Agendabundel

Bundel van de Besluitvorming (raad) van 8 november 2021

Agenda bijlagen Besluitenlijst_Besluitvorming_(raad)_8_november_2021 (1).pdf 1 2

Opening en vaststelling agenda Vaststellen verslag 4 oktober 2021 Besluitenlijst_Besluitvorming_(raad)_4_oktober_2021

3 3.1

Hamerstukken Hercalculaties grondexploitaties 2021 Het college stelt aan de gemeenteraad voor om de jaarlijkse rapportage over de stand van zaken m.b.t. de grondexploitaties vast te stellen. Uit deze rapportage blijkt dat het verwachte resultaat van de grondexploitaties ten opzichte van vorig jaar voordeliger geworden is. In totaliteit zijn de resultaten t.o.v. 2020 met ca. € 1,5 mln. verbeterd. Dit wordt met name veroorzaakt door een verbetering van de resultaten van de drie bedrijventerreinen voor in totaal € 1,19 mln. De marktomstandigheden zijn in het afgelopen jaar onverminderd positief gebleven. De verwachting is dat de vraag naar woningen en bouwterreinen op zowel de korte als middellange termijn positief zal blijven. Bij de uitgangspunten van de calculaties voor de grondexploitaties wordt hiermee rekening gehouden. Dossier 1392 voorblad Raadsvoorstel Hercalulaties Grondexploitaties 2021 Overzichtskaartje grondexploitaties 20180201 kl (2).pdf

4 4.1

Bespreekstukken Programmabegroting gemeente Leeuwarden 2022 Zie persbericht. Dossier 1499 voorblad Raadsvoorstel Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Bijlage raadsvoorstel Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Concept raadsbesluit Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Begroting 2022 gemeente Leeuwarden - september 2021 Begroting 2022 gemeente Leeuwarden 5-10-2021 (naam Friso vervangen door Abel) Persbericht begroting 2022

4.1.1

Motie Onderzoek naar duurzame en/of meerjarige vormen van financiering van de sociale basis -GLL Motie_ onderzoek naar duurzame en_of meerjarige vormen van financiering van de sociale basis

4.1.2

Motie: Schadelijke effecten van houtstook verlagen- GLL 2021-11-08 - Motie_ schadelijke effecten van houtstook verlagen

4.1.3

Motie: Motie snellere bouwprocedures- VVD Motie snellere doorlooptijden woningbouwprojecten 08112021 VVD

4.1.4

Motie: Prestatie gehaald factuur betaald-VVD - motie is overgenomen door college met kanttekening Motie is overgenomen door het college en wordt niet in stemming gebracht. De wethouder plaatst hierbij de kanttekening dat de derde bullit van het dictum, namelijk de norm dat 95% van de facturen binnen 14 dagen betaald wordt, hangende het onderzoek zoals bedoeld onder het eerste bullit niet onderschreven wordt door het college. Motie prestatie gehaald, factuur betaald

4.1.5

Motie: Fietsoversteek Stationsplein - geef veiligheid de voorrang- VVD 2021-11-08 Motie Fietsoversteek Stationsplein - geef veiligheid de voorrang -VVD

4.1.6

Motie: Containerwoningen statushouders-VVD 2021-11-08 Motie Containerwoningen statushouders-VVD Brief provincie statushouders aan college

4.1.7

Motie: moasje Frysk en Meartaligens-FNP 2021-11-08 Moasje Frysk en meartaligens.doc

4.1.8

Motie: Moasje Húsfestingsferoardering FNP 2021-11-08 Moasje Húsfestingsferoardering FNP

4.1.9

Motie CU: Financiering werkgroep fairtrade SDG 2021-11-08 motie financiering werkgroep fairtradeSDG-CU

4.1.10

Motie CU: Continuering Noodhulp vluchtelingen 2022 - ingetrokken Motie wordt ter vergadering ingetrokken nadat de portefeuillehouder meldt dat deze taak financieel structureel in de begroting 2022 e.v. is geregeld. Motie CU: Bewustwording mensenhandel Concept motie meer bewustwording mensenhandel

4.1.11 4.1.12

Motie CDA: Aanstellen verbinder laaggeletterdheid 2021-11-08 Motie Verbinder Laaggeletterheid

4.1.13

Technische vraag FNP & antwoorden op openstaande vragen 2021 begruttingsfraach oan de wethalder M E M O beantwoording resterende vragen begroting 2022 debat 1-11-2021 Rapportage gemeente Leeuwarden - MKB-vriendelijkste gemeente 2020-2021 Bijlagenrapportage gemeente Leeuwarden - MKB-vriendelijkste gemeente 2020-2021

4.2

Belastingverordeningen 2022 Jaarlijks worden voor de heffing van de meeste gemeentelijke belastingen nieuwe verordeningen vastgesteld met daarin opgenomen de tarieven voor het nieuwe jaar. Daarnaast worden in deze verordeningen nieuwe ontwikkelingen op fiscaal-juridisch gebied verwerkt en de gevolgen van beleidswijzigingen. Het college heeft besloten om de belastingverordeningen 2022 ter vaststelling aan te bieden aan de gemeenteraad. De politieke discussie over het tarievenbeleid is al bij de behandeling van de programmabegroting is gevoerd. In de nu voorliggend verordeningen richt het besluit zich vooral op de fiscaal-juridische aspecten en het wettelijk kader ter vastlegging van het fundament voor de heffing in 2022. De Verordening afvalstoffenheffing wordt in een nader voorstel uitgewerkt en afzonderlijk voorgelegd aan de raad.

Dossier 1524 voorblad 02 - Verordening begraafrechten Leeuwarden 2022 02 A - Tarieventabel Verordening begraafrechten 2022 - goed zichtbaar 03 - Verordening havengeldenpleziervaart en beroepsvaart Leeuwarden 2022 03 A - Tarieventabel beroepsvaart 2022 03 B - Tarieventabel pleziervaart 2022 03 C - Tarieventabel voorzieningen 2022 04 - Verordening hondenbelasting Leeuwarden 2022 04 A - bijlage Verordening hondenbelasting 2022 05 - Legesverordening Leeuwarden 2022 05 A - Tarieventabel behorende bij de legesverordening Leeuwarden 2022 06 - Verordening onroerende-zaakbelastingen Leeuwarden 2022 07 - Verordening parkeerbelasting Leeuwarden 2022 07 A - Tarieventabel parkeren Leeuwarden 2022 07 B - Tarieventabel parkeergarages Leeuwarden 2022 07 C - Parkeerzones 20210504 07 D - Tariefzones A3 20201015 08 - Verordening precariobelasting 2022 08 A - Tarieventabel Verordening precariobelasting Leeuwarden 2022 08 B - planklaart horecagebied 08 C - Vestigingsbeleid Horeca Gem Leeuwarden 20180706 09 - Verordening rioolheffingen 2022 10 - Verordening veergelden Leeuwarden 2022 11 - Verordening toeristenbelasting Leeuwarden 2022 12 - Verordening watertoeristenbelasting Leeuwarden 2022 Raadsvoorstel Belastingverordeningen 2022 Raadsbesluit Belastingverordeningen 2022

5

Motie vreemd aan de orde: Behoud Welcome to the village voor Leeuwarden

2021-11-08 Welcome to the village-Groenlinks Leeuwarden 6 7 8

Motie vreemd aan de orde: ‘Verzoek hervatten en opschalen capaciteit GGD Bron&Contact onderzoek’ ingetrokken Sluiting Besluitenlijst 08-11-2021 Besluitenlijst_Besluitvorming_(raad)_8_november_2021.docx

Agenda bijlagen 1 Besluitenlijst_Besluitvorming_(raad)_8_november_2021 (1).pdf

Besluitenlijst Besluitvorming (raad) Datum

08-11-2021

Tijd

19:00 – 23:00

Locatie

Teams

Voorzitter

Sybrand Buma

Aanwezigen Bauke Aalbers, Anneke Adema, Mirka Antolovic, Pim Astro, Jannie Atsma, Mohammed Benmhammed, Ans van den Berg van den, Andries Bergsma, Harry Bevers, Sietze Bouma, Irene van Breemen van-Schneider, Sytse Brouwer, Julie Bruijnincx, Eline de de Koning, Sander Douma, Caroline de Groot de, David Hoekstra, Lutz Jacobi, Gijs Jacobse, Tonko Jansen, Cem Kaya, Sikko Klaver, Johan Magré, Aaltsje Meinderts, Fokelien Meulen van der-Diever, Femke Molenaar, Carlijn Niesink, Anne Nugteren, Frederik Roelof Rijpma, Lydia van Santen van, Petra van der Sloot van der, Evert Stellingwerf, Jan-Willem Tuininga, Lyda Veldstra, Marcel Visser, Dirk Visser, Petra Vlutters en Ursula de Voogd de Afwezigen 1

Otto van der Galiën van der

Opening en vaststelling agenda Agenda wordt conform vastgesteld.

2

Vaststellen verslag 4 oktober 2021 Besluit: Besluitenlijst wordt conform vastgesteld. Er zijn geen bemerkingen naar aanleiding ervan.

3

Hamerstukken

3.1

Hercalculaties grondexploitaties 2021 Besluit: 1. De gemeenteraad besluit a. De hercalculaties 2021 van De Zuidlanden (totaal), Wirdum Hekkemieden, Wytgaard uitbreiding, Steenslân, Grut Palma, Frisia, De Zwette IV en De Zwette V vast te stellen en de kredieten overeenkomstig te wijzigen; b. De jaarlijkste rentelasten op Ontwikkellocaties en Strategische verwervingen ad. € 61.000,en het Ontwikkelbudget ad. € 57.000,- te onttrekken aan de reserve grondexploitaties; c. Tussentijds winst te nemen uit de grondexploitatie Steenslân ad. € 338.000,- en toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; d. De Voorziening Negatieve Complexen met een bedrag van € 731.000,- te verlagen en dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; e. De resterende looptijd van De Zuidlanden te bepalen op 17 jaar; f. De begroting 2021 overeenkomstig te wijzigen; g. De door het college opgelegde geheimhouding ten aanzien van de bijlagen "Grondexploitatie De Zuidlanden 2021" en bijlage "Bijlage calculaties grondexploitaties 2021" te bekrachtigen; h. Een voorbereidingskrediet ad. € 365.000,- beschikbaar te stellen ten behoeve van de voorbereiding "Nieuw Oud Oost" en dit krediet te dekken uit de toekomstige grondverkopen;

4

Bespreekstukken

4.1

Programmabegroting gemeente Leeuwarden 2022

4.1.1.

Moties Motie Onderzoek naar duurzame en/of meerjarige vormen van financiering van de sociale basis -GLL Besluit: De raad besluit met algemene stemmen: draagt het college op • te onderzoeken op welke wijzen en met welke partijen de financiering van de sociale basis verbeterd kan worden en daarbij meer continuïteit krijgt, zodat meer toekomstperspectief en zodoende ook beter beleid door de vrijwilligersorganisaties ontstaat; • in dit onderzoek uitkomsten van ontwikkelingen elders in het land mee te nemen; • de partijen die de sociale basis vormen mee te nemen in dit onderzoek en hun behoeftes centraal te stellen; • de gemeenteraad voor het einde van deze raadsperiode een keuzepalet te presenteren wat betreft de financiering van de sociale basis met onderbouwde consequenties van de keuzemogelijkheden

4.1.2.

Motie: Schadelijke effecten van houtstook verlagen- GLL Besluit: De gemeenteraad besluit met 28 stemmen (GLL, PvdA, PvdD, GBL, D66, CU, fNP) voor en 10 stemmen (CDA VVD, L058) tegen verzoekt het college • een overzicht te maken van de mogelijkheden die de gemeente heeft om de schadelijke gevolgen van houtstook zoveel mogelijk te beperken; • hierbij initiatieven te betrekken die in andere gemeenten worden genomen; • tevens adviezen mee te nemen die zijn aangedragen door het Longfonds en ‘Friezen voor Frisse lucht’; • het overzicht (per item) van een kostenraming of voorstel te voorzien • dit voor maart 2022 voor te leggen aan de gemeenteraad

4.1.3

Motie: Motie snellere bouwprocedures- VVD Besluit: De gemeenteraad besluit met algemene stemmen: Verzoekt het college: • Te onderzoeken of er, nu en/of na invoering van de omgevingswet, mogelijkheden zijn om de (gemiddelde) doorlooptijd van woningbouwprojecten te verkorten en hiervoor concrete voorstellen te doen. • Deze voorstellen uiterlijk 1 februari 2022 toe te sturen aan de gemeenteraad van Leeuwarden

4.1.4

Motie: Prestatie gehaald factuur betaald-VVD - motie is overgenomen door college met kanttekening Motie is overgenomen door het college en wordt niet in stemming gebracht. De wethouder plaatst hierbij de kanttekening dat de derde bullit van het dictum, namelijk de norm dat 95% van de facturen binnen 14 dagen betaald wordt, hangende het onderzoek zoals bedoeld onder het eerste bullit niet onderschreven wordt door het college.

4.1.5

Motie: Fietsoversteek Stationsplein - geef veiligheid de voorrang- VVD Besluit: Motie is verworpen met 4 stemmen (VVD) voor en 34 stemmen tegen.

Pagina 2

4.1.6

Motie: Containerwoningen statushouders-VVD Besluit: De gemeenteraad besluit met 36 stemmen voor en 2 stemmen (GBL) tegen: Verzoekt het college: • Een onderzoek te doen naar de mogelijkheid om ook containerwoningen toe te passen voor alleenstaande statushouders. • In verband met de urgentie van dit probleem de uitkomst van dit onderzoek zo snel mogelijk en uiterlijk eind januari 2022 aan de gemeenteraad te verstrekken.

4.1.7

Motie: moasje Frysk en Meartaligens-FNP Besluit: De gemeenteraad besluit met algemene stemmen: Fersiket it kolleezje: • Foar de begrutting 2022 it útfieringsbudzjet fan € 25.000,- te dekken út de post ISI • Dat it Frysk en Meartaligens in plak krijt yn de begrutting en dit as oerwaging mei te nimmen wannear der finansjele romte komt foar nije beliedswinsken by de begrutting fan 2023 yn de nije kolleezje perioade.

4.1.8

Motie: Moasje Húsfestingsferoardering FNP Besluit: Motie wordt verworpen met 12 stemmen (FNP, L058, CDA, GBL, PvdD) voor en 26 stemmen (PvdA, CU, D66, GLL, VVD) tegen

4.1.9

Motie CU: Financiering werkgroep fairtrade SDG Besluit: De gemeenteraad besluit met 32 stemmen (CU, GLL, CDA, D66, PvdD, PvdA, L058, FNP) voor en 6 stemmen(VVD en GBL) tegen Verzoekt het college • Het bedrag €12.000 beschikbaar te stellen voor de financiering werkgroep Fairtrade/SDG en deze kosten te dekken uit het ISI

4.1.10

Motie CU: Continuering Noodhulp vluchtelingen 2022 - ingetrokken Motie wordt ter vergadering ingetrokken nadat de portefeuillehouder meldt dat deze taak financieel structureel in de begroting 2022 e.v. is geregeld.

4.1.11

Motie CU: Bewustwording mensenhandel Besluit: De gemeenteraad besluit met algemene stemmen: Verzoekt het college: • Rondom de Europese dag tegen mensenhandel in 2022, een Leeuwarder week tegen mensenhandel te organiseren, • Activiteiten in diverse vormen te organiseren gericht op bewustwording onder burgers in Leeuwarden, • Activiteiten, bijvoorbeeld workshops te organiseren gericht op risicobranches met als doel om te trainen signalen van mensenhandel te herkennen;

Pagina 3

• Dit op te pakken in de keten met andere partijen waar de gemeente reeds mee samenwerkt in de strijd tegen mensenhandel; • De kosten met een maximum van 5000,- te dekken uit de lopende begroting voor de aanpak mensenhandel; • De raad voor het zomerreces van 2022 te informeren over de voortgang van de organisatie van de week tegen mensenhandel.

4.1.12

Motie CDA: Aanstellen verbinder laaggeletterdheid Besluit: De gemeenteraad besluit met algemene stemmen: Verzoekt het college: • Een ‘Verbinder Laaggeletterdheid’ voor 24 uur per week aan te stellen met de volgende opdracht o Een groter aantal inwoners die laaggeletterd zijn te vinden via werkgevers, het onderwijs en bijvoorbeeld Amaryllis. o Betere verbinding tot stand brengt tussen inwoners en aanbieders en deze inwoners concreet voorzien van een passend aanbod. • De kosten voor het aanstellen van een Verbinder bedragen €45.000,- voor de periode van één jaar te financieren uit de speciale Coronagelden. • Na een half jaar de resultaten te evalueren en deze evaluatie aan te bieden aan de raad Spreken uit dat: • We het streven hebben deze verbinder en de extra benodigde financiering structureel te willen borgen in de begroting van 2023.

4.1

Besluit Programmabegroting 2022 e.v. : 1. De gemeenteraad besluit a. De begroting 2022 en meerjarenraming t/m 2025 van de gemeente Leeuwarden vast te stellen. b. Tot het doen van uitgaven en het verwerven van inkomsten in overeenstemming met de overzichten van baten en lasten in de programma’s en het totaaloverzicht in paragraaf 3.2.1. c. De in bijlage A van de begroting 2022 genoemde structurele en incidentele mee- en tegenvallers vast te stellen, en voor de jaarschijf 2021 de begroting dienovereenkomstig te wijzigen, voor zover nog niet meegenomen in de 3e begrotingswijziging boekjaar 2021. d. De investeringskredieten vast te stellen, zoals opgenomen in paragraaf 2.2.8 en in bijlage B van de begroting 2022. Toelichting: Stemverklaring van de FNP De FNP stemt voor de Programmabegroting met de aantekening dat men geacht wil worden tegen het onderdeel hondenbelasting te zijn omdat het hebben van een hond een positief effect heeft.

4.2

Belastingverordeningen 2022 Jaarlijks worden voor de heffing van de meeste gemeentelijke belastingen nieuwe verordeningen vastgesteld met daarin opgenomen de tarieven voor het nieuwe jaar. Daarnaast worden in deze verordeningen nieuwe ontwikkelingen op fiscaal-juridisch gebied verwerkt en de gevolgen van Pagina 4

beleidswijzigingen. Het college heeft besloten om de belastingverordeningen 2022 ter vaststelling aan te bieden aan de gemeenteraad. De politieke discussie over het tarievenbeleid is al bij de behandeling van de programmabegroting is gevoerd. In de nu voorliggend verordeningen richt het besluit zich vooral op de fiscaal-juridische aspecten en het wettelijk kader ter vastlegging van het fundament voor de heffing in 2022. De Verordening afvalstoffenheffing wordt in een nader voorstel uitgewerkt en afzonderlijk voorgelegd aan de raad. Besluit: 1. De gemeenteraad besluit: a. de Verordening begraafrechten Leeuwarden 2022 en de bij deze verordening behorende tarieventabel; b. de Verordening havengelden Leeuwarden 2022 en de bij deze verordening behorende tarieventabellen; c. de Verordening hondenbelasting Leeuwarden 2022 en de bij deze verordening horende bijlage; d. de Legesverordening Leeuwarden 2022 en de bij deze verordening behorende tarieventabel; e. de Verordening onroerende-zaakbelastingen Leeuwarden 2022; f. de Verordening parkeerbelastingen Leeuwarden 2022 en de bijbehorende tarieventabel en het besluit; g. de Verordening precariobelasting Leeuwarden 2022 en de bij deze verordening behorende tarieventabel en bijlage; h. de Verordening rioolheffingen Leeuwarden 2022 en de Verordening veergelden 2022; i. de Verordening veergelden 2022 i.

de Verordening toeristenbelasting 2022; j. de Verordening watertoeristenbelasting 2022. 2. Het raadsvoorstel vast te stellen. Toelichting: FNP heeft dezelfde stemverklaring als men bij de begroting heeft gedaan. 5

Motie vreemd aan de orde: Behoud Welcome to the village voor Leeuwarden Besluit: De gemeenteraad besluit met 2 stemmen tegen (GBL) en 36 voor spreekt uit dat - Dat de gemeenteraad van de gemeente Leeuwarden het festival ‘Welcome to the village’ wil behouden voor onze gemeente.

6

Motie vreemd aan de orde: ‘Verzoek hervatten en opschalen capaciteit GGD Bron&Contact onderzoek’ - ingetrokken Besluit: De motie wordt ingetrokken. Toezegging van de wethouder om de zorgen rondom het contact- en brononderzoek over te brengen bij de GGD.

7

Sluiting Pagina 5

Pagina 6

2 Vaststellen verslag 4 oktober 2021 1 Besluitenlijst_Besluitvorming_(raad)_4_oktober_2021

Besluitenlijst Besluitvorming (raad) Datum Tijd Locatie Voorzitter Aanwezigen

Afwezigen

04-10-2021 20:00 - 22:30 Raadzaal Sybrand Buma Bauke Aalbers, Anneke Adema, Mirka Antolovic, Pim Astro, Jannie Atsma, Ans van den Berg van den, Andries Bergsma, Harry Bevers, Sietze Bouma, Irene van Breemen van-Schneider, Sytse Brouwer, Julie Bruijnincx, Eline de de Koning, Sander Douma, Otto van der Galiën van der, Caroline de Groot de, David Hoekstra, Lutz Jacobi, Gijs Jacobse, Tonko Jansen, Cem Kaya, Johan Magré, Aaltsje Meinderts, Femke Molenaar, Carlijn Niesink, Anne Nugteren, Frederik Roelof Rijpma, Lydia van Santen van, Petra van der Sloot van der, Evert Stellingwerf, Jan-Willem Tuininga, Lyda Veldstra, Marcel Visser, Dirk Visser, Petra Vlutters en Ursula de Voogd de Mohammed Benmhammed, Sikko Klaver en Fokelien Meulen van der-Diever

1

Opening en vaststelling agenda Raadslid Astro stelt voor om agendapunt 8.1 Bestemmingsplan Leeuwarden Arken en woonschepen af te voeren van de agenda omdat er nieuwe informatie is ontvangen. Een meerderheid van de raad ondersteunt dit voorstel. De aldus gewijzigde agenda wordt vastgesteld.

2

Afscheid wethouder Douwstra De heer Friso Douwstra neemt afscheid als wethouder omdat hij als gedeputeerde van de provincie Fryslân is geïnstalleerd. Achtereenvolgens wordt hij toegesproken door de nestor van de raad Gijs Jacobse, de fractievoorzitter van de CDA fractie Sytse Brouwer en burgemeester Buma. Tot slot spreekt Friso Douwstra zelf de raad toe.

3

Benoeming wethouder Ten gevolge van het vertrek van Friso Douwstra is een benoeming van een nieuwe wethouder aan de orde.De fractievoorzitter van het CDA Sytse Brouwer draagt Abel Reitsma voor als wethouder. Abel Reitsma accepteert de kandidatuur en presenteer zichzelf. O.g.v. art. 12 RvO is er een commissie Benoembaarheid bestaande uit de raadsleden van der Sloot(voorzitter), Veldstra en Rijpma. De commissie bij monde van de voorzitter meldt dat het onderzoek naar benoembaarheid, zoals vermeld in art. 12 RvO is uitgevoerd. Conclusie is dat de kandidaat wethouder Reitsma benoembaar is. Omdat het een benoeming van een persoon betreft is een geheime stemming aan de orde. De stembriefjes worden ingenomen en geteld. De uitslag wordt gemeld door de voorzitter van de stemcommissie raadslid van der Sloot. Er zijn 36 briefjes ingeleverd, 34 stemmen voor Abel Reitsma, 1 stem blanco, 1 stem ongeldig. Hierna legt hij de eed in het Nederlands af. Besluit:

De raad besluit A.P.W. (Abel) Reitsma met ingang van 04 oktober 2021 te benoemen tot wethouder gemeente Leeuwarden. De tijdsbestedingsnorm vast te stellen op 1.0 fte.

4

Installatie raadslid CDA (opvolger van Abel Reitsma) Commissie geloofsbrieven heeft het onderzoek uitgevoerd zoals bedoeld in art. 9 RvO. Voorzitter raadslid van der Sloot meldt dat de stukken in orde zijn en mw. Ans van den Berg toegelaten kan worden als raadslid. Hierna legt Ans van den Berg de eed in het Nederlands af.

5

Installatie fractieassistent Lijst058 Commissie geloofsbrieven heeft het onderzoek uitgevoerd zoals bedoeld in art. 11 RvO. Voorzitter raadslid van der Sloot meldt dat de stukken in orde zijn en dhr. Otto van der Galiën toegelaten kan worden als fractieassistent. Hierna legt hij de belofte in het Nederlands af.

6

Vaststellen besluitenlijst 13 september 2021 Besluitenlijst wordt conform vastgesteld.

7 7.1

Hamerstukken: Vierde verzamelvoorstel begrotingswijzigingen 2021 Besluit:

1. De gemeenteraad besluit het vierde verzamelvoorstel begrotingswijzigingen 2021 vast te stellen. 7.2

Onttrekking aan de openbaarheid gedeelte parkeerstrook en het trottoir Hoofdstraat 51 te Warten Besluit:

De gemeenteraad besluit het gedeelte van de parkeerstrook en het trottoir kadastraal behorende bij perceel Hoofdstraat 51 te Warten aan de openbaarheid te onttrekken; 7.3

Voordracht benoeming drie bestuursleden Stichting Cultureel Centrum De Harmonie Besluit:

De gemeenteraad besluit om als als bestuurslid van de stichting Cultureel Centrum De Harmonie te benoemen: - mevrouw W. Zuidema- Haans uit Leeuwarden, - mevrouw D. Kasova uit Groningen - mevrouw M. Vegt uit Groningen 7.4

Verklaring van geen bedenkingen (vvgb) voor de bouw van 15 recreatieappartementen Leons 11 Leons Besluit:

De gemeenteraad besluit om de verklaring van geen bedenkingen conform artikel 6.5 lid 1 van het Besluit omgevingsrecht voor de bouw van 15 recreatieappartementen op het adres Leons 11 te Leons vast te stellen; 7.5

Verklaring van geen bedenkingen (vvgb) voor de bouw van twee pluimveestallen Harnsterdyk 7 Stiens Besluit:

De gemeenteraad besluit om de verklaring van geen bedenkingen conform artikel 6.5 lid 1 van het Besluit omgevingsrecht voor de bouw van twee pluimveestallen op het adres Harnsterdyk 7 te Stiens vast te stellen; stemverklaringen De fractie PvdD wil geacht worden tegen gestemd te hebben, de fractie is principieel tegen intensieve veehouderij en het daarmee samenhangend risico op zoönosen. Pagina 2

De fractie van GLL wil geacht worden tegen gestemd te hebben, de fractie vindt megastallen onwenselijk mede in het licht van stikstof uitstoot en vleesconsumptie. 8 8.1

Bespreekstukken: Bestemmingsplan Leeuwarden Arken en woonschepen Agendapunt is van de agenda afgevoerd

8.2

Bestemmingsplan 'Grou - herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte e.o.' en 'Welstandsrichtlijnen Grou - Herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte eo’ In het gebied rond het Wilhelminapark in Grou is Elkien van plan om in 5 fasen vervangende nieuwbouw van in totaal 75 grondgebonden woningen en 40 appartementen te realiseren. De plannen voor deze herstructurering zijn in strijd met het geldende bestemmingsplan Grou en passen (deels) niet in de geldende welstandscriteria. Ten behoeve van de herstructurering zijn een nieuw bestemmingsplan en nieuwe welstandsrichtlijnen in procedure gebracht. Het ontwerpbestemmingsplan en de ontwerp welstandsrichtlijnen hebben zes weken ter inzage gelegen en binnen deze termijn zijn twee zienswijzen ingediend tegen het ontwerpbestemmingsplan.

8.2.1

Amendement wordt ingediend door raadslid Jacobse en mede ondertekend door de fracties van Cu, GLL, D66, CDA, PvdA, FN en VVD. Amendement Bestemmingsplan Nijdjip Besluit:

De raad besluit met algemene stemmen 1. de reactie- en antwoordnota zienswijzen ontwerpbestemmingsplan ‘Grou herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte e.o.’ vast te stellen; 2. het bestemmingsplan ‘Grou - herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte e.o.’ met nummer NL.IMRO.0080.12006BP00-VG01 gewijzigd vast te stellen, inhoudende dat het plangebied aangepast wordt conform bijgevoegde verbeelding; 3. de ‘Welstandscriteria Grou – Herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte eo’ vast te stellen en een dag na bekendmaking in werking te laten treden; 4. geen exploitatieplan vast te stellen. Besluit:

Het geamendeerde besluit wordt met algemene stemmen door de raad vastgesteld. 1. de reactie- en antwoordnota zienswijzen ontwerpbestemmingsplan ‘Grou herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte e.o.’ vast te stellen; 2. het bestemmingsplan ‘Grou - herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte e.o.’ met nummer NL.IMRO.0080.12006BP00-VG01 gewijzigd vast te stellen, inhoudende dat het plangebied aangepast wordt conform bijgevoegde verbeelding; 3. de ‘Welstandscriteria Grou – Herstructureren woningbouw Nijdjipstrjitte eo’ vast te stellen en een dag na bekendmaking in werking te laten treden; 4. geen exploitatieplan vast te stellen. 8.3

Motie buiten de orde - keukenapparatuur de Klomp Motie wordt ingediend door raadslid Bruijnincx en mede ondertekend door alle fracties Besluit:

De raad besluit met algemene stemmen : Verzoekt het college; • Maximaal 8000 euro ter beschikking te stellen aan het netwerkcentrum Oud Oost/de Klomp voor de aanschaf van (tweedehands) professioneel keukenapparatuur. • Maximaal 5000 euro te reserveren voor (tweedehands) professionele Pagina 3

keukenapparatuur voor soortgelijke bewoners initiatieven. • Dit bedrag te dekken uit het ISI. • Daar toe de begroting 2021 te wijzigen. 9 9.1

Wensen en bedenkingen: Noodopvanglocatie vluchtelingen WTC Alle fracties staan positief tegenover het voornemen om in te stemmen met de Noodopvang locatie. De burgemeester doet een aantal toezeggingen. 1. Burgemeester zegt toe dat er geen medewerking verleend zal worden bij het tegelijkertijd vestigen van een Noodopvang vluchtelingen en structurele huisvesting van statushouders. 2. Voor wat betreft de periode van opvang meldt de burgemeester dat dit goed in de bestuursovereenkomst wordt geregeld, een half jaar met de mogelijkheid van 2 maal verlenging met 3 maand. Na een jaar stopt de Noodopvang. 3. Burgemeester zegt toe dat hij in gesprek gaat over het aantal vluchtelingen dat opgevangen wordt. Tegelijkertijd zegt hij dat voor het COA 250 te weinig is om de opvang goed te organiseren, 600 is wel het maximum.

10

Sluiting Voorzitter sluit de vergadering.

Pagina 4

3.1 Hercalculaties grondexploitaties 2021 1 Dossier 1392 voorblad.pdf

Besluitvorming (raad) Dossiernummer

1392

Extern Zaak ID

2021-040860

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

8 november 2021

Agendapunt

3.1

Omschrijving

Hercalculaties grondexploitaties 2021

Eigenaar

Westra, Johan

Portefeuillehouder

Hein de Haan

Bijlagen Raadsvoorstel Hercalulaties Grondexploitaties 2021 actualisatie_grondexploitatie_de_zuidlanden_2021_totaal_16-07-2021_v1.3.pdf bijlage calculaties grondexploitaties 2021 (1).doc Overzichtskaartje grondexploitaties 20180201 kl (2).pdf Geagendeerd

Vergaderdatum

Collegevergadering

28 september 2021

Besluitvorming (raad)

8 november 2021

Toelichting Het college stelt aan de gemeenteraad voor om de jaarlijkse rapportage over de stand van zaken m.b.t. de grondexploitaties vast te stellen. Uit deze rapportage blijkt dat het verwachte resultaat van de grondexploitaties ten opzichte van vorig jaar voordeliger geworden is. In totaliteit zijn de resultaten t.o.v. 2020 met ca. € 1,5 mln. verbeterd. Dit wordt met name veroorzaakt door een verbetering van de resultaten van de drie bedrijventerreinen voor in totaal € 1,19 mln. De marktomstandigheden zijn in het afgelopen jaar onverminderd positief gebleven. De verwachting is dat de vraag naar woningen en bouwterreinen op zowel de korte als middellange termijn positief zal blijven. Bij de uitgangspunten van de calculaties voor de grondexploitaties wordt hiermee rekening gehouden. Voorgesteld besluit 1.

De gemeenteraad voor te stellen:

a. De hercalculaties 2021 van De Zuidlanden (totaal), Wirdum Hekkemieden, Wytgaard uitbreiding, Steenslân, Grut Palma, Frisia, De Zwette IV en De Zwette V vast te stellen en de kredieten overeenkomstig te wijzigen; b. De jaarlijkste rentelasten op Ontwikkellocaties en Strategische verwervingen ad. €

61.000,- en het Ontwikkelbudget ad. € 57.000,- te onttrekken aan de reserve grondexploitaties; c. Tussentijds winst te nemen uit de grondexploitatie Steenslân ad. € 338.000,- en toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; d. De Voorziening Negatieve Complexen met een bedrag van € 731.000,- te verlagen en dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; e. De resterende looptijd van De Zuidlanden te bepalen op 17 jaar; f. De begroting 2021 overeenkomstig te wijzigen; g. De door het college opgelegde geheimhouding ten aanzien van de bijlagen "Grondexploitatie De Zuidlanden 2021" en bijlage "Bijlage calculaties grondexploitaties 2021" te bekrachtigen; h. Een voorbereidingskrediet ad. € 365.000,- beschikbaar te stellen ten behoeve van de voorbereiding "Nieuw Oud Oost" en dit krediet te dekken uit de toekomstige grondverkopen; Besluit 1.

De gemeenteraad besluit

a. De hercalculaties 2021 van De Zuidlanden (totaal), Wirdum Hekkemieden, Wytgaard uitbreiding, Steenslân, Grut Palma, Frisia, De Zwette IV en De Zwette V vast te stellen en de kredieten overeenkomstig te wijzigen; b. De jaarlijkste rentelasten op Ontwikkellocaties en Strategische verwervingen ad. € 61.000,- en het Ontwikkelbudget ad. € 57.000,- te onttrekken aan de reserve grondexploitaties; c. Tussentijds winst te nemen uit de grondexploitatie Steenslân ad. € 338.000,- en toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; d. De Voorziening Negatieve Complexen met een bedrag van € 731.000,- te verlagen en dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitatie; e. De resterende looptijd van De Zuidlanden te bepalen op 17 jaar; f. De begroting 2021 overeenkomstig te wijzigen; g. De door het college opgelegde geheimhouding ten aanzien van de bijlagen "Grondexploitatie De Zuidlanden 2021" en bijlage "Bijlage calculaties grondexploitaties 2021" te bekrachtigen; h. Een voorbereidingskrediet ad. € 365.000,- beschikbaar te stellen ten behoeve van de voorbereiding "Nieuw Oud Oost" en dit krediet te dekken uit de toekomstige grondverkopen;

1 Raadsvoorstel Hercalulaties Grondexploitaties 2021

Raadsvoorstel Hercalculaties grondexploitaties 2021 Zaaknummer: 2021-048060 ----------------------------------------------------------Aan de gemeenteraad. 1. Inleiding Dit raadsvoorstel betreft de jaarlijkse rapportage over de uitvoering van het grondbeleid. In deze rapportage zijn de verwachte uitkomsten van de lopende grondexploitaties opgenomen en wordt een toelichting gegeven op de (belangrijkste) wijzigingen ten opzichte van vorig jaar. Op basis van de verwachte uitkomsten wordt de Raad voorgesteld een aantal aanpassingen te accorderen en daarmee de nieuwe calculaties van de verschillende grondexploitaties vast te stellen. 1a. Macro Ontwikkelingen Alhoewel de uitkomsten van de grondexploitaties van de gemeente Leeuwarden voor een deel afhankelijk zijn van de keuzes die hierin worden gemaakt ten aanzien van de uitvoering van die plannen, wordt dit ook voor een belangrijk deel bepaald door de wereld om ons heen. Enerzijds wordt dit bepaald door het overheidsbeleid ten aanzien van de woningmarkt en de ontwikkelingen in het economisch beleid (zowel nationaal als internationaal). Anderzijds zijn ook macro-economische factoren zoals rentestanden, beurskoersen, inflatie etc., die een grote invloed hebben op de resultaten van de lopende grondexploitaties. De coronacrisis lijkt vooralsnog geen invloed van betekenis te hebben op de woningmarkt. In onderdeel 4.

“Marktomstandigheden” geven wij onze visie op de invloed van deze onderdelen. 1b. Aanpassingen in de uitvoering van diverse plannen In de diverse plannen zijn wijzigingen doorgevoerd in de fasering van werkzaamheden en verwachte opbrengsten op basis van de realisaties in het afgelopen jaar. Een toelichting op de wijzigingen bij de Zuidlanden treft u aan in onderdeel 5. “Grondexploitatie De Zuidlanden”. 2. Ontwikkelingen wet- en regelgeving Grondexploitaties Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Om risico’s die samenhangen met zeer lang lopende projecten en/of grondexploitaties te beperken, mag de looptijd van een grondexploitatie maximaal 10 jaar bedragen. Deze 10 jaar dient te worden gehanteerd als richtlijn, die voortschrijdend moet worden bezien en waarvan alleen gemotiveerd kan worden afgeweken. Een gemotiveerde afwijking houdt in dat deze is geautoriseerd door de raad en verantwoord in de begroting en de jaarstukken. De motivatie moet tevens zijn voorzien van risico-beperkende beheersmaatregelen om de onzekerheden en risico’s die gepaard gaan met de langere looptijd te mitigeren.

Blad 2

Voor de Zuidlanden geldt nog een looptijd van 17 jaar (tot eind 2037). In de grondexploitatie van de Zuidlanden is hiervoor een drietal beheersmaatregelen genomen om de risico’s van deze langere looptijd te beperken te weten: - Verlaging woningbouwprogramma met 300 woningen en Nietwoningbouw programma met 25.000 m2 BVO - Aftoppen woningbouw prijzen op maximaal € 225,-/m2 (voor gebieden langer lopend dan 10 jaar). - Na 10 jaar geen indexatie woningbouw. - Geen indexatie “Niet-woningbouw” (betreft alles wat niet woningbouw is zoals o.a. winkels, kantoren, bedrijven, scholen etc.). Bovengenoemde beheersmaatregelen zijn in het berekende resultaat van € 7,9 mln. positief meegenomen. Gelet op de in de grondexploitatie De Zuidlanden genomen maatregelen, wordt de raad voorgesteld de termijn voor De Zuidlanden wederom te autoriseren. Voor de risico’s in De Zuidlanden is een bedrag van in totaal € 7,0 mln. benodigd (buiten de grondexploitatie). Dit bedrag wordt gedekt uit het restant van de reserve grondexploitatie ad. € 5,62 mln. De buffer is daarmee ontoereikend en zal aangevuld moeten worden t.l.v. de algemene reserve (zie hiervoor hoofdstuk 9 verloop van de reserve). Vennootschapsbelasting (VPB) Gemeente Leeuwarden heeft als standpunt ingenomen dat de gezamenlijke grondexploitaties niet onder de vennootschapsbelasting vallen.

Over dit standpunt is (nog) geen overeenstemming bereikt met de Belastingdienst. 3. Uitgangspunten grondexploitaties (parameters) In de hercalculaties hanteren we de volgende parameters:

Bedrijven/Industrie Woningbouw Overig Woningbouw Zuidlanden

Kostenstijging Opbrengstenstijging 2021 >2021 2021 >2021 0,40% 2,00% 2,00% 2,00% )* 0,40% 2,00% 2,00% 2,00% 0,40% 2,00% 4,00% 2,00%

Rente 2021 >2021 1,71% 1,71% 1,71% 1,71% 1,71% 1,71%

)* Voor de Zuidlanden geldt een percentage van 0% zie hiervoor uitleg hoofdstuk 2 beheersmaatregelen

Het langjarig rentepercentage bedraagt dit jaar 1,71% en is in overeenstemming met de richtlijn van het BBV. Voor de woningbouw in de Zuidlanden wordt een hoger percentage opbrengstenstijging gehanteerd dan de overige deelgebieden als gevolg van de grondquotesystematiek. Dit wordt veroorzaakt door de hogere VON-prijzen van de woningen waardoor ook de grondprijzen meeliften als gevolg van de gehanteerde grondquote. 4. Marktomstandigheden Overheidsbeleid is van grote invloed op de woningbouw en dan met name de sturing op de ruimtelijke ordening. Hierbij is de sturing van de Provincies op de bestemmingsplannen van groot belang. De provincie Fryslân stuurt sterk op het verminderen van woningbouwplannen in de regio en ziet nog genoeg ruimte voor groei in Leeuwarden, wat ook blijkt uit de trendprognoses van de bevolkingsgroei en het aantal huishoudens. De bevolking van Leeuwarden blijft nog lang doorgroeien, waarbij de groei zich concentreert in het aantal kleine huishoudens. Het aandeel gezinnen blijft stabiel en daarmee is er een goede

Blad 3

basis voor het voortzetten van een nieuwbouwprogramma in uitleglocaties dat in belangrijke mate op gezinnen is gericht. De woningmarkt voor nieuwbouwwoningen staat in Nederland en ook in Leeuwarden onder druk; er is veel vraag maar relatief weinig aanbod doordat de ontwikkeling van nieuwe plannen veel tijd kost. Ook de coronacrisis heeft niets aan de vraag veranderd. De bouwprijzen blijven onverminderd hoog mede als gevolg van de hoge prijzen voor bouwmaterialen. Hier staat tegenover dat de lage hypotheekrente die naar verwachting (bron De Nederlandse Bank) de komende jaren laag blijft waardoor de consumenten vertrouwen houden en de vraag naar nieuwe woningen hoog blijft. Daarnaast zijn er ook nog landelijke problemen met het stroomnet, zo ook in onze gemeente. Hierdoor bestaat de kans dat bepaalde ontwikkelingen moeilijk te realiseren zijn of misschien wel uitgesteld moeten worden totdat het nieuwe onderstation over ca. 5 jaar gerealiseerd is. Bovengenoemde ontwikkelingen hebben tot een kleine aanpassing in de fasering van de verwachte woningbouwproductie in De Zuidlanden geleid. Op de korte termijn, periode tot en met 2025, wordt uitgegaan van een gemiddelde productie van ca 200 woningen per jaar. In de periode na 2025 wordt uitgegaan van gemiddeld ca. 267 woningen per jaar.

De gehanteerde productie is in lijn met de voorziene behoefte in het Afwegingskader Woningbouw dat oktober 2016 is vastgesteld. De belangrijkste eisen voor de kantorenmarkt zijn: kwaliteit, multifunctionaliteit (aanwezigheid van voorzieningen) en (dubbele) bereikbaarheid (met de auto en met openbaar vervoer). Daar komt nog bij dat door klimaatafspraken kantoren in 2023 duurzaam moeten zijn (minimaal Energielabel C volgens bouwbesluit 2012). Wat de gevolgen hiervan zijn voor de kantoren markt is moeilijk in te schatten, denk hierbij ook aan thuiswerken. Door het Economisch Instituut Bouwnijverheid (EIB) is de nieuwbouwbehoefte voor Fryslân geraamd. De vraag voor Leeuwarden is hieruit afgeleid en is ca. 50.000 m2 bvo. In de nieuwbouwbehoefte is rekening gehouden met de mate van benutting van bestaande voorraad en nieuwe kantoorconcepten die minder m2 per werkplek vragen. Gezien de onzekerheden gaan wij uit van een bandbreedte van 30.000-80.000 m2 (voor de komende periode). Trends laten een vraag zien naar kleinere units en vooral op stationslocaties en uitvalswegen. Provincie Fryslân gaat in 2021 een nieuwe vraagraming opstellen. Tot die tijd faciliteren we de vraag naar kantoren op basis van de huidige langjarige prognose van nieuwbouwbehoefte. 5. Grondexploitatie De Zuidlanden Er is veel vraag naar woningbouw kavels in De Zuidlanden.

Voor 2021 wordt naar alle waarschijnlijkheid de geplande productie (158 woningen) gehaald. In het buurtschap Unia is gestart met het bouwrijpmaken en zullen waarschijnlijk de eerste kavels in 2022 verkocht worden. Voor het buurtschap De Hem worden dit jaar het stedenbouwkundig- en het bestemmingsplan vastgesteld. De eerste fase van het buurtschap Wiarda is woonrijpgemaakt en de tweede en derde fase zijn volop in aanbouw. De komende jaren zullen ook deze laatste twee fases woonrijp gemaakt worden. In het buurschap de Klamp zijn de woningen in de eerste fase verkocht en voor de 2e fase zijn de bouwkavels bouwrijp en zijn de “vrije kavels” verkocht.

Blad 4

In Techum wacht de uitgifte van de laatste kavels op de uitbreiding van de school in Techum. In het buurtschap Goutum Sûd wordt volop gewerkt aan de laatste woonrijpwerkzaamheden. In het deelgebied Middelsee/De Werp is het bouwrijp maken gestart en zijn de eerste kavels geleverd. Het resultaat van grondexploitatie De Zuidlanden is ten opzichte van de vorige grondexploitatie in 2020 nauwelijks veranderd (van € 7,7 mln. naar € 7,9 mln.) NCW per 1/1/2021 op basis van een door BBV verplichte disconteringsvoet van 2% en een looptijd van 17 jaar. De voornaamste factoren voor het bovengenoemd verschil in resultaat op eindwaarde met de vorige grondexploitatie zijn hierna weergegeven: Opbrengsten: 



Opbrengst woningbouw. Er heeft een herijking en indexering van de woningkavelprijzen plaatsgevonden. In totaal bedragen boven genoemde positieve bijstellingen ca. € 14,2 mln. Opbrengst niet-woningbouw Door herijking van de ramingen voor de buurtschappen zijn de opbrengsten positief bijgesteld. Totaal bedragen deze extra opbrengsten ca. € 0,7 mln.

Kosten:  Kosten bouw- en woonrijp maken. Door aanpassingen in de plannen in Middelsee, Unia en De Hem (grotere buurtschappen) en jaarlijkse prijsstijgingen zijn de kosten met ca. € 8,8 mln. toegenomen.  Bijstelling plankosten en Voorbereiding en Toezicht op Uitvoering. Ook hier zijn de kosten naar boven bijgesteld met name als gevolg van de extra kosten bouw- en woonrijp in de deelgebieden Unia, De Hem en Middelsee. Daarnaast zijn ook deze kosten geïndexeerd en geactualiseerd en met ca. € 6,2 mln. toegenomen.  Verwervingen. Door een extra grondaankoop t.b.v. een regionale waterkering en diverse kleine aanpassingen en indexaties worden de verwervingskosten ca. € 1,4 mln. hoger.  Infrastructuur en bovenwijks Door diverse kleine aanpassingen zijn deze kosten ca. € 0,1 mln. lager geraamd.  Resultaten Door met name de rentedaling zijn de kosten afgenomen met € 1,6 mln. Totaal gaat het om een voordelig verschil op eindwaarde van ca. € 0,2 mln. (per 31/12/2037) wat ca. € 0,16 mln. op Netto Contante Waarde is (1/1/2021 met een disconteringsvoet van 2%).

Blad 5

6. Resultaten grondexploitaties Voor de resultaten per grondexploitatie verwijzen wij u naar de bijlage. In het kaartje dat als bijlage is bijgevoegd wordt globaal aangegeven waar de gebieden liggen die in het overzicht worden genoemd. In tabel 1 staat een overzicht van alle lopende grondexploitaties met daarbij de boekwaarden per 1 januari 2021 en de verwachte resultaten. Daarbij worden de resultaten, zoals die vorig jaar waren berekend, vergeleken met die van de hercalculaties van dit jaar. Boekwaarde

Resultaat hercalculatie 2020

1-1-2021

Resultaat hercalculatie 20211

Verschil 2021-2020

Woningbouwlocaties 51 53 54 56

Grut Palma Wirdum Hikkemieden Steenslân Wytgaard Uitbreiding De Zuidlanden (totaal) Totaal woningbouwlocaties

€ 358.000 € 1.262.000€ 1.989.000 )2 € 362.000€ 141.581.000€ 140.858.000-

€ € € € € €

956.000502.0001.585.000 100.0007.725.000 7.752.000

€ € € € € €

1.128.000487.0001.683.000 143.000 7.880.000 8.091.000

€ € € € € €

172.00015.000 98.000 243.000 155.000 339.000

77 De Zwette IV(vh BP IV) 84 De Zwette V (vh NP IV) 85 Frisia Totaal bedrijventerreinen

€ € € €

1.020.0003.559.0001.358.0005.937.000-

€ € € €

1.187.0001.223.00080.0002.490.000-

€ € € €

731.000589.00017.000 1.303.000-

€ € € €

456.000 634.000 97.000 1.187.000

Totaal

€ 146.795.000-

€

5.262.000

€

6.788.000

€

1.526.000

Bedrijventerrein

Tabel 1: Overzicht lopende grondexploitaties, alle bedragen op waarde 1 januari 2020

)1 )2

De eindw aarden zijn contant gemaakt middels het door BBV voorgeschreven percentage van 2% Boekw aarde is inclusief de tussentijdse w instuitname ad. €1.093.386,-

Financiële resultaten algemeen In totaal zijn de resultaten van de lopende grondexploitaties met ca. € 1,5 mln. verbeterd ten opzichte van vorig jaar (NCW). Het totaal verwachte resultaat is nu rond € 6,8 mln. voordelig. Het gezamenlijk resultaat van de nadelige grondexploitaties bedraagt nu ca. € 2,94 mln. nadelig (afgedekt door voorziening negatieve grondexploitaties, zie hiervoor punt 7 financiën) en het gezamenlijk resultaat van de voordelige grondexploitaties bedraagt nu ca. € 9,72 mln. voordelig. Woningbouw Ten opzichte van de calculaties 2020 is het totaalresultaat van de grondexploitaties woningbouwlocaties met ca. € 0,34 mln. verbeterd (NCW) en bedraagt nu ca. € 8,1 mln. (NCW) voordelig. De resultaten van Grut Palma, Steenslan en Wytgaard zijn de belangrijkste oorzaak van bovengenoemde wijziging in dit resultaat. Door vertraging in de uitvoering van de fietsbrug in Grut Palma zijn vertragingskosten ontstaan waardoor dit resultaat ca. € 172.000 nadeliger geworden is. In Steenslân zijn de verkoopopbrengsten hoger uitgevallen dan oorspronkelijk geraamd (€ 98.000,- voordeliger). Om toch een meer gevarieerd woningaanbod te krijgen in Wirdum en Wytgaard zullen in 2021 de volgende fases in deze plannen worden uitgewerkt. Voor Wytgaard heeft dat reeds plaatsgevonden en is deze uitwerking reeds meegenomen in de huidige berekende resultaat.

Hierdoor is het berekende resultaat positief geworden i.p.v. negatief zoals dit vorig jaar het geval was. De kosten van dit nieuwe plan zijn lager geraamd terwijl de opbrengsten hoger

Blad 6

geraamd zijn. Hiermee is het resultaat ca. € 243.000,- verbeterd. Uitleg over de veranderingen van De Zuidlanden zie hiervoor hoofdstuk 5 van deze nota. Woningbouwaantallen De grondexploitaties leveren een belangrijke bijdrage aan de realisatie van het Woonplan Leeuwarden. Binnenstedelijk zijn er, op de Cambuurlocatie na, geen grote aantallen nieuwbouw (meer) te realiseren zodat een snelle ontwikkeling van de Zuidlanden noodzakelijk is om de gewenste woningbouwproductie op peil te houden. In tabel 2 staat de stand van zaken van de woningbouwproductie aangegeven. Het betreft hier de woningen die in de lopende grondexploitaties en in de samenwerkingsverbanden (Blitsaerd) gerealiseerd worden. De overige woningbouw in Leeuwarden vindt plaats via particulier initiatief (o.a. LPF-terrein, Nieuw Vossepark, etc.). Over de samenwerkingsverbanden wordt afzonderlijk gerapporteerd middels de projectrapportages, dan wel via de paragraaf verbonden partijen. Aantal woningen Eigen grondexploitatie Grut Palm a Wirdum Hekkem ieden Steens lân Wytgaard uitbreiding Techum (Zuidlanden) Jabiks woude (Zuidlanden) Wiarda (Zuidlanden) De Klam p (Zuidlanden) Zuidlanden overig Totaal PPS Blits aerd

Gerealis eerd t/m 2020

Nog te realis eren

Looptijd tot eind

140 66 80 24 541 292 328 382 4057 5910

105 27 47 10 496 283 250 54 0 1272

35 39 33 14 45 9 78 328 4057 4638

2023 2027 2022 2025 2023 2022 2023 2024 2037

400

342

58

2027

Tabel 2: gereedgemelde woningen in de grondexploitaties

Bedrijventerreinen. In 2020 is rond 3,7 ha bedrijventerrein verkocht. Momenteel wordt er met diverse partijen nog onderhandeld over mogelijke opties c.q. verkoop van bouwterrein. Ten opzichte van een aantal jaren terug ligt de vraag naar bedrijventerrein nog op een redelijk hoog niveau. Het resultaat van de grondexploitaties van de bedrijventerreinen is € 1,19 mln. minder negatief geworden. Alle drie bedrijventerreinen dragen hieraan bij maar de twee “Zwetteparken” het meeste. Bij Zwette IV zijn de hogere opbrengsten (a.g.v. het opnieuw op waarde zetten van een kavel) de voornaamste oorzaak van genoemde verbetering. Ook bij Zwette V ligt de voornaamste oorzaak in hogere geraamde opbrengsten (aanpassen verkoopprijzen van diverse kavels). Ook bij Frisia zijn de hogere verkoopopbrengsten samen met de lagere rentekosten de voornaamste oorzaak voor verbetering. Voorraad bedrijventerreinen De behoefte aan bedrijventerrein in Leeuwarden is in 2020 vastgelegd in het “convenant bedrijventerreinen Noordwest-Fryslân 2019-2030” samen met de gemeenten Harlingen en Waadhoeke en vervolgens goedgekeurd door GS van de provincie Fryslân. De vraag is vergeleken met het beschikbare aanbod en er is afgesproken om een eerste fase van uitbreiding in gang te zetten met

Blad 7

Zwette VI gebaseerd op basis van een vraagprognose van 2,9 ha per jaar. De planvorming voor Zwette VI is inmiddels gestart. De totale in onze grondexploitaties geraamde gemiddelde jaarlijkse uitgifte op bedrijventerreinen van ca. 3,0 ha per jaar komt vrijwel met deze behoefte raming overeen. Gezien de veranderende vraag is ook afgesproken om in 2021 een nieuwe vraagprognose op te stellen voor de beoordeling van de behoefte aan een tweede fase ontwikkeling van Zwette VI. De Energiecampus (voorheen Energiepark) is als private ontwikkeling in uitgifte en valt buiten de afspraken over vraag en aanbod zoals in het Convenant opgenomen. Beide terreinen zijn bedoeld voor zowel zwaardere bedrijven, modern gemengd en de Energiecampus voor hoogwaardig energie gerelateerd. Op dit moment is een drietal gemeentelijke grondexploitaties van bedrijventerreinen in uitvoering waarin nog bouwterrein voorradig is. Deze hebben alle nog een vrij lange looptijd (tot 2028, zie hiervoor tabel 4). In de tabel zijn ook opgenomen de voorraad gronden in het complex Afgesloten Complexen. In 2020 is tot 1 november voor 3,16 ha aan bouwterrein verkocht. In totaliteit is er per 1 november 2020 dus nog rond 26 hectare bouwterrein (inclusief niet terstond uitgeefbare, in optie en reservering zijnde kavels) in voorraad in onze lopende en afgesloten complexen.

Nog uit te Zwaardere Modern Represen- Looptijd geven bedrijven gemengd tatief tot eind WTC-FEC Harlingertrekweg 0,50 ha 0,50 ha nvt De Zwette IV(vh Businesspark IV) 3,89 ha 3,89 ha 2028 De Zwette V(vh Newtonpark IV) 14,15 ha 14,15 ha 2028 Frisia 4,83 ha 4,83 ha 2028 Afgesloten Complexen* 1,98 ha 1,98 ha nvt Totaal 25,35 ha 0 ha 24,85 ha 0,50 ha Tabel 4: bedrijventerreinen, nog uit te geven hectares * bestaat uit: 6.400 m2 Hemrik, 4.400 m2 De Zw ette IV(v h BP I), 9.000 m2 De Zw ette V(v h NP I)

7. Voorziening negatieve grondexploitaties Voor de grondexploitaties die een nadelig resultaat laten zien, is het treffen van een voorziening (ter grootte van het verwachte nadelig resultaat op huidige waarde per 1 januari 2021) verplicht. Dit is de voorziening negatieve grondexploitaties. Deze voorziening wordt vanuit de reserve grondexploitaties op het benodigde niveau gebracht. Begin 2020 had deze voorziening een omvang van rond € 4,1 mln. In de tabel wordt de voorziening voor de jaren 2020 en 2021 naast elkaar gezet:

Blad 8

2020

*

Tussencalc.

**

2021

***

De Zwette IV(vh Businesspark IV)

€

1.187.000

€

1.116.000

€

731.000

De Zwette V(vh Newtonpark IV)

€

1.223.000

€

994.000

€

589.000

Wytgaard uitbreiding

€

100.000

€

125.000

€

-

Wirdum Hekkemieden

€

502.000

€

514.000

€

487.000

Grut Palma

€

956.000

€

834.000

€

1.128.000

Baedersleat

€

40.000

€

5.000

€

-

Frisia

€

80.000

€

78.000

€

-

Totaalstand

€

4.088.000

€

3.666.000

€

2.935.000

€

422.000

€

731.000

Verschil *

) Op ba s i s va n herca l cul a ti es 2020 )

**

)

***

Op ba s i s va n tus s enca l cul a ti es ja a rrekeni ng 2020 Op ba s i s va n herca l cul a ti es 2021

Voorgesteld wordt om bovenstaand bedrag ad. € 731.000,- toe te voegen aan de reserve grondexploitatie. De cijfers op basis van de Tussencalculaties zijn reeds verwerkt bij de jaarrekening 2020. Tussentijds winstnemen/Afsluiten grondexploitaties In de Notitie Grondexploitatie 2019 (BBV) is aangegeven op welke wijze rekening gehouden moet worden met tussentijds winst nemen bij positieve (voordelige) grondexploitatiecomplexen. Dit gebeurt volgens de POC-methode (Percentage Of Completion). Deze POC-methode houdt rekening met de fase waarin de grondexploitatie, zowel wat betreft de opbrengsten als de kosten, verkeert. Wel is het noodzakelijk dat er voldoende zekerheid bestaat over het (verwachte) resultaat van de betreffende grondexploitatie. Op basis van een voorlopige berekening wordt een tussentijdse winstuitname voorgesteld voor Steenslân van ca. € 338.000,-. Bij het opstellen van de jaarrekening 2021 zal de winstuitname bepaald worden op basis van de werkelijk gerealiseerde cijfers in 2021. 8. Materiele vaste activa (Ontwikkellocaties) Dit betreft gronden die door de gemeente veelal anticiperend of strategisch aangekocht zijn op basis van een verwachting dat deze gronden op termijn zullen worden ontwikkeld. Een vastgesteld plan en daarbij behorende grondexploitatie is voor deze gronden dan ook nog niet voorhanden.

Zodra voor deze gronden een bestemmingsplan en exploitatieplan door de raad is vastgesteld kunnen de gronden weer opgenomen worden onder voorraden van het grondbedrijf. Tot die tijd is het niet toegestaan rente en plankosten op de materiële vaste activa bij te schrijven. De kosten voor planontwikkeling mogen voor maximaal 5 jaar onder de immateriële vaste activa worden opgenomen terwijl de samenhangende rentekosten ten laste komen van de reserve grondexploitaties. Het betreft de volgende locaties: Locatie Zwette VI Watercampus Zalen Schaaf Schoollocaties Totaal

Boekwaarde 1-1-2021 1.348.000 1.601.000 512.000 314.000 3.775.000

Blad 9

Vorig jaar is er een prijsvraag voor Zalen Schaaf uitgeschreven en 2 juni 2021 heeft de raad besloten om Zalen Schaaf te verkopen aan Agora. De schoollocaties betreft voornamelijk de voormalige technische school in Huizum West (Cornelis Trooststraat). De locatie Cornelis Troostraat is in 2020 verbouwd en geschikt gemaakt voor verhuur. Deze locatie wordt in 2020 opgenomen onder de materiële vaste activa. Daarnaast bestaat deze boekwaarde uit Brandemeer 5-7, Hoptilsterdyk en Noarderfinne. Onderzocht wordt hoe deze locaties kunnen worden ontwikkeld c.q. verkocht. Voor de Watercampus resteert nog een deel uit te geven terrein van ca 11.500 m2 naast het gebouw van Wetsus. Dit terrein heeft een boekwaarde van ca. € 1,6 mln. De ontwikkeling van Zwette VI is opgenomen in het op 14 april 2020 vastgestelde Convenant Bedrijventerreinen Noordwest. Afgesproken is te starten met de voorbereiding van de 1e fase van de ontwikkeling in een bestemmingsplan met grondexploitatie. Het afgelopen jaar is hier een kavel verkocht t.b.v. de centrale brugbediening van de Provincie Fryslân. Naast bovengenoemde ontwikkellocaties is er in 2019 nog een gebiedsontwikkeling gestart te weten “Nieuw Oud Oost”. Dit betreft het gebied rondom het huidige Cambuurstadion en de voormalige voetbalvelden van VV Leeuwarden.

In een interactief proces met bewoners heeft dit geleid tot drie uitgewerkte plannen die weer samengevoegd zijn tot het Stedenbouwkundig Model “Nieuw Oud Oost”. Dit laatste zal gebruikt worden als uitgangspunt voor de nadere uitwerking van het plan. In 2021 zal verder gewerkt worden aan het opstellen van een Stedenbouwkundigplan inclusief bijbehorende grondexploitatie, een samenwerkingsovereenkomst met Leyten en het maken van afspraken met de woningcorporaties. Ten behoeve van genoemde werkzaamheden is een aanvullend voorbereidingskrediet benodigd van € 365.000,-. Dit voorbereidingskrediet zal gedekt worden uit de toekomstige grondopbrengsten. De uitvoering is afhankelijk van de nieuwbouw van het nieuwe stadion (vermoedelijk 2023). 9. Ontwikkeling van de reserve grondexploitaties De omvang van de reserve grondexploitaties per 1 januari 2021 bedraagt ca. € 8,53 mln. Door de herzieningen en de daarin opgesloten financiële effecten ontwikkelt de reserve zich dit jaar als volgt: Saldo per 1-1-2021

€

8.529.195

Winstuitname Steenslân

€

338.000

Rente ontwikkellocaties

€

-55.000

Rente strategische verwervingen

€

-6.000

Afdracht algemene middelen

€

-500.000

Nagekomen kosten afgesloten complexen

€

-100.000

Afwaardering Zalenschaaf

€

-120.000

Ontwikkelbudget

€

-57.000

Correctie weerstandvermogen op basis jaarrekening 2020

€

-1.900.000

Vrijval voorziening negatieve complexen

€

731.000

Verwacht saldo per 31 december 2021

€

6.860.195

Het meerjarenperspectief van de reserve is hieronder weergegeven:

Blad 10

bedragen x €1.000

2022

2023

2024

2025

6.860

7.121

7.062

7.002

Ontwikkelbudget

-58

-59

-60

-62

Resultaten Grondexploitaties (Steenslan)

319 7.062

7.002

6.940

Omvang Reserve per 1 januari

7.121

Jaarrekening 2020 In het kader van het opstellen van de jaarrekening worden tussencalculaties opgesteld van de lopende hercalculaties ter beoordeling van de grondwaarde op de balans. Tevens wordt het risico opnieuw bepaald en afgezet tegen de stand van de reserve grondexploitaties. Op basis van deze tussencalculaties en de risicobeoordeling kon € 1,9 mln. bij de jaarrekening 2020 vrijvallen ten gunste van de algemene reserve. Deze vrijval was met name mogelijk doordat in de tussencalculatie van de Zuidlanden de netto contante waarde voordeliger werd, waardoor de dekking middels dit gunstiger resultaat voor het berekende risico toenam. Bij de hercalculatie van de Zuidlanden 2021 is op basis van de meest recente inzichten de netto contante waarde bijgesteld naar € 7,9 mln. Hierdoor is er minder dekking om het berekende risico af te dekken. Deze daling wordt met name veroorzaakt door aanpassingen in de kosten voor het bouw- en woonrijp maken. Risicoparagraaf Grondexploitaties Op basis van de risico-inventarisatie volgens de NAR-systematiek bedragen de risico’s in de grondexploitaties (exclusief de Zuidlanden) in totaal € 1,18 mln. Voor de risico’s in De Zuidlanden is een bedrag van in totaal € 7,0 mln. benodigd (buiten de grondexploitatie). Dit bedrag wordt gedekt uit het restant van de reserve grondexploitatie ad. € 5,68 mln. (€ 6,86 mln. minus € 1,18 mln.

risico van overige grondexploitaties). De buffer is daarmee nu ontoereikend. Bij de jaarrekening 2022 zal op basis van de dan bekende inzichten een verrekening plaatsvinden tussen de reserves. 10. Conclusie De marktomstandigheden blijven goed. De coronacrisis lijkt vooralsnog geen invloed te hebben gehad op de marktvraag. Andere factoren zoals de vraag en aanbod en lage rente hebben een groter invloed op de marktomstandigheden. De vraag naar bouwterreinen op de bedrijvenlocaties alsmede ook op de woningbouwlocaties is nog steeds goed. Voor de korte- en middellange termijn wordt verwacht dat de vraag naar bouwterrein weliswaar op hetzelfde niveau zal blijven zoals dat in de afgelopen twee jaar het geval was, echter speelt nog steeds het gevaar van te weinig aanbod van bouwrijpe bouwkavels. Dit aanbod van voldoende bouwrijpe kavels is namelijk sterk afhankelijk van de doorlooptijd van de bestemmingsplan procedures en het planvormingsproces. Leeuwarden, 28 september 2021, burgemeester en wethouders van Leeuwarden,

Blad 11

burgemeester.

secretaris.

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.

1 Overzichtskaartje grondexploitaties 20180201 kl (2).pdf

G rond exploitatiekaart 2018

Stee nslân

Blitsa erd

Stiens

Oldegalili een

Esri Nederland & Community Maps Contributors

Zw ette IV

W a te

rc a m

p us

WTC FEC

Zw ette VI

Zw ette VI

Zw ette V

Over

ijs s e

ls e la

an

Middelsee

Middelsee

Wia rda De H em

Overijss elsela an

O ve ri js s el s e la

an

Goutum Sud

Tech um

Fris ia Grut Pa lm a Hikk em ieden

Wytgaard

Project: Grond exploitatiekaart 2018 Onderdeel:

Vorm geving:

Patrick Scheltens

Schaal:

1: 10.000

Dat um:

Formaat:

Grou

Esri Nederland & Community Maps Contributors

Team Geo-informatie

1-2 -2 0 18

A0 1: 10.000

´´

Documen t Path: R:\S O RO I Geo Informatie\projecten\GIS\Grond za ken \E xpl oita tie ka art gro nd 2018 - Johan Westra \G rond exploitatiekaart 2018 0201.mxd

an

an

e la

e la

e ls

e ls

js s

js s

eri

eri

Unia

Ov

Ov

De W erp

De K lam p

Esri Nederland & Community Maps Contributors

4.1 Programmabegroting gemeente Leeuwarden 2022 1 Dossier 1499 voorblad.pdf

Besluitvorming (raad) Dossiernummer

1499

Extern Zaak ID

2021-051921

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

8 november 2021

Agendapunt

4.1

Omschrijving

Programmabegroting gemeente Leeuwarden 2022

Eigenaar

Rodenburg, Karine

Portefeuillehouder

Hein Kuiken

Bijlagen Raadsvoorstel Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Bijlage raadsvoorstel Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Concept raadsbesluit Begroting gemeente Leeuwarden 2022 Begroting 2022 gemeente Leeuwarden - september 2021 Begroting 2022 gemeente Leeuwarden 5-10-2021 (naam Friso vervangen door Abel) Persbericht begroting 2022 Geagendeerd

Vergaderdatum

Collegevergadering

5 oktober 2021

Besluitvorming (raad)

8 november 2021

Toelichting Zie persbericht. Voorgesteld besluit 1. De gemeenteraad voor te stellen: a. De begroting 2022 en meerjarenraming t/m 2025 van de gemeente Leeuwarden vast te stellen. b. Tot het doen van uitgaven en het verwerven van inkomsten in overeenstemming met de overzichten van baten en lasten in de programma’s en het totaaloverzicht in paragraaf 3.2.1. c. De in bijlage A van de begroting 2022 genoemde structurele en incidentele mee- en tegenvallers vast te stellen, en voor de jaarschijf 2021 de begroting dienovereenkomstig te wijzigen, voor zover nog niet meegenomen in de 3e begrotingswijziging boekjaar 2021. d. De investeringskredieten vast te stellen, zoals opgenomen in paragraaf 2.2.8 en in bijlage B van de begroting 2022. Besluit

1. De gemeenteraad besluit a. De begroting 2022 en meerjarenraming t/m 2025 van de gemeente Leeuwarden vast te stellen. b. Tot het doen van uitgaven en het verwerven van inkomsten in overeenstemming met de overzichten van baten en lasten in de programma’s en het totaaloverzicht in paragraaf 3.2.1. c. De in bijlage A van de begroting 2022 genoemde structurele en incidentele mee- en tegenvallers vast te stellen, en voor de jaarschijf 2021 de begroting dienovereenkomstig te wijzigen, voor zover nog niet meegenomen in de 3e begrotingswijziging boekjaar 2021. d. De investeringskredieten vast te stellen, zoals opgenomen in paragraaf 2.2.8 en in bijlage B van de begroting 2022.