1938_Vervoerwaardestudie HOV-Binckhorst (010394.20220523.R1.04).pdf
Tekst van het document
In Rijswijk is met name oud-Rijswijk een belangrijke bestemming. Een plot van de volledige (niet geaggregeerde) selected link analyse is ook opgenomen in de bijlage.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
43
Reisrelaties (3/3) Effect van rijtijd tram 1 tussen Binckhorst en Madurodam in lightrailvarianten Zoals genoemd bij de beschrijving van de varianten is tram 1 in de lightrailvarianten abusievelijk doorgerekend met een tramsnelheid (25 km/h) in plaats van met een lightrailsnelheid (35km/h) tussen de Binckhorst en Madurodam. Dit betekent een rijtijdverschil van ongeveer 3,5 minuut tussen (het zuiden van) de Binckhorst en Madurodam. Tussen Madurodam en Scheveningen is er geen lightrailinfrastructuur voorzien en dus ook geen snelheidsverschil. In deze paragraaf schatten we het effect op de resultaten voor de situatie dat er wel zou zijn gerekend met lightrailsnelheid.
• De 800 reizigers vanuit Rijswijk en Delft naar dichterbij gelegen bestemmingen (vooral Den Haag Centrum) hebben een rijtijdeffect van 1,5 tot 2 minuten. Als gevolg van dit verschil verwachten we ongeveer 50 meer reizigers op deze verbinding. In totaal verwachten we ongeveer 550 meer reizigers op lijn 1 via de Binckhorst (onzekerheidsmarge 400 tot 700 reizigers) indien tram 1 wel zou zijn doorgerekend met lightrailsnelheid, in plaats van tramsnelheid.
• We verwachten iets meer doorgaande reizigers in lijn 1 ter hoogte van de Binckhorst bij hogere snelheid richting Madurodam / Scheveningen: ongeveer 3.300 reizigers in plaats van de 3.000 die nu vanuit Rijswijk en Delft naar Scheveningen en Haagse Hout reizen. • Er zijn vanuit de Binckhorst 2.100 reizigers naar bestemmingen in noordelijke richting (vooral Den Haag Centrum). Op dat tracé (tussen Madurodam en Binckhorst) is er geen groot verschil in bedieningskwaliteit omdat één van de 2 lijnen er wel als lightrail in zit. Het verschil is maximaal het frequentie-effect (2,5 minuut). Als gevolg van dit verschil verwachten we ongeveer 200 meer reizigers op deze verbinding.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
44
Modal split (1/2) Voor alle varianten is het aandeel van OV in de modal split in kaart gebracht (zie volgende pagina). Dit getal geeft het percentage OV-reizen, ten opzichte van het totaal aantal reizen van, naar en binnen de Binckhorst. De effecten op modal split zijn relatief kleiner dan de effecten op aantal in- en uitstappers. Dit heeft 2 redenen: • Reizigers die vanuit de Binckhorst naar een treinstation fietsen als voortransport hebben hoofdvervoerwijze trein en zijn dus opgenomen als OV-reizigers in de modal split. Deze reizigers worden niet beïnvloed door de HOV-maatregelen en beperken dus de variatie in modal split. • Als gevolg van het verschuiven van lijn 1 gaan er reizigers van buiten het Binckhorstgebied gebruik maken van haltes binnen de Binckhorst. Hierdoor is de variatie in aantal in- en uitstappers relatief groter. Grofweg valt te zien dat het aandeel OV met een kleine 1 procentpunt toeneemt in de busvarianten, en met een kleine 2 procentpunt in de tramen lightrailvarianten. De busvarianten met Rijswijk-tak laten een hoger OV-aandeel zien dan variant 1B, waar alleen de Voorburg-tak is opgenomen. Dit komt overeen met de observaties op basis van het aantal in- en uitstappers.
Ook de tramvarianten met Rijswijk-tak laten een hoger OV-aandeel zien dan tramvariant 7T zonder Rijswijk-tak, overeenkomstig met de resultaten voor in- en uitstappers. De geboden verbindingen met Rijswijk en Delft zijn dus van meerwaarde voor reizigers van en naar de Binckhorst. Van de tramvarianten heeft variant 1T het hoogste OV-aandeel, omdat in die variant de haltes beter verspreid zijn over de Binckhorst dan in variant 2T of 4T. Het valt op dat variant 6T een relatief hoog OV-aandeel heeft in de modal split. Dit verklaren we doordat de spreiding van haltes over de Binckhorst in 6T net zo goed is als in 1T: de halte Maanweg is aanwezig in variant 6T. Daarnaast biedt de verbinding met het station van Voorburg weinig meerwaarde op deze korte afstand. Zeker waar het gaat om voortransport naar de trein, is de fiets een logischere keuze dan de tram en is het ontbreken van de verbinding met Voorburg dus geen belemmering voor reizigers. De 2 lightrailvarianten laten een vergelijkbaar patroon zien als de tramvarianten: de route via de Maanweg levert een hoger OV-aandeel op dan de route via de Regulusweg, vanwege een betere spreiding van haltes over de Binckhorst. De lightrailvarianten laten een vergelijkbaar OV-aandeel zien als de tramvarianten.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
45
Modal split (2/2) Aandeel OV van alle aankomsten in en vertrekken vanuit de Binckhorst 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
11,5%
11,9% 1T: Tram Maanweg
13,2% 1L: Lightrail Maanweg
13,2%
2T: Tram Regulusweg
12,7%
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
12,1%
1B: Bus Maanweg
12,1% 4T: Tram Pr. Mariannelaan
12,6%
5T: Tram Broekslootkade
13,0%
11,7% 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
13,1%
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
12,3%
2L: Lightrail Regulusweg
12,8% HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
46
Bereikbaarheid OV (1/3) Toelichting Het aantal bereikbare arbeidsplaatsen en inwoners binnen 45 minuten OV-reistijd is een indicator voor de bereikbaarheid van een variant. Op de volgende pagina wordt voor alle varianten het aantal bereikbare arbeidsplaatsen getoond vanaf de Binckhorst binnen 45 minuten OV-reistijd. Deze OV-reistijden zijn inclusief wachttijd, overstaptijd en voor-/natransporttijd. Hierbij is als voortransport (vanuit de locatie in de Binckhorst) rekening gehouden met lopen, en als natransport (naar bestemmingen in de regio) rekening gehouden met fiets. De reistijden zijn bepaald voor een centraal punt in de Binckhorst. De bereikbaarheid van banen geeft weer hoe goed de Binckhorst is aangesloten op het OV-systeem: hoe meer banen bereikbaar zijn binnen 45 minuten, des te beter de bereikbaarheid van de Binckhorst. Het hiernaast getoonde figuur is een voorbeeld voor hoe deze bereikbaarheid eruit ziet. In blauw is weergegeven welke gebieden in de referentie met 45 minuten OV-reistijd bereikt kunnen worden. In geel is dit weergegeven voor een variant, in dit voorbeeld variant 1T.
T.z.t. 45 min. vervangen door isochronen kaart HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
47
Bereikbaarheid OV (2/3) Aantal bereikbare arbeidsplaatsen binnen 45 minuten OV-reistijd 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
526.000
623.000 (+ 18 %)
1T: Tram Maanweg
657.000 (+ 25 %)
1L: Lightrail Maanweg
695.000 (+ 32 %)
2T: Tram Regulusweg
657.000 (+ 25 %)
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
623.000
1B: Bus Maanweg
619.000
(+ 18 %)
546.000
(+ 18 %)
4T: Tram Pr. Mariannelaan
657.000 (+ 25 %)
5T: Tram Broekslootkade
657.000 (+ 25 %)
(+ 4 %)
6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
657.000 (+ 25 %)
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
599.000 (+ 14 %)
2L: Lightrail Regulusweg
696.000 (+ 32 %)
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
48
Bereikbaarheid OV (3/3) Voor alle tracés en modaliteiten is een verbetering van de bereikbaarheid van de Binckhorst te zien ten opzichte van de referentie, als gevolg van de doorgevoerde verbeteringen in het OV-netwerk. Dit ondanks de reeds goede bereikbaarheid van de Binckhorst als gevolg van de gunstige ligging nabij het centrum en enkele grote OV-knooppunten. De omvang van de verbetering is met name afhankelijk van de modaliteitskeuze van het OV, en minder van het exact gevolgde tracé. In de lightrailvarianten zijn er een kleine 700.000 bereikbare banen vanaf de Binckhorst. Dit hoge aantal kan verklaard worden door de hoge snelheid waarmee de lightrail over de Binckhorst rijdt en de doorkoppelingen richting Scheveningen en Zoetermeer. In de tramvarianten vervalt de doorkoppeling naar Zoetermeer en rijden de voertuigen met een lagere snelheid. De bereikbaarheid van de tramvariant is hierdoor ca. 5% lager t.o.v. de lightrailvarianten. In de busvarianten verdwijnt de verbinding naar Delft, in ruil voor een nieuwe verbinding naar Rijswijk. Ook eindigen de buslijnen hierbij op station Den Haag Centraal. Reizigers in de richting van Scheveningen zullen dus een extra keer moeten overstappen, met extra reistijd tot gevolg. Het aantal bereikbare banen in de busvarianten is ca. 5% lager t.o.v. de tramvarianten (en ca. 11% t.o.v. de lightrailvarianten).
Het niet rijden van de Rijswijk-tak (referentie, variant 1B en 7T) zorgt voor een forse afname van de bereikbaarheid t.o.v. andere varianten. De bereikbaarheid neemt hierdoor af met ca. 9 tot 14%. Het niet rijden van de Voorburg-tak (variant 6T) heeft weinig impact op de bereikbaarheid, omdat er ook zonder Voorburg-tak een (reguliere) busverbinding met Voorburg blijft bestaan. Het verschil in bereikbare banen tussen variant 1B en de referentie (ca. 4%) kan verklaard worden doordat in variant 1B HOV-snelheden zijn aangenomen voor de buslijn naar station Voorburg. In de referentie rijdt deze bus langzamer.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
49
Bezettingsgraad (1/3) Toelichting De maximale bezettingsgraad per lijn is een indicator voor zowel de vervoerwaarde als voor de exploitatie. Deze laat zien in hoeverre elke lijn voldoende capaciteit biedt voor reizigers. Op de volgende pagina wordt voor alle varianten de maximale bezetting op de Binckhorst getoond voor de drie lijnen die door de Binckhorst rijden. In bruin is de maximale bezetting op de Rijswijk-tak weergegeven, dit is de verlegde tramlijn 1 in de tram- en lightrailvarianten of de nieuwe HOVbuslijn naar station Rijswijk in de busvarianten. In oranje is de maximale bezetting op de Voorburg-tak weergegeven: dit is de nieuwe HOV-lijn naar station Voorburg (en verder in de lightrailvarianten, of tot Maanweg in variant 6T). In groen is de maximale bezetting op buslijn 26 weergegeven die in alle scenario’s gelijk blijft. De maximale bezetting is bepaald aan de hand van reizigersaantallen op doorsnede-niveau voor de maatgevende periode. In de meeste gevallen is de maatgevende periode de ochtendspits. In sommige varianten is de avondspits drukker, dit geldt alleen op de Voorburg-tak en scheelt meestal maar een paar procentpunt. In de gevallen dat de avondspits maatgevend is, is dit in de volgende tabel met een asterisk (*) weergegeven.
De reizigersaantallen op doorsnede-niveau zijn gedeeld door de capaciteit van het voertuig en vermenigvuldigd met de frequentie van de betreffende lijn.
De volgende capaciteiten zijn aangenomen (bron: IMA 2021; er is gerekend met de inzetnormen: alle zitplaatsen en de helft van de staanplaatsen). • Bus: 58 reizigers, 12 meter-bus landelijk • Tram: 154 reizigers, HTM Avenio • Lightrail: 154 reizigers, HTM Avenio De reizigersaantallen uit het model zijn representatief voor een gemiddelde 2 uur ochtendspits. Deze zijn omgerekend naar het drukste uur binnen een drukke (bijvoorbeeld een dinsdag in september) ochtendspits met een factor 0,76 (bron: uitgevoerde berekeningen voor het Groeifonds). Een bezettingsgraad van hoger dan 100% betekent dus dat er structureel op sommige ritten in het jaar reizigers achterblijven op de halte. De gepresenteerde bezettingsgraden hebben de in de doorrekening gehanteerde frequenties als uitgangspunt. Op de infrastructuur in en rond de Binckhorst is nog ruimte om het aantal voertuigen per uur te verhogen. Bij een bezettingsgraad groter dan 100% ligt het voor de hand de (spits) frequentie van te lijn te verhogen, om voldoende capaciteit te bieden voor reizigers. Een dergelijke hogere frequentie is niet in de huidige berekeningen meegenomen. Verwacht mag worden dat er als gevolg van een hogere frequentie extra reizigers worden aangetrokken, maar fors minder dan de extra geboden capaciteit.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
50
Bezettingsgraad (2/3) Maximale bezettingsgraad in het drukste uur per lijn op drukste doorsnede (zie rechtsboven). Meestal is ochtendspits maatgevend. Indien avondspits maatgevend is, aangegeven met* 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
72%* 95%
62% 41% 62% 1T: Tram Maanweg
131% 36% 57% 1L: Lightrail Maanweg
135% 119%* 60%
2T: Tram Regulusweg
132% 34%* 60%
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
60% 46% 61%
1B: Bus Maanweg
63% 42% 59% 4T: Tram Pr. Mariannelaan
5T: Tram Broekslootkade
132% 32%* 64%
131% 37% 55%
53%) 69% 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
132% 32% 59%
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
45% 62%
2L: Lightrail Regulusweg
136% 119%* 63%
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
51
Bezettingsgraad (3/3) In alle varianten waar tramlijn 1 over de Binckhorst rijdt is de maximale bezetting van deze tram hoger dan 100%. Dit betekent dat bij de gemodelleerde frequentie op bepaalde ritten op de drukste werkdagen in het jaar reizigers niet mee zouden kunnen met de tram en achterblijven op de halte. De maximale bezetting van boven de 100% wordt niet alleen veroorzaakt door doorgaande reizigers tussen Delft en Den Haag, maar ook door een aanzienlijk aandeel in- en uitstappers op de Binckhorst zelf (zie resultaten bezetting op doorsneden).
In de lightrailvarianten neemt de maximale bezetting van de Voorburg-tak fors toe (82 tot 87 procentpunt), zowel als gevolg van doorgaande reizigers tussen Zoetermeer en Den Haag (ongeveer 65%) als van nieuwe reizigers vanuit Zoetermeer met een herkomst of bestemming op de Binckhorst (ongeveer 35%). Hiermee wordt ook op de Voorburg-tak de capaciteit overschreden (bezetting > 100%). Dit leidt – uitgaande van de gehanteerde frequentie – tot een structureel capaciteitstekort in bepaalde delen van het jaar.
Bij alle varianten is er een groot verschil in de maximale bezetting van de Rijswijk-tak en de Voorburg-tak. In de gemodelleerde situatie hebben beide takken een gelijke frequentie (en dus capaciteit). In die situatie zouden instappers op de Binckhorst richting Den Haag Centraal die niet in tramlijn 1 passen wel meekunnen met de nieuwe tramlijn vanuit station Voorburg. Over beide tramlijnen is in die situatie geen structureel capaciteitstekort. In de praktijk zouden de frequenties van beide lijnen zodanig worden aangepast dat vraag en aanbod op elkaar worden afgestemd (lijn 1 een hogere frequentie dan nu gemodelleerd en de nieuwe tram vanuit Voorburg een lagere frequentie).
Op lijn 26 vallen minimale verschillen te zien in de maximale bezettingsgraad. De verschillen in bezettingsgraad zijn vooral een uitwisseling tussen deze buslijn en de HOV-lijn naar Voorburg (oranje). Afhankelijk van de herkomst/bestemming op de Binckhorst en de herkomst/bestemming in Den Haag kan het voor kleine groepen reizigers in de ene situatie net aantrekkelijker zijn om met lijn 26 te reizen en in de andere situatie net aantrekkelijker zijn om via Den Haag Centraal te reizen.
De maximale bezetting van de Voorburg tak neemt toe op het moment dat de Rijswijk-tak niet wordt gereden (7 tot 11 procentpunt). In deze varianten is de Voorburg-tak de enige lijn tussen Binckhorst en Den Haag Centraal. Toch leidt dit naar verwachting niet tot een capaciteitsknelpunt, omdat er veel minder doorgaande reizigers via de Binckhorst reizen. HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
52
Voertuig- en reizigerskilometers MRDH Op de volgende drie pagina’s zijn de voertuigkilometers voor auto en fiets en de reizigerskilometers voor OV weergegeven voor de varianten, geaggregeerd over het volledige gebied van de MRDH, zoals weergegeven op het kaartje rechts (NB deze gegevens zijn alleen beschikbaar voor de varianten die ook onderdeel zijn van PlanMER, MKBA en Businesscase). Op dit geaggregeerde niveau zijn de effecten van de HOV-varianten rond de Binckhorst zeer beperkt. De kleine verschillen die zichtbaar zijn, zijn in de logische richting: een toename van de OV-reizigerskilometers voor de tramen lightrailvarianten, waarbij het effect van de lightrailvarianten groter is: de netwerkwijzigingen buiten de Binckhorst zijn daar ook groter. Overeenkomstig daarmee nemen de autokilometers af bij de tram- en lightrailvarianten en is het effect van de lightrail groter dan van de tram. De fietskilometers zijn over alle varianten zo goed als neutraal, met een lichte stijging in de lightrailvarianten, mogelijk te relateren aan voor- en natransport. Specifiek voor de busvarianten is een kleine afname van reizigerskilometers in het OV te zien ten opzichte van de referentie. Omdat het aantal OV-ritten wel toeneemt in die varianten (zie pagina 35), kunnen we concluderen dat dit veroorzaakt wordt door kortere, meer rechtstreekse reisroutes voor reizigers.
De verschillen tussen de tracévarianten binnen een modaliteit zijn zodanig klein dat die niet nader te duiden zijn.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
53
Voertuigkilometers auto MRDH Voertuigkilometers auto per etmaal in de MRDH. Weergegeven voertuigkilometers auto *1000 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
48.054
48.038 ( - 16 )
1T: Tram Maanweg
48.035 ( - 19 )
1L: Lightrail Maanweg
48.017 ( - 37 )
2T: Tram Regulusweg
48.035 ( - 19 )
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
48.037
1B: Bus Maanweg
48.037
( - 17 )
48.039
( - 17 )
4T: Tram Pr. Mariannelaan
48.034 ( - 20 )
( - 15 )
5T: Tram Broekslootkade
48.037 ( - 17 )
2L: Lightrail Regulusweg
48.017 ( - 37 )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
54
Reizigerskilometers OV MRDH Reizigerskilometers OV per etmaal in de MRDH. Weergegeven reizigerskilometers OV *1000 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
11.375
11.371 (-4)
1T: Tram Maanweg
11.392 ( + 17 )
1L: Lightrail Maanweg
11.490 ( + 115 )
2T: Tram Regulusweg
11.391 ( + 16 )
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
11.371
1B: Bus Maanweg
11.371
(-4)
11.368
(-4)
4T: Tram Pr. Mariannelaan
11.391 ( + 16 )
(-7)
5T: Tram Broekslootkade
11.392 ( + 17 )
2L: Lightrail Regulusweg
11.487 ( + 112 )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
55
Voertuigkilometers fiets MRDH Voertuigkilometers fiets per etmaal in de MRDH. Weergegeven voertuigkilometers fiets *1000 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
6.173
6.173 (+0)
1T: Tram Maanweg
6.172 (-1)
1L: Lightrail Maanweg
6.195 ( + 12 )
2T: Tram Regulusweg
6.172 (-1)
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
6.173
1B: Bus Maanweg
6.173
(+0)
6.175
(+0)
4T: Tram Pr. Mariannelaan
5T: Tram Broekslootkade
6.173
6.171
(+0)
(+2)
(-2)
2L: Lightrail Regulusweg
6.195 ( + 12 )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
56
NMCA-knelpunten (1/6) De Nationale Markt- en Capaciteitsanalyse (NMCA) van 2017 brengt potentiële bereikbaarheidsopgaven op de lange termijn in beeld. Het gaat hierbij om vervoer over wegen, vaarwegen, spoorwegen en regionaal openbaar vervoer. De verkeer- en vervoersanalyse van de NMCA is één van de bouwstenen voor het signaleren van landelijke en regionale bereikbaarheidsopgaven. De volgende knelpunten worden in beschouwing genomen, volgend op het startdocument: 1. Capaciteitsknelpunt RandstadRail Laan van NOI – Leidschenveen op het samenloopdeel ter hoogte van Leidschenveen. 2. Rijswijkseplein (tramassen over het Spui en Weteringkade). 3. Capaciteitsknelpunt binnenstadas: tramtunnel Grote Marktstraat Den Haag. 4. Capaciteitsknelpunt Den Haag CS – Madurodam (langs de Koningskade). Daarnaast is de OV-verbinding van en naar de Binckhorst geïdentificeerd als knelpunt. Deze is hier niet separaat beschouwd, omdat deze reeds aan bod is gekomen onder ‘maximale bezettingsgraad’.
4 3
2 1
In deze paragraaf laten we het effect zien van de varianten op het aantal reizigers dat reist via deze NMCA-knelpunten. Om een knelpunt te ontlasten, is het wenselijk dat het aantal reizigers daalt ten opzichte van de referentie. De locaties van de meetpunten zijn weergegeven in de figuur links. Op de volgende pagina’s worden de reizigersaantallen voor de bovengenoemde doorsnedes genoemd in de 2-uurs ochtendspits. Deze worden apart benoemd per NMCA-knelpunt. HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
57
NMCA-knelpunten (2/6) - Samenloopdeel Aantal reizigers in ochtendspits op getoonde doorsnede 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
7.370
7.380 1T: Tram Maanweg
7.360 1L: Lightrail Maanweg
6.980
2T: Tram Regulusweg
7.360
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
7.380
1B: Bus Maanweg
7.380 4T: Tram Pr. Mariannelaan
7.360
5T: Tram Broekslootkade
7.360
7.380 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
7.360
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
7.380
2L: Lightrail Regulusweg
6.970 HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
58
NMCA-knelpunten (3/6) – Rijswijkseplein Aantal reizigers in ochtendspits op getoonde doorsnede 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
4.620
4.410 1T: Tram Maanweg
3.860 1L: Lightrail Maanweg
4.230
2T: Tram Regulusweg
3.860
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
4.420
1B: Bus Maanweg
4.390 4T: Tram Pr. Mariannelaan
3.860
5T: Tram Broekslootkade
3.820
4.520 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
3.860
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
4.450
2L: Lightrail Regulusweg
4.230 HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
59
NMCA-knelpunten (4/6) - Tramtunnel Aantal reizigers in ochtendspits op getoonde doorsnede 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
6.240
6.310 1T: Tram Maanweg
6.430 1L: Lightrail Maanweg
6.270
2T: Tram Regulusweg
6.420
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
6.320
1B: Bus Maanweg
6.310 4T: Tram Pr. Mariannelaan
6.410
5T: Tram Broekslootkade
6.420
6.310 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
6.440
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
6.230
2L: Lightrail Regulusweg
6.260 HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
60
NMCA-knelpunten (5/6) – Koningskade Aantal reizigers in ochtendspits op getoonde doorsnede 0: Referentie
2B: Bus Regulusweg
2.810
2.800 1T: Tram Maanweg
3.370 1L: Lightrail Maanweg
4.530
2T: Tram Regulusweg
3.380
3B: Bus Melkwegstr.
5B: Bus Broekslootkade
2.800
1B: Bus Maanweg
2.790 4T: Tram Pr. Mariannelaan
3.380
5T: Tram Broekslootkade
3.300
2.800 6T: Alleen 'Rijswijk'-tak
3.330
7T: Alleen ‘Voorburg’tak
3.110
2L: Lightrail Regulusweg
4.570 HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
61
NMCA-knelpunten regionaal OV (6/6) De bus- en tramvarianten hebben nauwelijks effect op de reizigersaantallen op het samenloopdeel van Randstadrail en metrolijn E. Alleen bij de aanleg van een lightrailverbinding naar Zoetermeer (incl. knoop Heron), neemt het aantal reizigers op het samenloopdeel af met ongeveer 5% en helpt daarmee dit knelpunt te verminderen. Dit komt doordat het voor een deel van de reizigers uit Zoetermeer (met bestemming rond de nieuwe lightrailverbinding) sneller is om via de Binckhorst naar Den Haag te reizen in plaats van via de RandstadRail.
Er zijn kleine effecten zichtbaar op de reizigersaantallen in de tramtunnel. Door tramlijn 1 om te leiden via de Binckhorst, neemt het aantal reizigers in de Tramtunnel iets toe. Dit zijn waarschijnlijk vooral reizigers tussen Rijswijk/Delft en Den Haag Centrum, die met overstap via Den Haag Centraal reizen. In de lightrailvarianten neemt het aantal reizigers weer iets af. Dit komt door de nieuwe (lightrail)verbinding tussen Centraal Station en Statenkwartier waardoor een groep reizigers die eerst via de Tramtunnel reisde, nu een route via de lightrailverbinding neemt.
Het aantal OV-reizigers over het Rijswijkseplein is afhankelijk van de tracéen modaliteitskeuze van de Rijswijk-tak. Als de Rijswijk-tak als bus wordt uitgevoerd neemt het aantal reizigers over het Rijswijkseplein nog iets verder af, met ca. 5% t.o.v. de referentie. In de varianten waar tram 1 over de Binckhorst gaat rijden (alle tramvarianten met uitzondering van 7T) daalt het aantal OV-reizigers op het Rijswijkseplein nog verder, in totaal ca. 16% t.o.v. de referentie. Dit komt omdat er dan één tram minder over het Rijswijkseplein rijdt, waarmee het capaciteitsknelpunt op het Rijswijkseplein wordt verminderd. Op het moment dat het OV-systeem op de Binckhorst als lightrail wordt uitgevoerd, stijgen de reizigersaantallen weer iets ten opzichte van de tramvarianten, een afname van 8% ten opzichte van de referentie. Dit komt doordat de lightrail-corridor met zijn hoge snelheid een aanzuigende werking heeft op de reizigersstromen.
Het aantal reizigers op de Koningskade is sterk afhankelijk van de mobiliteitskeuze. In de busvarianten is het effect op de reizigersaantallen ten opzichte van de referentie ongeveer neutraal. In de tramvarianten stijgen de reizigersaantallen met ca. 20%. Dit komt doordat de Koningskade in het verlengde van de Binckhorst ligt en dit voor veel reizigers een snelle verbinding richting Scheveningen biedt. In variant 7T, waar tramlijn 1 niet wordt omgelegd via de Binckhorst, is er minder reizigersgroei over de Koningskade. In de lightrailvarianten nemen de reizigersaantallen op de Koningskade nog verder toe, met ca. 35% ten opzichte van de tramvarianten. Dit komt door de hogere snelheid van de lightrail. Omdat in deze varianten extra lightrail-infrastructuur is opgenomen, wordt het NMCA-knelpunt wel opgelost.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
62
NMCA-knelpunten wegen In het startdocument zijn de volgende NMCA-knelpunten op de weg geïdentificeerd. • Route A12 Den Haag Bezuidenhout – Zoetermeer Centrum; • Route A4 Den Haag-Zuid – Midden-Delfland; • Route A13 Rijswijk – Delft. De afbeelding rechts laat zien dat ook in de gehanteerde berekeningen met het MRDH-model er een flinke toename te zien is van het autoverkeer op deze wegen. Dit is een eerste indicatie dat de NMCA-knelpunten nog steeds relevant zijn. De bestudeerde OV-varianten hebben allen een relatief zeer klein effect op het aantal autoreizigers op deze locaties (zie afbeeldingen in bijlage 2). Het oplossend vermogen van de OV-varianten op de NMCA-knelpunten op de weg is op zichzelf dan ook zeer beperkt. In het volgende hoofdstuk worden de effecten van de gevoeligheidsanalyses beschreven. In die analyses zijn wel grotere effecten op het autonetwerk te zien. Voor het verlichten of oplossen van de NMCA-knelpunten op de weg zullen dus ook maatregelen nodig zijn zoals in de gevoeligheidsanalyses bestudeerd (bijv. meer sturend autobeleid). Het OV moet dan wel voldoende capaciteit bieden om de extra reizigers die dat als gevolg heeft, op te vangen. HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
63
4. Resultaten gevoeligheidsanalyses a) Reizigers op doorsneden b) In- en uitstappers c)
Aandeel OV
d) Mogelijk effect COVID-19
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
64
Reizigers op doorsneden – drukste doorsnede Dit hoofdstuk laat de resultaten zien van de uitgevoerde gevoeligheidsanalyses, zoals beschreven op pagina 25 en 26. De resultaten zijn steeds weergegeven ten opzichte van de referentie (voor GA1) of ten opzichte van variant 1T (voor GA2 tot en met GA7). Op de volgende pagina zijn ten eerste de effecten op het aantal reizigers op de drukste doorsnede weergegeven. Het effect van sturend autobeleid i.c.m. toenemende drukte op het fietsnetwerk (GA1) op OV-reizigers door de Binckhorst is groot: het neemt bijna met 50% toe (+2.600 reizigers). Dit laat zien dat eventuele externe beleidsontwikkelingen een sterke invloed kunnen hebben op het gebruik van het OV-systeem. Dit betekent grofweg een bezetting van 140% in bus 26 in de ochtendpits. Er ontstaan dus capaciteitsproblemen. Bij een sturend autobeleid in combinatie met toenemende drukte op het fietsnetwerk zijn dus maatregelen in het OV-netwerk nodig. 5.000 extra woningen (GA2) leveren een hogere bezetting op de drukste doorsnede: de nieuwe reizigers als gevolg van de extra woningen reizen vooral in de toch al drukste richting.
Het effect van de stedelijke referentie (GA3; uitbreiding betaald parkeren, langere zoektijd bij parkeren en sterkere voorkeur van reizigers voor OV en voor fiets) leidt tot een aanzienlijke toename van de bezettingscijfers. Het bezettingscijfer in variant 1T was reeds boven de 100%. Het effect van GA3 is relatief gezien kleiner dan dat van GA1, vooral omdat in GA3 het gebruik van de fiets ook aantrekkelijker wordt, en in GA1 wordt gebruik van de fiets juist onaantrekkelijker. Het weglaten van het mobiliteitspakket (GA4) en de knip voor het autoverkeer (GA5) laten weinig effect zien op het aantal OV-reizigers op de drukste doorsnede. De stedelijke referentievariant in combinatie met sturend autobeleid (GA6) zorgt voor een verdere stijging van het aantal reizigers op de drukste doorsnede ten opzichte van GA3, en dus ook voor verdere stijging van de bezetting. In absolute zin is het effect ook groter dan het effect van GA1, deels omdat in GA6 meer maatregelen zijn opgenomen, maar ook omdat in GA6 variant 1T als basis is genomen, waardoor het OV-netwerk aantrekkelijker is voor reizigers en daarmee beter in staat is een toename van reizigers te verwerken. Een toegevoegde knip op de Geestbrug (GA7) zorgt slechts voor een kleine extra toename ten opzichte van GA6 op de drukste doorsnede.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
65
Reizigers op doorsneden – drukste doorsnede
0: Referentie
4.000 1T: Tram Maanweg
18.600
GA1: Sturend autobeleid
+43 % ( 5.700 )
GA2: Extra woningen
+8 % ( 20.100 )
GA3: Stedelijke referentie variant
+19 % ( 22.200 )
GA4: Zonder aanvl. mobiliteitspakket
-1 %
( 18.500 )
GA5: Knip Binckhorstlaan
GA6: sted. ref. met sturend autobeleid
GA7: GA6 + Knip Geestbrug
0%
+29 %
+30 %
( 18. 600 )
( 23.900 )
( 24.100 )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
66
In- / uitstappers Binckhorst Op de volgende pagina zijn de effecten van de verschillende gevoeligheidsanalyses op het aantal in- en uitstappers in de Binckhorst opgenomen. Het effect van sturend autobeleid in combinatie met toenemende drukte op het fietsnetwerk (GA1) op in- en uitstappers in de Binckhorst is ook groot: het aantal neemt met meer dan 50% toe. Dit laat zien dat eventuele externe beleidsontwikkelingen een sterke invloed kunnen hebben op het gebruik van het OV-systeem. 5.000 extra woningen (GA2) leveren op het aantal in- en uitstappers een relatief grotere stijging dan op de bezettingscijfers, omdat in de bezettingscijfers ook doorgaande reizigers zijn opgenomen, waarin geen verandering optreedt als gevolg van de extra woningen. Het effect van de stedelijke referentie (GA3) op in- en uitstappers in de Binckhorst is relatief klein in vergelijking met GA1, vooral omdat in GA3 het gebruik van de fiets ook aantrekkelijker wordt, en in GA1 wordt gebruik van de fiets juist onaantrekkelijker. Daarnaast zijn in GA1 aanvullende sturende automaatregelen opgenomen (lagere parkeernorm in de Binckhorst en afwaardering van wegen in Den Haag).
Het weglaten van het mobiliteitspakket (GA4) en de knip voor het autoverkeer op de zuidelijke Binckhorstlaan (GA5) laten weinig effect zien op het aantal in- en uitstappers. Een knip voor het autoverkeer heeft naar verwachting overigens wel een positief effect op de doorstroming van het OV (dit geldt ook voor GA7). Dit effect is niet meegenomen in de modelberekeningen en komt daarmee niet naar voren in deze cijfers. De stedelijke referentievariant in combinatie met sturend autobeleid (GA6) zorgt voor een verdere stijging van het aantal in- en uitstappers op de Binckhorst ten opzichte van GA3. In vergelijking met GA1 is de stijging in absolute zin groter (+3.750 reizigers): de stedelijke referentie en het sturend autobeleid versterken elkaar hier. Daarnaast het OV-alternatief (tram) beter in GA6 dan in GA1, welke op het referentie-netwerk (bus) is toegepast. Het verschil tussen beide analyses wordt gedempt doordat in GA1 het gebruik van de fiets onaantrekkelijker wordt, en in GA6 de fiets even aantrekkelijk blijft. Een toegevoegde knip op de Geestbrug (GA7) zorgt voor weinig extra effect in het aantal in- en uitstappers op de Binckhorst ten opzichte van GA6.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
67
In- / uitstappers Binckhorst
0: Referentie
4.850 1T: Tram Maanweg
9.400
GA1: Sturend autobeleid
+54 % ( 7.450 )
GA2: Extra woningen
+19 % ( 11.200 )
GA3: Stedelijke referentie variant
+20 % ( 11.300 )
GA4: Zonder aanvl. mobiliteitspakket
-2 % ( 9.250 )
GA5: Knip Binckhorstlaan
+0 % ( 9.400 )
GA6: sted. ref. met sturend autobeleid
GA7: GA6 + Knip Geestbrug
+40 %
+40 %
( 13.150 )
( 13.200 )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
68
Aandeel OV (modal split) Op de volgende pagina is in het schema het aandeel OV in de modal split weergegeven voor alle aankomsten en vertrekken in de Binckhorst. In de grafiek op de pagina daarna zijn daarnaast de aandelen fiets en auto weergegeven. De effecten op de auto- en fietsnetwerken zijn per gevoeligheidsanalyse opgenomen in bijlage 3. Sturend autobeleid in combinatie met toenemende drukte op het fietsnetwerk (GA1) heeft een sterk positief effect op het OV-aandeel in de modal split. Ondanks dat in GA1 ook de fiets minder aantrekkelijk wordt, gaat dit geheel ten koste van het autoaandeel, en vindt er zelfs een verdere verschuiving van auto naar fiets plaats. Bij realisatie van 5.000 extra woningen in de zuidelijke helft van de Binckhorst (GA2) neemt het OV-aandeel licht af en het fietsaandeel neemt toe. De extra inwoners maken dus relatief vaak gebruik van de fiets, en minder van het OV en van de auto, waarschijnlijk als gevolg van de ligging van de Binckhorst nabij het centrum van Den Haag. Mogelijk zijn in deze situatie aanvullende maatregelen nodig om fietsgebruik verder te faciliteren of autogebruik verder te ontmoedigen.
Indien het aanvullend mobiliteitspakket voor langzaam verkeer (GA4) niet wordt opgenomen in de variant, daalt het fietsgebruik omdat de fiets minder aantrekkelijk wordt. Als gevolg daarvan neemt het auto- en OVgebruik toe. Het weglaten van het aanvullend mobiliteitspakket maakt ook het OV iets minder aantrekkelijk, omdat routes in het voor- en natransport iets langer kunnen worden. Het netto-effect laat echter een toename zien van het OV-gebruik. De toename in het OV-aandeel gaat ten koste van het aandeel fiets. Het mobiliteitspakket draagt dus vooral bij aan het aantrekkelijk maken van de fiets als hoofdtransportwijze (zie ook netwerkplot in bijlage 3). Een knip in de Binckhorstlaan (GA5) zorgt conform verwachting voor een lichte stijging in het OV-gebruik en het fietsgebruik, ten koste van de auto. In de netwerkplot in bijlage 3 is te zien dat het autoverkeer deels een andere route of bestemming zoekt.
Ook het uitgaan van de stedelijke referentievariant (GA3) heeft een sterk positief effect op het OV-aandeel in de modal split. Omdat in deze situatie de fiets ook aantrekkelijker wordt, stijgt ook het fietsaandeel, en daalt dus het autoaandeel. De capaciteitsknelpunten op het autonetwerk worden in deze situatie sterk verlicht. HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
69
Aandeel OV (modal split)
0: Referentie
11,5% 1T: Tram Maanweg
13,2%
GA1: Sturend autobeleid
+4,1%pt ( 15,6% )
GA2: Extra woningen
-0,5%pt ( 12,7% )
GA3: Stedelijke referentie variant
+2,8%pt ( 16,0 % )
GA4: Zonder aanvl. mobiliteitspakket
+0,3%pt ( 13,5% )
GA5: Knip Binckhorstlaan
+0,1%pt ( 13,3 % )
GA6: sted. ref. met sturend autobeleid
+5,9%pt ( 19,1 % )
GA7: GA6 + Knip Geestbrug
+6,0%pt ( 19,2 % )
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
70
Aandeel OV (modal split) De stedelijke referentievariant in combinatie met sturend autobeleid (GA6) zorgt voor een verdere daling van het aandeel auto in de modal split. Vooral de fiets kent een sterke stijging in het aandeel: in tegenstelling tot in GA1, is het fietsnetwerk in GA6 net zo aantrekkelijk als in de referentie en overige varianten. Ook het aandeel OV in de modal split stijgt sterk: de stijging is ruim 2 keer zo groot dan in GA3, waarin alleen de stedelijke referentie is opgenomen. Een toegevoegde knip op de Geestbrug (GA7) zorgt voor weinig extra verschuiving in de modal split in de Binckhorst ten opzichte van GA6.
Modal Split Binckhorst 100% 90% 80%
31,9%
43,7%
32,4%
34,3%
13,2%
12,7%
40,0%
31,3%
32,9%
70% 60%
11,5%
50%
15,6%
13,5%
20%
56,6% 40,8%
54,4%
52,9%
47,1%
19,1%
19,2%
34,1%
33,7%
13,3%
16,0%
40% 30%
46,8%
44,0%
55,2%
53,8%
10% 0%
Auto inzittenden
OV
Fiets
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
71
Mogelijk effect COVID-19 In de afgelopen anderhalf jaar heeft de coronapandemie veel veranderingen in ons mobiliteitssysteem veroorzaakt. De verwachting is dat veel van ons veranderde gedrag weer herstelt als de crisis voorbij is. Toch zal een deel van de gedragsveranderingen structureel zijn, ook zonder aanvullende beleidsinzet. Om een beeld te krijgen welke structurele effecten dit zijn, is op basis van literatuur een overzicht gemaakt van de prognoses rondom Covid-19 en mobiliteit. Gesteund door deze kennis zijn de effecten op nationaal niveau gekwantificeerd, om te dienen als onzekerheidsanalyse voor langetermijnstudies als HOV-Binckhorst. Op basis van deze literatuur, ondersteund met data vanuit het Nederlands Verplaatsingspanel (NVP), voorzien we een vijftal effecten die ook na ophef van de maatregelen gelden. Dit zijn meer thuiswerken en thuisonderwijs, minder OV-aanbod in de regio, meer aandacht voor lopen, fietsen en verblijven, minder zakelijk vliegverkeer en een toename van bestelverkeer. Voor deze vervoerwaardestudie zijn de eerste drie effecten het meest relevant en worden op de volgende pagina toegelicht. De volledige resultaten van dit onderzoek naar de effecten van Covid-19 en een onderbouwing daarvan zijn te lezen op de website van Goudappel. Hier is tevens de volledige onderzoekspresentatie en een recent verschenen paper over beschikbaar.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
72
Mogelijk effect COVID-19 Het toenemen van thuiswerken en thuisonderwijs is het belangrijkste effect. De reductie van het aantal woon-werkritten door thuiswerken en thuisonderwijs zorgt voor een afname van ritten gedurende de spitsmomenten voor alle vervoerswijzen. Voor Bus-Tram-Metro (BTM) en Trein is dit effect het sterkst, mede doordat deze reizigers bovengemiddeld in sectoren werken waar thuiswerken mogelijk is. Het resultaat is een afname van het aantal verplaatsingen van 11 procent in de ochtendspits en 7 procent in de avondspits voor BTM. De beperktere afname in de avondspits komt voort uit een kleiner aandeel woon-werk- en onderwijsverkeer in de avondspits. Deze afnames zijn maximale waarden omdat het thuiswerkeffect gedempt wordt door toenemende ritafstanden en vervanging van woon-werkritten door sociaalrecreatieve ritten. Daar komt bij dat deze afname mogelijk niet gelijk verdeeld is over de week, waardoor op maatgevende weekdagen de afname kleiner kan zijn. Aanvullend op het thuiswerkeffect voorzien we een structurele overstap van BTM naar de fiets van 1 procent tot 5 procent. Tijdens de pandemie is het OV afgeschaald en meerdere nieuwe transitieplannen korten op nauwelijks benutte, niet-rendabele verbindingen. De plannen lijken vooral te sturen op behoud van sterke, rendabele lijnen.
Op het moment dat bepaalde OV-verbindingen niet meer opgeschaald worden, zal men een beter alternatief zoeken. Bovendien is een deel van de reizigers tijdens de maatregelen al gewend geraakt aan een alternatieve modaliteit zoals de fiets of de auto. Met name voor de korte afstanden vormt de (elektrische) fiets een goed alternatief. Hier komt bij dat de ernstige gevolgen van het virus het belang van gezondheid en zaken als ontspanning en beweging extra benadrukken. Meer fietsen past bij deze gedachte.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
73
Mogelijk effect COVID-19 Wat dit betekent voor HOV-Binckhorst? De effecten van Covid-19 kunnen leiden tot lagere reizigersaantallen. De afname van het aantal ritten zal liggen tussen de 0 procent en maximaal 16 procent. In het eerste geval worden de effecten van het thuiswerken en een beperkt OV-aanbod volledig gedempt door langere woonwerkafstanden en substitutie door sociaal-recreatieve ritten. Bij een maximaal effect van Covid-19 vind geen demping plaats van het thuiswerkeffect en rekenen we tijdens de ochtendspits met 11% reductie als thuiswerkeffect + 5% reductie voor de overstap van BTM naar fiets. Vanwege de hoge stedelijkheid van de Binckhorst is het denkbaar dat de overstap van BTM naar fiets door afschaling van het OV hier een mindere rol speelt dan in landelijke gebieden met laag OV-aanbod. Daar staat tegenover dat vanuit het type ontwikkeling in de Binckhorst (met hoogwaardig wonen en werken) de doelgroep die kan thuiswerken hier mogelijk sterker vertegenwoordigd is dan in de rest van Nederland. De verdeling van reizigers over de dag zal naar verwachting iets gelijkmatiger worden (minder sterke spits), wat gunstig is voor de exploitatie van het OV.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
74
5. Conclusies
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
75
Conclusies (1/2)
Aantal aankomsten en vertrekken in de Binckhorst per modaliteit Indices t.o.v. referentie
De samenvattende figuur rechts laat per modaliteit de totale mobiliteit van en naar de Binckhorst zien voor de verschillende doorgerekende situaties. Ten eerste de autonome ontwikkeling vanuit basisjaar 2019 naar de referentie (de stippellijn). Ten tweede de effecten van de HOValternatieven (voor elke modaliteit één) en tenslotte de effecten zoals doorgerekend in de gevoeligheidsanalyses. Op basis van deze en overige cijfers in de rapportage zijn de volgende conclusies te trekken: • In de autonome toekomstige situatie, waarin binnen het gebied CID/Binckhorst het aantal woningen en arbeidsplaatsen sterk toeneemt, groeit het fietsverkeer, het autoverkeer en het OV-gebruik ten opzichte van de huidige situatie. Het fietsnetwerk wordt daardoor zwaarder belast en het autonetwerk wordt naar verwachting overbelast, wat door interactie ook negatieve impact heeft op de OVkwaliteit. Het gebruik van het OV-netwerk in de Binckhorst blijft achter als gevolg van het beperkte OV-aanbod. • Het introduceren van een HOV-systeem in de Binckhorst draagt eraan bij een groter aandeel van de mobiliteitsgroei met het OV te laten plaatsvinden (bij tram of lightrail ongeveer 15% meer OV-gebruik dan in de referentie). Hierdoor groeit de auto minder hard. Fiets blijft ongeveer gelijk omdat er ook verbeteringen in het fietsnetwerk zijn meegenomen in alle HOV-varianten.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
76
Conclusies (2/2) • Een tramsysteem is effectiever dan een bus-systeem: een tram trekt flink meer reizigers dan een HOV-bus. Een lightrail - met doorkoppeling naar Zoetermeer - trekt vervolgens iets meer reizigers dan een tram. Ook voor reizigerskilometers is dit effect te zien, waarbij bus een lichte afname van reizigerskilometers laat zien als gevolg van kortere reisroutes.
• De COVID-19 pandemie leidt tot een minder sterke toename van het aantal OV-reizigers dan opgenomen in de referentieprognose van 0 tot 15%. Andere mogelijke externe ontwikkelingen, bijvoorbeeld zoals doorgerekend in de gevoeligheidsanalyses, leiden juist tot een extra toename van OV-reizigers (extra woningen in de Binckhorst +8%, stedelijke referentie +19%, stedelijke referentie i.c.m. sturend autobeleid +29%). Het doorvoeren van een knip in het autonetwerk in de zuidelijke Binckhorst of op de Geestbrug leidt tot andere autoroutes, wat naar verwachting positief is voor de doorstroming van het OV.
• De vervoerkundige verschillen tussen de tracévarianten zijn klein. Het tracé via de Maanweg naar Voorburg in combinatie met het introduceren van een verbinding naar Rijswijk/Delft vanuit de Binckhorst is vervoerkundig iets aantrekkelijker dan de overige tracés. Dit wordt veroorzaakt door de betere spreiding van de OV-haltes over het gebied. De verbinding met Rijswijk/Delft • Om te voorkomen dat het mobiliteitssysteem (met name het autosysteem) is vervoerkundig aantrekkelijker dan de verbinding met Voorburg. Een groot in en rond de Binckhorst vastloopt, is het noodzakelijk dat naast een HOVdeel van de reizigers in de verbinding met Rijswijk/Delft bestaat uit oplossing ingezet wordt op maatregelen om de mobiliteitstransitie bestaande reizigers die een andere route kiezen, zowel doorgaande reizigers concreet vorm te geven. Zoals opgenomen in de stedelijke referentieals reizigers vanuit Laak en Oud-Rijswijk. variant zal dit deels vanzelf plaatsvinden als gevolg van sterkere voorkeur van reizigers voor OV en fiets, langere zoektijd bij parkeren en het • Om de hoeveelheid autoverkeer op NMCA-knelpunten te verminderen, is verwachte profiel van toekomstige inwoners van de Binckhorst. Daarnaast meer nodig dan het introduceren van een HOV-oplossing in de Binckhorst.
is aanvullend beleid (uitbreiding betaald parkeren) opgenomen in de De stedelijke referentie, sturend autobeleid of een combinatie van die twee stedelijke referentievariant. Uit de gevoeligheidsanalyses blijkt dat de leiden tot een flinke afname van het autoverkeer op knelpunten, en zullen combinatie van sturend autobeleid (lagere parkeernorm in de Binckhorst deze knelpunten dus verminderen of oplossen. en afwaardering van wegen in Den Haag) en de stedelijke referentie effectief is om het aantal gemaakte autoritten ongeveer op het huidige • Er is binnen het OV-systeem alleen voldoende ruimte om verder te groeien niveau te houden. Dit zorgt ervoor dat de geambieerde ruimtelijke indien een tram- of lightrail oplossing wordt gekozen. Het OV-systeem biedt ontwikkelingen binnen de milieunormen gerealiseerd kunnen worden, dan een volwaardig alternatief voor reizigers die worden beïnvloed door de waarbij het OV in staat is om de extra groei op te vangen. stedelijke referentie, sturend autobeleid en/of drukte op het fietsnetwerk, of een combinatie daarvan. Een busvariant is in deze situatie minder robuust. HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
77
Bijlage 1: Netwerkkaarten per variant
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
78
Referentie
Referentie OV-verbindingen rond en door het Binckhorstgebied in de referentie: •
Lijn 28 ongewijzigd via Saturnusstraat.
•
Geen verbinding Binckhorst – Rijswijk.
•
Lijn 1 ongewijzigd via Den Haag HS.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
79
Variant 1B
Variant 1B: HOV-bus •
Nieuwe HOV-bus Voorburg – Den Haag Centraal via Maanweg.
•
Lijn 1 ongewijzigd.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
80
Variant 1T
Variant 1T: Tram •
Nieuwe tram Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via Maanweg.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
81
Variant 1L
Variant 1L: Lightrail •
Nieuwe lightrail Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via Maanweg.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
82
Variant 2B: HOV-bus via Zonweg Regulusweg •
Nieuwe HOV-bus Voorburg – Den Haag Centraal via Zonweg – Regulusweg.
•
Nieuwe HOV-bus Rijswijk – Den Haag Centraal via Geestbrugweg.
•
Lijn 1 ongewijzigd.
Variant 2B
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
83
Variant 2T
Variant 2T: Tram via Regulusweg •
Nieuwe HOV-tram: Station Voorburg - Den Haag Centraal Scheveningen Statenkwartier via Zonweg / Regulusweg.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
84
Variant 2L: Lightrail via Zonweg Regulusweg •
Nieuwe lightrail Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via Zonweg – Regulusweg.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
Variant 2L
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
85
Variant 3B
Variant 3B: HOV-bus via Melkwegstraat •
Nieuwe HOV-bus Voorburg – Den Haag Centraal via Zonweg – Melkwegstraat - Maanweg.
•
Nieuwe HOV-bus Rijswijk – Den Haag Centraal via Geestbrugweg.
•
Lijn 1 ongewijzigd.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
86
Variant 4T
Variant 4T: Tram via Pr. Mariannelaan •
Nieuwe tram Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via Pr. Mariannelaan.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
87
Variant 5B
Variant 5B: HOV-bus via Broekslootkade •
Nieuwe HOV-bus Voorburg – Den Haag Centraal via Maanweg.
•
Nieuwe HOV-bus Rijswijk – Den Haag Centraal via Broekslootkade.
•
Lijn 1 ongewijzigd.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
88
Variant 5T
Variant 5T: Tram via Broekslootkade •
Nieuwe tram Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via Maanweg.
•
Lijn 1 via Binckhorstlaan en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Broekslootkade.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
89
Variant 6T
Variant 6T: Alleen ‘Rijswijk’-tak •
Nieuwe tram Binckhorst – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier met een tailtrack op de Maanweg.
•
Lijn 1 via Binckhorst en Den Haag Centraal naar Scheveningen via Geestbrugweg.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
90
Variant 7T
Variant 7T: Alleen ‘Voorburg’-tak •
Nieuwe tram Voorburg – Den Haag Centraal – Scheveningen Statenkwartier via de Maanweg.
•
Lijn 1 blijft ongewijzigd.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
91
Bijlage 2: Resultaten per variant in detail
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
92
Gegevens per variant OV-gebruik •
Corridorbezetting in aantal reizigers per etmaal (zichtjaar 2040) in de variant, met tussen haakjes het verschil in aantal reizigers ten opzichte van de referentie.
•
In- en uitstappers (etmaal) per haltecluster in Binckhorst van variant en verandering t.o.v. referentie.
Verschilplots •
Verschil bereikbare inwoners 45 minuten ov-reistijd t.o.v. referentie.
•
Verschil fietsgebruik t.o.v. referentie.
•
Verschil autogebruik t.o.v. referentie.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
93
Referentie
Referentie: aantal OV-reizigers op doorsneden In de referentieprognose voor 2040 is een autonome ontwikkeling zichtbaar in de vorm van groei van het aantal reizigers ten opzichte van het basisjaar / de huidige situatie. De groei vindt plaats in het stedelijk OV richting Den Haag centrum, vanwege de sterke groei van het aantal arbeidsplaatsen en woningen in het CID gebied. De groei binnen de Binckhorst is relatief groot ten opzichte van de groei op tram 1 en tram 15, omdat specifiek in de Binckhorst een concentratie van ruimtelijke ontwikkelingen van kracht is. In de referentie leidt de toename van reizigers in bus 26 tot een maximale bezetting van 95% in de ochtendspits, ofwel een bijna volledige benutting van de geboden capaciteit. Er is een daling zichtbaar in het aantal treinreizigers tussen Den Haag Centraal en Voorburg / Gouda / Utrecht, welke niet verklaard kan worden binnen de scope van deze studie, deels omdat het MRDH-model het meest betrouwbaar is in het bepalen van regionale vervoersstromen. De tangentiële reizigersstroom over de Prinses Mariannelaan blijft ongeveer gelijk richting het prognosejaar, wat aansluit bij de minder sterke ruimtelijke ontwikkeling in dat gebied.
Aantal OV-reizigers op doorsneden per etmaal HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
94
Meethaltes Binckhorstgebied 1.
Mercuriusweg (Mercuriusweg, Wegastraat, Poolsterstraat)
2.
Zonweg
3.
Binckhorst Oost (Melkwegstraat, Saturnusstraat, Regulusweg, Maanweg)
7.
Schenkviaduct
8.
Broekslootkade (alleen in var. 5B en 5T)
9.
Haagweg (Broeksloot & Herenstraat)
4.
Station Voorburg
10. Oudemansstraat (Oudemansstraat, Leeghwaterplein, Lorentzplein)
5.
Pr. Mariannestraat-Oost (Sonnenburghlaan, Redenburgstraat, Diaconessenhuis)
11. Rijswijkseweg (Wenckebachstraat, Van Musschenbroekstraat, Goudriaankade)
6.
Pr. Mariannestraat-West (Binckhorstlaan, Geestbrug, Bilderdijklaan)
Referentie
7
1 11
3
2
4
8
10
5 6
9
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
95
Referentie: aantal in- en uitstappers
1.200 (+750)
Ook het aantal in- en uitstappers groeit in de referentie relatief sterk ten opzichte van het basisjaar op de haltes in de Binckhorst, als gevolg van de ruimtelijke ontwikkelingen: van 2.300 in de huidige situatie naar 4.850 in de toekomstige situatie. In absolute zin is de groei van het aantal OV-reizigers vanuit de Binckhorst klein in relatie tot de ruimtelijke ontwikkelingen die daar plaatsvinden (2.500 extra in- en uitstappers bij ongeveer 23.000 extra inwoners en 3.000 extra arbeidsplaatsen). Dit is het gevolg van de beperkte OV-bediening van de Binckhorst, in combinatie met de ligging nabij het centrum en de stations Den Haag Centraal en HS. Ook de haltes aan lijn 15 en de haltes waar lijn 15 en lijn 1 samen gebruik van maken groeien, maar relatief minder sterk. De reizigersaantallen op de haltes in Laak waar tramlijn 1 samen rijdt met lijn 16 en 17 (grijs op de kaart) groeien in absolute zin sterk, wat te relateren is aan de ruimtelijke ontwikkelingen in het CID-gebied, waarbij dit specifiek geldt voor Laakhaven.
Referentie
150 (+50)
2.500 (+1.100)
1.150 (+700)
1.200 (+200)
4.750 (+750)
20.000 (+5.100)
650 (+50)
1.250 (+150) 6.200 (+600)
Aantal in- en uitstappers per etmaal HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
96
1
Corridorwaarde auto referentie 1.
Schenkviaduct
7.
Rotterdamsebaan
2.
Supernovaweg
8.
Geestbrug
3.
Trekvlietbrug
9.
4.
Binckhorstlaan (t.h.v. Junostraat)
5.
Maanweg (tussen de Regulusweg en de A12)
Haagweg (tussen de kruispunten met de Rijswijkseweg/Jan van der Heijdenstraat/Broekslootkade en Geestbrugweg/Herenstraat)
6.
Prinses Mariannelaan (t.h.v. Laan van Middenburg)
10. A4 11. A13 12. A12
2
32.000
3
4
44.700
9
5
17.800
8
13.000
22.200
38.400
7.600
29.100
16.000
191.600
6 7
180.300
13
11 10
184.200 HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
97
Variant 1B
Variant 1B: HOV-bus De figuur rechts laat zien hoe de vervoersstromen veranderen in variant 1B ten opzichte van de referentie. Het aantal reizigers over de Binckhorst neemt toe ten opzichte van de referentie. Op de drukste doorsnede komen er 1.800 reizigers bij (ten noorden van halte Mercuriusweg) en verschuiven 700 reizigers van bus 26 naar de nieuwe HOV-verbinding. De toename op de drukste doorsnede van 1.800 reizigers bestaat uit: • nieuwe reizigers met een herkomst/bestemming op de Binckhorst richting Den Haag (ca. 1.600 in- en uitstappers1). •
Verschuiving van doorgaande reizigers tussen Rijswijk/Voorburg en Den Haag (100 reizigers). Deze reizigers namen eerst lijn 23 met een overstap op Voorburg naar de sprinter.
•
Ca. 100 nieuwe doorgaande reizigers tussen Voorburg en Den Haag.
Aantal OV-reizigers op doorsneden per etmaal HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
98
Variant 1B: HOV-bus De figuur rechts laat zien hoe het aantal in- en uitstappers verandert in variant 1B t.o.v. de referentie. De volgende effecten zijn zichtbaar variant 1B: • Ca. 1.250 extra in- en uitstappers op de Binckhorst, de grootste groei is zichtbaar bij de haltes op de Binckhorstlaan. De groei is beperkter t.o.v. de andere busvarianten door het ontbreken van een verbinding richting Rijswijk. • Ca. 550 extra in- en uitstappers op de halte Schenkviaduct. De groei is beperkter t.o.v. de andere busvarianten door het ontbreken van een verbinding richting Rijswijk. • Zeer lichte afname van ca. 150 extra in- en uitstappers bij de haltes op de Pr. Mariannelaan / Geestbrugweg. Deze reizigers gaan gebruik maken van de haltes op de Binckhorst. • Afname van ca. 900 in- en uitstappers in Laak, deze gaan gebruik maken van de haltes op de Binckhorst of reizen met de nieuwe HOV-buslijn Rijswijk – Den Haag Centraal.
Variant 1B
700 (+550)
1.700 (+500)
2.650 (+200)
1.700 (+550)
1.400 (+200)
4.300 (-450)
19.450 (-550) 6.150 (-50)
650 (0)
1.100 (-150)
Aantal in- en uitstappers per etmaal HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
99
Variant 1B: Verschil in bereikbaarheid vanuit de Binckhorst De nieuwe HOV-bus zorgt vooral voor meer bereikbare locaties in Loosduinen, Pijnacker en Wassenaar, als gevolg van de verbeterde connectiviteit in het netwerk door de nieuwe HOV-bus.
HOV-Binckhorst - 24 mei 2022
100