210006 Bijlage 1 Visie Stadstuinieren

Romeike (2016) argumenteert echter wel dat er veel verschil kan zitten in de behoefte van mensen, zelfs binnen kleine groepen. Het lijkt ons daarom ook verstandig om meerdere argumenten te bieden om mensen over te halen mee te doen. Intrinsieke motivatie Intrinsieke motivatie gaat volgens Antikainen (2010) over recreatie, het opbouwen van vaardigheden en uitwisselen van kennis. Bij deze vorm van motivatie kan de gemeente inspelen op de nuttige vaardigheden die stadstuinieren bij kan brengen bij de participanten. Uit de vragenlijsten blijkt dat mensen aangeven dat ze meedoen aan stadstuinieren om bijvoorbeeld serieuzer te kunnen tuinieren. Dit is een vorm van intrinsieke motivatie die goed betrokken kan worden bij het motiveren van andere mensen om mee te doen aan het project. Een andere vorm van intrinsieke motivatie is dat mensen aangeven dat tuinieren een leuke bezigheid is en dat ze hier niet persé iets voor terug willen krijgen. Ook Corrie benoemt intrinsieke motivatie wanneer zij vertelt over mensen die willen deelnemen aan de volkstuinen nadat zij hier zijn langs gewandeld. Sociale motivatie Sociale motivatie een heel belangrijke beweegreden kan zijn om deel te nemen aan stads­ tuinieren. Sociale motivatie houdt in dat de groep er profijt van heeft, zoals altruïsme, reciprociteit, vriendschap en zorg voor de community (Antikainen 2010).

Over deze vorm van motivatie zijn wij zeer enthousiast, omdat wij denken dat deze motivatie echt inspeelt op een van de kernpunten van stadstuinieren: stadstuinieren is een sociale bezigheid. In de verschillende redenen die wij uiteen hebben gezet waarom mensen deelnemen aan stadstuinieren, zijn er meerdere die gaan over sociale motivatie. Antwoorden zijn dat het gezellig is om met meerdere mensen te tuinieren en om de wijk groener te maken. Wij denken daarom dat dit een sterke motivatie kan zijn voor stadstuinieren. Wij raden aan bij het opzetten van een

90

strategie om mensen te motiveren voor stadstuinieren deze beweegredenen met betrekking tot sociale motivatie in acht te nemen. Extrinsieke motivatie Als laatste kan extrinsieke motivatie ook een beweegreden zijn om te stadstuinieren. Stadstuinieren gaat over het verbouwen van groente en fruit op biologische wijze. Als wordt benadrukt dat mensen deze groente en fruit voor eigen consumptie kunnen gebruiken, schatten wij in dat dit helpt bij het vergroten van de behoefte aan stadstuinieren. Antikainen (2010) geeft echter aan dat alleen het gebruik van extrinsieke motivatie meestal niet leidt tot een duurzame motivatie voor de deelname aan projecten. Alhoewel extrinsiekene motivatie, door bijvoorbeeld financiële vergoedingen, kan leiden tot een snelgroeiende interesse in stadstuinieren, valt deze weg zodra de vergoedingen voor de buurtbewoners zijn genorma­ liseerd. Wij raden daarom aan om bij het gebruik van externe motivatie te kijken naar duurzame methoden van externe motivatie (bijvoorbeeld door in te spelen op het verkrijgen van biologische groente en fruit). Bovendien raden wij aan om externe motivatie als een opstap te gebruiken om buurtbewoners deel te laten nemen aan stadstuinieren. Het lijkt ons verstandig om daarna over te gaan op meer duurzame vormen van motivatie, zoals sociale en intrinsieke motivatie. 2.

Stadstuinieren faciliteren Hoe kan de gemeente Leiden het project Stadstuinieren het best faciliteren? Op basis van de gevoerde gesprekken kan voorzichtig geconcludeerd worden dat bewoners behoefte hebben aan: • Het faciliteren van contact met medebewoners en met de gemeente, een (online) platform waarop Leidenaren die geïnteresseerd zijn in stadstuinieren elkaar kunnen ontmoeten. • Basisinformatie over stadstuinieren, bijv. in de vorm van een website bewoners waarop informatie over stadstuinieren te vinden is. • Een inleidende cursus waarin de basis over het samen kweken en oogsten van groente en fruit wordt uitgelegd. Corrie Brink, de voorzitter van de volkstuinvereniging Ons Buiten, stelt dat in het kader van contact, zichtbaarheid van belang is om buurtbewoners aan de slag te laten gaan met tuinieren. Door wandelingen langs de volkstuinen te faciliteren, kunnen buurtbewoners geënthousiasmeerd worden. Ons Buiten heeft door deze vorm van contact al veel verschillende leden aangetrokken.

91

Andere uitspraken: • Twee bewoners stelden dat het goed zou zijn als kleine stukken grasveld in de wijk worden omgetoverd tot stadstuinen. Bijvoorbeeld op open stukken gras tussen flatgebouwen. Hierdoor worden de tuinen niet alleen zichtbaar voor de bewoners, maar draagt het ook bij aan het vergroenen en mooier maken van de wijken. • Cursussen te geven waarbij deelnemers na afronding een beloning in ontvangst kunnen nemen, bijvoorbeeld een certificaat. Dit kan bijdragen aan intrinsieke en extrinsieke motivatie van buurtbewoners • Samenwerking met andere projecten uit de buurt zou kunnen helpen bij het verschaffen van inleidende basisinformatie over stadstuinieren of samen een initiatief opzetten. • De initiatieven om buurtbewoners kennis te laten maken met stadstuinieren, hoeven volgens niet alleen vanuit de gemeente georganiseerd te worden. • Vooral bij lager opgeleide bewoners is het belangrijk is dat zij in de beginfase door iemand begeleid worden. Stel daarom coaches aan die deelnemers leren stadstuinieren en die de taken verdelen, zodat ieder een deel van de verantwoordelijkheid draagt. Maak stadstuinieren zichtbaar. Bibliografie Centraal Bureau Statistiek (2015) Sociale Samenhang: Wat Ons Bindt en Verdeelt.

Centraal Bureau Statistiek (2020) ‘Opleidingsniveau’ Centraal Bureau Statestiek (2020) ‘Verschil Levensverwachting Hoog en Laag opgeleiden’, geraadpleegd op 16-03-2020. Cramm, J. (2013) ‘The importance of neighborhood social cohesion and social capital for the well being of older adults in the community’ Nederlands instituut voor Gerontologie, 44: 50-58. Durkheim, E. (1897) Le Suicide: étude de sociologie. Festinger, L. (1950) Social Pressure in Informal Groups; a Study of Human Factors in Housing, Harper. Gemeente Leiden (2019) ‘Zuidwest Op Zijn Best’ https://blackboard.leidenuniv.nl/ bbcswebdav/pid-4930119-dt-content-rid-8546697_1/courses/6493PIH-ICA-1920FSW/ ontwikkelperspectief-zuidwest%20publiekssamenvatting.pdf, geraadpleegd op 29 maart 2020. Gemeente Leiden (2016) ‘Wijkplan Merenwijk’ https://blackboard.leidenuniv.nl/bbcswebdav/pid-4930119-dt-content-rid-8547206_1/courses/6493PPIH-ICA-1920FSW/ wijkplan-merenwijk%202016.pdf, geraadpleegd op 29 maart 2020. Gemeente Leiden (2016-2018) ‘Samen Aan De Slag’ https://blackboard.leidenuniv.nl/ bbcswebdav/pid-4930119-dt-content-rid-8546700_1/courses/6493PPIH-ICA-1920FSW/Samen_aan_de_slag_2_0_Bijlage_1_Rapportage_2016-2018.pdf, geraadpleegd op 29 maart 2020.

Gemeente Leiden (2019-2022) ‘Samen Aan De Slag’ https://blackboard.leidenuniv.nl/ bbcswebdav/pid-4930119-dt-content-rid-8547201_1/courses/6493PIH-ICA-1920FSW/ Samen_aan_de_slag_2_0_Bijlage_2_2019-2022.pdf, geraadpleegd op 29 maart 2020. Gemeente Leiden (2019-2013) ‘Samen Maken We De Stad Gezond En Actief’ https:// blackboard.leidenuniv.nl/bbcswebdav/pid-4930119-dt-content-rid-8546694_1/ courses/6493PPIH-ICA- 1920FSW/Leiden%20samen%20maken%20we%20de%20 stad%20gezond%20en%20actief%202019-2023.pdf, geraadpleegd op 29 maart 2020. Gemeente Leiden (2020) ‘Stadstuinieren In Leiden’ https://docs.google.com/

92

document/d/1xcVUQMpMTRkrmXjTX0YnDInnGaaa-ZjcIBvBIW6ulbo/edit, geraadpleegd op 29 maart 2020. McDougall, W. (1921) ‘The group mind’ Journal of Philosophy, 18: 690-697. Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling. (2011) ‘Measuring Cross-Country Differences in Social Cohesion’. Ober, J. & K. Alaimo (2008) ‘Growing Vegetables and Values: Benefits of Neighborhood-Based Community Gardens for Youth Development and Nutrition’ Journal of Hunger & Environmental Nutrition, 3: 418-439. Romeike, K. & L. Abidi (2016) ‘Similarities and differences in underlying beliefs of socio-cognitive factors related to diet and physical activity in lower-educated Dutch, Turkish, and Moroccan adults in the Netherlands: a focus group study’ BMC Public Health, 16: 813. Shah, D. & J. McLeod (2001) ‘Communication, Context and Community: An Exploration of Print, Broadcast and Internet Influences’ Communication Research, 4: 464-506. Vandale. (2020) ‘Welzijn’ https://www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/ betekenis/welzijn#.XoB__ogzaUk, Geraadpleegd op 28-03-2020. Stadslandbouw den Haag (2020) ‘Voorpagina’ https://stadslandbouwdenhaag.nl/, geraadpleegd op 28/04/2020.

93

Gemeente Leiden Postbus 9100 2300 PC LEIDEN