarnaast verandert de verhouding met onze omgeving. Projecten en beleid komen steeds meer tot stand in samenwerking en in dialoog met inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Dat vraagt een andere rol van onze medewerkers. Ook heeft de verdergaande digitalisering (AI) invloed op het werk of de manier waarop we het werk uitvoeren.
Mensen Wat willen we bereiken? Een organisatie met voldoende duurzaam inzetbare medewerkers zodat we onze taken en ambities kunnen uitvoeren. Dat vraagt focus op een kwalitatief goede instroom van nieuwe medewerkers en een focus op een goede inzetbaarheid van onze bestaande medewerkers. Als het ons niet lukt om onze medewerkers duurzaam inzetbaar te houden, dan kunnen wij onze taken niet meer naar behoren uitvoeren. Dan neemt de werkdruk toe en als gevolg daarvan neemt het werkgeluk af. Dat heeft dan weer gevolgen voor het ziekteverzuim. We komen dan in een spiraal terecht.
94
Daarom streven wij het volgende na:
We streven naar een diverse en duurzame werkomgeving waar medewerkers zichzelf kunnen zijn en trots zijn om ambtenaar te zijn bij Lingewaard. Medewerkers stralen en dragen hun trots uit binnen en buiten onze gemeente én voelen zich verbonden. We stellen de mens centraal. Wij zorgen voor een goede sociale basis waarbij we processen borgen en er ruimte is voor persoonlijke en professionele groei.
Wij faciliteren dit door in te zetten op de thema’s: duurzame inzetbaarheid & mobiliteit, leren & ontwikkelen, binden & boeien en waarderen & belonen. We streven ernaar om de werkdruk te verlagen, het werkplezier te vergroten en medewerkers te stimuleren om langer door te werken. Met bijna een 8 voor werkdruk hebben we al mooie stappen gezet. Wat gaan we doen? Voor 2024 richten we ons voornamelijk op: Arbeidsmarktkrapte Twee sporen: 1. Mensen behouden: hiervoor geven we interne mensen kansen om door te stromen. Dit start bij medewerkers door hen te laten onderzoeken wat zij voor uitdagingen aan willen gaan en wat ze daarvoor van ons nodig hebben. De organisatie ondersteunt dit door ontwikkeling en groei voorop te stellen. We investeren in medewerkers waardoor zij tijd hebben voor reflectie en ontwikkeling. 2. Nieuwe mensen binnenhalen: hiervoor ontwikkelen we strategisch beleid dat zich richt op het imago van de gemeente Lingewaard naar buiten, actieve recruitment gericht op actuele en toekomstige vacatures, aantrekkelijke wervingscampagnes. Duurzame inzetbaarheid 1. We ontwikkelen strategisch opleidingsbeleid met een daarbij horende opleidingsacademie Lingewaard. 2. Daarnaast blijft er aandacht voor vitaliteit van onze mensen. Gericht op mentale en fysieke fitheid om weerbaar te zijn en om langer door werken te ondersteunen.
De interne training sleutelen aan je loopbaan maakt hier onderdeel van: deze is gericht op verlagen van werkdruk, verhogen van werkplezier en het motiveren van onze mensen om langer door te werken. Ook is er aandacht voor bijvoorbeeld digitale en financiële fitheid. Daarvoor bieden we regelmatig verschillende cursussen en ondersteuning aan. 3. De meeste nieuwe wetten en regels hebben met elkaar gemeen dat zij de inwoner centraal stellen. Dat vraagt soms een andere rol van een medewerker, maar vooral ook een bepaalde houding en gedrag. Duurzame werkgever Ook als werkgever willen we verduurzamen. We benutten mogelijkheden om onze arbeidsvoorwaarden groener te maken. Een voorbeeld is het toevoegen van de mogelijkheid om het individueel keuzebudget (een deel van het loon van medewerkers) in te zetten voor belasting-voordelige bestedingsdoelen als verduurzaming van de woning en vergoeding openbaar vervoer.
95
indicator
Meetbaar resultaat
W2022
B2023
B2024
Formatie
Aantal fte per 1.000 inwoners
6,64
6,60
6,63
Personeelsbezetting Aantal fte per 1.000 inwoners
6,95
6,50
6,37
€ 684
€ 746**
Apparaatskosten
De personele en materiële kosten verbonden aan het functioneren van de organisatie per inwoner
€ 656
Externe inhuur
Kosten inhuur als percentage van de totale loonsom
9,7%
Max.10% Max.10%
Overhead
Percentage van de totale lasten
11,8%
14,2%
14,5%
Ziekteverzuim *
Verzuim als percentage van de totale personele bezetting
7,05%
5,0%
5,0%
*) Dit is geen verplichte indicator. Op het moment dat we de begroting opstellen is het gemiddelde verzuim nog ongeveer 5,75%. Omdat het lastiger wordt om vacatures te in te vullen en we te maken hebben met een aantal langdurige zieken waarbij we minder invloed hebben op het verloop van de ziekte, handhaven we de verwachting van 2024 op 5%. **) Hogere apparaatskosten door ontwikkeling CAO en reservering verwachte CAO-ontwikkeling conform meicirculaire 2023.
Informatie & gegevens Open overheid Onze gemeentelijke informatie maken wij binnen wettelijke kaders beschikbaar voor iedereen die daar een belang bij heeft. Het beschikbaar maken van gemeentelijke informatie en digitalisering van onze dienstverlening vragen de komende jaren om een digitale transformatie. Een verandering in de manier van (digitaal) werken van onze medewerkers en applicaties, die aansluit op de verwachtingen van onze inwoners. De Wet digitale overheid regelt dat Nederlandse inwoners en bedrijven veilig en betrouwbaar kunnen inloggen bij de gemeente Lingewaard. In 2024 gaan we onze producten en diensten analyseren om: deze te digitaliseren als deze wel digitaal te leveren zijn, maar wij dit nog niet doen. te bepalen welke zich lenen voor levering aan andere EU-inwoners via een inlogmiddel van dat land. deze te voorzien van de juiste beveiligingsniveaus. Informatiebeveiliging Door de invoering van de Europese wetgeving op Informatiebeveiliging (NIS2) per 1-1-2024 en de toename van Cybercriminaliteit is extra inzet voor Informatiebeveiliging noodzakelijk. Door de toename van bedreigingen op cyber gebied, moeten er in de toekomst ook meer maatregelen genomen worden om weerbaar te blijven. Vanuit onze eigen controles blijven we een goed beeld houden hoe we de (toekomstige) bedreigingen het hoofd kunnen bieden en voldoen we ook aan de Europese wetgeving.
Informatiegericht sturen De toenemende digitalisering van de dienstverleningsprocessen geeft de organisatie steeds meer mogelijkheden om op basis van digitale gegevens informatiegericht te sturen. We brengen de gegevens bij elkaar in bruikbare dashboards. Deze dashboards ondersteunen de gemeente om bijvoorbeeld de kwaliteit van de dienstverlening te meten, de effectiviteit van beleid te meten en meer in controle te komen over de uitgaven. Daardoor versterken we de besturingskracht.
96
Afhandeling van bezwaren en klachten We handelen bezwaren binnen de wettelijke termijnen af Iemand die het niet eens is met een besluit kan daartegen een bezwaarschrift indienen. Dit bezwaar leggen we dan voor aan de onafhankelijke commissie van advies voor de bezwaarschriften. Tegelijk onderzoeken we of het mogelijk is om er informeel met de bezwaarmaker uit te komen. Als dat laatste niet lukt behandelt de commissie het bezwaar tijdens een hoorzitting en geeft vervolgens advies aan het college. Het college, of de teammanager namens het college, neemt daarop een besluit. Voor de afhandeling van dit traject gelden wettelijke termijnen. Indicator Behandelen bezwaarschriften
Meetbaar resultaat Afhandeling bezwaren binnen 12 weken Afhandeling bezwaren binnen 18 weken
W2022 33% 62%
B2023 60% 85%
B2024 60% 85%
We handelen klachten zo veel mogelijk in de informele fase af Er zijn heel veel contactmomenten met burgers en bedrijven. Die verlopen niet altijd naar wens of naar tevredenheid van betrokkenen. Dat kan leiden tot klachten. Deze klachten kunnen onder meer gaan over de persoonlijke behandeling door medewerkers of bestuurders, maar bijvoorbeeld ook over het niet nakomen van een afspraak of het geven van onjuiste informatie. Voor de inwoner en de gemeente is het van belang om de klacht zo snel mogelijk af te handelen. Eerst bespreken we de klacht informeel met de klager. We bekijken hoe we de klacht op kunnen lossen. In de praktijk blijkt dit de snelste en beste manier is om de klacht op te lossen. Indicator Klachten
Meetbaar resultaat Percentage klachten dat informeel wordt afgehandeld
97
W2022 94,7%
B2023 >90%
B2024 90%
Paragraaf 6 Verbonden partijen
Inleiding In deze paragraaf geven we een toelichting op de partijen waar de gemeente mee samenwerkt. Als deze samenwerking een bestuurlijk en financieel belang kent, spreken we van een verbonden partij. In uw vergadering van november 2020 heeft u het beleid vastgesteld in de Nota Verbonden Partijen. Deze nota geeft volgens het BBV voldoende kader voor de visie en uitgangspunten. In de programma's van de begroting komt de bijdrage van de verbonden partijen aan de doelrealisatie aan de orde.
Algemeen Risicomanagement Per verbonden partij beoordelen we hoeveel bestuurlijk en financieel belang er is en hoeveel risico we lopen. Op basis van deze analyses plaatsen we een verbonden partij in één van de drie toezichtarrangementen. Dit varieert van licht (1) tot zwaar (3). Zie onderstaand overzicht voor de indeling per toezichtarrangement. Toezichtarrangement 1 Euregio Rijn Waal Recreatieschap Overbetuwe Stichting Veilig Thuis Stichting Economic Board Bank Nederlandse Gemeenten Vitens Stichting Centrum Management Lingewaard
Toezichtarrangement 2 Park Lingezegen Omgevingsdienst Regio Arnhem MGR Sociaal Domein GC BVO DRAN
Toezichtarrangement 3 VGGM Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen Warmtenetwerk B.V.
In de Nota Verbonden Partijen staat beschreven welke maatregelen en instrumenten er bij ieder toezichtarrangement horen. In de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ gaan we verder in op de partijen uit het toezichtarrangement ‘zwaar’. Beleidsvoornemens 2024 Volgens de Nota Verbonden Partijen evalueren we elk jaar een andere gemeenschappelijke regeling. In 2024 is dat de Euregio. De Wet Gemeenschappelijke Regelingen wijzigde met ingang van 1 juli 2022 op een aantal onderdelen. Een deel van de wijzigingen zijn al in werking getreden. Uiteindelijk moeten alle wijzigingen met ingang van 1 juli 2024 zijn geïmplementeerd. De verbonden partijen verwerken de wijzigingen in de verschillende gemeenschappelijke regelingen. Deze leggen we voor 1 juli 2024 ter besluitvorming voor. Ook de Nota Verbonden Partijen passen we aan op de wijzigingen, daar waar nodig. Deze leggen we vervolgens ook ter besluitvorming voor.
98
Overzicht van de verbonden partijen
Gemeenschappelijke regeling Doelgroepenvervoer Arnhem Nijmegen Datum statuten, oprichtingsakte van de VP Plaats van vestiging Datum meest recente wijziging van de VP Partijen Welke gemeenten en/of andere publieke partijen nemen deel in de VP?
Openbaar belang
Welke openbaar belang wordt met de VP gediend?
Bestuurlijk belang
Deelname in (algemeen/dagelijks bestuur Gemeentelijk belang/aandeel (als percentage) t.o.v. totaal
Financieel belang
Bijdrage in de begroting 2024 van de VP Omvang van het eigen vermogen en het vreemd vermogen aan het begin en het einde van het jaar 2022
Rekeningresultaat 2022 Aandeel Lingewaard in het resultaat 2022 Rapportages
Jaarverslag 2022 Begroting 2024
14 april 2016 (Regeling BVO DRAN) Arnhem Januari 2017 Arnhem, Berg en Dal, Beuningen, Doesburg, Druten, Duiven, Heumen, Lingewaard, Montferland, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen en Zevenaar. Het regelen van het vervoer voor doelgroepen uit de deelnemende gemeenten (Wmo, leerlingenvervoer en Jeugd). Aangewezen namens het college: Wethouder A. Slob Er wordt afgerekend tussen de deelnemende gemeenten volgens een verdeelsleutel en naar gebruik van voorzieningen. € 2.350.490 Eigen vermogen per 01-01: € 0 Eigen vermogen per 31-12: € 0 Vreemd vermogen per 01-01: € 10.607.584 Vreemd vermogen per 31-12: € 9.985.100 €0 € 0. Er wordt afgerekend op basis van werkelijkheid. Daarom is het saldo altijd €0 Vaststelling AB d.d. 6 juli 2023. Vaststelling AB d.d. 6 juli 2022.
Euregio Rijn Waal Datum statuten, oprichtingsakte van de VP
Opgericht in 1971, publiekrechtelijk sinds 1993 Kleve (D) Statuten op 06-06-2019 gewijzigd
Plaats van vestiging Datum meest recente wijziging van de VP
99
Partijen
Welke gemeenten en/of andere publieke partijen nemen deel in de VP?
Openbaar belang
Welke openbaar belang wordt met de VP gediend?
Bestuurlijk belang
Deelname in (algemeen/dagelijks bestuur
Financieel belang
Gemeentelijk belang/aandeel (als percentage) t.o.v. totaal Bijdrage in de begroting 2024 van de VP Omvang van het eigen vermogen en het vreemd vermogen aan het begin en het einde van het jaar 2022
Rapportages
Rekeningresultaat 2022 Aandeel Lingewaard in het resultaat 2022 Jaarverslag 2022 Begroting 2024
50 Nederlandse en Duitse gemeenten. 3 regionale instanties. 1 kamer van koophandel. De Euregio Rijn-Waal heeft als belangrijkste doel de grensoverschrijdende samenwerking op het gebied van economie en maatschappij te verbeteren en te intensiveren. Aangewezen namens de raad: Dhr. E. Tiggers (B06) Mw. S. Swart (PvdA) Aangewezen namens het college: J.H.A.P. Sluiter 2.51% De bijdrage van de gemeente Lingewaard is nog niet berekend. Eigen raming is € 12.000. Eigen vermogen 1-1-2022: € 1.762.659 Eigen vermogen 31-12-2022: € 1.747.124 Vreemd vermogen 1-1-2022: € 1.773.391 Vreemd vermogen 31-12-2022: € 1.507.930 € - 3.189 2,51% = € 80 Vaststelling d.d. 15 juni 2022. De begroting wordt in november van het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar vastgesteld.
Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen Datum statuten, oprichtingsakte van de VP Plaats van vestiging Datum meest recente wijziging van de VP Partijen Welke gemeenten en/of andere publieke partijen nemen deel in de VP?
100
29-12-2020 Elst De gemeenten: Arnhem, Berg en Dal, Beuningen, Doesburg, Druten, Duiven, Heumen, Lingewaard, Montferland, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen, Zevenaar.