Bijlage 4 Jaarstukken 2025
Tekst van het document
Jaarstukken Financieel verslag 2025
Versie: 0.6 Status: Concept Datum: 10 maart 2026
Inhoud jaarstukken Jaarverslag ........................................................................................................................... 3 1.
Financiële samenvatting en samenwerkingsmodules.......................................................... 3
2.
Programmaverantwoording ............................................................................................ 8
2.1
Programma Automatisering (ICT) ................................................................................ 8
2.2
Programma Informatisering (ECGeo) ......................................................................... 12
2.3
Programma Bedrijfsvoering ...................................................................................... 15
2.4
Overzichten ............................................................................................................ 19
3.
Paragrafen ................................................................................................................. 20
3.1
Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................... 20
3.2
Paragraaf Financiering ............................................................................................. 27
3.3
Paragraaf Bedrijfsvoering ......................................................................................... 32
3.4
Paragraaf Openbaarheid........................................................................................... 38
Jaarrekening ....................................................................................................................... 40 4.1
Balans per 31 december 2025 ...................................................................................... 41
4.2
Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2025 .............................................. 42
4.3
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ......................................................... 43
4.4
Toelichting op de balans .............................................................................................. 45
4.5
Toelichting op het overzicht baten en lasten in de jaarrekening 2025 ................................ 51
4.6
Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld ............................................ 61
4.7
Rechtmatigheidsverantwoording ................................................................................... 62
4.8
Overige gegevens ....................................................................................................... 64
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ............................................................... 64
2
Jaarverslag
1. Financiële samenvatting en samenwerkingsmodules Met ingang van 1 januari 2024 is ECGeo toegetreden tot de gemeenschappelijke regeling ICT NML. Sindsdien is ICT NML verantwoordelijk voor een tweetal samenwerkingsmodules: ICT en Geo. De begroting van ICT NML bestaat uit een drietal programma’s: 1. Automatisering (ICT), 2. Informatisering (ECGeo), 3. Bedrijfsvoering. De jaarrekening 2025 van ICT NML sluit met een voordelig financieel resultaat van € 370.138 (2024: € 600.079). Dit resultaat kan als volgt worden verdeeld over de twee samenwerkingsmodules: Verdeling resultaat verslagjaar (bedragen x € 1) Gerealiseerd resultaat samenwerkingsmodule ICT Gerealiseerd resultaat samenwerkingsmodule Geo
Realisatie 2025 89.203 280.935
Gerealiseerd resultaat ICT NML
370.138
Bovenstaande resultaten komen tot stand door allereerst de baten en lasten die betrekking hebben op het programma Bedrijfsvoering en de post onvoorzien te verdelen over de twee samenwerkingsmodules ICT en Geo. Deze verdeling vindt plaats op basis van de door het bestuur vastgestelde formatie in fte’s per 1 januari voor het programma Automatisering (ICT) en Informatisering (ECGeo). De toerekening aan de beide modules ziet er financieel als volgt uit: Verdeling baten en lasten over de samenwerkingsmodules (bedragen x € 1) Programma Bedrijfsvoering Overzicht onvoorzien Onttrekking reserves Resultaat Toerekening samenwerkingsmodule ICT Toerekening samenwerkingsmodule Geo Saldo na toerekening aan samenwerkingsmodules
Realisatie 2025 Lasten 1.532.256 0 0
Baten 50.937 0 0
Saldo -1.481.319 0 0
1.532.256
50.937
-1.481.319 1.139.494 341.825 0
Na de toerekening van deze lasten aan de beide samenwerkingsmodules kan per module op basis van de totale lasten van die samenwerkingsmodule de verdeling over de deelnemende gemeenten gemaakt worden, waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen de centrale lasten van een module en de gemeente specifieke lasten.
3
Samenwerkingsmodule ICT De lasten voor de samenwerkingsmodule ICT zijn als volgt te specificeren: Samenwerkingsmodule ICT (bedragen x € 1) Lasten programma Automatisering (ICT) Storting in bestemmingsreserve ICT Toerekening programma Bedrijfsvoering/onvoorzien
Centraal 8.487.594 150.000 1.139.494
Gemeente Totaal specifiek 2025 3.697.184 12.184.778 0 150.000 0 1.139.494
Totaal lasten samenwerkingsmodule ICT
9.777.088
3.697.184 13.474.272
De centrale lasten van deze module worden op basis van de verdeelsleutel aantal MS licenties verdeeld over de deelnemers. De gemeente specifieke lasten hebben betrekking op één specifieke gemeente en worden dan ook direct aan deze gemeente toegerekend en met deze deelnemer afgerekend. Dit leidt tot de navolgende verdeling van de lasten over de gemeenten: Gerealiseerde lasten samenwerkingsmodule ICT (bedragen x € 1) Gemeente Asten Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Someren Gemeente Venlo Gemeente Weert
Centraal 579.781 488.854 2.328.902 656.043 3.965.588 1.757.920
Gemeente specifiek 189.177 207.466 903.829 192.270 1.575.815 628.627
Totaal 2025 768.958 696.320 3.232.731 848.313 5.541.403 2.386.547
Totaal lasten samenwerkingsmodule ICT
9.777.088
3.697.184 13.474.272
Op basis van de begroting zijn reeds voorschot bijdragen aan de gemeenten in rekening gebracht: Voorschot bijdragen o.b.v. begroting 2025 na wijziging (bedragen x € 1) Gemeente Asten Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Someren Gemeente Venlo Gemeente Weert
Centraal 585.071 493.315 2.350.151 662.028 4.001.767 1.773.959
Gemeente specifiek 145.996 224.030 696.499 177.013 1.534.587 501.628
Totaal 2025 731.067 717.345 3.046.650 839.041 5.536.354 2.275.587
Totaal voorschotten
9.866.291
3.279.753 13.146.044
4
In de jaarrekening 2025 is de afrekening van de gemeente specifieke lasten reeds verwerkt als een nog te factureren bijdrage aan de gemeenten. Per gemeente ziet dit er als volgt uit: Nog te factureren bijdrage o.b.v. realisatie 2025 (bedragen x € 1) Gemeente Asten Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Someren Gemeente Venlo Gemeente Weert Totaal nog te factureren
Gemeente Centraal specifiek 0 43.181 0 -16.564 0 207.330 0 15.257 0 41.228 0 126.999 0
417.431
Totaal 2025 43.181 -16.564 207.330 15.257 41.228 126.999 417.431
Dit leidt uiteindelijk tot het navolgende (centrale) resultaat voor de samenwerkingsmodule ICT: Resultaat 2025 samenwerkingsmodule ICT (bedragen x € 1) Gemeente Asten Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Someren Gemeente Venlo Gemeente Weert
Centraal 5.290 4.461 21.249 5.985 36.179 16.039
Gemeente specifiek 0 0 0 0 0 0
Totaal 2025 5.290 4.461 21.249 5.985 36.179 16.039
Totaal resultaat samenwerkingsmodule ICT
89.203
0
89.203
Gerealiseerd resultaat samenwerkingsmodule ICT
89.203
Samenwerkingsmodule Geo De lasten voor de samenwerkingsmodule Geo zijn als volgt te specificeren: Samenwerkingsmodule Geo (bedragen x € 1) Lasten programma Informatisering (ECGeo) Toerekening programma Bedrijfsvoering/onvoorzien
Centraal 1.976.674 341.825
Gemeente specifiek 39.495 0
Totaal 2025 2.016.169 341.825
Totaal lasten samenwerkingsmodule Geo
2.318.499
39.495
2.357.994
5
De centrale lasten van deze module worden op basis van de verdeelsleutel aantal plaatsbepalingspunten uit de Landelijke Voorziening BGT verdeeld over de deelnemers. De gemeente specifieke lasten hebben betrekking op specifiek aan ECGeo verstrekte projectopdrachten door een deelnemer. Deze lasten zijn besteed aan één specifieke gemeente en worden direct aan deze gemeente toegerekend en met deze deelnemer afgerekend. Dit leidt tot de navolgende verdeling van de lasten over de gemeenten: Gerealiseerde lasten samenwerkingsmodule Geo (bedragen x € 1) Gemeente Leudal Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Weert Totaal lasten samenwerkingsmodule Geo
Centraal 625.995 301.405 811.474 579.625
Gemeente specifiek 0 4.495 35.000 0
Totaal 2025 625.995 305.900 846.474 579.625
2.318.499
39.495
2.357.994
Op basis van de begroting zijn reeds voorschot bijdragen voor de centrale lasten aan de gemeenten in rekening gebracht. Daarnaast heeft ECGeo voor een tweetal deelnemers een projectopdracht uitgevoerd en zijn de lasten daarvan doorbelast: Voorschot bijdragen o.b.v. begroting 2025 of factuur projectopdracht (bedragen x € 1) Gemeente Leudal Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Weert
Centraal 677.776 327.659 907.247 686.752
Gemeente specifiek 0 4.495 35.000 0
Totaal 2025 677.776 332.154 942.247 686.752
Totaal voorschotten
2.599.434
39.495
2.638.929
Doordat voor de gemeente specifieke lasten, die voort zijn gekomen uit de projectopdrachten, al zijn doorbelast aan deze gemeenten bestaat er op balansdatum geen nog te factureren bijdrage voor de module Geo. Bovenstaande leidt uiteindelijk tot het navolgende (centrale) resultaat voor de samenwerkingsmodule Geo: Resultaat 2025 samenwerkingsmodule Geo (bedragen x € 1) Gemeente Leudal Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Weert
Centraal 51.781 26.254 95.773 107.127
Gemeente specifiek 0 0 0 0
Totaal 2025 51.781 26.254 95.773 107.127
Totaal resultaat samenwerkingsmodule Geo
280.935
0
280.935
Gerealiseerd resultaat samenwerkingsmodule Geo
280.935
6
Voorstel resultaatbestemming Het gerealiseerde resultaat 2025 bedraagt € 370.138 en is ontstaan door een positief resultaat op beide samenwerkingsmodules. ICT NML stelt voor om het voordelige resultaat 2025 als volgt te bestemmen: ▪ ▪
Het voordelige resultaat uit de samenwerkingsmodule ICT ter hoogte van € 89.203 terug te betalen aan de deelnemers van deze module; Het voordelige resultaat uit de samenwerkingsmodule Geo ter hoogte van € 280.935 terug te betalen aan de deelnemers van deze module.
De terugbetaling per samenwerkingsmodule vindt plaats op basis van de voor het verslagjaar vastgestelde verdeelsleutel. Na vaststelling van de voorgestelde resultaatbestemming door het bestuur ziet de verdeling van de terugbetaling over de deelnemers als volgt uit: Terugbetaling aan (bedragen x € 1) Gemeente Asten Gemeente Leudal Gemeente Nederweert Gemeente Roermond Gemeente Someren Gemeente Venlo Gemeente Weert Totaal voorgestelde winstbestemming module ICT
Module ICT
Module Geo Totaal 2025
5.290 0 4.460 21.248 5.985 36.181 16.039
0 51.781 26.254 95.773 0 0 107.127
5.290 51.781 30.714 117.021 5.985 36.181 123.166
89.203
280.935
370.138
7
2. Programmaverantwoording Uit de visie van ICT NML volgt dat zij een gerenommeerde dienstverlener is, die zowel de lokale overheid als haar ketenpartners: ▪ helpt te excelleren door snel, goed en slim gebruik te maken van technische mogelijkheden; ▪ aanzet tot synergie-effecten; ▪ maximaal ontzorgt. Ook heeft ICT NML ondernemerschap hoog in het vaandel staan. Zij wil een wendbare en weerbare organisatie zijn, die borg staat voor de kwaliteit van dienstverlening en voorbereid is op de toekomst. Niet alleen haar eigen toekomst, maar ook op de toekomst van haar deelnemers. De kernwaarden passie, eenvoud, flexibiliteit en vertrouwen geven daarbij richting aan het handelen en gedrag van ICT NML en haar medewerkers.
2.1 Programma Automatisering (ICT) Wat waren de ontwikkelingen / bijzonderheden in 2025? In 2024 is onder externe begeleiding meer helderheid gecreëerd in de taakstellingen waarvoor serviceen accountmanagement binnen ICT NML aan de lat zou moeten staan. Op basis van de uitkomsten van voorgaande is in 2025 binnen Servicemanagement (SM) de aangepaste structuur en het takenpakket ingericht om effectiever met elkaar te werken aan verbetering van onze dienstverlening. Deze structuur functioneert inmiddels naar behoren. Ook is er een intensievere en structurelere afstemming met de operationele teams tot stand gebracht, waarbij verbeteringen cyclisch worden opgepakt. De accountgesprekken met onze deelnemers vinden plaats door een combinatie van de account- en een servicemanager, waarbij respectievelijk de service-level agreement (SLA) en het service-level report input is voor de gesprekken. Ook heeft SM een grote bijdrage geleverd aan het procesgericht denken en handelen binnen ICT NML. Het team Functioneel Beheer M365 is op volle sterkte gekomen en heeft de dienstverlening stapsgewijs verder geactiveerd. Hiermee wordt de basis gelegd voor het verder borgen en uitbreiden van functioneel beheer naarmate meer deelnemers overstappen op het M365‑platform. Binnen Team Infrastructuur is de ingezette lijn vanuit 2023 doorontwikkeld.
De samenwerking met Innovatie & Advies is versterkt door het opzetten van een architectuurboard. Dit board stuurt actief op de realisatie van innovatieonderzoeken. Het afgelopen jaar zijn meer innovatieonderzoeken afgerond dan ooit tevoren, mede dankzij de inzet van regiepartners en het werken met HBO-stagiaires. De samenwerking tussen SM en de operationele teams heeft geleid tot het tijdig signaleren van knelpunten en het doorvoeren van concrete verbeteringen in de dienstverlening. De analyse van veelvoorkomende meldingen wordt structureel uitgevoerd en leidt aantoonbaar tot vermindering van terugkerende meldingen. Met de inzet van AI in TOPdesk willen we hier nog graag een verbeterslag in maken, waarbij de eerste onderzoeken inmiddels zijn opgestart. Ook het klanttevredenheidsonderzoek dat eind 2025 is uitgevoerd zal weer de nodige verbeterpunten op gaan leveren.
8
Ten aanzien van de geplande productvervangingen zijn de volgende resultaten behaald: VMware / Hypervisor / Microsegmentatie Door de opsplitsing van VMware in Broadcom en Omnissa is de contractverlenging complexer en financieel zwaarder geworden. Desondanks is de overeenkomst tijdig verlengd binnen de beschikbare begroting, waarmee voor de komende drie jaar continuïteit is geborgd. Firewalls Het onderhoudscontract is met twee jaar verlengd. Vervanging bleek nog niet noodzakelijk. (De)centrale netwerkcomponenten Ook hier bleek de apparatuur nog te voldoen; de onderhoudscontracten zijn met twee jaar verlengd. Aanbesteding rekencentrum hardware Het traject is tijdig en succesvol afgerond. Aanbesteding werkplekken, mobiele devices en accessoires Ondanks een bezwaarprocedure en een vertraging van zes maanden is de aanbesteding rechtmatig en op tijd afgerond. Onderzoeken: ▪ Fysieke datacenters: Dit onderzoek is doorgeschoven naar 2027 omdat dit beter aansluit op de bestaande contract- en vervangingstermijnen. ▪ Cyber recovery & backup strategie: Onderzoek is afgerond, waarbij de huidige voorzieningen voldoen. De aankomende wetgeving rondom cyberbeveiliging vereisen echter een vervolgonderzoek. ▪ Versaasing VDI: Onderzoek is uitgevoerd. Door de strategische keuze van gemeenten om VDI geleidelijk af te bouwen, is versnelling naar public cloud niet meer noodzakelijk.
Een deel van de VDI‑infrastructuur wordt in 2026 nog vervangen om het resterende gebruik goed te faciliteren. Doorlopende projecten ▪ Managed Mobile Devices: Eind 2025 gestart. Een testomgeving (“speeltuin”) is gerealiseerd om het nieuwe concept te verfijnen. Begin 2026 volgt een OGO‑voorstel voor de daadwerkelijke uitrol. ▪ GGI‑Netwerk: Alle verbindingen zijn opgeleverd. De gemeenten zijn bezig met de migraties. Door vertraging bij de deelnemers loopt het project door in 2026. ▪ Leverancierstoegang: Toegang via TeamViewer is beëindigd, omdat een veilig alternatief beschikbaar is. Marktverkenning is gestart. In 2026 volgt een voorstel aan het OGO voor een projectstart. ▪ Doorontwikkeling werkplekconcept: De eerste toekomstbeelden zijn opgesteld en worden begin 2026 met het OGO gedeeld. Deze moeten later dat jaar leiden tot concrete jaarplanactiviteiten en/of projecten. Wat hebben we bereikt? Servicemanagement • Professionalisering en meer duidelijkheid over positie en rol van servicemanagement (SM). • Helderheid over de positionering en wat we allemaal wel, maar ook niet mogen verwachten van SM. Dit heeft geleid tot meer begrip voor elkaars wondere wereld en waardevolle kruisbestuiving tussen SM en de diverse operationele teams.
Er is structureel overleg met de ICT-teams in de vorm van het dienstverleningsoverleg en de daaruit volgende verbetervoorstellen worden planmatig uitgevoerd. Als management volgen we deze 9
ontwikkelingen met grote interesse en staan we aan de lat om te voorkomen dat we terugvallen in oude patronen en gedragingen. Ook heeft SM een grote rol gespeeld in het inzichtelijk maken van onze processen, samen met de proceseigenaren de processen te prioriteren. Dit heeft bijgedragen aan meer procesgericht denken. Met de procesbeschrijvingen en procestekeningen hebben we een toetsingskader in handen waarmee we de kwaliteit, rechtmatigheid of effectiviteit van de handelingen die we verrichten te beoordelen op basis van de gevolgde werkwijze (de stappen, afspraken en procedures) in plaats van uitsluitend op het eindresultaat. Door Service Level Reports (SLR) zijn we in staat om aan te tonen in hoeverre ICT NML de afgesproken prestaties, zoals vastgelegd in de Service Level Agreement (SLA), daadwerkelijk heeft behaald. Versterking functioneel beheer M365 Het team is volledig operationeel en de dienstverlening wordt steeds verder uitgerold. Versnelling van innovatie Nooit eerder zijn zo veel innovatieonderzoeken binnen één jaar afgerond. Door de inzet van regiepartners, stagiaires en een architectuurboard is de innovatiekracht substantieel toegenomen. Verbeterde dienstverlening Door analyse van meldingen en nauwe samenwerking met SM zijn meerdere knelpunten opgelost en is de kwaliteit van dienstverlening verder verbeterd.
Stabiele infrastructuur en rechtmatige aanbestedingen Groot onderhoud en verlengingen zijn tijdig uitgevoerd, risico’s zijn geminimaliseerd en aanbestedingen zijn rechtmatig afgerond. Beweging naar moderne werkplekken en veilige toegang Projecten zoals Managed Mobile Devices, Leverancierstoegang en de doorontwikkeling van het werkplekconcept hebben de basis gelegd voor verdere modernisering in 2026. Wat hebben we daarvoor gedaan? Om deze resultaten te bereiken heeft ICT NML in 2025 op meerdere fronten doelgericht gewerkt. Binnen SM is er meer helderheid gecreëerd over de taakstellingen waarvoor ze aan de lat staan. Dit maakt continu verbeteren beter mogelijk en stimuleert nauwe samenwerking met de operationele ICT‑teams. Hierdoor worden knelpunten vroegtijdig geïdentificeerd en vertaald naar concrete verbetermaatregelen. SM heeft onze processen inzichtelijk gemaakt en vervolgens van de prio 1 processen (onze kroonjuwelen) respectievelijk procesbeschrijvingen en procestekeningen opgesteld en geborgd in Topdesk. Dit in nauwe samenwerking met de proceseigenaren. SM heeft een eerste versie van een Service Level Report (SLR) opgesteld, waarbij gebruik is gemaakt van het Power BI platform van ICT NML.
Het team Functioneel Beheer M365 is opgeschaald naar volledige capaciteit, waardoor de dienstverlening rondom M365 stapsgewijs geactiveerd en ingebed kon worden binnen alle deelnemende gemeenten. Ook is de samenwerking tussen Innovatie & Advies en Infrastructuur versterkt door de oprichting van een architectuurboard, die actief stuurt op de uitvoering en afronding van innovatieonderzoeken. Deze onderzoeken zijn mede dankzij de inzet van regiepartners en stagiaires in een hoger tempo gerealiseerd, dan in voorgaande jaren. Parallel hieraan zijn de processen rondom meldingen geanalyseerd en geoptimaliseerd, waardoor terugkerende problemen structureel konden worden voorkomen en de kwaliteit van dienstverlening verder verbeterde.
10
Daarnaast is in de technische en organisatorische basis veel werk verzet. Contracten voor VMware/Broadcom/Omnissa, firewalls en netwerkcomponenten zijn tijdig verlengd, waarmee continuïteit en veiligheid zijn gewaarborgd. De aanbestedingen voor rekencentrum hardware en werkplekken zijn zorgvuldig uitgevoerd en rechtmatig afgerond, ondanks vertragingen die zich gedurende het traject voordeden. Verder zijn onderzoeken uitgevoerd naar de toekomstige inrichting van onze datacenters, de cyber recovery- en backupstrategie en de toekomstbestendigheid van VDI. Hierbij zijn weloverwogen keuzes gemaakt, die richting geven aan de ontwikkelingen in 2026 en de daarop volgende jaren. Tot slot zijn verschillende meerjarige projecten voortgezet en verder vormgegeven. Voorbeelden hiervan zijn Managed Mobile Devices, het GGI‑netwerk en Leverancierstoegang. Ook is het werkplekconcept inhoudelijk doorontwikkeld en zijn de eerste scenario’s en toekomstbeelden opgesteld om in 2026 om te zetten in concrete jaarplanactiviteiten of projecten. Door deze samenhangende inzet op procesverbetering, innovatie, infrastructuur en modernisering heeft ICT NML in 2025 belangrijke stappen gezet in het realiseren van een stabiele, veilige en toekomstgerichte ICT‑dienstverlening voor alle deelnemers.
Wat heeft het gekost? Programma Automatisering (ICT) Begroting 2025 Begroting 2025 (bedragen x € 1) Realisatie 2024 voor wijziging na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025 Totaal lasten 10.742.878 11.673.926 11.774.503 12.184.778 -410.275 Totaal baten 11.364.592 11.673.926 13.146.044 13.563.475 417.431 Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Gerealiseerd resultaat
621.714
0
1.371.541
1.378.697
7.156
0
0
-150.000
-150.000
0
621.714
0
1.221.541
1.228.697
7.156
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie en de begroting (na wijziging) 2025 van de centrale en gemeente specifieke lasten zijn als volgt: Programma Automatisering (ICT) (bedragen x € 1) Centrale lasten: Personeelskosten Lease- en hardware kosten Software en licenties Vervoermiddelen Overige operationele kosten Wendbaarheid en MMA-project Totaal centrale lasten Gemeente specifieke lasten: Lease- en hardware kosten Software en licenties Overige operationele kosten
Begroting 2025 na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025 4.875.397 2.438.853 545.500 6.500 608.500 20.000
4.581.211 2.161.984 1.070.346 4.322 659.910 9.821
294.186 276.869 -524.846 2.178 -51.410 10.179
8.494.750
8.487.594
7.156
1.043.890 1.787.626 448.237
1.336.693 2.030.973 329.518
-292.803 -243.347 118.719
Totaal gemeente specifieke lasten
3.279.753
3.697.184
-417.431
Totaal lasten
11.774.503
12.184.778
-410.275
Het verschil in baten ontstaat door de hogere gemeente specifieke lasten, die als een aanvullende bijdrage in de lasten worden doorberekend aan de individuele deelnemers.
11
2.2 Programma Informatisering (ECGeo) Wat waren de ontwikkelingen / bijzonderheden in 2025? ECGeo heeft in 2025 de beoogde doorontwikkeling verder kunnen concretiseren op het gebied van interne processen en applicaties. Eén van de doelen van 2025 was het verder borgen en uitbreiden van de dienstverlening voor de deelnemende gemeenten. Hierin zijn een aantal stappen gemaakt op het gebied van bedrijfsvoering alsmede het verder uitbreiden van de Producten en Diensten Catalogus (PDC) van ECGeo. In de PDC zijn diverse producten en diensten toegevoegd ter uitbreiding van de dienstverlening en sorteert voor op de landelijke ontwikkelingen/wetgeving op het gebied van geoinformatie (integraal stelsel van Basisregistraties). Specifiek binnen de PDC zijn de producten BRK (Basisregistratie Kadaster), BRO (Basisregistratie Ondergrond informatie) en BRT (Basisregistratie Topografie) opgenomen. Ten behoeve van diensten is het nu mogelijk voor alle deelnemers binnen ICT NML om de diensten ‘Landmeten’ en ‘Klantproject’ af te nemen. Dit zijn diensten op verzoek van specifieke gemeenten en vallen buiten de collectieve diensten zoals beschreven in PDC. Ook is de Service Level Agreement (SLA) in concept afgerond. In de SLA worden de producten en diensten in detail beschreven op het gebied van doorlooptijden, voorwaarden en kwaliteit. Deze zal naar verwachting medio 2026 worden vastgesteld.
Wat hebben we bereikt? ECGeo heeft in 2025 concrete stappen gezet in het kader van haar ambitie en doelstellingen. Door verdere professionalisering en vervlechting binnen ICT NML heeft ECGeo nu een volwaardige en solide positie ingenomen. Dit leidt tot meer structuur, duidelijke verantwoordelijkheid, gedegen kennis en heldere richting met betrekking tot de toekomst. Buiten de reguliere taken zijn ook diverse trajecten en projecten geïnitieerd in het kader van het continue verbeteren en uitbreiden van de dienstverlening aan de deelnemers en om de kwaliteit te borgen. De basis op orde is een uitgangspunt dat gehandhaafd blijft. Echter, hoe beter de basis op orde is, hoe meer het mogelijk is voorbij de horizon te kijken. De ambitie van ECGeo reikt verder dan de behaalde resultaten in 2025. Dit betekent dat in 2025 al invulling is gegeven aan de meerjarenplanning, die als basis dient voor onze ambitie richting de toekomst. Wat hebben we daarvoor gedaan? In het kader van kwaliteit zijn in 2025 een tweetal projecten gestart: 1. BAG (Basisregistratie Adressen en Gebouwen) optimalisatie: Verbeteren en borgen van de BAG data volgens landelijke gestelde ENSIA normen; 2.
BGT (Basisregistratie Grootschalige Topografie) optimalisatie: Herinrichting van de randvoorwaarden van de kwaliteit en scope van de BGT op basis van behoefte van iedere deelnemende gemeente vertaald naar een BGT-pakket op maat. Het BAG optimalisatie project heeft eind 2025 geresulteerd in groene cijfers voor alle gemeenten. Dit is volgens een duidelijk plan en gestroomlijnde executie bereikt. Voor de Basisregistratie grootschalige Topografie (BGT) was dit al zo, maar nu ook voor de BAG. Een mooi resultaat gebaseerd op een intensieve samenwerking met de gemeenten. Deze stap heeft er ook voor gezorgd dat de BGT synchroon loopt met de BAG. De stap naar een ‘samenhangende objectenregistratie’ en ‘Haal Centraal’ is hiermee weer wat korter bij.
12
Het BGT-optimalisatie project is in een afrondende fase, waarin de voorstellen richting de deelnemers zullen worden gebracht. Middels workshops zullen de deelnemers begeleid worden door ECGeo in het maken van een weloverwogen keuze in het juiste BGT-pakket. De verwachting is dat dit medio 2026 geïmplementeerd zal zijn. In 2025 is de inhuur afgeschaald en zijn alle formatieplaatsen ingevuld. Dit is in lijn met de uitgesproken ambitie van ECGeo. Het zorgt voor een stabiel team, waarin kennis geborgd is. De personele capaciteit wordt maximaal ingezet t.b.v. het verankeren van taken binnen het team, waarbij professionalisering en kwaliteit leidend is en bijdraagt aan de groei richting ‘hét Geo Expertisecentrum in de regio’. Ook het jaarlijks terugkerend traject ‘Mutatiedetectie’ is wederom uitgevoerd. Na evaluatie van het proces en de samenwerking met de externe partner zijn diverse verbeteringen doorgevoerd. Dit heeft geresulteerd in een beter lopend traject en een verbeterde samenwerking met o.a. de BsGW. Voor 2026 zullen nog meer verbeterpunten worden doorgevoerd en is de verwachting dat de kosten gelijk zullen blijven of zelfs zullen dalen, omdat de kwaliteit steeds beter wordt. Volgens de gestelde ambitie is de begroting 2025 bijgesteld en was één van de speerpunten voor ECGeo voor 2025 om financieel ‘in control’ te komen. Dit is gelukt.
ECGeo is (ruim) binnen de begroting gebleven en bovenal, volgens verwachting. Desondanks is er geen sprake geweest van verminderde dienstverlening of kwaliteit en is de dienstverlening zelfs uitgebreid. Dit biedt de basis om ook voor de toekomst ‘in control’ te blijven. Volgens het ECGeo zichtbaarheidsplan zijn er in 2025 een aantal roadshows bij de deelnemende gemeenten gehouden. Doel was het vergroten van de zichtbaarheid, specifiek onze producten en diensten oftewel: ‘wat kunnen we voor elkaar betekenen op het gebied van Geo-informatie’. De roadshows zijn positief ontvangen en de resultaten worden al zichtbaar m.b.t. bewustwording en daardoor ontstaat een nauwere samenwerking met de deelnemende gemeenten. Concluderend was 2025 voor ECGeo een goed en vooral leerzaam jaar, waarin mooie stappen zijn gemaakt. We blijven op koers en de motivatie voor 2026 is hoog. Want ook in 2026 pakt ECGeo door! Wat heeft het gekost? Programma Informatisering (ECGeo) (bedragen x € 1) Totaal lasten Totaal baten
Begroting 2025 Begroting 2025 Realisatie 2024 voor wijziging na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025 2.087.357 1.893.580 2.232.996 2.016.169 216.827 2.143.909 1.893.580 2.599.434 2.638.929 39.495
Saldo van baten en lasten
56.552
0
Mutatie reserves
-36.141
0
Gerealiseerd resultaat
20.411
0
366.438
622.760
256.322 0
366.438
622.760
256.322
13
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie en de begroting (na wijziging) 2025 van de centrale en gemeente specifieke lasten zijn als volgt: Programma Informatisering (ECGeo) (bedragen x € 1) Centrale lasten: Personeelskosten Software en licenties Beeldmateriaal Vervoermiddelen Overige operationele kosten Algemene kosten Totaal centrale lasten Gemeente specifieke lasten: Personeelskosten Overige operationele kosten Totaal gemeente specifieke lasten Totaal lasten
Begroting 2025 na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025 1.676.860 175.000 178.421 31.200 161.515 10.000
1.423.224 135.937 177.613 36.866 194.034 9.000
253.636 39.063 808 -5.666 -32.519 1.000
2.232.996
1.976.674
256.322
0 0
35.000 4.495
-35.000 -4.495
0
39.495
-39.495
2.232.996
2.016.169
216.827
Het verschil in baten ontstaat door de gemeente specifieke lasten voor de uitgevoerde projectopdrachten. Deze worden vooraf niet opgenomen in de begroting van dit programma, maar leiden wel tot een aanvullende bijdrage.
14
2.3 Programma Bedrijfsvoering Het programma Bedrijfsvoering bestaat uit de PIOFACH taken, zijnde personeel, informatievoorziening, organisatie, financiën, automatisering, communicatie en huisvesting. Wat waren de ontwikkelingen / bijzonderheden in 2025? Processen en procesgerichtheid Procesgerichtheid moet niet worden onderschat; het is de fundamentele ruggengraat voor een stabiele, efficiënte en succesvolle organisatie. Waar resultaatgerichtheid vaak focust op wat er bereikt moet worden, zorgt procesgerichtheid voor hoe dit op een consistente, voorspelbare en kwalitatieve manier gebeurt. Het negeren van processen leidt tot schijnzekerheid, risico's en inefficiëntie. Om tot een procesgerichte organisatie te komen ligt de ambitie-lat niet te hoog en hanteren we het principe ‘kwaliteit voor snelheid’. Dit alles doen we om zo goed mogelijk te voldoen aan de wensen van onszelf én van onze deelnemers. Onze filosofie is dat procesgericht denken niet alleen efficiëntie, maar ook helderheid en voorspelbaarheid brengt. Door processen goed in te richten, voorkomen we fouten, verbeteren we samenwerking en creëren we een werkomgeving waarin iedereen weet wat er van hem of haar wordt verwacht.
We willen in ons dagelijks handelen een goede balans weten te vinden tussen doel- en procesgericht werken, waarbij het einddoel zou moeten zijn dat we in staat zijn om doelgericht gestructureerd te werk gaan. Cyberweerbaarheid Een passende metafoor voor dit onderwerp is het eeuwige "kat-en-muisspel" omdat het de voortdurende en dynamische strijd tussen cybercriminelen (de "kat") en beveiligingsexperts/ organisaties (de "muis") perfect illustreert. Cyberweerbaarheid is steeds vaker een belangrijk onderdeel van het algemene incidentbeheer en verwijst naar het vermogen van een organisatie om adequaat te reageren op een cyberincident, of dat nu een interne storing of een externe bedreiging is, en het vermogen om daarbij de bedrijfsactiviteiten voort te zetten. Cyberweerbaarheid in een tijd van geopolitieke spanningen vereist dat we op dit gebied niet mogen verslappen en we er ons steeds bewust van moeten zijn dat een door een vijandige staat gesponsorde cyberaanval ook ons kan overkomen. Net als voorgaande jaren hebben we ook in 2025 gewerkt aan een hogere cyberweerbaarheid, niet alleen op technisch maar zeker ook op het gebied van awareness.
Rapporteren over onze cyberweerbaarheid doen we via de interne kwartaalrapportage informatiebeveiliging en privacy en in 2025 hebben we een eerste glossy informatiebeveiliging uitgebracht die we zowel naar al onze medewerker als onze bestuurders hebben verstuurd. Goed werkgeverschap en goed werknemerschap De bedrijfscultuur vormt het belangrijkste element van goed werkgeverschap. Door het toevoegen van het woord goed aan werkgeverschap en werknemerschap betreden we het normatieve domein van de ethiek. Ethiek richt zich immers op de reflectie over wat als goed wordt beschouwd en hoe dit tot uiting komt in het handelen, in dit geval binnen de arbeidsrelatie tussen werkgevers en werknemers. Goed werkgeverschap en goed werknemerschap kenmerken zich door een arbeidsrelatie die is gebaseerd op vertrouwen. Goed werkgeverschap kan daarbij worden omschreven als het gedrag van werkgevers en leidinggevenden dat optimaal rekening houdt met de belangen en gevoelens van werknemers, vanuit de overtuiging dat dit voor alle betrokkenen voordelen oplevert. In 2025 heeft ICT NML deelgenomen aan het Great Place To Work (GPTW) certificeringsprogramma wat heeft geleid tot het in ontvangst nemen van het felbegeerde GPTW-certificaat.
15
HR en salarisadministratie In januari 2024 zijn we live gegaan met het HR-systeem Daywize, ondersteund door Crowe HR Services voor onze salarisadministratie. De meeste processen sluiten inmiddels naadloos aan bij onze organisatie en hebben we – dankzij de komst van onze HR-adviseur in 2025 – meer grip gekregen op het beheer respectievelijk de processen. Inmiddels heeft Daywize enorm veel data opgeleverd wat ons in staat stelt om middels rapportages inzicht te krijgen in ziekteverzuim en frequentie, formatie etc. en zijn we in staat om hier eventueel op te sturen. De complexiteit van onze CAO zorgt af en toe nog wel voor uitdagingen om dit correct geïntegreerd te krijgen in Daywize. Gelukkig kunnen we in dit soort gevallen rekenen op prettige ondersteuning door de Crowe HR-servicedesk en/of consultants. Archiefwaardig De Archiefregeling stelt dat overheidsorganisaties alle archiefwaardige documenten duurzaam moet beheren. Naar aanleiding van een toetsing door de gemeente Roermond hebben we hierin flinke stappen gezet. Een groot deel van de gestelde KPI’s zijn behaald, wat ons dichter het gebracht bij volledige archiefwaardigheid. Eind 2025 is ons ‘digital geheugen’ (Archiefsysteem) live gegaan en zijn we gestart met het vullen ervan. Ook zijn een aantal beleidsstukken door het bestuur vastgesteld en maken ze onderdeel uit van de PDCA-cyclus.
Tot slot hebben we eind 2025 een intercollegiale toetsing gehad van de gemeente Roermond en hebben we positieve feedback (inclusief verbeterpunten) ontvangen van de ‘auditor’. Audit Zoals elk jaar sinds 2019, hebben we ook in 2025 weer een TPM-verklaring op laten stellen. Dit keer alleen voor het eerst met een andere auditor en via ons ISMS-systeem Recourse! De TPM is een audit gebaseerd op de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) versie 1.04. Het bevat beoordeling van interne beheersmaatregelen voor: IT-diensten, IT-infrastructuur en Informatiebeveiliging op zowel de opzet als bestaan van maatregelen. De audit kent een gedeelde verantwoordelijkheden van ICT NML en haar deelnemers. De nieuwe auditor hanteerde een andere aanpak dan de voorgaande auditor en keek naast documentatie en proces ook naar de techniek. Dit bleef bij de voorgaande auditor meer buiten beschouwing. Ook was er in 2025 sprake van een bredere scope t.o.v. voorgaande audits en zijn het aantal maatregelen toegenomen van 117 naar 2017. Desondanks hebben we een score weten te bereiken van bijna 90% waar we als ICT NML erg trots op zijn. Wat hebben we bereikt? Hierboven staat uiteengezet wat we in 2025 als gemeenschappelijke regeling hebben bereikt op het gebied van bedrijfsvoering.
Processen en procesgerichtheid Medio 2023 zijn we gestart met het omarmen van procesgerichtheid om meer grip op de organisatie te krijgen en overbodige activiteiten en slecht functionerende processen te verbeteren. In 2025 hebben we onze prio 1 processen (onze kroonjuwelen) inzichtelijk gemaakt, voorzien van een proceseigenaar, op een uniforme manier zowel procesbeschrijvingen als procestekeningen opgesteld en maken ze onderdeel uit van de Plan-Do-Check-Act (PDCA) cyclus. Ook hebben we in 2025 besloten om het onderwerp processen en procesgericht denken maar tractie en continuïteit te geven door een poging te wagen om een ‘procesregisseur’ uit de arbeidsmarkt te halen.
16
Cyberweerbaarheid Het eeuwige kat- en muisspel tussen cybercriminelen en onze organisatie heeft onze continue aandacht. Door keuzes die we met elkaar hebben gemaakt op het gebied van bijvoorbeeld de werkplek, inrichting van Microsoft 365 componenten etc. hebben we vooralsnog ernstige verstoringen en/of uitval van onze infrastructuur weten te voorkomen. Omdat een hoog percentage van menselijk handelen ten grondslag ligt aan cyberaanvallen, hebben we in 2025 verhoogde aandacht besteedt aan awareness. Door artikelen op intranet en de inzet van Cybercoach proberen we medewerkers bewust te trainen in het herkennen van phishing en het hanteren van veilig gedrag (zoals sterke wachtwoorden), worden risico's, datalekken en reputatieschade voorkomen. Het verhoogt de digitale weerbaarheid tegen constante dreigingen. In 2025 hebben we de eerste editie van onze informatiebeveiliging en privacy glossy uitgebracht, waarin ICT NML ‘verantwoording’ aflegt over beide onderwerpen ondersteunt door klinkende voorbeelden uit onze praktijk. Goed werkgeverschap en goed werknemerschap Begin 2025 hebben we het Great Place to Work onderzoek, ook wel het Trust Index medewerkers onderzoek genoemd, afgenomen. Het onderzoek meet vijf waarden: Geloofwaardigheid, Respect, Eerlijkheid, Trots en Kameraadschap.
Goed werkgeverschap draait niet alleen om faciliteiten (feestjes en een voetbaltafel), maar voornamelijk om hoe we met elkaar omgaan – gedrag is gratis, maar soms lastig te veranderen. De uit het onderzoek voortgekomen leerpunten hebben we als MT geprioriteerd wat heeft geresulteerd in 4 ontwikkelpunten die we met een viertal werkgroepen verder hebben uitgewerkt. Elk MT-lid was kartrekker van een werkgroep en heeft de uitkomsten van zijn werkgroep gedeeld via intranet. Hiermee geven we gehoor aan de stelling dat het ons niet te doen is om het behalen van het certificaat (is wel fijn), maar om de uitkomsten van het onderzoek, wat ons handvaten geeft om een nog Greater Place To Work te worden. Archiefwaardig Archiefwaardig betekent dat informatie, documenten of gegevens van voldoende belang zijn om op een geordende en toegankelijke wijze te bewaren. Dit houdt in dat de stukken voldoen aan eisen van beheer en behoud, ongeacht of ze uiteindelijk naar een archiefbewaarplaats gaan, om zo verantwoording en naslag mogelijk te maken. Op grond van de Archiefwet 1995 (en de in voorbereiding zijnde Archiefwet 2021) is de overheid – en dus ook ICT NML - verplicht deze informatie in goede, geordende en toegankelijke staat te bewaren of te vernietigen. Het traject ernaartoe heeft ons geleerd dat documentaire informatievoorziening (DIV) wat zich bezighoudt met archief, archivering etc.
echt een vak is en we als organisatie hier niet voldoende voor waren toegerust. Dankzij de ondersteuning van Nederweert en een externe leverancier hebben we in 2025 flinke voortgang bereikt en is de uitkomst van de eind 2025 uitgevoerde intercollegiale toetsing positief te noemen. Audit De Third Party Memorandum (TPM) audit heeft ons een score opgeleverd van bijna 90%. Dit ondanks dat we genoodzaakt waren om over te stappen naar een andere auditor die ten opzichte van voorgaande auditor een andere aanpak hanteerde. Eigenlijk heeft de TPM-audit van 2025 ons meer en beter inzicht gegeven in onze verbeterpunten dan voorgaande jaren, waarmee we aan de slag zijn gegaan om in 2026 te komen tot een hogere score en hiermee beter voorbereid te zijn voor de ISO 27001 certificering. Ook hebben we in 2025 zowel een in- als externe penetratietest (pentest) uit laten voeren. Ook de uitkomsten van deze onafhankelijke pentest heeft onze waardevolle informatie opgeleverd wat onze cyberweerbaarheid heeft doen toenemen.
17
Wat hebben we daarvoor gedaan? Bovenstaande is mogelijk gemaakt door de tomeloze inzet en collectieve denkkracht van de gemeenschappelijke regeling, zowel van de medewerkers van ICT NL als van haar deelnemers. Nog even kort aandacht voor het aspect ‘lerende organisatie’. Binnen en rondom ons samenwerkingsverband vindt er continu ontwikkeling plaats, die ervoor zorgt dat bestaande kennis en competenties niet meer voldoende zijn om effectief te presteren. Hierdoor is continu leren bij ICT NML essentieel. Een omgeving creëren waar werken en leren onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, is in het belang van zowel ICT NML als haar deelnemers. We proberen een organisatie te zijn die voortdurend leren faciliteert en zichzelf continu transformeert om zo optimaal als mogelijk aan te sluiten bij ons continu en snel veranderend werkveld. We proberen een context te creëren waarin het delen van meningen en ideeën aangemoedigd wordt en onderling vertrouwen toeneemt. Ook proberen we een veilige werkomgeving te creëren om sneller en beter van successen en fouten te kunnen leren. Ook in 2025 zijn hebben we de nodige successen behaald en is er nog voldoende voor verbetering vatbaar. Samenwerken is samen-hard-werken waarbij communicatie en elkaars wondere wereld proberen te begrijpen evident is.
Geen aannames doen, niet (ver)oordelen, niet tijdens het ‘luisteren’ een antwoord formuleren maar: communiceer, kom je afspraken na, zoek (fysieke) toenadering en kijk zo af en toe eens een half uur naar buiten om inspiratie op te doen. Wat heeft het gekost? Programma Bedrijfsvoering (bedragen x € 1) Totaal lasten Totaal baten
Begroting 2025 Begroting 2025 Realisatie 2024 voor wijziging na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025 1.624.987 1.520.471 1.587.979 1.532.256 55.723 1.441.941 1.520.471 50.000 50.937 937
Saldo van baten en lasten
-183.046
0
Mutatie reserves
141.000
0
Gerealiseerd resultaat
-42.046
0
-1.537.979
-1.481.319
56.660 0
-1.537.979
-1.481.319
56.660
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie en de begroting (na wijziging) 2025 zijn als volgt: Programma Bedrijfsvoering (bedragen x € 1) Lasten: Personeelskosten Lease- en hardware kosten Software en licenties Vervoermiddelen Overige operationele kosten Algemene kosten Totaal lasten
Begroting 2025 na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025
Programma Bedrijfsvoering (bedragen x € 1) Baten: Rentebaten
Begroting 2025 na wijziging Realisatie 2025 Afwijking 2025
Totaal lasten
950.162 38.000 80.000 7.000 35.270 477.547
909.423 64.855 66.776 4.960 13.094 473.148
40.739 -26.855 13.224 2.040 22.176 4.399
1.587.979
1.532.256
55.723
50.000
50.937
937
50.000
50.937
937
18
2.4 Overzichten Overzicht algemene dekkingsmiddelen Voor de bedrijfsvoeringorganisatie ICT NML zijn de algemene dekkingsmiddelen niet van toepassing.
Overzicht kosten van overhead De kosten van overhead voor ICT NML zijn verantwoord onder het programma Bedrijfsvoering. Een afzonderlijk overzicht is voor ICT NML dan ook niet aan de orde.
Overzicht heffing vennootschapsbelasting ICT NML heeft op 4 november 2025 een verzoek tot vooroverleg belastingplicht Vennootschapsbelasting ingediend bij de Belastingdienst, waarin het standpunt is ingenomen dat ICT NML niet belastingplichtig is voor de Vennootschapsbelasting. Volgens ICT NML is sprake van een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid en wordt ook deelgenomen aan het economisch verkeer, maar wordt geen winst beoogd of behaald, waardoor ICT NML niet door de ondernemingspoort komt. Mocht de belastingdienst van mening zijn dat er wél sprake is van belastingplicht, dan heeft ICT NML aanvullend het standpunt ingenomen dat voor zowel de samenwerkingsmodule ICT als Geo sprake is van een vrijstelling op grond van artikel 8e, lid 1, onderdeel c (samenwerking). De Belastingdienst heeft op 18 februari 2026 geconcludeerd dat er sprake is van belastingplicht voor de Vennootschapsbelasting, maar dat ICT NML gebruik kan maken van de voorgenoemde vrijstelling. Om deze reden is de aangifteplicht opgeschort tot het verslagjaar 2028.
Overzicht onvoorzien ICT NML heeft in de begroting een post onvoorzien opgenomen van € 50.000. Indien onvoorziene kosten zich in een jaar voordoen, dan worden deze lasten verantwoord en toegelicht binnen het desbetreffende programma. In 2025 zijn geen lasten onder de post onvoorzien verantwoord.
19
3. Paragrafen 3.1 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risicomanagementbeleid vastgesteld Het risicomanagementbeleid is in 2020 vastgesteld. Met het toepassen van risicomanagement streeft ICT NML de volgende doelstelling na: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
het sturen op risico’s; het inzichtelijk maken van de risico’s die de organisatie loopt; zorgdragen dat risico’s zo weinig mogelijk effect hebben op de uitvoering van bestaand beleid en voorzieningen; zorgdragen voor de continuïteit van de dienstverlening; beheersen van processen in de organisatie; het maken van verantwoorde keuzes met betrekking tot het al dan niet nemen van risico’s; voldoen aan de wettelijke vereisten omtrent het weerstandsvermogen uit de Besluit begroting en verantwoording (BVV); risicobewustzijn van (medewerkers van) de organisatie stimuleren en vergroten optimaliseren van de risicokosten (kosten van preventie, verzekeringspremies en eigen schades).
Risicomanagementproces Het risicomanagementproces is het continue proces van risico’s in beeld krijgen, kwantificeren en afwegen of en welke beheersmaatregelen er genomen moeten worden. Het doorlopen van het risicomanagementproces is dus het uitvoeren van een risicoanalyse. Het risicomanagementproces kan per organisatieonderdeel of project worden doorlopen en het kan zo vaak worden doorlopen als men wenst. Het risicomanagementproces bestaat uit de stappen context, identificatie, analyse en beoordeling, afwegen alternatieven, uitvoeren beheer strategie en evaluatie.
20
Identificatie risico’s In deze fase worden alle potentiële risico’s geïdentificeerd. Hierbij valt te denken aan een breed scala aan soorten risico’s, zoals milieurisico’s, aansprakelijkheidsrisico’s, materiële risico’s, etc. ICT NML kiest ervoor om de risico’s van onderuit de organisatie naar boven te laten komen (bottom-up benadering). Deze benadering zorgt ervoor dat de risico’s op teamniveau worden benoemd. Dit is een praktische benadering omdat risico’s op deze manier worden benoemd door degenen die dagelijks het werk uitvoeren waarin de risico’s zich kunnen voordoen.
Analyse en beoordeling risico’s Na het in kaart brengen van de risico’s kunnen deze geanalyseerd worden. De analyse bestaat uit een inschatting van de kans dat een gebeurtenis optreedt, waarbij tevens wordt aangegeven wat de gevolgen van het optreden van het risico kunnen zijn. In de processtap analyse en beoordeling worden de risico’s dus gekwantificeerd. Deze kwantificering gebeurt op basis van de hierna genoemde klassen. Bij beoordeling wordt gekeken naar de kwaliteit, uniformiteit en volledigheid van het risicoprofiel.
Kans Voor de beoordeling van de kans worden 5 klassen gebruikt. Het referentiebeeld dat erbij genoemd staat kan worden gebruikt als hulpmiddel bij het bepalen van de kans. Klasse
Referentiebeeld
Percentage
1
< of 1x per 10 jaar
10%
2
1x per 5 – 10 jaar
30%
3
1x per 2 – 5 jaar
50%
4
1x per 1 – 2 jaar
70%
5
1x per jaar of >
90%
Gevolg Voor alle risico’s wordt nagegaan of deze financiële gevolgen met zich meebrengen. Daarnaast is het mogelijk dat een gebeurtenis gevolgen heeft voor het imago van de organisatie. Er zijn ook gebeurtenissen met enkel imagogevolgen mogelijk. Voor de beoordeling van de financiële gevolgen van een risico worden de volgende klassen met bijbehorende bandbreedtes gehanteerd. Klasse
Financieel gevolg
1
X < € 25.000
2
€ 25.000 < X < € 100.000
3
€ 100.000 < X < € 250.000
4
€ 250.000 < X < € 500.000
5
€ 500.000 < X
21
Risicoscore Met behulp van de risicoscore kunnen risico’s worden geprioriteerd en wordt inzichtelijk welke risico’s de grootste invloed hebben op het realiseren van de doelstellingen. De risicoscore wordt bepaald door de klassen van kans en gevolg te vermenigvuldigen volgens onderstaande formule: Risicoscore = kans x gevolg Als hulpmiddel bij de uitvoering van risicomanagement maakt ICT NML gebruik van het Monte Carlo model. Alle risico’s die worden geïdentificeerd worden met bijbehorende kans en gevolgklassen opgenomen in dit model. Het model wordt gebruikt bij het berekenen van de benodigde weerstandscapaciteit (simulatieberekeningen).
Inventarisatie risico’s Binnen ICT NML zijn de risico’s in beeld gebracht. Conform het vastgestelde beleid is vervolgens aangegeven wat de kans is dat een risico zich voordoet en wat het mogelijk financieel effect is. Uiteindelijk zijn deze inschattingen binnen het MT getoetst en reëel bevonden. In 2025 is met de komst van president Trump een nieuw risico geïdentificeerd in vergelijking met 2024. Ook zijn een aantal risico’s geactualiseerd met een nieuwe score en een ander financieel gevolg. Risico
Kans
Financieel gevolg
1.Diefstal, fraude & brand 2.Langdurig ziekteverzuim 3.Inbreuk op informatiebeveiliging 4.Juridisch risico rondom contracten 5.Afscheid nemen personeel 6.Langdurig uitval ICT-systemen 7.Extra inhuur door krapte arbeidsmarkt 8.Extreme prijsindexatie leveranciers 9. Vervanging Microsoft Totalen
30%
Netto score € 55.000 4
30%
€ 110.000 5
10%
€ 270.000 6
50%
€ 35.000 4
30%
€ 160.000 5
10%
€ 5.000.000 7
10%
€ 50.000 3
10%
€ 50.000 3
30%
€ 200.000 5 € 5.930.000
Nadere toelichting per risico: 1. Diefstal en fraude kan altijd voorkomen. ICT NML zorgt in haar procedures en richtlijnen (waaronder functiescheiding) dat de kans hierop wordt geminimaliseerd. Toch blijft er op dit punt een restrisico dat elke organisatie loopt. Daarnaast is ook brand een risico dat in elk gebouw bestaat. De kosten hiervan zijn meegenomen in de berekening. De risico-inschatting is niet gewijzigd t.o.v. 2024.
22
2. Vanuit het HRM beleid wordt zorgvuldig omgegaan met personeel. Desondanks is langdurig ziekteverzuim een risico dat elke organisatie loopt. Regulier ziekteverzuim is opgenomen in de begroting, maar er is geen budget opgenomen voor langdurig ziekteverzuim. Derhalve wordt hier een risico gelopen. De risico-inschatting is niet gewijzigd t.o.v. 2024. 3. Het dreigingslandschap is de laatste jaren veranderd. Er wordt voortdurend geprobeerd in systemen binnen te dringen. Aanvallen zijn vaak deskundiger van aard. Ondanks voortdurende investeringen in digitale veiligheid blijft er een restrisico waar rekening mee moet worden gehouden (zie ook 6 langdurige uitval ICT systemen). Het laatste incident dateert uit 2021. Sindsdien zijn er aanvullende maatregelen genomen om nieuwe incidenten te voorkomen. Ook worden periodiek zogenaamde penetratietests uitgevoerd om nieuwe kwetsbaarheden tijdig op te sporen en te repareren, waardoor de kans naar beneden is bijgesteld. De financiële gevolgen van een incident zijn verhoogd. Volgens het CBS bedragen de lasten van een gemiddeld cyberincident voor Nederlandse organisaties zo’n € 270.000. 4. ICT NML hanteert een aanbestedingsbeleid en zet inkoopadviseurs in bij het aangaan van contracten. Desondanks kunnen er zowel tijdens de aanbesteding als tijdens de uitvoering van een contract verschillen in mening ontstaan.
Indien dit zich voordoet is extra juridische ondersteuning noodzakelijk. Zo heeft ICT NML in 2025 juridische hulp ingeschakeld tijdens de aanbestedingsprocedure. De lasten zijn verdeeld over de vier partijen die deelnamen aan deze gezamenlijke aanbesteding. De risico-inschatting is niet gewijzigd t.o.v. 2024. 5. Ondanks dat er zorgvuldig met het personeel wordt omgegaan kan zich de situatie voordoen dat er (gedwongen) afscheid moet worden genomen van een medewerker. De hiervoor te nemen lasten zijn niet opgenomen in de begroting (transitievergoeding, juridische kosten etc.). De risico-inschatting is niet gewijzigd t.o.v. 2024. 6. Gezien het dreigingslandschap (zie ook punt 3) is er een kans van langdurige uitval van ICT systemen (denk aan Hof van Twente en Universiteit Maastricht). Ondanks permanente investeringen in de beveiliging, optimalisering van procedures blijft er een restrisico waar rekening mee moet worden gehouden. Daarnaast kan een langdurige uitval ook ontstaan door een hardware storing of een incident in de omgeving. Gezien de zeer forse aanvallen die we zien in onze omgeving is het risico niet te verwaarlozen. ICT NML heeft geïnvesteerd in cybersecurity maatregelen, waaronder Siem-Soc, om het risico op inbreuken en langdurige uitval te verkleinen, waardoor de kans naar beneden is bijgesteld. Daarentegen zijn de financiële gevolgen voor langdurige uitval t.o.v.
2024 aanzienlijk verhoogd tot een realistischer bedrag van € 5.000.000. 7. Door het gebrek aan aanbod in de arbeidsmarkt, is het goed mogelijk dat bepaalde vacatures lang open blijven staan. Om deze gaten op te vangen zal er extern ingehuurd moeten worden. Dit is over het algemeen fors duurder dan bij vaste inhuur. De risicoinschatting is niet gewijzigd t.o.v. 2024. 8. Uit het recente verleden blijkt dat leveranciers onverhoopt forse indexaties kunnen toepassen waardoor de gerealiseerde kosten hoger liggen dan de verwachte kosten. In de risico-inschatting is de kans dat dit zich voordoet naar beneden bijgesteld. 9. Het Transatlantic Data Privacy Framework is onlangs door president Trump effectief buiten werking gesteld door het toezicht op naleving zo goed als te beëindigen. Hiermee is de werking van persoonsgegevens in de Microsoft cloud binnenkort vermoedelijk en in elk geval voorzienbaar onrechtmatig geworden. Dit kan leiden tot een verplichte vervanging van Microsoft als leverancier.
23
Dit leidt tot de volgende risicomatrix:
Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de weerstandscapaciteit en alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. Dit verband is in onderstaande figuur schematisch weergegeven.
Het is van belang te weten of er sprake is van een toereikend weerstandsvermogen. Als het risicoprofiel bekend is kan een relatie worden gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico’s en de daarbij benodigde weerstandscapaciteit en de beschikbare weerstandscapaciteit. De benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicosimulatie voortvloeit, kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen. Ratio weerstandsvermogen =
Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit
24
Om het weerstandsvermogen te kunnen beoordelen dient te worden vastgesteld welke ratio ICT NML nastreeft. Hiertoe wordt gebruik gemaakt van onderstaande waarderingstabel. Waarderingscijfer
Ratio weerstandsvermogen
Betekenis
A B C D E F
2,0 < x 1,4 < x < 2,0 1,0 < x < 1,4 0,8 < x < 1,0 0,6 < x < 0,8 x < 0,6
Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende
ICT NML heeft in het verleden gekozen voor een ratio van 1,0. Een ratio van 1,0 wordt gezien als voldoende. Op 20 november 2025 is het Dossier Financiële Afspraken (DFA) als onderdeel van de Dienstverleningsovereenkomst (DVO) door het bestuur vastgesteld. Daarin is afgesproken dat tenminste 50% van het benodigde weerstandsvermogen binnen ICT NML wordt aangehouden. Het restant wordt, voor zover noodzakelijk, bij de deelnemende gemeenten aangehouden in hun weerstandsvermogen.
Benodigde weerstandscapaciteit ICT NML onderscheidt zoals in de risicomatrix zichtbaar, vijf categorieën: ▪ ▪ ▪
Groen: Oranje: Rood:
risicoscore is 4 punten of minder, risicoscore is 5 t/m 7 punten, risicoscore is meer dan 7 punten.
De rode risico’s worden extra gemonitord. Op basis van bovenstaande risico’s is volgens risicosimulatie (Monte-Carlo-methode) het noodzakelijke weerstandsvermogen bepaald bij een zekerheidspercentage van 90%. Het benodigde weerstandsvermogen van ICT NML bedraagt na deze risicosimulatie afgerond € 860.000. Op basis van de afspraken in de DFA wordt ten minste 50% van het benodigde weerstandsvermogen bij ICT NML zelf aangehouden. Het restant zullen de deelnemende gemeenten opnemen in hun eigen weerstandsvermogen.
Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit is op dit moment (afgerond): Algemene reserve 31-12-2025 Totaal
€ 506.000 € 506.000
Bij een noodzakelijke weerstandscapaciteit binnen ICT NML van € 430.000 (50% van € 860.000) voldoet bovenstaand bedrag aan de afgesproken norm volgens de DFA. Immers de ratio die ICT NML volgens de afspraken heeft opgebouwd bedraagt per jaareinde: 1,18 (506.000/430.000). De ratio weerstandsvermogen bedraagt per 31-12-2025: 0,59 (506.000/860.000).
25
Aandeel weerstandscapaciteit bij deelnemers Om het benodigde weerstandsvermogen af te dekken zonder dat daartoe door de deelnemers een bedrag bijgestort dient te worden, is in de DFA afgesproken dat ICT NML tenminste 50% van het benodigde weerstandsvermogen aanhoudt. Het restant bedrag wordt bij de deelnemers zelf aangehouden voor de risico’s die ICT NML loopt. Op basis van de jaarrekening 2025 dient door de deelnemende gemeenten een bedrag van € 354.000 als weerstandscapaciteit beschikbaar gehouden te worden voor ICT NML. Op basis van de verdeelsleutels van de beide samenwerkingsmodules bedraagt de hoogte van het aandeel per deelnemende gemeente: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
Asten Leudal Nederweert Roermond Someren Venlo Weert
Totaal
€ 17.600 € 22.600 € 24.800 € 95.200 € 20.300 € 106.900 € 66.600 € 354.000
Kengetallen Vanuit de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) is het verplicht om in de begroting over de volgende kengetallen te rapporteren: Kengetallen 1. netto schuldquote
Norm 0%<>100%
Jaarrekening 2024 0%
Begroting 2025 0%
Jaarrekening 2025 0%
1a. netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
0%<>100%
0%
0%
0%
2. solvabiliteitsratio 3. structurele exploitatieruimte 4. Kengetal grondexploitatie 5. Belastingcapaciteit
25%<>40% >0 >0 -
43,0% 0%
27,6% 0% N.v.t. N.v.t.
35,9% 0%
26
3.2 Paragraaf Financiering Met de financieringsparagraaf wordt beoogd de transparantie van het treasury beleid en treasury beheer te vergroten en meer inzicht te geven in de (financierings)risico’s en de beheersing daarvan. Bij de inwerkingtreding van de Wet Financiering decentrale overheden (Fido) is het opnemen van een financieringsparagraaf in de begroting en in de rekening voorgeschreven. Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft de onderwerpen binnen de financieringsparagraaf voor. De grondslag voor de treasury functie van ICT NML wordt gevormd in het door het bestuur in november 2025 vastgestelde treasury statuut. In het treasury statuut zijn de kaders opgenomen waarbinnen het bestuur de financieringsfunctie mag uitoefenen. Het treasury beleid is erop gericht binnen de financiële mogelijkheden van ICT NML een zo optimaal rendement te verkrijgen dan wel de lasten zo veel mogelijk te reduceren. Hierbij moeten de risico’s zo goed mogelijk worden beheerst. De belangrijkste algemene doelstellingen van het treasury beleid zijn: A. B.
C. D. E.
Het verzekeren van een duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities; Het beschermen van ICT NML tegen vermogens- en (rente-)resultaten tegen ongewenste financiële risico’s zoals renterisico’s, kredietrisico’s, koers- en valutarisico’s en liquiditeitsrisico’s; Het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities; Het optimaliseren van de renteresultaten binnen de kaders van de Wet Fido respectievelijk de limieten en richtlijnen van het treasury statuut; Het genereren van informatie ter ondersteuning van het te voeren treasury beleid en de af te leggen verantwoording over het gevoerde beheer.
Doordat ICT NML geen langlopende schulden is aangegaan, anders dan leaseverplichtingen, waarvan de rente reeds voor de gehele looptijd vaststaat, loopt zij geen renterisico.