210038 Bijlage 1 Gebiedsvisie Stationsgebied
Tekst van het document
GEBIEDSVISIE STATIONSGEBIED
Producteninventarisatie bestaande situatie. Voor alle kavels geldt dat er moet worden gestart met het bouwrijp maken van het gebied. Dat betekent dat aanwezige groene elementen, voorzieningen en
meubilair, plaats moeten maken voor werkzaamheden. Door met (een) sloper(s) op gebiedsniveau te inventariseren wat er aan her te gebruiken waarde in het gebied aanwezig is, wordt duidelijk wat weer kan worden hergebruikt, in het stationsgebied of daarbuiten. Zo ontstaan verdienmodellen gebaseerd op hergebruik.
Openbare ruimte die uitnodigd tot sport en spelgebruik
Samen tuinieren versterkt gemeenschapszin
91
Plek van ontmoeting. Vanwege haar goede toegankelijkheid is het stationsgebied de plek voor bewoners en reizigers om elkaar te ontmoeten. Met de aanleg van pocketparkjes en de promenade langs de Singel ontstaan prettige ontmoetingsplekken en speelmogelijkheden voor kinderen. Dat vergt een weloverwogen inrichting en van de openbare ruimte. Horecagelegenheden kunnen ook bijdragen aan informele ontmoetingen tussen mensen. De daken van de sokkels kunnen zich hier ook voor lenen. Het stationsgebied is een schoon gebied met een aangenaam leefklimaat. Een gezonde stad is een leefomgeving die bewoners als prettig ervaren. Om van het stationsgebied een gezond gebied te maken, worden er maatregelen genomen in het ontwerp om schone lucht te stimuleren, geluidsoverlast te verminderen en een comfortabele temperatuur te creëren. In het stationsgebied wordt luchtvervuiling beperkt, door het stimuleren van actieve mobiliteit en zeroemissie vervoer. Door auto’s te verplaatsen naar de randen van het gebied, wordt ook het geluidsoverlast van auto’s verminderd. Koele, schaduwrijke gebieden zorgen er daarnaast voor dat het ook op hete zomerdagen prettig verblijven is. Ook het warmtewerend oppervlak van de groenblauwstructuur, dat zich door het hele stationsgebied uitstrekt, draagt bij aan verminderen van de hittestress. Basisvoorzieningen zijn nabijgelegen en toegankelijk.
De toegang tot voorzieningen heeft in het stationsgebied prioriteit. Het is de bedoeling om het stationsgebied van veel voorzieningen te voorzien die gericht zijn op wonen, werken en recreëren, zoals supermarkten, een drogist, zorgvoorzieningen en horeca. Deze voorzieningen moeten goed toegankelijk zijn voor ouderen en gehandicapten en goed bereikbaar te voet of op de fiets. Dit wordt realiseerbaar door compacte bouw, functiemenging en een fijnmazig patroon van fiets- en wandelpaden.
92
INNOVATIE De wereld om ons heen verandert snel. Technologische, maatschappelijke en economische ontwikkelingen volgen elkaar in rap tempo op. Leiden wil daarbij gebruik maken van innovaties, in de letterlijke betekenis: vernieuwingen. Het stationsgebied van de toekomst biedt ruimte voor deze vernieuwingen. Vernieuwing op het gebied van onder andere samenwerking, duurzaamheid en mobiliteit. ‘De Duurzaamste Kilometer van Nederland’, waar het stationsgebied deel van uitmaakt, is een goed voorbeeld van vernieuwde samenwerking. Voor een optimale toekomstbestendigheid van het stationsgebied is belangrijk dat kennis, ervaringen en wensen voor de toekomst actief met elkaar gedeeld worden. Daarvoor is nauwe samenwerking tussen bedrijven en organisaties nodig. Marktpartijen worden uitgedaagd om de nieuwste technieken op het gebied van ontwerp en uitvoering toe te passen, om een zo duurzaam als mogelijke gebiedsontwikkeling te realiseren. Het stationsgebied wordt een autoluw gebied. Dat vraagt verandering van houding en gedrag en gebruik van ‘nieuwe’ vormen van (deel)mobiliteit. Data speelt bij vernieuwing een belangrijke rol: ‘meten is weten’.
Hoe kan met deze nieuwe kennis bijvoorbeeld een circulaire economie verder worden aangejaagd in Leiden? Met voortschrijdend inzicht zullen zoveel mogelijk innovatieve noviteiten worden uitgeprobeerd en toegevoegd aan de toekomstplannen voor Leiden en het stationsgebied in het bijzonder.
93
GEBIEDSVISIE STATIONSGEBIED
Caption text Impressie Morspoortterrein
94
95
GEBIEDSVISIE STATIONSGEBIED
8
DEELGEBIEDEN EN KAVELONTWIKKELING
“Houd rekening met de schaal van de omliggende bebouwing aan de Boerhavelaan. “
8.1 Morspoortterrein Het Morspoortterrein wordt begrensd door de Morssingel, de Morsweg, de Plesmanlaan en het spoor richting Utrecht. Aan de andere kant van de singel ligt de historische binnenstad, toegankelijk via de oorspronkelijke Morspoort, het Museum van Volkenkunde en op de hoek van Singel en Oude Rijn de herbouwde Molen de Put. De opgave voor deze plek is te zorgen voor een sterke, duurzame verbinding tussen de historische binnenstad en de wijk Transvaal. Het uitgangspunt voor de herinrichting van het Morspoortterrein is een woonbuurt te maken die aansluit op de bestaande buurt. De huidige tweedeling in de bebouwing, van kleinschalige bouwblokken en grootschalige losstaande bebouwing, krijgt samenhang door de bestaande smalle straatjes in de nieuwe buurt door te trekken, tot aan de Morssingel en de Plesmanlaan. Met het plaatsen van gesloten bouwblokken binnen het patroon van straatjes rondom het centraal gelegen buurtpark ontstaat eenheid tussen oud en nieuw. De sokkels van de nieuwe blokken sluiten in hoogte aan op de bestaande bebouwing, De achterkanten van de woningen aan de Joubertstraat worden voorzien van een scherm met planten. Het verbetert de uitstraling van het blok en draagt bij aan de ecologie. Het programma is een mix van gezinswoningen, goedkope en middeldure huur en (sociale) huurwoningen.
De (kastanje)bomen in de bocht Morsweg-Morssingel blijven behouden.
Op de hoek van de Morsweg-Morssingel ligt een U-vormig bouwblok dat met de bestaande woningen aan de Paul Krugerstraat een nieuw bouwblok vormt. Ernaast ligt een gesloten bouwblok. Beide blokken hebben ruime en lichte binnenhoven. De bouwblokken zijn beperkt in hoogte, circa vier bouwlagen, met woningen en appartementen rond een hof met terras, tuin en een collectief gedeelte en op één plek een bovenbouw van 30 meter, met uitzicht over het buurtpark. De bovenbouw ligt een paar meter terug ten opzichte van de straatgevel. Poorten verbinden de binnenterrein met de omliggende straten. Overdag zijn deze binnengebieden publiek toegankelijk. Parkeergelegenheid voor bewoners en bezoekers wordt mogelijk in een nieuw te bouwen ondergrondse parkeervoorziening (nog in studie). In het grootste van de twee driehoekige bouwblokken aan het spoor bevinden zich kantoren, huur- en koopwoningen. Dit blok bestaat uit een sokkel met bovenbouw. De bovenbouw, met een hoogte van 50 meter, kijkt uit over het buurtpark. Het hogere gebouw ligt een paar meter terug ten opzichte van de straatgevel. Op de plankaart is nog geen rekening gehouden met een mogelijke verbreding van de Plesmanlaantunnel. Wanneer duidelijk is of de tunnel verbreed kan worden, om meer ruimte te geven aan voetgangers en fietsers, wordt dit opgenomen in de uitwerking van de plannen.
GEBIEDSVISIE STATIONSGEBIED
Binnen het stationsgebied wordt onderscheid gemaakt tussen drie deelgebieden: het stationsgebied centrumzijde, het Morspoortterrein en de Connexxionlocatie. Het stationsgebied centrumzijde is weer onder verdeeld in Morssingelblok, Rijnsburgerblok (de locatie van Lorenz en Octagon), Trafolocatie, Buslocatie en Taxipallet. In het stationsgebied centrumzijde wordt de bebouwingsdichtheid relatief hoog en zijn functies gemengd. Het Morspoortterrein en de Connexxionlocatie zijn en blijven hoofdzakelijk woongebieden, met een mix van grondgebonden woningen en appartementen.
In de nieuwe situatie worden verschillende bouwblokken toegevoegd. Deze sluiten goed aan op de huidige bebouwing van Transvaal 1 als mogelijke herontwikkeling in het gebied. Opties voor de ondergrondse parkeergarage
97
Plankaart Morspoortterrein
98
GEBIEDSVISIE STATIONSGEBIED
Het kunstwerk van Jan Meine Jansen wordt opgenomen in de nieuwbouw. Het kunstwerk zal zichtbaar zijn voor publiek. De hoek tegenover de Morspoort kan een bijzondere publieke functie krijgen, dat geldt ook voor de WOII-bunker naast de poort. In deze oude kazerne is het Sociaal Pension ‘De Binnenveste’ tijdelijk gevestigd, met 28 wooneenheden. Er moet een geschikte, nieuwe locatie voor het pension gevonden worden. Er zijn verschillende opties, binnen en buiten het stationsgebied Leiden, die integraal afgewogen moeten worden. Binnen het plangebied Morspoort is ruimte beschikbaar om nieuwbouw van het Sociaal Pension mogelijk te maken.
99
Doorsnede Transvaalhof - Paul Krugerstraat - buurtpark - hofbebouwing aan de Morssingel - museum Volkenkunde
100
Binnentuin met diverse planten, ontmoetingsplaatsen. St Andrews block B, Londen (Maccreanor Lavington)
Verschillende soorten van woningen: beneden boven woningen en appartementen. Noordstrook, Westelijke Tuinsteden Amsterdam (Snitker Borst architecten)