CConstaterende datLeidschendam-Voorburg
Koppel je AI →
Document · PDF

4060 Bijlage 3 Zienswijzennota Omgevingsvisie

Gecombineerde Commissie 21 januari 2026, gemeente Leidschendam-VoorburgBij agendapunt: Raadsvoorstel vaststellen Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 205024.690 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

w

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 2/79

Inhoudsopgave 1.

Inleiding

5

Leeswijzer

5

Zienswijzen

6

2.1

Ontvangen zienswijzen

6

2.2

Ontvankelijkheid zienswijzen

8

2.3

Anonimiseren zienswijzen

9

Beantwoorden zienswijzen

10

1.1 2.

3.

3.1 Indiener(s) zienswijze 1 Niersman projectontwikkeling

10

3.2

Indiener(s) zienswijze 2 Cumela

10

3.3

Indiener(s) zienswijze 3 Cumela

11

3.4

Indiener(s) zienswijze 4 Adviesraad Stompwijk

11

3.5

Indiener(s) zienswijze 5 Vereniging Hofwijck

12

3.6

Indiener(s) zienswijze 6 Stedin

12

3.7

Indiener(s) zienswijze 7 WDevelop

14

3.8

Indiener(s) zienswijze 8 Stedin

14

3.9

Indiener(s) zienswijze 9 ProRail

15

3.10

Indiener(s) zienswijze 10 Algemene Vereniging voor Natuurbescherming (AVN)

16

3.11

Indiener(s) zienswijze 11

21

3.12

Indiener(s) zienswijze 12 Luiten Food

22

3.13

Indiener(s) zienswijze 13

22

3.14

Indiener(s) zienswijze 14

23

3.15

Indiener(s) zienswijze 15

23

3.16

Indiener(s) zienswijze 16

23

3.17

Indiener(s) zienswijze 17

24

3.18

Indiener(s) zienswijze 18

24

3.19

Indiener(s) zienswijze 19

25

3.20

Indiener(s) zienswijze 20

25

3.21

Indiener(s) zienswijze 21

25

3.22

Indiener(s) zienswijze 22 Stichting Horst & Weide

26

3.23

Indiener(s) zienswijze 23

27

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 3/79

3.24

Indiener(s) zienswijze 24 provincie Zuid-Holland

27

3.25

Indiener(s) zienswijze 25 Adviesraad Sociaal Domein

30

3.26

Indiener(s) zienswijze 26 gemeente Den Haag

31

3.27

Indiener(s) zienswijze 27

31

3.28

Indiener(s) zienswijze 28

31

3.29

Indiener(s) zienswijze 29

32

3.30

Indiener(s) zienswijze 30 stichting Mooi Voorburg

32

3.31

Indiener(s) zienswijze 31 Bomenbond Rijnland

33

3.32

Indiener(s) zienswijze 32 Initiatiefgroep Huygenstunnel

35

3.33

Indiener(s) zienswijze 33

36

3.34

Indiener(s) zienswijze 34

36

3.35

Indiener(s) zienswijze 35

36

3.36

Indiener(s) zienswijze 36

37

3.37

Indiener(s) zienswijze 37

37

3.38

Indiener(s) zienswijze 38

38

3.39

Indiener(s) zienswijze 39

39

3.40

Indiener(s) zienswijze 40 Vidomes

39

3.41

Indiener(s) zienswijze 41 Bewonersplatform Voorburg-Noord

40

3.42

Indiener(s) zienswijze 42 Burgerkrachtcentrale (BKC)

40

3.43

Indiener(s) zienswijze 43 Gemeente Rijswijk

41

3.44

Indiener(s) zienswijze 44

41

3.45

Indiener(s) zienswijze 45 Wijkvereniging Oud-Voorburg

42

3.46

Indiener(s) zienswijze 46 VOLT Leidschendam-Voorburg

43

3.47

Indiener(s) zienswijze 47 Oosterlaan Architecten

45

3.48

Indiener(s) zienswijze 48 Gemeente Den Haag

45

3.49

Indiener(s) zienswijze 49 Vereniging vrienden van Vlietland

46

3.50

Indiener(s) zienswijze 50

46

3.51

Indiener(s) zienswijze 51 Architectenburo Van Vliet

47

3.52

Indiener(s) zienswijze 52

47

3.53

Indiener(s) zienswijze 53

47

3.54

Indiener(s) zienswijze 54

48

3.55

Indiener(s) zienswijze 55 Bewonersplatform Voorburg-Noord

48

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 4/79

4

5

3.56

Indiener(s) zienswijze 56

48

3.57

Indiener(s) zienswijze 57 Stichting Horst & Weide

48

3.58

Indiener(s) zienswijze 58 Hoogheemraadschap van Delfland

48

3.59

Indiener(s) zienswijze 59 Wijkvereniging Leidschendam-Zuid

50

3.60

Indiener(s) zienswijze 60

50

3.61

Indiener(s) zienswijze 61

51

3.62

Indiener(s) zienswijze 62 Fietsersbond Leidschendam-Voorburg

52

3.63

Indiener(s) zienswijze 63

52

3.64

Indiener(s) zienswijze 64

52

3.65

Indiener(s) zienswijze 65

53

3.66

Indiener(s) zienswijze 66 Burgerinitiatief Vlietland

56

3.67

Indiener(s) zienswijze 67 Eelerwoude

58

3.68

Indiener(s) zienswijze 68 Bomenbond Rijnland

58

3.69

Indiener(s) zienswijze 69

59

3.70

Indiener(s) zienswijze 70 provincie Zuid-Holland

61

3.71

Indiener(s) zienswijze 71 Vidomes

61

3.72

Indiener(s) zienswijze 72

61

3.73

Indiener(s) zienswijze 73

63

3.74

Indiener(s) zienswijze 74

63

3.75

Indiener(s) zienswijze 75 gemeente Den Haag

63

Beantwoorden advies van adviesraden

65

4.1

Zienswijze Adviesraad Stompwijk

65

4.2

Zienswijze Adviesraad Sociaal Domein

75

Ambtshalve wijzigingen

77

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 5/79

1. Inleiding Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Onder de Omgevingswet is iedere gemeente verplicht om voor 1 januari 2027 een door de gemeenteraad vastgestelde Omgevingsvisie te hebben. In de aanloop naar de Omgevingsvisie is een langdurig traject gestart met verschillende documenten die input hebben geleverd voor de uiteindelijke Omgevingsvisie. Belangrijke documenten zijn het Kompas voor de Leefomgeving, de (sectorale) bouwstenen Groene woongemeente, Mobiliteit en bereikbaarheid, Economie en bedrijvigheid en Transitievisie Warmte en Lokale energiestrategie. Dit heeft geleid tot de Koersnotitie Omgevingsvisie 2050 Leidschendam-Voorburg. De keuzes die in de Koersnotitie gemaakt zijn, zijn verder uitgewerkt in de ontwerp-Omgevingsvisie. Deze ontwerp-Omgevingsvisie heeft van 22 augustus 2025 tot en met 2 oktober 2025 ter inzage gelegen voor inwoners, bedrijven en andere belanghebbenden/ belangstellenden. De zienswijzen die tijdens deze periode zijn ontvangen, zijn vastgelegd in deze zienswijzennota. Deze nota zal worden vastgesteld door het college.

1.1 Leeswijzer De zienswijzennota is als volgt opgebouwd: De voorliggende Zienswijzennota ‘Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050’ omvat in hoofdstuk 2 een overzicht van de ingediende zienswijzen. In hoofdstuk 3 wordt de ingediende zienswijzen inhoudelijk behandeld en voorzien van een reactie. Een speciale plek is voorbehouden aan de behandeling van de zienswijzen van de twee adviesraden van de gemeente Leidschendam-Voorburg; de Adviesraad Stompwijk en de Adviesraad Sociaal Domein. Deze worden behandeld in hoofdstuk 4. In hoofdstuk 5 zijn enkele ambtshalve wijzigingen opgenomen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 6/79

2. Zienswijzen 2.1 Ontvangen zienswijzen Nr. Zaaknummer Naam

Plaats

Ontvangen

1.

2290522

Voorschoten

28-08-2025

2.

2290522

Cumela (per post)

Nijkerk

03-09-2025

3.

2290522

Cumela (aangetekend)

Nijkerk

03-09-2025

4.

2290522

Adviesraad Stompwijk

Stompwijk

16-09-2025

4-1 2290522

Adviesraad Stompwijk

Stompwijk

2-10-2025

Niersman Projectontwikkeling

(aanvulling) 5.

2290522

Vereniging Hofwijck

Voorburg

17-09-2025

6.

2290522

Stedin (per e-mail)

Rotterdam

18-09-2025

7.

2290522

WDevelop

Den Haag

22-09-2025

8.

2290522

Stedin (per post)

Rotterdam

22-09-2025

9.

2290522

ProRail

Utrecht

25-09-2025

10. 2290522

AVN

Den Haag

24-09-2025

11. 2290522

Inwoner 1

Leidschendam

29-09-2025

12. 2290522

Luiten food (via griffie)

Stompwijk

30-09-2025

13. 2290522

Bewonersplatform

Voorburg

30-09-2025

Voorburg-Noord (via griffie) 14. 2290522

Inwoner 2

Stompwijk

30-09-2025

15. 2290522

Inwoner 3

Voorschoten

30-09-3035

16. 2290522

Luiten Food (per post)

Stompwijk

29-09-2025

17. 2290522

Inwoner 4

Voorschoten

01-10-2025

18. 2290522

Inwoner 5

Leidschendam

30-09-3035

19. 2290522

Inwoner 6

Voorschoten

30-09-2025

20. 2290522

Inwoner 7

Voorschoten

01-10-2025

21. 2290522

Inwoner 8

Stompwijk

01-10-2025

22

Stichting Horst & Weide

Leiden

01-10-2025

2290522

(per e-mail) 23. 2290522

Inwoner 9

Voorschoten

30-09-2025

24. 2290522

Provincie Zuid-Holland (via

Den Haag

01-10-2025

25. 2290522

Adviesraad Sociaal Domein Voorburg

02-10-2025

26. 2290522

Den Haag- pro forma (via e- Den Haag

30-09-2025

e-mail)

mail) 27. 2290522

Inwoner 10

Leiden

30-09-2025

28. 2290522

Inwoner 11

Voorschoten

01-10-2025

29. 2290522

Inwoner 12

Den Haag

01-10-2025

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 7/79

Nr. Zaaknummer Naam

Plaats

Ontvangen

30. 2290522

Stichting Mooi Voorburg

Voorburg

01-10-2025

31. 2290522

Bomenbond Rijnland

Voorschoten

1-10-2025

32. 2290522

Initiatief Groep

Voorburg

30-09-2025

Huygenstunnel 33. 2290522

Inwoner 13

Voorschoten

1-10-2025

34. 2290522

Inwoner 14

Leidschendam

30-09-2025

35. 2290522

Inwoner 15

Leidschendam

30-09-2025

36. 2290522

Inwoner 16

Leidschendam

30-09-2025

37. 2290522

Inwoner 17 (per post)

Leidschendam

30-09-2025

38. 2290522

Inwoner 18 (via e-mail)

Leidschendam

01-10-2025

39. 2290522

Inwoner 19

Leidschendam

02-10-2025

40. 2290522

Vidomes (via e-mail)

Delft

02-10-2025

41. 2290522

Bewonersplatform

Voorburg

01-10-2025

Voorburg-Noord (via e-mail) 42. 2290522

Burgerkrachtcentrale

Voorburg

01-10-2025

43. 2290522

Gemeente Rijswijk

Rijswijk

06-10-2025

44. 2290522

Inwoner 20 (aangetekend)

Leidschendam

02-10-2025

45. 2290522

Wijkvereniging Oud-

Voorburg

07-10-2025

Volt Leidschendam-

Leidschendam-

07-10-2025

Voorburg

Voorburg

47. 2290522

Oosterlaan Architecten

Berkel en Rodenrijs

06-10-2025

48. 2290522

Gemeente Den Haag – pro

Den Haag

02-10-2025

Voorburg 46. 2290522

forma (via post) 49. 2290522

Vrienden van Vlietland

Leidschendam

01-10-2025

50. 2290522

Inwoner 21

Alphen a/d Rijn

02-10-2025

51. 2290522

Architectenburo Van Vliet

Leidschendam

02-10-2025

52. 2290522

Inwoner 22

Alphen a/d Rijn

02-10-2025

53. 2290522

Inwoner 23

Voorschoten

02-10-2025

54. 2290522

Inwoner 24

Leiden

02-10-2025

55. 2290522

Bewonersplatform

Voorburg

02-10-2025

Voorburg-Noord (via post) 56. 2290522

Inwoner 25 (afgeleverd)

Leidschendam

02-10-2025

57. 2290522

Stichting Horst en Weide

Leiden

02-10-2025

Delft

02-10-2025

Leidschendam

02-10-2025

Voorburg

02-10-2025

(via griffie) 58. 2290522

Hoogheemraadschap Delfland

59. 2290522

Wijkvereniging Leidschendam-Zuid

60. 2290522

Inwoner 26

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 8/79

Nr. Zaaknummer Naam

Plaats

Ontvangen

61. 2290522

Inwoner 27

Leidschendam

02-10-2025

62. 2290522

Fietsersbond

Leidschendam

02-10-2025

Leidschendam-Voorburg 63. 2290522

Inwoner 28

Stompwijk

02-10-2025

64. 2290522

Inwoner 29

Leidschendam

02-10-2025

65. 2290522

Inwoner 30

Leidschendam

02-10-2025

66. 2290522

Burgerinitiatief Vlietland

Voorschoten

02-10-2025

67. 2290522

Eelerwoude BV

Goor

02-10-2025

68. 2290522

Bomenbond Rijnland

Voorschoten

01-10-2025

69. 2290522

Inwoner 31

Voorburg

02-10-2025

70. 2290522

Provincie Zuid-Holland (per

06-10-2025

post)_ 71. 2290522

Vidomes (per post)

Delft

06-10-2025

72. 2290522

Inwoner 32

Stompwijk

07-10-2025

73. 2290522

Inwoner 33

Voorschoten

06-10-2025

74. 2290522

Inwoner 34

Voorschoten

06-10-2025

75

Gemeente Den Haag (per

Den Haag

27-10-2025

2290522

post)

2.2 Ontvankelijkheid zienswijzen De Omgevingsvisie heeft van 25 augustus 2025 tot en met 2 oktober 2025 ter inzage gelegen. In totaal zijn 60 zienswijzen ontvangen. Enkelen zijn na 2 oktober 2025 ontvangen. Echter, de gemeente hanteert altijd een coulance-periode van een week, waardoor zienswijzen ontvangen tot en met 9 oktober 2025 ontvankelijk worden verklaard. Met die kanttekening zijn alle ontvangen zienswijzen ontvankelijk verklaard. Van de gemeente Den Haag is voor de sluitingstermijn een pro forma-zienswijze ontvangen. Hierdoor wordt de inhoudelijke zienswijze van de gemeente Den Haag (ontvangen op 27 oktober 2025) ook ontvankelijk verklaard. Verschillende instellingen en/ of inwoners hebben via meerdere wegen een zienswijze ingediend; via e-mail, via de griffie, via reguliere post of afgeleverd bij de balie. In de tabel op de volgende pagina wordt inzichtelijk gemaakt welke zienswijzen van één en dezelfde indiener zijn ontvangen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 9/79

Indiener

Zienswijzennummers

Opmerkingen

Cumela

Zienswijzen 2 en 3

Zienswijze wordt behandeld onder 3.2

Stedin

Zienswijzen 6 en 8

Zienswijze wordt behandeld onder 3.6

Luiten Food

Zienswijzen 12 en 16

Zienswijze wordt behandeld onder 3.12

Bewonersplatform Voorburg-Noord Zienswijzen 13, 41 en 55

Zienswijze wordt behandeld onder 3.13

Stichting Horst & Weide

Zienswijzen 22 en 57

Zienswijze wordt behandeld onder 3.22

Gemeente Den Haag

Zienswijzen 26, 48 en 75

Pro forma zienswijze, behandeld onder 3.65

Inwoner

Zienswijzen 37 en 44

Zienswijze wordt behandeld onder 3.37

Inwoner

Zienswijzen 38 en 56

Zienswijze wordt behandeld onder 3.38

Inwoner

Zienswijzen 21 en 63

Zienswijze wordt behandeld onder 3.21

Bomenbond Rijnland

Zienswijzen 31 en 58

Zienswijze wordt behandeld onder 3.31

Provincie Zuid-Holland

Zienswijzen 24 en 70

Zienswijze wordt behandeld onder 3.24

Vidomes

Zienswijzen 40 en 71

Zienswijze wordt behandeld onder 3.40

2.3 Anonimiseren zienswijzen De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) stelt strenge regels aan het (digitaal) openbaar maken van NAW-gegevens. Op grond van de AVG is het niet toegestaan om persoonsgegevens (zogenaamde NAW-gegevens: naam, adres en woonplaats) van natuurlijke personen te verwerken zonder een wettelijke grondslag, dringende noodzaak of toestemming van de betreffende personen. De particuliere indieners van de zienswijzen worden daarom niet met naam en toenaam genoemd. In geval zienswijzen die zijn ingediend namens een bedrijf, organisatie (stichting, vereniging) of mede-overheid, zijn deze wel benoemd.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 10/79

3. Beantwoorden zienswijzen In dit hoofdstuk zijn de ingebrachte zienswijzen samengevat en voorzien van een reactie. De reactie wordt afgerond met een conclusie, waarbij wordt aangegeven of de betreffende zienswijze aanleiding geeft tot aanpassing van de Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050.

3.1 Indiener(s) zienswijze 1 Niersman projectontwikkeling Samenvatting van zienswijze 1. Meer woningen mogelijk dan vermeld De indiener stelt dat de prognose van het aantal woningen bij de locatie KJ44 en Oude Trambaan 40 zoals vermeld in bijlage 3 van de concept-Omgevingsvisie niet strookt met de werkelijkheid. De indiener 1 verzoekt dit aantal aan te passen. Reactie De tabel in bijlage 3 geeft een inschatting van het aantal woningen dat mogelijk per locatie realiseerbaar is. Het is vooral ook bedoeld om aan te tonen dat de ambitie van 6.000 woningen realistisch is. De genoemde aantallen zijn daarmee niet een vast gegeven en er kunnen geen rechten aan ontleend worden. We zullen als subtitel bij de bijlage de volgende tekst opnemen. “De tabel geeft een indicatie. Aan de tabel kunnen geen rechten worden ontleend.”

3.2 Indiener(s) zienswijze 2 Cumela (Is gelijk aan indiener(s) zienswijze 3) Cumela Nederland is de brancheorganisatie van de ondernemers die met mensen en materieel als specialisten in de groen-, grond- en infrasector werken. Samenvatting van zienswijze 2. Toegankelijke ontsluitingswegen Veel Cumela-leden bevinden zich binnen de bebouwde kom. Het is noodzakelijk dat zij, met zwaar materieel, zowel hun bedrijf als werklocaties kunnen bereiken. Reactie Uit oogpunt van verkeersveiligheid kijken we kritisch naar zwaar transport in de woonomgeving, maar de Omgevingsvisie richt zich ook op het realiseren van een gezond economisch klimaat. Hierbij hoort het aantrekken en behouden van werkgevers. Een goede bereikbaarheid van de gemeente en binnen de gemeente voor ondernemers op hun huidige locatie is daarmee nauw verweven en ook goed geborgd. In voorkomend geval gaan we graag in gesprek met ondernemers over een passende locatie. Geen aanpassing Omgevingsvisie. Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 11/79

Buitenopslag Voor de transitie van afval naar grondstoffen, noodzakelijk voor een circulaire economie, is voldoende buitenruimte nodig om grondstofstromen op te slaan. Indiener verzoekt het mogelijk te maken voldoende (buiten) opslaglocaties te realiseren en die expliciet benoemen in de Omgevingsvisie. Reactie De mogelijkheden voor opslag (zowel binnen als buiten) zijn afhankelijk van hetgeen planologisch is toegestaan op het gebied van zowel bebouwing als (buiten)opslag. In de beweging naar een meer circulaire economie is aandacht gevraagd (par 5.5) voor voldoende ruimte voor circulaire hubs hier kan ook buiten (opslag) onder worden verstaan. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Voldoende mogelijkheden voor energieopwekking en -opslag op eigen terrein van leden van Cumela. De leden van Cumela willen voldoende mogelijkheden voor de opslag van energie overdag voor het opladen van elektrisch materieel in de nacht. Ook kijken bedrijven naar mogelijkheden voor de productie van waterstof in combinatie met windmolen of zonnepanelen. Reactie De Omgevingsvisie biedt ruimte voor energieopwekking doormiddel van zonnepanelen (vooral op daken) en initiatieven voor collectieve windenergie. Dat biedt mogelijkheden voor de leden van Cumela om hun energieambities te realiseren. Voor windturbines biedt de Omgevingsvisie nog wel enige ruimte, maar in de praktijk is er nauwelijks of geen ruimte in het buitengebied en de businesscase lijkt gering. Geen aanpassing Omgevingsvisie. We zien waterstof niet als een grootschalige oplossing voor de energietransitie. Verwacht wordt dat productie en opslag van waterstof in onze gemeente geen grote vlucht zal nemen gelet op de beperkte mogelijkheden voor grootschalige opwek van elektrische energie. Er is dan ook geen reden om dit onderwerk expliciet op te nemen in de OV. Batterijopslag lijkt dan meer voor de hand te liggen. Eventuele initiatieven zullen individueel beoordeeld worden.

3.3 Indiener(s) zienswijze 3 Cumela Zie 3.2

3.4 Indiener(s) zienswijze 4 Adviesraad Stompwijk Dit betreft de zienswijze van de Adviesraad Stompwijk, deze is behandeld onder Hoofdstuk 4.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 12/79

3.5 Indiener(s) zienswijze 5 Vereniging Hofwijck Samenvatting van zienswijze 5. Buitenplaats Hofwijck De buitenplaats wordt niet genoemd als erfgoed van bijzondere waarde onder deelgebied C Groene woonwijken. De nadruk wordt gelegd op betere verbindingen rondom HOV. Dit kan de buitenplaats wel aantasten. Reactie Buitenplaats Hofwijck wordt wel genoemd in par. 6.2, maar verdient ook een vermelding in de tweede alinea op pagina 75 onder A “Historische linten en oude woongebieden in Leidschendam en Voorburg". We zullen de Omgevingsvisie aanpassen en Hofwijck toevoegen. Stationsgebied Voorburg-west is aangewezen als ontwikkellocatie. De gemeente koerst op het realiseren van een compacte, stedelijke woon-werkomgeving. Dit betekent ruimte aan verdichting en hogere bebouwing. De indiener verzoekt daarom expliciet in de Omgevingsvisie op te nemen dat bij de toekomstige ontwikkeling van het stationsgebied Voorburg-West het behoud en de bescherming van Buitenplaats Hofwijck zwaar zullen meewegen. Daarbij gaat het niet alleen om het monument zelf, maar ook om de directe omgeving: de zorg voor de kwaliteit van de openbare ruimte, een goede inpassing van OV-voorzieningen en passende bebouwing rondom dit iconische erfgoed van Voorburg.

Reactie Via de afwegingleidraad is geborgd dat de kwaliteiten van en in de omgeving van ontwikkellocaties worden betrokken bij de uitwerking van initiatieven. Dit waarborgt de afstemming op de cultuurhistorische kwaliteiten van de omgeving. Op lange termijn zou een Huygenstunnel ruimte kunnen bieden om de historische kwaliteiten van Hofwijck in oude luister te herstellen. Het is echter nog onzeker of en wanneer een dergelijke ontwikkeling gestalte zou kunnen krijgen. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.6 Indiener(s) zienswijze 6 Stedin Samenvatting van zienswijze 6 (= ook zienswijze 8). Wettelijke taken Stedin Indiener vraagt rekening houden met de uitvoering van de wettelijke taken van en door Stedin, zoals daar zijn: Anticiperen op toekomstige ontwikkelingen, rekening houden bij het ontwerpen, ontwikkelen en plannen met de werkzaamheden van de netbeheerder, bij werkzaamheden (boven- en ondergronds) tijdig afstemmen, de energietransitie betaalbaar houden.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 13/79

Reactie We hebben in de Omgevingsvisie expliciet aandacht besteed aan de ruimtevraag voor en de inpassing van energie-infrastructuur. Het spreekt voor zich dat we daarbij rekening houden met de wettelijke taken van de energieleveranciers en netwerkbeheerders. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Over gemeentegrenzen heen kijken Indiener vraagt niet alleen te kijken naar het gebied van de eigen gemeente, maar ook breder, buiten de gemeentegrenzen, analyseren wat gevolgen zijn van het beleid voor het bestaande netwerk. De indiener verzoekt de gemeente integraal te kijken naar de impact van de verschillende ruimtelijke opgaven, zoals de energie- en warmtetransitie, mobiliteit, woningbouw, natuur en groen. Reactie Energie is een vraagstuk dat zich inderdaad niet laat leiden door gemeentegrenzen. Via de Regionale Energiestrategie (RES) voor de energie-regio Rotterdam-Den Haag is geborgd dat gemeenten in samenhang kijken naar de regionale energiebehoefte, de mogelijkheden voor opwek van duurzame energie en de daarvoor noodzakelijke netwerken. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Meer aandacht voor de ondergrondse infrastructuur Specifiek in het gebied Stompwijk dient een kabelverbinding te worden aangelegd om een bestaand knelpunt op te lossen. Wij zouden graag zien dat hier al een concrete invulling aan wordt gegeven, zodat conflicten met andere ruimtelijke plannen kunnen worden voorkomen. Reactie Op dit punt is een uitvraag gedaan aan indiener ten aanzien van de beoogde route. Er is nog teveel onduidelijkheid om een route op kaart op te kunnen nemen. Maar we zijn bereid met indiener mee te denken. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Aandacht voor essentiële thema’s voor een toekomstbestendig energiesysteem Waaronder netverzwaring & infrastructuur, congestiemanagement & flexibiliteit, digitalisering, ruimtelijke procedures, biodiversiteit, grondbeleid en kosten. Reactie In de OV hebben wij al concreet op pagina 65 aandacht besteed aan de noodzaak van verzwaring van de energie-infrastructuur. In het Warmteprogramma dat in voorbereiding is zullen we nader aandacht besteden aan netverzwaring en infrastructuur/congestiemanagement. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 14/79

Belangen van de netbeheerder zijn onvoldoende meegenomen De indiener constateert dat de belangen van de netbeheerder onvoldoende zijn meegenomen in de huidige plannen, terwijl deze nauw verweven zijn met het realiseren van de gemeentelijke ambities. Om dit op te lossen, biedt de indiener aan om mee te denken over een versterking van de samenwerking om samen te kunnen werken aan toekomstgerichte investeringen en slimme ruimtelijke keuzes. Reactie We maken graag gebruik van het aanbod van indiener om met ons mee te denken. Er wordt al op meerdere niveaus samengewerkt met indiener om genoemde problematiek op te pakken. Zo is in 2025 een samenwerking Buurtaanpak gestart om op het laagste netniveau te zorgen voor de plaatsing van voldoende buurttrafo's. Eind 2025 wordt binnen de gemeente een projectleider aangesteld om de opgave voor hoofdverdeelstations gezamenlijk op te pakken. En in het kader van het Warmteprogramma zit Stedin aan tafel om mee te denken met de energietransitie. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.7 Indiener(s) zienswijze 7 WDevelop Samenvatting van de zienswijze. Meer woningen mogelijk dan vermeld De indiener stelt dat de prognose van het aantal woningen bij de locatie Diaconessenhuis, zoals vermeld in bijlage 3 van de concept-Omgevingsvisie niet strookt met de werkelijkheid. De indiener 7 verzoekt dit aantal aan te passen. Reactie De tabel in bijlage 3 geeft een inschatting van het aantal woningen dat mogelijk per locatie realiseerbaar is. Het is vooral ook bedoeld om aan te tonen dat de ambitie van 6.000 woningen realistisch is. De genoemde aantallen zijn daarmee niet een vast gegeven en er kunnen geen rechten aan ontleend worden. We zullen als subtitel bij de bijlage de volgende tekst opnemen. “De tabel geeft een indicatie. Aan de tabel kunnen geen rechten worden ontleend.”

3.8 Indiener(s) zienswijze 8 Stedin Zie zienswijze 6.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 15/79

3.9 Indiener(s) zienswijze 9 ProRail Samenvatting van zienswijze 9. Bescherming van spoornetwerk en de omgeving ProRail denkt graag vroegtijdig mee over ontwikkelingen in de omgeving van het spoor, dit om te voorkomen dat ontwikkelingen (de werking van) het spoornetwerk belemmeren. (Bouw-)activiteiten binnen 11 meter van het spoornetwerk zijn vergunningsplichtig. De indiener verzoekt om instructieregels uit het Besluit kwaliteit leefomgeving bij uitwerking van omgevingsplannen te respecteren. Dit betekent dat bij toekomstige ontwikkelingen de uitbreiding van het spoor mogelijk moet worden gehouden. Reactie We danken ProRail voor het aanbod. Diverse ontwikkellocaties raken aan de (H)OV stations. ProRail is daarmee een logische en belangrijke partner om in een vroeg stadium te betrekken bij de ontwikkeling van de betreffende locaties. We zullen de instructieregels uit het Besluit kwaliteit leefomgeving betrekken bij de uitwerking van het Omgevingsplan. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Specifieke aandacht voor genoemde ontwikkelingen • Gebruik van afwegingskader voor ontwikkelingen nabij treinstations en vroegtijdig betrekken van ProRail •

om te komen tot een optimaal ontwerp; Enkele ontwikkellocaties niet rondom treinstations, indiener verzoekt om vroegtijdig rekening te houden

•

met OV-haltes en fiets- en wandelroutes naar de OV-haltes; Bij aanleg/ verbetering van ruimtelijke verbindingen in groenstructuur die de het spoornet doorkruisen,

•

verzoekt de indiener om in een vroegtijdig stadium tot overleg te komen’; De Vlietlijn wordt nu beperkt genoemd, verzoek van indiener om deze volledig in tekst en kaart op te nemen.

Reactie Zie hiervoor, via een vroegtijdige betrokkenheid van ProRail kunnen en zullen de genoemde aandachtspunten de gevraagde aandacht krijgen. Voor de Vlietlijn loopt al een separaat planvormingsproces inclusief MERprocedure. Wij achten het niet noodzakelijk daar in de Omgevingsvisie nader aandacht aan te besteden. Wel zullen we de Vlietlijn op de kaart op pagina 30 (Invloed vanuit de regio) opnemen.

Voorkomen belemmeringen voor functioneren en veiligheid spoornetwerk De indiener verzoekt het college om de onderstations en relaiskasten niet in te sluiten door bebouwing, bebouwing te realiseren op te dichte afstand en te allen tijde bereikbaar te houden voor onderhouds- en hulpdiensten.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 16/79

Reactie Zie hiervoor, via een vroegtijdige betrokkenheid kunnen en zullen de belangen van de railinfrastructuur voldoende worden geborgd. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Bescherming van de omgeving tegen effecten van het spoor Bij de uitwerking van de visie naar (gebieds)plannen verzoekt de indiener rekening te houden met mitigerende maatregelen die noodzakelijk zijn voor het behoud van een gezonde leefomgeving. Het betreft onder meer externe veiligheid, trillingen, overwegveiligheid, waterpeil/ stabiliteit en windbeleving/ winderhinderrisico’s. Reactie Zie hiervoor, via een vroegtijdige betrokkenheid kunnen en zullen de belangen van de railinfrastructuur voldoende worden geborgd. Aanvullend zullen we de voorstellen voor mitigerende maatregelen betrekken bij de uitwerking van de voorgestelde programma’s. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.10

Indiener(s) zienswijze 10 Algemene Vereniging voor Natuurbescherming (AVN)

Samenvatting zienswijze 10. Groen en natuur in ontwerp-Omgevingsvisie In de zienswijze verwijst de AVN naar de ambities en richtlijnen die zijn opgenomen in de OntwerpOmgevingsvisie (10% meer biodiversiteit, 50% meer stadsnatuur, vergroenen openbare ruimte, versterken van de hoofdgroenstructuur (daar niet bouwen) en de condities voor de basiskwaliteit natuur. De AVN pleit voor een goede verankering in het Omgevingsplan en toepassing van het principe “groen tenzij”. De groenambitie is niet goed verankerd, en kan dus makkelijk sneuvelen. Reactie Het is goed om te zien dat de AVN zich herkent in de richtlijnen en ambities die zijn verwoord in de OntwerpOmgevingsvisie. Die richtlijnen vormen een belangrijke stap bij het borgen van de groene kwaliteiten van onze gemeente. Er is echter bewust gekozen voor richtlijnen in plaats van harde normen, om per initiatief / ontwikkellocatie tot een nadere afweging te kunnen komen. Dit biedt de mogelijkheid om op locatie x wat minder te realiseren en op locatie y een stapje extra te doen. Waar mogelijk en nodig zullen wij vanuit de beschikbare openbare ruimte bijdragen aan deze ambities. In de Ontwerp-Omgevingsvisie is echter ook nadrukkelijk een andere insteek opgenomen, namelijk die van het kansen benutten. Als voorbeeld is o.a. de Parkweg genoemd waar het weghalen van de busbaan veel ruimte biedt voor het versterken van groen en b.v.

beter langzaam verkeer verbindingen. Monitoring moet ervoor zorgen dat er steeds een goed en actueel beeld is van de realisatie van de beoogde ambities en richtlijnen. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 17/79

Versterken van de hoofdgroenstructuur De AVN pleit voor het verbinden van de groenstructuren parallel aan de kust met de structuren die haaks op de kust lopen, zoals de Duivenvoordecorridor. Daarnaast pleit de AVN voor minder verharding en natuurinclusief bouwen. Reactie Het creëren van verbindingen is een wezenlijk onderdeel van de Ontwerp-Omgevingsvisie. Dat geldt ook voor natuurinclusief bouwen. We zien dit als een bevestiging van het beleid dat is uitgewerkt. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

De woningbouwopgave in de ontwerp Omgevingsvisie De AVN plaatst vraagtekens bij de beoogde 6.000 woningen en pleit voor een behoefte-onderzoek en is kritisch op de voorgestelde ontwikkellocaties (vooral die in de hoofdgroenstructuur (Fugro, Van Ruysdaellaan, Park Duyvesteyn) en de ingeschatte aantallen woningen per locatie. Een deel van de locaties blokkeert volgens AVN de groenverbindingen (m.n. Duivenvoordecorridor). Reactie Er zijn en worden regelmatig behoefteonderzoeken uitgevoerd. En op dit moment worden de ambities qua woningbouw uitgewerkt in een programma Volkshuisvesting (zie ook hoofdstuk 7 Ontwerp-Omgevingsvisie). Met de beoogde 6.000 woningen kan in de eigen behoefte worden voorzien én een serieuze bijdrage worden geleverd aan de regionale behoefte. Met behulp van gedegen gebiedskennis is een inschatting gemaakt van de aantallen woningen die op verschillende locaties gerealiseerd kunnen worden. Op basis daarvan is geconcludeerd dat de ambitie van 6.000 woningen realistisch is. Per locatie zal op een later moment op basis van nader uitgewerkte visies en plannen bepaald worden hoeveel woningen daadwerkelijk gerealiseerd kunnen worden. De afwegingleidraad borgt dat voor alle locaties een zorgvuldige afweging plaatsvindt, rekening houdend met de bestaande kwaliteiten van de locatie en de directe omgeving.

Die afweging zal in de hoofdgroenstructuur anders zijn dan daarbuiten. De locaties in de Duivenvoordecorridor zijn geen nieuwe ontwikkellocaties. Het zijn locaties die al gerealiseerd worden als onderdeel van bestaande plannen. In de Omgevingsvisie hechten we veel waarde aan de groene verbinding via de Duivenvoordecorridor (hiervoor is eerder de regeling van Glas naar Gras uitgewerkt) . Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Dubbelfunctie natuur Een aantal gebieden, nu aangegeven als recreatie of landbouw, zijn zeer waardevol voor de natuur. Ze dienen natuur als dubbelfunctie te krijgen. Deze toevoeging is nodig voor: recreatieplassen en bosschages van Vlietland, de weilanden tussen de Noortheylaan en de Duivenvoorde, weilanden ten oosten van de Vliet (de groene buffer van de Provincie (beschermings-categorie 2). Uit tal van natuurscans is gebleken dat deze gebieden worden gekenmerkt door een rijke flora en fauna.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 18/79

Reactie De AVN constateert terecht dat een aantal gebieden een dubbelfunctie heeft. Het meest concreet is dat voor Vlietland, waar een deel bestemd is voor intensieve recreatie en een ander deel een natuurfunctie. We zullen de Omgevingsvisie hierop aanpassen en consequent spreken van Recreatie en natuurgebied Vlietland indien wordt gesproken over het gehele gebied. Voor de overige aanduidingen volgen we de kaarten van het Nationaal Natuurnetwerk, zoals die door de provincie zijn vastgesteld en regelmatig worden geactualiseerd. Mocht actuele informatie over flora en fauna leiden tot aanpassing van die gebiedsgrenzen, dan zullen wij die in ons beleid verankeren. Op dit punt geen aanleiding tot aanpassing van de Omgevingsvisie.

Groen over de gemeentegrens opnemen in de Omgevingsvisie De AVN pleit ervoor om groen over de gemeentegrens heen op te nemen in de Omgevingsvisie. Reactie Het is duidelijk dat groene kwaliteiten meestal niet beginnen of eindigen bij de gemeentegrens. We hebben de verbindende werking van groen over de gemeentegrenzen erkend door op de visiekaart de verbinding Duinen-Groene Hart aan te geven en door op de kaart invloed regio ook omliggende groengebieden aan te geven zoals Kroonjuweel, weidevogelgebieden en Groene Ruit Den Haag. In voorkomend geval bespreken wij deze doorgaande structuren ook met onze buurgemeenten. Echter, over de grond van de buurgemeenten hebben wij geen zeggenschap. Het heeft dan ook geen meerwaarde om deze op te nemen op de visiekaart. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Waardevolle groen ensembles Voeg waardevolle groene ensembles toe in tekst en kaart zoals, Hofwijck, molenbiotoop Vliegermolen, molenbiotoop houtzaagmolen Salamander. Reactie Op de kaart hoogwaardig verblijfsklimaat staan de landgoederen (waaronder Hofwijck) en op de visiekaart staan die ook als ‘overige groene gebieden’. Het groene gebied rond molen de Vlieger staat ook als overig groen gebied; op de visiekaart. De houtzaagmolen de Salamander ligt niet echt in een groen ensemble dat vermeld zou moeten worden in de Omgevingsvisie. De Salamander ligt wel in de brede zone van de Vliet, waarvan de groen/blauwe kwaliteit benadrukt wordt. Het beschrijven en verankeren van molenbiotopen is aan de orde in het omgevingsplan en vraagt geen specifieke aandacht in de Omgevingsvisie. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Openbaar groen en particulier groen De AVN pleit voor zorgvuldiger beleid voor behoud en herplant van bomen op basis van een goede inventarisatie en doet suggesties voor het stimuleren van particulier groen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 19/79

Reactie De inventarisatie van het bomenbestand is recent opgenomen in het Bomenbeleidsplan, dus daar is in voorzien. Dat biedt in combinatie met deze Omgevingsvisie voldoende sturingsmogelijkheden b.v. in de richting van projectontwikkelaars en particuliere initiatiefnemers. En we werken ook al langere tijd aan het stimuleren van particulier groen (o.a. via de tegeltaxi). De voorstellen zijn te concreet voor de Omgevingsvisie maar kunnen meegenomen worden bij de voorbereiding van het programma groen dat is aangekondigd (hoofdstuk 7). Dit geldt ook de concrete suggesties voor daktuinen (meer dan 30 cm grond) en een puntensysteem voor natuurinclusief bouwen. Daarbij is steeds de vraag wat werkt, meer richtlijnen of stimuleren en kansen benutten. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Gemeentelijke fonds voor verduurzaming van agrariërs Indiener stelt voor een gemeentelijke fonds op te richten voor verduurzaming van agrariërs. Reactie Agrariërs zijn in de eerste plaats ondernemers, die zelf bepalen hoe ze de toekomst van hun bedrijven vormgeven. Wij hebben in de Omgevingsvisie aangegeven agrariërs te willen ondersteunen bij het verduurzamen van hun bedrijven. Daar zien wij echter een eerste verantwoordelijkheid voor het rijk en de provincie. We volgen de ontwikkelingen met belangstelling, denken mee over de planologische mogelijkheden en zullen onze ondernemers waar mogelijk wijzen op de ondersteuningsmogelijkheden die het rijk en de provincie bieden. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Procesvoorstellen In aanvulling op de inhoudelijke voorstellen doet de AVN voorstellen voor het proces zoals vroege betrokkenheid van maatschappelijke organisaties bij gebiedsontwikkeling, verankering van participatievereisten in de Omgevingsvisie. Reactie Wij onderschrijven het belang van vroegtijdige betrokkenheid van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties bij het ontwikkelen van beleid, locaties en initiatieven. We hebben dit verankerd in onze participatieverordening. Ook is de verplichting tot participatie verankerd in de Omgevingswet. Opgeteld is dat voldoende waarborg voor een zorgvuldige participatie. Geen aanleiding tot aanpassing van de Omgevingsvisie.

Suggesties voor aanvullingen en verbetering van de leesbaarheid De kaarten met de indeling van de gemeente in deelgebieden zijn niet consistent. Kunnen de kaarten t.a.v. ’Landschap, linten en erven’ worden gecorrigeerd? Hier missen natuurinbreidingen, dubbelfuncties als natuur en recreatief medegebruik. Ontbrekende natuurgebieden graag aanvullen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 20/79

Reactie Het buitengebied is onderverdeeld in drie gebiedstypen: ‘landschap, linten en erven’, ‘natuurgebied’ en ‘recreatiegebied’. De basis voor de aanduiding van de natuurgebieden ligt in de gebiedsindeling van het omgevingsplan. Er zijn enkele categorie 1/NNN-gebieden die in de Omgevingsvisiekaart nu niet onder natuurgebied vallen maar onder ‘landschap, linten en erven’. We zullen de Omgevingsvisie aanpassen en de categorie 1 gebieden en de NNN-gebieden onder ‘natuurgebied’ opnemen. Inbreidingen De kaart met de 'Inbreidingen’ is niet compleet: buurten als Buitenvoorde, Noorthey, Vlietvoorde-weide en de Groene Horsten, alle in de Duivenvoordecorridor, zijn er niet in opgenomen, terwijl deze al gebouwd zijn, of in aanbouw zijn. Daarentegen zijn die gebieden nu opgenomen bij ‘Landschap, linten en erven’.

Reactie Indiener merkt terecht op dat sommige inbreidingslocaties ontbreken. We zullen de genoemde buurten toevoegen onder woongebied (recente inbreidingen) net als de overige wijken in de Duivenvoordecorridor en in lijn met de Nota Omgevingskwaliteit.

Hoofdgroenstructuur Op pag. 50 en pag. 70 wordt de hoofdgroenstructuur verschillend weergegeven. Breng de kaarten met elkaar in overeenstemming. We missen een complete en heldere kaart van de groenstructuur. Reactie Indiener merkt terecht op dat er verschillen zijn tussen de kaarten. Op de visiekaart zijn enkele zaken toegevoegd die niet op de themakaart staan verwerkt. We zullen de Omgevingsvisie op dit punt aanpassen.

Voorstellen voor mitigerende maatregelen uit het Omgevingseffectrapport De AVN pleit voor implementatie van de voorstellen uit het OER in de Omgevingsvisie. Antwoord op hoofdlijnen: We hebben de voorstellen voor mitigerende maatregelen ook gezien en geanalyseerd. Waar mogelijk zijn deze al verwerkt in de Ontwerp-Omgevingsvisie, vaak lenen ze zich echter beter voor doorwerking in bijvoorbeeld de programma’s die we in hoofdstuk 7 hebben benoemd. Meer in detail zijn de volgende antwoorden van toepassing: • Beperk de recreatiedruk in natuurgebieden door zonering en geleiding in natuurgebieden; Reactie De meest kwetsbare natuurgebieden (Natura 2000-gebieden) bevinden zich buiten de gemeentegrenzen. Aan afleiding van de recreatiedruk wordt concreet gewerkt via uitbreiding van Leidschendammerhout (gebiedsprogramma in voorbereiding). Ook gebeurt het afleiden van de recreatiedruk binnen gebieden als de Nieuwe Driemanspolder. • Zorg voor gedegen monitoring van de biodiversiteit, beschermde soorten en natuurgebieden; Reactie De Omgevingswet bevat een monitoringsverplichting voor mer-plichtige besluiten: onder de Omgevingswet dienen aanzienlijke milieueffecten gemonitord te worden (artikel 16.42a van de Omgevingswet en artikel 11.4 en 11.5 van het Omgevingsbesluit). Een Omgevingsvisie is zo’n merZienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 21/79

•

• •

•

plichtig besluit. Het OER bevat voorstellen voor monitoring, zoals het monitoren van de recreatiedruk en het voorkomen van (niet-)beschermde icoonsoorten. Deze voorstellen nemen wij mee in onze aanpak voor monitoring. Voorkom grootschalige ontwikkelingen in groene buffers, indien dit niet mogelijk is zorg dat de ontwikkelingen voldoende ruimte bieden aan de natuur. Reactie De rode draad in de Omgevingsvisie is de realisatie van stedelijke opgaven in bestaand stedelijk gebied, rekening houdend met de bestaande kwaliteiten. Voor Stompwijk loopt nog een gebiedsproces om te bepalen waar de woningen komen. Op elke ontwikkellocatie gaan we uit van natuurinclusief bouwen. Ook werken we gemeentebreed toe naar 10 % meer biodiversiteit in 2035 en 50 % meer stadsnatuur in 2050. Op grote ontwikkellocaties hanteren we de 3 / 30 / 300-richtlijn. Minder intensieve landbouw leidt eveneens tot een afname in stikstofemissies. Reactie Zie hiervoor, dat onderschrijven wij, maar het voortouw daarvoor ligt bij het rijk en de provincie. Bevorder het gebruik van langzaam verkeer (zoals wandelen en fietsen) en het openbaar vervoer, dit reduceert de stikstofdepositie; Reactie Dat is een tweede rode draad in de Omgevingsvisie via implementatie van het STOMP-principe. Bij STOMP geven we achtereenvolgens prioriteit aan Stappen, Trappen, Openbaar vervoer, Mobility as a service en dan pas de Privéauto.

We zetten daarom in op voetgangersparels, een evenwichtig netwerk aan (door)fietsroutes, goed benutte OV-locaties en voldoende ruimte voor deelmobiliteit. We beperken de snelheid van 50km/u tot enkele hoofdwegen en richten overige wegen in als 30km/u en 15km/u gebieden. Voorkom verstoring van weidevogelgebied of breng elders in de gemeente waardevol weidevogelgebied terug; Reactie In de Omgevingsvisie zijn geen directe aantastingen van weidevogelgebieden voorzien ten gevolge van woningbouw. Mocht dit zich bij de uitwerking in gebiedsprogramma’s voordoen, dan is compensatie via de bescherming van het Nationaal Natuurnetwerk gewaarborgd. Verstoring van weidevogelleefgebieden kan indirect optreden ten gevolge van een toenemende recreatiedruk. Zoals benoemd bij uw eerste vraag, bevat de Omgevingsvisie de ambitie om de recreatiedruk af te leiden naar de Leidschendammerhout en de Nieuwe Driemanspolder Voorgaande opmerkingen leiden niet tot aanpassing van de Omgevingsvisie en / of het Omgevingseffectrapport.

3.11

Indiener(s) zienswijze 11

Samenvatting zienswijze 11. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vlietland-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 22/79

Reactie We hebben de aanduiding voor Vlietland gebaseerd op de beschrijving uit het vastgestelde bestemmingsplan. In de bestaande bestemmingsplannen kent het noordelijk deel van Vlietland (ten noorden van de Weegsloot) een enkelbestemming recreatie. De omschrijving van Vlietland-Noord als recreatiegebied is daarmee correct. Het zuidelijk deel van Vlietland (ten zuiden van de Weegsloot) heeft de enkelvoudige bestemming natuur. Het is daarom ook correct om (heel) Vlietland te omschrijven als recreatie- en natuurgebied. Wij zullen de Omgevingsvisie op dit punt aanpassen en deze gecombineerde aanduiding consequent doorvoeren, in de tekst en de kaartbeelden.

3.12

Indiener(s) zienswijze 12 Luiten Food

Samenvatting zienswijze 12. Ruimte voor groei van bedrijven Om werkgelegenheid in de kern te behouden, moet voldoende ruimte worden gegeven aan bedrijven om te groeien. Er is behoefte aan voldoende fysieke ruimte, duidelijke kaders en flexibele mogelijkheden om duurzaam te kunnen groeien. Een lange termijnvisie op economische groei gecombineerd met leefbaarheid is nodig. De indiener roept de gemeente op om in de Omgevingsvisie en het gebiedsprogramma Stompwijk ruimte te reserveren voor het behoud en groei van lokale bedrijven. Reactie Voor een toekomstbestendig Stompwijk is leefbaarheid en vitaliteit belangrijk. In de Ontwerp Omgevingsvisie wordt op verschillende plaatsen aandacht besteed aan het belang van behoud en groei van werkgelegenheid in de gemeente. De ambitie is om het aantal arbeidsplaatsen met 3.000 á 4.000 te laten groeien. Ook is er expliciet aandacht besteed aan behoud en versterking van de bedrijventerreinen, dat geldt ook voor Stompwijk. Uit het behoefteonderzoek voor het gebiedsprogramma is een behoefte van €4.000m2 voor Stompwijk naar voren gekomen. Die wordt meegenomen bij de uitwerking van het gebiedsprogramma. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.13

Indiener(s) zienswijze 13

Samenvatting van zienswijze 13. Ontwikkellocaties Op de locatie rondom NS Station Laan van NOI is een halve cirkel ingetekend. Dit betreft de ontwikkellocatie waar nieuwbouw binnen de gemeente kan worden gerealiseerd. Op deze locatie is echter alleen een grootschalige ontwikkeling mogelijk op de locatie van een benzinestation. Binnen de halve cirkel liggen verder alleen bestaande woningen. Hier kan geen ontwikkeling plaatsvinden. Als er op de locatie van bestaande bebouwing wel een ontwikkelmogelijkheid is, verzoekt de indiener de gemeente dit goed te duiden (waarom, hoe, wanneer, binnen welke kaders). Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 23/79

Reactie De ontwikkellocaties zijn bewust globaal aangegeven op de kaarten van de Omgevingsvisie. Duidelijk is wel dat de ontwikkeling rondom station Laan van NOI geen betrekking heeft op de bestaande woningen. Als een locatie daadwerkelijk in ontwikkeling wordt genomen zal uiteraard participatie plaatsvinden om de ontwikkelingsmogelijkheden te bepalen en de plannen verder uit te werken. De afwegingsleidraad en beschrijvingen van de deelgebieden in de Omgevingsvisie vormen de kaders voor de uitwerking en afweging. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.14

Indiener(s) zienswijze 14

Samenvatting zienswijze 14 Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.15

Indiener(s) zienswijze 15

Samenvatting zienswijze 15. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.16

Indiener(s) zienswijze 16

De indiener van deze zienswijze is dezelfde indiener van zienswijze 12. Voor behandeling zie 3.12.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 24/79

3.17

Indiener(s) zienswijze 17

Samenvatting zienswijze 17. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.18

Indiener(s) zienswijze 18

Samenvatting zienswijze 18. Agrarisch, natuur en recreatie Het lijkt ons het beste om er zo min mogelijk mensen/bewegingen te laten zijn. Agrarisch zoals het nu is {koeien, schapen, paarden} lijkt ons het beste. Gaat beter op in de natuur dan mensen. Er wordt veel geld besteed aan de vogelplas, de ganzen die graag in de weilanden zitten hebben dan geen ruimte meer. Het is nu een fantastisch verbindingsstuk Vogelplas/ Weiland/ Driemanspolder. Dus geen recreatie !! De laatste boeren die er nu nog zijn houden het landschap keurig bij. Wij hopen dat er iemand bij is met Hart voor de natuur. Reactie In de Omgevingsvisie is in paragraaf 6.6 de betekenis van het buitengebied voor onze gemeente beschreven. Daarin geven we ook aan dat er ruimte moet blijven voor de agrarische sector en dat deze van belang is voor het beheer van het landschap. Daarnaast zien we ook mogelijkheden om de natuur te versterken en ruimte te bieden voor recreatie en toerisme. (ook als verdienmogelijkheid voor de agrarische sector). Nieuwe initiatieven zullen we steeds zorgvuldig afwegen op basis van de afwegingsleidraad. We denken dat alle verschillende belangen daarmee voldoende gewaarborgd zijn. Geen aanleiding voor aanpassing van de Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 25/79

3.19

Indiener(s) zienswijze 19

Samenvatting zienswijze 19. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.20

Indiener(s) zienswijze 20

Samenvatting zienswijze 20. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

3.21

Indiener(s) zienswijze 21

Samenvatting zienswijze 21. Indiener is kritisch op een aantal punten uit de afwegingsleidraad, zoals": Punt 2 Aansluiten bij identiteit: En pleit voor behoud van ontwikkelruimte. Punt 3 Beperking van verharding. Punt 6 Struinpaden en laadpunten: Deze zijn strijdig met de biodiversiteit in punt 17. Punt 7 Afname van zwaar verkeer is een goed punt, maar mag ondernemers niet beperken. Punt 8 Hoe verhouden vrijstaande woningen zich tot de aansluiting op de Cultuurhistorische structuren? Punt 10 Een inclusieve en sociale omgeving, dat is een hele mooie richtlijn, maar summier. Punt 13 Recreatie en toerisme alleen passend in het landschap en rekening houdend met de dieren. Punt 16 Hoe wordt circulariteit in de praktijk uitgevoerd? Punt 17 Versterken van de biodiversiteit op een erf: Dat geeft extra onderhoud, kosten en verrommeling.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 26/79

Reactie De afwegingleidraad is bedoeld om nieuwe initiatieven en projecten zoveel mogelijk te laten bijdragen aan de doestellingen van de Omgevingsvisie. Het zijn geen absolute richtlijnen waar alle initiatieven aan moeten voldoen. In gesprek met de initiatiefnemer bespreken we op welke manier het initiatief zou kunnen bijdragen. En dan kan het bijvoorbeeld zo zijn dat voor een erf dat nog volop in bedrijf is beperking van het verhard oppervlak geen optie is, omdat er juist extra opslagruimte nodig is voor opslag van te hergebruiken materialen (circulariteit). Maar misschien zijn grasbetontegels wel inpasbaar. De initiatiefnemer kan zelf een voorstel doen voor de te nemen maatregelen en oplossingen. Wel zullen we alle aspecten met de initiatiefnemers bespreken en aan het eind beoordelen of een initiatief voldoende bijdraagt aan de ambities en doelen uit de Omgevingsvisie.

3.22

Indiener(s) zienswijze 22 Stichting Horst & Weide

Samenvatting zienswijze 22. Bebouwing, verstoring natuur en buitengebied In de richting die de Ontwerp Omgevingsvisie verwoordt kunnen wij ons in algemene zin vinden. Indiener is blij dat de Ontwerp Omgevingsvisie bebouwing van het buitengebied uitsluit. De aanwijzing tot Groene Buffer, als onderdeel van het Natuur Netwerk Nederland door de provincie Zuid-Holland ondersteunt dat. Indiener is kritisch op een mogelijke ontsluiting van de Duivenvoordse-Veenzijdse Polder via een wandelpad langs de N14 omdat dit zeker zal leiden tot verstoring van de natuur in de polder. Verder doet de indiener tot slot de suggestie aan de hand nog eens naar het Pact van Duivenvoorde te kijken. Door het Pact weer gezamenlijk op te pakken (voor een grotere kans van slagen bij voorkeur in overleg met de eigenaren en boeren), zijn veel grotere stappen te maken dan dat elke gemeente dat apart op zijn eigen manier gaat doen. Reactie Het is goed om te lezen dat de stichting zich in algemene zin kan vinden in de Ontwerp-Omgevingsvisie. Wat betreft de ontsluiting van de Duivenvoordse-Veenzijdse polder hebben wij een verkenning aangekondigd. Daarbij zullen de belangen van de natuur op een zorgvuldige wijze worden afgewogen tegen de andere belangen. De afwegingsleidraad vormt daarvoor een concreet hulpmiddel. Voor wat betreft het Pact van Duivenvoorde.

Daar wordt in goede samenwerking aan gewerkt via de landschapstafel Duin-, Horst en Weide. Er is geen aanleiding voor aanpassing van de Omgevingsvisie.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 27/79

3.23

Indiener(s) zienswijze 23

Samenvatting zienswijze 23. Onjuiste omschrijving Vlietland-Noord In de concept-Omgevingsvisie is Vliet-Noord omschreven als recreatiegebied. De indiener meent dat dit niet correct is en verwijst naar het Ontwikkelperspectief Vlietland en het Ontwerp bestemmingsplan VlietlandNoord, waar Vlietland wordt aangeduid als een watersport-, recreatie- en natuurgebied. De indiener verzoekt de gemeente om Vlietland-Noord aan te duiden als natuur- en recreatiegebied. Reactie Zie reactie onder zienswijze 11.

Planologische verankering In de Omgevingsvisie staat vermeld onder de tekst Vlietland ‘de plannen zijn planologisch verankerd’. De indiener is van mening dat deze tekst geen recht doet aan de huidige situatie en de discussie die speelt over de bestemmingsplan-wijziging en verzoekt deze tekst te wijzigen. Reactie De indiener gaat voorbij aan het bestaande, onherroepelijke, bestemmingsplan uit 2005. Op basis van dit bestemmingsplan zijn de plannen voor de realisering van recreatiewoningen in Vlietland al planologisch verankerd. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

3.24

Indiener(s) zienswijze 24 provincie Zuid-Holland

Samenvatting zienswijze 24. Woningbouw In paragraaf 5.1 wordt gesproken over minimaal 30% sociale huur. Dat moet 1/3 zijn (dus 33,3%). Reactie Ambitie van de regionale woondeal is om 2/3e ‘betaalbaar’ aan de woningvoorraad toe te voegen waarvan de helft door de woningcorporaties wordt gebouwd; dat is 33,3%. Het corporatiedeel (33,3%) is in de woondeal gesplitst in 5/6e sociaal en 1/6e middenhuur resp. 27,8% sociaal en 5,5% middenhuur. Met minimaal 30% sociale woningbouw wordt dus ruim (+ 2,2%) voldaan aan het uitgangspunt van de woondeal.

Bosopgave In uw eerdere nota van beantwoording gaf u aan dat iets aan de bosopgave zou doen. Dit is echter nog niet terug te vinden in de visie. Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 28/79

Reactie Op pagina 97 in de Ontwerp-Omgevingsvisie is de volgende formulering opgenomen: “Voor het Leidschendammerhout werken we aan een gebiedsvisie/programma gericht op uitbreiding van natuur, bos en inclusieve recreatieve functies”. Daarmee geven we concreet invulling aan de bosopgave. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Vlietland Ten aanzien van Vlietland en uw teksten over recreatiegebieden hebben wij een aantal tekstuele opmerkingen: • Par 6.6 C: Een specifiek deel van ons buitengebied, Vlietland, is gericht op intensieve recreatie. Dit is niet volledig correct, omdat sprake is van een deel dat zich richt op intensieve en een deel op extensieve recreatie. Indiener verwijst naar een gedetailleerde uitwerking in het ontwikkelperspectief Vlietland. Daarnaast is het van belang dat er een heldere zonering is en blijft tussen de extensieve zuidwestzijde van Vlietland en de intensievere zone aan de Noordoostzijde’. Indiener verzoekt de tekst in de Omgevingsvisie overeen laten komen met de tekst van het ontwikkelperspectief. •

Par 6.6 C: Indiener wijst erop dat Vlietland bestaat uit 2 plassen. Waarvan voor de Noordplas de

•

beschrijving wel klopt maar niet voor de Meeslouwerplas. Die is juist meer gericht op extensieve recreatie. Graag onderscheid maken. Par 6.6 C: Vlietland is daarmee één van de acht Hollandse Plassen; intensieve recreatiegebieden waar

•

veel gebeurt. Het lijkt geen juiste vergelijking dat alle Hollandse Plassen gericht zijn op intensieve recreatie. Bijvoorbeeld de Nieuwkoopse Plassen zijn Natura2000 gebied. Graag nuanceren. Par 6.6 C: Indiener mist de link met het ontwikkelperspectief Vlietland waar ook de gemeente destijds aan heeft meegewerkt en de link naar de kwaliteitsimpulsen voor Vlietland waaraan nu gewerkt wordt. Tenslotte zal de zonering zoals beschreven in het ontwikkelperspectief binnen Vlietland in de beschrijving moeten terugkomen.

Reactie Voor de opmerkingen over zonering en aanduiding van Vlietland verwijzen we naar de reactie op zienswijze 11. Aan het eind van par 6.6C zullen we aanvullend een verwijzing opnemen naar het Ontwikkelperspectief en een korte beschrijving van de zonering opnemen zijnde een extensieve zuidkant van Vlietland en de intensieve noordkant’.

Landschap, linten en erven • Par 6.6 – Landschap, linten en erven: In de zuidelijke hoek grenst het polderlandschap aan het waterbergings-, recreatie- en natuurgebied de Nieuwe Driemanspolder. Vanwege het succes van de natuurontwikkeling is hier een behoefte aan zonering ontstaan. De Nieuwe Driemanspolder is in de provinciale omgevingsverordening opgenomen als recreatiegebied. Daarnaast zijn bij de aanleg van de Nieuwe Driemanspolder in een bestuursovereenkomst, waar ook de provincie partij bij is, afspraken gemaakt over de inrichting en beheer van het gebied. Indiener verzoekt de Omgevingsvisie te laten aansluiten op de bestuurlijke afspraken. Zienswijzennota Omgevingsvisie Leidschendam-Voorburg 2050

Nummer 4060 Pagina 29/79

Reactie In de ‘Wijzigingsovereenkomst Nieuwe Driemanspolder’ (12 december 2013) staat in Artikel 9: Het Hoogheemraadschap van Rijnland en de gemeenten Leidschendam-Voorburg en Zoetermeer dragen gedurende 30 jaar na realisatie van het plangebied zorg voor het beheer, toezicht, onderhoud en instandhouding van het gebied als natuur-, recreatie- en waterbergingsgebied. De Omgevingsvisie is gebaseerd op deze overeenkomst waar de gemeente aan gehouden is. Volgens de provinciale omgevingsverordening gelden artikel 7.43i over recreatie en artikel 7.43k lid2.e over groene buffers en de natuurwaarde daarvan. De waterbergende functie volgt uit het peilbesluit van Hoogheemraadschap van Rijnland voor dit peilgebied. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Natuurnetwerk Nederland In uw eerdere nota van beantwoording bij NNN is het volgende ons niet helemaal duidelijk: “Ook in het NNN is ruimte voor andere doelen mits deze de gebiedsdoelen niet onder druk zetten.” Het is niet duidelijk wat met gebiedsdoelen wordt bedoeld. Verder is de huidige en potentiële NNN-waarde hier leidend. Reactie De tekst heeft betrekking op de beantwoording van een ambtelijke reactie. Deze beantwoording maakt geen onderdeel uit van de ter visie gelegde stukken. Desgewenst kan deze opmerking bij een eerstvolgende gelegenheid ambtelijk worden besproken. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

Glastuinbouw en lichte bedrijvigheid. De Meeslouwerpolder staat als toekomstige glastuinbouw- en lichte bedrijfslocatie aangewezen in uw visie. U geeft ook aan dat, daar waar voor glastuinbouwbedrijven onvoldoende mogelijkheden zijn voor verduurzaming en toekomstbestendigheid, u ruimte ziet voor andere bedrijvigheid. Indiener geeft aan dat het teeltareaal beschermd in de Zuid-Hollandse Omgevingsverordening zodat omzetting daar niet zondermeer mogelijk is. Het provinciale beleid heeft verder als belangrijk streven om de buitengebieden te vrijwaren van grootschalige stedelijke ontwikkelingen. Afgezien van enkele specifieke situaties, moet de nadruk dus meer liggen op behoud van de waarde van het buitengebied voor niet-stedelijke functies en activiteiten.

Reactie De inzet in de Omgevingsvisie is primair gericht op behoud van de Meeslouwerpolder als glastuinbouwgebied en zeker de door de provincie aangeduide kernzone. Maar de realiteit gebiedt ons rekening te houden met afname van het glastuinbouwareaal. Daarbij is het van belang om verrommeling te voorkomen en tijdig voor te sorteren op mogelijke andere functies. Voor het gebied wordt gewerkt aan een gebiedsvisie/programma, die we uiteraard in overleg met de provincie gestalte geven. Geen aanpassing Omgevingsvisie.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Leidschendam&id=735c7b50-71aa-463b-bb9e-4afd0f6b5c1f