4060 Bijlage 3 Zienswijzennota Omgevingsvisie

Biodiversiteit en natuur Het OER toont aan dat de voorgestelde plannen leiden tot een 'matig' tot 'slecht' resultaat voor de beschermde natuurgebieden, soortenbescherming en biodiversiteit. Wij adviseren u de Omgevingsvisie zo aan te passen dat deze aspecten in 2050 op zijn minst een 'voldoende' score behalen, maar goed of uitstekend is nog beter! Reactie Het Omgevingseffectrapport is inderdaad kritisch, daar waar het gaat om de realisatie van de ambities voor soortenbescherming, natuur en biodiversiteit. Dit komt vooral omdat een aantal doelen en ambities nog niet vertaald is in concrete plannen en projecten. Daarvoor is de Omgevingsvisie ook niet het meest geëigende middel. We hebben de doelen en ambities onlangs wel deels concreet gemaakt, bijvoorbeeld met de vaststelling van het Bomenbeleidsplan (juli 2025). Dat zullen we ook doen bij de uitwerking van het Programma groen. Daarmee komen we in belangrijke mate tegemoet aan voorgaande zienswijze. Zie ook onze reactie bij zienswijze 31 van de Bomenbond. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 57/79

Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

Bouwplannen Vlietland-Noord in strijd met klimaatambities De plannen voor de bebouwing van Vlietland-Noord, inclusief het kappen van een groot aantal bomen, zijn in strijd met de klimaatambities die worden geschetst voor uw gemeente. We verzoeken u om aan te tonen op welke wijze uw plannen verenigbaar zijn met het door de gemeenteraad vastgestelde beleid rond behoud van bomen, biodiversiteit en preventie van hittestress, zonder dat de leefomgeving achteruitgaat. Reactie Zoals hiervoor (zie zienswijze 11) is aangegeven zijn de bouwplannen voor Vlietland Noord gebaseerd op vastgestelde bestemmingsplannen.

Geen dwingende economische reden bouw Vlietland-Noord Indiener geeft aan dat in het advies van de provinciale bezwarencommissie van 6 januari 2025, staat op bladzijde 10/15 dat er geen sprake is van een dwingende economische reden om een vakantiepark aan te leggen. Wij verzoeken u deze onjuiste redenering te schrappen uit de Omgevingsvisie 2025 en tegelijkertijd kritisch te zijn op ongefundeerde aannames van de desbetreffende projectontwikkelaar. Reactie Zoals hiervoor is aangegeven berusten de bouwplannen voor Vlietland-Noord op vastgestelde bestemmingsplannen waarvoor de besluitvorming is afgerond. In aanvulling daarop nog het volgende: De Ontwerp Omgevingsvisie geeft op pagina 51 en 98 aan dat de extra arbeidsplaatsen “belangrijk zijn” en “kansen bieden”. De ontwikkelingen in Vlietland-Noord sluiten daarmee aan op één van de hoofdambities van de Omgevingsvisie, namelijk het laten groeien van het aantal arbeidsplaatsen. Er wordt in de Omgevingsvisie niet gesproken over dwingende economische redenen. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Soortenbescherming en biodiversiteit De vraag is of dit beleid gaat leiden tot het behalen van de ambities. Uit de OER blijkt dat dit zeer de vraag is Wij verzoeken u daarom extra inspanning te verrichten om deze ambities ten aanzien van soortenbescherming en biodiversiteit wél te behalen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 58/79

Reactie Zie reactie hiervoor bij biodiversiteit en natuur.

3.67

Indiener(s) zienswijze 67 Eelerwoude

Samenvatting zienswijze 67. Onvoldoende ontwikkelruimte in het buitengebied Indiener constateert dat de ontwerp visie onderkent dat er beleid ontbreekt voor het afbouwen van bedrijvigheid op agrarische erven, wordt in de ontwerp Omgevingsvisie onvoldoende beleidsruimte geboden om tot passende ruimtelijke oplossingen te komen. Ontwikkelruimte wordt enkel geboden op de bestaande erven, zonder ruimte te bieden om (onder voorwaarden) op een andere manier te ontwikkelen én bij te dragen aan het versterken van ecologische-, ruimtelijke- en landschappelijke kwaliteiten. Verderop in de tekst wordt nog het belang van de (historische) linten benoemd. Echter wordt in de richtlijnenlijst afwegingsleidraad erven (bijlage 7) niet concreet op welke wijze een erf-initiatief kan bijdragen aan versterking van het lint in ruil voor het opruimen van een erf elders, wat immers ook een impuls in de ruimtelijke of landschappelijke kwaliteit is. Bovenstaande zienswijze maakt duidelijke dat in het ontwerp van de Omgevingsvisie er te weinig ruimte is voor maatwerkoplossingen waarbij integrale afwegingen worden gemaakt, passend in de grotere doelen die in de visie worden benoemd, en plannen in zijn totaliteit worden afgewogen. (Als bijlage is de zienswijze bijgevoegd die in 2021 is ingediend bij het “Ontwerp bestemmingsplan landelijk”.

(Red: Deze is als toelichting beschouwd)) Reactie We kunnen niet meegaan in de redenering van indiener dat er te weinig ontwikkelingsmogelijkheden zijn voor de agrarische erven. De combinatie van de ontwikkelingsmogelijkheden voor de linten en die voor de agrarische erven biedt veel ruimte. De afwegingleidraad biedt juist ruimte voor maatwerk doordat niet alles concreet is benoemd. Geen aanpassing Omgevingsvisie op dit punt. Indiener merkt terecht op dat de Ontwerp-Omgevingsvisie niet voorziet in de beoordeling van een samenhangende ontwikkeling op twee of meer locaties. Op dat punt zullen wij de toelichting op de afwegingsleidraad op pagina 97 aanvullen met de volgende korte beschrijving: “Bij een ontwikkeling die betrekking heeft op twee of meer locaties zullen we met initiatiefnemer in gesprek gaan en de ontwikkelingen op de direct betrokken locaties in samenhang bespreken en beoordelen.”

3.68

Indiener(s) zienswijze 68 Bomenbond Rijnland

Deze zienswijze is van dezelfde indiener als zienswijze 31. Zie voor behandeling 3.31.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 59/79

3.69

Indiener(s) zienswijze 69

Samenvatting zienswijze 69. Indieners geven aan dat zij hun zienswijze sturen omdat ze op een aantal punten een andere richting willen geven aan uw visie. De nadruk in onze Zienswijze ligt op mobiliteit en parkeren, en wat dit betekent voor bewoners, nieuwe bewoners en ondernemers van met name Voorburg.

De Mall Indieners geven aan dat zij vooralsnog in de kou staan vanwege de vele files bij de Mall, het vreemdparkeren in hun wijk en geen bewaakte fietsenstallingen voor bezoekers. Reactie De Mall is een voorziening die in het oog springt. Het is niet voor niets dat De Mall meer dan 30 keer wordt genoemd in de Ontwerp Omgevingsvisie. Het is een voorziening waar veel mensen van genieten ook uit onze eigen gemeente en een voorziening die veel werkgelegenheid en welvaart met zich meebrengt. Indieners merken terecht op dat er knelpunten zijn ten aanzien van de bereikbaarheid en het parkeren. Dat wordt in de Ontwerp Omgevingsvisie ook benoemd samen met de inzet om deze knelpunten aan te pakken. Dat doen we dagelijks in overleg met de exploitant en zullen we ook verder uitwerken in het programma Duurzame Mobiliteit. De gemeente zet al meerdere jaren in op het Operationeel Mobiliteits Centrum (OMC), Parkeerregulering en Duurzame Mobiliteit. Zo werkt de exploitant samen met de gemeente aan een bewaakte fietsenstalling. Recent zijn nieuwe afspraken gemaakt over verbetering van de bereikbaarheid en beperking van de overlast. We blijven de ontwikkelingen op de voet volgen en sturen waar nodig bij. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Participatie Indieners geven aan dat de gemeente veel vraagt van bewoners met de vraag om te reageren op een plan (Omgevingsvisie) van 134 pagina's dat wordt gepubliceerd op 18 juli 2025 (een vakantiemaand notabene). Reactie De Ontwerp Omgevingsvisie is inderdaad een redelijk omvangrijk document. En het vraagt tijd om het document goed te kunnen bestuderen. Daarom hebben we tijdens de participatieronde van maart ook al gecommuniceerd dat de Ontwerp-Omgevingsvisie naar verwachting vanaf half augustus ter visie gelegd zou worden. Dat is uiteindelijk 22 augustus tot en met 2 oktober geworden. Als extra service is het document zo snel mogelijk na besluitvorming in het college op 15 juli 2025 bekend gemaakt. Daarmee waren er circa 10 weken beschikbaar om het document door te nemen een zienswijze voor te bereiden, 4 weken meer dan de wettelijk voorgeschreven periode. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 60/79

STOMP-principe Indiener geeft aan dat de gemeente de bewoners tot ander gedrag wil 'verleiden' met het zogenaamde STOMP-principe. (p. 57) Hierbij krijgen lopen, fietsen, OV en mobility as a service prioriteit. De privéauto moet eigenlijk maar uit het straatbeeld verdwijnen. Indieners pleiten ervoor het STOMP-principe vooral toe te passen op nieuwe woonwijken waar veelal jongeren wonen. Indieners geven aan dat stappen/trappen, deelmobiliteit of (H)OV lang niet voor iedereen een reële optie is. Reactie De toelichting op pagina 58 begint inderdaad met de ambitie dat we mensen willen verleiden tot meer duurzame vormen van mobiliteit. Daarbij is bewust het woord "verleiden” gebruikt. Wij zijn er van overtuigd dat het het beste werkt als inwoners kunnen kiezen uit verschillende aantrekkelijke alternatieven. Zo zien we bijvoorbeeld dat elektrische fietsen het fietsen aantrekkelijker maken en de elektrische bakfiets ook leidt tot uitstel van de aanschaf van een tweede auto, waardoor er minder parkeerruimte nodig is. Daarbij moeten soms ook keuzes gemaakt worden bij het gebruik van de schaarse ruimte. Dat is maatwerk per wijk en buurt en in het algemeen is het inderdaad zo dat bij nieuwe ontwikkellocaties aanpassingen makkelijk doorgevoerd kunnen worden dan in bestaande wijken en buurten. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Parkeren Indieners wijzen op de mogelijke negatieve effecten van het verdwijnen van parkeerruimte (onveiligheid, omzetdaling ondernemers, waardedaling woningen) en de extra parkeerdruk in Voorburg door de CID (Binckhorst) ontwikkeling. Reactie Zie ook de reactie hiervoor. De groeiende parkeerdruk maakt het noodzakelijk om na te denken over regulering van het parkeren. Ook dat kan voor een deel door te verleiden (hubs, parkeren aan de rand van de wijk/buurt/het centrum). Ook hier geldt dat oplossingen steeds maatwerk vormen die in nauw overleg met inwoners en andere belanghebbende tot stand komen. Naast de gesignaleerde problemen zijn ook allerlei positieve ontwikkelingen denkbaar variërend van meer ruimte voor groen en spelen tot veiliger straten en een aantrekkelijker woonomgeving c.q. centrumgebieden. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Handhaving en onderhoud Voor alle plannen en maatregelen geldt naar onze mening: strenge handhaving en goed onderhoud. Je kan van Leidschendam-Voorburg een parel willen maken, maar daarvoor is goede handhaving en goed onderhoud van gemeentelijk groen noodzakelijk. Reactie Handhaving, beheer en onderhoud zijn inderdaad belangrijk om te zorgen dat onze gemeente goed blijft functioneren. Daar hebben we op pagina 106 ook aandacht aan besteed. Maar toezicht en handhaving is geen oplossing voor alles. Het begint met een goede en duidelijke inrichting, die uitnodigt tot passend gedrag. En met veel overleg en participatie, zodat duidelijk is wat de bedoeling van (inrichtings-)maatregelen is en er Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 61/79

draagvlak voor kan ontstaan. En monitoring om te zien of de doelen en ambities ook daadwerkelijk worden bereikt. En die verantwoordelijkheid ligt niet bij de gemeente alleen. Met alle inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties samen maken we onze gemeente een prettige omgeving om te wonen, werken en leven. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.70

Indiener(s) zienswijze 70 provincie Zuid-Holland

Deze zienswijze is van dezelfde indiener van zienswijze 24. Zie voor behandeling 3.24.

3.71

Indiener(s) zienswijze 71 Vidomes

Deze zienswijze is van dezelfde indiener van zienswijze 40. Zie voor behandeling 3.40.

3.72

Indiener(s) zienswijze 72

Samenvatting zienswijze 72. Indiener heeft een aantal concrete tekstvoorstellen aangereikt, te weten: Paragraaf 6.3 B Pagina 78 Na “ook de prioriteit." Diverse organisaties waaronder Sport en Welzijn met de brede school en vakantieactiviteiten en de bibliotheek kunnen hierbij een belangrijke rol spelen. Reactie We hebben in de Ontwerp Omgevingsvisie op diverse plekken aandacht besteed aan het belang van voorzieningen voor de leefbaarheid. Daarbij hebben we onder de titel van buurt/wijkcentra (basisvoorziening) impliciet aandacht besteed aan het belang van welzijnsorganisaties voor ontmoeting. Op pagina 46 hebben we aandacht besteed aan het belang van de bibliotheken als culturele en sociale huiskamer van de gemeente. Daarmee lijkt de strekking van de aanvulling voldoende beantwoord. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Paragraaf 6.3 C Suburbaan Pagina 81 na 55+ers: Woonvormen zoals een ‘Knarrenhof’ of Tiny Houses kunnen een bijdrage leveren aan deze doorstroming.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 62/79

Reactie We hebben op diverse plekken in de Ontwerp Omgevingsvisie aandacht besteed aan het belang van doorstroming voor een goed functionerende woningmarkt. Daarbij hebben we bewust geen aandacht besteed aan heel specifieke typen woningen, maar staat het begrip "passende woning” centraal. Op pagina 95 wordt ook nog aandacht besteed aan bijzondere woonconcepten. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Paragraaf 6.3 D Recente inbreidingen Pagina 84 na continue aandachtspunten: Door in te zetten op innovatieve oplossingen rondom het thema duurzaamheid kunnen we deze ambitie waarmaken *. Reactie Innovatie heeft op tal van plekken in de Ontwerp Omgevingsvisie aandacht gekregen, vooral gekoppeld aan mobiliteit. Het lijkt passend hier ook bij duurzaamheid aandacht aan te besteden. We zullen het tekstvoorstel overnemen in de Omgevingsvisie als laatste zin van de eerste alinea van par 5.5 “Duurzaam toekomstbestendig” (pag 60).

Paragraaf 6.5 Stompwijk Een uitgebreide passage over verkeersveiligheid en ontsluiting Reactie Voor Stompwijk wordt al gewerkt aan een Gebiedsprogramma kern Stompwijk. De gesignaleerde aandachtspunten voor verkeersveiligheid en ontsluiting zullen daar afdoende aan bod komen. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Paragraaf 6.6A Pagina 94 Na “waterberging zijn interessant. “ Een vraag of zorgboerderijen en kinderopvang/BSO ook passen.” Reactie Op pagina 95 van de Ontwerp Omgevingsvisie is de volgende formulering opgenomen: “Aan bijzondere woonconcepten of (maatschappelijke) voorzieningen in een landelijke setting.” Op pagina 133 is dit in de leidraad voor agrarische erven uitgewerkt tot: “Het initiatief bevat een functie met een sociaalmaatschappelijke meerwaarde zoals een zorgboerderij, sociale ambachtelijke functies of educatieve voorzieningen.” Dat biedt ons inziens voldoende duidelijkheid. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 63/79

3.73

Indiener(s) zienswijze 73

Samenvatting van zienswijze 73. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.74

Indiener(s) zienswijze 74

Samenvatting van zienswijze 74. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.75

Indiener(s) zienswijze 75 gemeente Den Haag

Samenvatting van zienswijze 75. OV-haltes Indiener ondersteunt de verdichting rondom OV-haltes en vraagt aandacht voor een goede afstemming van de ontwikkelingen aan beide zijden van de gemeentegrens bij CID Binckhorst, Laan van NOI en Mariahoeve. Reactie Wij onderschrijven het belang van een goede afstemming van de ontwikkelingen aan beide zijden van de gemeentegrens voor de genoemde ontwikkelingslocaties. In de praktijk wordt ook intensief samengewerkt bij de ontwikkeling van die locaties. Wij zien de opmerking als een ondersteuning van de bestaande werkwijze. Geen aanpassing Omgevingsvisie

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 64/79

P+R voorzieningen Indiener noemt de suggestie van P+R voorzieningen op afstand voor De Mall interessant en stel voor de samenwerking op dit punt te intensiveren. Reactie We beschouwen de zienswijze als een ondersteuning van de bestaande werkwijze. De verbetering van de bereikbaarheid van De Mall overstijgt op onderdelen onze gemeentegrenzen. We zullen daarbij dan ook graag de samenwerking zoeken met de buurgemeenten. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Vlietzone Indiener wijst erop dat het Toekomstbeeld voor de Vlietzone (p31) niet door de gemeente Den Haag is vastgesteld maar wordt gebruikt als vertrekpunt voor verder uitwerking in een gebiedsprogramma waaraan samen met de regionale partners wordt gewerkt. Reactie De positie van de gemeente Den Haag ten aanzien van het Toekomstbeeld voor de Vlietzone is bekend. Het is belangrijk dat dit wordt beschouwd als vertrekpunt voor de uitwerking. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

De kwaliteit van de werkmilieus Indiener stelt voor samen te verkennen hoe iedere gemeente kan bijdragen aan versterking en transformatie van de economie en het faciliteren van de ruimte die nodig is voor de verzorgende economie. Reactie Op het gebied van versterking en transformatie van de economie wordt al nauw samengewerkt zowel in de Haagse regio als in MRDH-verband. Wij ondersteunen het pleidooi om deze samenwerking een vervolg te geven. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Energietransitie Indiener geeft aan dat elektrificatie van de warmtevraag zoveel mogelijk wordt beperkt door in te zetten op restwarmte en/of geothermie, zoals vastgelegd in de RES 1.0. Indiener mist de uitwerking van aardwarmte in de Omgevingsvisie. Reactie Op pagina 65 is het volgende opgenomen: “Bronnen voor warmte zijn lokaal opgewekte elektriciteit, restwarmte, aardwarmte en warmte uit water (aquathermie).” In de passage daaraan voorafgaand benadrukken we het belang van regionale samenwerking bij de energietransitie. Vanwege de complexiteit van het vraagstuk vindt de uitwerking plaats in een warmteprogramma. De voorbereidingen daarvoor zijn inmiddels gestart. Geen aanpassing Omgevingsvisie. Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 65/79

Kaartbeeld (pagina 30 Invloed vanuit de regio) • Het bedrijventerrein Westvlietweg zou ook de aanduiding “b” moeten krijgen: Herstructurering •

toekomstige bedrijventerreinen. Reactie Akkoord, passen we aan. Op de kaart zijn circulaire materialenhubs en bronnen voor geothermie aangegeven. Deze zijn nog niet

•

zeker. Verzoek om de legenda aan te passen en te spreken van “toekomstige” circulaire materialenhubs en “toekomstige” bronnen voor geothermie. Reactie Akkoord, passen we aan. Onder hoogstedelijke ontwikkelingen aan onze stadsranden graag de Gavi-kavel toevoegen als “voorgenomen bedrijvenlocatie”.

Reactie Dit passen we aan in de Omgevingsvisie .

Kaartbeeld (pagina 42 Een plek voor iedereen) Graag toevoegen: • De Sterfietsroute Spoorlaan ten zuiden van de A4 • De HOV-halte aan de Vlietlijn nabij de gemeentegrens met Rijswijk • Tramlijn 19 langs de Mall Reactie Dank voor de concrete suggesties. We zullen de genoemde punten controleren en waar nodig overnemen.

4 Beantwoorden advies van adviesraden In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de zienswijzen van de twee adviesraden van de gemeente LeidschendamVoorburg; de Adviesraad Stompwijk en de Adviesraad Sociaal Domein Leidschendam-Voorburg.

4.1 Zienswijze Adviesraad Stompwijk Samenvatting van de zienswijze. Pagina 5: Buitengebied vrij van verstedelijking In de Omgevingsvisie is aangegeven: “We houden het buitengebied juist vrij van nieuwe verstedelijking.” Hoe verhoudt zich dit met het vitaliteitsonderzoek binnen Stompwijk. Hoe komen we binnen deze kern aan de 188 woningen?

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 66/79

Reactie De ambitie is om geen woningen in het buitengebied te bouwen, omdat we zuinig zijn op ons mooie buitengebied. In Leidschendam en Voorburg zien we voldoende mogelijkheden om de opgaven binnenstedelijk te realiseren. Bij de voorbereiding van het gebiedsprogramma kern Stompwijk lijkt het ook daar te lukken het beoogde aantal woningen (circa 190) in het lint en in de bestaande kern te bouwen (inbreiding). Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 6-middelste kolom Aangegeven is hier dat inzet is gericht op duurzame melkveehouderij en glastuinbouw, met aanvullingen van andere voorzieningen, wat is / betekent dit voor bedrijven die (nog) geen veranderingen hier in willen/ kunnen gaan doen? Hoe kunnen we dit hierin vast leggen dat deze bedrijven nog wel kunnen blijven werken zoals het geval nu is? Reactie Dit is een ambitie voor de toekomst, die geen consequenties heeft voor de bestaande rechten/vergunningen van agrarische bedrijven. Wel spreken we hier de ambitie uit om naar een duurzame agrarische sector te ontwikkelen en zullen nieuwe initiatieven hieraan getoetst worden.

Goed verbonden Op pagina 6 en 26 wordt ingegaan op Goed verbonden i.r.t. Stompwijk b.v. de beperkte OV-bereikbaarheid en de geïsoleerde ligging. Geïsoleerd is niet de juiste benaming. Reactie De gecombineerde teksten geven een genuanceerd beeld van de bereikbaarheid van de gemeente en Stompwijk. De kernboodschap is dat met de verbindingen van Stompwijk met Leidschendam en Voorburg zich lenen voor verbetering. Daar wordt – zoals bekend bij de Adviesraad - ook aan gewerkt. Geen aanleiding tot aanpassing van de Omgevingsvisie.

Pagina 7- rechter kolom Recreatie en waterberging hebben prioriteit, echter dit hebben we in de visie voor het buitengebied met de grondeigenaren en gebruikers van het gebied anders genoteerd. Graag hierop een correctie en verwijzen naar visie die in 2022 is overhandigd

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 67/79

Reactie Reactie Hier worden in het kort alle functies voor het buitengebied geschetst die prioriteit hebben: “Ruimte voor duurzame landbouw en glastuinbouw, behoud van cultuurhistorische, landschappelijke en ecologische kwaliteiten, recreatie en waterberging hebben hier prioriteit.” Dus breder dan alleen recreatie en waterberging. De Visie buitengebied is input geweest voor de Omgevingsvisie, wat niet betekent dat deze één op één is overgenomen. Daarnaast is de belangenafweging in de Omgevingsvisie breder dan vanuit de Visie van de adviesraad.

Pagina 13- middelste kolom beleid van de provincie Versterken natuur: Wat wordt hieronder verstaan? Reactie Dat is een combinatie van uitbreiding van natuur en verbetering van de kwaliteit van bestaande natuurgebieden. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Sterke Steden en Dorpen Hoe gaan we dit vastzetten in deze visie waarvan het gebiedsprogramma Stompwijk een onderdeel wordt? Reactie In de Omgevingsvisie en het Gebiedsprogramma kern Stompwijk leggen wij onze ambities vast voor wonen, werken, leefbaarheid et cetera. Die blijven de komende jaren het vertrekpunt. Op basis daarvan gaan we in gesprekken met bewoners, ondernemers, maatschappelijke organisatie en provincie om te bepalen hoe we die ambities het beste kunnen realiseren. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 22- rechter kolom onderaan Herstel van de weidevogelstand – graag beter uitleggen en verwijzen naar gebiedsvisie buitengebied en in kijken of dit in samenspraak kan met de grondeigenaren. Reactie Het gaat hier in hoofdstuk twee om een beschrijving van de bestaande kwaliteiten van de gemeente. Dit is niet het voorgenomen beleid. Een verwijzing naar de Visie buitengebied ligt hier dan ook niet voor de hand. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 25- linker kolom Pluimveebedrijven? Zijn deze nog aanwezig?

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 68/79

Reactie Volgens het overzicht van de Kamer van koophandel zijn er per juni 2025 inderdaad geen pluimveebedrijven meer aanwezig in de gemeenten Leidschendam-Voorburg. We zullen de verwijzing naar pluimveehouderijbedrijven in de Omgevingsvisie schrappen

Pagina 25 fietsroutes Er zijn twee belangrijke fietsroutes in noord-zuid richting; de metropolitane route Velostrada langs het spoor en de regionale route langs de Vliet. Beide zijn nog niet geheel gereed. Wat moet er aan deze fietsroutes nog gebeuren? Reactie De bedoeling van deze doorfietsroutes is dat deze optimaal worden ingericht voor fietsers. Vaak gaat het daarbij om verbetering van de verharding, het saneren van onveilige punten, het aanpassen van de voorrangssituatie en het realiseren van ontbrekende verbindindende schakels, zoals bij de Velostrada tussen Voorburg Noord en de Binckhorst. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 26: Daarnaast zorgen zowel het verkeer als de houtstook voor uitstoot van stikstof en fijnstof waardoor de WHOadvieswaarden 2021 voor luchtkwaliteit in onze gemeente overschreden worden. Wordt de houtstook verder nog behandeld in de Omgevingsvisie? Reactie Op pagina 54 is aangegeven dat het de ambitie is om houtstook terug te dringen. Dat is niet verder uitgewerkt in concrete maatregelen en zal mogelijk in een uit te werken programma uitgewerkt worden. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 30 – B – herstructurering voor klaverblad? Veenpoldersweg staat niet genoemd, wat denken we meer aandacht kan hebben voor verbetering. Reactie Het is onduidelijk wat precies wordt bedoeld met de opmerking. In de Omgevingsvisie staat op pagina 31: “Voor onze gemeente zijn de terreinen Essesteijn, De Star en Veenpoldersweg aangegeven als terreinen om te revitaliseren, beter te benutten en te verdichten.” Het Klaverblad staat alleen genoemd in de opsomming op pagina 24. Op pagina 31 na Essesteijn de toevoeging “(inclusief ’t Loo/ Prinses Irenelaan)” en aansluitend “Het Klaverblad heeft als aanduiding “Schoon, heel en veilig”. opnemen in de Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 69/79

Pagina 31: Tot slot is een deel van de Meeslouwerpolder aangewezen als kernzone glastuinbouwgebied. Wat houdt de kernzone in (voor de toekomst)? Reactie Dat betekent dat het gebied – volgens het beleid van de provincie - belangrijk is voor de glastuinbouw. Op pagina 99 is de volgende toelichting gegeven: “Het deel tussen deze wegen is in de provinciale verordening aangeduid als kernzone glastuinbouwgebied en daarmee beschermd.”

Pagina 32: Daarnaast is vrijwel ons hele buitengebied door de provincie Zuid-Holland aangewezen als beschermd gebied (Omgevingsbeleid beschermingscategorie 2). Wat houdt categorie 2 in? Reactie Dat betekent dat ons buitengebied belangrijke kwaliteiten heeft (b.v. qua landschap of natuur) die de provincie graag wil beschermen door weinig of geen ontwikkelingsmogelijkheden te bieden voor bijvoorbeeld woningbouw of bedrijventerreinen. Op dit moment wordt het Omgevingsbeleid van de provincie herzien. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 32 – middelste kolom Duurzame energie (zon) langs de A4? Hoe ziet men dit en waar komt dit vandaan? Reactie De aanpak voor duurzame energie wordt regionaal voorbereid via de Regionale Energiestrategie (RES) voor de MRDH-regio. Daarin staan voor onze gemeente ook locaties aangewezen voor zonne-energie en windenergie. Die worden op dit moment onderzocht in het kader van het MER (Milieu-effectrapport) voor de RES-MRDH. Wij zien in onze Omgevingsvisie geen mogelijkheden voor inpassing van zonneweiden. Voor het zoekgebied langs de A4 wachten we de resultaten van het MER af. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 39 - Linker Kolom Uitspraak niet in groen gebouwd mag worden, kan ook blokkade zijn tegen/ rond de kern Stompwijk uit te breiden!?

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 70/79

Reactie De input uit de participatie (p 39) is vertaald in beleid op pagina 101: Met deze Omgevingsvisie kiezen we duidelijk voor het realiseren van nieuwe woningen binnen de bestaande bebouwde omgeving. Dit betekent dat we geen uitbreidingswijken meer maken. Bij de voorbereiding van het Gebiedsprogramma kern Stompwijk is inderdaad gebleken dat de ambitie (190 woningen) mogelijk niet volledig binnenstedelijk kan worden gerealiseerd. We zullen de Omgevingsvisie op dit punt aanpassen en na "maken” toevoegen. “Tenzij blijkt dat, b.v. in Stompwijk, de verstedelijkingsopgave, ondanks zuinig en intensief ruimtegebruik, niet binnen bestaand stedelijk gebied kan worden gerealiseerd”.

Pagina 61 Ruimte voor water in tijden van nood. Waar, klopt dit? misschien aangeven in zoekgebied / buitengebied. Reactie Het gaat hier om de Nieuwe Driemanspolder, een bestaand gebied, dat kan worden gebruikt voor opvang van water in tijden van nood. In bijlage 5 is nader aangegeven welke gebieden onder welke voorwaarden in aanmerking komen voor wateropvang ter voorkoming van wateroverlast. Geen aanpassing Omgevingsvisie

Pagina 87- middelste kolom Hoogte voor bedrijventerreinen aanpassen? Reactie Op pagina 87 staat: “Daarnaast biedt het bouwen in de hoogte de kans om een deel van de ‘rommelige’ voorzieningen inpandig op te lossen en zo ruimte voor groen, waterberging en biodiversiteit op de bedrijventerreinen te maken.” Onduidelijk is wat wordt bedoeld. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 89 en 90: het restaurant. Het restaurant is niet meer open – alleen voor feesten – partijen Reactie De aanduiding dekt inderdaad niet helemaal de lading. We zullen "restaurant” op pagina 89 en 90 in de Omgevingsvisie vervangen door partyrestaurant".

Pagina 91 Detail aanpassen foto van supermarkt – Kapper is er niet. Reactie Dank voor de oplettendheid. De foto op pagina 91 is inderdaad niet actueel. We zullen de Omgevingsvisie op dit punt aanpassen en een nieuwe afbeelding invoegen..

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 71/79

Pagina 91: Busverbinding Vanwege de ligging in het buitengebied zetten we in op een snelle frequente busverbinding ZoetermeerLeiden via Stompwijk en streven we OV-verbinding met Leidschendam na. Is dit besluit (verbinding Stompwijk – Leidschendam) definitief genomen? Reactie In de Omgevingsvisie is de langer bestaande ambitie bevestigd. De Omgevingsvisie vormt niet de grondslag voor het toekennen van middelen. Dat besluit moet via de gemeentelijke begroting worden voorbereid. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 93: Het verbeteren van de ecologische waarden vinden we hierbij belangrijk en we zetten daarbij in op betere groen/blauwe dooradering. Ontwikkelingen dienen zich hier altijd naar te voegen. Concreet betekent dit dat de weilanden dus niet gebruikt gaan worden voor zonneweiden of bebouwing. Is het bouwen in de Westeinderpolder en/of groen van de sportvelden dan hierbij onmogelijk geworden? Of staat deze optie nog steeds open? Pagina 96: Speculatie willen we daarbij tegengaan, mede door onze duidelijke keuze om geen zonneweiden of woonbebouwing toe te staan in dit gebied. Reactie Zie ook hiervoor. Voorstel is om dit punt op pagina 101 iets te nuanceren.

Pagina 93 Figuur 34 : Ligging deelgebied Landschap, linten en erven (bron Buro SRO). Moeilijke figuur om te lezen wat waar ligt. Wellicht een duidelijker voorbeeld geven. Met referentiepunten erop. Reactie Het kaartbeeld is toelichtend en bedoeld om het deelgebied als geheel aan te geven. Niet om inzicht te bieden in de afzonderlijke onderdelen. Dit soort deelgebieden is digitaal te raadplegen op ‘Regels op de kaart’(Omgevingsloket) voor meer gedetailleerde informatie. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 100: We zetten de deur niet open voor bebouwing van de open weilanden. Deze zorgen voor landschappelijke kwaliteit en afwisseling in het gebied, zijn daarmee van waarde voor de identiteit en de cultuurhistorie. Deze houden we dus onbebouwd. Dus hier geen plannen voor de recreatiewoningen van Vlietland? Of andere bebouwing?

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 72/79

Reactie We zijn zeer terughoudend bij het toestaan van bebouwing in het buitengebied. Zie ook de beantwoording hiervoor. In het geval van Vlietland gaat het om recreatiewoningen die zijn opgenomen in reeds vastgestelde bestemmingsplannen. Dat beschouwen we als een bestaande (geen nieuwe) ontwikkeling, waarover de besluitvorming reeds eerder heeft plaatsgevonden.

Pagina 101 - middelste kolom Ontwikkellocaties kern Stompwijk verder uitwerken – of erbij verwijzen naar gebiedsprogramma Stompwijk Reactie Bij de toelichting op het kaartje zullen we “(zie Gebiedsprogramma kern Stompwijk)” toevoegen.

Pagina 101: We spreken van ontwikkellocaties als het gaat om ontwikkelingen van meer dan 50 woningen op locaties waar op dit moment nog geen vergevorderde, uitgewerkte plannen zijn. Voor zijn moet het woord “voor” worden toegevoegd. Reactie We zullen "voor” toevoegen.

Pagina 107 - rechter kolom Afronden gebiedsprogramma Q 1 2026? Reactie Dat is nog steeds de planning. Geen aanpassing Omgevingsvisie

Pagina 108 - linker kolom – punt 6 Aangeven /verwijzen naar Gebiedsvisie buitengebied 2022 Reactie Op pagina 93 is verwezen naar de visie voor het buitengebied, voluit: ‘De toekomst van ons buitengebied’ (Adviesraad Stompwijk, juni 2022). Dat volstaat, geen aanpassing Omgevingsvisie

Pagina 109 - linker kolom Gebiedsprogramma Meeslouwer polder -- > heeft andere naam – Bestemmingsplan-Spelregels ?

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 73/79

Reactie Daar wordt nog aan gewerkt het wordt waarschijnlijk gebiedsvisie of gebiedsprogramma. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Pagina 119 - in bijlage Mogelijk toekomstige projecten • Naast locatie Bohemen / is bekend en wordt in gebiedsprogramma genoemd staat ook de locatie Jan Koenensloot met 50 - ? dijk aan 1 zijde valt af – andere zijde is evt. onderzoeken maar verder nog niet genoemd • Keuze locatie Stompwijk 4 B idee? Wat houdt dit in / beter dan te verwijderen en verwijzen allemaal naar gebiedsprogramma. Niet genoemd maar aantal jaren terug is Tiny house project geweest echter in deze visie geen woord van te zien, waar men wel naar verwezen werd. Aan te vullen met Mantelzorg woningen? Reactie Het overzicht van woningbouwlocaties is bedoeld om te bepalen of de ambitie van 6.000 woningen tot 2050 realistisch is. De afzonderlijke locaties zijn voortdurend in beweging. We zullen de locatie Jan Koenensloot in het kader van het Gebiedsprogramma kern Stompwijk nader onderzoeken. Keuzelocatie Stompwijk 4B kan inderdaad beter aangeduid worden met een verwijzing naar het Gebiedsprogramma kern Stompwijk en een indicatief aantal van 50 woningen. We zullen dit aanpassen in de Omgevingsvisie.

Bijlage 7 - afwegingsleidraad Erven Reactie algemeen: De afwegingsleidraad is geen harde norm of richtlijn maar een hulpmiddel om te komen tot betere initiatieven en projecten. De leidraad, de prioritering voor de deelgebieden en de toelichting geven aan welke aspecten van belang zijn bij de afweging en het maken van keuzes. - Punt 1 Cultuurhistorie hoe ver rijkt dit? Reactie Zie algemene beantwoording hiervoor, geen aanpassing Omgevingsvisie. - Punt 2 Is een punt dat uitbreiding of oplossing mogelijk in de weg staat om stoppers te motiveren hun erf van waarde te voorzien en land / grond lager te waarderen. Passende bebouwing in de omgeving – ver rommeling? Reactie Zie algemene beantwoording, geen aanpassing Omgevingsvisie. - Punt 6 Doorsteekjes en struinpaden dit is niet gewenst / zie gebiedsvisie buitengebied. Reactie Het is een ambitie van de Omgevingsvisie om het buitengebied beter toegankelijk te maken via fiets en wandelpaden. De afwegingsleidraad haakt hierop aan. Geen aanpassing Omgevingsvisie - Punt 7 Zwaar verkeer – landbouw – en ontwikkelingen botst. Tip ruilverkaveling stimuleren – land bij de erven – uitbreiden.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 74/79

-

-

-

-

Reactie De afwegingsleidraad is op de toekomst gericht. Ruilverkaveling kan een hulpmiddel zijn, maar daarvoor zijn de financiële middelen van rijk en provincie nodig. Die zijn na het stoppen van het NPLG beperkt beschikbaar. Geen aanpassing Omgevingsvisie. Punt 8 Vrijkomende erven alleen vrijstaande woningen? – gezamenlijk erf? Of elders een erf vrijspelen voor kleinere woningen? Reactie Er is bedoeld aan te geven dat vrijstaande woningen alleen gewenst zijn als ze onderdeel uitmaken van een gezamenlijk erf(je). Dit punt is juist bedoeld is om kleinere wooneenheden te stimuleren en niet de gangbare kavels met grote vrijstaande woningen De voorkeur gaat uit naar woningen in bestaande gebouwen. Geen aanpassing Omgevingsvisie.. Punt 9 Goed – Ok Punt 10 Goed voor stoppers – drempel voor toekomst. Reactie Om verromeling en ongewenste ontwikkelingen te voorkomen worden mogelijkheden geboden voor (her)gebruik van voormalige agrarische bedrijfsgebouwen. Voorkomen moet worden dat daarmee de ontwikkelingsmogelijkheden voor bestaande bedrijven worden beperkt. Geen aanpassing Omgevingsvisie. Punt 13 Meer toeristen – niet alleen voor toeristen – dit brengt op meerdere punten juist druk en moeilijker uitvoerbaarheid van mogelijkheden op de erven in de nabije omgeving. Reactie We zien ruimte voor meer recreatie en toerisme in de gemeente, zonder dat dit de bestaande functies aantast.

De druk is in grote delen van het buitengebied nu laag en recreatie en toerisme biedt kansen voor ondernemers. Geen aanpassing Omgevingsvisie. Punt 17 Bij punt meerwaarde staat dat deze principes leidend zijn in het plan. Hiermee blokkeren we de mogelijke initiatieven en ontwikkelingen dus leidend vervangen door wenselijk. Reactie Bedoeld wordt dat als de principes van natuurinclusiviteit leidend zijn in een plan, dat wij dat dan beschouwen als een meerwaarde. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Aanvulling op de zienswijze d.d. 2 oktober 2025

Bomenbeleidsplan 1. Aan te vullen en verwijzing naar het Bomenbeleidsplan is goed dit ook in de Omgevingsvisie te vermelden. Reactie Dat is een goede suggestie. Het Bomenbeleidsplan is in juli 2025 recent vastgesteld. We zullen een korte verwijzing in de Omgevingsvisie opnemen op pagina 52 bij voetnoot 1.

Afwegingsleidraad 2. Zoals eerder aangegeven in onze vorige brief is er een bijlage 7 Richtlijnenlijst afwegingsleidraad erven. Hier zijn al meerdere vragen over gekomen naar de adviesraad over de onduidelijkheid en hoe men dit kan/ moet lezen. En wat hiervan de bedoeling is? Ook geeft het onduidelijkheid over wat wel en niet mag. Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 75/79

In het gesprek van 24 september werd aangegeven dat dit door de werkgroep (Gemeente LeidschendamVoorburg) is opgesteld. Dit is op meerdere punten niet overgenomen vanuit de visie voor het Buitengebied, die door de Adviesraad is overhandigd in 2022. Ons inzien zou dit met de eigenaren van de erven/belanghebbenden beter besproken moeten worden, voordat de visie definitief vastgesteld gaat worden. Reactie Zie ook de algemene beantwoording hiervoor bij bijlage 7 en de eerdere beantwoording over de positie van de visie buitengebied.

4.2 Zienswijze Adviesraad Sociaal Domein Samenvatting advies Adviesraad Sociaal Domein De Adviesraad spreekt waardering uit voor verwerking van haar eerder advies over de Koersnotitie en doet nog een aantal voorstellen voor concrete aanvullingen. Bescherming waardevolle natuurgebieden Wat wordt in dat verband (bescherming van natuurwaarden) bedoeld met ‘hoog-dynamisch groen’ (p. 106)? Wij raden aan om dit begrip concreter te beschrijven in relatie tot de ‘stevige positionering van de groene opgave’ (p. 106) Reactie De toelichting wordt in de passage daarna gegeven “met natuur, recreatie, landbouw en klimaatadaptatie en water met inbegrip van drinkwater.” Hier worden vooral die groene gebieden bedoeld die een meervoudige functie hebben. De échte natuurgebieden kennen hun bescherming via de aanduiding als NNN (Nationaal Natuurnetwerk) en bijpassende functieaanduiding in het Omgevingsplan.

Participatie en zeggenschap inwoners Hoe gaat de gemeente bewerkstelligen dat met name kwetsbare inwoners in de domeinen zorg, jeugd en ouderen (p. 105) tijdig en actief worden betrokken. Wij adviseren dat in hoofdstuk 7 benoemd wordt dat eerder ingezette interventies worden voortgezet, zoals consultatie, cliëntenonderzoek en het inwonerspanel, om ook inwoners in een kwetsbare positie actief te betrekken. Reactie Wij onderschrijven in de Omgevingsvisie het belang van participatie. Echter de Omgevingsvisie is wat ons betreft niet de meest geëigende plek om de gewenste participatievormen in detail uit te werken. Dat hebben we gedaan in de Participatieverordening Leidschendam-Voorburg 2023. We zullen op pagina 104 in de Omgevingsvisie onder punt 1 na “participatie” een korte verwijzing toevoegen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 76/79

Differentiatie doelgroepen Op p. 49 wordt bijvoorbeeld verwezen naar ‘praktisch en hoger opgeleiden’. De aanduiding ‘praktisch-hoger’ is onjuist; dit moet ‘praktisch-theoretisch’ zijn. Wij adviseren dit te herformuleren in de zin dat voor een groot aanbod van verschillende werkplekken wordt gezorgd, passend bij een diversiteit aan werknemers waarbij rekening wordt gehouden met persoonlijke competenties, kennisniveau, interesses en mogelijkheden. Reactie De aanduiding “praktisch-hoger” is inderdaad niet consistent met moet “praktisch-theoretisch” zijn. Dat zullen we aanpassen. We geven wel de voorkeur aan de compacte aanduiding in combinatie met de aanduiding van de sectoren waar we ons op willen richten, te weten: “dienstverlening, retail en zorg in combinatie met stadsverzorgende, ambachtelijke diensten en met een sterke agrarische sector in de vorm van melkveehouderij in het buitengebied en glastuinbouw in de Meeslouwerpolder.

Inclusieve samenleving In het kader van een inclusieve en duurzame mobiliteit vragen wij expliciet aandacht voor kwetsbare groepen, waaronder ouderen, digibeten, mensen met een migratie- of vluchtelingenachtergrond en mensen met fysieke of mentale beperkingen. Als de toepassing van het STOMP-principe hierbij als leidraad wordt genomen, vragen we om aandacht voor gebruiksvriendelijkheid en toegankelijkheid. En voor nauwe samenwerking met het sociaal domein. Reactie Op meerdere plekken in de Omgevingsvisie wordt aandacht besteed aan kwetsbare groepen en aan de toegankelijkheid. Op pagina 55 worden kwetsbare groepen gedefinieerd als: “zoals kinderen, ouderen, mensen met een fysieke of verstandelijke beperking en schoolomgevingen”. Wij gaan ervanuit dat de intentie van het advies op dit punt voldoende invulling heeft gekregen. Geen aanpassing Omgevingsvisie

Inwonerspanel en benutting van voorzieningen De Adviesraad adviseert tenslotte: 1. Het inwonerspanel (p. 38), dat eerder heeft bijgedragen aan de ontwikkeling en opstelling van de Omgevingsvisie, voort te zetten. Bij de samenstelling daarvan extra aandacht te besteden aan kwetsbare groepen door middel van bijvoorbeeld consultatie en cliëntenonderzoek. Uitgangspunt moet zijn dat deze doelgroep zich uitgenodigd voelt tot actieve betrokkenheid. 2. Onderbenuƫting van beschikbare voorzieningen tegen te gaan door een actieve rol van de gemeente in te nemen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 77/79

Reactie De ervaringen met het inwonerspanel zijn zonder meer positief en zeker voor herhaling vatbaar. De kracht van de samenstelling is echter de a-selecte uitnodiging. Los daarvan blijft het een aandachtspunt voor toekomstige participatie met creatieve vormen op die doelgroepen te bereiken die normaal gesproken niet vooraan staan. Voor wat betreft de voorzieningen, daar mag uit de Omgevingsvisie blijken dat we deze van groot belang achten – met name de basisvoorzieningen – voor de leefbaarheid en vitaliteit van onze buurten en wijken. De verantwoordelijkheid van de gemeente verschilt per voorziening. Maar daar waar het belangrijke voorzieningen raakt, mag u van ons verwachten dat wij het functioneren van voorzieningen monitoren en bespreken met betrokkenen.

5 Ambtshalve wijzigingen Paragraaf 6.4 bedrijventerreinen De alinea ‘Waarmaken van de kwaliteitsimpuls’ is per abuis dubbel opgenomen in de OntwerpOmgevingsvisie (zowel op pagina 87 als op pagina 88) Reactie Omgevingsvisie aanpassen en de tweede weergave van de alinea ‘Waarmaken van de kwaliteitsimpuls’ naar voren halen op de plek van de eerste weergave..

Paragraaf 7.4 Grondbeleid, pag 109 De zin die begint met De Notitie Gronduitgifte vraagt om een introductie. Reactie ‘De Notitie gronduitgifte geldt niet’ in de Omgevingsvisie vervangen door ‘Er is ook een Notitie Gronduitgifte die geldt echter niet’

Onteigening en voorkeursrecht Par 7.4 laatste zin over onteigening en voorkeursrecht past beter aan het eind van par 7.8 (aanvullingswet grondeigendom). Reactie Laatste zin paragraaf 7.4 in de Omgevingsvisie verplaatsen naar paragraf 7.8 (aanvullingswet grondeigendom).

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 78/79

Paragraaf 7.5 Kostenverhaal Voor de ontwikkeling van gebieden zal ook de overheid vaak kosten moeten maken, bijvoorbeeld voor de aanleg van openbare voorzieningen en het wijzigen van het omgevingsplan. De aanleg van voorzieningen buiten het plangebied vindt in veel gevallen plaats voor rekening van de gemeente Leidschendam-Voorburg. Reactie Na “ook de overheid” “vaak” weglaten en na “van voorzieningen” toevoegen “buiten het plangebied”

Bijlage 3 Tabel inschatting aantal woningen correcties • Diverse projecten samenvoegen (opgeteld 500) als “Omgeving de Mall” • Diverse projecten samenvoegen (opgeteld 63) als “Leidschendam Zuid” • Locatie Einddorpstraat verwijderen (-10) • Diverse projecten samenvoegen (opgeteld 325) als “Stationsomgeving Voorburg” • Naast metro Voorburg ’t Loo, naam veranderen in “Omgeving HOV Voorburg ’t Loo” • Locatie Huygenstunnel verwijderen • Subtotaal aanpassen naar 1.609 (was 1.554) en totaal aanpassen naar 6.058 (was 6.003) plannaam

woonplaats

status

totaal

planologisch

bouw

Mogelijke toekomstige projecten Fluitpolderplein

Leidschendam

4B. Idee

85

Locatie Dr van Noortstraat 75

Stompwijk

4A. Visie

30

Locatie Jan Koenensloot

Stompwijk

4A. Visie

50

Gebiedsprogramma Stompwijk

Stompwijk

4B. Idee

65

Leidschendam Zuid

Leidschendam

4B. Idee

63

Omgeving de Mall

Leidschendam

4B. Idee

500

Omgeving Julianabaan

Voorburg

4B. Idee

130

Horvette school

Voorburg

4B. Idee

40

Stationsomgeving Voorburg

Voorburg

4B. Idee

325

Omgeving HOV Voorburg 't Loo

Voorburg

4B. Idee

75

Naast WZH Prinsenhof

Leidschendam

4B. Idee

50

Garage van Vliet Veursestraatweg

Leidschendam

4A. Visie

21

Hoogheemraadplein

Leidschendam

4B. Idee

75

4A. Visie

100

Optoppen algemeen Totaal extra potentieel

1609

Reactie Voorstellen aanpassing tabel overnemen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 79/79

Aanpassingen Omgevingsvisiekaart • Tramlijn ontbreekt in Voorburg West (zie ook Zienswijze 9 Prorail op kaartbeelden pag 30 en pag 71 ). • Laan van Nieuw Oosteinde is op basis van de kaart bij ‘goed verbonden’ niet met zekerheid een 50 • •

km/uur weg, dus lijn verwijderen. Verder in de legenda HOV lijnen noemen i.p.v. OV lijnen, want de buslijnen staan niet in de kaart. Daarnaast zijn diverse kleine correcties voorgesteld gericht op verbetering van de eenduidigheid van de kaartbeelden.

Reactie Voorstellen correctie Omgevingsvisiekaart overnemen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050