Begrotingsmonitor september 2021

Jeugdhulp met verblijf Voor het beschikbaar hebben van deze zorg (pleegzorg, residentiele jeugdhulp en jeugdzorgplus) zijn samenwerkingsafspraken gemaakt op regionaal niveau met de zes Flevolandse gemeenten. Jeugdhulp met verblijf is aanbesteed op basis van een taakgerichte opdracht en bekostiging. Onderdeel van de opdracht is een ombouw van 50% van de residentiele groepen behandeld wonen naar betere en goedkopere vormen, zoals gezinshuizen en intensieve ambulante hulp per eind 2021. Het addendum risicodossier vanuit het regionale contract is al al verwerkt in de budgetten 2021. Volgens de regionale rapportage Q2 worden bijbehorende kosten ingeschat op € 8.914.164,-. Verder is over 2019 en 2020 in beeld gebracht in welke mate ambulante jeugdhulp onterecht heeft samengelopen met jeugdhulp met verblijf. Het resultaat van deze inventarisatie (€ 767.000) is als opbrengst opgenomen in de concept jaarrekening 2020. Uit de bespreking met het samenwerkingsverband jeugdhulp met verblijf moet blijken of en in welke mate een deel van deze vordering correctie behoeft in de jaarrekening 2021. M.i.v. 2021 is de toegang zeer alert op samenloop waardoor er bij toewijzingen vanaf 2021 niet of nauwelijks nog sprake is van ongewenste samenloop. Naast het regionaal gecontracteerde verblijf wordt - evenals in 2020 - uitgegaan van ca.

300.000 aan niet gecontracteerde verblijfskosten buiten de regio. De bandbreedte heeft primair betrekking op eventuele mee- en/of tegenvallers ten opzichte van de hierboven genoemde extrapolatie. 3. Hoogspecialistische hulp (LTA) Namens gemeenten heeft de VNG afspraken gemaakt met landelijke jeugdhulpaanbieders met een specialistische functie. De verwachting is dat we dit jaar minder LTA afnemen. 4. Jeugd GGZ Deze vorm van jeugdhulp koopt de gemeente voor een groot deel lokaal in. De essentiele/topspecialistische functies voor de jeugd GGZ is op basis van samenwerkingsafspraken met de zes Flevolandse gemeenten regionaal ingekocht. De lokale jeugd GGZ zou opnieuw worden aanbesteed per 1 juli 2021. Maar deze aanbesteding is vanwege uitspraak kort geding opgeschort. Op deze kostenpost wordt het hoogste tekort verwacht binnen dit taakveld, namelijk bijna € 2 miljoen. Corona resulteert in intensievere zorg en daarmee hogere kosten per client. Er is nog geen rekening gehouden met de incidentele € 613 miljoen die gemeenten ontvangen voor de acute problematiek in de jeugdzorg. Vervolg op volgende pagina.

Begrotingsmonitor september 2021

16

Vervolg toelichting

5. Begeleiding en behandeling Onder deze vorm van zorg valt dagbesteding, dagbehandeling, persoonlijke verzorging en kortdurend verblijf. Ook deze lokale jeugdzorgvormen zijn opnieuw aanbesteed per 1 juli 2021. Het rendement van de toetser is voornamelijk op deze ondersteuning. De prognose is dat de kosten zullen dalen naar € 7.100.000,-. 6. Niet gecontracteerde zorg In sommige individuele situaties biedt de ingekochte zorg niet de passende zorg die nodig is. Dan is er de mogelijkheid om hulp in te zetten van niet gecontracteerde jeugdhulpaanbieders. Het kritischer beoordelen of niet gecontracteerde zorg nodig is of dat er toch een alternatief voor handen is bij de gecontracteerde zorgaanbieders wordt in 2021 voortgezet. Een toe- respectievelijk afname in de realisatie niet gecontracteerde zorg heeft een contra-effect op de kosten van de gecontracteerde zorg. De verwachting is dat de kosten uitkomen op € 600.000,7. Persoonsgebonden budget (PGB) Jeugd Op het moment dat jeugdigen en ouders in aanmerking komen voor jeugdhulp op basis van een individuele voorziening, kunnen zij kiezen voor zorg in natura of een persoonsgebonden budget. De Jeugdwet stelt ten aanzien van het PGB een aantal beperkende voorwaarden, wat maakt dat er steeds vaker wordt gekozen voor zorg in natura. 8.

Regie en administratie De kosten voor de gemeentelijke capaciteit en de administratieve verwerking voor de uitvoering van de Jeugdwet zijn opgenomen in dit onderdeel. 9. Personele inzet Het beroep op het ambtelijk apparaat is – zowel kwalitatief als kwantitatief – omvangrijk. Er zijn hoge ambities voor de stad, maar ook de coronapandemie is een uitzonderlijke situatie die veel extra regelingen en maatwerk vraagt. De bedrijfsvoering staat hierdoor onder druk en prioriteiten moeten worden gesteld. Voor 2021 is de huidige verwachting dat het Sociaal (Economisch) Domein en stadswinkel het jaar afsluit met een tekort van €500.000 op de bedrijfsvoering. Er is voor de gehele bedrijfsvoering Sociaal (Economisch) Domein in totaal €-14.685.000 geraamd (saldo baten en lasten). Op basis van de realisatiecijfers t/m juli 2021 komt de prognose uit op €-15.185.000. Belangrijkste oorzaken hiervan zijn te herleiden naar de aanpak sociaal domein, de opbouw van de jeugd BV, contractmanagement en het uitvoeren van de diverse grote opgaves(LNL, IGLO, enz). NB. De prognose voor de gehele bedrijfsvoering Sociaal (Economisch) Domein is conform wet- en regelgeving verdeeld over zestien taakvelden. Veel van deze taakvelden zijn geen onderdeel van de begrotingsmonitor, zodat hier ter volledigheid een totaalbeeld is geschetst.

In de financiële tabel is het betreffende onderdeel van het totaalresultaat opgenomen.

Begrotingsmonitor september 2021

17

Bedragen x €1.000

Baten

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

Lasten

Begroting 2021

1. Jeugdbescherming en -reclassering (JB/JR) € 2. Veilig Thuis € 3. ACH en THV € Taakveld 6.82 - totaal vastgestelde begroting 2021 € Taakveld 6.82 - verwachte afwijking jaarrekening 2021

-

Saldo

Afwijking ten opzichte van begroting 2021 (inclusief bandbreedte) Ongunstig

€ -2.435 -€ 2.435 € -615 -€ 615 € -65 -€ 65 € -3.115 € -3.115

-€ 500 -€ 300 -€ 200

Verwacht

-€ 162 €0 -€ 109

Gunstig

€ 200 € 200 €0

-€ 271

Toelichting op verwachte afwijking en duiding van bijbehorende bandbreedtes

Op basis van de Jeugdwet hebben gemeenten met ingang van 2015 diverse verantwoordelijkheden op het gebied van de Jeugdzorg. Samen met taakveld 6.72 Maatwerkdienstverlening 18- wordt er efficiente en passende ondersteuning geboden aan jeugdigen en gezinnen, zodat zij zelfstandig kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven. De benodigde ondersteuning wordt tijdig en nabij geboden, zo zwaar als nodig en lichter zodra het kan. Naast deze inhoudelijke doelstellingen, is het betaalbaar houden van de jeugdzorg een belangrijk speerpunt. In dit taakveld zijn de lasten opgenomen die horen bij alle vormen van jeugdzorg in het gedwongen kader en maatregelen gericht op de veiligheid van kinderen en jeugdigen. De raad heeft met de Aanpak Sociaal Domein aanvullende kaders vastgesteld, op basis waarvan de begroting 2021 en verder is aangepast. In bijlage 2 van de programmabegroting 2021 - 2024 staan deze financiële kaders in tabelvorm opgenomen. Op basis van de meest recente realisatiecijfers van 2020 en Q2 van 2021 wordt een tekort verwacht van € 271.000 t.o.v. de begroting.

In deze prognose is er echter wel sprake van aanzienlijke bandbreedtes, die verband houden met onzekerheden op het gebied van: - De mate waarin de coronacrisis een doorwerking gaat hebben op de activiteiten die worden uitgevoerd binnen dit taakveld; - Hoe de compensatie vanuit het Rijk, voor deze corona gerelateerde kosten voor Lelystad uitpakken. - Overproductie jeugdbescherming en jeugdreclassering. De meerkosten 2020 zijn al verwerkt in de bijstelling budgetten 2021, Q1 laat zien dat deze extrapolatie van het kostenniveau 2020 niet toereikend is, maar hoeveel precies is nog onduidelijk. Verder zijn de extra middelen die we van het rijk ontvangen voor de jeugdzorg nog niet verwerkt. De raad zal kort na het reces een uitgewerkt voorstel ontvangen voor de inzet van de aanvullende middelen in 2021 en 2022. In dit taakveld zijn de lasten opgenomen die betrekking hebben op: 1. Jeugdbescherming en - reclassering (JB/JR) Dit zijn maatregelen die worden opgelegd na uitspraak van de kinderrechter. Voor het beschikbaar hebben van deze zorg zijn samenwerkingsafspraken gemaakt op regionaal niveau met de zes Flevolandse gemeenten. Dit wordt regionaal ingekocht via een meerjarige subsidie voor Samen Veilig. Op basis van de realisatiecijfers 2020 en Q2 2021 is de verwachting dat de kosten uitkomen op € 2.597.113,-. 2.

Veilig Thuis (advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling) Voor de bekostiging van Veilig Thuis zijn regionale afspraken gemaakt met de zes Flevolandse gemeenten. De kosten worden gedeeltelijk gedekt uit de middelen jeugdhulp. De overige dekking komt uit de regionale Wmo-middelen. 3. Ambulante Crisishulpverlening (ACH) en kindhulp bij Tijdelijk Huisverbod (THV) Vanwege ervaren werkdruk bij het JGT en de focus op een stevige toegang en regie is het JGT gestopt met de taken ACH en THV. Vanaf 2020 koopt Lelystad samen met de andere Flevolandse gemeenten deze taken in bij Vitree via een subsidie. ACH heeft als doel om zo snel mogelijk in een crisissituatie te intervenieren binnen het gezin om de veilgheid van de kinderen te vergroten en het thuis (blijven) wonen te bevorderen. Kindhulp bij THV biedt de mogelijkheid om in een noodsituatie te voorzien in een afkoelingsperiode waarbinnen de nodige hulpverlening op gang kan worden gebracht en escalatie kan worden voorkomen. Op basis van de realisatiecijfers 2020 en Q2 2021 is de verwachting dat de kosten uitkomen op € 174.000,-.

Begrotingsmonitor september 2021

18

Bedragen x €1.000

Afwijking ten opzichte van begroting 2021

1. 2. 3 4

Baten

8.3 Wonen en bouwen

Lasten

Begroting 2021

(inclusief bandbreedte)

Saldo

Inkomsten omgevingsvergunningen Uitvoeringskosten Wabo, wonen, ed Inkomsten windplanblauw Investeringsfonds Lelystad Oost

€ € € €

1.800 -

€ € -2.204 € € -300

€ 1.800 -€ 2.204 €0 -€ 300

Taakveld 8.3 - totaal vastgestelde begroting 2021

€

1.800 € -2.504

-€ 704

Ongunstig

Taakveld 8.3 - verwachte afwijking jaarrekening 2021

€ 600 €0 € 485 € 300

Verwacht

€ 800 €0 € 485 € 300

Gunstig

€ 1.200 €0 € 950 € 300

€ 1.585

Toelichting op verwachte afwijking en duiding van bijbehorende bandbreedtes

Op basis van de Woningwet en de Huisvestingswet hebben gemeenten diverse wettelijke taken uit te voeren op het gebied van wonen en bouwen. Zo moeten gemeenten beschikken over een actueel en vastgesteld woonbeleid, bijvoorbeeld in de vorm van een woonvisie. Daarnaast schrijft de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) gemeenten voor hoe om te gaan met de omgevingsvergunningen voor bouwen, wonen, monumenten, ruimte, natuur en milieu. In dit taakveld zijn de baten en lasten opgenomen die hiermee samenhangen. 1. Inkomsten omgevingsvergunningen In de programmabegroting 2021 zijn de legesinkomsten uit omgevingsvergunningen bijgesteld naar € 1.800.000. Tot op heden is er ca. € 1,9 mln. aan leges gefactureerd. Momenteel zijn er 28 vergunningaanvragen in procedure waarvan de verwachte legesopbrengst ca. € 0,6 mln. bedraagt. Daarnaast worden er nog aanvragen verwacht voor enkele grote bouwprojecten. In het gunstige scenario wordt een bandbreedte van € 400.000 aangehouden. Deze bandbreedte wordt vooral beïnvloed door de fasering van enkele grote projecten die mogelijk deels in 2021 en 2022 worden gerealiseerd. 2. Uitvoeringskosten omgevingsvergunningen, wonen, wijkontwikkeling, bewonersinitiatieven Binnen dit taakveld wordt onder andere uitvoering gegeven aan de Wabo.

De gemeente heeft hierbij diverse wettelijke taken op het gebied van omgevingsvergunningverlening, zoals constructieve veiligheid, ruimtelijke inpasbaarheid, waarbij rekening wordt gehouden met milieuaspecten. Daarnaast wordt binnen dit taakveld invulling gegeven aan de beleidsterreinen wonen, wijkontwikkeling en het faciliteren van bewonersinitiatieven. De met de uitvoering van deze taken gemoeide kosten worden enerzijds bepaald door personeelskosten en anderzijds door de voor dit doel beschikbare incidentele budgetten (het gaat dan bijvoorbeeld om een budget voor ondersteuning van initiatieven op het gebied van stedelijke vernieuwing en een budget voor bewonersinitiatieven). Op dit vlak wordt een overschrijding verwacht van de begroting. Door de realisatie van één en misschien meerdere grote projecten op Flevokust-Haven zal aanvullende inzet nodig zijn voor de taken op het gebied van omgevingsvergunningen. De overschrijding zal tussen de € 50.000 en € 150.000 liggen. Ten opzichte van de verwachte leges inkomsten zal er naar alle waarschijnlijkheid sprake zijn van een positief saldo. 3. Inkomsten Windplanblauw In de begroting 2019 waren er incidentele inkomsten begroot ter grootte van € 1.400.000, voortvloeiend uit de verwachte realisatie van Windplanblauw. Er is een vertraging opgetreden in het proces in verband met radar en luchtvaart, alsmede onderzoeken naar de fuut.

Deze begrote inkomsten zijn derhalve niet gerealiseerd in 2019. Op dit moment beschikt Windplanblauw over de juiste 'papieren' om de windturbines te mogen bouwen. De werkzaamheden voor het gedeelte 'op land' zijn reeds aanbesteed en in uitvoering. Voor het gedeelte 'op water' worden gesprekken gevoerd met partijen die de werkzaamheden kunnen uitvoeren, de stroom van de nieuwe windturbines af kunnen nemen en de nieuwe windturbines kunnen leveren. Naar verwachting zal in september 2021 duidelijk worden met welke partijen Windplanblauw samen zal gaan werken. Het nadeel in 2019 is reeds gemeld in de begrotingsmonitor september 2019 en heeft een doorwerking gehad op het rekeningresultaat 2019. In de begrotingsmonitoren over 2020 is de verwachting uitgesproken dat de realisatie in 2020 plaats zou vinden en wellicht zelfs in 2021. Uiteindelijk heeft het proces een dusdanige vertraging opgelopen dat de realisatie in 2021 plaats zal hebben. In de zomerperiode van 2020 zijn er met de gemeente Dronten afspraken gemaakt over de verdeling van daadwerkelijk te realiseren inkomsten van de windparken. Dit heeft tot gevolg dat er vanuit Windplanblauw een totaal voordeel ten opzichte van de begroting zal worden gerealiseerd ter grootte van € 950.000.

Eind 2020 heeft het onderdeel 'op land' reeds een financial close bereikt, wat in het eerste kwartaal van 2021 heeft geresulteerd in een voordeel van € 485.000. Volgens de planning zal het deel 'op water' eind 2021 een financial close bereiken, waarna het resterende deel van zo'n € 465.000 zal worden ontvangen. Afhankelijk van het precieze moment zal dit resterende voordeel ten opzichte van de begroting in 2021 of in 2022 landen. 4. Investeringsfonds Lelystad Oost Het Investeringsfonds Lelystad Oost moet ingezet worden voor een investering conform de kaders die de raad op 22 juni 2021 heeft meegegeven (zowel op inhoud als op proces). Een dergelijke investeringsaanvraag vereist op verzoek van de raad een participatieproces met inwoners en een raadsbesluit. Dit betekent dat de kapitaallasten op zijn vroegst vanaf 2022 gaan lopen. Aangezien het om een structureel budget gaat kan het bedrag niet worden doorgeschoven en gezien de kaderstelling van de raad ten aanzien van de mogelijke investeringen kunnen er ook geen andere zaken uit gefinancierd worden.

Begrotingsmonitor september 2021

19

Bedragen x €1.000

Afwijking ten opzichte van begroting 2021 (inclusief bandbreedte)

Overige ontwikkelingen 2021 Ongunstig

1 2 3 4 5

Parkeeropbrengsten Vrijval reservering autonome effecten coronacrisis Personele inzet Sociaal domein Groenonderhoud Havenbedrijf Flevokust Haven

-€ 1.100 € 450 -€ 700 € 250 € 100

Totaal verwachte afwijking jaarrekening 2021 - overige ontwikkelingen

Verwacht

-€ 900 € 450 -€ 500 € 350 € 100

Gunstig

-€ 700 € 450 -€ 300 € 500 € 100

-€ 500

Toelichting op verwachte afwijking en duiding van bijbehorende bandbreedtes

1. Parkeeropbrengsten Als noodmaatregel ter bestrijding van de verspreiding van het coronavirus geldt sinds eind 2020 een strenge lockdown. Hierdoor zijn veel winkels een lange tijd gesloten of beperkt open geweest, wat heeft geleid tot minder bezoekers in het centrum en de parkeergarages en onder aan de streep tot minder parkeeropbrengsten. De inkomstenderving over geheel 2021 is mede afhankelijk van het verloop van de coronamaatregelen in het tweede, derde en vierde kwartaal van 2021 en wordt op dit moment ingeschat tussen de €0,7 en €1.1 miljoen nadelig. In 2020 is een gedeeltelijke compensatie van het Rijk ontvangen voor de wegvallende inkomsten door de coronamaatregelen. Voor 2021 is nog geen compensatie vanuit het Rijk bekend gemaakt, maar deze gesprekken worden wel gevoerd. Op het moment dat deze compensatie beschikbaar wordt gesteld zal dit ingeschatte tekort kleiner uitvallen. 2. Vrijval reservering autonome effecten coronacrisis In de programmabegroting 2021 - 2024 heeft de raad €450.000 gereserveerd om de autonome effecten van de coronacrisis op te kunnen vangen. Op het moment dat er sprake is van hogere kosten, dan wel lagere inkomsten als gevolg van de coronacrisis - en daar geen specifieke compensatie vanuit het Rijk voor beschikbaar gesteld wordt - zijn deze middelen beschikbaar ter dekking van de tekorten.

Indien er op rekeningbasis per saldo een nadeel optreedt op het vlak van de parkeeropbrengsten (zie hierboven) zal deze reservering vrij komen te vallen om het nadelige effect (deels) op te vangen. 3. Personele inzet sociaal domein Het beroep op het ambtelijk apparaat is – zowel kwalitatief als kwantitatief – omvangrijk. Er zijn hoge ambities voor de stad, maar ook de coronapandemie is een uitzonderlijke situatie die veel extra regelingen en maatwerk vraagt. De bedrijfsvoering staat hierdoor onder druk en prioriteiten moeten worden gesteld. Voor 2021 is de huidige verwachting dat het Sociaal (Economisch) Domein en stadswinkel het jaar afsluit met een tekort van €500.000 op de bedrijfsvoering. Er is voor de gehele bedrijfsvoering Sociaal (Economisch) Domein in totaal €-14.685.000 geraamd (saldo baten en lasten). Op basis van de realisatiecijfers t/m juli 2021 komt de prognose uit op €-15.185.000. Belangrijkste oorzaken hiervan zijn te herleiden naar de aanpak sociaal domein, de opbouw van de jeugd BV, contractmanagement en het uitvoeren van de diverse grote opgaves(LNL, IGLO, enz). Deze afwijking ontstaat voornamelijk op de volgende taakvelden: 0.2 burgerzaken(€-154k), 4.2 onderwijshuisvesting(€-216k), 6.1 samenkracht en burgerparticipatie(€-145k). NB.

De prognose voor de gehele bedrijfsvoering Sociaal (Economisch) Domein is conform wet- en regelgeving verdeeld over zestien taakvelden. Veel van deze taakvelden zijn geen onderdeel van de begrotingsmonitor, zodat hier ter volledigheid een totaalbeeld is geschetst. In de financiële tabel is het betreffende onderdeel van het totaalresultaat opgenomen. 4. Groenonderhoud Afgelopen jaar is het groenonderhoud in Lelystad opnieuw Europees aanbesteed. Het lukt de huidige aannemer niet om op de onderdelen onkruidbestrijding op verharding en in plantsoen aan zijn resultaatsverplichtingen te voldoen. Werkzaamheden die niet worden uitgevoerd worden ook niet verrekend en als prestaties niet voldoen worden kortingen opgelegd. Dit heeft een tijdelijke effect op de kwaliteitsbeeld openbare ruimte wat afgesproken is met de raad. Naar het eind van het jaar toe, als het onkruid stopt met groeien zal weer aan de kwaliteitsbeeld voldaan gaan worden. Alle werkzaamheden zijn er nu dus op gericht dat we eind van het jaar weer volledig voldoen aan het door de raad vastgestelde kwaliteitsbeeld. 5. Havenbedrijf Flevokust Haven Op verzoek van de raad is de ontwikkeling en oprichting van een havenbedrijf onderzocht. Dit proces is begin 2019 in gang gezet.

De raad heeft toen onder andere besloten om geen wensen en bedenkingen te uiten bij het voorgenomen collegebesluit om in principe te besluiten om samen met de provincie Flevoland een Besloten Vennootschap uit te werken als organisatievorm voor de doorontwikkeling van Flevokust Haven (43 hectare binnendijks en 5 hectare buitendijks). Het streven was om eind 2020 of begin 2021 de uitwerking voor besluitvorming voor te leggen aan het college en de raad. Op basis van een heroverweging heeft de gemeente Lelystad nu verdere besprekingen voor de vorming van een juridische entiteit in de toekomst opgeschort tot begin 2023. Daarmee wordt de vorming van een entiteit vooralsnog echter niet geheel uitgesloten. Op basis van een voorstel is voor het havenbedrijf vanaf 2021 structureel €100.000 gereserveerd in de programmabegroting. De recente ontwikkelingen met betrekking tot het opschorten van de vorming van een juridische entiteit maken dat deze €100.000 in ieder geval voor 2021 en 2022 incidenteel geheel kan vrijvallen. Over de gevolgen voor de reservering in de periode na 2022 kan pas een besluit genomen worden zodra begin 2023 meer bekend is inzake de toekomst van een juridische entiteit. (Taakveld 0.8 Overige baten en lasten)

Begrotingsmonitor september 2021

20

3.

Nadelige effecten coronacrisis en zicht op compensatie

Sinds eind maart 2020 staat de gemeentelijke overheid in het teken van de maatregelen om de ontstane crisissituatie als gevolg van het coronavirus het hoofd te bieden. Als lokale overheid staat de gemeente dichtbij de inwoners, en ook in deze moeilijke tijd staat de ambtelijke organisatie klaar om inwoners en bedrijven te ondersteunen met goede informatie, vertaling van landelijke maatregelen en de uitvoering van landelijke regels, zoals de ondersteuning aan kleine zelfstandigen en ZZP-ers. In de programmabegroting 2021 – 2024 is aan de hand van vier beleidsmatige- en twee economische scenario’s inzicht geboden in de mogelijke gevolgen voor gemeenten. Voor wat betreft de korte termijn zijn de ontwikkelingen hoopgevend te noemen. Er worden versoepelingen doorgevoerd en de besmetting cijfers dalen aanzienlijk. Met het opgevoerde tempo van de vaccinaties is er licht aan het einde van de tunnel. Vanuit bovenstaand perspectief is het kabinet in de afgelopen periode met nieuwe steunpakketten diverse sectoren tegemoet te komen, in de hoop zoveel mogelijk werkgelegenheid te kunnen behouden. Ook de medeoverheden zijn – in ieder geval over jaarschijf 2020 – in afdoende mate gecompenseerd voor de nadelige effecten. Ook voor jaarschijf 2021 zijn er inmiddels steunpakketten gepubliceerd.

Compensatie gemeenten in 2021 Gemeenten ervaren onverminderd de financiële gevolgen van de coronacrisis. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) voert doorlopend gesprekken met de Rijksoverheid over financiële compensatie voor gemeenten. Het kabinet heeft aangegeven gemeenten en de andere medeoverheden in deze moeilijke en financieel onzekere tijden – net als in 2020 - te blijven ondersteunen. Na het verschijnen van de decembercirculaire gemeentefonds 2020 heeft het kabinet de afgelopen tijd aanvullende maatregelen genomen ter compensatie van de financiële gevolgen van de coronacrisis. Op 26 maart 2021 zijn gemeenten geïnformeerd over dit nieuwe compensatiepakket voor medeoverheden. Voorbeelden van beleidsterreinen waarvoor compensatiemiddelen zijn ontvangen: toeleiding naar werk, schuldenbeleid, bijzondere bijstand, cultuur, de begeleiding van kwetsbare groepen en de bestrijding van eenzaamheid. Ook heeft de gemeente middelen ontvangen om het perspectief van jeugd en jongeren te verbeteren.

Taakveld

Besluitpunt

De raad heeft op 22 juni 2021 de compensatie voor de coronamaatregelen die via het gemeentefonds is ontvangen beschikbaar gesteld voor de uitvoering. In onderstaande tabel staan deze maatregelen met bijbehorende bedragen weergegeven, zoals vastgesteld door de raad:

Compensatie coronamaatregelen

2021

0.2 Extra kosten verkiezingen 4.3 Voorschoolse voorziening peuters 5.3 Cultuurmiddelen 6.5 Aanvullend pakket re-integratiekosten 4 6.5 Algemeen impuls re-integratie 6.1 Extra begeleiding kwetsbare groepen 5 6.1 Bestrijding eenzaamheid ouderen 6.1 Perspectief jeugd en jongeren 6.1 Jongerenwerk jeugd 6 6.1 Mentale ondersteuning jeugd 6.1 Activiteiten en ontmoetingen jeugd 7 6.1 Algemeen gemeentelijk schuldenbeleid 8 6.3 Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) 9 6.3 Algemeen bijzondere bijstand 10 7.3 Afvalverwerking Totaal compensatie coronamaatregelen

92.588 24.620 558.972 499.108 266.519 184.592 146.864 208.347 71.219 59.860 41.236 138.142 292.270 47.735 120.896 2.752.968

1 2 3

Het uitgangspunt hierbij is dat de middelen die vanuit de Rijksoverheid worden ontvangen leidend zijn, zoals ook in de programmabegroting 2021 – 2024 staat verwoord. Op het moment dat er in een later stadium aanvullende afspraken naar buiten komen zal opnieuw een raadsvoorstel worden voorbereid, teneinde deze middelen in de begroting beschikbaar te stellen.

Naast deze compensatie via het gemeentefonds heeft het Rijk ook enkele specifieke uitkeringen in het leven geroepen. Zo heeft het kabinet €100 miljoen beschikbaar gesteld om exploitanten van zwembaden en ijsbanen tegemoet te komen. Ook wordt de financiële schade van amateursportverenigingen gecompenseerd. Daar waar mogelijk wordt van landelijke regelingen gebruik gemaakt door de gemeente. Begrotingsmonitor september 2021

21

4.

Resumé

Zoals in de inleiding is aangegeven wordt met deze begrotingsmonitor beoogd om inzicht te geven in het verloop van de gemeentebegroting 2021. In onderstaand overzicht volgt de samenvatting van de uitgelichte 13 taakvelden, met bijbehorende tweede inschatting van het verwachte rekeningresultaat 2021.

Op dit moment wordt er een voordelig jaarrekeningresultaat 2021 ingeschat van €1.100.000. Er is echter sprake van aanzienlijke bandbreedtes, die bij ieder taakveld afzonderlijk van een onderbouwing zijn voorzien in hoofdstuk 2. De kans is net zo goed aanwezig dat er per einde boekjaar geen sprake zal zijn van een tekort: -

-

Er lopen nog gesprekken met het Rijk over aanvullende compensatie van de coronamaatregelen, bijvoorbeeld op het vlak van de misgelopen parkeerinkomsten. Op het moment dat daar afspraken over worden gemaakt zal het nu geprognosticeerde tekort onder ‘overige ontwikkelingen’ lager uitvallen. Op het moment dat er een nieuw kabinet aantreedt zullen er wellicht aanvullende afspraken worden gemaakt om gemeenten tegemoet te komen.

Bij het opstellen van de uiteindelijke jaarrekening over 2021 wordt er daarnaast ook gekeken naar de waardering van diverse onderdelen op de balans. Het gaat dan bijvoorbeeld om de hoogte van getroffen voorzieningen en de waardering van bezittingen. Deze analyses kunnen ook een effect hebben op het uiteindelijke rekeningresultaat, maar zijn niet op dit moment in te schatten. Ook de opbrengsten uit de grondexploitaties zijn niet in de begrotingsmonitor meegenomen, omdat het bepalen van deze resultaten erg complex is en pas per einde boekjaar gemaakt kunnen worden.

Begrotingsmonitor september 2021

22