3614 Eerste Tussentijdse rapportage 2024
Tekst van het document
Stand van zaken: Het ondernemersfonds Huygenskwartier heeft een verzoek ingediend om de opbrengst en de daarmee samenhangende subsidie van de reclamebelasting 2024 te verhogen. Hiervoor is het noodzakelijk dat de gemeenteraad de Verordening tot eerste wijziging van de verordening op de heffing en invordering van reclamebelasting 2024 vast stelt (zie ook Raadsvoorstel Vaststellen reclamebelasting Huygenskwartier 2024 (iBabs: 3856).
52
Financiële mutaties Onderwerpen Overige onderdelen
2024
2025
2026
2027
11
11
11
11
2. Dividendopbrengsten Stedin
1.144
359
1.435
1.080
3. Decembercirculaire 2023
-432
472
479
529
4. Inzet versterkingsgelden 2024
-387
0
0
0
5. Doorontwikkeling ERPx
-60
0
0
0
6. Organisatie opleidingsplan 2024
13
13
13
13
7. Innovatie & ontwikkeling
-200
-200
-200
0
8. Huur onroerende zaken
-11
0
0
0
9. Informatiebeveiliging NIS2 / BIO
-104
0
0
0
Totaal Overige onderdelen
-26
655
1.738
1.633
Algemene dekkingsmiddelen 1.
Reclamebelasting ondernemersfonds Huygenskwartier
Overhead
Bedragen x € 1.000
Toelichting 1 Reclamebelasting ondernemersfonds Huygenskwartier Op 8 november 2023 is de Verordening op de heffing en invordering van Reclamebelasting 2024 vastgesteld. Het ondernemersfonds Huygenskwartier heeft vervolgens in januari 2024 het verzoek ingediend om de geraamde opbrengst van reclamebelasting te verhogen. Het nieuwe tarief voor het gebied Huygenskwartier Voorburg is opgenomen in de Verordening tot Eerste wijziging van de Verordening Reclamebelasting 2024 (ibabs 3856). 2 Dividendopbrengsten Stedin Recentelijk zijn er nieuwe afspraken gemaakt tussen Stedin en de aandeelhouderscommissie. Daarin is afgesproken is dat de winst anders wordt verdeeld over de aandeelhouders. Daarom worden er meer dividendopbrengsten verwacht. 3 Decembercirculaire 2023 De effecten van de decembercirculaire 2023 op de begroting zijn verwerkt.In de raadsbrief (nummer 3650) zijn alle financiële gevolgen van de decembercirculaire 2023 toegelicht.
4 Inzet versterkingsgelden 2024 De gemeenteraad heeft opgeroepen om de middelen die eind 2023 nog niet besteed waren aan te wenden voor het doorgaan met het ontwikkelen van het strategisch vermogen van de organisatie. In de tweede helft van 2023 is al aan dit inzicht opvolging gegeven door het ontwikkelen van een organisatievisie. Hierbij is gebruik gemaakt van de input van vele betrokkenen én van de eerder opgedane inzichten, waaronder inzichten uit de inzet van de versterkingsgelden. Een deel van de versterkingsgelden is ook aangewend om acute operationele knelpunten bij de strategisch belangrijke beleidsafdeling en de IT-afdeling aan te pakken. Aanvullend wordt onderzocht hoe het raadsinformatiesysteem verbeterd kan worden. Zie hiervoor ook raadsbrief 3699. 5 Doorontwikkeling ERPx
53
Per 1 januari 2024 is het nieuwe financiële pakket ERPx in gebruik genomen. Voor de verdere ontwikkeling van dit pakket (ontwikkelen van rapportages, koppelingen, etc.) is een externe functioneel beheerder nodig. 6 Organisatie opleidingsplan 2024 Betreft de verdeling van het opleidingsbudget op basis van het vastgestelde opleidingsplan 2024 over de verschillende programma's. 7 Innovatie & ontwikkeling Voor de komende drie jaar wordt het budget Innovatie & Ontwikkeling ingezet voor doorontwikkeling en borging van datagedreven werken. 8 Huur onroerende zaken De kosten voor de huur van onroerende zaken zijn bijgesteld in verband met een hogere huurindexatie dan verwacht. 9 Informatiebeveiliging NIS2 / BIO Vanaf 1 oktober 2024 treedt de Europese richtlijn NIS (Network and Information Systems Directive) in werking. De norm geeft vereisten om de digitale kwetsbaarheid te verminderen en is gericht op het verstrekken van de beveiliging van netwerk- en informatiesystemen. Gemeenten zijn in Nederland aangewezen als essentiële entiteiten en moeten daarom aan de richtlijn gaan voldoen. Tevens is er een toezichthouder, die vooraf, tijdens en achteraf toezicht houdt.
Om als gemeente Leidschendam-Voorburg aan deze vereisten te voldoen wordt er in 2024 gestart met inventarisatie van de impact van deze nieuwe richtlijn op de organisatie, er worden een aantal pilots gestart om te leren wat voor invloed deze richtlijn heeft op onze processen en er wordt gewerkt aan bewustwording van informatiebeveiliging.
54
Mutaties reserves en voorzieningen Onderwerpen Reserves
Naam Reserve
Mutatie Mutatie Onttrekkingen Stortingen
Effect begr. saldo
Bestedingsplan reserves 1. Centrumgebied Huygenskwartier Reserve Herstelbeleid
17
17
2. Programma Sterk voor Noord
Reserve Herstelbeleid
241
241
3. Energiekosten Sportfondsen Nederland (SFN) 4. Ondergrondsbrengen hoogspanningslijnen 5. Huisvesting raad & griffie
Reserve Ondersteuning energielasten Reserve Ondergrondse hoogspanningkabels Algemene Reserve (vrij besteedbaar) Algemene Reserve (vrij besteedbaar) Reserve Mobiliteit
175
175
16
16
500
500
6. Afkoopsom openbare ruimte 7. Buurtvisie Voorburg NoordNoord
180 50
-180 50
Budgettair neutraal 8. Glasvezelkabel
Onderwerpen voorzieningen
Algemene Reserve (vrij besteedbaar) Naam voorziening
700
-700
Mutatie Mutatie Onttrekkingen Stortingen
Effect begr. saldo
454
454
Mee- en tegenvallers 9. Baggeren
Voorziening Riolering (ex.artikel 44.2)
Totaal mutaties reserves en voorzieningen
1.452
880
572
Bedragen x € 1.000
1. Centrumgebied Huygenskwartier In 2023 is ingezet op het verenigen van de vastgoed eigenaren in het centrumgebied Huygenskwartier. Een winkelgebied als Huygenskwartier kent vele uitdagingen en het centrum moet worden ontwikkeld naar de ‘place to be’, waar functies als ontmoeten, wonen, leven, werken en winkelen samen komen in een comfortabele en groene omgeving. Het vastgoed is een cruciale partner in de driehoek van ondernemers, gemeente en pandeigenaren. Deze partijen zijn belangrijk voor het waarborgen voor duurzame oplossingen voor de toekomst. In 2024 wordt er toegewerkt naar een bedrijven investeringszone (biz) op het gebied van vastgoed. Dit stelt de vereniging in staat om de ambities voor de toekomst, zelfredzaam, te realiseren door middel van een voor langere termijn geborgde slagkracht. Voorgesteld wordt om het resterend budget uit de reserve Herstelbeleid van 2023 in te zetten in 2024. 2. Programma Sterk voor Noord Door onder andere de inkoop en afspraken met de uitvoerende instellingen, is de VVE-plusgroep nog niet gestart en zijn geplande activiteiten voor jongeren uitgesteld naar 2024. Voorgesteld wordt om het resterend budget uit de reserve Herstelbeleid van 2023 in te zetten in 2024. 3. Energiekosten Sportfondsen Nederland (SFN)
55
Door het afsluiten van nieuwe energiecontracten door Sportfondsen Nederland stijgen deze kosten fors ten opzichte van 2023. Er wordt voor 3 jaar een jaarlijks bedrag van € 175.000 beschikbaar gesteld ten laste van de reserve ondersteuning energielasten. 4. Ondergrondsbrengen hoogspanningslijnen Op basis van iBabs 3737 Opdrachtverstrekking basisontwerp verkabeling is sprake van extra kosten voor het basisontwerp. De extra kosten voor 2024, 2025 en 2026 worden gedekt vanuit de bestemmingsreserve "ondergrondse hoogspanningskabels". 5. Huisvesting raad & griffie In de raadsvergadering van 19 maart 2024 is er op basis van twee moties een onderzoeksbudget beschikbaar gesteld van € 500.000 ten laste van de algemene reserve om scenario's uit te werken. Tegelijkertijd met de ontwikkeling van de nieuwe raadzaal en huisvesting van de griffie wordt ook het benutten van de NO-kap voor extra werkplekken verder onderzocht. Het budget is ook hiervoor bestemd. 6. Afkoopsom openbare ruimte De gemeente ontvangt een afkoopsom in verband met een overdracht van openbare ruimte. Deze afkoopsom heeft grotendeels betrekking op het onderhoud van het toekomstige openbare groen en zal daarom gestort worden in de algemene reserve. 7. Buurtvisie Voorburg Noord-Noord Voor de herinrichting van Voorburg Noord-Noord moet een buurtvisie opgesteld worden.
Hiervoor wordt een onttrekking gedaan uit de reserve Mobiliteit. 8. Glasvezelkabel In 2024 wordt er € 1,2 miljoen aan degeneratievergoeding ontvangen van een telecom bedrijf voor de aanleg van glasvezel. Hiertegenover staan verwachte kosten van € 500.000 in 2024 en € 700.000 in 2025. 9. Baggeren Vanwege slechte weersomstandigheden konden de geplande baggerwerkzaamheden in 2023 niet volledig worden uitgevoerd. De uitvoering vindt daarom plaats in 2024. Het grootste gedeelte van de extra lasten wordt gedekt uit de voorziening riolering, namelijk € 453.750. Een gedeelte van de kosten mag niet worden gedekt uit deze voorziening, wat een nadeel oplevert.
56
Samenvatting financiële mutaties 1e Turap Programma
2024
2025
2026
2027
125
-25
-25
-25
3. Economie
1.220
0
0
0
4. Onderwijs
90
90
90
0
-649
-1.283
-1.283
-1.283
10.359
2.524
2.524
2.524
7. Volksgezondheid en milieu
575
0
0
0
8. Bouwen en wonen (VHLOSV)
20
510
0
0
Algemene dekkingsmiddelen
733
852
1.935
1.630
Totaal baten programma's
12.473
2.670
3.242
2.847
0. Bestuur en ondersteuning
79
-202
-202
-2
1. Veiligheid
-6
-6
-6
-6
2. Mobiliteit en bereikbaarheid
-8
225
125
-25
3. Economie
548
711
11
11
4. Onderwijs
108
108
108
17
5. Sport, cultuur en recreatie
-429
-1.108
-1.108
-1.283
6. Sociaal domein
9.480
1.367
1.367
1.367
7. Volksgezondheid en milieu
625
0
0
0
8. Bouwen en wonen (VHLOSV)
235
510
0
0
Algemene dekkingsmiddelen
10
10
10
10
Overhead
749
187
187
-13
Totaal lasten programma's
11.390
1.803
493
78
Saldo van baten en lasten
1.083
866
2.749
2.769
Onttrekking aan reserves
999
1.125
325
0
Storting in reserves
880
0
0
0
Saldo mutaties reserves
119
1.125
325
0
Saldo exploitatiebegroting
1.201
1.991
3.074
2.769
BATEN 0. Bestuur en ondersteuning
5. Sport, cultuur en recreatie 6. Sociaal domein
LASTEN
RESERVES
57
Bestemmingsreserves De afgelopen jaren is een aantal bestemmingsreserves gevormd. Afgesproken is dat een kader en bestedingsplan voor ieder van deze reserves aan de raad wordt voorgelegd. Na het vaststellen van deze bestedingsplannen worden de beoogde onttrekkingen via een separate begrotingswijziging verwerkt. In de P&C-cyclus wordt vervolgens over de voortgang van de bestedingsplannen gerapporteerd, zodat de raad geïnformeerd blijft over de stand van zaken van de verschillende projecten die onder deze bestemmingsreserves vallen. In de tussentijdse rapportages wordt over de reserves gerapporteerd waar uitgaven gepland staan voor het lopende jaar. Het gaat om de volgende bestemmingsreserves: •
Langer zelfstandig wonen
•
Herstelbeleid
•
Mobiliteit
•
Duurzaamheid en energietransitie
•
Ondersteuning energielasten
Hierna worden de reserves beschreven en de stand van zaken toegelicht.
58
Reserve Langer Zelfstandig Wonen Naam van de reserve
Reserve Langer zelfstandig wonen
Type
Bestemmingsreserve
Programma / Taakveld
Sociaal domein / Samenkracht en burgerparticipatie
Doel van de reserve
Betere ondersteuning en zorg thuis, hulp aan mantelzorger en vrijwilligers, meer geschikte woningen voor ouderen. De reserve van € 10 miljoen is gevormd door een onttrekking aan de Algemene Reserve vrij besteedbaar. De € 10 miljoen is een deel van de opbrengst uit de verkoop van aandelen Eneco. € 10 miljoen; vastgesteld door de raad op basis van het bestedingsplan
Voeding
Bestedingsraming Ingesteld raadsbesluit Omvang per 1-1-2024
€ 9,69 miljoen
Bijzonderheden Bestedingsplan 2024
Bijsturing in 1e Turap
Bijgesteld bestedingsplan
Sociaal Domein
1310
0
1310
Collectieve woningaanpassing
900
0
900
250
0
250
60
0
60
Inzet flatcoach
60
0
60
Uitbreiding noodwoningen
40
0
40
1310
0
1310
Programma
(Innovatieve) woonzorgvormen en flexwoningen Doorstroming naar passende woning
Totaal Bedragen x € 1.000
Toelichting Het mogelijk maken dat mensen langer zelfstandig kunnen blijven wonen in Leidschendam-Voorburg vereist investeringen op korte en lange termijn. De werking van het Bestedingsplan Langer zelfstandig wonen uit 2021 is inmiddels geëvalueerd. Hierdoor zijn er nieuwe inzichten en is het voorstel om de subsidieverstrekking uit te breiden. Tevens wordt de planning van de uitgaven aangepast. Het voorstel wordt in het derde kwartaal van 2024 aan de raad aangeboden.
59
Reserve Herstelbeleid Naam van de reserve
Reserve Herstelbeleid
Type
Bestemmingsreserve
Programma / Taakveld
Wordt programmabreed ingezet
Doel van de reserve
Deze reserve is bedoeld om Leidschendam-Voorburg sterker uit de crisis te laten komen door sociale, maatschappelijke en economische interventies te ontwikkelen en te implementeren die burgers, bedrijven en maatschappelijke instellingen helpen zich in te stellen op de nieuwe toekomst. De reserve van € 10 miljoen is gevormd door een onttrekking aan de Algemene Reserve vrij besteedbaar. De € 10 miljoen is een deel van de opbrengst uit de verkoop van aandelen Eneco. € 10 miljoen; vastgesteld door de raad op basis van het bestedingsplan
Voeding
Bestedingsraming Ingesteld raadsbesluit Omvang per 1-1-2024
€ 2,0 miljoen Euro
Bijzonderheden Bestedingsplan 2024
Bijsturing in 1e Turap
Bijgesteld bestedingsplan
Economie
0
17
17
Vitaliseren winkelgebieden
0
17
17
Sociaal Domein
414
241
655
Stimuleren bestaanszekerheid
314
86
400
Tegengaan kansenongelijkheid
100
155
255
Totaal
414
258
672
Programma
Bedragen * € 1.000
Toelichting In 2021 heeft de gemeenteraad ingestemd met een bestemmingsreserve Herstelbeleid van € 10 miljoen. Op basis van een bestedingsplan is het college hier in 2022 mee gestart. Omdat in de loop van 2022 de inwoners met meer crises werden geconfronteerd (oorlog in Oekraïne, stijgende brandstofkosten), was het niet meer mogelijk om een objectief verband tussen ervaren problematiek en de coronacrisis vast te stellen. Het college heeft als gevolg daarvan de raad voorgesteld om de focus van het herstelbeleid te versmallen en zich te richten op: (1) al gedane toezeggingen zoals bijvoorbeeld Sterk voor Noord; (2) de aanpassingen aan winkelcentrum Julianabaan; (3) ondersteuning cultuursector en (4) stimuleren bestaanszekerheid via inzet van extra participatieconsulenten. Het merendeel van de programma’s wordt in 2023 afgerond. De bijdrage aan Sterk voor Noord vanuit de bestemmingsreserve zal doorlopen in 2024, daarnaast is er nog een gedeelte van het budget voor het vitaliseren van winkelgebieden doorgeschoven naar 2024.
60
Reserve Mobiliteit Naam van de reserve
Reserve Mobiliteit
Type
Bestemmingsreserve
Programma / Taakveld
Verkeer en Vervoer / Verkeer en Vervoer, Parkeren, Openbaar Vervoer, Volksgezondheid en milieu Het bereikbaar houden van Leidschendam-Voorburg.
Doel van de reserve Voeding Bestedingsraming
De reserve van € 19,7 miljoen is gevormd door een onttrekking aan de Algemene Reserve vrij besteedbaar. € 19,7 miljoen; vast te stellen door de raad op basis van bestedingsplan.
Ingesteld raadsbesluit Omvang per 1-1-2024
€ 18,15 miljoen
Bijzonderheden
Bestedingsplan 2024
Bijsturing in 1e Turap
Bijgesteld bestedingsplan
Verkeer en vervoer
150
0
150
Taskforce Mobiliteit Mall of the Netherlands
150
0
150
Volksgezondheid en milieu
0
50
50
Buurtvisie Voorburg Noord-Noord
0
50
50
150
50
200
Programma
Totaal Bedragen x € 1.000
Toelichting Voor de bestemmingsreserve Mobiliteit is € 19,7 miljoen ter beschikking gesteld. Hiervan is € 1.547.000 uitgegeven tot en met 2023, waarmee de stand van de reserve op 1 januari 2024 € 18,15 miljoen bedraagt. De besteding voor 2024 bestaat uit de "Taskforce Mobiliteit Mall of the Netherlands". Daarnaast wordt vanwege de herinrichting van Voorburg Noord-Noord een buurtvisie opgesteld.
61
Reserve Duurzaamheid en Energietransitie Naam van de reserve
Reserve Energietransitie en Duurzaamheid
Type
Bestemmingsreserve
Programma / Taakveld
Programma duurzaamheid en energietransitie
Doel van de reserve
Ter dekking van kosten voor de klimaatopgave om in 2050 CO2 neutraal te zijn. De reserve van € 46 miljoen is gevormd door een onttrekking aan de Algemene Reserve vrij besteedbaar. De € 46 miljoen is een deel van de opbrengst uit de verkoop van aandelen Eneco. € 46 miljoen; vastgesteld door de raad op basis van bestedingsplan
Voeding
Bestedingsraming Ingesteld raadsbesluit Omvang per 1-1-2024
€ 43,35 miljoen
Bijzonderheden Bestedingsplan 2024
Bijsturing in 1e Turap
Bijgesteld bestedingsplan
Bestuur en ondersteuning
563
0
563
Verduurzaming gemeentelijk vastgoed
563
0
563
Onderwijs
433
0
433
Verduurzaming onderwijsvastgoed
433
0
433
VLROSV - Bouwen en wonen
1.100
0
1.100
Bewonersinitiatieven
1.100
0
1.100
Volksgezondheid en milieu
265
0
265
Milieubeheer
265
0
265
2.361
0
2.361
Programma
Totaal Bedragen x € 1.000
Toelichting In 2020 is € 46 miljoen ter beschikking gesteld in de bestemmingsreserve Duurzaamheid en energietransitie. Hiervan is € 2.647.000 uitgegeven tot en met 2023, waarmee de stand van de reserve op 1 januari 2024 € 43,35 miljoen bedraagt. Het bestedingsplan 2023-2026 en de verwachte uitgaven 2024 sluiten aan op het nieuwe bestedingsplan dat eind mei 2023 aan de raad is voorgelegd.
62
Reserve Ondersteuning energielasten Naam van de reserve
Reserve Ondersteuning energielasten
Type
Bestemmingsreserve
Programma / Taakveld
Wordt programma-breed ingezet
Doel van de reserve
De reserve is gevormd ter dekking van de kosten ter ondersteuning vanwege de hoge energielasten.
Voeding Bestedingsraming
€ 1,3 miljoen; vastgesteld door de raad op basis van het bestedingsplan
Ingesteld raadsbesluit Omvang per 1-1-2024
€ 0,93 miljoen
Bijzonderheden
Bestedingsplan 2024
Bijsturing in 1e Turap
Bijgesteld bestedingsplan
Sport, cultuur en recreatie
0
175
175
Ondersteuning zwembaden
0
175
175
Totaal
0
175
175
Programma
Bedragen x € 1.000
Toelichting In oktober 2022 heeft de raad de bestemmingsreserve Ondersteuning energielasten ingesteld voor het verlichten van acute financiële nood en het verlagen van het structureel energieverbruik bij de doelgroepen, die hier het meeste last heeft van de stijgende energieprijzen. Deze lokale maatregelen waren ingevoerd voordat er duidelijkheid was over de landelijke maatregelen. Uiteindelijk blijkt dat de landelijke maatregelen voldoende zijn om de eerste nadelige effecten van gestegen energieprijzen te compenseren, waardoor er minder aanvragen zijn binnengekomen bij de gemeenten. In 2024 wordt voorgesteld om een jaarlijkse bijdrage te doen aan Sportfondsen Nederland, die vanwege nieuwe energiecontracten, fors hogere energielasten.
63
Risico's en exogene ontwikkelingen In dit hoofdstuk worden de risico’s en exogene ontwikkelingen genoemd, die effect kunnen hebben op het begrotingsresultaat 2024. Ontwikkelingen arbeidsmarkt De arbeidsmarkt is al een tijd gespannen. Dat betekent dat het moeilijk is om goed gekwalificeerd personeel te vinden en dat de arbeidsmarkt in toenemende mate ook aan gemeentelijk personeel trekt. Door de vergrijzing ontstaat er ook een hogere uitstroom. Dit zorgt voor hogere werkdruk bij personeel, verlies aan kennis en lagere flexibiliteit om nieuwe kennis en expertise aan te trekken voor nieuwe en bestaande maatschappelijke vraagstukken. De kosten van werving zijn aan het stijgen, net als de doorlooptijd van wervingsacties. Extra inspanningen zijn ingezet om het imago van Leidschendam-Voorburg als werkgever te verbeteren en meer geschikte sollicitanten te motiveren om bij Leidschendam-Voorburg te solliciteren. Personeelstekorten bij partners Diverse aanbieders van de gemeente hebben op dit moment moeite om goed personeel te vinden. Met aanbieders wordt regelmatig overlegd om een vinger aan de pols te houden, maar ook om na te denken over mogelijke oplossingen. Verruiming van arbeidstijden is bijvoorbeeld al doorgevoerd. Specifiek bij WMO kan het vergroten van de zelfredzaamheid mogelijk uitstel van huishoudelijke ondersteuning betekenen.
Ook andere (innovatieve) vormen worden onderzocht om kwalitatieve zorg te blijven bieden aan hen die dat nodig hebben. Huishoudelijke Ondersteuning Voor huishoudelijke ondersteuning loopt er momenteel een onderzoek naar de tarieven die de gemeente betaalt. Aanbieders geven aan dat de CAO-ontwikkelingen sneller zijn gestegen dan de indexatie die is doorgevoerd. De resultaten van het onderzoek worden medio 2024 verwacht, waarna ook de financiële gevolgen inzichtelijke worden. Nieuwe aanbestedingen Ten aanzien van de maatwerkvoorziening Begeleiding heeft de gemeente met ingang van 2024 een nieuw contract voor Wmo-begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf. Het inkoopproces is samen met de gemeenten Wassenaar, Lansingerland en Zoetermeer gedaan. Het nieuwe contract bevat producten die beter aansluiten bij de behoefte van inwoners en gedurende 2024 worden de cliënten ingedeeld op deze nieuwe producten. De financiële gevolgen van deze nieuwe inkoop worden in de loop van 2024 zichtbaar en indien nodig in de tweede tussentijdse rapportage verwerkt. Gecertificeerde instellingen De invoering van het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming zal een structurele oplossing moeten zijn voor de problematiek in de jeugdbeschermingsketen.
Hiermee worden dubbelingen in werk eruit gehaald en kan er door lokale teams meer worden gedaan aan de veiligheid binnen gezinnen, in samenwerking met een Regionaal Veiligheidsteam. In de regionale proeftuin Haaglanden zijn de uitgangspunten van het Toekomstscenario beproefd en bereidt de regio zich voor op de aankomende stelselwijziging. Met het bereiken van het landelijk akkoord tussen het Rijk en de VNG zijn in oktober 2023 afspraken gemaakt over het doorvoeren van een caseloadverlaging voor de jeugdbescherming en jeugdreclassering door middel van een landelijk tarief voor de wettelijke taken. Onze regio heeft eind januari 2024 ingestemd met de invoering van dit landelijk tarief met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2024. Hiermee is verreweg het grootste deel van de activiteiten van de GI’s gemoeid. Voor de financiering van de overige activiteiten wordt een voorstel uitgewerkt. De financiële gevolgen van de invoering van het landelijk tarief kunnen worden gedekt uit een extra structurele Rijksbijdrage en de huidige begroting (zie raadsbrief 3637). Om de administratieve lasten voor de GI’s te verlichten, wordt
64
er regionaal gewerkt aan een efficiënter toeleidingsproces naar jeugdhulp. De krapte op de arbeidsmarkt is en blijft een risico. Jeugdhulp De jeugdzorguitgaven zijn sinds de decentralisatie in 2015 jaarlijks fors gestegen. De kostenstijging wordt veroorzaakt door een sterke stijging van de gemiddelde zorgkosten per jeugdige en in mindere mate veroorzaakt door een stijging van het aantal jeugdigen in zorg. Het is niet te voorspellen of de groei van de jeugdzorguitgaven zal doorzetten. Groei van de jeugdzorguitgaven blijft een risico waarbij de stijging van de Cao’s een belangrijke factor is. Als de zorgvraag hoger is dan geraamd, is de gemeente wettelijk verplicht deze zorg te leveren. Er is een trend zichtbaar (lokaal en regionaal) waarin er een toename is in de complexiteit van zorg. Daarnaast is er voor bepaalde vormen van ondersteuning een wachtlijst. Jeugdzorgplus Door de landelijke en regionale ambitie om het aantal kinderen in de gesloten jeugdzorg terug te brengen naar nul in 2030, werken instellingen voor gesloten jeugdzorg samen met het landsdeel (vijf jeugdhulpregio’s) aan duurzame continuïteitsplannen en ontwikkelt de regio Haaglanden in afstemming met de overige regio’s in het landsdeel duurzame alternatieven. Bovenregionaal is afgesproken dat de kosten voor de af- en ombouw van de JZP binnen de middelen moeten vallen die het Rijk hiervoor beschikbaar stelt.
Voor de transformatiekosten zullen de middelen die het landsdeel ontvangt voor het bovenregionale expertise netwerk (BREN) worden aangesproken, voor de frictiekosten is er een nieuwe SPUK frictiepot (zie raadsbrief 3638). Hervormingsagenda Jeugd De Hervormingsagenda Jeugd is vastgesteld, met als uitgangspunt het advies van de Commissie van Wijzen van 2021 ten aanzien van de bezuiniging van € 1 miljard vanaf 2027. De inspanningen die worden geleverd om de bezuinigingen te realiseren worden landelijk gemonitord. De uitkomsten zijn input voor een deskundigencommissie die beoordeelt wie verantwoordelijk is voor het financiële risico als de bezuinigingen niet worden gerealiseerd. De deskundigencommissie is begin april 2024 gestart. Implementatie WAMS (Wetsvoorstel aanpak meervoudige problematiek sociaal domein) De Wams is controversieel verklaard, met als gevolg dat de implementatie van de wet is uitgesteld tot een nader te bepalen datum. Door de projectgroep Wams is onderzocht wat de impact van de invoering van de wet zou zijn op de gemeente. Vanuit dit project is geconcludeerd dat een gedeelte van de nieuwe werkwijze (versterken van de aanpak meervoudige problematiek) alvast in een pilot uitgeprobeerd kan worden. Hierbij wordt enkel de doelgroep die openstaat voor deze aanpak meegenomen.
Aan zowel de uitvoering van de pilot als de daadwerkelijke invoering van de Wams zullen kosten verbonden zijn. De omvang van de benodigde investeringen is op dit moment nog niet bekend. Huisvestingstaakstelling statushouders De taakstelling voor het huisvesten van statushouders is tot op heden nog niet gerealiseerd. Om het voor gemeenten makkelijker te maken (tijdelijke) huisvesting te vinden voor statushouders heeft het Rijk een aantal regelingen opgezet via een taskforce. Tevens is er een wetsvoorstel in ontwikkeling die het voor gemeenten mogelijk maakt om zogenaamde “doorstroomwoningen” voor maximaal één jaar te realiseren. Hiervoor komt dan een aparte financiering (SiSa) beschikbaar. Momenteel zijn wij ook samen met het COA aan het onderzoeken of deze regeling een mogelijkheid is voor onze gemeente. Mogelijke boeteoplegging door de Autoriteit Persoonsgegevens De Autoriteit Persoonsgegeven (AP) is bezig met onderzoek naar schendingen van de AVG bij het uitvoeren van onderzoek naar radicalisering en extremisme door gemeenten. Hiervoor is ook Leidschendam-Voorburg bevraagd. Omdat de gemeente zelf al eerder (dossier 2650) heeft
65
geconstateerd dat bij dit onderzoek in haar opdracht er schendingen van de privacy van personen heeft plaatsgevonden, dient rekening gehouden te worden met een boete die door de AP wordt opgelegd. Het maximum van de boeteoplegging, gebaseerd op jurisprudentie, wordt hierbij voorzichtigheidshalve aangehouden: € 700.000. Op verzoek van de accountant is hiervoor in de jaarrekening 2023 al een voorziening voor getroffen van € 125.000. Ontwikkelingen arbeidsmarkt De arbeidsmarkt is al een tijd gespannen. Dat betekent dat het moeilijk is om goed gekwalificeerd personeel te vinden en dat de arbeidsmarkt in toenemende mate ook aan gemeentelijk personeel trekt. Door de vergrijzing ontstaat er ook een hogere uitstroom. Dit zorgt voor hogere werkdruk bij personeel, verlies aan kennis en lagere flexibiliteit om nieuwe kennis en expertise aan te trekken voor nieuwe en bestaande maatschappelijke vraagstukken. De kosten van werving zijn aan het stijgen, net als de doorlooptijd van wervingsacties. Extra inspanningen zijn ingezet om het imago van Leidschendam-Voorburg als werkgever te verbeteren en meer geschikte sollicitanten te motiveren om bij Leidschendam-Voorburg te solliciteren. Extra aandacht gaat ook uit naar het beter intern managen van talent en bieden van ontwikkelkansen aan medewerkers om hen langer te behouden.
Dit vergt ook extra tijd en geld en kan leiden tot vertragingen in projecten of productie omdat er niet, of niet op tijd, voldoende gekwalificeerd personeel is.
Vluchtelingenopgaven Gemeenten hebben grote uitdagingen om de verplichtingen als gevolg van de 'Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen' (Spreidingswet) en de taakstelling statushouders uit te voeren. Gebrek aan betaalbare woningen en landelijke negatieve berichtgeving over asielzoekers zorgen voor begrijpelijke maatschappelijke onrust. Het huisvestingsprobleem van vluchtelingen is urgent en daarom gaan de ontwikkelingen snel. Met name tijdelijke opvanglocaties worden door het COA gehuurd en de keuzevrijheid van gemeenten is beperkt. Dit zorgt er voor dat het belangrijk is om alle partijen steeds waar het mogelijk is, zo snel mogelijk te informeren. In de gemeente Leidschendam-Voorburg zijn plannen voor de opvang van asielzoekers en is het streven om de taakstelling van de statushouders uit te voeren. Bij de behandeling van de Jaarstukken 2023 is daarom een voorstel ingediend om een reserve Vluchtelingen te vormen, zodat er voldoende middelen zijn voor eventuele extra organisatorische kosten.
66