Programmabegroting 2021 - 2024 (na raadsbehandeling)
Tekst van het document
PROGRAMMABEGROTING 2021 EN MEERJARENRAMING 2022-2024
November 2020
Inhoudsopgave 1. 2. 3.
BESTUURLIJKE BOODSCHAP ............................................................................. 2 LEESWIJZER .................................................................................................... 5 BELEIDSBEGROTING ......................................................................................... 7 3.1 TAAKVELDEN............................................................................................. 7 0. BESTUUR EN ONDERSTEUNING ............................................................................7 1. VEILIGHEID ......................................................................................................22 2. VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT ...............................................................27 3. ECONOMIE .......................................................................................................32 4. ONDERWIJS .....................................................................................................39 5. SPORT, CULTUUR EN RECREATIE .......................................................................43 6. SOCIAAL DOMEIN .............................................................................................50 7. VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU ..........................................................................67 8. VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN STEDELIJKE VERNIEUWING .......74
3.2 SCENARIO’S DOORWERKING CORONACRISIS .................................................. 81 3.3 PARAGRAFEN ........................................................................................ 109 1. LOKALE HEFFINGEN ....................................................................................... 109 2. WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING ............................................ 119 3. ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN .................................................................. 129 4. FINANCIERING ................................................................................................ 131 5. BEDRIJFSVOERING ......................................................................................... 135 6. VERBONDEN PARTIJEN ................................................................................... 138 7. GRONDBELEID ............................................................................................... 151 8. INTERBESTUURLIJK TOEZICHT ......................................................................... 154 9. ONDERZOEKSAGENDA .................................................................................... 159
4.
FINANCIËLE BEGROTING ............................................................................... 161 4.1 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN EN TOELICHTING ................................. 161 4.2 VASTGESTELDE BEGROTINGSBIJSTELLINGEN ........................................... 163 4.3 UITEENZETTING FINANCIËLE POSITIE ........................................................ 186 BIJLAGE 1: SUBSIDIEOVERZICHT .................................................................... 192 BIJLAGE 2: FINANCIEEL OVERZICHT SOCIAAL DOMEIN ...................................... 203 BIJLAGE 3: IN BEELD GEBRACHTE OVERIGE BEZUINIGINGSMOGELIJKHEDEN ....... 206 BIJLAGE 4: AFKORTINGENLIJST...................................................................... 214 BIJLAGE 5: AANGENOMEN AMENDEMENTEN .................................................... 217 BIJLAGE 6: AANGENOMEN MOTIES .................................................................. 230 BIJLAGE 7: DOORWERKING AANGENOMEN AMENDEMENTEN EN MOTIES ............. 236
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
1
1.
Bestuurlijke boodschap
Inleiding Lelystad kent sinds jaar en dag een aantal fundamentele en samenhangende sociale, economische en ruimtelijke opgaven. Tegelijkertijd was en is Lelystad de stad van de belofte: hier kan het, hier is de ruimte en hier liggen de kansen. In de afgelopen 50 jaar is de stad gevormd tot een groene stad met veel water, ruimte en lucht. Een jonge stad, met lef om te pionieren. Vanuit deze context is in het raadsprogramma de ambitie uitgesproken om als stad de volgende stap te zetten, een sprong voorwaarts te maken. Er liggen genoeg kansen voor deze prachtige gemeente, kansen die op dit moment en in de aankomende jaren optimaal benut moeten worden. Om deze sprong voorwaarts te kunnen maken hebben de Rijksoverheid, de provincie Flevoland, de gemeente Lelystad, het maatschappelijke veld en het bedrijfsleven de handen ineen geslagen met het samenwerkingsverband Lelystad Next Level (LNL). Lelystad Next Level bouwt voort op de doelen vanuit de Samenwerkingsovereenkomst uit 2018, de Strategische Agenda uit 2019 en het Koersdocument uit 2020. Hierin namen de begrippen aantrekkelijkheid, duurzaamheid, economische zelfstandigheid en sociale veerkracht al een belangrijke positie in.
In navolging en in nauwe afstemming met de betrokken stakeholders, is de ambitie van Lelystad Next Level als volgt: Lelystad, hoofdstad van de nieuwe natuur, is in 2040 een zelfstandige, sociaal veerkrachtige, duurzame, aantrekkelijke en economisch sterke stad met 100.000 inwoners. Lelystad staat bekend als een organisatie die aanpakt en resultaten boekt: ‘In Lelystad kan het en Lelystad doet het.’ De zes partijen die de coalitie vormen blijven onverminderd doorgaan op deze ingezette weg. Met veel enthousiasme en ambitie wordt gewerkt aan de toekomst van de stad. Door het toekomstperspectief van de stad centraal te stellen kan Lelystad daadwerkelijk de volgende stap zetten en zich ontwikkelen tot een financieel gezonde en zelfstandige gemeente.
Scenario’s doorwerking coronacrisis Het jaar 2020 staat in het teken van de coronacrisis. Ook voor Lelystad en haar inwoners heeft corona ingrijpende gevolgen gehad. In de eerste plaats heeft het virus zelf de nodige slachtoffers geëist, wat voor veel leed in de samenleving heeft gezorgd. Tegelijkertijd heeft het virus ook voor veel indirect leed gezorgd. Denk bijvoorbeeld aan de patiënten van wie de behandeling in het ziekenhuis noodgedwongen is uitgesteld. Of aan ondernemers die vanwege de intelligente lockdown in de financiële problemen zijn gekomen. Eind maart en begin april stonden voor de gemeente in het teken van korte termijn maatregelen om de ontstane crisissituatie het hoofd te bieden. Als lokale overheid staat de gemeente dichtbij de inwoners, en ook in deze moeilijke tijd staat de ambtelijke organisatie klaar om inwoners en bedrijven te ondersteunen met goede informatie, vertaling van landelijke maatregelen en de uitvoering van landelijke regels, zoals de ondersteuning aan kleine zelfstandigen en ZZP-ers. Inmiddels zijn er door de Rijksoverheid twee steunpakketten aangekondigd voor de compensatie van misgelopen inkomsten en extra gemaakte kosten in 2020. Al met al bieden deze steunpakketten goede aanknopingspunten, die wijzen op serieuze compensatie voor gemeenten.
Op de langere termijn is er sprake van een grote onzekerheid voor wat betreft de indirecte gevolgen van de coronacrisis. De gemeente wordt geconfronteerd met een economische recessie, die afhankelijk van het verdere verloop van de crisis zelfs om zou kunnen slaan in een depressie. In de kadernota 2021 – 2024 is daarom aangegeven dat er gewerkt wordt met een aantal scenario’s. In aanvulling hierop heeft de raad per motie het college opgedragen een separaat hoofdstuk te wijden aan de doorwerking van de coronacrisis. In hoofdstuk 3.2 wordt uitvoerig ingegaan op de uitgewerkte scenario’s. Het beeld dat uit dit hoofdstuk naar boven komt is dat de verschillende scenario’s potentieel een groot effect kunnen hebben, zowel beleidsmatig- alsook in financiële zin. Tegelijkertijd is er nog zoveel onzeker dat het haast ondoenlijk is om op dit moment een reële inschatting te maken van hoe de toekomst eruit zal zien. Daar komt bij dat het effect onder aan de streep in grote mate af zal hangen van de compensatie die beschikbaar gesteld zal worden vanuit de Rijksoverheid. De vraag die gemeenten bezighoudt is in
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
2
hoeverre het noodzakelijk zal zijn om bezuinigingen door te voeren, vooruitlopend op eventuele toekomstige tekorten ‘onder aan de streep’. Dat gemeenten in aankomend jaar en de jaren daarop worden geconfronteerd met financiële tekorten is duidelijk. Hoe groot deze tekorten precies zullen zijn is op dit moment niet in te schatten, omdat het afhangt van het verdere verloop van de pandemie. Het college gaat ervan uit dat het Rijk de gemeenten niet zal laten vallen. Het is noodzakelijk dat gemeenten in financiële zin tegemoet worden gekomen en dit signaal zal dan ook zeker worden gecommuniceerd naar de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en de Rijksoverheid. Voor deze programmabegroting 2021 – 2024 kiest het college ervoor om de bedragen die vanuit het Rijk beschikbaar komen als compensatie leidend te laten zijn. In de septembercirculaire 2020 zijn al enkele maatregelen van het kabinet aangekondigd voor aankomend jaar en in de aankomende maanden zal er ongetwijfeld nog meer informatie naar buiten komen. Een alternatief is er wat het college betreft op dit moment niet. Het doorvoeren van ingrijpende bezuinigingen is gezien alle onzekerheden in dit stadium niet opportuun. Uiteraard worden de ontwikkelingen nauwgezet gevolgd en bieden de uitgewerkte scenario’s handvatten voor toekomstige handelingsperspectieven.
In de loop van volgend jaar zal er naar verwachting meer duidelijk zijn en de raad zal uiteraard in stelling worden gebracht om de noodzakelijke keuzes te maken. Wat het college betreft blijft het achterliggende doel van Lelystad Next Level onveranderd, ook al zorgt de doorwerking van de coronacrisis voor blijvende veranderingen in de samenleving. Dit kan op onderdelen ook kansen bieden, zeker voor Lelystad. Rust en ruimte worden meer gewaardeerd, iets wat zowel voor toerisme als wonen een gunstige uitwerking kan hebben. De profilering van Lelystad als Hoofdstad van de Nieuwe Natuur biedt daar goede aangrijpingspunten voor. In samenwerking met Almere, de provincie en binnen de MRA wordt er nagedacht over mogelijke kansen die zich, in ieder scenario, ongetwijfeld zullen voordoen.
Van kadernota tot programmabegroting De financiële kaders 1. 2. 3. 4. 5. 6.
In het raadsprogramma zijn een zestal financiële kaders vastgelegd, die in de kadernota 2021 – 2024 nogmaals zijn benadrukt:
De begroting en meerjarenraming zijn structureel en reëel in evenwicht; Bij een dreigend begrotingstekort wordt gekeken naar het takenpakket; Geen lastenverzwaring inwoners, behoudens jaarlijkse correctie voor inflatie en areaal; De decentralisaties worden uitgevoerd binnen de beschikbare rijksmiddelen; Incidentele intensiveringen worden gedekt vanuit incidentele middelen; Bestemmen van het jaarrekeningresultaat via de watervalsystematiek.
Met het vaststellen van de kadernota 2021 – 2024 heeft de raad het college de kaders meegegeven, die bij het opstellen van deze programmabegroting 2021 – 2024 als uitgangspunt zijn gehanteerd. Naast bovenstaande financiële kaders is met het vaststellen van de kadernota ook het financieel perspectief 2021 – 2024 geactualiseerd. Wat duidelijk werd is dat er onder aan de streep sprake zou zijn van een tekort in alle jaarschijven. Daarnaast is in de kadernota het gesprek opgestart over de prioriteiten die van belang zijn voor de toekomstige ontwikkeling van de stad: de Verlengde Westerdreef, het fietsparkeren bij het station, het fietspakhuis Theaterkwartier, het verstedelijkingsvraagstuk rondom het stationsgebied en de kustontwikkeling. De raad heeft onderschreven dat er binnen het financieel perspectief financiële ruimte vrijgespeeld moet worden, als dekking voor dit soort majeure investeringen. De raad heeft het college per amendement ook een aantal kaders meegegeven, waarlangs deze toekomstige Lelystad Next Level investeringen getoetst moeten te worden.
Prioriteiten toekomst
Met inachtneming van de door de raad gestelde kaders wordt in deze programmabegroting 2021 – 2024 voorgesteld de voor deze majeure investeringsdoelen benodigde dekking te reserveren. Op deze wijze kan de uitwerking van deze beoogde investeringen de volgende fase in gaan en kan de raad kan in de loop van aankomend jaar - op basis van een volledige uitwerking - tot definitieve besluitvorming overgaan.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
3
Het investeringsprogramma LNL en de hoofdlijn van het uitvoeringsprogramma LNL wordt voor wat betreft het Lelystadse gedeelte in het tweede kwartaal van 2021 ter besluitvorming aan de raad aangeboden. De hierboven genoemde inspanningen maken daar uiteraard ook onderdeel van uit.
Uitwerking bezuinigingsrichtingen
1. 2. 3. 4. 5. 6.
Om het financieel perspectief 2021 – 2024 sluitend te krijgen en om tegelijkertijd financiële ruimte te creëren voor enkele majeure investeringen is het noodzakelijk om te bezuinigen. In de kadernota stonden onderstaande nader uit te werken bezuinigingsrichtingen:
Jeugdhulp Welzijn / Wmo Participatiewet Beheer openbare ruimte Verhogen inkomsten Overige onderwerpen
De uitwerking van de eerste drie onderwerpen is vlak voor het zomerreces door de raad vastgesteld met de ‘Aanpak sociaal domein’. De financiële doorwerking van deze besluitvorming maakt onderdeel uit van het financieel perspectief 2021 – 2024 zoals dat in deze programmabegroting aan de raad wordt voorgelegd. De uitwerking van de bezuinigingsrichting ‘4. Beheer openbare ruimte’ laat zien dat de budgetten op dit vlak onder druk staan. In de afgelopen jaren zijn de budgetten op dit vlak niet gecorrigeerd voor inflatie. Daar komt bij dat Lelystad nog een taakstelling in te vullen had van €2 miljoen structureel, als gevolg van de afbouw binnen de ICL bijdrage. In de nadere uitwerking van deze taakstelling – en na raadpleging van inwoners over hoe de beeldkwaliteit van de openbare ruimte kan worden verhoogd – heeft dit op 28 april 2020 tot besluitvorming in de raad geleid. In de aankomende jaren wordt er uiteindelijk €2,16 miljoen structureel bezuinigd op dit vlak, onder de variant ‘Lelystad Next Level’. Het op dit moment nog verder bezuinigen op het beheer en onderhoud van de stad zal naar verwachting resulteren in nadelige effecten. Om die reden worden er in deze programmabegroting dan ook geen voorstellen op dit vlak aan de raad voorgelegd – zie bijlage 3 voor de uitwerking van de in beeld gebrachte bezuinigingsmogelijkheden. De uitwerking van bezuinigingsrichting ‘5.
Verhogen inkomsten’ beperkte zich, zoals ook in de kadernota reeds is aangegeven, tot het kostendekkend maken van de riool- en afvalstoffenheffing. Er is kritisch gekeken naar de toerekenbare directe- en indirecte kosten, wat per saldo heeft geleid tot een beperkte positieve bijstelling binnen het financieel perspectief 2021 – 2024. Tot slot heeft het college, mede op verzoek van de raad, ook een aantal bezuinigingsmogelijkheden opnieuw in beeld gebracht, onder de noemer ‘6. Overige onderwerpen’. Enkele bezuinigingsmogelijkheden uit dit overzicht worden in deze programmabegroting aan de raad ter effectuering voorgelegd.
Tot slot Deze programmabegroting 2021 – 2024 is tot stand gekomen in een roerige en onzekere periode. Het college blijft onverminderd vasthouden aan de weg die met het raadsprogramma is ingeslagen. De kaders die de raad heeft meegegeven in de kadernota 2021 – 2024 zijn vormen het uitgangspunt bij de besluiten die in deze programmabegroting 2021 – 2024 aan de raad worden voorgelegd. Onzekere tijden vragen om enige voorzichtigheid, maar wel met oog voor de groei en ambities van de stad. Meer dan eens is de stad gebaat bij een stabiel bestuur en goede constructieve samenwerking. Nieuwe ontwikkelingen zullen nauwgezet gemonitord worden en het college zal in nauw overleg met de raad proberen te allen tijde te doen wat goed is voor het toekomstperspectief van de stad.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
4
2.
Leeswijzer
Met ingang van begrotingsjaar 2017 wordt de programmabegroting opgesteld conform de voorschriften in het ‘Wijzigingsbesluit vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV)’. In dit wijzigingsbesluit worden via een ministeriële regeling nadere regels voorgeschreven omtrent de wijze waarop gemeenten de programmabegroting- en verantwoording moeten inrichten. Voorbeelden zijn het verplicht opnemen van bepaalde beleidsindicatoren, het gebruik van financiële kengetallen en een voorgeschreven indeling van de financiële begroting in zogeheten ‘taakvelden’. Het idee achter deze voorschriften is dat gemeenten beter met elkaar vergeleken moeten kunnen worden. De programmabegroting en de jaarstukken worden voortaan op een meer uniforme manier opgebouwd, waarbij de gehanteerde regels minder ruimte laten voor interpretatie door individuele gemeenten. Zoals zichtbaar is in de inhoudsopgave bestaat deze programmabegroting uit een beleidsbegroting en een financiële begroting, plus een aantal bijlagen. Hieronder worden de daarin opgenomen hoofdstukken kort toegelicht. De beleidsbegroting is opgebouwd uit de volgende drie afzonderlijke onderdelen: 3.1 Taakvelden De totale gemeentebegroting is onder te verdelen in clusters (0 tot en met 8), waarbij ieder cluster weer is opgebouwd uit een aantal samenhangende taakvelden (in totaal 53).
Binnen dit onderdeel wordt per taakveld inzicht geboden in: a) b) c) d) e) f)
de bijbehorende baten en lasten in de periode 2021 – 2024; de verantwoordelijke portefeuillehouder(s); het antwoord op de vraag of dit taakveld onderdeel uitmaakt van de begrotingsmonitoren 2021; de aard van deze activiteiten (wettelijk / gemeentelijk), met daaruit afgeleid een duiding van de beïnvloedbaarheid van deze baten en lasten; de activiteiten die samenhangen met de inzet van deze baten en lasten en wat daarmee beoogd wordt te bereiken; de aan het taakveld gerelateerde beleidsnota’s en indien van toepassing de vermelding van aan dit taakveld verbonden partijen (alleen indien er zowel een bestuurlijk- als financieel belang is).
Aan het einde van ieder begrotingscluster worden de bij ministeriële regeling verplicht voorgeschreven beleidsindicatoren gepresenteerd, aangevuld met aanvullende (lokale) beleidsindicatoren. Om de context van deze cijfers beter te kunnen plaatsen worden de uitkomsten, daar waar mogelijk, afgezet tegen het Nederlands- en Flevolands gemiddelde. 3.2 Scenario’s doorwerking coronacrisis In de kadernota heeft het college aangegeven een aantal scenario’s te willen opstellen, aan de hand waarvan nagedacht kan worden over mogelijke gevolgen van de coronacrisis. Ook heeft de raad per amendement bepaald dat er in de programmabegroting een separaat hoofdstuk moet worden opgenomen over de coronacrisis. Vlak voor het zomerreces heeft het college de raad een informatienota gestuurd, waarin inzichtelijk is gemaakt aan de hand van welke scenario’s dit proces is ingestoken. De raad heeft deze informatie op 1 september in een BOB sessie besproken. Met behulp van een viertal beleidsmatigeen een tweetal economische scenario’s wordt er in dit hoofdstuk inzicht geboden in de mogelijke gevolgen van de coronacrisis voor Lelystad.
3.3 Paragrafen De paragrafen vormen een dwarsdoorsnede van de gemeentebegroting. Zaken als de gemeentelijke bedrijfsvoering, de financiering en het beleid omtrent de onderhoud van kapitaalgoederen lopen dwars door de hierboven beschreven taakvelden heen. Dit is ook de reden dat het BBV gemeenten verplicht dit type informatie in afzonderlijke paragrafen uit te werken.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
5
De financiële begroting is opgebouwd uit de volgende drie afzonderlijke onderdelen: 4.1 Overzicht van baten en lasten en toelichting Binnen dit hoofdstuk wordt er een weergave gegeven van het totaal aan baten en lasten van alle taakvelden bij elkaar opgeteld. De bij het opstellen van de totale gemeentebegroting gehanteerde grondslagen worden daarbij kort uiteengezet. Het begrotingssaldo in de jaren 2021 en verder sluit aan bij de eindstand van de kadernota 2021 – 2024 en is inclusief alle vastgestelde begrotingsbijstellingen uit deze programmabegroting 2021 – 2024.
4.2 Vastgestelde begrotingsbijstellingen Binnen dit hoofdstuk worden alle vastgestelde bijstellingen van de begroting 2021 – 2024 uiteengezet. Dit zijn bijstellingen ten opzichte van het hierboven genoemde eindstand van de kadernota 2021 – 2024 en hebben hoofdzakelijk betrekking op onontkoombare ontwikkelingen en/of actualisaties van bestaand beleid. Daarnaast is de uitkering die de gemeente ontvangt uit het gemeentefonds geactualiseerd naar aanleiding van de septembercirculaire 2020. Ook worden middelen gereserveerd voor de uitwerking van enkele majeure investeringsdoelen. Na vaststelling van de kadernota 2021 – 2024 was er sprake van een niet sluitende begroting 2021 en een niet sluitende meerjarenraming 2022 – 2024. Om die reden stonden in de kadernota een aantal uit te werken bezuinigingsrichtingen genoemd. De uitgewerkte maatregelen met betrekking tot het sociaal domein zijn inmiddels door de raad vastgesteld via de aanpak sociaal domein. Teneinde een sluitend financieel perspectief 2021 – 2024 te bewerkstelligen zijn er in deze programmabegroting nog een aantal aanvullende maatregelen door de raad vastgesteld.
4.3 Uiteenzetting financiële positie Binnen dit hoofdstuk wordt ingegaan op de gemeentelijke balans. Er wordt inzicht geboden in de gemeentelijke reservepositie en de voorzieningen. Dit hoofdstuk heeft een relatie met de paragraaf Inter Bestuurlijk Toezicht (IBT), waarin wordt ingegaan op diverse financiële ratio’s en kengetallen (aan de hand van de drie pijlers: begrotingsevenwicht, weerstandsvermogen en schuldpositie).
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
6
3.
Beleidsbegroting
3.1
Taakvelden
0. Bestuur en ondersteuning
0. Bestuur en ondersteuning (Bedragen x €1.000)
Lasten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer ov. gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.8 Overige baten en lasten Totaal Lasten Baten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer ov. gebouwen en gronden 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Totaal Baten Eindtotaal
2021
2022
2023
2024
-4.048 -3.502 -1.100 -28.495 -423 -1.195 -5.611 -44.374
-3.688 -3.505 -1.100 -28.250 159 -1.195 -5.642 -43.221
-3.680 -3.504 -1.100 -28.059 31 -1.195 -4.787 -42.295
-3.678 -3.501 -1.100 -28.063 -27 -1.195 -5.556 -43.119
82 929 899 826 843 11.889 12.954 2.190 2.711 160.046 1 193.368 148.994
82 982 899 826 829 11.889 13.704 2.190 951 161.151 1 193.503 150.282
82 982 899 826 797 11.889 13.704 2.190 951 161.902 1 194.222 151.927
82 982 899 826 786 11.889 13.704 2.190 951 162.727 1 195.036 151.917
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
7
0. Bestuur en ondersteuning (mutaties reserves) (Bedragen x €1.000)
Lasten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal Lasten Baten 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal Baten Eindtotaal
2021
2022
2023
2024
-3.191 -37 -3.228
-1.343 -235 -1.578
-1.010 -33 -1.043
-826 -826
11.552 11.552 8.324
6.896 6.896 5.318
3.276 3.276 2.233
2.742 6 2.748 1.922
De taakvelden binnen het cluster ‘0. Bestuur en ondersteuning’ dragen bij aan de uitvoering van de inhoudelijke taakvelden, die onderdeel uitmaken van de verderop beschreven clusters 1 tot en met 8. In de tabel hierboven wordt per taakveld inzicht geboden in de bijbehorende lasten en baten. In de tabellen hieronder wordt vervolgens per taakveld aanvullende informatie geboden, bijvoorbeeld over de aard van de activiteiten, de beïnvloedbaarheid van de budgetten en de verantwoordelijke portefeuillehouder(s). Indien van toepassing wordt er ingegaan op de concrete doelstellingen voor 2021 en/of de bij het taakveld betrokken verbonden partijen. Na de beschrijving van deze taakvelden worden de bij ministeriële regeling verplicht op te nemen beleidsindicatoren gepresenteerd.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
8
Duiding taakvelden binnen dit cluster Bedrag x €1.000
0.1
Bestuur
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): H. Meijdam Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -4.048 82
2022 -3.688 82
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -3.680 82
2024 -3.678 82
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [0%]
Context van het taakveld Op basis van artikel 6 van de gemeentewet is het voor een gemeente verplicht om een gemeenteraad, een college en een burgemeester te hebben. Daarnaast verplicht de gemeentewet iedere gemeente om een rekenkamer of een rekenkamerfunctie vorm te geven (artikel 81a t/m 81k en artikel 182 t/m 185). Verder is het in de gemeentewet de verplichting een griffie te hebben (artikel 107 t/m 107e gemeentewet). Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten opgenomen die direct verband houden met de gemeentelijke bestuursorganen en de directe ondersteuning daarvan: - Het college van burgemeester en wethouders; - De gemeenteraad en de raadscommissies; - De ondersteuning en advisering van de raad in de vorm van een griffie; - De lokale rekenkamer; - Landelijke- en regionale bestuurlijke samenwerkingsverbanden (Vereniging van Nederlandse Gemeenten, G40, Platform 31) De beïnvloedbaarheid van de lasten binnen dit taakveld is vrij beperkt. Zo is het aantal raadsleden wettelijk voorgeschreven, evenals de hoogte van de bijbehorende vergoeding voor het raadswerk. De lasten behorende bij het college staan in direct verband met het aantal collegeleden. De lasten behorende bij de raad staan in direct verband met het aantal raadsleden, fracties en fractieassistenten.
Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Binnen dit taakveld wordt gestreefd naar een open en constructieve bestuurscultuur, waarbij er ruimte is om elkaar aan te spreken op houding en gedrag. Bestuurders en gekozen volksvertegenwoordigers van een gemeente dienen het algemeen belang en zijn er voor alle inwoners van de stad. Bestuurlijke integriteit houdt in dat de verantwoordelijkheid die met de functie samenhangt wordt aanvaard en dat de bereidheid er is daarover verantwoording af te leggen. Gerelateerde beleidsnota's Gedragscode integriteit gemeenteraadsleden gemeente Lelystad Gedragscode integriteit collegeleden gemeente Lelystad Gedragscode integriteit ambtenaren gemeente Lelystad
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
9
Bedrag x €1.000
0.2
Burgerzaken
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): L. Baaten Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -3.502 929
2022 -3.505 982
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -3.504 982
2024 -3.501 982
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [0%]
Context van het taakveld De gemeente heeft een verscheidenheid van wettelijke verplichtingen uit te voeren binnen dit taakveld. De uitvoering hiervan is georganiseerd binnen de Stadswinkel. Naast burgerzaken vormt het klantcontactcentrum een belangrijk onderdeel, dat uitvoering geeft aan de telefonische bereikbaarheid, informatieverstrekking en het opnemen en uitzetten van meldingen over de openbare ruimte. De informatiebalie is het eerste aanspreekpunt voor inwoners, bezoekers en ondernemers die een bezoek brengen aan het stadhuis en vervult daarmee een waardevolle en gastvrije rol in de gemeentelijke dienstverlening. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de uitvoering van de diverse wettelijk voorgeschreven taken op het gebied van burgerzaken. De beïnvloedbaarheid van de lasten en baten binnen dit taakveld is vrij beperkt, aangezien het de uitvoering van wettelijke taken betreft en de legesopbrengsten worden gemaximeerd door wettelijke bepalingen. Basistaken De gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van diverse basistaken, zoals de uitgifte van rijbewijzen, reisdocumenten, nationaliteitswetgeving en dergelijke.
Op basis van artikel 229 van de Gemeentewet heeft de gemeente de bevoegdheid om kosten in rekening te brengen als tegenprestatie voor deze door de gemeente geleverde diensten, de zogeheten leges (dit zijn de baten binnen dit taakveld). Burgerlijke stand Op basis van de 'Wetgeving Burgerlijke Stand' en de 'Wet op de lijkbezorging' houdt de gemeente diverse registers bij en worden daarnaast werkzaamheden verricht op het gebied van huwelijken, geboortes, overlijden, erkenningen en dergelijke. Basisregistraties De verplicht te voeren basisregistratie is de Basisregistraties Personen (wet BRP). Burgerzaken is beheerder van de BRP en verantwoordelijk voor het op orde zijn van deze basisregistratie. Verkiezingen Op basis van de Kieswet zijn gemeenten verantwoordelijk voor het organiseren van verkiezingen voor de gemeenteraad, de provinciale staten, de Tweede Kamer der Staten-Generaal en het Europees Parlement. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Wat we willen bereiken is dat de inwoners de Stadswinkel van de gemeente Lelystad ervaren als een klantgerichte en professionele organisatie, waarmee je veilig en betrouwbaar zaken kunt doen en die van toegevoegde waarde is voor de Lelystadse samenleving. Burgerzaken staat de komende jaren voor grote veranderingen, waardoor het taakveld aan verandering onderhevig is.
Bij de vertaalslag van de systeemwereld naar de leefwereld van de burger, moet een balans worden gevonden in het spanningsveld van optimale dienstverlening en tegelijkertijd kwaliteit van persoonsgegevens, privacy, fraudebestrijding, juridisering en de toenemende digitalisering. Dit worden nog belangrijkere factoren. Hier ligt de uitdaging om de dienstverlening anders in te richten en tegelijkertijd de persoonlijke benadering, naar een hoger plan te tillen. Dat vereist meer dan ooit hostmanship en vakmanschap. Om bovenstaande de komende jaren te realiseren zijn we gestart met de "Transitie Stadswinkel". We gaan gezamenlijk aan de slag met de drie kernwaarden van onze visie op dienstverlening “samen, betrokken en duidelijk!” Door kritisch te kijken naar de huidige processen en de juiste keuzes te maken voor de middel- en lange termijn komen wij tot een optimale dienstverlening. Onze organisatie is er namelijk vóór Lelystad en niet andersom. Gerelateerde beleidsnota's Legesverordening Lelystad 2020
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
10
Bedrag x €1.000
0.3
Beheer overige gebouwen en gronden
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): M. van Noort Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -1.100 899
2022 -1.100 899
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -1.100 899
2024 -1.100 899
Gemeentelijk [ 0 % - 20 %] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld Naast bouwgrond in exploitatie (taakveld 3.2 voor bedrijventerreinen en taakveld 8.2 voor niet-bedrijventerreinen) heeft de gemeente diverse andere gronden in eigendom. Dit zijn bijvoorbeeld gronden die zijn uitgegeven in erfpacht maar ook de niet in exploitatie genomen gronden. Wanneer geen sprake is van een grondexploitatie worden de bijbehorende lasten en baten die samenhangen met het bezit- en beheer van gronden binnen dit taakveld verantwoord. Wat doen we binnen dit taakveld? Gronden die geen onderdeel uitmaken van een grondexploitatie vertegenwoordigen een waarde op de gemeentelijke balans binnen de categorie materiële vaste activa. De exploitatielasten - en baten die samenhangen met het in bezit- en beheer hebben van deze gronden zijn grofweg onder te verdelen in: Toegerekende rentelasten De gemeentelijke bezittingen zijn deels gefinancierd met vreemd vermogen, zo ook de gronden uitgegeven in erfpacht en de (bouw)gronden die zich niet in een exploitatiefase bevinden. Het BBV schrijft voor dat de kosten die hiermee samenhangen moeten worden toegerekend aan het bijbehorende taakveld. In dit geval worden de rentelasten die samenhangen met het in bezit hebben van deze gronden aan dit taakveld toegerekend via een omslagpercentage.
Beheerslasten en -baten Naast de lasten die samenhangen met het in bezit hebben heeft de gemeente ook een verantwoordelijkheid om zorg te dragen voor een doelmatig beheer van deze gronden. Daar waar mogelijk is het de insteek deze gronden te verhuren of te verpachten, zodat er baten worden gerealiseerd. Op incidentele basis wordt er in bepaalde gevallen overgegaan tot verkoop van grond, wat resulteert in incidentele baten en vaak ook lasten (bijvoorbeeld i.v.m. afwikkeling boekwaarde). Deze incidentele verkopen zijn niet op voorhand meerjarig te begroten. De beïnvloedbaarheid van de lasten en baten binnen dit taakveld is vrij beperkt, aangezien de lasten en baten sterk met elkaar samenhangen. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Het in bezit hebben van deze (bouw)gronden is ingegeven vanuit strategisch oogpunt of omdat ontwikkeling pas op de langere termijn is voorzien. Daarnaast wordt er binnen dit taakveld gestreefd naar een evenwicht tussen de opbrengsten uit verhuur en verpachting enerzijds en de daaraan gekoppelde beheerslasten anderzijds. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
11
Bedrag x €1.000
0.4
Overhead
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): J. Schoone Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 2022 2023 2024 -28.495 -28.250 -28.059 -28.063 826 826 826 826
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
Gemeentelijk [ 0 % - 20 %] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld De bedrijfsvoeringskosten van de gemeente worden gedefinieerd als die kosten die niet direct zijn toe te rekenen aan de overige taakvelden binnen de gemeentebegroting. Het gaat hierbij om alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van het primaire proces en medewerkers. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de bedrijfsvoeringskosten. Het gaat hierbij om de gemeente brede uitvoering van de volgende taken: - financiën, administratie, beheer, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie; - personeel en organisatie; - onderzoek en statistiek; - de directie, teamleiders; - inkoop (incl. aanbesteding en contractmanagement); - juridische zaken; - bestuurszaken en bestuursondersteuning; - informatievoorziening en automatisering (ICT); - facilitaire zaken en huisvesting, zoals de kapitaal- en onderhoudslasten van het stadshuis (incl. beveiliging); - documentaire informatievoorziening (DIV); In de afgelopen jaren is door middel van het opnemen van een stijgende taakstelling een reductie van de bedrijfsvoeringskosten in de begroting verwerkt.Met ingang van de begroting 2020 is er een nieuwe taakstelling opgelegd, oplopend tot €750.000 structureel.
De beïnvloedbaarheid van de lasten en baten die resteert binnen dit taakveld is zeer beperkt en staat in direct verband met de omvang van de activiteiten die worden uitgevoerd binnen het primaire proces. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Het doel binnen de gemeentelijke bedrijfsvoering is om een klimaat te realiseren waarin het vanzelfsprekend is dat iedereen voortdurend streeft naar verbetering van de werkprocessen en routines, met daarin het belang van de inwoners als uitgangspunt. Door middel van bijvoorbeeld de Lean methode wordt hier invulling aan gegeven. Daarnaast wordt er conform het uitvoeringsplan duurzaamheid verder gewerkt aan het verduurzamen van de organisatietaken en de bedrijfsvoering, onder andere door het bevorderen van duurzame inkoop. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen Het Flevolands Archief (HFA)
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
12
Bedrag x €1.000
0.5
Treasury
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -423 843
2022 159 829
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 31 797
2024 -27 786
Gemeentelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld De gemeente heeft een deel van haar activa gefinancierd met vreemd vermogen en betaalt over deze aangetrokken leningen een vergoeding in de vorm van rente. De Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO) stelt regels aan het financieringsgedrag van gemeenten, zodanig dat bijvoorbeeld de risico's op het gebied van renteschommelingen worden beperkt. Zo voorkomt de zogeheten 'kasgeldlimiet' dat gemeenten vooral leningen aantrekken met een korte looptijd (met over het algemeen een lagere rente) en verplicht de 'renterisiconorm' gemeenten om de herfinanciering van leningen te spreiden in de tijd. Daarnaast schrijft het BBV voor dat de totale gemeentelijke rentelasten op een consistente en eenduidige wijze toegerekend dienen te worden aan de taakvelden waartoe de desbetreffende activa een bijdrage leveren. Deze aan de taakvelden toegerekende rente maakt inzichtelijk in hoeverre er bij het realiseren van de beoogde maatschappelijke effecten gebruik wordt gemaakt van geactiveerde bezittingen (denk aan het stadshuis, onderwijsgebouwen, het theater of bouwgronden). Deze toegerekende rente komt enerzijds dus terug als 'lasten' binnen het ene taakveld en vormen tegelijkertijd de 'dekking' van de rentelasten binnen dit taakveld.
Deze handelswijze zorgt ervoor dat de lasten voor de feitelijk te betalen rentelasten wordt opgebracht vanuit de desbetreffende taakvelden. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de uitvoering van de treasuryfunctie: Rentelasten De te betalen rentelasten zijn onder te verdelen naar looptijd van de afgesloten lening. Er zijn leningen afgesloten met een korte looptijd (korter dan één jaar, vaak met een relatief lage rente) en leningen met een langere looptijd (langer dan één jaar, waarbij over het algemeen geldt dat hoe langer de looptijd hoe hoger de rente). De rentelasten zijn voornamelijk afhankelijk van de benodigde financiering, wat weer een voortvloeisel is van de genomen raadsbesluiten in het verleden. Daarnaast bepalen de rentestanden van het moment van herfinanciering voor een groot deel in hoeverre het beschikbare budget toereikend is. Rentebaten en dividendopbrengsten De baten binnen dit taakveld komen enerzijds voort uit de rentebaten die de gemeente ontvangt als vergoeding van een aantal verstrekte leningen. Anderzijds ontvangt de gemeente dividendopbrengsten vanuit een viertal deelnemingen, te weten: Vitens, Huisvuilcentrale, Alliander en de Bank Nederlandse Gemeenten. De hoogte van de ontvangen dividendopbrengsten is afhankelijk van de bedrijfsresultaten van de genoemde deelnemingen.
De directe beïnvloedbaarheid van deze lasten en baten is vrij beperkt, aangezien de gemeente gehouden is aan wet- en regelgeving en te maken heeft met een financieringsbehoefte die gebaseerd is op besluiten uit het verleden. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Binnen de grenzen van de Wet FIDO wordt getracht de rentelasten zo laag mogelijk te houden, door maximaal gebruik te maken van de kasgeldlimiet. Daarnaast wordt door middel van het spreiden van de leningenportefeuille in de tijd getracht het renterisico bij het herfinancieren van leningen zo klein mogelijk te houden. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen NV Alliander NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) NV Vitens
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
13
Bedrag x €1.000
0.61 OZB woningen
Lasten Baten
2021 -1.195 11.889
2022 -1.195 11.889
2023 -1.195 11.889
2024 -1.195 11.889
0.62 OZB niet-woningen
Lasten Baten
2021 12.954
2022 13.704
2023 13.704
2024 13.704
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [ 100 % ]
Context van het taakveld Op basis van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) zijn gemeenten verantwoordelijk voor de waardering van alle onroerende zaken in Nederland. Eigenaren van woningen en eigenaren en gebruikers van niet-woningen (bijv. een bedrijfspand), ontvangen ieder jaar een WOZ-beschikking van de gemeente. De WOZ-waarde in deze beschikking vormt de grondslag voor het heffen van belasting door de rijksoverheid, gemeenten en het waterschap. Daarnaast wordt de WOZ-waarde op meer terreinen gebruikt, bijvoorbeeld bij het bepalen van de maximale huur bij woningcorporaties. Wat doen we binnen dit taakveld? In taakveld 0.61 zijn de lasten opgenomen die horen bij de uitvoering van de Wet WOZ. Het gaat hierbij om zaken als de waardering, de heffing en het uitvoering geven aan bezwaar en beroep. De Waarderingskamer controleert en beoordeelt gemeenten op de uitvoering en het Kadaster beheert het landelijke register van de door gemeenten vastgestelde WOZ waarden, als onderdeel van de Basisregistratie Waardering Onroerende Zaken. In taakveld 0.61 zijn tevens de baten opgenomen vanuit de onroerendezaakbelasting (ozb) op woningen. Samen met de baten vanuit de ozb op niet-woningen (taakveld 0.62) resulteert dit in een totale geraamde ozb opbrengst van ruim 24,8 miljoen euro in 2021.
Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? De gemeente draagt zorg voor het leveren van WOZ-waarden van goede kwaliteit, waarbij alle onderdelen van het WOZwerkproces voldoen aan de door de Waarderingskamer gestelde kwaliteitseisen. Over de vastgestelde WOZ-waarden wordt overeenkomstig de verordening OZB belasting geheven waarmee inkomsten worden gegenereerd. De hoogte van de totale ozb opbrengst wordt jaarlijks aangepast voor de ontwikkeling van de inflatie en het areaal.
Gerelateerde beleidsnota's Tarievennota 2021 (raadsbehandeling eind 2020)
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
14
Bedrag x €1.000
2021 2.190
2022 2.190
0.63 Parkeerbelasting
Lasten Baten
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): L. Baaten Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 2.190
2024 2.190
Gemeentelijk [0%] [ 0 % - 20 %]
Context van het taakveld In het kader van parkeerregulering biedt artikel 225 van de Gemeentewet gemeenten de ruimte om parkeerbelasting te heffen. In de jaarlijks te actualiseren verordening parkeerbelastingen Lelystad wordt hier concreet invulling aan gegeven. Deze opbrengsten moeten in samenhang worden bezien met de lasten, die onderdeel uitmaken van taakveld 2.2 parkeren. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de baten met betrekking tot de parkeerbelasting opgenomen. Naast de opbrengst uit de verkoop van parkeertijd in de garages, terreinen en het straat parkeren biedt de gemeente ook parkeerbundels, abonnementen en vergunningen aan. Daarnaast worden opbrengsten gerealiseerd vanuit opgelegde boetes (naheffingsaanslagen). Coöperatie ParkeerService voert in opdracht van de gemeente Lelystad diverse parkeertaken uit, waaronder de uitgifte van parkeervergunningen en abonnementen, het onderhoud van straatparkeerapparatuur en het beheer van de parkeergarages Zilverpark, De Waag, Neringweg, Agoradek en Bataviahaven (P6). Sinds 1 juli 2018 wordt handhaving niet meer uitgevoerd door ParkeerService maar door team Stadstoezicht. De beïnvloedbaarheid van deze baten is beperkt als gevolg van prijselasticiteit.
Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? In lijn met het raadsprogramma wordt ingezet op het realiseren van een gelijk speelveld voor betaald parkeren in het Stadshart. Daarbij wordt gestreefd naar een verhoging van het gebruiksgemak van de voorzieningen en parkeerproducten te bieden waar ondernemers op kunnen inhaken als zij hun klanten in de parkeerkosten tegemoet willen komen. Ook het gelijktrekken van tarieven is een aspect van deze aanpak. Gerelateerde beleidsnota's Parkeerverordening Lelystad
Gerelateerde verbonden partijen Coöperatie ParkeerService
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
15
Bedrag x €1.000
2021 2.711
0.64 Belastingen overig
Lasten Baten
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2022 951
2023 951
2024 951
Gemeentelijk [0%] [ 100 % ]
Context van het taakveld Naast de belastingen die in de taakvelden hierboven worden genoemd biedt de Gemeentewet de ruimte om nog een aantal belastingen te heffen. In Lelystad is daaraan uitvoering gegeven door het heffen van: hondenbelasting (artikel 226), reclamebelasting (artikel 227) en precariobelasting (artikel 228). Met ingang van 2021 wordt de toeristenbelasting ingevoerd.
Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de baten met betrekking tot de overige belastingen opgenomen. Het gaat hierbij om twee belastingen: - Hondenbelasting (€ 651.000): de heffing van hondenbelasting is gemeentelijk beleid en de baten vallen onder de vrij te besteden algemene dekkingsmiddelen. De hoogte van de hondenbelasting is niet aan wettelijke normen gebonden en kent daarmee een hoge mate van beïnvloedbaarheid. Het afschaffen van de precariobelasting met ingang van 2022 gaat gepaard met een overgangsperiode waarin de gemeente gebonden is aan het door de raad vastgestelde tarief dat gold op 10 februari 2016. - Precariobelasting (€1.760.000): er wordt precariobelasting geheven over kabels en leidingen, als vergoeding voor het gebruik van de openbare grond. De baten uit de precariobelasting vallen onder de vrij te besteden algemene dekkingsmiddelen. De mogelijkheden voor gemeenten om precariobelasting te heffen is met ingang van 1 januari 2022 vervallen. - Met ingang van 2021 wordt er in Lelystad toeristenbelasting geïnd. - Reclamebelasting wordt in Lelystad wel geheven, maar niet als algemeen dekkingsmiddel. De inkomsten zijn gelabeld aan de uitkering van een subsidie ten behoeve van het ondernemersfonds Stadshart.. Gerelateerde beleidsnota's Legesverordening Lelystad Verordening precariobelasting Lelystad
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
16
Bedrag x €1.000
0.7
Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 2022 2023 2024 160.046 161.151 161.902 162.727
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
Wettelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Gemeenten beschikken over verschillende inkomstenbronnen, waarbij de bijdrage die de gemeente ontvangt uit het gemeentefonds veruit de grootste is. Over de inzet van deze middelen hoeft geen verantwoording te worden afgelegd aan de Rijksoverheid, maar de gemeente heeft uiteraard wel de verantwoordelijkheid om uitvoering te geven aan de wettelijke taken die in de overige taakvelden staan beschreven. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de baten opgenomen die de gemeente ontvangt vanuit de verschillende uitkeringen uit het gemeentefonds: Algemene uitkering De algemene uitkering is de grootste uitkering uit het gemeentefonds. Het totale bedrag dat beschikbaar is voor alle gemeenten wordt verdeeld aan de hand van diverse maatstaven, vanuit het principe dat gemeenten bij gelijke tarieven een gelijkwaardig voorzieningenniveau moeten kunnen bieden. Het verdeelmodel is globaal en kosten georiënteerd en houdt rekening met de belastingcapaciteit en de structuurkenmerken van de verschillende gemeenten. De jaarlijkse ontwikkeling van de omvang van de algemene uitkering wordt vorm gegeven via de zogeheten 'trap op en trap af systematiek', waarbij het totaal beschikbare bedrag meebeweegt met de ontwikkeling van de brede rijksuitgaven.
De krimp of groei van de algemene uitkering als gevolg van deze systematiek wordt het acccres genoemd en wordt ieder jaar in de mei- en septembercirculaire meerjarig geactualiseerd. Integratie uitkeringen De integratie uitkeringen zijn gekoppeld aan de uitvoering van specifieke taken, maar de gemeente hoeft geen verantwoording af te leggen over de besteding. Op termijn is het de bedoeling dat dit type uitkeringen worden geïntegreerd binnen de algemene uitkering en dus niet langer afzonderlijk zijn te onderscheiden. Decentralisatie uitkeringen Decentralisatie utkeringen zijn vergelijkbaar met integratie uitkeringen, met als voornaamste verschil dat overheveling naar de algemene uitkering geen doel op zich is. Met ingang van 2019 wordt de zogeheten ICL uitkering ook uitgekeerd via deze weg en vormt daarmee veruit de grootste decentralisatie uitkering. De gemeente heeft geen mogelijkheden om de hoogte van deze uitkeringen te beïnvloeden. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? De middelen die overkomen vanuit het gemeentefonds zijn in principe vrij besteedbaar. Het door de raad vastgestelde uitgangspunt is dat rijksmiddelen die gekoppeld zijn aan een specifiek beleidsterrein daar ook voor worden ingezet. In deze programmabegroting worden om die reden de taakgerelateerde mutaties doorvertaald in de gemeentebegroting. Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
17
Bedrag x €1.000
0.8
Overige baten en lasten
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -5.611 1
2022 -5.642 1
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -4.787 1
2024 -5.556 1
Gemeentelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Dit taakveld heeft een technisch karakter en bevat alle baten en lasten die niet toe te rekenen zijn aan de overige specifieke taakvelden in de gemeentebegroting. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de volgende concern brede begrotingsonderdelen: Stelposten en taakstellingen Stelposten zijn reserveringen die in een later stadium worden doorvertaald naar de overige taakvelden, in afwachting van nadere informatie (zo is er een stelpost voor lonen / sociale lasten, kapitaallasten en financiële verschillen). Taakstellingen zijn nog te concretiseren bezuinigingen, die niet rechtstreeks te koppelen zijn aan één of meerdere taakvelden en om die reden centraal worden geadministreerd. Onvoorzien Voor het opvangen van onvoorziene, onvermijdbare en onuitstelbare lasten, die ten tijde van het opstellen van de begroting nog niet waren voorzien is er een structureel budget beschikbaar van €200.000. Deze dekking kan alleen worden ingezet op basis van een collegebesluit. Frictie, hervorming en personele calamiteiten Het krimpen van de organisatie in de afgelopen jaren ging gepaard met een relatief lage natuurlijke in- en uitstroom, waardoor de opvangcapaciteit van de organisatie steeds kleiner is geworden.
In het kader daarvan zijn er middelen beschikbaar voor het dekken van noodzakelijke frictiekosten (tijdelijk boven formatief personeel, vervanging bij personele calamiteiten, omscholingskosten) en hervormingskosten ter bevordering van de mobiliteit en flexibiliteit binnen de organisatie. Voormalig personeel De gemeente is eigenrisicodrager voor de WW, wat betekent dat de gemeente verantwoordelijk is voor de WW-uitkering van werkzoekende ex-medewerkers en verplicht zijn hen aantoonbaar te begeleiden bij het vinden van een passende baan. Bijbehorende kosten zijn in de begroting voorzien, zijn niet toe te delen aan een van de overige taakvelden en maken om die reden eveneens onderdeel uit van dit taakveld. De lasten binnen dit taakveld zijn zeer beperkt beïnvloedbaar en hebben een min of meer onontkoombaar karakter.
Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? Het bevorderen van mobiliteit en het wendbaar maken van de organisatie moet ertoe bijdragen dat de continuïteit van de organisatie gewaarborgd blijft, ondanks de forse personele krimp die in de afgelopen jaren is doorgevoerd.
Gerelateerde beleidsnota's -
Gerelateerde verbonden partijen -
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
18
Bedrag x €1.000
0.9
Vennootschapsbelasting (VpB)
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Lasten Baten
2021 -
2022 -
2023 -
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2024 -
Wettelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Met ingang van 1 januari 2016 zijn gemeenten belastingplichtig voor wat betreft de vennootschapsbelasting (Vpb). Gemeenten dienen binnen dit taakveld een raming te maken van de fiscale winst, die per saldo wordt gerealiseerd op ondernemersactiviteiten in het betreffende begrotingsjaar, na eventuele verrekening van fiscale verliezen uit eerdere begrotingsjaren. Voor de gemeente Lelystad is de huidige inschatting dat, gebaseerd op de cijfers tot en met 2018 en huidige verwachtingen, de gemeente per 2025 vennootschapsbelasting verschuldigd is. Ten opzicht van eerdere verwachtingen verschuift de belastingplicht van 2027 naar 2025. De twee belangrijkste oorzaken hiervoor zijn de gewijzigde richtlijnen vanaf 2016 voor het toerekenen van rentekosten bij een Commanditaire Vennootschap (Omala) en een versnelde realisatie t.o.v. eerdere verwachtingen bij de gemeentelijke grondexploitaties. Bedrag x €1.000
2021 -3.191 11.552
2022 -1.343 6.896
0.10 Mutaties reserves
Lasten Baten
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -1.010 3.276
2024 -826 2.742
Gemeentelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Op dit taakveld worden alle toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves begroot- en vervolgens dienovereenkomstig geboekt, op basis van in het verleden genomen raadsbesluiten. Het betreft hier de technische verwerking van de reservemutaties binnen alle andere taakvelden, met uitzondering van taakveld '0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten'. Gerelateerde beleidsnota's Nota reserves en voorzieningen 2019
Gerelateerde verbonden partijen Bedrag x €1.000
2021 -37 -
0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten
Lasten Baten
Cluster: 0. Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouder(s): D. de Vreede Onderdeel begrotingsmonitor 2021: Nee
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2022 -235 -
2023 -33 -
2024 6
Wettelijk [0%] [0%]
Context van het taakveld Op dit taakveld wordt het begrotingssaldo van alle andere taakvelden begroot- en geboekt, inclusief de toevoegingen en onttrekkingen aan reserves. Het betreft hier de technische verwerking van het begrote resultaat over de gehele gemeentebegroting: het saldo van baten en lasten binnen dit taakveld komt overeen met de eindstand van de programmabegroting 2021 - 2024 (na raadsbehandeling).
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
19
BBV indicatoren Definitie: De toegestane formatie, volgens het vastgestelde formatieplan in fte, van het ambtelijk apparaat per 1 januari 2020 per 1000 inwoners.
Formatie per 1000 inwoners 8,0
7,5
Bron: Gemeente Lelystad 7,0
6,5
6,0 Lelystad
2016
2017
2018
2019
2020
7,80
7,86
7,68
7,81
7,83
Definitie: Het werkelijk aantal fte dat werkzaam is in het ambtelijk apparaat per 1 januari 2020 per 1000 inwoners.
Bezetting per 1000 inwoners 7,5
7,0
Bron: Gemeente Lelystad
6,5
6,0 Lelystad
2016
2017
2018
2019
2020
7,17
7,13
7,15
7,18
7,19
Definitie: Apparaatskosten zijn alle personele en materiele kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur.
Bron: Gemeente Lelystad
De apparaatskosten nemen voornamelijk toe als gevolg van ontwikkeling sociale lasten en CAO afspraken. De kosten worden weergegeven in euro per inwoner.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
20
Definitie: Onder externe inhuur wordt verstaan het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid, zonder dat daar een arbeidsovereenkomst of aanstelling tussen organisatie en de daarbij ingezette personen aan ten grondslag ligt. De kosten externe inhuur zijn op begrotingsbasis weergegeven als % van (totale loonsom + kosten inhuur externen). Bron: Gemeente Lelystad
Definitie: Overheadkosten zijn alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces als % van de totale lasten. De relatieve stijging in de periode 2016 – 2018 hangt samen met de gewijzigde BBV voorschriften, waardoor een groter deel van de kosten als overhead wordt gerekend. Bron: Gemeente Lelystad
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
21
1. Veiligheid
1. Veiligheid (Bedragen x €1.000)
Lasten 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Lasten Baten 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Baten Eindtotaal
2021
2022
2023
2024
-6.268 -2.683 -8.951
-6.170 -2.587 -8.757
-5.941 -2.587 -8.528
-5.975 -2.587 -8.562
101 76 177 -8.774
101 76 177 -8.580
101 76 177 -8.351
101 76 177 -8.385
De taakvelden binnen het cluster ‘1. Veiligheid’ hebben betrekking op crisisbeheersing en brandweer, openbare orde en veiligheid. In de tabel hierboven wordt per taakveld inzicht geboden in de bijbehorende lasten en baten. In de tabellen hieronder wordt vervolgens per taakveld aanvullende informatie geboden, bijvoorbeeld over de aard van de activiteiten, de beïnvloedbaarheid van de budgetten en de verantwoordelijke portefeuillehouder(s). Indien van toepassing wordt er ingegaan op de concrete doelstellingen voor 2021 en/of de bij het taakveld betrokken verbonden partijen. Na de beschrijving van deze taakvelden worden de bij ministeriële regeling verplicht op te nemen beleidsindicatoren gepresenteerd, aangevuld met een aantal lokale beleidsindicatoren.
Programmabegroting 2021 – 2024 (ná raadsbehandeling)
22
Bedrag x €1.000
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
Cluster: 1. Veiligheid Portefeuillehouder(s): H. Meijdam Onderdeel begrotingsmonitor 2021:
Lasten Baten
Nee
2021 -6.268 101
2022 -6.170 101
Aard activiteiten: Beinvloedbaarheid lasten Beinvloedbaarheid baten:
2023 -5.941 101
2024 -5.975 101
Wettelijk [ 0 % - 20 %] [0%]
Context van het taakveld Op basis van artikel 2 van de Wet veiligheidsregio's is het college van burgemeester en wethouders belast met de organisatie van de brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. Op grond van artikel 8 en 9 zijn gemeenten vervolgens verplicht via een gemeenschappelijke regeling diverse taken en bevoegdheden op dit gebied over te dragen aan het bestuur van de veiligheidsregio. Lelystad maakt samen met de gemeenten Almere, Dronten, Noordoostpolder, Urk en Zeewolde onderdeel uit van de veiligheidsregio Flevoland. Wat doen we binnen dit taakveld? In dit taakveld zijn de lasten en baten opgenomen die verband houden met de wettelijke taken op het gebied van brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. De uitvoering hiervan is belegd bij de Veiligheidsregio Flevoland, die jaarlijks een bijdrage van de deelnemende gemeenten ontvangt. De Veiligheidsregio Flevoland is een samenwerkingsverband tussen de zes Flevolandse gemeenten, Brandweer Flevoland, GHOR (de afkorting staat voor Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de regio) en de politie. De nieuwe verdeelsleutel is in 2020 definitief vastgesteld. De verwachte bijdrage over 2021 is 5.139.000.
Daarnaast spelen er nog enkele onderwerpen die op termijn mogelijk vragen om aanvullend budgetbeslag, bijvoorbeeld op het gebied van verhoging van ABP pensioenpremies en diverse projecten die ook in de weerstandsparagraaf van de jaarrapportages opgenomen zijn. Er wordt onderzoek gedaan en is de wens uit gesproken om een samenwerking te onderzoeken met andere veiligheidsregio om meldkamer, GGD's en een oefenlocatie samen te ontwikkelen. Daarnaast liggen er nog vraagstukken omtrent het convenant nationale politie, wet normalisering rechtspositie ambtenaren, participatiewet, vervangen rijksmaterieel, strategische huisvesting en informatiebeleid. Tevens is de brandweerkazerne het eigendom van de gemeente Lelystad, wat maakt dat de bijbehorende lasten ook onderdeel uitmaken van dit taakveld. De beïnvloedbaarheid van deze lasten is vrij beperkt, aangezien het de uitvoering van wettelijke taken betreft. Wat willen we bereiken binnen dit taakveld? De veiligheidsregio Flevoland investeert in veiligheid en draagt bij aan een redzame samenleving. Zij zijn de uitvoeringsorganisatie op het gebied crisisbeheersing rampenbestrijding en brandweerzorg. Beschikken over een parate en professionele meldkamer, brandweerorganisatie en crisisorganisatie die dag en nacht klaar staan om hulp te verlenen. Zij adviseren organisaties, bedrijven en burgers over (brand)veiligheid.