Transcript commissie Ruimte & Infrastructuur 8 februari 2023

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE RUIMTE & INFRASTRUCTUUR VAN GEMEENTE LAREN d.d. 8 februari 2023

1.

Opening en vaststelling agenda

De voorzitter: Dames en heren, het is acht uur. Welkom bij deze vergadering van de commissie R&I van de gemeente Laren op 8 februari de woensdag 2023. Mijn naam is Karel Loeff. Ik ben vanavond jullie voorzitter omdat Eric Koldenhof afwezig is in verband met ziekte, morgen ook nog met vakantie moet, dus zat met een gehoor probleem. Dus vandaar dat ik hoop dat ik u allemaal goed kan aanhoren en dat u mij aanhoort. En dat we een mooie vergadering hebben met elkaar waar een aantal interessante onderwerpen met elkaar te bespreken zijn, waarvan één raadsvoorstel voorafgaand aan bespreking al dan niet in de raad. Aanwezigen, ik kijk even ter linkerzijde vanuit Larens Behoud, Hans van Goozen en Nicole van Oort. De VVD vervolgens, hebben we de heer Niels Westendorp en mevrouw Ellis de Brouwers, moet ik zeggen. Ja, hè? En dan hebben we aan de andere zijde mevrouw Frederique Fontaine namens D66. Vanuit Liberaal Laren de heer Boudewijn Oomkens. En we hebben de heren Bart Vos en Jos Jansen van Groen Laren. Vanuit het CDA een, niemand aanwezig. En de andere commissieleden zijn hetzij verhinderd, hetzij ook ziek of in ieder geval wensen wij hen vanuit deze plek van harte beterschap voor zover dat het geval is dat ze ziek zijn.

Vanuit het college twee wethouders maar liefst, namelijk de heer Frits Westerkamp die gaat over R&I, maar ook de heer De Groot die gaat over het onderwerp duurzaamheid wat zo aan bod komt. En we hebben hier onze commissiegriffier natuurlijk mevrouw Antoinette Kroon, die alles weer prima heeft voorbereid en ons assisteert ook in de verslaglegging. Nou, daarmee hebben we volgens mij welkom geheten aan de hele groep hier aan tafel en wij hebben natuurlijk een aantal mensen op de tribune. Ik zie een drietal leden van een van de politieke partijen aanwezig en dat doet ons natuurlijk altijd deugd dat er ook mensen fysiek hier aanwezig zijn. Los van de mensen die meeluisteren in de livestream of dit nog achteraf beluisteren. U kunt het achteraf allemaal beluisteren, omdat het ook nog in stukjes wordt geknipt per onderwerp. Dus dat deel ik ook maar even mee. En daarom vermelden we ook altijd even op het moment dat u gaat spreken de namen van degene die gaat spreken en dat is ook handig voor het transcript, dan weten we uiteindelijk wie wat heeft gezegd in deze vergadering. Dan voorafgaand aan de agenda nog één onderwerpje. U hebt per mail en dat was geloof ik een van de meest becommentarieerde berichten, een aantal plattegrondjes gehad met de indeling van de sprekers. Daar waren wat verzoeken en wat vragen over.

Mochten daar nog opmerkingen zijn, graag even contact opnemen met de griffie met mevrouw Kroon om even te kijken. Want daar kan natuurlijk in worden geschoven als daar vragen in zijn, maar dan kan het op die manier worden aangepast. Dus dat verzoek ik u als u daar vragen over heeft, op die manier even te doen. Dan hebben we bij de sprekers, bij de agendapunten geen sprekers, maar we hebben wel ambtelijke ondersteuning maar dat komt bij de verschillende agendapunten aan de orde. Goed. Nou, dat gezegd hebbende gaan we naar de agenda en komen we na deze opening bij de vaststelling van de agenda. Ik neem aan dat we die ongewijzigd kunnen vaststellen. 2.

Vaststelling lijst adviezen en conclusies vergadering commissie R&I d.d. 11 januari 2023

De voorzitter: Waarbij wij komen bij agendapunt 2. Ik zal me ook, ik zie ook een heel mooie hamer, dus ik ga hem officieel ook maar even openen. Dat klinkt altijd wel leuk. Komen we bij de vaststelling van de lijst van adviezen en conclusies van de vergadering van 11 januari. De vraag is, kijk even rond wie daarover …? De heer Vos.

De heer Vos: Hij doet het. Dank u wel, voorzitter. Ik had naar aanleiding van de lijst en het transcript eigenlijk één vraag aan de beide, nou ja, een van de beide wethouders, maakt me op zich niet zo veel uit. En dat betreft het punt waar we het over gesproken hebben met betrekking tot de verlichting. Mag ik het zo interpreteren dat de kerstverlichting gepromoveerd wordt tot paasverlichting, gevolgd door Pinksteren en alle christelijke hoogtijdagen? Want ik denk dat er binnenkort toch wel wat, ja, het is een beetje gekkigheid eerlijk gezegd. Dus u heeft daar een toezegging over gedaan en ik ben heel nieuwsgierig wat de stand van zaken is. De voorzitter: Naar aanleiding van. Nou, ik zie dat de heer De Groot al naar de microfoon gaat om daar een antwoord op te geven. De heer De Groot: Ja, ik ben zelf een weekje afwezig geweest, dus ik heb het zelf niet geconstateerd. Zijn, ja, ik heb een toezegging gedaan. Ik ga er niet over, ik ga daar, ik heb, ik ben contactpersoon met Bijzonder Laren die over die kerstverlichting gaat. Maar het is wel zo dat ze aan mij toegezegd hebben, dat ze dat zeg maar binnenkort zouden beëindigen. Dat zou ongeveer een maand zijn voordat het normaal gesproken beëindigd wordt. Dus ik ben het met u eens dat het zeker niet tot Pasen door moet gaan, laat staan tot sint-juttemis.

Dus ik neem u, ik ga ermee terug naar Bijzonder Laren om te verzoeken om ja, de feestelijkheden die aan het einde van het jaar gebruikelijk zijn nu maar eens te beëindigen. Inclusief de verlichting. De voorzitter: Helder. Dank u, de heer De Groot. De heer Van Goozen: Mag ik reageren, voorzitter? De voorzitter: De heer Van Goozen. De heer Van Goozen: Gisteren zijn in het, in ons mooie dorp alle kerstversieringen weggehaald. Als u door dorpen heeft gefietst gisteren, dan had u dat kunnen zien. De voorzitter: Oké. Nou, dat is een actualiteit en daarmee denk ik voldoende beantwoord. De heer Vos: Nou ja, in zoverre, het is vandaag 8 februari. Daar is, al eerder zijn er opmerkingen over gemaakt en iedere keer wordt er gezegd: Ja, komt in orde, komt in orde, komt in orde. En uiteindelijk als we door blijven zaniken, dan gebeurt er eindelijk iets. Maar ik word er een beetje kribbig van eerlijk gezegd. Ik begrijp dat die winkeliers allemaal willen dat het er hartstikke leuk uitziet, maar als er toezeggingen gedaan worden dat erop toegezien wordt, nou, dan zou dat fijn zijn. Volgens mij helpen wij Bijzonder Laren en zou het fijn zijn als Bijzonder Laren ons ook een klein beetje ter wille zou willen zijn. De voorzitter: Waarvan akte. Dit naar aanleiding van de notulen, die wat dat betreft verder denk ik ook kunnen worden vastgesteld.

Ja? Dan zijn ze bij dezen vastgesteld onder dankzegging aan de griffier. 3.

Mededelingen

De voorzitter: Gaan wij verder naar het volgende agendapunt en dat zijn de Mededelingen. Ik kijk naar de kant van het college en ik zie de heer Westerkamp zijn vinger opsteken. De heer Westerkamp: Ja, voorzitter, dank u wel leden van de commissie. Ik heb een aantal mededelingen voor u. Sommige heeft u al wellicht uit de pers vernomen of op een andere wijze is tot u gekomen. Is wel goed denk ik om ze hier te memoreren, zeker omdat er ook mensen thuis meeluisteren. Allereerst buslijn 109. U heeft al in de krant kunnen lezen, mijn collega Theo Reijn van Eemnes had al een reactie gegeven. Is er antwoord van

de provincie waarin zij stellen dat de buslijn gewoon een uursdienst blijft, dat ze hem niet weer gaan terugbrengen tot een half uur dienst omdat de HOV halte Eemnes nog niet klaar is, zoals indertijd wel is afgesproken. En de motivatie van de gedeputeerde is, omdat het nu al in een uursdienst er de bezettingsgraad onder het niveau ligt wat ze zouden moeten hebben. Nou, dat kan hij vinden. Persoonlijk vind ik eigenlijk, wij gaan ontzettend ons best doen en we gaan ook een nieuwe verkeersvisie opstellen om straks toch wat meer mensen gebruik te laten maken van openbaar vervoer. En als je dan dus nu al afschaalt waardoor het voor mensen überhaupt niet aantrekkelijk is, dan is het volgens mij het paard achter de wagen spannen en kun je beter even slikken dat je nog voorlopig met een wat lagere bezetting hebt elk half uur. Dat als mensen we zover krijgen om naar dat openbaar vervoer te gaan, dat ze dan ook openbaar vervoer hebben wat hun de mogelijkheid geeft om goed te reizen. Maar goed, de provincie gaat hierover. Wij hebben ons best gedaan vanuit de regio en ik denk dat we bij ons volgend overleg van de portefeuillehouders hier nog wel een keer op terug gaan komen. Dat is één.

Dan heeft u kunnen lezen dat wij een pro forma bezwaar tegen de televisie, of tegen de telefonie zendmast hebben ingediend bij de pro…, bij de gemeente Hilversum en hun ook verzocht wanneer wij uiterlijk onze inhoudelijke bezwaren moeten indienen. Nou ja, Hilversum heeft al een reactie gegeven in de krant. Maar goed, we hebben recht om dat te doen, dus wij gaan ook die kant nog steeds op. Dan heeft u ook het bericht gekregen dat het bestemmingsplan Crailo voor alle drie de gemeenten onherroepelijk is geworden. Raad van State heeft uitspraak gedaan, alle gronden ongegrond verklaard. Nou, dat zijn wij natuurlijk op zich heel verheugd over want dat kan er eindelijk weer eens wat gebouwd worden in de regio en krijgen we woningen waar denk ik heel veel behoefte aan is. Ik wil u even meegeven - dat staat volgens mij ook al bijna in de raadskalender maar u alvast erop attenderen om dat toch echt in uw agenda te noteren - 13 april wordt u uitgenodigd door gem. Crailo voor een stand van zaken presentatie en waarbij ook de ontwikkelaar en omdat het koopcontract nog niet is getekend, daar zijn ze nu volop aan het onderhandelen nu ook het onherroepelijk is geworden. Maar dat gaat de goeie kant op. Zich zal ook presenteren en het ook plan wat zij willen daar gaan bouwen aan u presenteren, dus 13 april. En op 11 mei wordt u uitgenodigd voor een besloten sessie.

Wij moeten nog wel als college de stukken vertrouwelijk gaan verklaren, maar een actualisatie van de ‘greks’ Crailo en u snapt ook wel dat dat niet in de openbaarheid gaat. Maar dat is op 11 mei, dus als u dat alvast wilt noteren. Verder bent u vandaag geïnformeerd maar wellicht nog niet de tijd gehad om te lezen, geïnformeerd dat er de waterberging onder college De Brink illegaal door ons is aangelegd, oftewel de vergunning is niet verleend. En dat is een miscommunicatie hier intern geweest. De afspraak was met de school om het in de zomervakantie te doen, zodat de kinderen straks geen last van hadden als ze weer naar school kwamen. Daar moest daar nog een archeologisch onderzoek bijkomen en nou ja, iedereen dacht dat dat er was, maar dat was er niet. Vervolgens had vergunning ja, dus niet de vergunning verleend, maar is het wel gebouwd en werd ik tot mijn onaangename verrassing in december gevraagd: Moeten we nog die vergunning verlenen? U snapt dat ik vind dat wij als gemeente het goeie voorbeeld moeten geven, zeker ook bij eigen vergunningverleningen. Dus ik was daar not amused over. Goed, we gaan het repareren, maar ik vind wel dat u daarvan op de hoogte moet zijn dat het proces niet is gelopen zoals het hoort, zoals wij het ook horen te doen als gemeente, als goed voorbeeld richting onze inwoners.

Dan, hij staat zo direct op de agenda, maar heeft u ook informatie gekregen dat we de planning van de regionale huisvestingsverordening zoals wij hem voor ogen hadden en ook hadden afgesproken in de regio, niet gehaald wordt omdat een aantal gemeentes nog niet zover waren om hun zienswijze te bespreken zoals u dat wel vanavond gaat doen. Wij betreuren dat. Maar goed, het geeft aan haar kant u ook wat meer tijd om straks goed uw punten die u wellicht samen met de andere gemeenteraden of fracties wilt indienen, goed af te kunnen stemmen. Maar ja, wij hebben toch gemeend het traject te lopen zoals we het hadden gepland. Dan heb ik voor u nog een aantal toezeggingen waar ik wat mededelingen over wil doen. C10 is dat, mededeling in de raad of in deze commissie om 21.09, dat we een lijst zouden doen toekomen van sloopmeldingen in relatie tot omgevingsvergunning. Ik geloof dat de heer Van den Berg daarom had gevraagd. Die gaan wij u tweede kwartaal aanleveren, want wij

hebben sinds kort een data analist hier binnen de BEL in dienst. Die gaat zorgen dat wij eens goeie data en managementinformatie kunnen uitdraaien, dan ook deze lijst. Verder was er ook nog een toezegging over C11, over het parkeergedrag schuine stoepen bij de Ruiterweg Steffenshein. Daar liggen ja, zeg maar van die tegels voor het groen maar het is eigenlijk niet bedoeld om te parkeren, maar iedereen parkeert er. Dat was gedaan omdat iedereen ging parkeren in de berm en daardoor de berm kapot ging. De heer Van Midden wenst een bermenbeleid op te stellen, waar ik ook blij mee ben. En wij willen dat gelijk daarin meenemen, daaraan koppelen. Dus ook aan u willen verzoeken als commissie of we het al hier als afgehandeld mogen beschouwen, omdat we dit soort dingen gaan meenemen bij het opstellen van het bermenbeleid. En dan een ja, een soort toezegging in de raadsvergadering aan mevrouw Timmermans omtrent toen de bomenkap op de ligweide ten behoeve van het vastgestelde bestemmingsplan. Waarin zij meldden dat er geen contact was geweest met GNR die daar als buur zit. Dat klopt. Dat is alsnog gebeurd. Maar we hebben ook tevens intern nu kortgesloten en als richtlijn neergelegd, dat als er een kapvergunning wordt aangevraagd die in de buurt is van gronden van GNR en ook binnen onze bebouwde kom hebben we ook nog gronden van GNR, dan zal er met GNR contact worden opgenomen.

Zodat dat niet meer over het hoofd gezien kan worden. Voorzitter, volgens mij ben ik door mijn mededelingen heen. De voorzitter: Dank heer Westerkamp voor deze informatie. En ik denk, kijk even naar de heer De Groot. Ik weet niet of hij nog een mededeling heeft of mededelingen? De heer De Groot: Ja, eentje. Ja, ik weet eigenlijk nog steeds niet waar economie landt. Maar normaal gesproken in nou ja, waar ik al ooit eerder in de politiek heb gezeten, was dat altijd, bij Ruimte werden die dingen behandeld. En in de andere commissie is hier, zijn een aantal vragen gesteld over post, postpakketten met name van PostNL naar het, nadat ze bij de Jumbo daar verdwenen zijn. Daar komt een bericht naar u toe over zeg maar, de afhandeling van de vragen die daarover gesteld zijn. Dat wil niet zeggen dat we dan klaar zijn. We zijn nog steeds bezig om te zien hoe nou ja, de dienstverlening nog wat kunnen optimaliseren. Er zijn gesprekken die nog lopen. En daar staat ook iets over in die brief en wordt daarna ook weer vervolgd. De voorzitter: Helder. Dank u wel voor deze toezegging. We zijn, kijk even naar mevrouw Fontaine, u heeft nog een aanvullende vraag aan de heer Vos. Ja. Mevrouw Fontaine: Ik heb een aanvullende opmerking met betrekking tot het HOV en de bus 109. Bus 109 die zou gaan aansluiten op de HOV, maar die nieuwe halte heb ik gelezen, die is pas medio 2024, komt die er.

Daarnaast is een punt van zorg dat bij, op de site van Tergooi Ziekenhuis staat dat het ziekenhuis prima per openbaar vervoer bereikbaar is en dat de HOV in spitsuren bij de hoofdingang stopt. Dat kun je nergens terugvinden, niet op de dienstregeling van de HOV en ook niet bij het ziekenhuis. Dan is er een nieuwe halte, is er aangelegd aan de Van Linschotenlaan, dat moet dan de halte zijn voor de huidige hoofdingang. Die ligt echter op zevenhonderd meter van de huidige hoofdingang en het is een van de twee haltes van de HOV die niet rolstoelvriendelijk is. Dat lijkt me ook, dus het lijkt, ik vind dat punten van zorg. Mijn vraag zou dan ook zijn, dat er echt op gelet moet worden dat de nieuwe hoofdingang, dat daar wel een rolstoelvriendelijke HOV halte voor komt. Dat wou ik u graag meegeven. De voorzitter: De wethouder knikt. En ja, het betreft natuurlijk ook Hilversum, dus misschien dat u vanuit uw eigen fractie nog met de fractie van de Hilversumse D66 contact kunt hebben om dat daar ook aan de orde te stellen. Dan hebben we dubbele aandacht ervoor. Dank mevrouw Fontaine. De heer Vos. De heer Vos: Ja, dank u wel, voorzitter. Wij zijn helaas alleen heel lokaal actief, dus wij kunnen geen indruk maken in Hilversum. Tenminste, naar aanleiding van opmerking van de wethouder, naar aanleiding van de

opmerking en met name de motie die volgens mij raadsbreed is aangenomen met betrekking tot de zendmast. Zal ik het maar eventjes zo samenvatten. U zei, er is daar een notie van genomen. Wanneer, eigenlijk twee vragen. Is daar nog intercollegiaal overleg over geweest? Of hoe mogen wij de toekomst tegemoet zien, in blijde verwachting of moeten wij de messen scherpen? Zoudt u daar een toezegging over kunnen doen? De voorzitter: De heer Westerkamp. De heer Westerkamp: Dank u, voorzitter. In dat opzicht denk ik als het kantenartikel duidelijk was, dat je de messen mag slijpen, want het college van Hilversum is van mening dat het maatschappelijk belang prevaleert boven het illusie landschap. Daarbij stellen zij dat het bestemmingsplan is aangenomen voordat het illusie landschap idee is vastgesteld. Volgens hun. Nee, nee, maar, dat heb je met zo'n oud provinciaal Statenlid naast je, dan gaat die daar even anders op knikken. Maar dat is wat Hilversum stelt. Nee, er is in ieder geval wel intercollegiaal contact al geweest tussen gemeentesecretarissen. Omdat wij ook eerst hebben gekeken, zijn wij wel ontvankelijk. Nou, de uitkomst van dat onderzoek was dat u als raad niet ontvankelijk bent, maar wij als college wel ontvankelijk zijn. Want wij gaan over die bestemmingsplannen, dus vandaar dat wij ook een pro forma verzoek al hebben ingediend.

Toen moest het natuurlijk allemaal op korte termijn, want het werd op het laatste moment naar buiten gebracht. Dus ja, wij gaan verder ons beraden, ook samen met GNR hoe wij onze inhoudelijke reactie gaan vormgeven. De voorzitter: Eén aanvullende vraag nog, opmerking, de heer Vos. De heer Vos: Ja, mag ik dat nog vragen, voorzitter? De voorzitter: Vooruit, één vraag. Dan sluit ik het onderwerp af. De heer Vos: Ja nou, maar u zegt iets wat mij triggert. U zegt, de raad is niet ontvankelijk, maar het college wel. Dat is natuurlijk een hele belangrijke mededeling, want stel dit komt voor in de raad in Hilversum, dan heeft het geen zin voor ons als raad om daar in te spreken als belanghebbend. Maar eventueel als u zegt, wij zijn als college wel betrokken, wij zijn wel ontvankelijk en wij zijn ook volgens mij betrokken bij de gang van zaken, dan houdt dat in dat u eventueel als inspreker - en het is een hele vreemde figuur hoor, dat geef ik onmiddellijk toe - maar dan bent u natuurlijk als wethouder van aanpalende gemeenten in staat om daar iets over te vinden. En ik ben heel benieuwd naar de mening van het college, in hoeverre ze er zouden in staan om zich als hoeder van onze Larense mooie gemeenschap en het illusie landschap om zich te mengen in de discussie in de Hilversumse raad.

De voorzitter: Ik ga hier even op ingrijpen, want het is procedureel niet zo dat de raad hierover gaat. Het college heeft een vergunning verleend conform het bestemmingsplan. Zeg ik goed hè, wethouder? En dat betekent dus dat het college namens onze gemeente gemachtigd is om daar beroep tegen aan te tekenen, bezwaar tegen aan te tekenen, een zienswijze te uiten. Dat doet de raad nooit. De raad neemt besluiten, dat doen wij in de raad. Maar het college kan natuurlijk wel degelijk een beroep instellen of een bezwaar maken. En dat is wat er gebeurt. Daar komt de raad van Hilversum verder niet aan te pas. De heer Vos: Mag ik reageren, voorzitter? De voorzitter: U mag erop reageren, maar dat is wel hoe de procedure loopt.

De heer Vos: Ja, ja, ja. Nee, nee, dat begrijp ik. Maar het zal ongetwijfeld of in de commissie of in de raad in Hilversum zal het ter sprake komen. Dat weet ik uit welingelichte kringen. En op het moment dat het daar voorligt, zullen belanghebbenden, zullen daar het woord kunnen doen en daar hun, ik neem aan het GNR zal ongetwijfeld er zijn licht over laten schijnen. En aangezien wij ons aan de schaar, aan de zijde van het GNR kunnen scharen, zouden wij daar ook het woord moeten kunnen doen. En als ik de woorden juist interpreteer, is dat voor ons niet mogelijk. De voorzitter: De heer Westerkamp. De heer Westerkamp: Voorzitter, ik zal even, want ik heb dat gauw even opgezocht om u ook even wat helderheid te geven. We hebben onze jurist gevraagd om dat te onderzoeken. De raad kan belanghebbende zijn als het belang van de raad is gelegen in de gevolgen voor tussen haakjes toekomstige ruimtelijke ordening in Laren. Een dergelijk belang zie ik niet, omdat de aanwezigheid van de zendmast feitelijk niet leidt tot beperkingen voor de raad tot het leggen van om het even van welke bestemming op grond binnen de grenzen van de gemeente Laren. Het is natuurlijk juristentaal. Dat zou anders zijn als bijvoorbeeld een vuilstort geprojecteerd zou worden op de gemeentegrens, waarbij de hindercirkel rondom de vuilstort deels op het grondgebied van de gemeente Laren zou komen te liggen.

De gemeente Laren vertegenwoordigd door het college, kan belanghebbende zijn als de gevolgen van een besluit leiden tot een inbreuk op de belangen van de gemeente Laren, waarbij het college tot taak heeft om die belangen te beschermen. In casu is het college het bevoegd gezag voor het handhaven van het bestemmingsplan Natuurgebied 2009 op grond waarvan op de percelen in die directe omgeving van het bouwplan de bestemming natuur rust. Dit bestemmingsplan is vastgesteld door de raad van Laren. De gronden waarop deze bestemming rust zijn bestemd voor onder meer het behoud, het herstel en de ontwikkeling van natuurlijke, landschappelijk en cultuurhistorische waarde. Nou ja, artikel blablabla. Het realiseren van de doelen in dat bestemmingsplan is een belang van de gemeente Laren nu de zendmast een hoogte heeft van veertig meter. Daardoor op gronden met deze bestemming vanaf grote afstand waarneembaar zal zijn en de zendmast door de gekozen locatie, functie, materiaalkeuze en uiterlijke verschijningsvorm afbreuk doet aan het behoud en herstel van een landschappelijk en cultuurhistorische waarde, kan gesteld worden dat het bouwplan een aantasting is van de belangen die het college als bevoegd gezag voor de handhaving van het bestemmingsplan Natuurgebied 2009 hoort te beschermen. Dus dat is even van waarom nou, u dus wel of niet ontvankelijk bent.

En nou ja, u vraagt: Hoe denkt het college daarover? Dat ga ik natuurlijk wel even in het college meenemen. Maar als het zou helpen dat wij zouden inspreken als daar een raadsbehandeling over is, als dat zou helpen, dan denk ik dat wij daar niet veel bezwaar tegen hebben om dat te doen. Ik heb het wel eens eerder meegemaakt dat een collega wethouder uit een andere gemeente insprak op een bestemmingsplan wat betrekking had op zijn gebied. Dus zo heel vreemd is het niet. We zitten natuurlijk wel in een regionaal verband, maar goed, je moet soms dingen ook wel gewoon zakelijk kunnen zien. Dus dat is even in antwoord op uw laatste opmerking c.q. vraag die u stelde. De voorzitter: Dank, heer Westerkamp. Nou, daarmee denk ik dat, de heer Vos zie ik met een glimlach, een vraag is beantwoord. Daarbij hebben wij de collegemededelingen gehad. Ik kijk nog eventjes rond naar de commissieleden of er nog mededelingen zijn? Eén van mevrouw Brouwers. Mevrouw Brouwers: Ja, ik heb eigenlijk een vraag c.q. opmerking over het postprobleem. Dat blijkt in de wandelgangen toch echt wel een groot probleem te zijn voor heel veel mensen, nu dat nergens meer bezorgd kan worden. En ik kan me herinneren dat tijdens de vorige vergadering er opgemerkt is, dat er toch vooral ook

gesproken zou moeten worden met Bijzonder Laren. Ik vraag me af: Is dat gedaan en is daar geen enkele opmerking c.q. plan van gekomen om misschien een van de winkels die bereid is om dat over te nemen? De voorzitter: De heer De Groot. De heer De Groot: Niet op het gebied van winkels, maar via Bijzonder Laren ben ik in contact gebracht met iemand die interesse heeft om dat te doen, die dat, iets soortgelijks in Hilversum doet. Dat gesprek gaat binnenkort plaatsvinden. Dus we geven u nu een update schriftelijk van wat er allemaal gebeurd is, hoe het staat. Ik ga nog dat gesprek aan en als dat gesprek, wat het ook oplevert, zal het in ieder geval leiden tot informatie uw kant op. Mevrouw Brouwers: Oké, dus er is hoop. De heer De Groot: Er is hoop, ja. De voorzitter: Uitstekend. Dank nog. Ter verduidelijking, wordt vervolgd, ja. De heer Oomkens, u ook nog een mededeling? De heer Oomkens: Ja, een heel simpele mededeling. Jacqueline Timmerman is er vandaag niet, omdat ze ziek is. Ze heeft iets wat mogelijk besmettelijk is en dat wil zij de andere commissieleden niet aandoen. Maar, en daar kwam ik zelf aan het einde van de middag achter, ze is vandaag jarig. Ze is zeventig jaar oud geworden. Dus misschien dat wij daar met zijn allen even iets … De voorzitter: Bij dezen, als zij meeluistert, feliciteren wij haar namens de gehele commissie en de aanwezigen van harte met dit jubeljaar.

Dank ja, heer Oomkens. De heer De Groot: Voorzitter, en mogen wij dat ook namens het college doen? De voorzitter: Uiteraard. De heer De Groot: Van harte gefeliciteerd, Jacqueline. De voorzitter: Ik hoor net van onze griffier dat er namens het gemeentebestuur ook een boeket is gestuurd naar mevrouw Timmerman. Dus ook daar is aan gedacht. 4.

Meldingen Portefeuillehouders m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen

De voorzitter: Gaan we door naar het volgende agendapunt en dat zijn de Meldingen van de Portefeuillehouders m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen. En er zijn er nog een aantal, maar ik weet niet of er mededelingen zijn van de zijde van het college? Zo niet, ik zie wat knikken. 5.

Stand van zaken Omgevingswet

De voorzitter: Dan gaan we door naar het volgende agendapunt. En dat is de Stand van zaken Omgevingswet. Nou, daar is in ieder geval één mededeling over te doen, wethouder Westerkamp. De heer Westerkamp: Ja, het verheugend nieuws uit het Haagse dat als het er nu, zoals het er nu naar uitziet, gaat de wet per 1 januari 2024 definitief in werking. Nou goed, wij zijn gewoon doorgegaan met de processen

die nodig zijn om straks de Omgevingswet in te voeren. Dus ja, we wachten het weer af. Maar dit schijnt nu echt wel definitief te zijn. De voorzitter: Dank, heer Westerkamp. En wij wachten inderdaad af of dit de definitieve invoeringsdatum zal worden. 6.

Stand van zaken duurzaamheidsbeleid

De voorzitter: Gaan we verder naar agendapunt 6, de Stand van zaken rond het duurzaamheidsbeleid. Dit agendapunt, daarvoor is de heer De Groot aanwezig met assistentie. Ik weet niet of de ambtenaar …? Ja, heel goed. Dat de heer Klaas-Jan Mauritz vanuit de BEL combinatie als strategisch adviseur Duurzaamheid, welkom. U mag hier ook plaatsnemen. En dit agendapunt voor de commissieleden ter informatie, is ook echt een agendapunt wat we informeel doen. Het is een bijpraatmoment, kijk even naar de heer Vos, een bijpraatmoment voor al uw commissieleden om kennis te nemen van de voortgang op het opstellen van dit beleid. Er komt een presentatie van ongeveer een kwartiertje over de stand van zaken waar we nu staan. Daarna maak ik één rondje langs de commissieleden om informeel opmerkingen, vraag te maken. Niet zozeer om met elkaar in discussie te gaan, we stellen immers niets vast. Het is puur een informatieve ronde. En dan wordt u daar neem ik aan, in het vervolg ook weer verder op geïnformeerd als er nadere concrete documenten komen. Ik geef het woord aan de wethouder om dit onderwerp te introduceren, de heer De Groot. De heer De Groot: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, ik ben blij dat we in ieder geval als opmaat naar het koersdocument wat naar verwachting in april uw agenda zal bereiken, een presentatie kunnen geven over de stand van zaken van een aantal dingen.

Hoe we de planning in elkaar zitten en nog meer dingen hè, zeg maar de omgevingsfactoren die stimuleren dan wel verhinderen om tempo te maken in een aantal dingen. Dat overzicht kan u inzicht geven en is opwarmer voor dat gebeuren. Even nog één opmerking over april. U zult misschien zeggen, dat was toch wat eerder gepland. Dat klopt. Maar we hebben in, we hebben gemerkt dat in zowel Blaricum als Eemnes er goeie mogelijkheden zitten om de handen ineen te slaan. Te proberen eenduidig met elkaar aan de slag te gaan en die kans willen we benutten. Dat geeft veel betere capaciteitsbenutting. We kunnen van elkaar leren en wie weet ook van elkaars inspanningen profiteren. Dus dat moment, momentum wilden we niet graag laten lopen. Dus vandaar dat het iets later op uw agenda verschijnt. Nou, dat als inleiding en dan wil ik graag met uw instemming het woord geven aan Klaas-Jan Mauritz. De voorzitter: Uitstekend. Dank, de heer De Groot voor deze inleiding. De heer Mauritz, gaat uw gang. De heer Mauritz: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ja, mij is gevraagd om even een korte update te geven over de stand van zaken van duurzaamheid. Is wel een uitdaging voor mij om het kort te doen. Ik doe mijn best. Ik heb een kwartier. Ik ga er snel doorheen. Mijn voorstel is dat de vragen daarna komen. Ik zie de voorzitter knikken. Mooi.

2023, waar staan we? Duurzaamheid voor gemeente Laren bestaat eigenlijk uit drie soorten richtingen. Er is een prestatie achter u, dan kunt u meekijken. Het is eigenlijk een uitwerking van de nationale opgave, van de regionale opgave en ook daarvan de vertaling naar een lokale opgave. De nationale opgave bestaat eigenlijk uit twee kernprogramma's op dit moment. Dat is de Transitievisie Warmte. Daar is een warmtevisie uit voortgekomen. En de RES. De RES staat voor Regionale Energie Strategie. Uit beide landelijke programma's komen projecten voort, die wij vertalen in een lokale opgave. Daarnaast hebben we ook nog een regionale opgave. Daar ga ik voor vanavond … Ja, natuurlijk. Hij ging net iets te snel. Ja, je ziet een vertaling aan de rechterkant van de projecten die we gaan doen tussen 2023 en 2030. WUB is een Wijkuitvoeringsplan. Daar zal ik straks nog wat meer over verstellen. En de RES 1.0, die heeft de raad al eerder

vastgesteld. Daar komen een aantal zoekgebieden uit voort, onder andere zon boven parkeerplaatsen, op grote daken en zon langs geluidsschermen. Daar ga ik zo nog verder op in, dus het is even een korte inleiding. De regionale opgaven, daar ga ik niet verder, nou ja, niet verder op in, omdat dit nu een opgave is die geëvalueerd wordt samen met de regio. Dit zijn projecten, die hebben we al gedaan. Maar ik zet het er toch even bij om te laten zien dat we ook in samenwerking met de regio ook projecten doen. En last but not least, gewoon eigen, onze eigen uitvoeringsplan die voortkomt uit de klimaatsbeleidplan. Daar zijn ook weer projecten uit voortgekomen en die zijn eigenlijk ook afgerond. Dit zijn we nu aan het herijken en hier, dit plan wordt eigenlijk vervangen door het komend plan waar we bezig zijn. Daar is een koersdocument een inleiding van. De nationaal programma waar we nu mee bezig zijn. Wat ik al eerder zei, de RES 1.0 die is vastgesteld. Wij zijn onderdeel van een energieregio dat heet Noord-Holland Zuid. Wij hebben geen zoekgebieden voor wind, we hebben wel zoekgebieden voor zon. Nou, één ervan is dus langs de A1, infrastructuur, grote daken en boven parkeerplaatsen. Zon langs de A1, wat is de stand van zaken daarvan? Op dit moment is het een zoekgebied en gaan wij samen met Rijkswaterstaat, gaan wij een voorverkenning starten.

Die is nu al gestart, er zijn een paar bijeenkomsten mee geweest. En wij gaan dus kijken naar de haalbaarheid van zon ja, op geluidswal langs de A1. Hoe ziet dat er nu uit? Veel groen en ook een uitdaging met zon, want aan één zijde hebben nu een, als de zon hoog staat veel schaduw en aan de andere zijde niet. Dat zijn dus vraagstukken, hoe gaan we daarmee om? Laten we de groen zitten, geen zonnepanelen of gaan we de groen weghalen en zetten we er zonnepanelen voor terug? Nou, dit zijn allemaal activiteiten die we nader gaan onderzoeken. Ja, hoe ziet de planning eruit met Rijkswaterstaat? De komende zes maanden voorverkenning. Nou, dan komt een go-no go fase, dan start een echte verkenning nog van twaalf maanden, komt er weer een go-no go en dan gaan we echt aan de slag met planvorming en realisatie als blijkt dat het, dat de wanden zeg maar langs de A1 geschikt zijn. Ja, wat als er geen geschiktheid is voor zonnepanelen, wat gaan we dan doen? Laten we het helemaal los of gaan we kijken naar een andere manier om toch te verduurzamen? Mijn voorstel is om dan toch te kijken naar innovatieve mogelijkheden. Dit is een overdekking in Duitsland. Dit is al gerealiseerd. Nou ja, dus dit zijn mogelijkheden om ook gewoon op een andere manier te kijken naar verduurzaming. Rijkswaterstaat zal niet voor deze oplossing kiezen, maar wat niet is, zou in de toekomst nog wel kunnen.

Dit is een ander voorbeeld van een architect in Nederland. Die heeft een voorbeeld gemaakt van in het midden – is niet heel goed zichtbaar op de foto – maar dat is een overkapping van PV paneel, panelen die verwerkt zijn in een doek. Nou, dit bestaat nog niet. Ik weet wel dat men nu bezig is met een prototype hiervan. Dus al met al, er zijn op de lange termijn ook innovatieve mogelijkheden als het op de korte termijn niet kan. Ik zie een hand. Oké. In het midden is een doek. U ziet daar wat groen als het goed is in de berm. Ja, ik kan niet inzoomen nu. En, soort honingraat, dat klopt. Dat is gespreid over een vrij lange lengte en dat steunt eigenlijk op palen. Ja, ik heb helaas geen andere foto dan deze op dit moment. Kan ik nog wel nasturen. Maar dat is een groot doek die dus vastzit aan de zijkant van palen en dat strekt over een hele lange ja, paar honderd meter uit. Maar ja, dit bestaat niet. Is een artist impression, inderdaad. Grote daken, wat doen we daar nu mee op dit moment? Wij zitten daarmee in een planfase. Ja, we hebben verschillende soorten grote daken, we hebben onze eigen daken, we hebben maatschappelijke daken en we hebben commerciële daken. Op dit moment zijn we in samenwerking met de regio, hebben we een project gestart. Dat heet Zonwinst. Meerdere ondernemers zijn daardoor benaderd en ook maatschappelijke daken zijn er door benaderd.

En, is een uitdaging, maar we hebben toch bij tennisvereniging ‘t Laer, die waren bereid om panelen te plaatsen. Hebben we gedaan. We werken ook samen met de Hut van Mie hierin. Daar werken we nu ook aan een plan van aanpak voor de, komend jaar. En we zijn bezig met onze eigen vastgoed. Echter bij ons eigen vastgoed zijn niet heel veel daken op de korte termijn geschikt voor zonnepanelen. Wel voor verduurzaming, maar niet voor zonnepanelen. De focus is daar wel op de brandweer. Zon boven parkeerplaatsen. Dat is een interessante, want de business cases op dit moment zijn niet superinteressant voor boven parkeerplaatsen. Dat is ook gebleken uit een onderzoek bij Eemnes. Een aantal uitdagingen daarin is gewoon die staalconstructie en de bezettingsgraad van

een parkeerplaats voor op dit moment met elektrische auto's. Moet een vrij grote parkeerplaats hebben om het te doen laten slagen. Zijn wel voorbeelden van, maar niet veel. Daarnaast hebben we ook besloten om niet in het oude dorp iets te doen met zon boven parkeerplaatsen. Dus er blijft niet veel over in Laren ervoor, maar we gaan er wel mee aan de slag in de samenwerking met de regio. Een ander spoor van een vertaling van de landelijke opgave is de uitvoering van de Transitievisie Warmte. Daar hebben we drie sporen in: isoleren, verduurzaming van bronnen en het aanpassen van de infrastructuur. We hebben daar ook een planning opgenomen; we zeggen de eerste komende jaren gaan wij focussen op isoleren en vanaf 2026 gaan we echt kijken naar verkenningsbuurten en plannen voor een wijkuitvoeringsplan. Ja, wat is de status daar nu van? We zijn bezig met een plan van aanpak voor een lokaal isolatieprogramma. Dat komt voort uit een nationaal isolatieprogramma. En daar gaan wij ja, binnen nu en enkele weken een plan van aanpak indienen. En dat focust met name op koopwoningen met een hele slechte energielabel, E, F en G. Dus daar gaan we mee aan de slag. Daarnaast zijn we ook bewoners aan het activeren, met name op bewustwording. En dat komt voort uit een buurtgerichte aanpak en wat we hebben vastgesteld in een warmtevisie.

We hebben nu een aantal acties gehad samen met ons energieloket, Duurzaam Bouwloket. Nou, in januari hebben we weer een sessie georganiseerd. Die is zeer goed bezocht, meer dan honderd mensen. Ook de webinar is goed bezocht, meer dan tweehonderd. Hier een voorbeeld van, foto in het Brinkhuis, meer dan honderd man zijn gekomen. En ja, ik was heel blij met de opkomst van, vanuit de drie gemeentes. Voor het eerst dat we vanuit Duurzaamheid nu een actie hebben georganiseerd samen met Eemnes en Blaricum. Dus ik ben heel enthousiast hierover. De drie wethouders waren ook aanwezig. En een Sharon, die heeft helaas maar één keer in Laren kunnen staan. Eén keer hebben we afgezegd in verband met slecht weer. Die heeft op Plein 1945 gestaan. Mensen kunnen daar terecht met duurzaamheidsvragen, worden daarin bijgepraat over de meest recente technieken en ook over isoleren. Daar staat ook een energiecoöperatie, hun familie stond er ook bij. Dus als mensen nog aanvullende vragen hebben, dan worden die op een later termijn geholpen. Dan komt een energiecoach, die komt dan thuis langs om mensen te ondersteunen. Energiearmoede is ook een belangrijk thema op dit moment. Lees je ook heel veel over in de kranten. We hebben in, tot en met december vorig jaar met name gefocust op mensen die het hard nodig hebben. Nou, hebben we tientallen van kunnen bereiken.

Dat is een enorme uitdaging, omdat je in het kader van privacywetgeving, mag je niet iedereen benaderen. Mensen moeten zichzelf opgeven om benaderd te mogen worden. Dit hebben we ook samen gedaan met Versa Welzijn. Vanaf maart gaan wij kijken naar een nieuwe aanpak, ook naar een bredere doelgroep. Omdat we gewoon nog best wel wat aan beschikking over hebben vanuit het rijk en dat willen we ook goed, zo goed mogelijk besteden. Ja, verduurzaming van de bronnen. De uitdaging daar, geothermie. Is een onderzoek geweest naar aardwarmte. Daar blijkt dat de potentie voor aardwarmte voor de regio Gooi en Vechtstreek een uitdaging is. Neemt niet weg dat we wel een marktpartij hebben, Larderel Energy, die een aanvraag heeft gedaan voor een opsporingsvergunning. Helaas nog niet toegekend, omdat het rijk nog wat vragen heeft over de business case en over de investeringspartner van de partij. Eind deze maand zit ik weer om de tafel ook met hun om te kijken wat de laatste stand van zaken is. Neemt niet weg dat er ook andere mogelijkheden zijn, zoals aquathermie. Zijn we bezig met een onderzoek naar de potentie in de Gooiergracht. Aquathermie is eigenlijk een bron van laag temperatuur water die je van A naar B kan krijgen en dan op gaat wekken met een warmtepomp. De Gooiergracht is in potentie een ja, een bron van laag temperatuur warmte. Waterstof.

Ja, op dit moment zijn er vier tot vijf pilots in Nederland gaande in het kader van waterstof. We kunnen daar eigenlijk nog niet heel veel over zeggen. We kunnen niet zeggen dat we, dat waterstof haalbaar is. We kunnen ook nog niet zeggen dat het niet haalbaar is. Dus het is er één voor de lange termijn, niet voor binnen nu en acht jaar. Maar wat ik erover lees en dat het een hele interessante techniek is met name ook voor de opslag en heel veel potentie in zich heeft. En de bestaande infrastructuur is er ook geschikt voor. Dus alle netwerkbedrijven hebben dat erkend, dat met de huidige infrastructuur, dat we daar waterstof doorheen kunnen laten gaan.

De heer De Groot: Is goud waard. De heer Mauritz: Is goud waard, hoor ik Flip zeggen, mijnheer De Groot. Ja, de uitwerking van lokale opgave. Heer De Groot heeft daar al wat over gezegd, dat we daar nu mee bezig zijn. We hopen binnen nu en een paar maanden u een nieuwe plan en een programmalijn te kunnen laten vaststellen. Eerst gebeurt dat met een kadernota en vervolgens komt daar een programma uit voort. Nou, wat hebben we toch al wel redelijk wat gedaan. Hebben ook een Energiedienstenbedrijf opgericht met onze buurgemeente. Een Energiedienstenbedrijf is een samenwerking van keten, van bedrijven samen met energiecoöperaties, energieloketten om aardgasvrije concepten aan bewoners aan de man te brengen zeg maar. Die daarin geïnteresseerd zijn. Die zitten echt aan de achterkant. We hebben nu ook vanuit Laren een aantal leads lopen, dus we volgen het met warme interesse. Nou, ook met de woningbouwcorporaties hebben we goed contact om de huurwoning te verduurzamen, dit was in 2020. We zijn ook bezig met monumentale panden. Daarvoor staat ook een website live waar inwoners naartoe kunnen om ja, in kaart te brengen welke duurzaamheidsmaatregelen ze kunnen nemen voor hun monument. Ja, het gemeentelijk vastgoed, had ik al wat over verteld. Hier ook over. Ik denk dat ik, ik zie nog een hand, ik zie nog een hand. Van groene grachten? Zal ik nasturen.

Volgens mij www.groenegrachten.nl, maar hou me ten goede. Ja. We gaan daar binnenkort ook nog wat meer over communiceren, dus daar komt nog een update over. Ik heb wat projecten in een faseringskaart gezet. We proberen projecten zoveel mogelijk ook gefaseerd uit te voeren. Vaak zit dat vanuit een voorverkenning naar een quick scan haalbaarheid. Aantal zitten dus in die planfase, dan realisatie en dan evaluatie. Ja, vanuit het komend programmalijn zullen we nog veel meer komen en een uitvoeringsprogramma, die worden dan ook verwerkt in een planning over meerdere jaren. Ik zit even naar mijn tijd te kijken. Binnen de tijd, ja. Dat was hem. De voorzitter: Nou, dat was keurig binnen de tijd. Dank u, heer Mauritz voor deze flitsende toelichting kun je wel zeggen, want het waren heel veel staatjes ook in beeld. Dat is natuurlijk voor de luisteraars een beetje lastig, maar wij hebben wat mee kunnen lezen. Ik ga een rondje maken en ik begin aan de linkerkant bij de VVD. Vragen? Ik zie de heer Westendorp. De heer Westendorp: Voorzitter, dank u wel. Niels Westendorp van de VVD. Dank voor de toelichting. Hebben wij even op moeten wachten.

Ik kan mij herinneren namelijk dat wij in, ik dacht augustus-september vorig jaar een informele bijeenkomst hadden met vertegenwoordigers van de verschillende partijen, waarbij het momentum en de wil om op het gebied van duurzaamheid stappen te maken waanzinnig groot was. Er was echt momentum op dat moment, wellicht kan u zich dat nog herinneren. En toen was inderdaad, er was geen harde belofte of een harde garantie, maar er zou inderdaad een plan komen om over te gaan praten medio november. We zitten nu in februari en zojuist hebt u gezegd, over een aantal maanden hebben we iets op tafel. Daar kunnen heel veel redenen voor zijn, maar ik ben wel nieuwsgierig wat nou de redenen zijn die die vertraging veroorzaken. Deze update geeft wel een gevoel, dat er wel dingen gebeuren, dat er ook dingen gerealiseerd worden uit oudere programma's. Maar ik zou ook wel graag, ik ben wel nieuwsgierig op zich en misschien kan dat op een kortere termijn dan over een aantal maanden, wat nou de resultaten zijn van die programma's. Want er staan ook in het klimaatbeleidsplan, staan allerlei doelstellingen om in bepaalde jaren reductie van CO2 te realiseren hier en van dat soort zaken. Ik denk dat het ook wel goed is om even terug te kijken, want meten is ook weten. Dat kan je ook weer verankeren in de nieuwe plannen wat er gebeurd is.

Dus ik, mijn oproep zou wel zijn om ook daarvan te leren en dat mee te nemen in de nieuwe plannen. En kan u misschien iets duidelijker zijn wanneer we iets kunnen verwachten waar we echt mee aan de slag kunnen voor de toekomst? Wat ik ook prettig vond om te zien was de planning van de projecten. Ik denk ook heel vaak in campagnes hè. Dus als we een, als de gemeente een nieuwe actie heeft op duurzaamheidsgebied, dan moet

dat ook op een hele goeie manier kenbaar worden gemaakt, want anders werkt het niet. Dus ik zou eigenlijk ook een sterkere koppeling willen zien met ja, een soort planning van dit zijn de activiteiten die we op duurzaamheidsgebied vanuit de gemeente gaan initiëren en dit zijn de campagnes die daaraan vast, aan vastzitten. Dat we misschien zelfs ook aan de inwoners kunnen laten zien wat de planning is voor komend jaar, want dat, daar zullen ze best blij van worden en dan kunnen inwoners zich ook anticiperen op de hulp die ze vanuit de gemeente kunnen gaan verwachten. Ik denk dat daar een hoop winst ligt, laat ik het zo zeggen. Ja, ik denk dat ik het daar nu even bij laat. Ik ben blij dat er gang in zit. Ik ben ook blij met deze update. Ik zou deze update eigenlijk best wel wat vaker willen horen, want dit is toch een heel belangrijk onderwerp. En met name in Laren is het moeilijk om grote klimaatstappen te realiseren, tenminste op basis van het feit dat er en weinig ruimte is. En ja, we hebben wel veel oude huizen waar we iets mee kunnen, maar daarom moeten we ook creatief zijn en vind ik juist dat we misschien wel extra alert moeten zijn om te kijken welke rol wij kunnen spelen. Dus dat was het voor mijn kant. De voorzitter: Dank. Wilt u meteen weer reageren? Ja. De heer Mauritz: Ik heb helaas geen pen bij de hand, dus ik moet effe uit mijn hoofd doen.

Misschien als ik een vraag mis, help me alsjeblieft. Waarom het zolang geduurd heeft of waarom het zo lang duurt om sinds oktober dat we samen zijn geweest, om met de kadernota te komen en programmalijn? Zoals mijnheer De Groot al aangaf, wij, tenminste de andere gemeenten hebben ook een verzoek ingediend om meer samen te werken. En echt samenwerken ook op de uitvoering op een x-aantal projecten. Wat die samenwerking behelst, dat wisten we niet op moment van verzoek, maar liep wel parallel met ons eigen herijking. Toen hebben we onder andere gezegd nou ja, als we meer willen gaan samenwerken, moeten we ook weten waarop. Laten we ook dat even, dan die herijking parallel lopen, maar ook de samenwerking. Dus we hebben een aantal sessies nu georganiseerd ook met elkaar van, wat zijn dan die onderwerpen waar we willen samenwerken. Eigenlijk is het voorstel om ook op die onderwerpen tegelijkertijd mee te nemen zeg maar, in het programmalijn, want die wil je daarin integreren. Dus dat is een, een van de grootste vertragingen op dit moment. Ja. De voorzitter: Dat de heer De Groot ook nog graag een aanvulling wil maken. De heer De Groot. De heer De Groot: Ja, nou ja, het ongeduld, dat snap ik. Ik sta bekend ook als een vrij ongeduldig persoon, hoewel dat misschien niet altijd van buiten te zien is.

En andere kant moeten we zien dat we op dit moment en we hopen dat dat de komende tijd uitgebreid wordt, doen we het met één fte voor Blaricum en Laren samen. Dat is één. Dat betekent, die, waar de verantwoordelijkheid ook nog eens voor de lopende programma's. Dat is twee. En het derde is, dat we ook nog een enquête hebben uitgestuurd, een panel enquête, waar ook de resultaten weer verwerkt moeten worden. Dus al die dingen bij mekaar plus wat de heer Mauritz net verteld heeft dat, nou ja, dat leidt tot waar we staan op dit moment. Dus ik snap uw ongeduld. Maar goed, aan de andere kant, ondertussen gaat het wel door. En u heeft ook een aantal mooie suggesties gedaan over de campagnes. We hebben gezien campagnes die we tot nu toe gedaan hebben, dit jaar zijn zeer succesvol geweest. Dat maakt ook dat we zeer graag door willen gaan ermee. Dat is denk ik toch wel iets als dat bij die planning campagnes. Ja, ik denk dat, we zitten hier altijd met onze PR-mensen die, en voorlichting zit hierbij en die werken hieraan mee. Dus ik denk dat het een leuke suggestie is, we komen daar graag op terug. Laatste opmerking is ja, meten is weten. Dat is voor mij een van de grootste frustratiepunten als het gaat over duurzaamheidsdossier. Dat is dat als je kijkt naar de meest objectieve informatie, die krijg je vanuit de Klimaatmonitor. Maar dat gaat altijd met een vertraging van twee jaar.

Dat is bijzonder frustrerend. Ik heb ook met name in het kader van de RES bij de provincie dat aangekaart en gezegd van, jongens, we

moeten veel meer real live data hebben en daaraan werken. Dus dat is wel iets wat zeker onze aandacht heeft en we kijken ook naar slimme manieren om alsnog op andere manieren data te verzamelen en in ieder geval de vinger aan de pols te kunnen houden. Dus wij, wij doen, we werken er graag aan. En als daar nog wat ideeën over zijn, dan hoor ik die ook graag. De voorzitter: Helder. Ik zie nog een hand van mijnheer Mauritz, toevoeging. De heer Mauritz: Ja, ter aanvulling op wat mijnheer De Groot net zei. Inderdaad eens met campagne voeren en dat doen we nu ook voor projecten. Ik vind wel, je moet per project kijken of het zinvol is om een campagne te voeren. Zijn ook een aantal projecten waarvan ik denk van ja, dat, daar zit een bepaalde uitvoering aan en resultaat. Maar om daar een campagne voor te voeren, dat zou ik niet doen. Neemt niet weg dat we gewoon per project gaan kijken van hé, is het zinvol en als het zinvol is gaan we dat ook doen. Een laatste opmerking die ik had over monitoring, klopt helemaal. We hebben wel de gegevens van waar we staan. Die kunnen we ook delen naar aanleiding van het vorige programmalijn, zodat u ook dat inzicht kunt krijgen van die status. De voorzitter: Ik denk dat dat een fijne toezegging is. De heer Westendorp nog één … De heer Westendorp: Ja, dank daarvoor. Heel veel helderheid heeft dit al geschapen, dus dat is heel prettig.

En het feit dat de opmerking over de vertraging, dat die mede hè is gekomen niet alleen bezetting maar ook door het feit dat er meer samenwerking op komst is en dat, daar kan ik me goed van voorstellen dat daar veel meer efficiency en slagkracht uit voortkomt. Maar als dat in december al bekend was, dan zijn dat soort dingen denk ik heel relevant om in de commissie of de raad even mede te delen, want dan is ook de onrust weg. En dan is er gewoon aan onze kant gewoon helderheid wat de redenen zijn waarom bepaalde vertraging oplopen. Dit, deze opmerking doet ons in ieder geval goed. En nou, we hopen inderdaad snel verder te kunnen doorpakken op alle elementen. En één fte is genoemd. Duurzaamheidsbeleid is belangrijk, de wereld verandert snel. Als het nodig is om extra kracht te zetten, dan is er altijd een discussie mogelijk als daar meer kracht achter moet worden gezet. Want dat is gewoon een kwestie van prioriteitstelling. Dus als het nodig is, dan moeten we daar gewoon nog een keer naar kijken. De voorzitter: Helder. Ik ga door naar de volgende vraagstellers, opmerkingen. Mevrouw Van Oort, Larens Behoud. Mevrouw Van Oort: Ja, dank u wel voor uw uitgebreide uitleg. Ik had begrepen dat het vooral gericht is op zon en zonnepanelen. Ook misschien omdat daar zoveel rendement bij, mee te behalen is.

Maar wordt er in uw project ook gekeken naar biodiversiteit? Ja? En ook het gebruik van verantwoorde materialen? Dat, oké. De voorzitter: Dat als tip. Ik zie de heer Mauritz al knikken, ja. En de wethouder wil er ook nog iets over zeggen. Mevrouw Van Oort: Of anders ga ik even door en dat u dan straks verder beantwoord. Ik lees in ieder geval over bewustwording bij de bewoners en ik zie zelf ook wel vaker in de krant, kranten staan een uitnodiging voor informatiemomenten. En dat u ook projecten heeft om particulieren te benaderen. Maar nou is mijn vraag: Als iemand, een bewoner van Laren interesse heeft om er iets mee te doen, waar kunnen ze dan terecht? Bij wie, ja, welk adres, wie kunnen ze daarvoor contacten? En ik wou, vroeg me af hoeveel procent er nu duurzaam al wordt opgewekt of u daar een soort percentage van kan geven? Oké. En wij hebben eens eerder hier het gehad over zonnepanelen te kunnen aanleggen in je tuin. Maar dat is eigenlijk bedoeld voor

mensen die dat in ieder geval kunnen betalen. En mijn vraag is ook van als, ja, in hoeverre kan je het voor iedereen mogelijk maken in Laren om zonnepanelen op zijn dak te leggen? Vrij brede vraag, maar dat je als gemeente dat ja, voor iedereen mogelijk kan maken. Dat was het. De voorzitter: Dat waren uw vragen, mevrouw Van Oort? Ja. De heer Mauritz. De heer Mauritz: Ja, uw eerste vraag. Terecht, u hoorde zonnepanelen en het ging over warmte en andere onderwerpen zoals biodiversiteit, circulaire economie en klimaatadaptatie hoort eigenlijk ook bij duurzaamheid. En in de nieuwe programmalijn is ook aandacht voor die onderwerpen. Heb ik vanavond niet in mijn prestatie meegenomen, maar het hoort er eigenlijk wel bij. Tweede opmerking over … Kunt u die nog één keer herhalen voor mij? Particulieren. Ja, die kunnen terecht bij de Hut van Mie. Hut van Mie heeft een website met contactgegevens. Als ze die achterlaten, dan worden ze ook teruggebeld. Op dit moment, ik zag nog een laatste sheet voorbijkomen, ongeveer vijfenveertig procent kent de Hut van Mie inmiddels in Laren. Dus daar hebben we heel veel reclame voor gemaakt ook de laatste paar jaar, dus dat is een mooi percentage. Ook de Duurzaam Bouwloket, één op de drie of één op de vier inwoners kent dat inmiddels, zelfs het lokaal energieloket.

En dat als mensen daar naartoe gaan dan hebben ze een telefoonnummer, die kunnen ze vrijblijvend gewoon bellen. Is altijd een adviseur die opneemt, die al die vragen gaat beantwoorden voor ze. Over die zonnepanelen voor iedereen beschikbaar stellen. Als de raad dat wil, kunnen we dat. Is heel simpel. Het kost wel wat, het is niet gratis. Er zijn daar ook leningen voor mogelijk, maar er moet wel een potje daarvoor beschikbaar gesteld worden. Dus u hebt meerdere opties: vanuit subsidie of vanuit een lening. Als we zeggen, we gaan subsidiëren ja, dan moeten we echt wel gaan kijken van hoeveel inwoners willen we subsidiëren. Aan de andere kant, zonnepanelen, de business case kan inmiddels wel uit. Dat betekent dat de terugverdientijd over zonnepanelen ten opzichte van de investering, ja, die is wel te overzien voor een grote groep mensen. Maar ook voor een groep mensen, nog niet. Dus als we het hebben over een groep die misschien wel graag wil maar niet kan, ja, dan zou ik daar als eerste naar kijken wat je daarvoor kan doen als incentive om die mensen ook te ondersteunen. Dat zou je met een onderzoek kunnen doen. Ik zie wel bij veel gemeenten dat niet, dat vooralsnog gemeenten niet meer subsidiëren op zonnepanelen, eerder op isoleren. Want je wilt eigenlijk ook de warmtevraag beperken, dus de focus is nu op isoleren eigenlijk. Daar is de meeste winst in te behalen.

Dat waren de vragen volgens mij. De voorzitter: Een vraag over een percentage, geloof ik. Ja. De heer Mauritz: Oh ja, ja. Dat is, de Rekenkamer heeft ons een paar jaar geleden daarop gewezen ook, dat we op dit moment maar vier tot vijf procent in nieuwbouw opwekken. Dus we zitten echt ver onder het landelijk gemiddelde en heel ver van de doelstelling vandaan. En ja, dat wordt ook nog veel gedaan met houtkachels dus, een paar procent zelfs. Dus we zullen hard aan de bak moeten om dat percentage hoger te krijgen. Een van de manieren om dat te doen, wat je ook bij andere gemeenten ziet natuurlijk, is met hernieuwbouw opwekt dat ze windmolens kunnen plaatsen. Waardoor het percentage voor hernieuwbare energie enorm stijgt. Eén windmolen, een gemiddelde windmolen staat bijna voor tussen de twintigduizend, vijfentwintig duizend zonnepanelen, om het maar even te vergelijken, in vergelijking te zetten. Dus als windmolens niet kan, dan wordt de opgave voor zonnepanelen veel groter. Ja. De voorzitter: De heer De Groot wilde nog een toevoeging maken. De heer De Groot: Ja, dat klopt. En nou goed, van de Rekenkamer is enige jaren geleden. Dus het goede nieuws is natuurlijk dat zeker de laatste jaren, is er heel veel extra geïnstalleerd. Alleen die meetbaarheid, gaf ik al eerder aan bij, richting mijnheer Westendorp is heel lastig om dat real time te meten. We gaan zeker

proberen daar nog wat meer informatie over te krijgen. Dus dat wordt ook wel een van de opgaven om daar wat dichter op te zitten. Het is, en inderdaad het is groenegrachten.nl. De voorzitter: De website, dank. Dan ga ik naar de andere kant. De Groen Laren zit al in de startblokken. De heer Jansen. De heer Jansen: Ja, zeker. Dank u, mijnheer voorzitter. In de eerste plaats, ik ben best wel overdonderd door deze presentatie. Heb nul voorbereidingstijd en er wordt nu van mij verwacht, dat ik al meteen met honderd goeie ideeën, op- en aanmerkingen kom. Maar dat vind ik lastig. Oh, dat hoeft gelukkig niet. Nee. Oh, kan hierbij … De heer De Groot: Mag het even, voorzitter? De voorzitter: Ja, zeker, de heer De Groot. De heer De Groot: Ja, dit is met name ter informatie en als opwarmer. Dat als straks de koersdocument komt, dat u al in ieder geval meegenomen bent in een aantal dingen die nu gebeuren. Dus er wordt niks besloten, zoals de voorzitter ook aangaf bij zijn introductie. Het is vooral bedoeld om ter informering en u alvast wat mee te geven. En uiteraard komen er uitgebreide documenten, uitslagen van panels en noem maar op, op het moment dat het om het echie gaat zal ik maar zeggen. Dus. De heer Jansen: Oké, dat begrijp ik, ja.

En wat voor termijn is dat dan? Ik ben natuurlijk hartstikke nieuw in de raad hier en zo, maar … De heer De Groot: We hebben net aangegeven dat we dat in april verwachten. De heer Jansen: Oh, in april, oké. Goed. Ja, dan zou ik eigenlijk mee willen geven als het hele traject nog moet gaan komen om vooral ook heel veel burgers erbij te betrekken hè. Er is een soort traditie aan het ontstaan in Laren om burgers ja, bij gemeentebeslissingen te betrekken en dat heeft al tot goede resultaten geleid ook. Dus ik zou die lijn vooral door willen zetten en met name dit onderwerp. Want als ik zo heel even in vogelvlucht de presentatie aanschouw, dan denk ik dat zeg maar van overheidswege hè, de ruimte die er is naast zo'n snelweg eigenlijk niet, dan vermoed ik eigenlijk dat er heel veel vanuit de burgers zelf zal moeten gaan komen en dat daar dus heel erg de samenwerking gezocht zal moeten worden met de burgers hè. Wat kun je op je eigen dak doen, in je eigen tuin, energiebesparing, allemaal dat soort zaken. Want wij hebben inderdaad geen grote gebieden waar je windmolens neer kunt zetten of watervallen waar je met, energie uit kunt halen. Dat gaat hier niet. Dus ik zou vooral willen pleiten dan om burgers hier heel erg bij te betrekken en gewoon misschien ook werkgroepen of een werkgroep te formeren hè, waar gewoon burgers ook hun eigen kennis en ervaring al in kunnen brengen.

Dus een beetje zoals we het ook met de vijver hebben gedaan zeg maar. Ja, inhoudelijk zijn er natuurlijk een hoop dingen aan te merken, maar ik denk dat ik dat nu dan niet moet doen. Er was ieder geval nog een vraag van Bart, hoe het zat met de WUP. In het verleden zijn er buurtpilots aangekondigd en de vraag is, of die ook uitgevoerd zijn. De voorzitter: De heer Mauritz. Ja. De heer De Groot, wilt u de eerste aftrap geven? De heer De Groot, ja. De heer De Groot: Ze hebben de eerste opmerking over de communicatie. We hebben gezien dat het bewustzijn veel groter is geworden hè. We kunnen zeggen, de nare situatie met de oorlog in Oekraïne brengt heel veel problemen met zich mee, ook op het gebied van energiearmoede. Nou, ik ga niet elk nadeel heeft

een voordeel hier zeggen, want dat vind ik niet gepast. Maar ik vind wel dat we wel merken dat bewustzijn veel groter is geworden. We hebben dat ook gezien bij de bijeenkomsten die er georganiseerd zijn, de webinars. Van een doelgroep waarvan vroeger gezegd werd in kringen van Hut van Mie, nou weet je, die zitten hun tijd wel uit hè. We zijn oud en nou weet je, het is voor ons, doet geen pijn en we gaan … Die zijn nu echt geactiveerd en bezig, dus ik verwacht daar heel veel van. Neemt niet weg dat uw oproep volkomen terecht is. Mijnheer Westendorp heeft ook wel eens gezegd over campagnes en die zullen cruciaal zijn om hier meters te maken. Dat deel ik volkomen met u. De heer Jansen: Goed. De voorzitter: Dank. Ja? De heer Jansen. De heer Jansen: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Dan wou ik naar mijn vraag. Alleen over de WUP heb ik nog niet echt, toch? Oh, dat komt zo. De voorzitter: Die wacht nog ter beantwoording door de heer Mauritz. De heer Jansen: Zullen we dat dan eerst doen, voor het overzicht? Ja. De voorzitter: De heer Mauritz. De heer Mauritz: En ter aanvulling op mijnheer De Groot. We hebben de inwoners wel geconsulteerd. Er is een burgerpanel, hebben we samengesteld. En, of er is een bestaande burgerpanel en daar hebben we vragen uitgezet en hebben we meer dan een paar honderd respondenten hebben we ook daarop.