Programmabegroting 2025-2028__197933__.pdf
Tekst van het document
73
Drempelbedrag schatkistbankieren De lagere overheden zijn verplicht overtollige middelen aan te houden bij het Ministerie van Financiën (schatkist). Om het dagelijkse kasbeheer doelmatig uit te kunnen voeren is een drempelbedrag bepaald dat buiten de schatkist mag worden gehouden. Op dit moment is het drempelbedrag 2% van het begrotingstotaal met een ondergrens van € 1.000.000. Wij mogen in 2025 een positief rekening-courantsaldo bij de banken hebben van € 1.870.000.
x € 1.000 1.
Begrotingstotaal (incl. grondbedrijf, excl reserves)
2.
Renterisiconorm 20% (van 1)
3.
Verplichte aflossing leningen
4.
Kasgeldlimiet 8,5% (van 1)
5.
Drempelbedrag schatkistbankieren 2,0% (van 1)
2025 93.509
2026 86.269
2027 83.630
2028 83.933
18.702
17.254
16.726
16.787
1.051
1.051
1.051
1.051
7.948
7.333
7.109
7.134
1.870
1.725
1.673
1.679
Rente Rentebeleid In lijn met de BBV-richtlijnen verantwoorden we in de begroting alleen de (verwachte) werkelijk te betalen en te ontvangen rente. Op het taakveld Treasury wordt de te betalen rente over de investeringen meerjarig geraamd op basis van de aangetrokken leningen. Aan activa worden de werkelijke rentelasten van externe leningen toegerekend. In de Leusdense begroting is dit alleen het geval bij de rente van projectfinanciering (zie hierna bij ‘Betaalde rente leningenportefeuille’). Voor de overige activa zijn geen leningen aangetrokken, waardoor er geen rentelasten maar alleen afschrijvingslasten worden toegerekend. De te ontvangen rente wordt realistisch geraamd op basis van de werkelijk te ontvangen rente. Betaalde rente leningenportefeuille De actuele leningenportefeuille bestaat uit de volgende 5 leningen. Aflossing leningen x € 1.000 2015; BNG – MFC Atria 25-jarige lening € 6 mln. 2018; BNG – Hart van Leusden 25-jarige lening € 5,7 mln. 2019; BNG – IKC Berkelwijk 25-jarige lening € 4,3 mln. 2020; BNG – MFC Atria uitbr.+MKC ’t Ronde 25-jr lening € 3,9 mln. 2021; NWB - IKC Groenhouten 25-jr lening € 6,35 mln. Totaal aflossing
2025 240 228 173 156
2026 240 228 173 156
2027 240 228 173 156
2028 240 228 173 156
254 1.051
254 1.051
254 1.051
254 1.051
2025 63 60 42 8
2026 60 56 40 8
2027 55 53 38 7
2028 51 49 36 7
27 200
25 189
24 177
23 166
Rentelast leningen x € 1.000 Rente BNG – MFC Atria lening € 6 mln. 1,705% Rente BNG – Hart van Leusden lening € 5,7 mln. 1,455% Rente BNG – IKC Berkelwijk lening € 4,3 mln. 1,278% Rente BNG - MFC Atria+ MKC ’t Ronde lening € 3,9 mln. 0,245% Rente NWB - IKC Groenhouten lening € 6,35 mln. 0,489% Totaal rente
74
Renteopbrengst De renteopbrengsten worden realistisch geraamd op basis van de werkelijk te verwachten rente inkomsten. Sinds september 2022 wordt weer rente ontvangen op het tegoed bij de schatkist.
x € 1.000 1.
Rente-inkomsten uitgezette leningen duurzaamheid
2.
Rente-inkomsten overig
3.
Totaal rente opbrengsten (totaal 1 + 2)
2025 17
2026 16
2027 15
2028 13
411
411
411
411
428
427
426
424
Renteschema In onderstaand schema wordt uiteen gezet hoe de rentetoerekening in de begroting 2025 plaatsvindt: a. b. c1. c2.
d1 d2
e
Externe rentelasten over korte en lange financiering Externe rentebaten Saldo rentelasten en rentebaten Rente die aan grondexploitatie wordt doorberekend Rente van projectfinanciering die aan betreffende Taakvelden moet worden doorberekend Aan taakvelden toe te rekenen rente Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen Totaal geraamde aan taakvelden toe te rekenen rente Aan taakvelden toegerekende rente Positief renteresultaat op het taakveld treasury
200.100 427.800 € 227.700 0
191.800 191.800 € 419.500 € 419.500
De externe rentelasten (a.) betreffen de rentelasten van de leningen die zijn aangetrokken voor de financiering van de projecten MFC Atria (incl. uitbreiding), Hart van Leusden, IKC Berkelwijk, MKC ’t Ronde en IKC Groenhouten. Dit betreft rente van projectfinanciering die voor het grootste deel wordt toegerekend aan de betreffende taakvelden (c2). Aangezien Leusden geen andere leningen heeft wordt er geen rente doorberekend aan de grondexploitaties (c1) en ook niet aan de overige taakvelden (e). Conform het vernieuwde rentebeleid wordt er geen rente meer berekend over reserves en voorzieningen.
75
E. Paragraaf Bedrijfsvoering Doel en Inleiding Om alle taken in deze begroting uit te voeren en onze plannen en ambities te realiseren is het van belang dat de organisatie goed is toegerust. Bedrijfsvoering is ondersteunend aan het primaire proces en moet dan ook op orde zijn. Na ver doorgevoerde bezuinigingen en spanningen op de arbeidsmarkt zijn wij weer hard op weg om een gezonde en sterke organisatie te worden. In 2025 ligt de focus op organisatieontwikkeling. Grotere teams, minder leidinggevenden, procesmatig werken, een afgeslankte directie, een slagvaardiger MT en eenduidige werkwijzen bepalen het beeld. We versterken onze positie op de arbeidsmarkt, we updaten onze arbeidsvoorwaarden en we investeren in onze medewerkers. Uitgangspunt voor intergemeentelijke samenwerking is dat de gemeente Leusden voorop staat en dat alleen taken die meetbaar toegevoegde waarde hebben (kwaliteit, kosten, kwetsbaarheid) in gezamenlijkheid worden opgepakt. BLNP Op 25 september heeft een vergadering plaatsgevonden van de Stuurgroep + over de toekomst van BLNP. In deze vergadering is het besluit genomen om de stoppen met de Regeling Zonder Meer (het construct onder de samenwerking). Een externe partij zal de ontmanteling begeleiden.
Ten aanzien van de onderwerpen waarop succesvol wordt samengewerkt, zal een overweging plaatsvinden óf, en zo ja in welke vorm, de samenwerking wordt voortgezet. De stuurgroep verwacht de oplevering van het rapport uiterlijk 1 januari 2025. Intergemeentelijke samenwerking bedrijfsvoering ICT Medio 2024 heeft de BLNP‐stuurgroep uitgesproken dat ICT wordt aangemerkt als een kansrijk onderwerp om in BLNP‐ verband nader uit te werken. De eerste fase is stroomlijning van hard‐ en software binnen de vier gemeenten. De volgende fase is de stroomlijning van informatiemanagement. Gelet op het besluit van de Stuurgroep van 25 september jl. (zie hierboven) is op dit moment niet duidelijk óf, en zo ja in welke vorm de samenwerking wordt voortgezet. Afhankelijk van het rapport worden de volgende onderwerpen in BLNP‐verband of door Leusden zelf opgepakt. In 2025 ligt de nadruk op de volgende thema’s: -
-
-
-
De I-visie, met daarin opgenomen zeven strategische actielijnen zal worden uitgewerkt in concrete uitvoeringsplannen en een projectportfolio. Deze plannen zullen aansluiten op de organisatiedoelen. Rode draad in de I‐visie is standaardiseren en harmoniseren en daarmee bijdragen aan een optimale, toekomstbestendige, dienstverlening en efficiënte bedrijfsvoering. We volgen actief de ontwikkeling van relevante Europese en Nederlandse wetgeving en vertalen deze naar impact en uitvoeringsprojecten. In het bijzonder volgen wij de ontwikkelingen rond de nieuwe cybersecurity wet. De toenemende afhankelijkheid van IV/IT systemen vraagt om een solide bedrijfscontinuïteit. Uitval van systemen ongeacht de oorzaak is ongewenst. Uitwijkvoorzieningen dienen aanwezig te zijn en jaarlijks getest. De toenemende cybercriminaliteit noopt ons zeer waakzaam te blijven op de digitale weerbaarheid van onze infrastructuur en informatievoorziening. Maar ook blijvende aandacht voor de bewustwording en kennis van alle medewerkers voor het aspect digitale veiligheid/digitale weerbaarheid. In 2025 zullen de lokale initiatieven gebundeld worden om het gebruik van ‘data’ en de toepassing van AI verder vorm te geven. Ambitie is om een ‘data’‐organisatie vorm te geven en te komen met een BLNP ‘AI act’ die de kaders en uitgangspunten schetst voor het gebruik van en toepassing van AI functionaliteit.
Belangrijke voorwaarde hierbij is het respecteren van de veiligheid van persoonsgegevens in het kader van de AVG en de bijkomende ethische aspecten. We streven naar een gestandaardiseerde, flexibele en veilige ICT werkplek die fungeert als toegangsportaal tot de gemeentelijke kantoorautomatisering voor alle medewerkers. Daar zijn al stappen in gemaakt. Het optimaal gebruik maken van deze middelen vraagt van iedere medewerker een hoge mate van digitale bewustwording en vaardigheden.
76
Financiën In oktober 2024 is een adviseur Subsidies gestart. De bedoeling is dat in 2025 het effect van deze nieuwe functie zichtbaar wordt. HRM Het jaar 2025 staat voor HRM in het teken van het versterken en positioneren van de HR dienstverlening op strategisch, tactisch en operationeel niveau. De arbeidsmarkt is en blijft complex. Om medewerkers te behouden en nieuwe medewerkers aan te trekken, zullen we veel aandacht hebben voor de zgn. medewerkersreis (ook wel employee journey genoemd). De medewerkersreis is de tijd die een medewerker bij een organisatie doorbrengt en de ervaringen die hij/zij opdoet. Dat begint op het moment dat de medewerker solliciteert en eindigt op het moment dat de medewerker de organisatie verlaat. We doen dit door de arbeidsmarktcommunicatie verder te versterken en te zorgen voor een goede on-en offboarding. Ook thema’s zoals leren & ontwikkelen, Arbo en vitaliteit krijgen extra aandacht. We gaan de geharmoniseerde arbeidsvoorwaarden implementeren en de overstap naar het HR21 functiewaarderingsysteem begeleiden. Verder zal er weer veel aandacht zijn voor het verbeteren van de HR processen, de doorontwikkeling van managementrapportages en het e-HRM systeem. Informatieveiligheid Informatieveiligheid is gericht op het waarborgen van de betrouwbaarheid van de informatie(voorziening).
Dit betekent dat informatie beschikbaar, tijdig, juist en actueel is, en dat informatie niet beschikbaar is voor onbevoegden. Vooral dat laatste aspect blijft een punt van aandacht. Uitbreiding van wet- en regelgeving (Wet politiegegevens, AI enz.) heeft ook gevolgen voor informatieveiligheid. Wij monitoren het gebruik van data. Dit doen wij o.a. via de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (Bio). Dit is een set van richtlijnen die gemeenten helpt om hun informatiebeveiliging op een uniform en effectief niveau te brengen en te houden. De BIO is gebaseerd op de normen die gelden voor de Nederlandse Overheid. Hiernaast hanteren wij de Eenduidige Normatiek Single Information Audit (ENSIA) waarmee de verantwoording over informatieveiligheid aansluit op de planning en control-cyclus van de gemeente. Deze audit heeft tot doel de informatieveiligheid bij gemeenten verder te professionaliseren. ENSIA helpt om te zorgen voor transparantie en controle over de beveiligingsmaatregelen die zijn genomen. Met name de data waarvoor de gemeente Leusden verantwoordelijk is maar die niet door de gemeente Leusden worden verwerkt (zoals de data uitwisseling tussen Lariks en de gemeente Amersfoort) vragen veel aandacht Fraude De gemeente Leusden is zich bewust van het inherente risico van fraude dat zij, zowel intern als extern, loopt bij het uitvoeren van haar activiteiten.
De gemeente heeft een actuele frauderisicoanalyse waarmee een goed beeld is verkregen van de risico’s die wij op het gebied van fraude lopen. In de frauderisicoanalyse worden de onderwerpen genoemd, waarin het risico van fraude het grootst is. Voor de geïdentificeerde risico’s hebben we beoordeeld in hoeverre er beheersmaatregelen bestaan binnen de organisatie die deze risico’s verminderen en bepaald welke beheersmaatregelen nodig zijn om het frauderisico tot een minimaal niveau te beperken. In 2025 monitoren we of we de beheersmaatregelen de frauderisico’s daadwerkelijk beheersen en wordt er aanvullend op de frauderisicoanalyse een beleidsnotitie opgesteld voor een escalatieladder. Hierin wordt geregeld op welke wijze een vermoeden van fraude wordt behandeld. Rechtmatigheid Met ingang van het verslagjaar 2023 is de rechtmatigheidsverantwoording ingevoerd. In de rechtmatigheidsverantwoording legt het college van burgemeester en wethouders via de jaarrekening verantwoording af over de naleving van de regels, die relevant zijn voor het financiële reilen en zeilen van de gemeente. In 2022 heeft de gemeente op basis van het opgestelde beleidskader een pilot gedraaid met de ‘nieuwe’ rechtmatigheidsverantwoording.
De resultaten uit deze pilot zijn in samenwerking met de accountant geëvalueerd en de inrichting van de interne controlefunctie is in 2023 aangepast in die zin dat het dagelijks bestuur van de gemeente nadrukkelijker bij de interne controlefunctie wordt betrokken. In 2025 gaat de gemeente verder met het doorontwikkelen van een rechtmatige bedrijfsvoering. We kijken in samenwerking met de proceseigenaren naar de procesrisico’s die de gemeente loopt. Daarbij baseren we onze controles op de juiste aanwezige beheersmaatregelen en of deze maatregelen ook daadwerkelijk functioneren.
77
We kunnen niet alle processen tegelijk doen, daarom gaat de aandacht in eerste instantie uit naar de meest risicovolle processen die het jaarrekeningresultaat en de vermogenspositie beïnvloeden.
78
F. Paragraaf Verbonden partijen Het belang van samenwerken met andere partners De gemeente wil beoogde doelen optimaal realiseren. Een optimale borging van het publieke belang is daarbij essentieel. Soms zoeken we samenwerking met derden of beleggen we de uitvoering extern via subsidiëring of inkoop. Een specifieke vorm van externe uitvoering is de verbonden partij. Soms volgt dit uit wetgeving, zoals bijvoorbeeld bij de Veiligheidsregio’s en Regionale Uitvoeringsdiensten. Soms nopen de ontwikkelingen van schaalvergroting en nieuwe gemeentelijke taken tot regionale samenwerking voor de uitvoering van deze taken. Kenmerken van Verbonden Partijen Verbonden partijen zijn rechtspersonen waarin de gemeente een bestuurlijk belang en financieel belang heeft. Dit betreft enerzijds de publiekrechtelijke gemeenschappelijke regelingen en anderzijds privaatrechtelijke deelnemingen in vennootschappen, verenigingen en stichtingen. Onder een bestuurlijk belang wordt verstaan: een zetel in het bestuur van de verbonden partij, of het hebben van stemrecht. Met een financieel belang wordt bedoeld dat de gemeente middelen ter beschikking heeft gesteld die ze kwijt is in geval van faillissement van de verbonden partij of wanneer de financiële problemen bij de verbonden partij verhaald kunnen worden op de gemeente.
Als de financiële relatie alleen bestaat uit gemeentelijke bijdragen in de vorm van inkomens- of vermogensoverdrachten zoals een subsidie, dan is er geen sprake van een financieel belang. Deze relaties zijn daarom niet in deze paragraaf opgenomen. Verbonden partijen dienen een publiek belang. De raad heeft een kaderstellende en controlerende taak en ziet erop toe dat de verbonden partijen bijdragen aan de doelstellingen in de (beleids)programma’s. Lokale en regionale sturing op Verbonden Partijen Het laten uitvoeren van gemeentelijke taken door Verbonden Partijen heeft het risico dat de democratische controle niet optimaal is. Bij de realisering van beoogde gemeentelijke doelen is een optimale borging van het publieke belang echter essentieel. Sinds 2015 is (op initiatief van de Leusdense raad) daarom een regionale werkwijze voor de sturing en controle op verbonden partijen van kracht. Deze werkwijze is ook beschreven in de Nota Verbonden Partijen en haakt in op de in 2022 aangescherpte Wet Gemeenschappelijke Regelingen (Wgr). Krachtens de Wgr dienen verbonden partijen jaarlijks vóór 30 april een kadernota met algemene financiële en beleidsmatige kaders voor het volgende begrotingsjaar aan de raad aan te bieden. Dit is vooral van groot belang bij voorgenomen inhoudelijke of financiële wijzigingen.
In de regionale werkwijze worden de verbonden partijen verzocht hun kadernota uiterlijk op 31 januari in te dienen, zodat de raad nog een zienswijze op voorgestelde wijzigingen kan indienen vóórdat het AB van de verbonden partij de concept-begroting vaststelt. Zo wordt het zwaartepunt van sturing door de raad meer vooraan in de beleidsen begrotingscyclus geplaatst. De raad heeft per verbonden partij twee rapporteurs benoemd. Zij volgen namens de hele raad de ontwikkelingen bij de verbonden partij nauwgezet en informeren de raadsfracties. Gemeentelijk vindt geregeld overleg plaats tussen de accounthouders (beleidsadviseurs) en de financiële adviseurs. Zij toetsen het vastgestelde afsprakenkader rondom sturing en controle aan de praktijk en bespreken nieuwe ontwikkelingen op dit gebied. Ontwikkelingen De rekenkamer heeft onderzoek uitgevoerd naar de sturing, beheersing, controle en verantwoording van verbonden partijen in Leusden, en in het bijzonder de betekenis hiervan voor het gemeentebestuur. Een van de aanbevelingen heeft betrekking op het actualiseren van de Nota Verbonden Partijen. De rekenkamer adviseert daarin een integrale beschrijving op te nemen van de Leusdense werkwijze met ruimte voor maatwerk voor een diversiteit aan verbonden partijen. In 2025 zal de nota worden aangepast.
In het zogenoemde ravijnjaar 2026 krijgen gemeenten te maken met een sterke daling van inkomsten door de geplande korting van het gemeentefonds. Met het oog daarop is, samen met andere Utrechtse gemeenten, aan verbonden partijen de oproep gedaan om in de kadernota 2026 te komen met voorstellen om kosten te verlagen. Dat mogen ook voorstellen zijn om taken niet meer uit te voeren of anders uit te voeren. Beheersingsmethodiek voor verbonden partijen De gemeente monitort de verbonden partijen door het beoordelen van management- en bestuursrapportages, kaderbrieven, begrotingen en jaarrekeningen van de betreffende instellingen. Het college rapporteert de raad gedurende het jaar in raadsvoorstellen en P&C-documenten over relevante ontwikkelingen zoals het aangaan of
79
beëindigen van verbonden partijen, wijzigingen in de doelstellingen, nieuwe financiële risico’s en beleidswijzigingen in de uitvoering van de taken. De Nota Verbonden Partijen vormt daarbij het kader.
Overzicht verbonden partijen en deelnemersbijdragen Naam verbonden partij 1.
Veiligheidsregio Utrecht (VRU)
2.
GGD regio Utrecht (GGDrU)
3.
Afval Verwijdering Utrecht (AVU)
4.
GBLT (belastingen)
5.
Regionale uitvoeringsdienst (RUD)
6.
Regionale Werkvoorziening Amersfoort (RWA) e.o.
7.
Amfors Holding BV
8.
Vitens
9.
Centrumregeling afvalwaterketen en grondwater Vallei en Veluwe
10. VvE Atlas
11. VvE Antares 12. VvE Huis van Leusden 13. Inkoopbureau Midden Nederland 14. Samenwerking Bedrijfsvoering BLNP
Programma begroting
Juridische rechtsvorm gemeensch. regeling
Bijdrage 2024 (begroting) € 1.937.000
Bijdrage 2025 (begroting) € 2.102.000
Bestuur Bestuur en Samenleving
gemeensch. regeling
€ 1.391.000
€ 1.556.000
Leefomgeving
gemeensch. regeling
€ 913.700
€ 937.100
Bestuur
gemeensch. regeling
€ 513.000
€ 510.000
Bestuur en Leefomgeving
gemeensch. regeling
€ 511.000
€ 502.000
Samenleving
gemeensch. regeling
€ 69.000
€ 69.000
Samenleving
vennootschap (BV)
€0
€0
Bestuur
vennootschap (BV)
€0
€0
Leefomgeving
centrumregeling
€ 9.662
€ 10.400
Leefomgeving
vereniging
€ 13.380
€ 13.200
Leefomgeving
vereniging
€ 11.200
€ 11.200
Leefomgeving
vereniging
€ 14.500
Bestuur
stichting
€ 87.700
€ 14.500 14.5002.800 € 83.900
Bestuur
regeling zonder meer
€0
€0
€ 5.471.142
€ 5.809.300
TOTAAL
Financieel belang In totaal zal in 2025 door Leusden een deelnemersbijdrage aan verbonden partijen van € 5,8 miljoen worden betaald. Dit is circa 6,2% van de totale gemeentebegroting. Het grootste deel van deze bijdrage is gekoppeld aan afgenomen producten en diensten. Het resterende deel betreft een bijdrage naar rato van het aantal inwoners of woningen. Het financiële belang van de gemeente Leusden in de verschillende Verbonden Partijen varieert van 0,5% tot 9%, afhankelijk van het aantal en de omvang van de andere deelnemers in een Verbonden Partij.
Gegevens en ontwikkelingen per verbonden partij 1. Veiligheidsregio Utrecht (VRU) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers:
Utrecht Gemeenschappelijke regeling Alle gemeenten in de provincie Utrecht en de Meldkamer Ambulancezorg (MKA). De politie Eenheid Midden Nederland is aan de veiligheidsregio verbonden door een convenant.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Burgemeester G.J. Bouwmeester
80
Doel deelname:
Uitvoering brandweerzorg, organisatie van de rampenbestrijding en crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening bij rampen en noodhulpverlening in de regio Utrecht.
Openbaar belang:
Adequate brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing.
Bestuurlijk belang:
Alle burgemeesters van de 26 Utrechtse gemeenten hebben zitting in het AB.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Bevolkingszorg 3.0 Huisvesting brandweer Programma in begroting:
Domein Bestuur – programma Veiligheid
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€ 2.102.000 voor het basistakenpakket
Financieel belang:
Jaarlijkse inwonerbijdrage op basis van verhoudingen van budgetten binnen het gemeentefonds, de zgn. “ijkpuntscores”.
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP begrotingsjaar: Eigen vermogen VP: Vreemd Vermogen VP:
2,00% € 0, i.c. sluitende begroting na bijdragen deelnemende gemeenten € 25.507.000 (prognose eind 2025) € 79.558.000 (prognose eind 2025)
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Brandweerzorg Amersfoort Implementatie programma ‘Toekomstbestendige Brandweer’ Overige (onvoorziene) exploitatierisico’s
2. GGD regio Utrecht (GGDrU) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers:
Zeist Gemeenschappelijke Regeling Alle gemeenten in de provincie Utrecht
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder M.H. Treep
Doel deelname:
Het behartigen van de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van openbare gezondheidszorg. De dienst voert wettelijke basistaken en op lokaal beleid gebaseerde maatwerktaken uit.
Openbaar belang:
Invulling geven aan de wettelijke rol bij crises en rampen. Bevorderen van een goede basisgezondheid en gelijke kansen op gezondheid voor de inwoners, onder meer door preventie.
Bestuurlijk belang:
Elke gemeente is met een lid vertegenwoordigd in het Algemeen Bestuur en (met uitzondering van gemeente Utrecht) ook in de bestuurscommissie. Het AB benoemt het DB.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: GGDrU zet zich in voor een gezonde en veilige regio en sluit zich aan bij wat de 1,4 miljoen inwoners doen, willen en nodig hebben voor hun gezondheid. Door diverse ontwikkelingen, landelijk en regionaal, staat deze inzet onder druk. De GGDrU vraagt hiervoor extra middelen om de dienstverlening conform wet- en regelgeving op niveau te houden.
Programma in begroting:
Domein Bestuur – programma Veiligheid Domein Samenleving – programma Sociaal Domein
Gemeentelijke bijdrage 2025: Financieel belang:
€ 1.556.000 De kosten van de wettelijke basistaken worden bij alle deelnemers in rekening gebracht; keuzetaken/maatwerk alleen bij de gemeenten waarvoor de taken zijn uitgevoerd. Een voordelig of nadelig saldo over het begrotingsjaar wordt over de deelnemende gemeenten omgeslagen op basis van het aantal inwoners per 1 januari van dat jaar.
81
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP: Eigen vermogen VP:
2,8% € 60.000 € 4.618.000
Vreemd Vermogen VP: Risico’s voor financiële positie gemeente:
€ 32.286.000 De verhouding tussen de vaste (inwoner)bijdrage en de maatwerkopbrengsten moet zodanig zijn, dat de GGDrU in de financieringsstructuur een eventuele daling van maatwerkinkomsten zelf kan opvangen. Afwentelen overhead als gevolg van bezuinigingen op overige deelnemers.
3. Afvalverwijdering Utrecht (AVU) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers: Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname:
Soest Gemeenschappelijke regeling Alle gemeenten in de provincie Utrecht Wethouder W.R. Vos Zorgdragen voor een goede, reguliere en milieuverantwoorde verwijdering van door de Utrechtse gemeenten ingezamelde huishoudelijke afvalstoffen.
Openbaar belang:
Zorgen voor overslag, transport en hoogwaardige verwerking van huishoudelijk afval en grondstoffen; de contractvorming en het beheer hiertoe; monitoring van de samenstelling van het huishoudelijk restafval; advisering en communicatieve (campagnes) en beleidsmatige ondersteuning van de deelnemende gemeenten.
Bestuurlijk belang:
Het AB bestaat uit één lid uit elke gemeente.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: AVU werkt samen met Circulus-Berkel en ROVA in “CirkelWaarde”, een samenwerking waarmee de drie organisaties de circulaire economie - met name op het gebied van de circulaire verwerking van grondstoffen uit het afval - willen stimuleren. Programma in begroting:
Domein Leefomgeving – programma Duurzaamheid
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€ 937.100
Financieel belang:
Baten en lasten worden 100% aan de deelnemers doorberekend. Dat gebeurt pro rata op basis van de hoeveelheid ingezameld afval per gemeente. De GR heeft een beperkt aantal aandelen in de BV Afvaloverslag.
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP begrotingsjaar: Eigen vermogen VP:
1,7% €0 € 100.000 (prognose eind 2025)
Vreemd Vermogen VP:
€ 14.000.000 (prognose eind 2025)
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Normale bedrijfsrisico’s zoals rente-, krediet-, debiteuren- en investeringsrisico’s
4. Gemeenschappelijk Belastingkantoor Lococensus-Tricijn (GBLT) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers:
Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname:
Zwolle Gemeenschappelijke regeling Vijf waterschappen en tien gemeenten, te weten Bunschoten, Dalfsen, Dronten, Nijkerk, Leusden, Ommen, Renswoude, Veenendaal, Woudenberg en Zwolle. Wethouder F.M. de Wit Een efficiënte en effectieve heffing en invordering van gemeentelijke belastingen (en waterschapsbelastingen) en uitvoering van WOZ-taken op een hoog kwaliteitsniveau tegen zo laag mogelijke kosten.
Openbaar belang:
Juiste en klantgerichte uitvoering van gemeentelijke belastingverordening en kwijtscheldingsregels en waardering onroerende zaken.
Bestuurlijk belang:
Elke deelnemer heeft met één bestuurslid zitting in het AB.
82
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: De kwaliteit van de dienstverlening blijft centraal staan. De GR GBLT wordt aangepast in verband met de toetreding van gemeenten Renswoude, Veenendaal en Woudenberg per 1 januari 2025. Programma in begroting: Gemeentelijke bijdrage 2025:
Domein Bestuur – programma Samenwerking € 510.000
Financieel belang:
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP begrotingsjaar: Eigen vermogen VP:
De grondslagen voor de gemeentelijke bijdrage zijn ontleend aan de Basisregistratie Personen en de WOZ-basisregistratie (aantallen inwoners en WOZ-objecten). 2,57% € 0 (sluitende begroting na bijdragen deelnemers) € 0 (prognose eind 2025)
Vreemd Vermogen VP:
€ 4.117.000 (prognose eind 2025)
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Geen bijzondere risico’s. GBLT beschikt in principe niet over eigen (weerstands)vermogen. Financiële resultaten worden verrekend met de deelnemers van de gemeenschappelijke regeling.
5. Regionale uitvoeringsdienst (RUD) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers: Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname: Openbaar belang:
Bestuurlijk belang:
Utrecht Gemeenschappelijke regeling gevestigd te Utrecht De gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Eemnes, Houten, Leusden, Lopik, Nieuwegein, Soest, Utrecht, Woudenberg, en de provincie Utrecht. Wethouder W.R. Vos Uitvoeren van milieutaken op het gebied van vergunningverlening en toezicht en handhaving voor de deelnemende gemeenten. Het behartigen van de belangen van de deelnemers tezamen en van iedere deelnemer afzonderlijk op het gebied van de fysieke leefomgeving. Het zorgdragen van een goede, klantvriendelijke en efficiënte uitvoering van de opgedragen milieutaken. Elke deelnemende gemeente heeft een zetel in het Algemeen Bestuur.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: In de Programmabegroting 2025 van de RUD Utrecht is een raming opgenomen van de kosten van de taakuitvoering in 2025 (156581). Deze raming is gebaseerd op de Dienstverleningsovereenkomst 2024 – 2025. De focus zal in 2025 liggen op een drietal onderwerpen. Het realiseren van één robuuste omgevingsdienst voor de hele regio Utrecht per 1/1/26. Het verder werken aan de implementatie van de Omgevingswet die op 1/1/24 in werking is getreden. En het omgaan met landelijke ontwikkelingen en de opvolging van het Interbestuurlijk Programma VTH. Programma in begroting:
Domein Bestuur – programma Veiligheid Domein Leefomgeving – programma Duurzaamheid
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€ 502.000 (exclusief de apparaatskosten bodemtaken ad € 32.000, bijdrage rechtstreeks naar omgevingsdienst en daarom afgetrokken van deelnemersbijdrage 2025).
Financieel belang:
De gemeentelijke bijdrage is opgebouwd uit een vaste bijdrage in de overhead (o.b.v. aandeel in de RUD) en variabele kosten op basis van de dienstverleningsovereenkomst.
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP begrotingsjaar: Eigen vermogen VP:
2,6% € 2.000 € 1.522.000
Vreemd Vermogen VP:
€ 6.504.000
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Vorming 1 omgevingsdienst, wijzigingen door OW, overdracht bodemtaken, landelijke ontwikkelingen, krappe arbeidsmarkt, loon- en prijsstijgingen.
83
6. Regionale werkvoorziening Amersfoort e.o. (RWA) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm:
Amersfoort Gemeenschappelijke regeling
Deelnemers:
De gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Soest en Woudenberg. Wethouder M.H. Treep Het uitvoeren van alle gemeentelijke taken die voortvloeien uit de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) en de daarmee verband houdende voorschriften en regelingen.
Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname:
Openbaar belang:
Het realiseren van voldoende passend werk voor mensen met een WSWindicatie.
Bestuurlijk belang:
Elke deelnemende gemeente is in het Algemeen Bestuur vertegenwoordigd door de portefeuillehouder Werk en inkomen.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Via drie centrale thema’s: vitaliteit, innovatie en duurzaamheid begeleidt en ontwikkelt RWA/Amfors haar Sw-medewerkers de komende jaren naar de meest passende werkplek. Dit is in lijn met de al ingezette koers en de Toekomstvisie. Programma in begroting:
Domein Samenleving – programma Sociaal Domein
Gemeentelijke bijdrage 2025: Financieel belang:
€ 69.000 De gemeente stelt het deel van het Participatiebudget, dat kan worden toegerekend aan de WSW, volledig ter beschikking aan RWA. Daarnaast draagt elke gemeente naar rato bij in een eventueel negatief exploitatieresultaat. 6,16%
Financieel belang in % Leusden: Financieel resultaat VP begrotingsjaar:
Begroot exploitatietekort € 1.991.000, gedekt door Amfors met € 985.000 en door gemeenten met € 1.006.000.
Eigen vermogen VP:
€ 1.040.000 (eind 2023)
Vreemd Vermogen VP:
€ 4.200.000 (eind 2023) eventueel negatief exploitatiesaldo.
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Het negatieve subsidieresultaat moet worden opgevangen door het netto resultaat van Amfors. Dit Amfors-resultaat wordt negatief beïnvloed door een afnemende productiviteit van de SW-werknemers vanwege vergrijzing. Dit kan gevolgen hebben voor de gemeentelijke bijdrage.
7. Amfors Holding BV Vestigingsplaats:
Amersfoort
Juridische rechtsvorm:
Besloten Vennootschap (met gemeentelijke deelneming)
Deelnemers:
De gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Soest en Woudenberg.
Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname:
Wethouder M.H. Treep Instandhouding van werkbedrijven waarheen werknemers van RWA gedetacheerd worden om te (leren) werken.
Openbaar belang:
Het realiseren van voldoende passend werk voor mensen met een WSWindicatie. De portefeuillehouders Financiën uit de deelnemende gemeenten zijn aandeelhouder van Amfors Holding. Zij controleren begroting, jaarrekening en beleidsplannen. Daarnaast is er een Raad van Commissarissen bestaande uit personen zonder bestuurlijke binding met de gemeenten.
Bestuurlijk belang:
84
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Zie verbonden partij ‘RWA’ (nummer 6). Programma in begroting:
Domein Samenleving – programma Sociaal Domein
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€0
Financieel belang:
De gemeente Leusden bezit aandelen Amfors.
Financieel belang in % Leusden:
6,16%
Financieel resultaat VP begrotingsjaar:
Na aanzuivering tekort aan RWA met € 985.000 een financieel resultaat van € 0.
Eigen vermogen VP:
€ 2.500.000 (eind 2023)
Vreemd Vermogen VP: Risico’s voor financiële positie gemeente:
€ 4.966.135 (eind 2023) De uitstroom van SW-medewerkers loopt niet synchroon met de afname van de rijksbijdrage. Hierdoor blijft een negatief subsidieresultaat, dat echter in de komende jaren minder negatief zal worden. Het negatieve subsidieresultaat moet worden opgevangen door een hoger netto resultaat van Amfors. Dit Amfors-resultaat wordt negatief beïnvloed door een afnemende productiviteit van de SW-werknemers vanwege vergrijzing. Dit kan gevolgen hebben voor de gemeentelijke bijdrage. Landelijke wijziging rondom het lage inkomensvoordeel en de CAO van SW-medewerkers maken hier onderdeel van uit. De gemeente is erg afhankelijk van het behalen van de operationele resultaten van Amfors, die ter aanvulling van het negatief subsidieresultaat RWA nodig is om zodoende de gemeente niet meer te laten bijdragen.
8. Vitens NV Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers: Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Zwolle Naamloze Vennootschap Vitens heeft 97 aandeelhouders, die gezamenlijk voor € 5.777.247 aandelen bezitten. Wethouder J.D. Kramer
Doel deelname:
Zeggenschap op basis van het aantal aandelen in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Openbaar belang:
Vitens is het grootste drinkwaterbedrijf in Nederland en verzorgt de levering van drinkwater aan haar 6 miljoen klanten waaronder de inwoners van gemeente Leusden. Vitens wil daarbij op duurzame basis een uitstekende kwaliteit drinkwater leveren met de daarbij behorende dienstverlening. drinkwaterbedrijven. De gemeente is aandeelhouder. De wethouder is aandeelhouder namens de gemeente Leusden.
Bestuurlijk belang en bestuurlijke vertegenwoordiger:
85
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Door veranderende externe omstandigheden neemt het risicoprofiel van Vitens de komende jaren toe (klimaatextremen, drukte in de ondergrond en fysieke- en cyberbeveiliging). De komende jaren worden, op basis van het Investeringsplan, hogere investeringen verwacht die noodzakelijk zijn om de effecten van klimaatverandering op te kunnen vangen en om aan de vraag te kunnen blijven voldoen. In totaal wordt in de planperiode 2021-2030 ruim 1,8 miljard geïnvesteerd door Vitens. Om dit te kunnen realiseren is het financieel beleid aangescherpt met als uitgangspunt het waarborgen van de continuïteit. Vanwege het hoge investeringsniveau en stijgende financieringsbehoefte in combinatie met (knellende) regulering vanuit de Rijksoverheid is het de komende jaren niet mogelijk om dividend uit te keren. Programma in begroting:
Domein Bestuur – programma Samenwerken
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€0
Financieel belang:
€ 25.902. Gemeente Leusden heeft sinds 2006 een aandelenportefeuille van 25.902 aandelen Vitens met een nominale waarde van € 1,00 per stuk. 0,5% € 27.200.000 (rekening 2023) De verwachte solvabiliteit blijft naar verwachting beneden de 30%. Op basis van de in de AVA vastgestelde financiële beleidsregels van Vitens wordt in dat geval in beginsel geen dividend aan de aandeelhouders uitgekeerd.
Financieel belang in % Leusden Financieel resultaat VP:
Eigen vermogen VP: Vreemd Vermogen VP: Risico’s voor financiële positie gemeente:
€ 677.700.000 (rekening 2023) € 1.284.200.000 (rekening 2023) De financiële risico’s zijn zeer beperkt. Er is geen verplichte afdekking van een eventueel tekort; aandeelhouders van een NV zijn niet aansprakelijk voor de schulden van een NV.
9. Centrumregeling meten en monitoren Afvalwaterketen en Grondwater Vallei en Veluwe Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers:
Apeldoorn Centrumregeling College van burgemeester en wethouders van de gemeente Amersfoort, Baarn, Barneveld, Brummen, Bunschoten, Ede, Epe, Ermelo, Leusden, Nijkerk, Putten, Renkum, Renswoude, Rhenen, Scherpenzeel, Soest, Veenendaal, Woudenberg. En College van dijkgraaf en heemraden van Waterschap Vallei en Veluwe.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder J.D. Kramer
Doel deelname:
Meten en monitoren van het functioneren van gemeentelijk rioolstelsel, het stedelijk oppervlaktewatersysteem en grondwater is een relatief beperkte taak die specialistische kennis, vaardigheden en systemen vraagt. Deze zogenaamde ‘snippertaak’ hebben we in gezamelijkheid met andere gemeenten èn het waterschap belegd bij de centrumorganisatie. Deze centrumorganisatie heeft een Uitvoeringsteam (UVT) opgericht, die deze taken efficient uitvoert. De UVT helpt ons bij het op peil houden van onze kennis, het zicht houden op ons eigen stelsel met complexe technieken en analyses en houdt onze kosten en de belasting van onze organisatie laag.
Algemeen belang:
De gemeente is verplicht om het functioneren van ons rioolstelsel, oppervlaktewater en grondwater te monitoren. Inzicht in het systeem is ook belangrijk om onderbouwde keuzen te maken voor maatregelenpakketten/strategiën om de conditie van deze systemen op orde te houden, ook als de omstandigheden wijzigen (denk aan klimaatveranderingen).
Bestuurlijk belang:
De deelnemende gemeenten en het waterschap behouden hun eigen bestuurlijke structuur, bevoegdheden en verantwoordelijkheden (Art 2 lid 6 van de Centrumregeling).
86
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: De Centrumregeling blijkt voor andere gemeenten ook interessant. Vanwege de juridische opbouw van de Centrumregeling zal hiervoor een besluit gevraagd worden aan alle deelnemende partijen om deze gemeenten mee te laten profiteren in deze efficiënte gemeenschappelijke regeling. De gemeente Leusden besluit hierover in 2024 tegelijkertijd met de benodigde aanpassingen in het kader van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Programma in begroting:
Domein Leefomgeving – programma Water, riolering en klimaatadaptie
Gemeentelijke bijdrage 2025:
€ 10.400 (jaarverslag 2023)
Financieel belang:
Het Waterschap betaalt 1/3 deel en de deelnemende gemeenten betalen 2/3 deel, waarbij iedereen een vast basisbedrag betaalt van € 2.000 en de rest wordt verdeeld naar rato van inwoneraantallen. De bijdrage van Leusden aan de kosten van het basispakket bedraagt ca. 2,5%. In 2023 is er in totaal € 456.461 (ex BTW) uitgegeven. Elk jaar maakt het UVT een begroting en een jaarverslag. Deze stukken worden door bestuurlijk overleg vastgesteld.
Financieel belang in % Leusden Financieel resultaat VP:
Eigen vermogen VP: Vreemd Vermogen VP: Risico’s voor financiële positie gemeente:
10.
€0 €0 De financiële gevolgen zijn beperkt. Het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) dekt de bijdrage aan deze centrumregeling.
VvE Atlas Programma in begroting:
Domein Leefomgeving, accommodaties
Doel:
De gemeente Leusden is eigenaar van de scholen, de gymzaal en de BSO ruimte in MFC Atlas. De Vereniging van Eigenaren is opgericht voor het beheer en onderhoud van de gemeenschappelijke delen.
Betrokkenen:
Gemeente Leusden, stichting Omthuis en gebruikers waaronder Voila, Cordeo en Human Kind.
Openbaar belang:
Het beheren en exploiteren van de gemeenschappelijke delen van VvE Atlas.
Bestuurlijk belang:
Het behartigen van de belangen van de gemeente Leusden als gedeeltelijke eigenaar van het complex. De VvE wordt bestuurd door stichting Omthuis. De concerncontroller is door het college van B&W gemachtigd om namens de gemeente het stemrecht in de VvE uit te oefenen.
Aandelen belang:
In de splitsingsakte is vastgelegd dat de gemeente voor 52% eigenaar is (appartementsindex 1: onderwijs, gymzaal en BSO) en de stichting Omthuis 48% (appartementsindex 2: woningen).
Financieel belang:
De begroting van de VvE wordt jaarlijks vastgesteld door de Algemene Leden Vergadering. De geraamde bijdrage 2024 van de gemeente is € 13.200.
Materiële risico’s:
Geen.
Ontwikkelingen:
Er zijn geen bijzondere ontwikkelingen.
Ambtelijke benoemingen:
De concerncontroller vertegenwoordigt de gemeente tijdens de ledenvergaderingen. Twee financieel adviseurs van de gemeente Leusden vormen de kascommissie van de VvE.
87
11. VvE MFC Antares Programma in begroting:
Domein Leefomgeving, accommodaties
Doel:
De gemeente Leusden is eigenaar van de sportzaal in MFC Antares. De Vereniging van Eigenaren is opgericht voor het beheer en onderhoud van de gemeenschappelijke delen.
Betrokkenen:
Stichting Omthuis en Gemeente Leusden en gebruikers waaronder Voila, Realgym, Leusden ZET, De Maxima’s (horeca exploitant)
Openbaar belang:
Het beheren en exploiteren van de gemeenschappelijke delen van VvE Antares.
Bestuurlijk belang:
Het behartigen van de belangen van de gemeente Leusden als gedeeltelijke eigenaar van het complex. De VvE wordt bestuurd door de stichting Omthuis. De beleidsadviseur vastgoed is door het college van B&W gemachtigd om namens de gemeente het stemrecht in de VvE uit te oefenen.
Aandelen belang:
In de splitsingsakte is vastgelegd dat de gemeente voor 12,5% eigenaar is (appartementsindex 5: sportzaal) en de stichting Omthuis voor 87,5% (Onderwijs, Horeca, kinderopvang, commercieel en woningen).
Financieel belang:
De begroting van de VvE wordt jaarlijks vastgesteld door de Algemene Leden Vergadering. De geraamde bijdrage 2024 van de gemeente is € 11.200.
Materiële risico’s:
Geen
Ontwikkelingen:
Bezien wordt of het VvE beheer kan worden uitbesteed.
Ambtelijke benoemingen:
De beleidsadviseur vastgoed vertegenwoordigt de gemeente tijdens de ledenvergaderingen. Twee financiële adviseurs van de gemeente Leusden vormen de kascommissie van de VvE.
12. VvE Huis van Leusden Programma in begroting:
Domein Leefomgeving, accommodaties
Doel:
De gemeente is eigenaar van kantoorruimte op de begane grond en de 1e en 2e verdieping van het Huis van Leusden. De Vereniging van Eigenaren is opgericht voor het beheer en onderhoud van de gemeenschappelijke delen.
Betrokkenen:
Gooi & Eemland VvE Beheer en Advies (bestuurder en beheerder), Gemeente Leusden (appartementsrecht 1: eigenaar van kantoorruimte op de begane grond, 1e en 2e verdieping. Stichting Omthuis: eigenaar van de stallingsruimten en bergingen in het souterrain van gebouw, (zorg)woonruimten op de 1e tot en met de 5e verdieping van het gebouw.
Openbaar belang:
Het beheren en exploiteren van de gemeenschappelijk delen van VvE Huis van Leusden.
Bestuurlijk belang:
Het behartigen van de belangen van de gemeente Leusden als gedeeltelijke eigenaar van het complex. De VvE wordt bestuurd door Gooi & Eemland VvE Beheer en Advies.
Aandelen belang:
In de splitsingsakte is vastgelegd dat de gemeente voor 27,7% eigenaar is.
88
Financieel belang:
Jaarlijks wordt de begroting van de VvE besproken en vastgesteld door de Algemene Leden Vergadering. De geraamde bijdrage 2024 van de gemeente is € 14.500.
Materiële risico’s:
Geen
Ontwikkelingen:
Er zijn geen bijzondere ontwikkelingen.
Ambtelijke benoemingen:
De beleidsadviseur vastgoed vertegenwoordigt de gemeente tijdens de ledenvergaderingen.
13. Inkoop Bureau Midden Nederland (IBMN) Vestigingsplaats: Juridische rechtsvorm: Deelnemers:
Doel deelname:
Openbaar belang: Bestuurlijk belang en bestuurlijke vertegenwoordiger:
Vianen Stichting Acht gemeenten: De Bilt, IJsselstein, Leusden, Molenlanden, Montfoort, Scherpenzeel, Woudenberg en Vijfheerenlanden. En daarnaast drie gemeenschappelijke regelingen; Reinigingsbedrijf Midden Nederland, RSDKRH en Avres Het behalen van financiële, kwalitatieve en procesmatige voordelen door de leden, door inkoop in te zetten als strategisch en tactisch instrument voor waarde creatie. Professionalisering inkoopproces voor deelnemende gemeenten. In het bestuur van de stichting wordt de gemeente vertegenwoordigd door de gemeentesecretaris. Voor Leusden neemt de directeur-secretaris deel aan het AB.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Geen actuele ontwikkelingen. Programma in begroting:
Domein Bestuur – programma Samenwerking
Gemeentelijke bijdrage:
€ 83.900
Financieel belang:
Financieel belang in % Leusden:
Op basis van de afgesloten dienstverleningsovereenkomst wordt een vaste bijdrage en een garantieafname vergoed. Daarnaast worden de meeruren op basis van feitelijke afname vergoed aan het IBMN. De gemeente Leusden draagt circa 9% bij in de totale begroting van het IBMN.
Financieel resultaat VP begrotingsjaar:
€ 13.000 (jaarrekening IBMN 2023)
Eigen vermogen VP:
€ 213.300 (jaarrekening IBMN 2023)
Vreemd Vermogen VP:
€ 118.700 (jaarrekening IBMN 2023)
Risico’s voor financiële positie gemeente:
Niet realiseren van doelstelling van kostendekkendheid organisatie IBMN (regulier bedrijfsvoeringsrisico IBMN).
89
14. Samenwerking Bedrijfsvoering BLNP Vestigingsplaats:
Bij gastgemeente (Bunschoten, Leusden, Nijkerk en Putten), dit is wisselend afhankelijk van het onderwerp.
Juridische rechtsvorm: Deelnemers: Bestuurlijk vertegenwoordiger: Doel deelname:
Regeling zonder meer De gemeenten Bunschoten, Nijkerk, Leusden en Putten. Burgemeester G.J. Bouwmeester Doel is om op een aantal bedrijfsvoeringsgebieden (Financiën, Juridische Zaken, HRM en ICT) structureel samen te werken.
Algemeen belang:
Ondersteuning van een passende dienstverlening voor de deelnemende gemeenten.
Bestuurlijk belang:
De Regeling zonder meer heeft geen eigen rechtspersoonlijkheid, bestuur en begroting. Wel kent de organisatie een stuurgroep waarin de burgemeesters zitting hebben en een regiegroep waarin de gemeentesecretarissen deelnemen.
Bestuurlijke ontwikkelingen in de Verbonden Partij: Zie voor een uiteenzetting hiervan de paragraaf Bedrijfsvoering in deze begroting.
90
G. Paragraaf Grondbeleid Belang en doelstelling paragraaf De paragraaf grondbeleid heeft tot doel te informeren over het beleid rondom de ontwikkeling van grond binnen de gemeente. Met grondbeleid wordt bedoeld de beleidsafweging aangaande de grondproductie en de keuze in het daarbij wettelijke en gemeentelijke instrumentarium. Daarbij wil de gemeente transparant zijn over haar handelen en de juiste instrumenten bieden voor de realisatie van de ruimtelijke programma’s die al zijn vastgesteld. Hoe de gemeente invulling geeft aan het grondbeleid is verder uitgewerkt in de Nota Grondbeleid 2020.
Bestuurlijke samenvatting In 2025 zullen we de actualisatie van de grondexploitaties per 1 januari 2025 in mei /juni aanbieden aan de raad. We verwachten op de grondexploitaties tot en met 2026 nog ongeveer vier miljoen aan winst te kunnen nemen. Bij het herijken van de ramingen voor 2024 zijn de gewijzigde marktomstandigheden (inflatie) die in 2023 zowel aan de kosten als opbrengstenkant zijn ontstaan in de ramingen per 1 januari 2024 verwerkt. We verwachten geen verdere specifieke risico’s ten opzichte van de risico’s benoemd in de Actualisatie Grondexploitaties 2024.
Beleidskaders De Nota Grondbeleid 2020 geeft kaders die moeten bijdragen aan een voldoende adequaat grondbeleid. Dit gelet op de ontwikkeling van Leusden en de rol en positionering van de gemeente Leusden in de samenleving, in het bijzonder het ruimtelijk domein. In de Nota financiële beleidskaders Grondbeleid 2020 zijn de kaders en spelregels die helpen om het grondbedrijf financieel te besturen vastgelegd. Hierdoor beschikken we voor zowel het beleid als de financiële sturing over actuele beleidskaders. In onderstaand model is aangegeven in welke nota’s de kaders rondom het grondbeleid zijn vastgelegd en in welke documenten de wijze van uitvoering van het grondbeleid naar voren komt. Sturing Grondbeleid
Kaders
Nota grondbeleid 2020
Nota financiële beleidskaders Grondbeleid 2020
Kaderbrief Grondprijsbeleid
Nota Risicomanagement en Weerstandsvermogen (2024)
Nota Kostenverhaal 2019
Uitvoering
Paragraaf Grondbeleid / Weerstandsvermogen
Begroting en jaarrekening
Actualisatie grondexploitaties
Prijzenbrief Kostenverhaal 2024
Notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken, Commissie BBV (Besluit Begroting en Verantwoording)
Grondprijzenbrief
Ontwikkelingen Marktomstandigheden Bij het herijken van de ramingen voor 2024 zijn de gewijzigde marktomstandigheden die voorzien worden in de nabije toekomst, zowel aan de kosten- als opbrengstenkant in de ramingen verwerkt.
91
Relatie met domeinen Het grondbeleid van de gemeente Leusden houdt nauw verband met het Programma Ruimte in de begroting en jaarrekening van de gemeente Leusden. Tabel – Relatie met grondbeleid Hoofdstuk
Relatie met grondbeleid
Programma Ruimte Programma Ruimte
Met grondopbrengsten kan infrastructuur worden aangelegd. Grondexploitatie genereert nieuw uit te geven bedrijfskavels, alsmede kavels voor detailhandel. De doelstellingen op het gebied van Ruimte en Wonen houden nauw verband met grondbeleid.
Programma Ruimte
Begroting 2025 grondbedrijf De begroting 2025 van het grondbedrijf bestaat uit: De jaarschijven 2025 uit de grondexploitaties, zoals vastgesteld bij de Actualisatie Grondexploitaties 2024. De geraamde mutaties binnen de grondexploitaties hebben geen invloed op het begrotingsresultaat (budgettair neutraal) omdat de baten en lasten direct verrekend worden met de boekwaarde op de balans onder de post voorraden. Een raming van Algemeen beheer Grondbedrijf, bestaande uit interne doorbelaste uren van ambtelijk personeel en advieskosten derden. Deze mutaties worden verrekend met de Algemene Reserve Grondbedrijf. De raming van de Vennootschapsbelasting is niet opgenomen in de exploitatiebegrotingen. Deze maakt onderdeel uit van de begroting van de Algemene Dienst en zal, voor wat betreft het aandeel van het Grondbedrijf, worden gedekt vanuit de Algemene Reserve Grondbedrijf.
Actuele prognose resultaat en winstneming In deze paragraaf grondbeleid is de uitkomst van de projecten gebaseerd op de geactualiseerde grondexploitaties per 1 januari 2024. In onderstaande overzichten is de prognose weergegeven van de balansposten en de verwachte resultaten zoals deze voortkomen uit de Actualisatie Grondexploitaties 2024. De voorzieningen voor de verliesgevende grondexploitaties zijn gewaardeerd tegen de netto contante waarde. Het effect ten opzichte van de waardering op nominale waarde op de te verwachten resultaten voor zowel de negatieve als positieve grondexploitaties is hieronder toegelicht. De hieronder genoemde nog te verwachten kosten en opbrengsten volgen uit de geactualiseerde grondexploitaties per 1 januari 2024. Te verwachten resultaten actief grondbeleid De gemeentelijke activiteiten inzake grondexploitatie zijn te onderscheiden in zogenoemd actief en faciliterend grondbeleid. Bij actief grondbeleid voert de gemeente zelf alle fasen van de grondexploitatie uit: van de aankoop van de gronden en eventuele opstallen, sloop, bouwrijp en woonrijp maken tot en met de uitgifte/verkoop van de bouwkavel. De gemeente heeft de te ontwikkelen grond in eigen bezit. Tabel - Verwachte resultaten actieve grondexploitaties (bouwgronden in exploitatie) Complex
Buitenplaats Larikslaan Hamersveldseweg Mastenbroek II Totaal
Boekwaarde 31-12-2023
Geraamde nog te maken kosten
464 390 952 3.297 5.103
53 25 12 4.403 4.493
(bedrag x € 1.000)
Geraamde nog te Geraamd resultaat Geraamd resultaat realiseren (eindwaarde) (netto contante opbrengsten waarde) 583 66 65 478 63 62 1.113 149 145 10.348 2.648 2.484 12.522 2.926 2.756
Boekwaarde 31-12-2023 Nog te verwachten opbrengsten actieve grondexploitaties Nog te verwachten kosten actieve grondexploitaties
5.103 12.522 4.493
Te verwachten winstsaldo (nominale waarde 1-1-2024) (negatief = verlies)
2.926
Reeds verwerkte verliesvoorzieningen 31-12-2023 Te verwachten te nemen winst 2024 en verder
0 2.926
Afsluiting per 31-12-2024 31-12-2024 31-12-2024 31-12-2026
92
De huidige boekwaarde ad. € 5,1 miljoen zal in de toekomst terugverdiend moeten worden door het genereren van de hierboven genoemde opbrengsten. De eindconclusie is dat de te verwachten te nemen winst in de komende jaren € 2,9 miljoen (eindwaarde) bedraagt voor de actieve grondexploitaties. Ten opzichte van de vorige actualisering (winstprognose 2,4 miljoen) is sprake van een lichte stijging van de verwachte winst met ongeveer € 0,5 miljoen. Dit wordt vooral veroorzaakt door een stijging van het geraamde resultaat van het project Mastenbroek II. Te verwachten resultaten faciliterend grondbeleid Bij faciliterend grondbeleid is de bouwkavel in het bezit van een private partij (ontwikkelaar, particulier, etc.) en wordt deze door die partij ontwikkeld. De gemeente treedt enkel c.q. vooral op als overheid, die de plannen van private partijen faciliteert als daarvoor een bestemmingswijziging noodzakelijk is. Tabel - Verwachte resultaten passieve grondexploitaties (faciliterend) Complex
Boekwaarde 31-12-2023
Plantage Groot Agteveld Mastenbroek II
Geraamde nog te maken kosten
(bedrag x € 1.000)
-590 -417 36
Geraamde nog te Geraamd resultaat Geraamd resultaat realiseren (eindwaarde) (netto contante opbrengsten waarde) 121 208 677 652 15 0 402 396 69 112 7 6
-971
205
320
1.086
Boekwaarde 31-12-2023 Nog te verwachten opbrengsten passieve grondexploitaties Nog te verwachten kosten passieve grondexploitaties
-971 320 205
Te verwachten winstsaldo (nominale waarde 1-1-2024) (negatief = verlies)
1.086
Reeds verwerkte verliesvoorzieningen 31-12-2023 Te verwachten te nemen winst 2024 en verder
0 1.086
Afsluiting per 31-12-2024 31-12-2024 31-12-2026
1.054
De hierboven genoemde nog te verwachten kosten en opbrengsten volgen uit de geactualiseerde passieve grondexploitaties per 1 januari 2024. De eindconclusie is dat de te verwachten te nemen winst in de komende jaren € 1.086.000 (eindwaarde) bedraagt voor de faciliterende grondexploitaties. De totale nog te nemen winst (eindwaarde) op alle grondexploitaties wordt geraamd op € 4.068.000 (€ 2.928.000 + € 1.086.000). Risico’s per complex Voor een nadere beschrijving van de risico’s per complex kan worden verwezen naar de Actualisatie Grondexploitaties 2024, welke in mei 2024 ter vaststelling aan de raad is aangeboden. Hierin zijn de risico’s benoemd (en waar mogelijk gekwantificeerd) die de gemeente loopt met de uitvoering van alle grondexploitaties.
Vennootschapsbelasting De te betalen vennootschapsbelasting (vpb) door de gemeente wordt bepaald op het totaal van activiteiten die vennootschapsbelastingplichtig zijn. Naar verwachting is de gemeente in 2025 en 2026 over haar grondbedrijfsactiviteiten vennootschapsbelasting verschuldigd. Deze lasten worden gedekt uit de algemene reserve grondbedrijf. Doordat de vennootschapslast gedekt wordt vanuit de Algemene Reserve Grondbedrijf heeft het een budgettair neutraal effect. Over 2027 en verder is de verwachting dat er geen vennootschapsbelasting is verschuldigd.
93
H. Paragraaf Wet Open Overheid Kader Dit is de openbaarheidsparagraaf van de gemeente Leusden in de begroting van 2025. De verplichting komt voort uit het besluit tot actieve openbaarmaking van informatie, de plannen ter verbetering van de informatiehuishouding bij overheden en artikel 3.5 van de Wet open overheid (Woo). Dit artikel bepaalt dat een bestuursorgaan in de jaarlijkse begroting en verantwoording aandacht besteedt aan de beleidsvoornemens en uitvoering van de Woo. In deze paragraaf worden de werkzaamheden die afgelopen jaar uitgevoerd zijn uiteengezet en worden de werkzaamheden van 2025 beschreven. BLNP samenwerking In 2024 is de samenwerking binnen het BLNP-verband voortgezet. Er zijn kartrekkers van elke gemeente benoemd, die regelmatig samenkomen om de voortgang van de implementatie te bespreken. Er zijn ook werkgroepen voor specifieke onderwerpen zoals het aanschaffen van een anonimiseringstool. Deze samenwerkingen worden in 2025 voortgezet. Anonimiseringstool De BLNP-gemeenten hebben in 2024 samen het traject gestart om een anonimiseringstool aan te schaffen voor de vier gemeenten. Er is gezamenlijk een plan van eisen opgesteld voor de aanbesteding van nieuwe software. Het aanbestedingstraject wordt nog in 2024 gestart, zodat het in 2025 geïmplementeerd kan worden in alle vier de gemeenten.
Er zal een anonimiseringstool gekozen worden die integreert met ons huidige zaaksysteem. Technische oplossing publicatie Naast de anonimiseringstool zijn de BLNP-gemeenten ook bezig met een oplossing voor het actief openbaar maken van informatie. Hiervoor is nieuwe software nodig. In 2025 zullen de BLNP-gemeenten verder stappen zetten om gezamenlijk een software oplossing aan te schaffen en te implementeren. Hiervoor wordt een systeem aangeschaft dat wordt geïntegreerd in ons bestaande zaaksysteem. Bewustwordingscampagne en informatie op orde Een groot thema voor 2025 blijft de cultuurverandering en bewustwording rondom de Woo binnen gemeente Leusden. In 2025 wordt actief aandacht besteed aan de Woo binnen de organisatie om zo bewustwording te vergroten en medewerkers mee te nemen in de veranderingen en nieuwe werkwijzen. De bewustwordingscampagne zal nog doorlopen in 2026. Actieve openbaarmaking In 2025 zal gemeente Leusden stapsgewijs meer informatie actief openbaar blijven maken volgens de fasering die vanuit het Rijk wordt aangehouden. In 2024 wordt tranche 1 actief openbaar gemaakt en in 2025 zal in elk geval tranche 2 volgen en misschien ook tranche 3. Voor de actieve openbaarmaking van elke informatiecategorie wordt een werkproces opgesteld en worden de collega’s die daar een rol in hebben opgeleid.
Woo-rollen In 2024 zijn de rollen ‘Woo-contactpersoon” en “Woo-coördinator” ingevuld. Deze rollen zullen in elk geval in 2025, maar waarschijnlijk langer ingevuld blijven.
94
9. Financiële Begroting Uiteenzetting financiële positie Nieuw beleid In onderstaande tabel geven wij inzicht in de uitgaven voor bestaand beleid en nieuw beleid in deze begroting. Per domein is bij ‘Wat mag het kosten?’ een overzicht gegeven van de budgetten voor CUP 2022-2026, Addendum CUP en nieuw beleid 2025. Een toelichting op de budgetten nieuw beleid geven wij in Bijlage A.
bedragen x € 1.000 Uitgaven bestaand beleid Uitgaven nieuw beleid - Nieuw beleid 2025 incidenteel - Nieuw beleid 2025 structureel Totaal uitgaven begroting excl grondexploitatie
2025
2026
2027
2028
90.558
88.805
85.143
84.884
436 931
195 1.091
55 1.263
0 1.263
1.367 91.925
1.286 90.091
1.318 86.461
1.263 86.147
Reserves en voorzieningen De reserves en voorzieningen zijn te beschouwen als het fundament voor de Leusdense financiële positie. De stand van de reserves en voorzieningen per einde van het begrotingsjaar 2025 en de prognose in meerjarenperspectief is als volgt: Bedragen x € 1.000 einde boekjaar Algemene reserves Algemene reserve Algemene reserve grondbedrijf Bestemmingsreserves Reserve met aangewezen bestemmingen Reserve bovenwijkse voorzieningen Reserve vernieuwing en uitbreiding onderwijshuisvesting Reserve opvang vluchtelingen Oekraine Reserve dekking kapitaallasten economisch nut Reserve dekking kapitaallasten maatschappelijk nut Reserve vervangingsinvesteringen openbare ruimte Reserve toekomstbestendige openbare ruimte Totaal reserves Voorzieningen Voorzieningen onderhoud infrastructuur Voorziening afgesloten complexen grondbedrijf Voorziening egalisatie tarieven afvalst.h./ reinigingsrechten Voorziening egalisatie rioolbeheer Voorzieningen arbeidskosten gerelateerde verplichtingen Totaal voorzieningen Totaal reserves en voorzieningen
2025
2026
2027
2028
13.704 973
10.697 3.076
8.686 2.905
7.024 2.734
2.293 624 6.488 6.729 4.389 14.375 1.408 5.730 56.713
2.198 993 6.574 6.729 4.079 14.846 1.109 5.730 56.031
2.245 993 6.642 6.729 3.725 15.328 820 5.730 53.802
2.292 993 6.703 6.729 3.370 15.122 1.103 5.730 51.800
3.994 33 7 1.347 2.543 7.924 64.636
4.885 33 7 1.136 2.536 8.596 64.627
5.252 33 7 1.481 2.523 9.296 63.098
5.276 33 7 1.649 2.510 9.475 61.274
95
Algemene reserves • Algemene reserve De onttrekkingen aan de algemene reserve bestaan hoofdzakelijk uit het voorziene begrotingsresultaat 2025-2028. Daarnaast worden in de jaren 2025 en 2026 enkele incidentele uitgaven vanuit het CUP en enkele incidentele uitgaven vanuit de besluitvorming rond Nieuw beleid ten laste van de algemene reserve basisdeel gebracht. • Algemene reserve Grondbedrijf De voorziene stijging van de reserve ontstaat doordat in de komende jaren een aantal exploitaties wordt afgesloten, waarbij de resultaten vanuit grondexploitaties in de Algemene Reserve Grondbedrijf worden gestort. Bij de jaarlijkse herziening van de grondexploitaties wordt bepaald of deze reserve zo in stand blijft (dit hangt af van het benodigde weerstandsvermogen in het Grondbedrijf) of dat er geld kan worden afgestort naar de Algemene Reserve Basisdeel.
Bestemmingsreserves • Algemene reserve, aangewezen bestemmingen De middelen in deze bestemmingsreserve kennen een vooraf vastgestelde beleidsdoelstelling. Vanuit de reserve vinden onder andere incidentele onttrekkingen plaats t.b.v. de dekking 4e wethouder t/m 2026, incidentele kosten als gevolg van het beleidskader Sociaal Domein en de CUP opdrachten rond bouwen en wonen. • Reserve bovenwijkse voorzieningen De reserve wordt de komende jaren nog nader aangevuld met afdrachten vanuit grondexploitaties. De in de reserve resterende middelen worden tot op heden ingezet voor de (gedeeltelijke) bekostiging van majeure bovenwijkse infrastructurele projecten.