Document · PDF

Programmabegroting 2023-2026_def.pdf

Raadsvergadering 10 november 2022, gemeente LeusdenBij agendapunt: 5: RV Programmabegroting 2023-202635.022 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Programmabegroting 2023

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ................................................................................................................................................................. 2 Leeswijzer programmabegroting 2023 ............................................................................................................................ 4 Aanbieding ........................................................................................................................................................................ 5 Begrotingsresultaat 2023-2026 ........................................................................................................................................ 7 Domein Bestuur ................................................................................................................................................................ 8 1. Strategische raadsagenda ......................................................................................................................................... 8 2. Dienstverlening .......................................................................................................................................................... 9 3.

Veiligheid ................................................................................................................................................................. 10 Domein Leefomgeving ................................................................................................................................................... 13 1. Energie- en warmtetransitie ...................................................................................................................................... 13 2. Duurzaamheid, klimaatadaptatie en versterking groene kwaliteit ............................................................................. 16 3. Beleid maatschappelijk vastgoed .............................................................................................................................. 18 4. De Korf...................................................................................................................................................................... 19 5. Onderwijshuisvesting ................................................................................................................................................ 20 6. Wet kwaliteitsborging voor het bouwen.....................................................................................................................

21 Domein Samenleving...................................................................................................................................................... 25 1. Beleidskader Sociaal Domein ................................................................................................................................... 25 2. Opvang vluchtelingen en inburgering statushouders ................................................................................................ 26 3. Zorg en ondersteuning .............................................................................................................................................. 28 4.Transformatie ............................................................................................................................................................. 29 Domein Ruimte................................................................................................................................................................ 39 1. Wonen ...................................................................................................................................................................... 39 2. Leusden op de kaart ................................................................................................................................................. 43 3.

Handelingsperspectief Buitengebied Regio Amersfoort ............................................................................................ 44 Overhead ......................................................................................................................................................................... 49 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien ............................................................................................................... 51 Paragrafen ....................................................................................................................................................................... 56 Paragraaf A Lokale heffingen ....................................................................................................................................... 57 Paragraaf B Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ............................................................................................. 62 Paragraaf C Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................... 66 Paragraaf D Financiering ..............................................................................................................................................

70 Paragraaf E Bedrijfsvoering .......................................................................................................................................... 73 Paragraaf F Verbonden Partijen ................................................................................................................................... 76 Paragraaf G Grondbeleid .............................................................................................................................................. 88 Financiële Begroting ...................................................................................................................................................... 93 Uiteenzetting financiële positie ..................................................................................................................................... 93 Overzicht baten en lasten ........................................................................................................................................... 101 P&C-cyclus kaart .......................................................................................................................................................... 108 BIJLAGEN ......................................................................................................................................................................

109 Bijlage A Nieuw beleid ................................................................................................................................................ 110 Bijlage B Financieel overzicht CUP 2022 – 2026........................................................................................................ 118

Bijlage C Meerjareninvesteringsprogramma 2023-2026 ............................................................................................. 119 Bijlage D Subsidieplafonds 2023 ................................................................................................................................ 122 Bijlage E Overzicht van baten en lasten ..................................................................................................................... 123

Leeswijzer programmabegroting 2023 In dit document treft u de begroting 2023 aan met de volgende onderdelen: Aanbieding van de begroting De officiële aanbieding door het college. Begrotingsresultaat In het onderdeel begrotingsresultaat vindt u de uitkomsten van de begroting 2023-2026. Domeinen: Bestuur, Leefomgeving, Samenleving, Ruimte De domeinen vormen het beleidsinhoudelijke deel van de begroting. Er zijn vier domeinen die allemaal op dezelfde manier zijn ingedeeld. Per onderdeel/ambitie worden vermeld: de context en achtergrond, de gemeentelijke doelstellingen en de relevante beleidsnotities. Vervolgens ziet u de doelstellingen (wat willen we bereiken, met wie werken we samen?), de activiteiten (wat gaan we daarvoor doen?) en is in een tabel weergegeven met wie we samenwerken. Ook is een overzicht opgenomen van de begrote inkomsten en uitgaven van het domein in meerjarenperspectief (wat mag het kosten?), de specificatie per taakveld en het saldo van de taakvelden, nieuw beleid dat het college voorstelt, en de (wettelijk verplichte) BBV- indicatoren. BBV staat voor Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten. Deze wettelijk verplichte indicatoren zijn opgenomen om een eenduidig beeld te vormen over de beleidsresultaten van de gemeente en om daarnaast ook de gemeenten onderling te kunnen vergelijken.

Overhead en Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien In het onderdeel ‘Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien’ worden financiële middelen geraamd die niet specifiek aan een domein zijn toe te rekenen, zoals de algemene uitkering en de OZB-opbrengst. Ook is hier de raming voor onvoorziene uitgaven opgenomen. Het onderdeel ‘Overhead’ geeft een centraal overzicht van de overheadkosten. Onder overheadkosten vallen alle kosten voor het ondersteunen en aansturen van het primaire proces (beleid en uitvoering). Paragrafen en Financiële begroting De paragrafen en financiële begroting zijn ook onderdeel van de begroting. U vindt hier de paragrafen A t/m G en de financiële begroting die bestaat uit de uiteenzetting van de financiële positie en het overzicht van baten en lasten. Bijlagen Alle bijlagen zijn aan het eind van het document genoemd en opgenomen. Afronding Alle bedragen in de tabellen zijn afgerond op duizendtallen.

Aanbieding Hierbij ontvangt u de Begroting 2023-2026 ter verdere behandeling en vaststelling door uw gemeenteraad. Het College Uitvoeringsprogramma 2022-2026 (CUP) is beleidsmatig en financieel verwerkt in deze begroting. Naast de onderwerpen in het CUP wil het college de raad in de gelegenheid stellen extra strategische onderwerpen te benoemen, zijnde de strategische raadsagenda. De strategische raadsagenda is in deze begroting pro memorie opgenomen, omdat deze op het moment van schrijven nog onderhanden is. Wij zien uit naar de strategische agenda van de raad! Deze zal in 2023 integraal worden verwerkt in de begroting 2024-2027. Met raad en daad! De komende drie jaar bieden wij u een sluitende begroting aan. Dankzij de extra Rijksmiddelen voor deze drie jaar worden wij in staat gesteld om voortvarend met de ambities en knelpunten in de ambtelijke organisatie aan de slag te gaan. Ondanks dat het jaar 2026 vooralsnog een veel slechtere verwachting laat zien, willen wij de komende drie jaar maximaal benutten om onze gemeente nog mooier te maken en zo veel als mogelijk prioriteit te geven aan onze gezamenlijke doelen. Dat gaan wij doen door de energietransitie in onze gemeente verder te intensiveren. We wachten niet op het Rijk en behandelen deze opdracht structureel in deze begroting.

We gaan steviger inzetten op duurzaamheid, klimaatadaptatie en versterking van de groene kwaliteit. In het ruimtelijk domein gaan we aan de slag met De Korf en het Burgemeester Buiningpark, maar ook met het beleidsmatig meer faciliteren van andere woonvormen. Binnen het sociaal domein zal de transformatie verder vorm krijgen met zoveel mogelijk behoud van het huidige voorzieningenniveau. Om deze ambities waar te maken is het nodig om de ambtelijke formatie uit te breiden. Het is belangrijk dat de ambtelijk organisatie weer op sterkte wordt gebracht zodat de basis op orde is om u, onze inwoners en ons voldoende van dienst te kunnen zijn. Met het uitbreiden van de ambtelijke organisatie willen wij een blijvend verschil maken voor Leusden, Achterveld en Stoutenburg. In de begroting duiden we dit aan met ‘robuuste en slagvaardige dienstverlening’. Het risicoprofiel is toegenomen Naast de hiervoor genoemde ambities hebben we ook te maken met toegenomen onzekerheden. Enerzijds komt dit vanuit het Rijk. De herijking van het gemeentefonds is nog niet afgerond – Leusden is nog steeds een nadeel gemeente, de opschalingskorting wordt formeel weer ingevoerd in 2026, maar misschien ook niet. De risico’s in het sociaal domein zijn niet verminderd, maar toegenomen. Ook de lasten van de in gang gezette energietransitie in Leusden bekostigen we nog steeds zelf.

Er zijn wel Rijksbijdragen aangekondigd, maar nog steeds niet toegezegd. Anderzijds hebben we ook te maken met maatschappelijke ontwikkelingen die veel impact kunnen hebben op onze bedrijfsvoering. Dit betreft vooral de arbeidsmarkt, de inflatie en daarbij in het bijzonder de hogere energieprijzen. Investeringen en onderhoud in gebouwen, civiel en infra zullen duurder worden. Door de huidige arbeidsmarkt vertrekken er medewerkers en is het lastiger nieuwe medewerkers te vinden. Hierdoor ontstaat er ook een nog hogere werkdruk bij de medewerkers. Dit kan een belemmering worden bij de uitvoering van deze begroting. Aanvaardbare begroting Het jaar 2026 is nog niet financieel sluitend. Door het einde van de regeerperiode dalen de rijksinkomsten in dat jaar sterk. Het is afwachten wat een nieuwe regering gaat doen vanaf 2026. Ondanks dit begrotingstekort in 2026 vinden wij de begrotingsuitkomst voor dit moment verantwoord en aanvaardbaar. Het alternatief van nu bezuinigingen voor 2026 vinden wij op dit moment te voorbarig en een te grote maatschappelijke impact hebben. Het jaar 2026 is niet morgen, dat geeft tijd en ruimte om hierop te anticiperen. We zullen deze ontwikkelingen scherp monitoren en indien nodig de ambities tijdig bijstellen, zodat gemeente Leusden een financieel gezonde gemeente blijft.

We werken graag met u aan een Leusden, Achterveld en Stoutenburg waarin het plezierig wonen, werken en recreëren is. Waar de stem van inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners wordt gehoord en waarin onze kinderen, ouderen graag willen en kunnen wonen.

Het college van burgemeester en wethouders van Leusden

Begrotingsresultaat 2023-2026 In onderstaande tabel geven wij u de uitkomsten van de begroting 2023-2026 waarbij als startpositie de Voorjaarsnota 2022 is genomen. bedragen afgerond op € 1.000 Begrotingsresultaat na Voorjaarsnota Budgettair effect meicirculaire 2022 Begrotingspositie na meicirculaire

2023 -258 2.557 2.299

2024 -789 3.755 2.966

2025 -593 4.356 3.763

2026 -609 375 -234

Ontwikkelingen na Voorjaarsnota: WMO en jeugd 75% Aanname: opschalingskorting loopt door na 2025 Financieel technische mutaties Begrotingspositie na ontwikkelingen

684

576

467

126 3.109

22 3.564

32 4.262

70 854 -21 669

Nieuw beleid 2023 Robuuste en slagvaardige dienstverlening Politieke ambities vanuit Coalitieakkoord 2022-2026 Strategische raadsagenda Resultaat begroting

-425 -755 -1.448 p.m. 479

-386 -741 -1.693 p.m. 744

-404 -741 -1.544 p.m. 1.573

-384 -741 -1.446 p.m. -1.903

Toelichting ontwikkelingen na opstellen Voorjaarsnota 2022 Na het opstellen van de Voorjaarsnota is een aantal ontwikkelingen verwerkt in de begroting 2023. De belangrijkste ontwikkelingen zijn: • De verwachte middelen voor de jeugdzorg zijn meerjarig toegevoegd. Bij de meicirculaire 2022 is alleen het bedrag voor 2023 formeel toegezegd. De meerjarige toevoeging is in overeenstemming met het advies van de provincie. Bij deze meerjarige posten is rekening gehouden met een korting van 25% vanwege de hervormingsagenda. De extra korting vanaf 2025 uit het coalitieakkoord van de regering, zijnde 500 miljoen macro, is niet overgenomen. De reden is dat het rijk hier verantwoordelijkheid in neemt en de gemeente hiervan geen nadeel van ondervindt. Deze ramingen vormen echter geen budgettaire garantie. • Wij hebben in de begroting de aanname verwerkt dat de opschalingskorting wordt afgeschaft in 2026. • De financieel technische mutaties hebben voornamelijk betrekking op uitstel van geplande vervangingsinvesteringen in 2023. In de jaarschijf 2026 ontstaat een nadeel dat wordt verklaard door in deze begroting verwerkte vervangingsinvesteringen in 2025. • Het CUP 2022-2026, het Nieuw beleid 2023 en de Strategische raadsagenda zijn verwerkt in het begrotingsresultaat. De Strategische raadsagenda is echter nog pro memorie verwerkt.

Hoe we na de vaststelling van deze begroting omgaan met het proces van de Strategische raadsagenda wordt beschreven in het bijgaande raadsvoorstel. In het hoofdstuk “Bestuur” vindt u meer informatie over de doelstelling van de Strategische raadsagenda.

In hoofdstuk “Financiële begroting” vindt u een nadere uiteenzetting van de financiële positie.

Domein Bestuur Ons bestaansrecht is inwoners, organisaties en bedrijven faciliteren in een goed in leven in de gemeente Leusden. De opgaven en vraagstukken waar we voor staan willen wij in verbinding, samenspraak en samenwerking met onze bewoners, organisaties en bedrijven oplossen. Wij werken samen aan een sterk en inclusief Leusden waarin inwoners met elkaar verbonden zijn, naar elkaar omkijken en waar iedereen van betekenis is.

Relevante beleidsnotities domein Bestuur • • •

Regionale veiligheidsstrategie 2019-2022 PGA-convenant (2020) Integraal Veiligheidsplan

1. Strategische raadsagenda Ambitie, context en achtergrond In het coalitieakkoord hebben de 3 formerende partijen afgesproken slechts op een beperkt aantal onderwerpen politiek bindende afspraken met elkaar te maken. Ook hebben ze afgesproken dat alle overige zaken buiten de coalitieafspraken vallen en dat wat hen betreft daarover in de raad dus met wisselende meerderheden kaders en prioriteiten gesteld kunnen worden. De coalitiepartijen doen in het coalitieakkoord de raad de suggestie om dit proces vorm te geven met een z.g. Strategische Raadsagenda. Inmiddels heeft de raad besloten tot het instellen van een raadscommissie strategische raadsagenda met als opdracht om een proces vorm te geven om zo mogelijk tot een strategische raadsagenda te komen.

Wat willen we bereiken? B.1 We versterken het dualisme door te werken met een strategische raadsagenda De raad bepaalt de eigen agenda en op die manier wordt het dualisme versterkt. De koers die de gemeente vaart krijgt een brede democratische legimitatie. Ofwel, in de woorden van de formateur: ‘belangrijkste wens is om samen met de raad van Leusden als geheel, namens de inwoners van Leusden, de beste keuzes voor diezelfde inwoners te maken. Dit vraagt een raadsagenda voor de komende bestuursperiode.’

Wat gaan we daarvoor doen? B.1.1. de raad stelt een strategische raadsagenda op De raad stelt de strategische raadsagenda op. Het college maakt daarom, als de tijd dat toelaat, pas op de plaats met het doen van voorstellen op die terreinen die niet in het coalitieakkoord zijn benoemd. In deze programmabegroting wordt daarom alleen ingegaan op de onderwerpen vanuit het coalitieakkoord die in 2023 spelen en een aantal onvermijdelijke en onontkoombare onderwerpen (zoals bijvoorbeeld de invoering van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen, onderwijshuisvesting en de opvang van vluchtelingen). Voor alle andere onderwerpen wordt een pas op de plaats gemaakt zodat de raad de prioriteiten en de richting kan bepalen. Nadat de strategische raadsagenda is opgesteld zal dit verder worden uitgewerkt. Portefeuillehouder: burgemeester Gerolf Bouwmeester

Met wie werken we samen? Rol gemeente

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving

Lokale partners Verbonden Partijen

n.v.t.

Bijdrage Verbonden Partij

n.v.t.

2. Dienstverlening Ambitie, context en achtergrond Dienstverlening is een belangrijke kerntaak van de gemeente. In alle interactie tussen gemeente en samenleving is sprake van dienstverlening. De vormen waarin dit gebeurt zijn heel divers van aard. Van informatie via het klantcontactcentrum tot het onderhoud van de buitenruimte, de aanvraag van ondersteuning in het sociaal domein of het ondersteunen van initiatieven in de fysieke ruimte. Kortom dienstverlening raakt de gehele organisatie. De gemeente wil slagvaardig diensten verlenen aan de samenleving. Daarvoor is een robuuste en wendbare organisatie nodig. We hebben te maken met complexe vraagstukken in een voortdurend veranderende samenleving, denk daarbij bijvoorbeeld aan de coronacrisis en de vluchtelingencrisis. Dat is geen gemakkelijke context. Het is daarom belangrijk om samen te werken, zowel extern met de samenleving als intern met raad, college en ambtelijke organisatie. Samen te werken aan haalbare en uitvoerbare plannen. Om de wettelijke taken uit te voeren en de politieke ambities waar te maken is een kwalitatief en kwantitatief goed medewerkersbestand nodig. Om de dienstverlening aan inwoners, raad en college in stand te houden is het nodig de organisatie te versterken.

Wat willen we bereiken? B.2.1. We willen komen tot een robuuste en slagvaardige organisatie We willen een wendbare, slagvaardige en robuuste organisatie zijn die in staat is om veranderingen/ ontwikkelingen op tijd te signaleren en er adequaat op in te kunnen spelen.

Wat gaan we daarvoor doen? B.2.1.1 We versterken de organisatie met de benodigde formatie voor structurele taken Om op korte termijn niet in serieuze problemen te komen en de organisatie robuuster te maken is op enkele taakvelden direct een structurele investering nodig. Dit betreft werkzaamheden die verricht moeten worden. Verder uitstel van deze investering leidt tot niet-invulling van taken en/of extra kosten voor externe inhuur. De betreffende (formatie)kosten zijn in deze begroting op de diverse taakvelden waar ze betrekking op hebben verwerkt. In de paragraaf “E bedrijfsvoering” wordt dit nader toegelicht. B.2.1.2 We stellen een dienstverleningsvisie op Met een visie op dienstverlening, die de verschillende vormen van dienstverlening stuurt, krijgt de samenleving een herkenbaar beeld van wat ze van de gemeentelijke dienstverlening kan verwachten. Dat geeft ook houvast bij het stellen van kaders en prioriteiten. De huidige visie is verouderd en vraagt om actualisering op basis van nieuwe inzichten, mogelijkheden en verwachtingen. Portefeuillehouder: burgemeester Gerolf Bouwmeester

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving In het proces om te komen tot de dienstverleningsvisie zullen externe stakeholders worden betrokken.

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

3. Veiligheid Ambitie, context en achtergrond De gemeente heeft meer verantwoordelijkheid gekregen op het gebied van veiligheid. Veiligheid is in toenemende mate een aspect om rekening mee te houden. Het gaat daarbij niet alleen om de fysieke omstandigheden maar ook om cybercriminaliteit en de verbinding van onder- en bovenwereld ofwel ondermijning. Leusden is weliswaar geen onveilige gemeente, maar ook in Leusden vindt er een significante verschuiving plaats van klassieke inbraken naar ondermijning en cybercriminaliteit. Er is daarbij sprake van een waterbedeffect: ondermijning en cybercriminaliteit richten zich op de zwakkere plekken in de samenleving. In Leusden werken we ook met de Persoonsgerichte Aanpak (PGA). Personen die ernstige veiligheidsproblemen, of ernstige overlast veroorzaken, kunnen het beste worden aangepakt met integrale en op de persoon toegesneden maatregelen. Ketenpartners, als gemeente, politie, Openbaar Ministerie en hulpverlening, werken hierbij samen. Deze afspraken zijn in een convenant vastgelegd. Het doel is altijd om criminele, of overlast gevende gedrag te laten stoppen of terug te dringen en de levenssituatie rond de persoon duurzaam positief te beïnvloeden. Lokaal hebben we de afgelopen jaren een goede samenwerkingsstructuur opgebouwd, waarin partners elkaar snel kunnen bereiken.

De PGA-casussen vraagt permanente aandacht om het aantal stabiel te houden en terug te kunnen dringen.

Wat willen we bereiken? B.3.1. We creëren in de gemeente Leusden een klimaat waarbij criminelen worden ontmoedigd. In Leusden blijven we inzetten op de aanpak van ondermijning, criminaliteit, woonoverlast en crisisbeheersing. We anticiperen snel op maatschappelijke ontwikkelingen en vertalen deze naar de situatie van Leusden. We pakken de georganiseerde ondermijnende criminaliteit zodanig aan dat de economische machtspositie van criminelen wordt weggenomen. In het veiligheidsbeleid worden de speerpunten voor de komende jaren bepaald. We willen meer samenwerking en kennisuitwisseling met omliggende gemeenten en het RIEC (Regionaal Informatie en Expertise Centrum).

Wat gaan we daarvoor doen? B.3.1.1 We stellen de speerpunten van veiligheid vast in de regionale veiligheidsstrategie 2023- 2027 In het eerste kwartaal van 2023 wordt de regionale veiligheidsstrategie 2023-2027 vastgesteld waarin de gezamenlijke speerpunten op het gebied van veiligheid voor de regio worden opgenomen. Op basis van deze gedeelde prioriteiten zal in het tweede kwartaal van 2023 een gezamenlijk integraal veiligheidsbeleid met Zeist, Bunnik en Woudenberg (de gemeenten uit het politie basisteam) worden ontwikkeld. Dit beleid voor de periode 2024-2027, waarin ook gemeentelijke speerpunten zijn opgenomen, wordt aan de raad ter vaststelling aangeboden.

B.3.1.2 We werken aan een effectieve samenwerking tussen veiligheid en zorg Personen die binnen de Persoonsgebonden Aanpak (PGA) vallen, hebben niet zelden te maken met meervoudige problematiek. Door dit in het PGA-overleg te bespreken, worden complexe casussen adequaat en in afstemming met zorg- en veiligheidspartners opgepakt. De capaciteit voor veiligheid is, ook ten opzichte van gemeenten om ons heen, achtergebleven en knelt. Om die reden investeren wij in meer capaciteit. Wij zetten daarnaast in op faciliteren en lobbyen om ook de politiecapaciteit voor Leusden, Achterveld en Stoutenburg weer op niveau te krijgen.

Wat willen we bereiken? B.3.2. We voorkomen en beperken gevolgen van branden, crises en rampen Naast het voorkomen van branden, crises en rampen, willen we ook de eventuele gevolgen hiervan zoveel mogelijk beperken. De gemeente is verantwoordelijk voor het organiseren van brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. De Veiligheidsregio Utrecht voert deze taken uit voor de gemeente.

Wat gaan we daarvoor doen? B.3.2.1 We gaan verder met het professionaliseren van de gemeentelijke crisisorganisatie Het door Covid-19 aangepaste oefenprogramma vanuit de VRU zetten we door. Gemeenten en de Veiligheidsregio Utrecht willen in 2023 weer fysiek gaan oefenen om zo verder te professionaliseren. Beschikbaarheid en geoefendheid van kernfunctionarissen (sleutelfunctionarissen) crisisbeheersing binnen de gemeente, zorgen ervoor dat de gemeente voorbereid is op de beheersing van crises en rampen. Gemeente Leusden gaat (wanneer fysieke bijeenkomsten mogelijk zijn) verder oefenen met de softwareapplicatie Crisissuite in onze lokale gemeentelijke crisisorganisatie. Zo zijn de kernfunctionarissen voldoende bekwaam ten tijde van een crisis. Portefeuillehouder: burgemeester Gerolf Bouwmeester Met wie werken we samen? Rol gemeente

Verbonden Partijen

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Bij het bepalen van de speerpunten worden onze lokale partners zoals de politie, WSL, Lariks en GGZ centraal betrokken. Veiligheidsregio Utrecht

Bijdrage Verbonden Partij

Kennis- en informatiedeling, training en voorlichting

Lokale Partners

Wat mag het Domein Bestuur kosten? In onderstaande tabel worden alle uitgaven en inkomsten van alle taken die vallen onder dit domein inzichtelijk gemaakt. Bedragen x €1.000

Exploitatie Lasten Baten Gerealiseerd saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat

Werkelijk Begroting Begroting MJR 2024 MJR 2025 MJR 2026 2021 2022 2023 -5.478 -5.434 -5.643 -5.826 -5.832 -5.824 731 338 308 581 574 574 -4.746 -5.096 -5.335 -5.244 -5.258 -5.250 0 0 0 0 0 0 321 131 44 44 44 44 321 131 44 44 44 44 -4.425 -4.966 -5.291 -5.201 -5.214 -5.207

Saldo taakvelden Bedragen x €1.000 Exploitatie 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid 0.10 Toevoeging/onttrekking reserves Resultaat

Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023 MJR 2024 MJR 2025 MJR 2026 -1.486 -1.696 -1.779 -1.779 -1.779 -1.769 -763 -952 -939 -824 -837 -838 -1.842 -1.838 -1.947 -1.971 -1.971 -1.971 -655 -610 -670 -671 -672 -672 321 131 44 44 44 44 -4.425 -4.966 -5.291 -5.201 -5.214 -5.207

CUP en Nieuw beleid bedragen x € 1.000 2023 Incidenteel CUP 2022-2026: 1.1 Veiligheid 1.2 robuuste en slagvaardige dienstverlening*

2024

2025

2026

2023 Structureel

69,0

Nieuw beleid 2023: 1.1 Software applicatie vergunningen 69

2024

2025

2026

109,0 686,0

109,0 741,0

13,7

809

864

*De (formatie)kosten zijn op de diverse bijbehorende taakvelden en domeinen geraamd.

BBV indicatoren De verplichte beleidsindicatoren worden per domein weergegeven. De indicatoren staan op de website waarstaatjegemeente.nl en zijn daar ook te raadplegen. In onderstaande indicatoren wordt Leusden vergeleken met gemeenten van 25.000-50.000 inwoners. Op de website kunnen ook andere vergelijkingen worden gemaakt.

Domein Leefomgeving In het Domein Leefomgeving zijn de volgende beleidsterreinen opgenomen: Energie en warmtetransitie, duurzaamheid, water, riolering en klimaatadaptie, versterking groene kwaliteit, maatschappelijk vastgoed inclusief onderwijshuisvesting, waaronder De Korf en Burgemeester Buiningpark en Jan Banninkpark, wegen en infrastructuur en onderhoud buitenruimte. Het domein Leefomgeving heeft op diverse onderdelen raakvlakken met het domein Ruimte en domein Samenleving, bijvoorbeeld waar het gaat om ecologie, gezondheid, de omgevingsvisie en ruimtelijke plannen of maatschappelijk vastgoed ten behoeve van culturele of sportvoorzieningen. We zetten in Leusden in op een duurzame ontwikkeling en een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. Ons vastgoed gebruiken we om in maatschappelijke behoeften te voorzien. We werken toe naar een duurzamere samenleving, waarbij de ecologische voetprint van onze inwoners, bedrijven en organisaties wordt verkleind.

Relevante beleidsnotities domein Leefomgeving • • • • • • • • • • •

Grondstoffenbeleidsplan 2021-2025 Regionale Energiestrategie 1.0 Transitievisie Warmte GRP 2019-2023 Nota integraal gemeentelijk vastgoed Strategisch Integraal Huisvestingsplan Leusden 2015-2030 Sportaccommodatienota Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Leusden 2015 Duurzaamheidsagenda Groenbeleidsplan Bomenbeleidsplan

1. Energie- en warmtetransitie Ambitie, context en achtergrond De energietransitie, de opgave om tot een fossielvrije energievoorziening voor de gebouwde omgeving te komen in 2050, is een grote opgave die veel vraagt van onze inwoners en bedrijven. De opgave wordt bovendien sterk beïnvloed door recente ontwikkelingen zoals de oorlog in Oekraïne en de daaruit volgende gestegen energieprijzen en de wens om minder afhankelijk te zijn van Russisch gas. Dit heeft als gevolg dat de business case van verduurzaming beter is geworden, maar tegelijk is de financiële ruimte om te investeren voor veel huishoudens slechter geworden. Wij kunnen het als gemeente Leusden niet alleen. Soms hebben wij de kennis (nog) niet in huis en soms gaan wij er niet over. Daarom zetten wij in op een constructieve en effectieve samenwerking met de logische samenwerkingspartners. Dit zijn bijvoorbeeld buurgemeenten, de Provincie en instellingen en bedrijven. Daarnaast gaan wij een actieve rol pakken op de beïnvloeding van landelijk beleid en versterken daarmee onze succesvolle inzet op het binnenhalen van cofinanciering bij Provincie, Rijk en Europa. Daarbij zetten we in op het -zoveel als mogelijkwegnemen van barrières en drempels, zodat eigenaren de energie- en warmtetransitie van hun woningen, kantoren en bedrijven maximaal kunnen oppakken.

Wij willen extra inzetten op het verleiden en belonen van inwoners die bijdragen aan de verduurzaming. De energie- en warmtetransitie begint met bewustwording en beperken van gebruik. Wij zetten in op zon op dak én vlak. Er is nog veel ruimte in de versteende omgeving van de gemeente Leusden om te gebruiken voor energieopwekking. Denk aan op daken, aan muren, op geluidschermen, boven parkeerplaatsen en aan randen van bedrijfsterreinen. Wij willen innovatie de ruimte geven in onze gemeente. Wij denken dan bijvoorbeeld aan lokale energie- en warmteopslag en isolatie van woningen en bedrijven. De stevige inzet op de wijkwarmtetransitie wordt voortgezet.

Wat willen we bereiken? L.1.1 We verminderen de vraag naar energie, we wekken innovatief op en we beschermen de waarden van het buitengebied Een gerichte invulling van de energie-en warmtetransitie waarmee in de gebouwde omgeving zoveel mogelijk energie wordt bespaard en duurzaam wordt opgewekt en de waarden van het buitengebied beter worden beschermd. De omvang van de te realiseren doelstelling bepalen we op basis van het actieprogramma energie- en warmtetransitie.

Wat gaan we daarvoor doen? L.1.1.1: We stellen het actieprogramma energie- en warmtetransitie op We stellen een actieprogramma energie- en warmtetransitie 2023 – 2030 op, gericht op energiebesparing, individueel en wijk- en werklocatiegericht voorbereiden op aardgasvrij verwarmen, duurzame opwek op dak en vlak, duurzame mobiliteit en de daaruit volgende energiemix voor 2030 en 2050. In dit actieprogramma brengen we integraal in beeld wat nodig is, wat kan en wat mogelijk wordt.

Met wie werken we samen? Rol gemeente

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving

Lokale partners Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

Wat willen we bereiken? L. 1.2 We versnellen de energietransitie met een programmatische aanpak van de gebouwde omgeving Met de programmatische aanpak pakken we de transitie naar een aardgasvrije gebouwde omgeving via een aantal sporen op, namelijk: een wijkgericht spoor, een individueel spoor, gebiedsgerichte aanpak werklocaties en ondersteuning van onder andere VVE's. Het tempo van de wijkaanpak en de te behalen resultaten in de gebouwde omgeving stellen we bij op basis van het actieprogramma energie- en warmtetransitie.

Wat gaan we daarvoor doen? L.1.2.1: We ondersteunen inwoners en bedrijven individueel en collectief bij de voorbereiding op een aardgasvrije toekomst en bij duurzame energie-opwek We continueren de wijkaanpak in Rozendaal en Alandsbeek en starten daarnaast het wijkproces op in twee nieuwe wijken. Daarnaast breiden we de activiteiten voor individuele inwoners in energieloket IkWilWatt uit met collectief georganiseerd marktaanbod. Voor de energietransitie van bedrijventerreinen starten we een eerste pilot. De ondersteuning van VVE's wordt gecontinueerd. Ook wordt een plan van aanpak verduurzaming gemeentelijk vastgoed opgesteld.

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Alle gebruikers en eigenaren van gebouwen, Woningstichting Leusden, De Groene Belevenis, IkWilWatt, werkgroep COOL, energiecoöperaties (i.o.), Bedrijvenkring Leusden.

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

Wat willen we bereiken? L. 1.3 Bedrijven gebruiken minder energie en wekken meer energie duurzaam op en we verduurzamen mobiliteit binnen Leusden Voor bedrijven is het doel om het energiegebruik te verminderen door besparing en verder zo veel mogelijk zelf duurzaam op te wekken op de daken en bijvoorbeeld boven parkeerplaatsen. Voor mobiliteit willen we de CO2uitstoot door (auto-)mobiliteit binnen Leusden zo veel mogelijk verlagen. De omvang van de te realiseren doelstelling bepalen we op basis van het actieprogramma energie- en warmtetransitie.

Wat gaan we daarvoor doen? L.1.3.1: We voeren een informatie- en bewustwordingscampagne voor bedrijven en ondersteunen hen en daarnaast stellen we een visie op duurzame mobiliteit en laadpaalbeleid op. In 2023 gaan we door met de informatie- en bewustwordingscampagne voor bedrijven en ondersteunen we bedrijven bij energiebesparing en zonne-energie met een onafhankelijke energie-adviseur. Zo helpen we bedrijven de vraag naar energie te verlagen en zelf duurzame energie op te wekken. Ook worden bedrijven geïnformeerd over de label Cverplichting voor kantoren. Voor mobiliteit stellen we in 2023 een visie op duurzame mobiliteit en laadpaalbeleid op.

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Inwoners en bedrijven, Bedrijvenkring Leusden.

Wat willen we bereiken? L. 1.4 We wekken duurzame energie op zonder de kwaliteit van het buitengebied te schaden We wekken duurzame energie op en zetten daarbij in op innovaties voor opslag en opwek om zo het buitengebied te beschermen en de problemen van netcongestie te verminderen. De omvang van de te realiseren doelstelling bepalen we op basis van het actieprogramma energie- en warmtetransitie.

Wat gaan we daarvoor doen? L.1.4.1: We passen het uitnodigingskader zonne-energie aan We passen het “uitnodigingskader zonne-energie en onderzoek windenergie” zo aan, dat de waarden van het buitengebied beter worden beschermd en we voeren een inventarisatie uit naar de mogelijkheden en voor- en nadelen van het voorzien in de Leusdense energiebehoefte met innovatieve/nieuwe vormen van duurzame opwek en opwek buiten Leusden.

Portefeuillehouder: wethouder Alexandra Kolkman

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Wordt nog nader uitgewerkt

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

2. Duurzaamheid, klimaatadaptatie en versterking groene kwaliteit Ambitie, context en achtergrond Duurzaamheid is een breed onderwerp en heeft een ecologisch (Planet), economisch (Profit) en sociaal (People) aspect dat beïnvloedt of een handeling duurzaam is. Duurzaamheid zal in de breedte komende decennia actueel zijn. Naast de energietransitie zijn klimaatverandering, biodiversiteit en circulariteit thema’s die een belangrijke stempel drukken op ons dagelijks leven en de directe realiteit in de gemeente. Wij kunnen het verduurzamen als gemeente Leusden niet alleen. Daarom zetten wij in op een constructieve en effectieve samenwerking met de logische samenwerkingspartners.

Wat willen we bereiken? L. 2.1 In Leusden willen we duurzaam doen stimuleren van onze inwoners en bedrijven Bij de transitie naar een duurzamere samenleving kijken breder dan alleen de energietransitie. Duurzaam Doen Leusden zet in op bewustwording van inwoners en bedrijven, aanzetten tot een duurzame leefstijl en handelen en het ondersteunen en versterken van duurzame initiatieven in de samenleving.

Wat gaan we daarvoor doen? L.2.1.1: We geven een vervolg aan Duurzaam Doen Leusden met partijen uit de samenleving. Met partijen uit de samenleving gaan we acties opzetten en uitvoeren voor onderwerpen, zoals voedsel, lokale en circulaire economie en het verkleinen van de ecologische voetprint. Portefeuillehouder: wethouder Alexandra Kolkman

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving We werken samen met een groot aantal lokale stakeholders en andere overheden

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

Wat willen we bereiken? L. 2.2 In Leusden willen we ons voorbereiden op klimaatverandering We gaan ons voorbereiden op de effecten van klimaatverandering die nu gaande is.

Wat gaan we daarvoor doen? L.2.2.1: We stellen een lokaal klimaatadaptatieplan op In dit Klimaatadaptatieplan van Leusden legt de gemeente vast hoe zij omgaat met de gevolgen van klimaatverandering voor de onderwerpen hitte, droogte, wateroverlast en overstromingen. L.2.2.2: We stellen een lokaal hitteplan op Hitte raakt aan de gezondheid van mens en dier, onze gebouwen en onze fysieke leefomgeving. In het hitteplan geeft de gemeente aan hoe we omgaan met extreme hitte, met name ook richting kwetsbare inwoners. L.2.2.3: We gaan een pilot opstarten ter voorbereiding op een stimuleringsregeling voor een groen dak of groene gevel Hitte is een belangrijk aspect van klimaatverandering. Met de pilot zetten we in op het koelen van met name de buitenschil van gebouwen. Hiervoor gaat de gemeente een pilot starten om ervaring op te doen met het stimuleren van onze inwoners en bedrijven voor het aanleggen van een groen dak of een koele gevel. Bij succes wordt dit opgenomen in het volgende Gemeentelijke Rioleringsplan. Portefeuillehouder: wethouder Alexandra Kolkman

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

Wat willen we bereiken? L. 2.3 We versterken het groen in Leusden Groen heeft een positief effect op de kwaliteit van de fysieke leefomgeving en draagt bij aan het beperken van de effecten van klimaatverandering doordat het zorgt voor extra CO2-opslag en het tegengaan van hitte stres.

Wat gaan we daarvoor doen? L.2.3.1: We evalueren en actualiseren het bomen- en groenbeleid In het bomen- en groenbeleid staat de visie van de gemeente hoe de groene openbare ruimte wordt beheerd en onderhouden. Dit beleid heeft invloed op de gemeentelijke kapverordening, het vervangen van bomen en de inrichting van de groene ruimte. L.2.3.2: We planten extra groen en bomen aan We zetten in op maatregelen om de fysieke leefomgeving te koelen door extra groen en het liefst bomen aan te planten. En wel op plaatsen waar de gemeente te veel verharding heeft liggen. Met een innovatieve kijk op de inrichting van de openbare ruimte pakken we het anders, groener en koeler aan. Kortom, stenen eruit, groen erin.

L.2.3.3: We gaan een pilot opstarten ter voorbereiding op een stimuleringsregeling voor een groen dak of groene gevel Bij het versterken van groen kunnen we ook denken aan het realiseren van groene gevels en daken in bebouwd gebied. Met deze pilot willen we ervaring opdoen met het stimuleren van onze inwoners en bedrijven voor het aanleggen van een groen dak of gevel. L.2.3.4 We geven invulling aan het Groen Groeit Mee Pact De gemeente spant zich in om het (recreatief) groen te laten meegroeien met rode ontwikkelingen (zoals woningbouw). Dit is vastgelegd in het Groen Groeit Mee Pact dat de gemeente begin 2022 heeft ondertekend. In 2023 wordt dit opgepakt in de plannen voor de twee uitleggebieden voor woningbouw, Tabaksteeg zuid en noordoostzijde van Achterveld. L.2.3.5: We versterken de Groene Bufferzone langs het Valleikanaal In de plannen van de gemeente wordt een strook langs het Valleikanaal opgenomen waarbinnen niet mag worden gebouwd voor de toekomstige woningbouwbehoefte. Deze strook zal voor een groot deel uit waterbergingsgebieden en het schootsveld van de Grebbelinie bestaan wat de mogelijkheden voor omvangrijke woningbouw al sterk beperkt. Opname van de strook in de plannen wordt voorafgegaan door de begrenzing hiervan bij de actualisatie van de omgevingsvisies van Leusden (2023/2024).

Een mogelijk toekomstige groene en landschappelijke versterking binnen deze strook is afhankelijk van draagvlak onder de eigenaren die vaak boer of landgoedeigenaar zijn en de beschikbaarheid van financiering. Portefeuillehouder: wethouders Wim Vos en Alexandra Kolkman

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partners Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

3. Beleid maatschappelijk vastgoed Ambitie, context en achtergrond De gemeente heeft een bescheiden maar gevarieerde portefeuille maatschappelijk vastgoed. Dit vastgoed dient voor de uitvoering van functies en taken van de gemeente of maatschappelijke organisaties die niet op andere wijze kunnen worden gehuisvest. Kosten en financiële en maatschappelijke opbrengsten zijn daarbij met elkaar in verhouding. We streven naar verdere verduurzaming en kostenbesparing, al dan niet met aanpassing en herschikking van de portefeuille. Om in de komende jaren hierin de juiste keuzes te maken is een up to date, toekomstbestendige vastgoedstrategie nodig. De lange termijn visies op cultuur, sport en vastgoed vormen hiervan het fundament.

Wat willen we bereiken? L.3.1. Vastgoed goed gefundeerd We streven naar een toekomstbestendig vastgoedbeleidskader rekening houdend met de vastgestelde beleidsdoelen van het sociaal domein, cultuur en sport.

Wat gaan we daarvoor doen? L.3.1.1: Weten wat we hebben en kunnen Om een plan van aanpak voor vastgoedbeleid te kunnen opstellen -de eerste stap die we willen zetten- is het nodig om eerst de huidige stand van zaken op vastgoed te inventariseren. Dit geldt voor zowel de vastgoeddata als voor informatie over en van de gebruikers. Daarnaast is van belang om in kaart te brengen welke algemene ontwikkelingen er zijn, zodat kansen en bedreigingen zichtbaar worden. Portefeuillehouder: wethouder Wim Vos

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Verbonden Partijen

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Voor het opstellen van het beleid werken we samen met een breed scala aan lokale stakeholders, die betrokken zijn bij ons maatschappelijk vastgoed en de onderwijsaccommodaties. Het gaat daarbij onder meer om de scholenorganisaties (Voilá, schoolbesturen) maar ook gebruikers en exploitanten, sportclubs, maatschappelijke organisaties, zorginstellingen etc.) n.v.t.

Bijdrage Verbonden Partij

n.v.t.

Lokale partijen

4. De Korf Ambitie, context en achtergrond De Korf herbergt een aantal functies die de samenleving in grote mate waardeert. In de afgelopen jaren hebben diverse onderzoeken naar de toekomst van De Korf plaatsgevonden, variërend van grootschalige en duurzame renovatie tot herontwikkeling. Op basis hiervan hebben we in het groot onderhoud van De Korf geïnvesteerd, zodat deze nog een aantal jaren in stand kan blijven. Tevens hebben we besloten De Korf te herontwikkelen. De voorzieningen die nu in De Korf gehuisvest zijn, willen wij voor onze gemeente behouden. Daarom maken wij een plan voor De Korf en zal de volgende fase van de uitvoering van dat plan voor het eind van deze bestuursperiode starten.

Wat willen we bereiken? L.4.1. Een herontwikkeling van De Korf waardoor deze een duurzaam goede bijdrage levert aan de voorzieningen en het centrum in Leusden De herontwikkeling van De Korf levert een positieve bijdrage aan de ontwikkelingen op basis van beleid voor cultuur, sport, wonen en vastgoed en andere aspecten die door de herontwikkeling van De Korf geraakt worden. We behouden daarbij de voorzieningen die nu in De Korf zijn gehuisvest voor Leusden.

Wat gaan we daarvoor doen? L.4.1.1: we gaan kaders die nodig zijn voor de herontwikkeling van De Korf opstellen In samenhang stellen we de benodigde onderliggende beleidsinhoudelijke en financiële kaders (vastgoed, sport, cultuur, horeca & leisure) én de ruimtelijke kaders (economisch, parkeren, stedenbouw, Hamershof, woningbouw) op. Ook een nog nader op te stellen participatietraject met belanghebbenden en samenleving behoort hiertoe. Portefeuillehouder: wethouder Alexandra Kolkman Met wie werken we samen? Rol van de gemeente

Lokale partijen

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving Belanghebbenden rondom De Korf zoals de exploitant/beheerder, Stichting Theater De Tuin, Zonnecoöperatie De Korf, sportverenigingen, cultureelmaatschappelijke instellingen (onder meer bibliotheek, Fort33, SidK), omwonenden, ondernemers en vastgoedeigenaren van de Hamershof, marktpartijen/ontwikkelaar

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

5. Onderwijshuisvesting Ambitie, context en achtergrond Om klaar te zijn voor de toekomst en in te kunnen spelen op veranderingen willen we een actueel Strategisch Integraal Huisvestingsplan 2015-2030 (SIHPL) met onze visie op onderwijshuisvesting in Leusden en Achterveld. We willen weten welke investeringen in schoolgebouwen de komende jaren prioriteit krijgen en welke maatregelen nodig zijn op de langere termijn.

Wat willen we bereiken? L 5.1. Meten is weten We willen een toekomstbestendig accommodatiebeleid voor onze scholen opstellen. Actuele leerlingprognoses en de aanwezigheid van onderliggend beleid vormen de fundamenten voor adequate beleidsvorming op onderwijsaccommodaties.

Wat gaan we daarvoor doen? L.5.1.1: Prognoses omzetten in beleid, oplossingen en een verordening Het onderzoek naar de actuele leerling prognoses wordt naar verwachting eind 2022 afgerond. Hierna starten we het opstellen van een actueel beleidskader (SIHPL) waarbij we integrale afstemming met de Nota Integraal Gemeentelijk Vastgoedbeleid 2016-2030 zoeken. We actualiseren de Verordening Voorzieningen Huisvesting Onderwijs gemeente Leusden 2015. Voor de definitieve oplossing van de ruimteproblemen van MFC Atlas maken we een business case t.b.v. realisatie voor het schooljaar 2024-2025. Portefeuillehouder: wethouder Patrick Kiel

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partijen

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving belanghebbenden in Achterveld en Leusden zoals de scholen, sportverenigingen, cultureel-maatschappelijke instellingen, omwonenden, marktpartijen/ontwikkelaar

Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partijen

6. Wet kwaliteitsborging voor het bouwen Ambitie, context en achtergrond De ambitie van de Wet kwaliteitsborging (Wkb) is om de bouwkwaliteit te verbeteren. Dit door de positie van de bouwconsument te versterken ten opzichte van bouwende partijen en het introduceren van kwaliteitsborging bij bouwactiviteiten. Met het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging voor het bouwen vervalt de preventieve toetsing voor de technische bouwactiviteit door de gemeente bij de beoordeling van de aanvraag om een omgevingsvergunning. De verantwoordelijkheid wordt meer belegd bij de bouwende partijen. Het gaat er niet meer om dat de bouwplannen op papier voldoen, maar dat het gerealiseerde bouwwerk bij oplevering voldoet aan de regels en gemaakte afspraken. Dit moet gebeuren aan de hand van een beoordelingsinstrument. De beoordeling gebeurt door een kwaliteitsborger. De invoering van de Wkb is gekoppeld aan de invoering van de Omgevingswet. In oktober 2022 beslist de Eerste Kamer of het Rijk vasthoudt aan de beoogde invoeringsdatum van 1 januari 2023.

Wat willen we bereiken? L.6.1 Adequate voorbereiding invoering Wkb We streven naar een soepele inwerkingtreding van de Wkb. Dit vraagt een goede voorbereiding en implementatie voor de gemeente en de andere betrokkenen (initiatiefnemers, aannemers en kwaliteitsborgers), zowel kwalitatief als organisatorisch.

Wat gaan we daarvoor doen? L.6.1.1 Projectgroep implementatie Wkb bereidt de organisatie voor op de invoering. Voor de implementatie van de Wkb is een aparte projectgroep ingesteld. Gezien de grote samenhang met het Programma Invoering Omgevingswet wordt dit met elkaar afgestemd. Het project betreft het aanpassen van de processen, regelgeving en beleid, het in kaart brengen van de veranderingen in formatie, kosten en tijd en digitalisering en veranderingen omtrent de basisregistraties. L.6.1.2 Proefproject/pilot om ervaring op te doen We voeren pilot uit met een (externe) kwaliteitsborger om ervaringen op te doen met het nieuwe stelsel. Het betreft 17 woningen aan de Larikslaan met Woningborg als kwaliteitsborger. Portefeuillehouder: wethouder Wim Vos

Met wie werken we samen? Rol gemeente

Lokale partijen Verbonden Partijen Bijdrage Verbonden Partij

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving kwaliteitsborgers, initiatiefnemers, andere gemeenten

Wat mag het Domein Leefomgeving kosten? In onderstaande tabel worden alle uitgaven en inkomsten van alle taken die vallen onder dit domein inzichtelijk gemaakt. Bedragen x €1.000

Exploitatie Lasten Baten Gerealiseerd saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat

Werkelijk Begroting Begroting MJR 2024 MJR 2025 MJR 2026 2021 2022 2023 -17.452 -17.614 -18.879 -18.648 -18.787 -18.881 16.595 9.774 8.778 8.672 8.598 8.598 -857 -7.841 -10.101 -9.975 -10.190 -10.283 -11.753 -3.413 -2.980 -2.311 -1.788 -1.788 5.374 3.578 3.851 2.563 2.082 2.098 -6.379 165 871 252 294 311 -7.236 -7.676 -9.230 -9.723 -9.895 -9.972

Saldo taakvelden Bedragen X € 1.000

Exploitatie

Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023 MJR 2024 MJR 2025 MJR 2026 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden -173 748 -411 -280 -276 -255 2.1 Verkeer en vervoer -91 -3.701 -3.947 -4.202 -4.395 -4.513 4.2 Onderwijshuisvesting -1.311 -1.362 -1.234 -1.184 -1.183 -1.171 5.2 Sportaccomodaties 1.298 -1.576 -1.878 -1.804 -1.776 -1.776 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en -participatie 16 18 18 18 18 18 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie -151 -1.499 -1.692 -1.743 -1.823 -1.844 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 27 25 24 24 24 24 7.2 Riolering 330 398 358 398 398 398 7.3 Afval 853 855 911 909 911 904 7.4 Milieubeheer -1.512 -1.707 -2.183 -2.068 -2.045 -2.025 7.5 Begraafplaatsen -143 -40 -67 -42 -42 -42 0.10 Toevoeging/onttrekking reserves -6.379 165 871 252 294 311 Resultaat -7.236 -7.676 -9.230 -9.723 -9.895 -9.972

CUP en Nieuw beleid bedragen x € 1.000 2023 Incidenteel CUP 2022-2026: 2.1 Energie- en warmtetransitie Dekking: Klimaatmiddelen Meicirculaire 2022 2.2 Duurzaamheid, klimaatadaptatie en versterking groene kwaliteit 2.3 Beleid vastgoed 2.4 Beleid sport 2.5 De Korf 2.6 Visie Banningpark (incl. fort 33 en scholen in de kunst) 2.7 Toekomst zwembad Octopus Nieuw beleid 2023: 2.1 Milieubeleid 2.2 Aanschaf elektrische auto buitendienst en milieustraat Dekking: verhoging afvalstoffenheffing 2.3 Aanschaf rollpacker Dekking: verhoging afvalstoffenheffing 2.4 Zwerfafvalbudget 2023 Dekking: egalisatiereserve reiniging 2.5 bijdrage regionale aanpak digitaliseringsopgave mobiliteit 2.6 Onderzoek exploitatie en beheer begrafaplaats Oud Leusden 2.7 Reinigen natuursteen Hamershof 2.8 Vastgoed applicatie

187,0

67,0 31,0 33,0 185,0

2024

2025

172,0

182,0

25,0 26,0 176,0 30,0 15,0

21,0 125,0 57,0 15,0

2026

162,0

2023 Structureel

2024

2025

2026

650,0 -228,0

730,0

61,0

76,0

5,0 -2,5 2,6 -2,6

5,0

35,0 6,5 532,0

35,0 6,5 855,0

125,0 5,0 10,0

25,0

30,0 -30,0 25,0

553,0

444,0

400,0

302,0

Domein Samenleving In de Leusdense samenleving gebeurt veel. Er zijn veel verenigingen en vrijwilligers actief, er vinden veel activiteiten plaats en inwoners staan klaar voor elkaar. We zijn trots op wat er goed gaat, maar tegelijkertijd zien we graag dat inwoners, op basis van het gedachtegoed van positieve gezondheid, nog meer kunnen uitgaan van eigen kracht en die van de samenleving, en dat de duurdere of intensieve zorg kan afnemen. Binnen het Sociaal Domein in Leusden is een goede basis gelegd voor de ondersteuning van inwoners die dat nodig hebben. Tegelijkertijd is het Sociaal Domein nog steeds in beweging en op zoek naar een gezonde balans. In het coalitieakkoord is ervoor gekozen om nog geen specifieke speerpunten in het beleid vastleggen. Experts, maatschappelijke partners en samenleving zijn medebepalend in die keuzes. Op basis van hun inbreng betrekken wij vervolgens de hele raad bij verdere keuzes en kaderstelling binnen het Sociaal Domein. We werken toe naar een beleidskader Sociaal Domein dat in het voorjaar van 2023 in de raad wordt behandeld. Hiermee is deze programmabegroting beleidsarm en beknopt. We beperken ons hier tot de (hoofdlijnen van) 1. Beleidskader Sociaal Domein 2. Vluchtelingen en nieuwkomers 3. Zorg en ondersteuning 4. Transformatie

Relevante beleidsnotities domein Samenleving • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Beleidskader Sociaal Domein, Focus en transparantie, 2019-2023 Verordening Jeugdhulp Leusden 2022 Verordening maatschappelijke ondersteuning Leusden 2022 Verordening Participatieraad 2018 Algemene subsidieverordening 2017 Criteria fonds samenlevingsinitiatieven 2019 Verordening Maatregelen Participatiewet, IOAW en IOAZ 2018 Verordening verrekening bestuurlijke boete bij recidive Leusden 2015 Verordening re-integratie Participatiewet Leusden 2015 Verordening Individuele inkomenstoeslag Leusden 2015 Verordening Individuele studietoeslag Leusden 2015 Verordening tegenprestatie 2015 Verordening Cliëntenparticipatie Wet sociale werkvoorziening Leusden 2017 Verordening Persoonsgebonden budget begeleid werken Wet sociale werkvoorziening 2008 Verordening beslistermijn schuldhulpverlening 2022 Beleid Peuteropvang en vve 2023 Leusdens Sport- en beweegakkoord Leefstijlakkoord LeusdenFit 2022- 2023 Visie op (overdekt) zwemmen in Leusden

1. Beleidskader Sociaal Domein Ambitie, context en achtergrond Het Sociaal Domein is nog steeds in beweging en op zoek naar een gezonde balans. Wij vinden het belangrijk dat experts, maatschappelijke partners en samenleving medebepalend zijn in die keuzes. Mede op basis van hun inbreng zal vervolgens de keuzes en kaderstelling binnen het Sociaal Domein vastgelegd worden in een nieuw beleidskader voor het sociaal domein.

Wat willen we bereiken? S.1.1 Een nieuw beleidskader Sociaal Domein voor de periode 2023 en verder De keuzes en kaderstelling binnen het Sociaal Domein werken we uit in een nieuw Beleidskader Sociaal Domein. Het huidige beleidskader loopt eind 2022 af. Het nieuwe beleidskader wordt voor de jaren 2023 en verder de basis van onze inzet binnen het Sociaal Domein. Het nieuwe beleidskader betreft de kaders voor het Sociaal Domein in brede zin, waaronder o.a. Wmo, Volksgezondheid, Jeugd en Onderwijs, Werk en Inkomen en Integratie, Sport en Cultuur. Naast de wettelijke taken die wij hierin als gemeente hebben, zal ook een (politieke) keuze moeten worden gemaakt voor waar we als gemeente de komende jaren met name op zullen inzetten.

Wat gaan we daarvoor doen? S.1.1.1: Opstellen, vaststellen en implementeren nieuw beleidskader Sociaal Domein Het beleidskader wordt in (voorjaar) 2023 voorgelegd aan de gemeenteraad. Na vaststelling zal uitvoering gegeven worden aan het kader. Portefeuillehouder: wethouder Patrick Kiel

Met wie werken we samen? Beleidskader Sociaal Domein

Toelichting

Inbreng inwoners

De gemeente regelt het Partner en gemeente staan samen aan de lat De gemeente draagt haar steentje bij De gemeente laat het over aan de samenleving De gemeente neemt de regie in het ontwikkelen van het nieuwe kader. Als gemeente werken we hierin samen met Lariks als grootste uitvoeringsorganisatie. Input voor het nieuwe kader wordt opgehaald bij inwoners, specifiek ervaringsdeskundigen, en bij maatschappelijk partners. Ook Participatieraad en Cliëntenraad worden betrokken. Na vaststelling van het beleidskader door de gemeenteraad, werkt de gemeente in de uitvoering samen met onze uitvoeringsorganisaties, vele maatschappelijk partners en vrijwilligers(groepen). Zie boven.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeentebestuur.leusden.nl/api/v1/meetings/3162/documents/34676