4. RIB 29apr Nota uitganspunten Omgevingsplan woonkernen

Nota van Uitgangspunten Wijzigingsbesluit Omgevingsplan Leudal

Deelgebied: Woonkernen

Versie B&W, 29 april 2025

Inhoudsopgave 1

2

3

4

Inleiding ................................................................................................................................................... 4 1.1

Aanleiding en doel ...................................................................................................................................................... 4

1.2

Gebiedsgerichte aanpak en planning ................................................................................................................. 5

1.3

Leeswijzer ........................................................................................................................................................................ 6

Opbouw Omgevingsplan....................................................................................................................... 8 2.1

Structuur van het Omgevingsplan ....................................................................................................................... 8

2.2

Opbouw van de hoofdstukken .............................................................................................................................. 9

2.3

Schrijfafspraken ............................................................................................................................................................ 9

Algemene inhoudelijke uitgangspunten ........................................................................................... 11 3.1

Algemene doelen Omgevingswet ..................................................................................................................... 11

3.2

Algemene doelen Omgevingsplan gemeente Leudal .............................................................................. 11

3.3

Omgevingsvisie ......................................................................................................................................................... 12

3.4

Omgevingsprogramma’s ....................................................................................................................................... 12

3.5

Instructieregels Rijk.................................................................................................................................................. 13

3.6

Instructieregels Provincie ...................................................................................................................................... 13

3.7

Waterschapsverordening ...................................................................................................................................... 13

3.8

Bedrijven en milieuzonering ................................................................................................................................ 14

3.9

Bestemmingsplannen en andere planologische procedures ................................................................. 14

3.10

Bruidsschat .................................................................................................................................................................. 14

3.11

Algemene verordening .......................................................................................................................................... 15

3.12

Bestaande rechten ................................................................................................................................................... 16

3.13

Kostenverhaal ............................................................................................................................................................. 16

Uitgangspunten Omgevingsplan – deelgebied Woonkernen ........................................................ 17 4.1

Plangrenzen ................................................................................................................................................................ 17

4.2

Omgevingsvisie Leudal, Natuurlijk 2025 – 2040 ......................................................................................... 18

4.3

Bestemmingsplan Woonkernen 2017 .............................................................................................................. 18

4.4

Andere beleidsdocumenten/verordeningen................................................................................................. 19

4.4.1

Beleid Woning- en woonkavelsplitsingen ................................................................................................. 19

4.4.2

Beleidsnota huisvesten internationale werknemers en andere kamerbewoners in Leudal . 19

4.4.3

Welstandsnota ...................................................................................................................................................... 19

4.4.4

Parkeernota ............................................................................................................................................................ 19

4.4.5

Bomenbeleid.......................................................................................................................................................... 19

4.4.6

Geluidbeleid ........................................................................................................................................................... 20

4.4.7

Recreatiebeleid ..................................................................................................................................................... 20

4.4.8

Horeca ...................................................................................................................................................................... 20

4.4.9

Evenementen ......................................................................................................................................................... 21

4.4.10

Kerkenvisie .............................................................................................................................................................. 22

Versie B&W, 29 april 2025

4.4.11 5

6

7.

Gebieden met waarden of beperkingen .................................................................................................... 22

Regel-systematiek ................................................................................................................................ 23 5.1

Gebiedsaanwijzingen .............................................................................................................................................. 23

5.1.1

Archeologie ............................................................................................................................................................ 23

5.1.2

Waterbescherming: Beekdalen, beschermingszone watergang, overloopgebieden .............. 23

5.1.3

Aanwijzingen in de bodem oa. Leiding – Riool ...................................................................................... 23

5.1.4

Welstand.................................................................................................................................................................. 23

5.2

Regels over Gebruiksactiviteiten ....................................................................................................................... 24

5.2.1

Systematiek en algemeen toegestaan gebruik ....................................................................................... 24

5.2.2

Wonen ...................................................................................................................................................................... 24

5.2.3

Groen ........................................................................................................................................................................ 25

5.2.4

Water ........................................................................................................................................................................ 26

5.2.5

Verkeer ..................................................................................................................................................................... 26

5.2.6

Bedrijf, kantoor en dienstverlening .............................................................................................................. 27

5.2.7

Detailhandel ........................................................................................................................................................... 27

5.2.8

Horeca ...................................................................................................................................................................... 28

5.2.9

Maatschappelijk ................................................................................................................................................... 29

5.2.10

Agrarisch ................................................................................................................................................................. 29

5.2.11

Recreatie, cultuur en ontspanning en sport ............................................................................................. 30

5.3

Bouwen ......................................................................................................................................................................... 30

5.3.1

Bouwen algemeen ............................................................................................................................................... 30

5.3.2

Hoofdgebouwen .................................................................................................................................................. 31

5.3.3

Bijbehorende bouwwerken.............................................................................................................................. 32

5.3.4

Bouwwerken geen gebouwen zijnde .......................................................................................................... 33

5.4

Regels over grondwerkzaamheden (voormalig aanleggen) .................................................................. 34

5.4.1

Grondwerkzaamheden ...................................................................................................................................... 34

5.5

Milieubelastende activiteiten ............................................................................................................................... 34

Annoteren en toepasbare regels ........................................................................................................ 35 6.1

Annoteren .................................................................................................................................................................... 35

6.2

Toepasbare regels .................................................................................................................................................... 36

Bijlagen .................................................................................................................................................. 37

Bijlage 1 – structuur van het Omgevingsplan .............................................................................................. 38 Bijlage 2 – Omgevingsvisie vertaald .............................................................................................................. 40 Bijlage 3 – Instructieregels Rijk ...................................................................................................................... 49 Bijlage 4 – Instructieregels Provincie en Waterschap ................................................................................. 50

Versie B&W, 29 april 2025

1

Inleiding 1.1

Aanleiding en doel

Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet (Ow) in werking getreden. De Ow bundelt de wetgeving voor de fysieke leefomgeving. De fysieke leefomgeving omvat in ieder geval bouwwerken, infrastructuur, water, watersystemen, bodem, lucht, landschappen, natuur, cultureel erfgoed en werelderfgoed (Ow, artikel 1.2). De Ow heeft ten doel (artikel 1.3): 'Deze wet is, met het oog op duurzame ontwikkeling, de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van het leefmilieu gericht op het in onderlinge samenhang: −

bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, ook vanwege de intrinsieke waarde van de natuur, en

−

doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften.

De gemeentelijke regelgeving met betrekking tot de fysieke leefomgeving wordt na de invoeringsdatum van de Ow samengebracht

in

één

omgevingsplan.

Het

omgevingsplan

bundelt

de

huidige

bestemmingsplannen,

de

beheersverordeningen, milieuregels en regels uit (andere) lokale verordeningen die betrekking hebben op activiteiten in de fysieke leefomgeving. Daarmee wordt de lokale regelgeving overzichtelijker, eenvoudiger en toegankelijker voor inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisatie. Een deel van de huidige regelgeving wordt 'van rechtswege' gerekend tot het omgevingsplan. De gemeente heeft wettelijk de gelegenheid om in de periode 2024 - 2032 dit omgevingsplan van rechtswege en de overige verordeningen over de fysieke leefomgeving om te zetten naar een omgevingsplan als bedoeld in de Ow. De uitvoering van de Omgevingswet, en daarmee ook het omgevingsplan, wordt ondersteund door het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Het digitaal stelsel bestaat uit de landelijke voorziening, waar initiatiefnemers, overheden en belanghebbenden snel kunnen zien wat is toegestaan in de fysieke leefomgeving. Sinds 1 januari 2024 vervangt het DSO de toepassingen Omgevingsloket online (OLO) voor het indienen van aanvragen, Activiteitenbesluit Internet Module (AIM) voor het indienen van meldingen en ruimtelijkeplannen.nl voor het raadplegen van de planologische regels. Het omgevingsplan wordt dan ook ontsloten via het DSO. Wat is een wijzigingsbesluit? Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden.

De Omgevingswet zorgt voor veranderingen in de wet- en regelgeving rondom ruimtelijke ordening, bouwen, milieu en andere thema’s die samenhangen met de fysieke leefomgeving. Een gevolg van de Omgevingswet is dat het instrument ‘bestemmingsplan’ komt te vervallen. Hiervoor in de plaats komt één omgevingsplan voor het hele grondgebied van de gemeente. Het gemeentelijke omgevingsplan zal, net als het bestemmingsplan, regels bevatten over ruimtelijke ordening, bouwen, aanleggen en slopen. Maar de reikwijdte van het omgevingsplan is breder: ook regels uit gemeentelijke verordeningen, die gaan over de fysieke leefomgeving, komen terecht in het omgevingsplan. Daarnaast bevat het omgevingsplan regels over milieu bevatten.

4/50

Het gaat daarbij vaak om regels die voorheen vanuit de rijksoverheid werden gesteld, zoals waarden voor geluid. Ook een deel van de rijksregels over vergunning vrij bouwen is verplaatst naar het omgevingsplan. Dergelijke oude rijksregels zijn voorlopig opgenomen in de zogenaamde ‘bruidsschat’ in Hoofdstuk 22 van het omgevingsplan. Het omzetten van het oude naar het nieuwe stelsel kost tijd. Het omgevingsplan komt stapsgewijs tot stand. Zolang het definitieve omgevingsplan voor de gehele gemeente nog niet is vastgesteld, gelden nog de oude regels, zoals het oude bestemmingsplan. Die oude regels worden vanaf 1 januari 2024 aangeduid als ‘het tijdelijke deel’ van het omgevingsplan. De komende jaren zal het tijdelijke deel van het omgevingsplan stapsgewijs worden vervangen door nieuwe regels in het omgevingsplan. Dat gebeurt met wijzigingsbesluiten.

1.2

Gebiedsgerichte aanpak en planning

In de wettelijk bepaalde overgangsperiode tot 1 januari 2032 moet het tijdelijke omgevingsplan worden omgebouwd tot één omgevingsplan, inclusief de integratie van regels met betrekking tot de fysieke leefomgeving uit verordeningen. Wij gaan hierbij uit van een gebiedsgerichte aanpak. De gebiedsgerichte aanpak is er op gericht om alle geldende bestemmingsplannen om te zetten naar een regeling die voldoet aan de eisen die de wet stelt aan een omgevingsplan. Per gebied worden alle regels uit de ter plaatse geldende (paraplu)bestemmingsplannen omgebouwd naar nieuwe juridische regels die passen binnen de opzet en inhoud van het omgevingsplan. Behalve het herformuleren van bestaande regels moet ook nieuwe wet- en regelgeving op doorwerking naar het omgevingsplan worden beoordeeld (inclusief de omgevingsvisie), moeten locaties digitaal worden gekoppeld (werkingsgebieden) en annotaties 1 worden toegevoegd. Al met al een complexe en grote opgave per gebied. We gaan bij de gebiedsgerichte “ombouw” van bestemmingsplannen opeenvolgende, grote gebieden aanpakken. Woonkernen, Buitengebied (al dan niet in fases) en Bedrijventerreinen. Daarnaast zullen themagerichte wijzigingen nodig zijn, bijvoorbeeld voor zaken als geluid of algemene regels. We starten de transitie van het tijdelijk omgevingsplan naar het definitieve omgevingsplan met het gebied “Woonkernen”.

De verdere volgorde is afhankelijk van enerzijds de inventarisatie en de daaruit blijkende complexiteit van het gebied en anderzijds kan een gebied eerder of later worden opgepakt wanneer er specifieke ontwikkelingen zijn die om actie vragen.

1

Een annotatie is een koppeling van een regel met een werkingsgebied (verplicht), een activiteit (dit is nodig om vergunningchecks en

aanvraagformulieren te kunnen maken) en eventueel met een gebiedsaanwijzing of thema. In hoofdstuk 6 wordt verder ingegaan op het annoteren.

5/50

Globale planning Gebiedsgerichte

2024

2025

x

X

x

X

2026

2027

2028

2029

2030

2031

wijziging 1: Woonkernen Uitgebreide inventarisatie Buitengebied (nodig voor plan 2 t/m 6) Gebiedsgerichte

x

wijziging 2 Gebiedsgerichte

x

X

wijziging 3 Gebiedsgerichte

X

x

wijziging 4 Gebiedsgerichte

x

x

wijziging 5 Gebiedsgerichte

x

x

x

x

wijziging 6 Thematische wijzigingen

x

x

X

x

X

en

ontwikkelingen

1.3

Leeswijzer

In de nota van uitgangspunten worden de keuzes vastgelegd op basis waarvan het omgevingsplan kan worden gemaakt. Deze keuzes betreffen o.a.: 1.

De opbouw/structuur van het omgevingsplan;

2.

Keuzes over welke onderwerpen we willen (blijven) regelen en welke niet;

3.

Keuzes over de manier waarop we inhoudelijke onderwerpen gaan regelen. Dit kan bijvoorbeeld met of zonder een vergunningsplicht;

4.

Keuze over de manier hoe de regels raadpleegbaar zijn (manier van dienstverlening).

Bij het opstellen van omgevingsplannen worden steeds de volgende stappen gevolgd: -

Wat willen we regelen? (uit analyse beleid, bestaande regels en nieuwe inzichten)

-

Hoe (en waar) gaan we dat regelen? (vergunningsplicht, vergunningsvrij)

-

Hoe komt het er uit te zien? (annoteren, werkingsgebieden, normen)

6/50

Analyse beleid en regels

Wat willen we regelen?

Wat hebben we geregeld?

Wat moeten en kunnen

(omgevingsvisie en ander

(bestemmingsplannen,

regelen?

beleid)

verordeningen, bruidsschat)

(Instructieregels Rijk en Provincie)

Beleidskeuzes: Wat gaan we regelen? Standaardregels opstellen

we

Hoe gaan we ordenen?

Hoe gaan we annoteren?

Werkingsgebieden toevoegen

In de volgende hoofdstukken gaan we verder in op de uitgangspunten. Daarbij wordt ingegaan op de algemene uitgangspunten en de uitgangspunten voor het omzetten van regels voor woongebieden. De nota van uitgangspunten zal steeds worden aangevuld als een nieuw deelgebied wordt vertaald naar het omgevingsplan.

7/50

2

Opbouw Omgevingsplan 2.1

Structuur van het Omgevingsplan

Het omgevingsplan is een nieuw instrument. Het vervangt gemeentelijke bestemmingsplannen en sommige gemeentelijke verordeningen en bevat nieuwe regels over onderwerpen die de gemeente nog niet eerder heeft hoeven regelen. Dit leidt tot de vraag hoe het omgevingsplan van Leudal er straks uit ziet: welke regels stelt de gemeente? Daarnaast komt met dit nieuwe instrument ook een nieuwe vormgeving. Er is geen landelijke standaard voor opbouw en structuur van het omgevingsplan. Ook hier is dus een vraag aan de orde: hoe zien de gemeentelijke regels eruit, en hoe zijn die onderling geordend? Daarbij kan onderscheid worden gemaakt tussen de structuur van de regels en de inhoud van de regels. De structuur van het omgevingsplan van Leudal is gebaseerd op de volgende uitgangspunten: −

Gebruiksvriendelijk: Het omgevingsplan is gebruiksvriendelijk voor zowel de lezer als de maker. Met 1 klik op de kaart wil je weten waar je aan toe bent. We gebruiken daarom overzichtelijke hoofdstukken per activiteit, duidelijke regelgeving, eenvoudig taalgebruik waar mogelijk. Het plan is machineleesbaar én mensleesbaar, ook wanneer men geen gebruik maakt van filtering in het DSO

−

Regie op hoofdlijnen: De omgevingswet gaat uit van uitnodigingsplanologie. In het omgevingsplan wordt op hoofdlijnen bepaald waar ruimtelijk wel of geen veranderingen gewenst zijn met het oog op de ambities uit o.a. de omgevingsvisie en de te beschermen waarden. Er wordt meer gewerkt met algemene regels wat waar (vergunningsvrij of binnenplans onder voorwaarden) mogelijk is, waarbij via zogenaamde gebiedsaanwijzigingen een signalering wordt aangebracht voor een gebied dat extra bescherming nodig heeft.

−

Integrale regels: Regels over de fysieke leefomgeving zijn zoveel als mogelijk 2 onderdeel van hetzelfde omgevingsplan, en daarmee op één plek te vinden en op elkaar afgestemd.

−

Minder regels: Regels worden waar mogelijk maar één keer opgenomen in het plan en niet in ieder hoofdstuk herhaald.

−

Duidelijke regels: Algemene regels gelden overal en in het geval er op een bepaalde locatie specifieke regels nodig zijn wordt dit expliciet inzichtelijk gemaakt. Waar mogelijk worden regels vastgelegd via een omgevingsnorm of een of meer aanvullend(e) werkingsgebied(en) op de kaart zodat de klik op de kaart meteen laat zien wat er op die plek mogelijk is.

De gemeente Leudal heeft daarom voor een ‘Activiteitgerichte structuur’ gekozen. Dat betekent dat de regels zijn uitgesplitst in de verschillende typen activiteiten: zo zijn regels over gebruiksactiviteiten, bouwactiviteiten, aanlegactiviteiten en sloopactiviteiten. Hierna volgen nog een aantal thematische activiteiten zoals milieubelastende activiteiten, monumenten, evenementen, kappen etc. Elke activiteit is in een apart hoofdstuk opgenomen. Binnen de activiteitgerichte hoofdstukken geldt een functiegerichte doorvertaling. Dit betekent dat onder de gebruiksactiviteit de functies wonen, maatschappelijk, horeca, etc. terugkomen. Hiermee wordt een verdere ordening aangebracht in de opbouw van de regels. Aan het eind staan de hoofdstukken met de overige bepalingen zoals procesregels, overgangsregels en slotregels.

2

Er zullen regels zijn, die weliswaar de fysieke leefomgeving raken, maar toch in de Algemene verordening blijven staan. Het gaat dan bijvoorbeeld

over regels die interne processen sturen. Denk hierbij aan de procedurebepalingen voor de leden van een adviescommissie Fysieke leefomgeving.

8/50

Daarnaast is een Hoofdstuk 21 opgenomen, waarin kleine ontwikkelingen mogelijk gemaakt kunnen worden vooruitlopend op het deel van het Omgevingsplan waar deze ontwikkelingen plaatsvinden. Dit doen we om al vast aan de gang te kunnen met ontwikkelingen die niet met een BOPA kunnen worden geregeld of die we niet met een BOPA willen verlenen. Op deze manier houden we de winkel ondertussen ook open zonder dat we al meteen definitieve keuzes moeten maken voor het Omgevingsplan. Een voorbeeld van deze werkwijze was het wijzingsbesluit Beeklaan in Roggel. In bijlage 1 is een eerste opzet opgenomen van de structuur van het omgevingsplan. Hier wordt de activiteitgerichte structuur duidelijk. Over een aantal onderwerpen is het nu nog niet duidelijk of we daar specifieke regels voor willen opnemen. Daarom is deze eerste opzet nog niet in beton gegoten: tijdens het opstellen van wijzigingsbesluiten zal de structuur verder worden gevuld en waar nodig aangepast.

2.2

Opbouw van de hoofdstukken

Binnen het deel van het omgevingsplan met de hoofdstukken over activiteiten is het voor de kwaliteit en duidelijkheid van het omgevingsplan noodzakelijk om een bepaalde standaardisering aan te brengen. Kop Doelen en zorgplichten worden benoemd in het algemene deel aan het begin van het plan. Hier staan ook (een verwijzing naar) de begrippen en meet- en rekenbepalingen. En eventueel een verwijzing naar programma’s en omgevingswaarden. Midden Hier bevinden zich de hoofdstukken over de Activiteiten: •

Elk hoofdstuk over activiteiten begint met aangeven waar het hoofdstuk over gaat (toepassingsbereik) en eventueel een voorrangsbepaling.

•

Vervolgens worden de algemene toegestane activiteiten en eventueel het verbod/beperkingen benoemd.

•

Daarna volgen de regels over vergunningsplichtige, meldingsplichtige en vergunningsvrije activiteiten.

•

Indien er maatwerkvoorschriften van toepassing kunnen zijn worden deze aan het eind opgenomen.

Staart Algemene Indienings-/aanvraagvereisten, worden zoveel mogelijk algemeen geregeld in het hoofdstuk met de procesregels. Ook is hier ruimte voor participatie, handhaving en monitoring, de financiële bepalingen. En uiteindelijk de overgangs- en slotbepalingen.

2.3

Schrijfafspraken

Voor de belangrijkste regels en activiteiten, die het meest voorkomen in het omgevingsplan wordt een uniforme schrijfwijze gehanteerd. Hierdoor lijkenregels op elkaar en zijn ze makkelijker leesbaar. Ook wordt uit de regel meteen duidelijk waar de regel geldt (locatie) en voor welke activiteit de regel is opgenomen.

9/50

Voorbeelden: Het gebied X (locatie) heeft als hoofdfunctie het gebruik (activiteit) voor: a. … Binnen gebied X (locatie) mag alleen worden gebouwd( activiteit) ten behoeve van …. a. … Het is verboden om activiteit 1 in gebied X uit te voeren. Het is verboden om zonder omgevingsvergunning activiteit 1 in gebied X uit te voeren. Voor het bouwen (activiteit) van grondgebonden woningen en bijbehorende bouwwerken gelden de volgende regels;

10/50

3

Algemene inhoudelijke uitgangspunten 3.1

Algemene doelen Omgevingswet

De algemene maatschappelijke doelen van de Omgevingswet zijn genoemd in artikel 1.3 van de Omgevingswet. Hierin staat dat de Omgevingswet, met het oog op duurzame ontwikkeling, is gericht op het in onderlinge samenhang: I.

Bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, en

II.

doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke functies.

De Omgevingswet heeft als afgeleide van deze doelstellingen vier belangrijke verbeterdoelen: a)

het vergroten van de inzichtelijkheid, de voorspelbaarheid en het gebruiksgemak van het omgevingsrecht;

b)

het bewerkstelligen van een samenhangende benadering van de fysieke leefomgeving in beleid, besluitvorming en regelgeving;

c)

het vergroten van de bestuurlijke afwegingsruimte door een actieve en flexibele aanpak mogelijk te maken voor het bereiken van doelen voor de fysieke leefomgeving;

d)

het versnellen en verbeteren van besluitvorming over projecten in de fysieke leefomgeving.

De instructieregels van Rijk en Provincie (zie verderop), die worden vertaald in het omgevingsplan, geven al invulling aan deze algemene doelen.

3.2

Algemene doelen Omgevingsplan gemeente Leudal

Naast de algemene doelen van de Omgevingswet, doelen die een veilige en gezonde fysieke leefomgeving opleveren en een goede omgevingskwaliteit, heeft Leudal een aantal doelen – afgeleid van wettelijke voorschriften uit de Omgevingswet – bepaald waar specifieke de aandacht op ligt en waar de regels in het omgevingsplan in elk geval toe moeten leiden: •

Kwaliteit. De (behoud en versterking van) kwaliteit van onze omgeving is belangrijk. Het is en blijft ten alle tijden mooi (en fijn) leven in Leudal.

•

Goede veiligheid en gezondheid. De overheid is verantwoordelijk voor het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde woon- en leefomgeving. Bescherming van de inwoners en gebruikers tegen (natuurlijke- en klimaat-) invloeden van de omgeving is daarom een belangrijk aspect in de afweging van belangen.

•

Goed woon- en leefklimaat. Vanuit de Strategische visie volgt dat inwoners het mooi wonen vinden in Leudal. Dat sentiment willen we graag behouden en versterken. Het is echter ook voor iedereen persoonlijk. Dit levert vaak conflicten op in de afweging van belangen. Juist omdat deze tegenstrijdigheden er zijn, is een goed gemotiveerde keuze, vanuit een hoger doel nodig. Die afweging maken we o.a. vanuit de doelen van de Omgevingswet en de Omgevingsvisie. Het gaat om een goed woon- en leefklimaat en de kwaliteit van de fysieke leefomgeving, niet om een enkel belang van een enkel individu.

•

Fijn leven. Gaat om een fijn gevoel en een duurzaam/ toekomstbestendig gevoel. Je bent voldoende flexibel om te kunnen meebewegen met je behoeftes en je hoeft niet weg uit Leudal.

11/50

3.3

Omgevingsvisie

In de Omgevingsvisie legt de gemeente haar ambities voor de lange termijn vast. Op dit moment heeft de Omgevingsvisie Leudal, Natuurlijk 2025-2040 als ontwerp ter inzage gelegen. In de loop van 2025 zal de visie worden vastgesteld door de gemeenteraad. De keuzes voor de fysieke leefomgeving zijn daarmee in hoofdlijnen bepaald. De basis van de omgevingsvisie Leudal is het Landschap (inclusief Cultuurhistorie). We zetten in op 6 ambities: 1.

Wonen en leven in Leudal

2.

Ondernemen en werken in Leudal

3.

Genieten en recreëren in Leudal

4.

Natuurlijk Leudal

5.

Duurzaam en toekomstbestendig Leudal

6.

Gezond en veilig Leudal

Uitwerking van de keuzes uit de omgevingsvisie vindt plaatst in omgevingsprogramma’s. In het omgevingsplan kan een ambitie worden vertaald naar een juridisch regel zodat een initiatief ook juridisch getoetst kan worden aan deze regels. In H4 van deze Nota van uitgangspunten en in bijlage 2 wordt hier verder op ingegaan.

3.4

Omgevingsprogramma’s

Programma’s kunnen een instrument zijn om uitwerking aan beleid te geven of maatregelen op te nemen die bijdragen aan het realiseren van beleid. In programma’s formuleert de gemeente de maatregelen die leiden tot de beleidsmatig vastgelegde en gewenste kwaliteit van een onderdeel van de fysieke leefomgeving, een aspect of een gebied. Leudal heeft geen verplichte programma’s die moeten worden opgesteld. Wel zijn er een aantal onderwerpen waarvoor we een vrijwillig programma willen gaan maken. Zoals in ieder geval (maar niet uitsluitend). Opgemerkt wordt dat de naamgeving en de scope van deze programma’s nog niet definitief is. •

een nog op te stellen Uitvoeringsprogramma Landelijk gebied, gericht op de ontwikkelingen in het buitengebied, het landschap en de cultuurhistorie;

•

een programma Volkshuisvesting (waarvan de Versnellingsagenda Wonen onderdeel is), gericht op de woningvoorraad al dan niet voorzien van een kader voor herstructurering (apart of geïntegreerd programma);

•

een uitvoeringsprogramma Omgevingskwaliteit (opvolger van de Nota Kwaliteit), gericht op de versterking van het landschappelijk raamwerk;

•

een duurzaamheidsprogramma;

•

het Schone Lucht Akkoord.

12/50

3.5

Instructieregels Rijk

Het Rijk heeft instructieregels gegeven waar het omgevingsplan aan moet voldoen. De regels zijn hoofdzakelijk opgenomen in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Niet alle instructieregels zijn relevant voor elk besluit tot wijziging van het omgevingsplan. In het wijzigingsbesluit worden voor zover nodig regels opgenomen met het doel om aan de instructieregels te voldoen. In de bijlage 4 is een tabel opgenomen met de instructieregels en het belang voor Leudal. Voor milieuthema’s waar het Bkl instructieregels voor bevat, zijn standaardregels en -normen gesteld en mogelijkheden om van deze standaardregels af te wijken tot aan of boven de grenswaarden. Voor sommige aspecten, zoals licht, zijn er geen instructieregels en hebben gemeenten vrije regelruimte. Voor externe veiligheid en lucht zijn maxima opgenomen, waardoor het niet mogelijk is om soepeler te worden. Voor geluid, trilling, geur zijn ruimere mogelijkheden voor maatwerk. Het is mogelijk deze aspecten soepeler of strenger te regelen dan het huidige recht. De gemeente Leudal heeft in elk geval voor het aspect geluid een eigen beleid. Dit komt verderop in Hoofdstuk 4 aan de orde.

3.6

Instructieregels Provincie

In de Omgevingsverordening Limburg zijn de regels over de fysieke leefomgeving van de provincie opgenomen. De provincie richt zich hierbij op onderwerpen die van provinciaal belang zijn, zoals verstedelijking, natuur, nationale landschappen, water en glastuinbouw. Gemeenten krijgen op sommige terreinen meer beleidsvrijheid, terwijl ze op andere gebieden te maken krijgen met strikte provinciale richtlijnen. De regels in de verordening kunnen betrekking hebben op het hele provinciale grondgebied, delen of gebiedsgerichte thema's. De omgevingsverordening Limburg is op 1 januari 2024, tegelijkertijd met de omgevingswet, in werking getreden. De omgevingsverordening sluit aan op de Omgevingswet en de werkwijze van de Omgevingsvisie. De omgevingsverordening van Limburg bevat ook instructieregels voor het omgevingsplan. Deze zijn opgenomen in bijlage 4.

3.7

Waterschapsverordening

Artikel 5.37 van het Bkl stelt dat in een omgevingsplan rekening wordt gehouden met de gevolgen voor het beheer van watersystemen. Het is aan het bevoegd gezag om te bepalen hoe andere bestuursorganen bij de besluitvorming en de weging van het waterbelang worden betrokken. Het waterschap geeft advies in het kader van het vooroverleg. In de Waterschapsverordening Waterschap Limburg staan regels die direct bindend zijn voor burgers, maar geen regels over wat in het omgevingsplan geregeld moet worden. Op de website van het waterschap staan wel de punten waaraan plannen worden getoetst in het wateradvies. Dit betreft bijvoorbeeld het reserveren van circa 10% van een plangebied voor water en het dimensioneren van infiltratie- en bergingsvoorzieningen in het plan op 100 mm per etmaal.

13/50

3.8

Bedrijven en milieuzonering

Onder de Omgevingswet worden ruimte en milieu geïntegreerd in het omgevingsplan en bij buitenplanse omgevingsvergunningen (BOPA). Een groot deel van de milieuregels is in de bruidsschat opgenomen. Met het oog op deze integratie is een nieuwe systematiek nodig om deze regels uit de bruidsschat op een integrale manier te integreren met de ruimtelijke regels. Er is daarom een nieuwe handreiking opgesteld voor de bedrijfs- en milieuzonering door de VNG. De VNG-handreiking Activiteiten en milieuzonering vervangt de veelgebruikte publicatie Bedrijven en milieuzonering uit 2009. Leudal kiest er voor om grotendeels te gaan werken conform deze nieuwe handreiking. De handreiking geldt als aanvulling op de bruidsschat en gaat voornamelijk over de gebieden bedrijventerreinen en andere werkgebieden. Deze gebieden zitten niet in de Woonkernen. Wel kiezen we ervoor om in het deelgebied Woonkernen zonering op te nemen voor gebieden, waarmee de geluidsbelasting wordt geregeld. Deze keuze komt voort uit het vernieuwde Geluidbeleid. In deze zone kunnen naast wonen andere activiteiten binnenplans worden toegelaten. Dat kunnen andere milieugevoelige activiteiten, maar ook milieuhinderlijke activiteiten zijn, zoals detailhandel, kantoor- of horeca-activiteiten. Binnen de zone is 50 dB(A) de standaardwaarde voor milieubelastende activiteiten.

Buiten de zone (bijvoorbeeld in een stil woongebied) is dit 45 dB(A).

3.9

Bestemmingsplannen en andere planologische procedures

Naast beleid en regels van de hogere overheden (rijksoverheid, provincie en waterschap zijn vooral de geldende planologische besluiten van belang. Dit is bestaand recht. Leudal heeft daarbij 2 bestemmingsplannen die de afgelopen jaren de basis zijn geweest voor alle planologische procedures: ‘Bestemmingsplan Woonkernen 2017’ en ‘Reparatie- en veegplan Buitengebied Leudal 2016’. Daarnaast gelden nog het parapluplan ‘Duurzame Energie’ en het parapluplan ‘Huisvesting internationale werknemers en andere kamerbewoners in Leudal’. Het uitgangspunt is om bestaande rechten zoveel mogelijk te behouden. Dat wil niet zeggen dat er beleidsluw wordt overgegaan. De tijden veranderen en daardoor is er op een aantal vlakken behoefte aan nieuwe inzichten en nieuwe regels. De bestemmingsplannen gelden daarom als vertrekpunt voor het nieuwe Omgevingsplan.

3.10 Bruidsschat Bij inwerkingtreding van de Omgevingswet, heeft de gemeente een tijdelijk omgevingsplan. Dit omgevingsplan bevat in Hoofdstuk 22 de bruidsschat. Het betreft een verzameling bestaande rijksregels die onder de Omgevingswet op gemeentelijk niveau gesteld kunnen worden. Om een gat in de regelgeving in de overgangsfase te voorkomen, wordt bij wijze van overgangsrecht deze bruidsschat toegevoegd aan het tijdelijk omgevingsplan van de gemeente. Omzetting van de bruidsschat naar het nieuwe omgevingsplan is niet direct verplicht. Deze omzetting moet uiterlijk in 2031 geschieden. Bij het gebiedsgewijs invullen van de regels van het omgevingsplan wordt steeds de afweging gemaakt of delen van de bruidsschat al wel worden omgezet naar andere hoofdstukken van het omgevingsplan. Redenen om regels snel om te zetten zijn: −

Het integreren van bruidsschatregels met regels uit het omgevingsplan draagt bij aan de leesbaarheid en vindbaarheid. Dit betreft bijvoorbeeld de regels over vergunningsvrij bouwen die samenhangen met de bouwregels uit het omgevingsplan.

14/50

−

Regels komen nu voor in zowel bruidsschat als verordeningen en verschillen inhoudelijk. Denk bijvoorbeeld aan regels over (geluid van) festiviteiten.

−

Regels zijn niet in overeenstemming met de instructieregels uit het besluit kwaliteit leefomgeving en dit kan leiden tot onduidelijkheid over vergunningverlening.

Bij het vertalen van de bouwregels voor het deelgebied Woonkernen worden de regels voor vergunningvrij bouwen meegenomen. Voor iedere regel die wordt meegenomen in de nieuwe structuur wordt het werkingsgebied in H22 tegelijkertijd aangepast: het gebied waar het wijzigingsbesluit betrekking op heeft, wordt op dat moment uit het werkingsgebied van de bruidsschat geknipt. Zo wordt voorkomen dat op één locatie twee vergelijkbare regels gelden. De bruidsschat wordt daardoor nog helemaal in stand gelaten (er verdwijnen nog geen regels/worden nog geen regels aangepast in dit stadium), alleen wordt voor onderdelen het werkingsgebied aangepast. Immers, buiten het deelgebied ‘Woonkernen gelden de regels uit de Bruidsschat wel nog. De rest van de bruidsschatregels wordt pas in een later stadium meegenomen. Dit kan, afhankelijk van het onderwerp, zijn bij een wijzigingen voor een deelgebied in het Buitengebied of het deelgebied Bedrijventerreinen, ook kan er nog voor gekozen worden om de bruidsschat uiteindelijk via een thematische wijziging om te zetten. We kiezen ervoor bij het opstellen van dit deelgebied een set regels onder de loep te nemen die geheel of grotendeels, alleen, betrekking hebben op de Woonkernen. In bijlage 5 is hiervan een overzicht opgenomen.

3.11 Algemene verordening Gemeentelijke regels uit bestaande lokale verordeningen op het gebied van de fysieke leefomgeving kunnen een plek krijgen in het omgevingsplan. Voor sommige regels is dat verplicht, voor andere regels bestaat hierbij keuzevrijheid. Voor de regels die verplicht in het omgevingsplan opgenomen moeten worden, heeft de gemeente tot 2032 de tijd. Om het werk behapbaar te houden, worden verordeningen stapsgewijs omgezet Een regel uit een verordening moet voor 2032 verhuizen naar het omgevingsplan als die: •

een onderdeel van de fysieke leefomgeving wijzigt;

•

verplicht in het omgevingsplan moet staan vanwege een instructie of instructieregels;

•

geldt als maatwerkregel op een voorschrift van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken

leefomgeving (Bbl). Bij het voorbereiden van de regels van het omgevingsplan wordt ook een prescan gemaakt van de regels uit de Algemene Verordening. Daarbij wordt een keuze gemaakt of het nodig is om bij het deelgebied van de Woonkern al regels uit de verordening over te nemen. Gedacht kan bijvoorbeeld worden aan de regels over het kappen van bomen. Maar de keuze kan ook zijn om alle regels die over moeten/mogen uit de verordening in een latere wijziging mee te nemen. We kiezen ervoor bij het opstellen van dit deelgebied een set regels onder de loep te nemen die geheel of grotendeels, alleen, betrekking hebben op de Woonkernen. In bijlage 6 is hiervan een overzicht opgenomen.

15/50

3.12 Bestaande rechten Een laatste bron voor het Omgevingsplan van rechtswege zijn de rechten (met voorschriften) die zijn vastgelegd in verleende vergunningen, zoals de omgevingsvergunning op basis van artikel 2.12, eerste lid, onder a, onder 2e en 3e Wabo of de BOPA’s die inmiddels verleend zijn. Bij de inventarisatie van de huidige situatie voor elk deelgebied zullen afwijkingen ten opzichte van de planologisch vastgelegde situatie naar boven komen. In dat geval zal naar de verleende vergunningen worden gekeken. Verleende vergunning worden verwerkt in het omgevingsplan.

3.13 Kostenverhaal In mei 2023 heeft de gemeenteraad het Grond- en Vastgoedbeleid vastgesteld. Daarin is opgenomen, dat kostenverhaal langs privaatrechtelijke weg de voorkeur heeft en houdt. Dit betekent dat initiatiefnemers van kostenverhaalsplichtige activiteiten, die in of met een wijziging van het Omgevingsplan worden mogelijk gemaakt, via een anterieure overeenkomst of via aankoop van het gemeentelijk grondeigendom bijdragen aan de gemaakte kosten.

16/50

4

Uitgangspunten Omgevingsplan – deelgebied Woonkernen 4.1

Plangrenzen

We hebben de plangrenzen voor het deelgebied Woonkernen bepaald. We hebben niet zomaar de grenzen van het bestemmingplan Woonkernen 2017 gevolgd. We hebben uitgangspunten vastgesteld om een beter passend deelgebied te kiezen waarbinnen gelijke regels logisch zijn. Bijvoorbeeld om de provinciale begrenzing van de aanwijzing in de Verordening ‘landelijke kernen’ en ‘buitengebied’ meer gelijk te trekken. Ieder perceel komt voor 2032 aan de beurt om opgenomen te worde in het Omgevingsplan gemeente Leudal. Uitgangspunten voor de keuzes: 1.

De plangrenzen voor 'Landelijke kernen' uit de omgevingsverordening Limburg en het bestemmingsplan 'Woonkernen Leudal 2017' vormen de basis. Dit omwille van uniformiteit.

2.

Aanduidingen uit de provinciale verordening, zoals het beekdal en groenblauwe mantel, worden gerespecteerd.

3.

Leudal heeft 16 kernen. Iedere kern bestaat uit één aaneengesloten gebied, en niet uit meerdere losse gebieden, ook wanneer dit leidt tot grote open ruimtes.

4.

De bestaande ruimtelijk-functionele structuur is het uitgangspunt: a.

'Natuurlijke' grenzen, zoals wegen, beken en landschappelijke elementen worden zoveel mogelijk aangehouden; i. Wegen en bermen aan de randen van de kern betrekken bij de kern; ii.

Provinciale wegen buiten de kern, tenzij deze het dorp doorkruisen;

iii.

Sloten en bergingsbassins buiten de kernen;

iv. Tuinen worden in de kern gelegd met gebruik als tuin, als duidelijk sprake is van een weiland dan buiten de kern. b.

Voorzieningen die gebiedseigen zijn in de kern worden betrokken bij de kern. i. Voorzieningen die aan de randen van kernen liggen, zoals sportvoorzieningen en volkstuintjes, worden buiten de kern gesitueerd, tenzij geheel omringd door ontsluitingswegen. ii.

Openbaar groen en speeltuinen worden betrokken bij de kern, gelet op de functionele binding met de kern.

c.

Buitengebiedfuncties zoals weide en rijbakken zoveel mogelijk in het buitengebied;

d.

Gebouwen worden niet doorkruist.

5.

Toekomstige ontwikkelingen worden niet meegenomen, tenzijhierover besluitvorming heeft plaatsgevonden.

6.

Afspraken die volgen uit een (anterieure) overeenkomst worden gerespecteerd.

7.

Indien bestaand gebruik niet in overeenstemming is met de planologische situatie, wordt een individuele afweging gemaakt of het betreffende (deel van het) perceel tot de woonkernen of tot het buitengebied wordt gerekend.

8.

Kadastrale grenzen worden waar mogelijk gerespecteerd, tenzij dit leidt tot strijd met andere uitgangspunten. Het is onoverkomelijk dat plangrenzen eigendomsgrenzen doorkruisen.

17/50

4.2

Omgevingsvisie Leudal, Natuurlijk 2025 – 2040

Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan de Omgevingsvisie van de gemeente Leudal. De omgevingsvisie gemeente Leudal wordt medio 2025 vastgesteld. Het beleid op hoofdlijnen voor de fysieke leefomgeving van 2025 tot 2040 is daarmee vastgelegd. Een groot aantal ambities uit de gemeentelijke Omgevingsvisie moet worden vertaald in het Omgevingsplan om er op te kunnen sturen en er juridisch aan te kunnen toetsen. Het Omgevingsplan geeft meer richting aan de (on)mogelijkheden van functies en activiteiten op een perceel. Denk bijvoorbeeld aan de oppervlakte van bebouwing, de gebruiksmogelijkheden van terreinen en gebouwen en de wijze waarop activiteiten zijn toegestaan (altijd, nadat een melding is gedaan of alleen met een vergunning). Niet alle ambities uit de Omgevingsvisie hoeven in juridische regels in het omgevingsplan te worden vertaald. Ook zijn er een aantal ambities die niet gaan over locaties/functies/activiteiten die terugkomen in het deelgebied Woonkernen (bijvoorbeeld ambities voor de natuurgebieden). In de tabel in bijlage 2 is aangegeven of de ambities uit de Omgevingsvisie in het omgevingsplan moeten worden vertaald in juridische regels in het omgevingsplan van deelgebied Woonkernen en zo ja, op welke manier dat dan wordt gedaan.

4.3

Bestemmingsplan Woonkernen 2017

Naast nieuw beleid en regelgeving op grond van de Omgevingswet, zijn ook bestaande regels en rechten relevant. Voor dit deelgebied is het bestemmingsplan Woonkernen 2017 van toepassing. Tevens zijn er nog een aantal postzegelplannetjes die nu verwerkt moeten worden. Maar deze volgen ook allen de systematiek van bestemmingsplan Woonkernen 2017. Het uitgangspunt is om geldende regels uit bestemmingsplannen en verordeningen als vertrekpunt te nemen én waar mogelijk of nodig deze regels te vereenvoudigen en verbeteren. Het omgevingsplan krijgt een nieuwe systematiek. Met onderstaande uitgangspunten wordt aangegeven hoe de systematiek op hoofdlijnen wordt doorgezet of aangepast. 1.

Maatvoeringen blijven grotendeels gelijk. Wel worden regels uit verschillende bestemmingen/bestemmingsplannen zo veel mogelijk gelijk getrokken en gecombineerd met regels uit de bruidsschat. Dit kan leiden tot kleine wijzigingen. Daarnaast zien de regels er anders uit (zie punt 3).

2.

Binnenplanse afwijkingen en buitenplanse vergunningen (kruimelgevallen) die regelmatig worden toegepast, worden

omgezet in binnenplanse vergunningen. Dit kan leiden tot een verruiming van de hierboven genoemde maatvoeringen. De formulering van regels wordt waar nodig en mogelijk verbeterd en vereenvoudigd. 3.

Verbale bouwregels worden waar mogelijk vervangen door werkingsgebieden op de kaart.

In de Hoofdstuk 5 gaan we dieper in op bovenstaande uitgangspunten en geven we aan of en hoe bestaande regelgeving is vertaald naar het omgevingsplan.

18/50

4.4

Andere beleidsdocumenten/verordeningen

4.4.1 Beleid Woning- en woonkavelsplitsingen De Versnellingsagenda Wonen 2023-2025 geeft de gewenste ontwikkelrichting aan en vormt het lokale toetsingskader voor alle nieuwe woningbouwontwikkelingen in de kernen van Leudal. De gemeenteraad heeft dit beleid op 13 december 2022 vastgesteld, als lokale uitwerking van de regionale Structuurvisie Wonen Midden-Limburg 2022 tot en met 2025. In aanvulling op de bestaande

twee onderdelen van de Versnellingsagenda Wonen

–

‘projectmatige woningbouw’ en

‘Uitvoeringsprogramma Wonen’ – is een derde onderdeel uitgewerkt. Hiermee zijn woning- en woonkavelsplitsingen (onder voorwaarden) mogelijk. In het Omgevingsplan worden deze mogelijkheden en voorwaarden uit het beleid verder uitwerkt en wordt bepaald in hoeverre en wanneer woning- en woonkavelsplitsingen binnen het Omgevingsplan mogelijk zijn (OPA) of dat een afwijking van het omgevingsplan nodig is (BOPA). 4.4.2 Beleidsnota huisvesten internationale werknemers en andere kamerbewoners in Leudal Het parapluplan ‘Huisvesting internationale werknemers en andere kamerbewoners in Leudal’ uit 2021 heeft ervoor gezorgd dat alle regels over kamerbewoning en huisvesting voor arbeidsmigranten zijn geschrapt uit de geldende bestemmingsplannen. Met deze beleidsnotitie wordt aangegeven wanneer huisvesting en kamerbewoning wel mogelijk zijn en waar dit aan moet voldoen. In het omgevingsplannen worden deze mogelijkheden en voorwaarden uit het beleid weer overgenomen en wordt bepaald wanneer en of dit binnenplans mogelijk (OPA) is of met een vergunning (BOPA). 4.4.3 Welstandsnota Onder de Omgevingswet loopt het welstandstoezicht via het omgevingsplan. De welstandsnota blijft als een zelfstandige beleidsregel bestaan, deze wordt niet opgenomen in het Omgevingsplan In het omgevingsplan kan de gemeente regels opnemen over het uiterlijk en de plaatsing van bouwwerken.

Als de regels over het uiterlijk van de bouwwerken uitleg nodig hebben, moet de gemeenteraad beleidsregels vaststellen voor de beoordeling of een bouwwerk aan de regels voldoet. In het omgevingsplan deelgebied Woonkernen wordt aangegeven welke gebieden welstandsplichtig zijn en welke gebieden welstandsvrij zijn. Deze gebieden worden zonder aanpassing overgenomen uit het welstandsbeleid. In welstandsvrije gebieden zijn meer vergunningsvrije mogelijkheden dan in de welstandsplichtige gebieden. 4.4.4 Parkeernota Er wordt gewerkt aan een nieuw parkeerbeleid. Deze is echter nog niet vastgesteld. In de regels wordt opgenomen dat aan de op dat moment geldende Nota Parkeren moet worden voldaan. 4.4.5 Bomenbeleid Er wordt gewerkt aan een nieuw Bomenbeleidsplan. Hierbij komt ook een (nieuwe) bomenlijst. Deze is echter nog niet gereed. In de regels wordt een koppeling gelegd met de nu geldende bomenlijst, bij gebrek aan een herijkte versie daarvan.

19/50

4.4.6 Geluidbeleid Gemeente Leudal heeft al een eigen geluidbeleid. Er wordt gewerkt aan een update van het gemeentelijk geluidbeleid. Op dit moment zijn er dus al gebieden aangemerkt waarbij aangepaste geluidsnormen gelden, zoals recreatieterreinen, sportterreinen en stille woonwijken. Het geluidbeleid wordt nu bij het toetsen van nieuwe ontwikkelingen gebruikt naast de toets aan het bestemmingsplan (omgevingsplan van rechtswege). Geluid moet vanuit de Omgevingswet uiterlijk 2032 ook zijn opgenomen in het omgevingsplan en mag niet meer als een apart aspect worden gezien. De specifieke gebieden worden – naar huidig inzicht –als werkingsgebieden (zonder regels) opgenomen in het Omgevingsplan deelgebied Woonkernen. Wanneer het geluidbeleid is vastgesteld zal met een thematische wijziging het geluidbeleid worden verwerkt in het omgevingsplan. 4.4.7 Recreatiebeleid Uit het gemeente beleid Recreatie ‘Uitnodigend Landschap’ komen voor de Woonkernen de volgende uitgangspunten naar boven: •

In kernen is aandacht voor behoud van noodzakelijke voorzieningen, niet specifiek alleen voor recreatie.

•

Bestaande regels over B&B’s behouden (is nevenfunctie, bij een woning) (met een OPA onder voorwaarden)

•

Idem voor bestaande hotels. Nieuwe hotels vallen onder horeca.

•

Campings horen niet in de kernen

•

Bestaande dagrecreatie wordt aangeduid.

•

We hebben aandacht voor behoud van monumenten en stimuleren om de monumenten te onderhouden en te (her)gebruiken.

4.4.8 Horeca De bestaande categorieën horeca zijn opnieuw bekeken. Er is een nieuwe verdeling gemaakt op basis van de kenmerken: Openingstijden, ruimtelijke effecten hiervan voor de omgeving, geluidsbelasting voor de omgeving, het gelijktijdig komen en gaan van een beperkt aantal bezoekers en verkeersaantrekkende werking.

Categorie

Soort activiteit

Omschrijving van de activiteit

(Hoe) op te nemen in plan?

Categorie 1

Dag-horeca

Voorzieningen die gedurende de dag

OPA, m.u.v. ligging aan horeca-

(tot 18.00uur) geopend zijn en een lage

pleinen (in dat geval vergunningsvrij

doorloopsnelheid hebben (o.a.

onder voorwaarden)

lunchrooms, koffietentjes, natuurpoorten)

Categorie 2

Dag- en

Voorzieningen die gedurende de dag en

OPA, bij ligging aan horeca-pleinen

avondhoreca

avond (tot 23.00uur) geopend zijn en

(of vergunningsvrij onder

waarbij tevens sprake kan zijn van een

voorwaarden) en verder

hoge doorloopsnelheid (o.a. restaurant,

BOPA

eetcafé, brasserie, counterverkoop (o.a.

20/50

snackbar, afhaalrestaurants),

(we spreken niet meer over

binnenactiviteiten zoals beugelbanen->

ondergeschikt of ondersteunend)

let wel met behoud van dorpse structuur* en verder horeca bij sportvoorzieningen of in gemeenschapsvoorzieningen

Categorie 3

Dag, avond- en

Voorzieningen die gedurende de dag,

BOPA / wijziging Omgevingsplan

nachthoreca

avond en/of begin van de nacht (tot

Bestaande locaties worden aangeduid

02.00uur) geopend zijn (o.a. café, funcentre, binnenactviteiten met een zwaardere ruimtelijke belasting)

Categorie 4

Verblijfshoreca

dag rond horeca (o.a. hotels)

Hotel: OPA

en grotere recreatieverblijven/B&B’s (niet

B&B vergunningsvrij, onder

passend binnen de binnenplanse

voorwaarden, 2 kamers / 4 personen

mogelijkheden)

Categorie 5

Coffeeshops,

Maatwerkoplossingen; we nemen dit niet

seksinrichtingen,

rechtstreeks op in het Omgevingsplan.

Speelautomaten-

Als dit zich voordoet, moet dit verder

lokalen

onderzocht worden.

BOPA/ Wijziging Op

In categorie 3 mogen rechtstreeks categorie 1 en 2 activiteiten plaatsvinden. In categorie 2 mogen rechtstreeks categorie 1 activiteiten plaatsvinden. Gemeenschapsaccommodaties met horeca worden onder categorie 2 geschaard. Het is ook mogelijk dat op een locatie twee categorieën aangeduid worden, bijvoorbeeld bij een hotel dat ook een restaurant heeft. 4.4.9

Evenementen

We hebben een evenementenbeleid. En regels in onze bestemmingsplannen en in de bruidsschat. Uitgangspunt is dat we het eenvoudiger en eenduidiger willen maken om kleinschalige evenementen te kunnen organiseren. Grote evenementen met veel verkeersaantrekking regelen we met vergunning.

21/50

4.4.10 Kerkenvisie We werken momenteel aan een Kerkenvisie. Kerken hebben historisch gezien een bijzondere plek in de dorpen. Deze bijzondere waarde willen wij behouden. De traditionele, godsdienstelijke, functie wordt de komende jaren steeds beperkter. De kerkenvisie geeft inzicht in de wijze waarop we de kerken voor onze dorpen kunnen behouden, al dan niet in een andere functie. In het Omgevingsplan nemen we geen aanvullende (aanvullend op transformatiemogelijkheden naar wonen) rechtstreekse herontwikkelmogelijkheden op, omdat deze te divers van aard kunnen zijn. We zullen per locatie een nadere afweging maken en via een BOPA behandelen. 4.4.11 Gebieden met waarden of beperkingen In het omgevingsplan worden gebieden aangewezen met te beschermen waarden en gebieden waar op basis van een functie beperkingen gelden. Het aanwijzen van deze gebieden heeft een signaleringsfunctie en geeft overzicht over aanvullende regels op een locatie. De feitelijke regels zijn te vinden bij de gebruik-, bouw- en aanlegregels. Een groot aantal van deze gebieden/ te beschermen waarden komen uit het bestemmingsplan en worden ook zo overgenomen. Maar omdat het omgevingsplan breder wordt (gehele fysieke leefomgeving én nieuwe wetgeving provincie en rijk), zullen er nog meer en andere gebiedsaanwijzingen van toepassing zijn: -

Gebieden die door rijk en provincie zijn aangewezen en gekoppeld aan instructieregels voor het omgevingsplan.

-

Gebieden waarvoor regels gelden op basis van de waterschapsverordening

-

Gebieden die in het bestemmingsplan een dubbelbestemming of gebiedsaanwijzing hadden zoals archeologische waarden, beekdal

-

Gebieden waarvoor regels gelden op basis van gemeentelijke beleidsregels (welstand, parkeren)

-

Monumenten

22/50

5

Regel-systematiek 5.1

Gebiedsaanwijzingen

Gebiedsaanwijzingen zijn in zekere zin vergelijkbaar met oude dubbelbestemmingen, maar hebben onder de Omgevingswet een bredere doelstelling. Zo is een bouwvlak ook een gebiedsaanwijzing . Met gebiedsaanwijzingen kun je bepaalde gebieden een functie geven, bouwmogelijkheden bieden, maar ook extra bescherming geven. Bijvoorbeeld wanneer en landschappelijke of natuurlijke waarden aanwezig zijn. De regels over de activiteiten (gebruiken, bouwen, slopen) zijn op die manier alleen toepasbaar wanneer deze waarden niet worden aangetast. De te beschermen waarden gelden dus aanvullend op de activiteit-regels. Door ze voor in het omgevingsplan te plaatsen komen ze op het DSO als eerste in beeld waardoor ze minder snel vergeten worden. De meeste gebiedsaanwijzingen hebben betrekking op het buitengebied en komen in een volgend deelgebied aan bod. In het deelgebied Woonkernen zijn een aantal gebiedsaanwijzingen in elk geval val toepassing: 5.1.1 Archeologie Er wordt vooruitlopend op het opstellen van de regels van het deelgebied Woonkernen een nieuw onderzoek uitgevoerd naar de archeologische waarden. (een update). Uitgangspunt zijn de bestaande aanduidingen en regels voor deze gebieden, tenzij met dit onderzoek wordt (of bij een eerdere ontwikkeling al is) aangetoond dat de waarden niet meer aanwezig is.

5.1.2 Waterbescherming: Beekdalen, beschermingszone watergang, overloopgebieden Het uitgangspunt is dat deze zoneringen worden overgenomen uit de bestemmingsplannen. Aanvullend wordt vooruitlopend op het opstellen van de regels van het deelgebied Woonkernen een onderzoek uitgevoerd naar de aanwezigheid en kwaliteit van de Beekdalen binnen de woonkernen. De beekdalen zijn namelijk niet het bestemmingsplan Woonkernen 2017 opgenomen. Indien het onderzoek leidt tot een conclusie dat op locaties bescherming van deze waarde belangrijk is, zal er een gebiedsaanwijzing worden opgenomen. De waterbelangen worden daarnaast geborgd via de regels over bouwen en aanleggen en waar nodig ook met gebruiksregels. 5.1.3 Aanwijzingen in de bodem oa. Leiding – Riool De aanwezigheid van leiding-riool wordt overgenomen uit de bestemmingsplannen. 5.1.4 Welstand De regels in de welstandsnota regelt hoe we omgaan met de ruimtelijke en esthetische kwaliteit van de bebouwde omgeving in Leudal. De welstandsnota onderscheidt 2 gebieden. 1.

welstandplichtige gebieden. Hier is het behouden en het versterken van de ruimtelijke en esthetische kwaliteit van belang.

2.

welstandsvrij gebieden: in deze gebieden wordt het behoud en versterken van de ruimtelijke en esthetische kwaliteit minder van belang geacht en overgelaten aan de initiatiefnemers zelf

23/50

Voor het gehele grondgebied van Leudal geldt een excessenregeling. Hiermee kan achteraf opgetreden tegen welstandexcessen. De excessenregeling geldt ook voor welstandsvrije gebieden en voor vergunningsvrije bouwwerken. De welstandsnota is een beleidsregel als bedoeld in artikel 4.19 van de Omgevingswet. De welstandscriteria worden niet opgenomen in het omgevingsplan. Wel worden de welstandsgebieden, als werkingsgebieden opgenomen in omgevingsplan en wordt een hyperlink opgenomen naar de welstandsnota. Hiermee kan snel gezien worden of een plan wel of niet welstandsplichtig is en kan de beleidsregel snel geraadpleegd worden. De regels dat getoetst moet worden aan de welstandnota zijn nu nog opgenomen in de regels van de bruidsschat, artikel 22.7 (repressief toezicht excessen) en 22.29 (toets aan welstandsnota bij welstandsplichtige gebieden). Deze regels worden (bij de wijziging van het omgevingsplan voor het deelgebied woonkernen) verplaatst naar de regels van de woonkernen. De welstandsnota wordt ook gebruikt om te beoordelen of een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling, die in strijd is met het bestemmingsplan (bijvoorbeeld bij woonkavelsplitsing), ruimtelijk-stedenbouwkundig aanvaardbaar is (ter beoordeling van de adviescommissie fysieke leefomgeving). Dit geldt ook voor welstandsvrije gebieden. Dit zal ook geborgd worden in de regels van de woonkernen.

5.2

Regels over Gebruiksactiviteiten

5.2.1 Systematiek en algemeen toegestaan gebruik De regels over gebruik uit bestemmingsplannen worden als uitgangspunt gebruikt. Alle regels over gebruik worden in één hoofdstuk opgenomen. Daarbij worden eerst algemene regels gesteld over gebruik zoals regels over parkeren en regels over algemeen toegestaan medegebruik. Vervolgens worden de regels over het gebruik onderverdeeld naar gebruiksactiviteiten per functie. Ook regels over verboden gebruik zijn veelal algemeen en worden hier gesteld. Dat wat met een OPA (binnenplanse vergunning) mogelijk is wordt niet meer met een aparte functieaanduiding aangeven. Het omgevingsplan kent geen Centrumfunctie meer, maar hier liggen meerdere functies zoals detailhandel, maatschappelijk, wonen en horeca over elkaar heen. Naast de hoofdfunctie zijn functies als groen, water, nutsvoorzieningen binnen alle functies algemeen toegestaan. 5.2.2 Wonen Wat willen we regelen? •