332723 Bijlage Begroting 2022 def.docx
Tekst van het document
De Groene Metropool Regio draagt bij aan doelen uit de programma’s 2, 3, 5, 7 en 8. De doelen en ontwikkelingen m.b.t. de bestuurlijke samenwerkingsvorm zijn opgenomen bij het programma 9 (Bestuur en ondersteuning).
28
4. Onderwijs Onder dit programma vallen de kinderopvang, het basisonderwijs, bewegingsonderwijs, onderwijshuisvesting, voor- en vroegschoolse educatie, onderwijsachterstandenbeleid, passend onderwijs, leerplicht, leerlingenvervoer en volwasseneneducatie.
Wat willen we bereiken? Onderwijs is de basis voor een samenleving waarin iedereen tot zijn recht komt. De meeste kinderen en jongeren doorlopen zonder noemenswaardige problemen het onderwijs. Daar waar het moeizamer gaat, is er een gedeelde verantwoordelijkheid tussen onderwijs en gemeente om kinderen, jongeren en hun ouders te ondersteunen bij het bieden van optimale ontwikkelkansen. Zodat iedereen de kans krijgt het beste uit zichzelf te halen. Met onderwijs maken we een goede start op de arbeidsmarkt mogelijk. In Lingewaard willen we dat iedereen mee kan doen. Om dat mogelijk te maken geven we specifieke aandacht aan bevordering en ondersteuning van taalontwikkeling bij kinderen en basisvaardigheden bij volwassenen. Onze doelen voor 2022 zijn: 1. Kinderen en jongeren ontwikkelen zich veilig en prettig gedurende hun schoolperiode.Er is een netwerk van ketenpartners dat zorgt voor goede preventie en dat actief inspringt als dat nodig is. 2. Goede gebouwen voor scholen die voldoen aan de huisvestingseisen. 3. 99,1% van de leerlingen tot 23 jaar behaalt een startkwalificatie en maximaal 8 leerlingen per 1.000 inwoners is ongeoorloofd afwezig. 4. Het taboe rondom laaggeletterdheid doorbreken, bewustwording hieromtrent creëren en het aantal laaggeletterden verminderen.
Indicatoren Verplichte indicator Absoluut verzuim
Meetbaar resultaat
W2020
Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school, per 1.000 leerlingen van 5-18 jaar. Relatief verzuim Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 inwoners van 5-18 jaar Vroegtijdig Het percentage van het totaal aantal schoolverlaters leerlingen (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat zonder wil zeggen zonder startkwalificatie, het startkwalificatie onderwijs verlaat. (VSV-ers) * gegevens zijn niet beschikbaar op de website "waar staat je gemeente".
29
B2021
B2022
B2025
*
0
0
0
*
4,9
8
7
*
0,90
1,20
1
Wat gaan we doen in 2022? Basisonderwijs en kinderopvang (doel 1 en 3) Kinderopvang en BSO gaan aansluiten bij de ronde tafel- en planbijeenkomsten die er nu al zijn op de basisscholen. Hierdoor ontstaat een integrale ondersteuningsstructuur voor kinderen van 0 tot 12. Met de werkgroep Doorgaande Ontwikkelingslijn en in de LEA (lokale educatieve agenda) verbeteren we de kwaliteit van de voor- en vroegschoolse educatie (VVE) door te sturen op ouderbetrokkenheid en het aanstellen van een pedagogisch beleidsmedewerker voorschoolse educatie in de kinderopvang. Op drie IKC’s (Integraal Kind Centrum) in Lingewaard starten we met een kwaliteitsmeting van de VVE. Deze kwaliteitsmeting draagt enerzijds bij aan kwaliteitsversterking op organisatie- en IKC-niveau. Anderzijds geeft de meting ons handvatten om een passend kader op te stellen voor een VVE-kwaliteitssubsidie. We werken samen met de kinderopvang en GGD met de peutermonitor van Innovatie013. Onderwijs/educatie/Leerlingenvervoer (doel 1 en 3) We geven uitvoering aan het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Het NPO helpt leervertragingen die zijn opgelopen door COVID-19 in te halen en het onderwijs te verbeteren. Wij sturen op een goede verhouding tussen inzet van ouders en het recht op leerlingenvervoer in het vervoeren van leerlingen tussen huis en de dichtstbijzijnde passende school.
Wij maken hierbij gebruik van de input van het ouderplatform. Zo onderzoeken we of een informatiefolder die de scholen gericht kunnen meegeven aan de ouders van de aanstaande doelgroep zinvol is. In samenwerking met de samenwerkingsverbanden Passend Wijs en De Verbinding geven we uitvoering aan de acties uit het lokale uitvoeringsplan aansluiting onderwijs-jeugdhulp, bijvoorbeeld het versterken van leerkrachtvaardigheden in het (speciaal) basisonderwijs. Onderwijshuisvesting (doel 2) We actualiseren het huidige Integraal Huisvestingsplan (IHP) en treffen voorbereidingen voor de volgende termijn hiervan (2023 – 2027). We bereiden het IKC Binnenstebuiten uit met twee lokalen, conform besluit college uit 2021. Dit doen we vanwege het structurele ruimtetekort bij dit IKC. Het schoolbestuur is bouwheer, wij faciliteren bij de realisatie. We gaan verder met de uitvoering van de eerste termijn van het IHP. OBC De Heister in Bemmel, IKC Het Sterrenbos in Huissen, IKC De Vonkenmorgen in Gendt en IKC De Doornick in Doornenburg komen in aanmerking voor nieuwbouw of renovatie. Het betreft meerjarige projecten. We gaan verder met de overdracht van het juridisch eigendom aan het schoolbestuur waar dit nog niet gebeurd is.
Laaggeletterdheid (doel 4) Minimaal drie keer per jaar besteden wij bij landelijke themaweken (zoals de nationale voorleesdagen en de week van de alfabetisering) expliciete aandacht aan laaggeletterdheid. We trainen professionals en vrijwilligers op het herkennen van laaggeletterdheid. We richten ons vooral op laaggeletterden met een Nederlandse achtergrond. We werven Taalambassadeurs (ervaringsdeskundigen) voor het lezerspanel van de gemeente om de dienstverlening toegankelijker te maken en zetten hun expertise ook in voor de leesbaarheid van de gemeentelijke website. We evalueren de inspanningen en resultaten aan het einde van het jaar. Deze evaluatie gaat ter informatie naar de raad. 30
Wat mag het kosten? In onderstaande tabel zijn de lasten (-) en baten (+) opgenomen die aan het programma verbonden zijn. Bedragen x € 1.000 4
Onderwijs
2020 Werkelijk
2021 Begroot
2022 Begroot
2022 Lasten
4.1
Openbaar basisonderwijs
-50
-49
-44
-44
-50
-49
-44
-44
-
-2.433
-2.078
-2.069
-2.072
3
-279
-126
-155
-155
-
-2.154
-1.952
-1.914
-1.917
3
-1.324
-1.771
-1.517
-2.069
552
60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
-388
-735
-457
-1.009
552
60405 Leerlingenvervoer
-924
-1.021
-1.045
-1.045
-
60406 Volwasseneducatie
-12
-15
-15
-15
-
60401 Openbaar basisonderwijs 4.2
Onderwijshuisvesting
60402 Bijzonder basisonderwijs 60403 Onderwijshuisvesting 4.3
Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Saldo Lasten en Baten
2022 Baten
-3.807
-3.898
-3.630
-4.185
555
Onttrekkingen reserves
20
90
-
-
-
Toevoegingen reserves
-12
-
-
-
-
-3.799
-3.808
-3.629
-4.185
555
Saldo inclusief mutaties reserves
Ter toelichting: 60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken: in 2021 budget voor onderwijsachterstanden via resultaatbestemming € 78.000 en in 2022 extra middelen Nationaal programma onderwijs € 200.000
Specificatie mutaties reserves In 2022 zijn er geen mutaties in de reserves in programma 4 Onderwijs
Besluiten met financieel belang na vaststelling begroting 2021 Structurele ontwikkelingen 1e tussentijdse rapportage 2021 Uitkering Rijk onderwijsachterstandenbeleid € 28.500 Voordeel Inzet uitkering Rijk onderwijsachterstandenbeleid € 28.500 Nadeel Leerlingenvervoer efficiency voordeel € 190.000 Voordeel Programmabegroting 2022 (Financieel overzicht) Extra middelen Nationaal Programma Onderwijs € 200.000 Voordeel
31
Overzicht personele inzet: Bedragen x € 1.000 4
Onderwijs
Begroot 2021
Begroot 2022
60402 Bijzonder basisonderwijs
-5
-5
60403 Onderwijshuisvesting
-75
-75
60404 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
-164
-167
60405 Leerlingenvervoer
-53
-54
60406 Volwasseneducatie
-10
-10
-307
-311
totaal lasten
Beleidsnota's
Beleidsnotitie Visie Integraal Kind Centrum gemeente Lingewaard (2015) Beleidsnotitie vormgeving harmonisatie voorschoolse voorzieningen (2016) Beleidsnota leerlingenvervoer ‘Samen kom je verder’ (2014, aangepast in 2018) Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (2019) Instructie voor leerplichtambtenaar Lingewaard (2020) Kaders Sociaal Beleid 2021 – 2024 (2020) Beleidsplan sociaal domein 2021 - 2024 (beoogde vaststelling 30 september 2021)
Investeringsplan 4.01 Uitvoering Integraal Huisvestingsplan onderwijs (IHP) Investering Dekking Incidentele Structurele Looptijd jaarlast jaarlast € 11.034.000 Via afschrijving € 369.000 2022-2023 € 13.661.000 € 457.000 2022-2024 In de begroting 2018 is voor de uitvoering van het huisvestingsprogramma onderwijs in 2019 al € 3,5 miljoen gereserveerd. In totaal is hiermee € 28,2 miljoen gereserveerd voor de uitvoering van het IHP. In het IHP is een financiële paragraaf opgenomen waarin we aangeven welke investeringen voor de komende jaren in de onderwijshuisvesting noodzakelijk zijn. Vanaf 2019 zijn al deze investeringsbedragen opgenomen in de begroting. De ramingen uit het IHP betreffen stichtingskosten. Dit zijn de bouwkosten en de kosten van de adviseurs (architect, constructeur, etc.). De locatie gebonden kosten komen hier nog bovenop. Denk hierbij bijvoorbeeld aan kosten voor grondverwerving, afschrijving van boekwaardes, stijgende prijzen van bouwmaterialen en inrichting van de openbare ruimte. Na het afronden van het Voorlopig Ontwerp kunnen we per project deze locatie gebonden kosten in kaart gaan brengen. Voor de projecten uit het IHP is in 2020 een voorbereidingskrediet van 5% per project beschikbaar gesteld. In totaal is dit € 1.282.000. Dit wordt betaald uit de € 3,5 miljoen uit 2018. Hiervan gaan we in 2022 verder met de ontwerpfase van OBC De Heister.
Ook voor IKC Het Sterrenbos, IKC De Doornick en IKC De Vonkenmorgen willen we in 2022 de voorbereidende fase afronden en starten met de ontwerpfase.
32
4.02 Uitbreiding IKC binnenstebuiten Investering Dekking € 665.000
Incidentele jaarlast
Via afschrijving
Structurele jaarlast € 22.300
Looptijd 2022
Dit budget wordt gebruikt voor de uitbreiding van IKC Binnenstebuiten (Huissen) met twee lokalen voor onderwijs. Het schoolbestuur Stichting Wonderwijs is bouwheer. De voorbereidingen voor de uitbreiding zijn gestart.
Ontwikkelingen COVID-19 en het Nationaal Programma Onderwijs Het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) is opgesteld door het rijk voor herstel en ontwikkeling van het onderwijs tijdens en na COVID-19. We ontvangen als gemeente vanuit dit programma een specifieke uitkering met bestedingsvoorwaarden om in samenwerking met scholen, kinderopvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere partijen activiteiten aan te bieden om de vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak aanvullend te stimuleren. Wij moeten hierbij zorgen voor een lokale, integrale en meerjarige aanpak. Kern is het nemen van aanvullende maatregelen op de interventies van scholen. Hiernaast geven we uitvoering aan de plannen ‘Lingewaard herstelt stap voor stap’ en ‘Sociaal sterker de crisis uit’ om de extra COVID-19 middelen die door het rijk toegekend zijn te besteden.
Risico's In dit programma is geen sprake van significante risico's.
Verbonden partijen Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR SD CG) Doelen Welke doelen, resultaten wil De MGR voert namens de gemeenten in de de VP behalen? regio een aantal gemeenschappelijke uitvoerende taken binnen het brede sociaal domein uit. Zij doet dat in de vorm van modules en sub modules waaraan gemeenten flexibel kunnen deelnemen. Welke prestaties worden er Regionaal uitvoeren van diverse gemeentelijke van de VP verwacht? taken binnen het sociaal domein. Voor dit programma betreft dat de module Onderwijszaken (leerplicht en Regionaal Melden Coördinatiepunt). Dit moet geschieden binnen de door het Algemeen Bestuur van de MGR en de Bestuurscommissie Onderwijszaken vastgestelde kaders, waarbij financieel zoveel mogelijk de ‘nullijn’ wordt gevolgd Aan welke prestatiedoelen Het werk van de MGR, module onderwijszaken, uit de begroting draagt dit sluit aan bij doelen 1, 3 en 4 uit programma 4. bij? Ontwikkelingen Welke relevante We voorzien bij de module onderwijszaken, ontwikkelingen zullen zich gezien alle signalen in 2021, een verzwaring van naar verwachting voordoen? het aantal en type verzuimmeldingen. We verwachten een toename van het aantal 33
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR SD CG) uitschrijvingen in het schooljaar 2021-2022 omdat er minder binding is met school door de lange duur van het afstandsonderwijs en veranderende kansen op werk. Analyse van data is van groot belang en wordt doorontwikkeld. De MGR onderzoekt of dit pakket uitgebreid kan worden met het contractmanagement voor inburgering. Dit kan leiden tot een aanpassing van de regeling. Om de governance overzichtelijk te houden zal dan ook de inrichting in modules aangepast worden, waaronder de module onderwijszaken. Wat heeft dit voor Het Algemeen Bestuur van de MGR heeft de (financiële) gevolgen? begroting 2022 e.v. op 24 juni 2021 vastgesteld. De meerjarenbegroting 2022 en de daarin verwachte uitgaven sluiten aan bij onze gemeentelijke begroting 2022. Dat geldt zowel voor alle modules. Gemeenschappelijke Regeling Doelgroepenvervoer Arnhem Nijmegen (BVO DRAN) Doelen Welke doelen, resultaten wil De BVO Doelgroepenvervoer is in 2016 opgericht de VP behalen? voor het uitvoeren van regionale taken op het gebied van het doelgroepenvervoer en leerlingenvervoer. Welke prestaties worden er Het doelgroepenvervoer zo adequaat mogelijk te van de VP verwacht? laten verlopen voor de inwoners van de gemeente(n) die er gebruik van maken.
Aan welke prestatiedoelen uit Het doelgroepenvervoer valt onder verschillende de begroting draagt dit bij? programma’s van de begroting. In dit programma gaat het om doel 1 en 3. Ontwikkelingen Welke relevante In 2021 zal blijken of de wijzigingen uit 2020 als gevolg van onder andere de aanbestedingen ontwikkelingen zullen zich naar verwachting voordoen? bijdragen in het beheersen van de kosten. Ook zullen verdere maatregelen in regionaal verband waar mogelijk ingevoerd worden. Wat heeft dit voor (financiële) Naast de VP is ook de gemeente met het beleid van invloed op de resultaten. De verwachting is gevolgen? dat de resultaten voor Lingewaard gunstiger uitvallen dan de meerjarenbegroting van de BVO voorziet.
34
5. Sport, cultuur en recreatie Onder dit programma vallen taken op het gebied van cultuur, kunst, sport, erfgoed, groen & openluchtrecreatie. De economische component van recreatie en toerisme (promotie, toeristenbelasting, e.d.) valt onder programma 3 en de ruimtelijke component van recreatie, zoals het aanleggen van recreatieve routes, valt onder programma 8.
Wat willen we bereiken? We streven naar sociale samenhang en vitaliteit van onze inwoners. Samen met verenigingen en andere maatschappelijke organisaties zorgen we voor een aantrekkelijk aanbod van voorzieningen, waarbij de beleving en behoefte van de inwoner uitgangspunt zijn. De besteding van onze vrije tijd staat hierbij centraal. We werken aan aantrekkelijke openbaar toegankelijke voorzieningen en een aantrekkelijke openbare ruimte voor iedereen. Een leefomgeving die uitnodigt om erop uit te gaan, elkaar te ontmoeten en mee te doen. Onze doelen voor 2022 zijn: 1. Gezonde inwoners en een samenleving waarin jong tot oud mee kan doen doordat we een passend aanbod aan sportieve, culturele en recreatieve activiteiten en voorzieningen in de directe leefomgeving van onze inwoners bieden. 2. Aantrekkelijkere en betaalbare maatschappelijk accommodaties in Lingewaard waarin voldoende ruimte is voor onze verenigingen en maatschappelijke organisaties en waar door multifunctioneel gebruik een goede bezetting is. 3. Versterken van de biodiversiteit en natuurwaarde in samenwerking met agrariërs, inwoners en natuurorganisaties.
Indicatoren Verplichte indicator Niet sporters
Meetbaar resultaat
W2020
B2021
B2022
B2025
Het percentage inwoners dat niet sport ten opzichte van het totaal aantal inwoners.
niet beschik baar*
41%*
40%
40%
*) Bron: Gezondheidsmonitor volwassenen en ouderen van de GGD. Laatst beschikbare informatie dateert van 2016. Activiteiten Aanplanten inheems plantmateriaal
Meetbaar resultaat Percentage aanplant met inheems materiaal wanneer dit ruimtelijk wenselijk en leverbaar is.
35
W2020 80%
B2021 80%
B2022 80%
B2025 80%
Wat gaan we doen in 2022? Sport en activering (doel 1) In het sportbeleid voor 2021 en verder zijn doelen en acties opgenomen rondom de thema’s meedoen, jeugd, vitale aanbieders en duurzame sportinfrastructuur. In 2022 hebben we speciale aandacht voor de monitoring van de motorische vaardigheden bij jeugd en ondersteuning sport- en beweegaanbieders. We ondersteunen en bevorderen de vitaliteit van sportaanbieders en stimuleren de 'open club gedachte'. Dit doen we door kennis uit te wisselen en goede voorbeelden te delen. (Sport)accommodaties (doel 1 en 2) We werken de voorkeursvariant maatschappelijk huisvestingsplan voor Huissen uit naar een uitvoeringsplan. We breiden het Ontmoetingscentrum De Leemhof in Gendt uit om ruimte te bieden aan nieuwe maatschappelijke gebruikers en we verkopen Villa Ganita. We werken aan een richting voor een accommodatieplan in Haalderen. We implementeren fasegewijs de geharmoniseerde huurtarieven voor de binnen- en buitensport en maatschappelijke accommodaties. We stellen een beleidsplan buitensportvelden op. Kunst, cultuur en bibliotheek (doel 1) Nadat de nieuwe cultuurnota in december 2021 is vastgesteld, bepalen we samen met het Cultureel Platform Lingewaard welke acties we wanneer gaan oppakken. We informeren de gemeenteraad uiterlijk eind tweede kwartaal hierover met een informatienota.
In regionaal verband worden onder de opgave 'ontspannen regio' de mogelijkheden voor uitbreiding van het cultuuraanbod verkend, in zowel de steden als de kleinere woonkernen. We participeren ook in 2022 in het Pact van Loevestein (bestuurlijk samenwerkingsverband voor de Nieuwe Hollandse Waterlinie in Gelderland) en dragen daar financieel aan bij. We blijven het behoud van gebouwd en landschappelijk erfgoed stimuleren. Dit doen we door het beschikbaar stellen van subsidie aan eigenaren van een monument en aan de beheerstichting van het Fort Pannerden. We ondersteunen initiatieven vanuit de samenleving voor het behoud van erfgoed en brengen het belang van erfgoed onder de aandacht door jaarlijks een monumentenprijs uit te reiken. Speeltoestellen (doel 1) We verbeteren de speelvoorziening aan de Tuinlaan in Bemmel. We maken meer schoolpleinen openbaar voor spelen en leggen dit juridisch vast. Voor meer informatie verwijzen wij naar de paragraaf kapitaalgoederen, speeltoestellen/tuinen. Openluchtrecreatie (doel 1) We werken mee aan een gezamenlijke aanpak van provincie, waterschap en andere gemeenten voor de promotie van de Waaldijk als recreatieroute. De projectnaam waaronder de samenwerking plaatsvindt is 'gastvrije Waaldijk'. Daarnaast is een investeringsbedrag voor de uitvoering van fysieke maatregelen (herinrichting dijkvak) opgenomen in het investeringsplan.
Groen en biodiversiteit (doel 1 en 3) We voeren een kwaliteitsbeoordeling van het openbaar groen in Huissen uit.
36
We voeren de proef met biodivers maaien van de gazons verder uit en voeren aangepast maaibeheer uit om de biodiversiteit in bermen te verhogen en het natuurlijk evenwicht te herstellen. We blijven sterk inzetten op de sociale paragraaf in het groenonderhoud zodat ca. 50 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een duurzame werkplek in het groenonderhoud hebben. Vanuit het uitvoeringsprogramma landschap en biodiversiteit werken we met inwonersgroepen aan de realisatie van beplantingsprojecten, het wegwerken van achterstallig onderhoud aan landschapselementen en aan training & opleiding van vrijwilligers. In regionaal verband werken we binnen de opgave 'ontspannen regio' samen met andere gemeenten aan mogelijkheden om de Linge-zone als groen-blauwe ader door de regio te versterken. Dit draagt bij aan de natuur- en recreatiewaarde van het landschap. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf kapitaalgoederen, openbaar groen.
Wat mag het kosten? In onderstaande tabel zijn de lasten (-) en baten (+) opgenomen die aan het programma verbonden zijn. Bedragen x € 1.000 5
Sport, cultuur en recreatie
2020 Werkelijk
2021 Begroot
2022 Begroot
2022 Lasten
5.1
Sportbeleid en activering
-605
-587
-583
-583
-605
-587
-583
-583
-
60501 Sportbeleid en activering
2022 Baten
Sportaccommodaties
-1.945
-2.265
-2.647
-3.558
911
60502 Binnensportaccommodaties
-78
-167
-179
-688
509
60503 Buitensportaccommodaties
-205
-208
-176
-378
202
60504 Zwembaden
-303
-300
-302
-494
192
60505 Binnensportacc. - Beheer & Onderh.
-346
-499
-665
-665
-
60506 Buitensportacc. - Beheer & Onderh.
-1.013
-1.091
-1.325
-1.333
8
-308
-378
-406
-407
2
60508 Vormings- en ontwikkelingswerk
-198
-219
-230
-231
2
60509 Cultuur
-93
-139
-144
-144
-
60510 Kunst in de openbare ruimte
-17
-20
-32
-32
-
Cultureel erfgoed
-104
-94
-94
-95
60511 Monumenten & Archeologie
-81
-67
-67
-67
-
60512 Oudheidkunde
-23
-27
-27
-28
-
Media
-813
-848
-842
-848
6
60513 Bibliotheken
-813
-848
-842
-848
6
-3.825
-3.898
-4.000
-4.135
134
60514 Natuur en landschap
-129
-229
-191
-203
12
60515 Recreatieve voorzieningen
-176
-119
-151
-177
26
60516 Speelvoorzieningen
-271
-284
-304
-304
-
60517 Dierenparken
-34
-20
-34
-34
-
60518 Groen- en reststroken
-26
-42
-44
-138
93
60519 Hondenuitlaatstroken
-170
-173
-173
-173
-
5.2
5.3
5.5
5.6
5.7
Cult.-presentatie, -productie en -partic
Openbaar groen en (openlucht)recreatie
37
60520 Onderhoud openbaar groen
-2.327
-2.305
-2.334
-2.334
-
60521 Evenementen
-250
-269
-288
-291
3
60522 Park Lingezegen
-259
-257
-279
-279
-
60523 Watergangen / onderhoud
-183
-200
-202
-202
-
Saldo Lasten en Baten
-7.600
-8.070
-8.572
-9.626
1.053
Onttrekkingen reserves
146
113
132
-
132
Toevoegingen reserves
-36
-16
-22
-22
-
-7.490
-7.973
-8.463
-9.648
1.185
Saldo inclusief mutaties reserves
Ter toelichting: Er zijn in dit programma geen relevante mutaties te vermelden.
Specificatie mutaties reserves Onttrekking: Dekking afschrijving de Kinkel ten laste van reserve Sociaal Culturele Centra € 40.600. Dekking tijdelijke huisvesting SGS uit investeringsreserve € 78.000. Dekking actualisatie sportbeleid uit reserve inzet combinatiefunctionarissen € 14.000. Toevoegingen: Dotatie landschapsfonds voor uitvoeringsprogramma landschap en biodiversiteit 2019-2023 € 13.600. Dotatie reserve kunst € 8.000.
Besluiten met financieel belang na vaststelling begroting 2021 Begrotingswijzigingen 2021 Sport in Lingewaard, goed in beweging € 14.000 Nadeel Kadernota 2022 Nieuwe ontwikkelingen Dekking regionale agenda groene metropoolregio uit budget landschap en natuur € 7.000 Voordeel Programmabegroting 2022 Inzet investeringsreserve tijdelijke huisvesting SGS € 78.000 Voordeel
38
Overzicht personele inzet: Bedragen x € 1.000 5
Sport, cultuur en recreatie
Begroot 2021
Begroot 2022
60501 Sportbeleid en activering
-133
-136
60505 Binnensportacc. - Beheer & Onderh.
-29
-30
60506 Buitensportacc. - Beheer & Onderh.
-109
-111
60508 Vormings- en ontwikkelingswerk
-4
-13
60509 Cultuur
-40
-49
60510 Kunst in de openbare ruimte
-6
-6
60511 Monumenten & Archeologie
-3
-3
60512 Oudheidkunde
-10
-10
60513 Bibliotheken
-29
-30
60514 Natuur en landschap
-133
-155
60515 Recreatieve voorzieningen
-24
-24
60516 Speelvoorzieningen
-63
-64
60517 Dierenparken
-8
-8
60518 Groen- en reststroken
-145
-132
60519 Hondenuitlaatstroken
-60
-61
60520 Onderhoud openbaar groen
-532
-596
60521 Evenementen
-160
-160
60522 Park Lingezegen
-22
-23
60523 Watergangen / onderhoud
-26
-26
-1.536
-1.637
totaal lasten
Beleidsnota's
Visie Beeldende Uitingen in de Openbare Ruimte Lingewaard (2012) Groenfonds (2015) en addendum (2021) Evaluatie sociaal-cultureel en maatschappelijk accommodatiebeleid (2016) Nota toerisme en recreatie Lingewaard en Overbetuwe 2016 - 2022 (2016) Bomenlijst 2018 Uitvoeringsprogramma Landschap en Biodiversiteit 2019-2023 (2018) Contourennota accommodatie- en vastgoedbeleid (2019) Beleidsplan spelen (2019) Sportbeleid gemeente Lingewaard ‘Goed in beweging’ 2021 en verder Cultuurnota 2022 en verder (beoogde vaststelling 15 december 2021)
39
Investeringsplan 5.01 Vervanging groen en bomen Investering Dekking
Structurele Looptijd jaarlast € 123.000 Via afschrijving € 7.200 2022 € 123.000 € 7.200 2023 € 123.000 € 7.200 2024 € 123.000 € 7.200 2025 Veel openbaar groen is aan vervanging toe. We vervangen openbaar groen op wijkniveau. De kwaliteit van de bomen en de beplanting in de gemeente brengen we in beeld. Daarna pakken we het groen dat het hardst aan vervanging toe is op wijkniveau aan. 5.02 Gastvrije Waaldijk Investering Dekking € 100.000
Incidentele jaarlast
Incidentele jaarlast
Via afschrijving
Structurele jaarlast € 3.300
Looptijd 2024-2025
Parallel aan de lopende dijkversterkingsprojecten wordt de gehele noordelijke Waaldijk in Gelderland heringericht. Met die herinrichting blijft autoverkeer mogelijk en wordt de dijk voor recreatief verkeer veiliger en aantrekkelijker. Aan recreatieve voorzieningen zoals rustpunten, informatiezuilen e.d. betalen gemeenten € 100.000 mee. Komende jaren wordt voor de Waaldijk vanaf Bemmel tot aan het splitsingspunt de opgave voor de dijkversterking duidelijk. Intentie is om dan aan te sluiten bij de herinrichting van 'gastvrije Waaldijk'. Naast de investering is een exploitatiebudget van € 25.000 beschikbaar voor planuitwerking, communicatie en promotie, in samenspraak met provincie, waterschap en de andere gemeenten. 5.03 Investeringen de Brink Huissen Investering Dekking Incidentele jaarlast
Structurele Looptijd jaarlast € 223.800 via afschrijving € 19.400 2022 In de nieuw afgesloten exploitatieovereenkomsten voor de Brink in Huissen is opgenomen dat er investeringen worden gedaan. Hiermee realiseren we een interne verbouwing voor een splitsing van SCC en horeca, overname van (sport)inventaris en led-verlichting van de oude exploitant en vervanging van (sport)inventaris. De kapitaallasten worden gedekt uit de lagere exploitatiekosten in het nieuwe contract voor de sporthal. 5.04 Fietspad zomerdijk Investering Dekking
Incidentele jaarlast
Structurele Looptijd jaarlast € 88.000 via afschrijving € 2.900 2022 In de Angerense polder herstellen we een recreatieve fietsroute. Dit gebeurt deels door reconstructie van de bestaande weg en aanleg van een nieuw fietspad rondom het fabrieksterrein. In aanvulling daarop willen we het vracht- en fietsverkeer over de Scherpekamp scheiden door een apart pad langs de bestaande weg in de uiterwaard aan te leggen. De zomerkade aan de rivierkant kan vanwege de eigendomssituatie niet voor het realiseren van een fietspad worden gebruikt. Het realiseren van een vrijliggend fietspad is afhankelijk van co-financiering door RWS. Hierover is overleg gaande.
40
Ontwikkelingen COVID-19 De crisismaatregelen om het COVID-19 virus te beheersen, dan wel de nasleep hiervan, hebben naar verwachting ook in 2022 nog impact op onze samenleving. Het rijk heeft op verschillende gebieden tijdelijke ondersteuningsmaatregelen in het leven geroepen. Met de plannen ‘Lingewaard Herstelt stap voor stap’ en ‘Sociaal sterker de crisis uit’ beogen we deze tijdelijke middelen zo effectief mogelijk in te zetten. Daarbij hebben we oog voor activiteiten en projecten op het gebied van ontmoeten, sport en cultuur. Het is tijdens de COVID-19 periode duidelijk geworden dat juist activiteiten op deze gebieden enorm gemist werden.
Risico's In dit programma is geen sprake van significante risico's.
Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen Doelen Welke doelen, resultaten wil de VP behalen?
Ontwikkelingen
Instandhouding van de basisvoorzieningen voor natuur en recreatie in het parkgebied, gefinancierd uit het beheerfonds. Doorontwikkeling van het parkkarakter nieuwe initiatieven en activiteiten die passen binnen de parkdoelen.
Welke prestaties worden er van de VP verwacht?
Coördinatie van beheer en onderhoud; het onderhouden van een netwerk van inwonersgroepen, beheerders en ondernemers/initiatiefnemers die participeren in het gebruik van het park.
Aan welke prestatiedoelen uit de begroting draagt dit bij?
Deze verbonden partij draagt bij aan de doelen van 2 programma’s. Voor dit programma gaat het om doel 1: aanbod aan sportieve, culturele en recreatieve voorzieningen in de leefomgeving.
Welke relevante ontwikkelingen zullen zich naar verwachting voordoen?
Inpassing ontwikkelingen en initiatieven (A15, Dorpensingel, omgeving Hornbach in Nijmegen-noord, voorbereiding doortrekking fietspad langs De Plak); Actualisatie beheerafspraken en – contracten; Uitbouwen netwerk sociaal beheer en inwonersgroepen.
Wat heeft dit voor (financiële) gevolgen?
Uitgangspunt is dat ontwikkelingen passen binnen bestaande budgetten (beheerfonds, GMP, e.d.).
41
6. Sociaal domein Dit programma richt zich op alle inspanningen op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Participatiewet en de Jeugdwet. Welzijn, preventie, armoedebeleid en schuldhulpverlening maken ook deel uit van dit programma. Daarnaast richt het zich op het faciliteren van inwonersinitiatieven.
Wat willen we bereiken? We bouwen samen met inwoners en maatschappelijke partners aan een samenleving waarin iedereen zijn leven op een prettige manier en naar eigen keuze kan invullen. We stellen de inwoner, zijn leefwereld en zijn behoeften centraal. Met dit uitgangspunt zorgen wij voor een goede sociale infrastructuur en aanvullende hulp en ondersteuning als inwoners tijdelijk of langdurig niet voldoende voor zichzelf of hun gezin kunnen zorgen. Daarmee creëren wij een aantrekkelijk sociaal leefklimaat waarin iedereen, jong en oud, kan meedoen en waar we naar elkaar omkijken. In Lingewaard hebben we bruisende, vitale kernen. We stimuleren dat inwoners zelf met initiatieven komen en stemmen onze rol af op de behoefte van de initiatiefnemers. Ook het samen met inwoners vormgeven aan een dorps- of wijkontwikkelingsplan vinden we erg belangrijk. Onze inwoners zijn immers de experts als het gaat om hun eigen leefomgeving. Onze doelen voor 2022 zijn: 1. Inwoners kunnen naar vermogen langer zelfstandig thuis wonen en deelnemen aan het maatschappelijk leven. 2. Het aantal mensen in de bijstand verlagen door meer uitkeringsgerechtigden aan het werk te helpen. 3. Kinderen en jongeren groeien gezonder en veiliger op en hebben voldoende mogelijkheden om zich te ontwikkelen. 4.
De kosten in het sociaal domein met betrekking tot de Jeugdwet, Wmo en Participatiewet binnen de kaders van de taskforce stabiliseren en daar waar afgesproken terugdringen door het implementeren van de Taskforcemaatregelen. 5. De leefbaarheid in de buurt of stad/dorp verbeteren door het stimuleren van minimaal 16 inwonersinitiatieven en de inzet van Lingewaard Doet. 6. Inwoners en platforms faciliteren bij het opstellen en uitvoeren van hun dorps- en wijk ontwikkelplannen
Indicatoren Wmo Verplichte indicator Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement
Meetbaar resultaat Aantal cliënten met een maatwerkarrangement per 10.000 inwoners.
W2020 630
B2021 580
B2022 620
B2025 620
Participatie Verplichte indicator Personen met een bijstandsuitkering Lopende reintegratievoorziening en
Meetbaar resultaat Aantal personen met een bijstandsuitkering per 1.000 inwoners van 18 jaar e.o. Aantal re-integratievoorzieningen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar.
W2020 204,2*
B2021 220
B2022 215
B2025 205
258,3*
180
280
290
42
Banen
Het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 jaar.
Netto arbeidsparticipatie
Het percentage van de werkzame beroepsbevolking t.o.v. de beroepsbevolking.
Werkloze jongeren
Het percentage werkloze jongeren.
niet beschik baar niet beschik baar niet beschik baar
445
470
500
66%
72%
72%
2,2%
3%**
2%
* Deze indicator is bijgesteld t.o.v. de voorgaande begroting ** In verband met de COVID-19 maatregelen verwachten we in 2022 tijdelijk een stijging. Jeugd Verplichte indicator Kinderen in armoede Jongeren met een delict voor de rechter Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met jeugdreclassering
Inwonersinitiatieven Niet verplichte indicator Lingewaard Doet Inwonersinitiatieven
Meetbaar resultaat
W2020
B2021
B2022
B2025
Het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen.
Niet beschikb aar Niet beschikb aar 11,6%
2%
2%
2%
0,6%
0,6%
0,6%
10%
9,8%
9,6%
1,0%
0,5%
0,5%
0,5%
0,2%
0,2%
0,2%
0,2%
W2020
B2021
B2022
B2025
43 15
23 16
35 16
35 16
Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Het percentage jongeren tot 18 jaar met een jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Het percentage jongeren (12-22 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar).
Meetbaar resultaat Aantal gerealiseerde ideeën Aantal maatschappelijke initiatieven
Wat gaan we doen in 2022? Wmo (doel 1) We onderzoeken of we meer algemene voorzieningen kunnen invoeren, zoals algemene ontmoetingsactiviteiten voor ouderen. Dit is noodzakelijk omdat de begroting is gebaseerd op een autonome groei van de bevolking, terwijl het aandeel ouderen naar verwachting sneller toeneemt. Hierdoor kan het voorzieningengebruik sneller stijgen dan is begroot. We richten een aanjagersgroep op om initiatieven tegen eenzaamheid onder de aandacht te brengen. We stimuleren de ontwikkeling van vrijwilligersvervoer, als aanvulling op het doelgroepenvervoer.
43
We werken, samen met het Netwerk Dementie aan een dementievriendelijk Lingewaard. Dit doen we door bijvoorbeeld de samenleving te informeren en te trainen. We zorgen dat mantelzorgers weten waar en hoe ze hulp en respijtzorg kunnen krijgen om hen te ontlasten. Dit doen we door het steunpunt mantelzorg bij SWL te versterken, door meer aanbod in respijtzorg en door de aanvraag van het mantelzorgcompliment te vereenvoudigen. We evalueren de inzet van de wijk-GGZ als extra schakel in de samenwerking tussen veiligheid, GGZ en het sociaal domein. We onderzoeken of we een ontmoetingsplek voor kwetsbare inwoners met onder meer GGZproblematiek in de Zilverkamp kunnen organiseren. Dit combineren we met de inzet van ervaringsdeskundigen en peer-support bijeenkomsten. We formaliseren de verbinding tussen onze lokale zorgstructuur en het regionale 'ketenbreed meldpunt verward gedrag' en het meldpunt 'niet acuut' door middel van een convenant. We implementeren de doordecentralisatie Beschermd Thuis conform de regionale samenwerkingsafspraken en convenant (die vermoedelijk eind 2021 vastgesteld worden).
Participatie (doel 2) We maken een start met de implementatie van de Participatierotonde, waarbij we ons focussen op de uitkeringsgerechtigden die binnen een jaar aan het werk kunnen (Taskforce maatregel 30). We stimuleren werkgevers om bij de invulling van lokale- en regionale vacatures voorrang te geven aan kandidaten uit het landelijke doelgroepenregister. We realiseren een passende werkplek voor iedere inwoner die een advies indicatie beschut werk heeft. We intensiveren, samen met partners uit de arbeidsmarktregio, onze inspanningen om meer werkzoekenden aan het werk te helpen en geven we gezamenlijk uitvoering aan de COVID-19 maatregelen (regionale mobiliteitsteams en WSP Midden-Gelderland Werkt Door). We starten met de uitvoering van de nieuwe Wet inburgering. We bieden nieuwe Lingewaarders een passend inburgeringsaanbod en begeleiden hen intensief. We stimuleren de beschikbaarheid van voldoende woonruimte voor de nieuwkomers door samen met de woningcorporaties tot creatieve oplossingen te komen. Voorbeeld is de pilot Molenkamp. Jeugd (doel 3) We implementeren de Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming. Door beter samen te werken met ketenpartners, vanuit eenzelfde visie, borgen we de veiligheid van onze kwetsbare kinderen.
We versterken de samenwerking met huisartsen met als doel om kinderen dicht bij huis te ondersteunen en instroom in specialistische zorg te verminderen. Om dit te bereiken starten we met de inzet van praktijkondersteuners (POH) Jeugd (taskforcemaatregel 12). We onderzoeken op welke manier we jeugdhulp binnen het onderwijs kunnen inzetten vanuit het onderwijs (m.b.v. onderwijsassistenten) (taskforcemaatregel 13). We versterken het schoolmaatschappelijk werk. Hiervoor gebruiken we de inzichten die we hebben opgedaan uit de pilot Gezinscoach op School (taskforcemaatregel 13). We starten met het Project ‘Young Leaders’ waarbij talentontwikkeling centraal staat. In dit traject worden jongeren uitgedaagd om zich te verdiepen in hun eigen kwaliteiten, versterken zij hun vaardigheden en bedenken ze een of meerdere plannen voor het organiseren van sociale activiteiten in hun buurt. We bereiden het ondersteuningsaanbod voor ouders en voor kinderen van wie de ouders in scheiding liggen verder uit. (taskforcemaatregel 15). We voeren de Hervormingsagenda Jeugd uit, die begin 2022 door het rijk wordt vastgesteld. Deze Hervormingsagenda moet leiden tot bezuinigingen in het jeugdstelsel. Zo wordt er op 44
Landelijk niveau nagedacht op welke manier we kunnen sturen op een versnelling van de uitstroom. Armoedebeleid (doel 1 t/m 3) Samen met SWL organiseren we themabijeenkomsten 'Ontmoetingen' om bewustwording van de impact van armoede te vergroten en een stem te geven aan mensen die niet altijd gehoord worden. Samen met maatschappelijke partners steken we extra energie in kinderen die in armoede opgroeien en spelen we proactief in op wensen van deze doelgroep door nieuwe producten te ontwikkelen voor het kindpakket en dit actief te promoten via bijvoorbeeld het netwerk van de kinderburgemeester en met in- en externe netwerkpartners. We maken gebruik van het landelijk dashboard vroegsignalering schulden voor landelijk resultaat vergelijking landelijk en gemeenten van gelijke grootte. Beleidsplan Sociaal Domein (doel 1 t/m 3) We werken met onze samenwerkingspartners aan de vijf thema’s (Opgroeien en opvoeden, Gezond en gelukkig ouder worden, Uit de verwarring, Aan het werk en Nieuw in Lingewaard) uit het Beleidsplan sociaal domein 2021 – 2024. We gaan aan de slag met de acht beloftes uit het beleidsplan. Belangrijke acties zijn meer gebruikmaken van ervaringsdeskundigen en het organiseren van laagdrempelige ondersteuning in de buurt.
We versterken het welzijnsveld door te werken met één opdracht, één gezamenlijk aanbod en daarbij passende subsidiëring voor SWL, maatschappelijk werk en MEE. We gaan in 2022 aan de slag met de omgekeerde verordening en de omgekeerde toets. Hierbij staan niet de wetten en de regels voorop, maar de hulpvraag van de inwoner. We geven uitvoering aan de Lokale Inclusieagenda 2022–2024. Deze agenda richt zich op inclusie en diversiteit in brede zin. Taskforce Sociaal Domein (doel 4) We informeren de gemeenteraad over de voorgang van de taskforce in twee tussenrapportages. We voeren in het vierde kwartaal een evaluatie uit en stellen een advies op voor het vervolg. We informeren de raad hierover via het afsluitende jaarverslag. Belangrijke maatregelen in 2022 zijn onder meer het versterken van de samenwerking met huisartsen (Taskforce maatregel 12), organiseren van algemene voorzieningen (taskforce maatregel 16), sluitend aanbod voor mensen met een psychische dan wel verstandelijke kwetsbaarheid (taskforce maatregel 20) en beleid op orde (taskforce maatregel 30). De maatregelen die als gevolg van COVID-19 vertraging hebben opgelopen of die langer dan 2022 doorlopen zijn ondergebracht in het beleidsplan. De taskforce loopt tot en met 31 december 2022.
Leefbaarheid (doel 5 en 6) We actualiseren het beleidsplan ‘Ruimte voor Inwonersinitiatieven’, waarin we beschrijven hoe we als gemeente om willen gaan met initiatieven vanuit de samenleving. We bieden het succesvolle 'Lingewaard Doet' aan in Doornenburg en Huissen. We stemmen twee keer per jaar met initiatiefnemers af over de voortgang en realisatie van de dorps- en wijkontwikkelingsplannen en we ondersteunen hen bij de uitwerking.
Wat mag het kosten?
45
In onderstaande tabel zijn de lasten (-) en baten (+) opgenomen die aan het programma verbonden zijn. Bedragen x € 1.000 6
Sociaal domein
2020 Werkelijk
2021 Begroot
2022 Begroot
2022 Lasten
2022 Baten
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
-4.363
-5.015
-5.757
-6.330
573
60601 Sociaal en cultureel werk
-158
-164
-168
-168
-
60602 Algemeen maatschappelijk werk
-506
-582
-592
-592
-
60603 Jeugd uitvoeringskosten
-895
-1.158
-1.828
-1.828
-
60604 Algemene voorzieningen jeugd
-204
-208
-310
-310
-
60605 Jeugd- en jongerenwerk
-316
-332
-327
-333
6
60606 Jeugd- en jongerenwerk - B&O
-19
-15
-6
-6
-
60607 Dorpshuizen
-267
-211
-215
-284
69
60608 Dorpshuizen - Beheer & Onderhoud
-588
-563
-652
-652
-
60609 Wijkplatforms
-312
-534
-389
-389
-
60610 Inwonerparticipatie
-175
-214
-210
-210
-
60611 Kinderdagverblijven
145
102
101
-116
217
60612 Kinderdagverblijven-Beheer/Onderh.
-193
-175
-202
-202
-
60613 Ouderenwerk
-330
-321
-327
-327
-
60669 Algemene voorzieningen WMO
-545
-640
-632
-913
281
Inkomensregelingen
-1.862
-2.078
-1.943
-10.528
8.586
-208
-151
-152
-152
-
40
16
16
-225
241
-303
-435
-290
-8.584
8.295
-1.155
-1.222
-1.231
-1.281
50
-236
-286
-286
-286
-
-5.713
-5.548
-5.341
-5.341
60620 Sociale werkvoorziening
-5.713
-5.548
-5.341
-5.341
-
Arbeidsparticipatie
-913
-1.429
-1.155
-1.175
20
60621 Inburgering nieuwkomers
-217
-369
-342
-362
20
60622 Re-integratie en participatie
-696
-1.060
-813
-813
-
6.3
60615 Bijstandsverlening algemeen 60616 BBZ 2004 60617 BUIG 60618 Gem. armoede en schuldenbeleid 60619 Kwijtscheldingen 6.4
6.5
6.6
Begeleide participatie
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
-3.143
-3.446
-3.273
-3.350
78
60660 WMO Uitvoeringskosten
-1.778
-1.630
-1.620
-1.620
-
60662 Hulpmiddelen WMO
-1.365
-1.816
-1.653
-1.730
78
6.71 Maatwerkdienstverlening 18+
-7.178
-7.855
-8.012
-8.012
60661 Begeleiding WMO
-3.079
-3.505
-3.574
-3.574
-
60663 Hulp bij huishouden
-3.842
-4.038
-4.126
-4.126
-
-257
-312
-312
-312
-
6.72 Maatwerkdienstverlening 18-
-11.061
-11.886
-11.255
-11.255
60664 Jeugdhulp (zin)
-10.827
-11.707
-11.076
-11.076
-
-234
-179
-179
-179
-
-1.623
-1.561
-1.553
-1.553
60667 PGB WMO
60666 PGB jeugd 6.82 Geëscaleerde zorg 18-
46
60665 Gespecialiseerde jeugdhulp
-1.623
-1.561
-1.553
-1.553
-
Saldo Lasten en Baten
-35.856
-38.818
-38.289
-47.544
9.257
Onttrekkingen reserves
2.721
2.048
550
550
-
Toevoegingen reserves
-3.864
-
-
-
-
-36.999
-36.770
-37.739
-46.994
9.257
Saldo inclusief mutaties reserves
Ter toelichting: 60603 Jeugd uitvoeringskosten: besteding extra middelen jeugdzorg, waaronder praktijkondersteuner huisarts € 250.000, extra schoolmaatschappelijk werk € 250.000, herstelagenda 2022-2028 € 100.000, personele inzet € 240.000 60604 Algemene voorzieningen jeugd: in 2022 € 100.000 nieuwe vorming innovatiemiddelen 60617 BUIG: in 2022 verhoging bezuinigingen Taskforce € 150.000 60620 Sociale werkvoorziening: in 2022 lagere bijdrage WSW ivm aflopende wsw-populatie € 236.000 60662 Hulpmiddelen WMO: In 2021 hogere kosten ivm sterk verhoogde tarieven € 192.000 (gedekt door reserve Wmo) 60664 Jeugdhulp (zin): in 2022 extra middelen jeugdzorg € 1.400.000 en in 2021 middelen meicirculaire per saldo € 2.200.000 meer dan in 2022
Specificatie mutaties reserves Onttrekking: Dekking Task Force uit bestemmingsreserve Sociaal Domein € 550.000
Besluiten met financieel belang na vaststelling begroting 2021 Structurele ontwikkelingen 1e tussentijdse rapportage 2021 MGR nieuwe taak kwaliteitsbeheer € 25.000 Nadeel MGR verwachte hogere uitstroom € 35.000 Voordeel Armoedebestrijding € 40.000 Nadeel Wmo Algemene voorzieningen € 30.000 Voordeel Structurele ontwikkelingen 2e tussentijdse rapportage 2021 Veilig thuis € 88.000 Voordeel Inzet respijtzorg € 60.000 Nadeel Kadernota 2022 Nieuwe ontwikkelingen Dekking regionale agenda groene metropoolregio uit budget Leefbaarheid € 5.000 Programmabegroting 2022 Bestedingsvoorstellen Jeugdzorg € 2.146.000 Nadeel
Overzicht personele inzet: Bedragen x € 1.000 6
Sociaal domein
60601 Sociaal en cultureel werk
47
Begroot 2021
Begroot 2022
-128
-132
60602 Algemeen maatschappelijk werk
-161
-165
60603 Jeugd uitvoeringskosten
-745
-1.009
60605 Jeugd- en jongerenwerk
-26
-26
60607 Dorpshuizen
-71
-73
60608 Dorpshuizen - Beheer & Onderhoud
-14
-14
60609 Wijkplatforms
-202
-203
60610 Inwonerparticipatie
-139
-140
60611 Kinderdagverblijven
-32
-33
60612 Kinderdagverblijven-Beheer/Onderh.
-3
-3
60613 Ouderenwerk
-3
-3
60615 Bijstandsverlening algemeen
-26
-28
60617 BUIG
-977
-992
60618 Gem. armoede en schuldenbeleid
-126
-130
60620 Sociale werkvoorziening
-856
-885
60621 Inburgering nieuwkomers
-181
-186
60622 Re-integratie en participatie
-191
-217
-1.258
-1.207
-3
-4
-5.142
-5.450
60660 WMO Uitvoeringskosten 60662 Hulpmiddelen WMO
totaal lasten
Beleidsnota's
Beleidsplan ruimte voor inwonersinitiatieven (2017) Notitie mantelzorg, vrijwilligers en ouderen (MVO) (2018) Contourennota accommodatie- en vastgoedbeleid (2019) Taskforce (2019) Kaders Sociaal Beleid 2021 – 2024 (2020) Beleidsplan Sociaal Domein 2021 – 2024 (beoogde vaststelling 30 september 2021)
Investeringsplan Voor het programma Sociaal Domein zijn geen investeringen opgenomen in het Investeringsplan 2022 - 2025.
Ontwikkelingen COVID-19 De crisismaatregelen om het COVID-19 virus te beheersen hebben naar verwachting ook in 2022 nog impact op onze samenleving. De huidige situatie zorgt bij veel mensen voor onzekerheid over hun gezondheid, hun baan, inkomen of onderneming en natuurlijk het sociale contact met familie, vrienden en collega’s. We houden nauwlettend in de gaten hoe het in de samenleving gaat en waar we iets kunnen betekenen. Dit doen we onder meer door uitvoering te geven aan de plannen ‘Lingewaard herstelt stap voor stap’ en ‘Sociaal sterker de crisis uit’ om de extra COVID-19 middelen die door het rijk toegekend zijn te besteden. Hervormingsagenda Jeugd
48
Het rijk heeft besloten om in 2022 € 1,314 miljard extra vrij te maken ter compensatie voor de tekorten op het gebied van jeugdhulp. Het nieuwe kabinet dient daarbij een besluit te nemen over de structurele financiële bekostiging van gemeenten vanaf 2023 op dit dossier. Onderdeel van deze extra middelen is dat het rijk en VNG zich committeren aan een Hervormingsagenda Jeugd 2022-2028. Deze agenda moet voor 1 januari 2022 gereed zijn. Doel van deze hervormingsagenda is om de decentralisatie ten volle waar te maken en de beheersbaarheid en effectiviteit van het jeugdstelsel te verbeteren. De financiële compensatie vanuit het rijk dient dus samen te gaan met een stevige inzet van gemeenten en rijk om te komen tot een verbeterde jeugdhulp en beheersing van de kosten. Hieraan gekoppeld hebben we ook in Lingewaard extra maatregelen genomen om te komen tot betere jeugdhulp en beheersing van de kosten. Hiervoor hebben we enkele extra maatregelen getroffen, welke aansluiten bij de Taskforce maatregelen jeugd. Het gaat hierbij onder meer over het investeren in de toegang om actiever te sturen op uitstroom, doorpakken op de POH Jeugd, het inzetten van extra schoolmaatschappelijk werk om de samenwerking met het onderwijs te versterken en het inkopen van extra aanbod voor ouders en kinderen in een (complexe) scheidingssituatie.
Voor een nadere toelichting hierop verwijzen we naar de informatienota. Regionale Transformatieplan Jeugdhulp In september 2018 is het Regionale Transformatieplan Jeugdhulp vastgesteld. De afgelopen 3 jaar zijn we druk bezig geweest hier uitvoering aan te geven. Eind 2021 wordt deze geëvalueerd. Hierbij wordt tevens bezien hoe we hier in 2022 e.v. mee om willen gaan. We hebben mooie ontwikkelingen in gang gezet en willen hier graag mee doorgaan. We verwachten dan ook dat deze ontwikkelingen structureel worden doorgezet, wat gepaard gaat met structurele kosten. Dekking hiervoor vinden we in de extra financiële middelen die we in 2022 van het rijk ontvangen. Nieuwe aanbesteding Jeugdbescherming en –reclassering In 2019 heeft de Inspectie aangegeven dat de jeugdbeschermingsketen onvoldoende op orde is. Hierop hebben we de opdracht gekregen om samen met zeven jeugdhulpregio’s in Gelderland een verbeterplan te schrijven. De Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming. In dit plan zijn onder meer afspraken gemaakt over het gelijktrekken van de contracten tussen deze zeven regio’s. Streven is om per 1 januari 2022 te werken met nieuwe contracten met de Gecertificeerde Instellingen. Deze nieuwe contractafspraken gaan gepaard met een kostenstijging van 4% excl. indexering. Deze kostenstijging wordt gedekt door de extra financiële middelen jeugdzorg.
Wet Woonplaatsbeginsel Per 1 januari 2022 treedt het nieuwe woonplaatsbeginsel Jeugdwet in werking. Het nieuwe woonplaatsbeginsel zorgt voor een verschuiving in het aantal cliënten met verblijf waar wij als gemeente Lingewaard inhoudelijk en financieel verantwoordelijk voor zijn. De afgelopen jaren is er veel discussie bij het bepalen van de verantwoordelijke gemeente binnen de Jeugdwet. Het nieuwe woonplaatsbeginsel gaat ervan uit dat bij zorg met verblijf de gemeente verantwoordelijk is waar de jeugdige als laatste verbleef, voordat hij of zij in verblijf ging. De implementatie van deze wet heeft daarmee effect op onze jeugdzorgkosten en op het al dan niet realiseren van taskforcemaatregel 14. Pas aan het eind van 2021 is helder hoe ons jeugdbestand eruit komt te zien. Wel is duidelijk dat we, vooralsnog, minder budget ontvangen vanuit het rijk voor deze zorgvorm. We gaan onderzoeken of we aanspraak kunnen maken op de 'Compensatieregeling Onderbreking financieringssystematiek voogdij en 18+' die hiervoor in het leven is geroepen. Een aanvraag kan pas in Q3 van 2022 ingediend worden. Beschermd Wonen Vanaf 1 januari 2023 komt er één geïntegreerd objectief verdeelmodel voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en begeleiding. De contouren voor beschermd wonen zijn inmiddels bekend 49
en laten voor beschermd wonen een behoorlijke afname zien. Per inwoner ontvangen we in onze regio in 2023 € 88 per inwoner (vgl.: 22 € 147 per inwoner). in de Meicirculaire van 2022 volgen vermoedelijk de definitieve uitkomsten.
Risico's Taskforcemaatregelen (▼) In de afgelopen jaren merkten we hoe weerbarstig de kostenontwikkeling in het sociaal domein kan zijn. Noodzakelijke zorg willen en zullen wij onze inwoners niet onthouden. Om de kostenontwikkeling te beheersen, hebben we maatregelen geformuleerd in de taskforce. Er bestaat een risico dat de in de taskforce geformuleerde maatregelen niet leiden tot de voorgenomen besparing. Belangrijke oorzaken daarvan zijn externe factoren zoals de gevolgen van beleidswijzigingen door het rijk en het verwijsgedrag van andere verwijzers. Deze zijn niet altijd voorspelbaar en/of beïnvloedbaar. Voor 2022 schatten we het risico lager in. De arbeidsmarkt herstelt sneller dan gedacht. Daarnaast ontvangen we extra jeugdmiddelen (zie informatienota) waardoor de kans dat we de voorgenomen besparingen niet halen verkleind is.
Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling Doelgroepenvervoer Arnhem Nijmegen (BVO DRAN) Doelen Welke doelen, resultaten wil De BVO Doelgroepenvervoer is in 2016 opgericht voor het uitvoeren van regionale taken op het de VP behalen? gebied van het doelgroepenvervoer en leerlingenvervoer. Welke prestaties worden er Het doelgroepenvervoer zo adequaat mogelijk te laten verlopen voor de inwoners van de van de VP verwacht? gemeente(n) die er gebruik van maken. Aan welke prestatiedoelen uit Het doelgroepenvervoer valt onder verschillende programma’s. Voor dit programma zijn de volgende de begroting draagt dit bij? doelen van toepassing: doel 1 en 3 (Jeugd en Wmo). In 2021 zal blijken of de wijzigingen uit 2020 als Ontwikkelingen Welke relevante gevolg van onder andere de aanbestedingen ontwikkelingen zullen zich naar verwachting voordoen? bijdragen in het beheersen van de kosten. Ook zullen verdere maatregelen in regionaal verband waar mogelijk ingevoerd worden. Wat heeft dit voor (financiële) Naast de VP is ook de gemeente met het beleid van invloed op de resultaten. De verwachting is gevolgen? dat de resultaten voor Lingewaard gunstiger uitvallen dan de meerjarenbegroting van de BVO voorziet.
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR SD CG) Doelen Welke doelen, resultaten wil De MGR voert namens de gemeenten in de regio de VP behalen? een aantal gemeenschappelijke uitvoerende taken binnen het brede Sociaal Domein uit. Zij doet dat in de vorm van modules en sub modules waaraan gemeenten flexibel kunnen deelnemen. Welke prestaties worden er Regionaal uitvoeren van diverse gemeentelijke van de VP verwacht? taken binnen het Sociaal Domein. Voor dit programma gaat het om de modules Inkoop van Zorg (m.n. Wmo en Jeugdwet), 50
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Gelderland Centraal (MGR SD CG) Werkgeversservicepunt (WSP) en Werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (WgSW). Dit moet geschieden binnen de door het Algemeen Bestuur van de MGR en de Bestuurscommissies van de desbetreffende modules vastgestelde kaders, waarbij financieel zoveel mogelijk de ‘nullijn’ wordt gevolgd Aan welke prestatiedoelen Het werk van de MGR sluit aan bij 1 t/m 3 uit uit de begroting draagt dit programma 6. bij? Ontwikkelingen Welke relevante De module Inkoop legt in 2022 de nadruk op de ontwikkelingen zullen zich contractmonitoring. Voor Beschermd Wonen zal naar verwachting voordoen? een nieuwe contractering worden uitgezet. Dit sluit aan op regionale afspraken in het kader van de verdere decentralisatie van Beschermd Wonen en de invoering van het objectieve verdeelmodel. Voor de module WSP is de inschatting dat de vraag naar personeel in 2022 blijft groeien. Daarbij is de verwachting dat er ook weer ruimte zal komen voor kandidaten uit het doelgroepenregister/ banenafspraak. Voor de module WgSW heeft 2022 eenzelfde ambitie als afgelopen jaar, namelijk het invullen van het formeel werkgeverschap van in 2022 ca. 1600 SW medewerkers. Eind 2021 wordt naar verwachting de keuze gemaakt over de continuering van het werkgeverschap Wsw na 2022 bij Scalabor en onder welke voorwaarden.
De MGR onderzoekt of het pakket uitgebreid kan worden met contractmanagement voor inburgering. Dit kan leiden tot een aanpassing van de regeling. Om de governance overzichtelijk te houden zal dan ook de inrichting in modules aangepast worden. Wat heeft dit voor Het Algemeen Bestuur van de MGR heeft de (financiële) gevolgen? begroting 2022 e.v. op 24 juni 2021 vastgesteld. De meerjarenbegroting 2022 en de daarin verwachte uitgaven sluiten aan bij onze gemeentelijke begroting 2022. Dat geldt zowel voor dit programma als voor de samenwerkingsmodules Inkoop van Zorg, WSP en de module WgSW. De keuze over de continuering van het werkgeverschap Wsw na 2022 bij Scalabor en onder welke voorwaarden kan financiële gevolgen hebben vanaf 2023.
51
7. Volksgezondheid en milieu Dit programma bevat taken met betrekking tot de volksgezondheid, afvalwater, waterhuishouding, huishoudelijk afval, bescherming van het milieu, begraafplaatsen, klimaat en duurzaamheid.
Wat willen we bereiken? We dragen bij aan de bescherming van de gezondheid van onze inwoners en de verbetering van het fysieke leefklimaat en omgeving. In 2050 willen we een energieneutrale, klimaatadaptieve en circulaire gemeente zijn. Daarvoor werken we samen met onze inwoners en bedrijven en geven zelf het goede voorbeeld. Uiteindelijk is het duurzaam handelen straks een vast onderdeel in ons dagelijks leven. Onze doelen zijn: 1. We bevorderen een gezonde leefstijl van onze inwoners. Vooral op het gebied van overgewicht, alcohol, drugs en roken. Dat draagt bij aan het gezond ouder worden van onze inwoners en het gezond opgroeien van onze kinderen. 2. De gemeente is minder kwetsbaar voor de gevolgen van klimaatverandering: wateroverlast, hitte, droogte en overstroming. 3. De hoeveelheid restafval per inwoner in Lingewaard daalt en er is maximaal hergebruik van de ingezamelde grondstoffen. 4. Een energieneutrale gemeente door middel van energiebesparing, duurzame opwekking en warmtetransitie.
Indicatoren Verplichte indicator Omvang fijn huishoudelijk afval Hernieuwbare elektriciteit
Meetbaar resultaat Ingezamelde hoeveelheid fijn huishoudelijk afval per inwoner per jaar (de prestatie 2016 was 120,1 kg) % van het energieverbruik opgewekt uit zon, wind, biomassa of waterkracht
W2020
B2021
B2022
B2025
85
90
65
30
17,4%
15%
18%
22%
W2020 B2021 B2022 B2025 Activiteiten Meetbaar resultaat 0,8%* >1,5% >1,5% >1,5% Projecten om Percentage energiebesparing door inwoners energiebesparing te en bedrijven per jaar (t.o.v. voorgaand kalenderjaar) bevorderen * Dit is het meest recente cijfer uit de Klimaatmonitor 2019. Inwoners besparen energie, maar als het aantal bedrijven stijgt, wordt in de gemeente meer energie verbruikt. De activiteit Verduurzaming gemeentelijk vastgoed verdween. Het meetbaar resultaat (gebouwen met een minimaal energietabel B) bereikte in 2021 de maximale 100%.
52
Wat gaan we doen in 2022? Volksgezondheid (doel 1) We werken de ambities, afspraken en plannen uit rondom de leefstijlthema’s overgewicht, alcohol & drugs en roken uit het Preventieakkoord Lingewaard. We onderzoeken de structurele voortzetting van GO! (Gezond Onderweg) voor jeugdigen met overgewicht in relatie tot de ontwikkelingen binnen de basisverzekering. We investeren in alcohol- en drugspreventie voor jeugdigen samen met lokale partners en we richten ons met professionele voorlichtingen tevens op de ouders/verzorgers. We gaan door met de lokale coalitie Kansrijke Start. Daarin werken we samen met de lokale en regionale partners uit de geboortezorg. Samen investeren we in de eerste 1000 dagen van een kind zodat kinderen gezonder en gelukkiger op kunnen groeien. De Jeugdgezondheidszorg (Jgz) blijft opvoed-/opgroeirisico’s signaleren. Zij zorgen ook voor het doorgeleiden naar vormen van gezinsondersteuning of andere interventies. De Jgz verleent zelf ook (kortdurende) opvoedondersteuning en gebruikt onder meer de interventies Stevig Ouderschap en Voorzorg. We blijven diverse beweegactiviteiten voor jong en oud stimuleren en ondersteunen via (sport)subsidies en de sport- en cultuurcoaches. Riolering en water (doel 2) We gaan samen met de regio aan de slag met de maatregelen uit de Regionale Adaptatie Strategie (RAS) en de daarbij behorende Samenwerkingsagenda.
Zie hiervoor ook de paragraaf Duurzaamheid: Klimaatadaptatie. We handelen volgens de inhoud van de Lokale Adaptatiestrategie (LAS). Zie hiervoor ook de paragraaf Duurzaamheid: Klimaatadaptatie. We verlengen het huidige Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) tot 2023. We verbeteren in een aantal straten de riolering. Zie hiervoor de paragraaf Kapitaalgoederen onder 3. Riolering en water. Huishoudelijk afval (doel 3) We vervangen prullenbakken in de openbare ruimte. Naast de technisch noodzakelijke vervanging ontmoedigen we hiermee ook het ontwijkgedrag bij huishoudelijk restafval. We vervangen GFT-verzamelcontainers. We onderzoeken in regionaal verband de grondstoffenstromen en gebruiken de uitkomsten hiervan in de mogelijke opzet van een (regionale) grondstoffenbank. We zetten de vervanging van bovengrondse- door ondergrondse verzamelcontainers voort. We gaan door met het zwerfafvalprogramma om zwerfafval te verminderen (opruimen) en om door middel van educatie (creëren van bewustwording) zwerfafval te voorkomen. Energietransitie (doel 4) Energiebesparing, minimaal 1,5% besparing per jaar, doen we onder meer door: Energieloket; informeert en stimuleert inwoners en bedrijven om energie te besparen. We richten het energieloket meer op maat in: meer op afspraak en meer online, minimaal 100 afspraken. We breiden het energieloket uit met een mobiel energieloket.
We bezoeken minimaal acht locaties. Het energieloket ondersteunt minimaal drie verenigingen in Lingewaard om te kunnen besluiten over verduurzaming. Regeling Reductie Energieverbruik Woningen (RREW); op natuurlijke momenten inwoners activeren door in te zetten op gedragsverandering en kleine besparingsmaatregelen.
53
We continueren de collectieve inkoopactie voor particulieren. Deelname door minimaal 75 particulieren. Handhaving van energiebesparing bij bedrijven door de ODRA. De ODRA voert 30 controles/handhavingsacties uit op toepassing van de Erkende Maatregelenlijst energiebesparing (EML). We wijzen bedrijven op hun informatieplicht over energiecijfers. Kantoorpanden moeten in 2023 minimaal een energielabel C hebben. We geven voorlichting en willen minimaal de helft van het aantal kantooreigenaren bereiken. Op gesprek; we bekijken actief waar projecten voor energiebesparing ontstaan. Wij voeren minimaal acht gesprekken over nieuwe (inwoners)initiatieven (bijvoorbeeld uit de wijk- of dorpsontwikkelplannen) en/of bedrijven die energie willen besparen. We onderzoeken of en op welke manier we leges kunnen verlagen bij verplichte vergunningen bij isolerende maatregelen. We onderzoeken of we een subsidieregeling kunnen ontwikkelen waarin we isolatiemaatregelen kunnen koppelen aan (het reduceren van) geluidshinder. Zie voor meer acties de paragraaf Duurzaamheid: Energietransitie.