Transcript Commissie Ruimte & Infrastructuur 10.09.2025

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE RUIMTE EN INFRASTRUCTUUR VAN GEMEENTE LAREN d.d. 10 september 2025

1.

Opening en vaststelling agenda De voorzitter: Goedenavond, dames en heren, hartelijk welkom allemaal. Allemaal terug van zomervakantie of in ieder geval degene die er niet zijn, die zijn misschien nog wel op vakantie. Maar gelukkig bent u allemaal weer veilig terug in de Larense schoot in dit geval. Wij zijn vanavond bij elkaar voor de Commissie R&I van 10 september 2025. Hierbij open ik de vergadering. Aanwezig zijn van Larens Behoud de heer Van Goozen en mevrouw Van Oort, de VVD is vertegenwoordigd door de heer Westendorp en mevrouw De Brouwers, D66 vertegenwoordigd door de dames Van Dorst en Berghorst, Liberaal Laren door de heer Oomkens en mevrouw Timmerman, Groen Laren door de heren Vos en Wichers-Schreur, het CDA is vertegenwoordigd door de heer Van den Berg en het college is vertegenwoordigd door de wethouders Van Midden en Rood, uiteraard met de gebruikelijke ambtelijke ondersteuning van de gemeentesecretaris. Afwezig hebben zich gemeld van het CDA, mevrouw Krapels, van Democratisch Laren, de heer Spaan en van de Larense Vrouwenpartij, mevrouw Niekus. Ik heb de agenda. Ik heb geen voorstel eerlijk gezegd tot wijziging van de agenda, dus kunt u in dit geval met de agenda instemmen? Ja? Dan hebben we die bij deze vastgesteld.

2.

Vaststelling van lijst adviezen en conclusies vergadering commissie R&I d.d. 11 juni De voorzitter: Dan gaan we allereerst even naar de vaststelling van de lijst adviezen en conclusies van de vorige vergadering die gehouden werd op 11 juni 2025. Iemand van u? Ja, de heer Vos, gaat uw gang. De heer Vos: Ja, dank u wel, voorzitter. Er is een lijst van adviezen verwijderd en een lijst van de adviescommissie. Ik heb geen close reading gedaan om erachter te komen waar die dan eerdere verwijderd is? Is er een wijziging opgetreden? Want er staan er twee. De voorzitter: De griffier kan zich niet indenken dat er iets … We hebben er maar één. De heer Vos: Ik zie er twee. De voorzitter: O, we hebben een volledig uitgeschreven tekst. De heer Vos: Ja, dat begrijp ik. De voorzitter: Dat hebben we altijd. En we hebben een lijst van conclusies en adviezen. De heer Vos: Ja, ik loop al een paar dagen mee, maar ik heb een lijst van adviezen verwijderd en een lijst van adviezen. Mevrouw Kroon-Stam: Nou, ik heb echt alleen, ik heb er maar één. De voorzitter: Nou, interessant, want wij hebben het allemaal niet. De heer Vos: Sorry? 1

De voorzitter: Dus we stellen de goede lijst vast die de meerderheid hier aanwezig in zijn iBabs heeft staan. En mocht dat nog tot discussie leiden of dat er toch een verschil is, dan zal de griffier dat later even met u opnemen, zodat we in ieder geval niet een verkeerde lijst van adviezen en conclusies vaststellen. Gaat u daarmee akkoord? De heer Vos: Ja, uiteraard. Maar ik spreek ‘…’(00:03:04). De voorzitter: Ja, goed. Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Mag ik naar aanleiding van, als het daarna ‘…’. De voorzitter: Ja hoor, dat mag. Ja, wij stellen hem vast. Als u verder daar geen bezwaar mee heeft, dan stellen we die eerst eventjes vast. Ja? Dan naar aanleiding van nog, mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dank u wel, voorzitter. Ik wilde twee dingen naar aanleiding van vragen. We hadden beloofd gekregen een masterplan doorfietsroutes en ik wilde vragen aan wethouder Rood of hij die al heeft ontvangen? En ook aan wethouder Van Midden of het masterplan trafohuisjes binnen is? Dat zijn twee dingen die ik wilde vragen. De voorzitter: Prima. Twee vragen naar masterplannen die volgens mij de laatste, de tweede is volgens mij toegezegd in het najaar, dus het is nog geen najaar misschien. Maar mijnheer Van Midden, heeft u al een masterplan voor de trafohuisjes? De heer Van Midden: Dank u wel, mijnheer de voorzitter.

Het klopt dat het in het najaar is toegezegd, dus de wethouder heeft op dit moment geen masterplan. De voorzitter: En mijnheer Rood, een masterplan doorfietsroutes. De heer Rood: Ja, er is eigenlijk, ik heb nog nooit een masterplan doorfietsroutes gezien waar ik niks op aan te merken had. Maar ik zal in ieder geval de laatste versie naar de griffie doen toekomen en dan zult u daar misschien dezelfde conclusies over trekken als ik. Het is niet het meest heldere document ooit. De voorzitter: Goed. Prima. Dan stel ik voor, mocht u, mevrouw Van Dorst, daar nou nog meer van weten, is dit misschien ook een vraag voor in het presidium. Ja? Akkoord. We hebben de lijst al van adviezen en conclusies en het verslag al vastgesteld. 3.

Mededelingen De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 3, mededelingen. Mededelingen vanuit de leden van de commissie. Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dank u wel, voorzitter. Sorry dat ik weer het woord heb. Maar ik wou eigenlijk zeggen dat we gisteravond een infoavond regio hebben gehad in het regiokantoor over de Nota Ruimte Omgevingsvisie provincie Noord-Holland in het kader van de NOVEX. Vanmiddag is dat via de griffie is het verslag al doorgestuurd, dus daar zal ik niet op ingaan. Ik wou drie dingen eigenlijk meegeven waar misschien wij wat aandacht aan zouden moeten besteden en dat is dat de Omgevingsvisie van de provincie eind deze 2

maand in het portefeuillehoudersoverleg wordt besproken. En dat is wel belangrijk, want dan hebben we het bijvoorbeeld over een A1, een A27 die daar behandeld zullen worden. Dus dat was een aandachtspunt. De voorzitter: Mevrouw Van Dorst, voordat, ik ga u toch even onderbreken, want u bent eigenlijk al bij agendapunt 4 in mijn beleving. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Nee, dat weet ik. Nee, nee. De voorzitter: We zijn nog bij agendapunt 3, want agendapunt 4 gaat over regiozaken. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Nee, nee, dit is uit de infoavond dat het in de regiovergadering komt. De voorzitter: Als dat de bedoeling is, dan is het niet meer dan een mededeling, dan komt er dus ook geen vraag. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Nee, nee, hoeft ook niet. Nee, dit is een mededeling. De voorzitter: Gaat u door. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dit is naar aanleiding van de infoavond gisteravond, het aandachtspunt dat het onderwerp in de portefeuillehoudersvergadering van eind deze maand besproken gaat worden. Dan werd er ook verteld over de Hub La Place, dat die door de provincie geaccordeerd wordt. En dat wij daar gewoon ook even onze aandacht aan zouden moeten kunnen besteden, omdat dat toch op Larens grondgebied gaat gebeuren. En het derde is, de doorfietsroutes van de provincie Utrecht zijn vorige maand geaccordeerd. Dat waren drie mededelingen vanuit de infoavond. De voorzitter: Helder. Dank u wel.

Andere leden van de commissie? Geen? De heren wethouders. Mijnheer Van Midden als eerste. De heer Van Midden: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik heb drie korte mededelingen. Allereerst de mededeling over het insnijden van de bomen. Ze hebben de vernielingen, de ringen die aangebracht zijn op de bomen op de Kerklaan en op de Vredelaan. Wij hebben in juni twee keer aangifte gedaan bij de politie. Eén keer in verband met de vernielingen dan van de twee lindes op de Kerklaan en één keer ten aanzien van de vernieling van de larix op de Vredelaan. Daarna hebben wij verschillende keren contact gehad met de politie naar aanleiding van de vragen die zij nog hadden. Hierop heeft de politie buurtonderzoeken uitgevoerd en onder andere camerabeelden opgevraagd. Die hebben helaas tot op heden nog geen aanknopingspunten opgeleverd, dus het onderzoek loopt nu een beetje vast. Dat wil niet zeggen dat de zaken zijn afgesloten. Zodra er nieuwe informatie beschikbaar komt, zullen we het onderzoek voortzetten. Want we zijn er wel op gebrand om de daders te achterhalen. Tweede mededeling. De oplettende dorpsbewoner heeft het misschien al gezien dat er zowat een nieuw schuurtje in de Sint Janstraat staat. Hij is bijna klaar. Ik geloof dat die volgende week klaar is. Het ziet er mooi uit, wat mij betreft.

Voor wat betreft het gevraagde hergebruik gaan het zoals het er nu naar uitziet de oude pannen hergebruikt worden op het schuurtje. Dus van de buitenkant gezien ziet die er als oud uit, om het maar even zo te zeggen. Als laatste mededeling rond Ons Genoegen. Tijdens de algemene beschouwing was wat onduidelijkheid ontstaan over de eigendom van het pand. Ik heb daar later een mail over laten sturen dat het pand toch wel degelijk eigendom is van Ons Genoegen zelf. Ik heb

3

onlangs met ze om tafel gezeten als het gaat om onderhoud aan het pand. Nou blijkt eigenlijk niks gewoon structureel geregeld te zijn. Er is geen meerjarig onderhoudsplan. In het verleden zijn een heleboel dingen met Ons Genoegen, ja, ik noem het even het at arm’s lenght geregeld. Als er dingen waren dan werd dat gewoon geregeld met het toenmalige bestuur en het toenmalige college. Dat gaan we nu beter doen. Dus we hebben nu afgesproken dat ze een goed meerjarig onderhoudsplan gaan maken. Dat hebben ze al in concept gemaakt, dat gaan we bekijken. En dat gebruiken wij als basis om te kijken van, nou, wie doet nu wat en waar kan eventueel de gemeente bijspringen indien dat nodig blijkt te zijn? De voorzitter: Helder. Dank u wel. De heer Rood, heeft u mededelingen? Geen. Ah, sorry, dat verstond ik niet. Dan zijn dat de mededelingen. 4.

Terug- en vooruitblik Regio-zaken De voorzitter: Dan gaan wij naar agendapunt 4. De terug- en vooruitblik aangaande de regio-zaken. Zijn er vanuit de portefeuillehoudersoverleggen van de regio mededelingen? Mijnheer rood heeft zijn microfoon al aanstaan, dus hij popelt om ons bij te spijkeren. Gaat uw gang. De heer Rood: Dank u wel, voorzitter. Mijn belangrijkste punt uit de regio betreft dat wij een overeenkomst gaan tekenen, een samenwerkingsovereenkomst met provincies en andere gemeenten in zowel de regio Gooi en Vechtstreek als ook in Eemland, dus Amersfoort, Soest, Baarn en Eemnes. Dat betreft OV-deelfietsen of sowieso deelfietsen. Ik heb u daar eerder wel eens wat over verteld, maar daar zijn we nu zover dat de aanbesteding dit najaar kan gaan lopen. Het gaat erop neerkomen dat wij bij bijvoorbeeld Brink en Singer, maar daar kunnen we nog veel betere ideeën over formuleren als die er zijn, fietsen neer kunnen zetten die gebruikt kunnen worden om bijvoorbeeld naar de OV-hubs te gaan. Maar ook op die halte zelf, dus aanvullend komen daar ook voldoende fietsen te staan. Dat begint wat, maar dat groeit een beetje, dus mensen moeten dat ook leren vinden en er zit een opgaande lijn in. Maar uiteindelijk gaat het om honderden fietsen door de hele regio en ook voldoende bij ons.

Dat kost Laren niets, maar het kost de provincie Noord-Holland wel geld en het kost de gebruikers natuurlijk een bijdrage. Wij hopen dat dat meer mensen uit de auto krijgt. Wanneer ik die handtekening ga zetten, is nog niet helemaal duidelijk, maar eerdaags. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Ja, dank u wel. Mijnheer Van Midden nog uit de regio-overleggen die geweest zijn? Niets? Nee. Dan nog een vraag of er nog in de aankomende portefeuillehoudersoverleggen iets zal worden besproken wat u graag van tevoren wil delen of wil toetsen bij de leden van de commissie? Beiden niet zie ik. Nee. Dan zijn er nog de vragen vanuit de commissie of een mededeling aangaande regio-zaken? Ik zie niemand. Nou, dan ronden we dit agendapunt af. Dank u wel.

5.

Meldingen Portefeuillehouders m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen De voorzitter: Dan gaan we naar de mededelingen van de portefeuillehouders met betrekking tot de Gemeenschappelijke Regelingen. Valt daar iets over te melden? Nee? Ja. Nee? Niet? Moet u niet uw hand opsteken, want dan lijkt het alsof u iets wil gaan zeggen.

6.

Stand van zaken Omgevingswet De voorzitter: Dan gaan we naar de stand van zaken Omgevingswet, bij agendapunt 6. Niet?

4

7.

Stand van zaken vluchtelingenopvang De voorzitter: Stand van zaken vluchtelingenopvang. Ook niet? Nee? Nou. Ja, dan gaat u, zeker, mijnheer Vos, u mag wat zeggen. De heer Vos: Ja, dus er staat vluchtelingenzaken, dat is volgens mij een ander begrip als dat het gaat om mensen die asiel zoeken en dergelijke. Ik hoor allerlei nieuws, althans, verontrustende berichten met de grote stroom mensen die het land binnenkomen. Ik weet dat de heer Rood daar onder andere mee bezig is geweest. Ik weet niet of ik het onder deze noemer mag vragen aan u, maar hoe is de stand van zaken als het gaat om de opvang van vluchtelingen, asielzoekers en dergelijke? Ik weet dat u ermee bezig bent, maar ik zou het graag horen. De voorzitter: De vraag is even ik denk gesteld aan mijnheer Rood of … De heer Rood: Ja, ja. Ja, ja, nee, klopt. De voorzitter: … of u daar iets over kunt vertellen? En anders is het misschien een idee om het iets uitgebreider schriftelijk te beantwoorden? Wat u wil. De heer Rood: Nou, heel kort. Wij moeten op zoek, en dat heb ik volgens mij eerder medegedeeld, naar een locatie waar dat, waar wij vluchtelingen kunnen opvangen, asielzoekers. Omdat wij nu samen met Blaricum dat in Tergooi vormgeven onze opgave, maar dat is natuurlijk eindig. Dus dan moeten wij een andere plek vinden.

Dat geldt natuurlijk ook voor Blaricum, dat geldt ook voor Laren en dat is ambtelijk uitgezet om daar op zoek te gaan naar locaties. Dus voorlopig heb ik daar nu niet meer over dan dit procesantwoord. De voorzitter: Helder. Dank u wel. Dan sluiten we dat onderwerp af.

8.

Commissievoorstel vereveningsfonds + technische uitleg De voorzitter: En dan gaan we naar agendapunt 8. Dat betreft het Commissievoorstel vereveningsfonds en een technische uitleg die nog gegeven gaat worden. Althans, er is een scherm naar beneden gehaald, dus ik vermoed dat er nog iets wordt uitgelegd en berekend. Ik neem u even mee, met uw welnemen, in hoe we het kunnen bespreken. En ook omdat de wethouder graag, daarom heet het ook Commissievoorstel, met uw opmerkingen naar een uiteindelijk conceptvoorstel wil toewerken. Dus als u namens uw partij kunt vertellen, wat heeft uw voorkeur, bijvoorbeeld met betrekking tot de juiste richting voor het opstellen van het voorstel, maar ook met name natuurlijk betreffende de keuze omtrent de berekening van de afdracht, welke variant zou wat u betreft een goed idee zijn? Dan kan de wethouder daarop of daarnaartoe schrijven, om het zo te zeggen. Want anders wordt het alsnog weer een voorstel met drie voorstellen, waarbij het eigenlijk dan weer geen voorstel is. Dus dat is in ieder geval het verzoek van de wethouder. Dan nog eventjes, er waren stukken toegevoegd, maar bij sommigen was niet helemaal duidelijk, kan je daar dan nog zelf mee sleutelen? Daarom is gisteren of eergisteren of gisteren nog een rekentool aan u toegestuurd waar u zelf mee kon gaan sleutelen. Dat is natuurlijk best laat, dat snappen we ook.

Maar daarom ook dat er alsnog nu bij de ambtelijke ondersteuning en de externe ondersteuning is neergelegd het inzicht geven in een rekenvoorbeeld, heb ik begrepen, om dat alsnog te doen. Dus daarom wordt de wethouder ook ondersteund door de heer Huub De Jong, projectleider ruimtelijke ordening, ruimtelijke ontwikkeling van de BEL-gemeenten of de BEL

5

Combinatie. Dat is nog maar even de vraag in de komende commissie. Maar in ieder geval ten tweede ook een extern adviseur, de heer Jan-Hans Jonker van bureau PAS. Beste wethouder, wat gaan we als eerste doen? Want we kunnen de commissie eerst het woord geven, maar dat vind ik best, uiteraard. Maar, of wilt u nog iets laten zien? De heer Rood: Nee, dat niet. Misschien is het wel goed om heel kort even aan te geven wat het doel is van het vereveningsfonds. Dat is op plekken waar kavels die zo klein zijn dat je eigenlijk niet een verdeling volgens de Woonvisie met een derde sociaal, een derde middenduur en een derde vrije sector kunt realiseren, grondeigenaren of projectontwikkelaars een financiële bijdrage te laten doen, zodat je elders meer sociale huisvesting en middendure huisvesting kunt realiseren en ze dan op dat kavel alleen maar vrije sector hoeven te doen. Daar gaat het over. Het wordt vanavond misschien een wat technische bespreking, maar het doel is om te voldoen aan de Woonvisie en de verdeling in die percentages. De voorzitter: Dat is duidelijk. Dus het helpt, dus er komt niet vooraf een presentatie begrijp ik. Dan ga ik naar de leden van de commissie. Wie van u al wil graag? Mijnheer Vos, gaat uw gang. De heer Vos: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, het is de tweede maal dat onze mening gevraagd wordt om het onderhavige voorstel.

Nou, daar vinden we wel iets van, maar dat bewaren we fijn voor de raad. Wel een vraag en die hebben we de vorige keer ook al gesteld. Het is natuurlijk heel fijn om er mooie Excelsheets op los te laten. Co Adriaanse zou er iets van vinden. Maar bij de vorige gelegenheid hebben wij gevraagd, maar wat gaan we nou doen met die opbrengsten? Want het is natuurlijk heel fijn om te gaan berekenen hoe hoog je aflaat moet zijn om in het hiernamaals te komen, maar het is veel belangrijker om te weten, als we dan de pot gevuld hebben, is dat dan voldoende of is dat nauwelijks toereikend? Met andere woorden, die centen die dan binnen gaan vloeien, kunnen we daar ook iets mee? Of komen ze keurig netjes in de algemene reserve terecht? Dat zullen bepaalde partijen hier aan tafel van harte toejuichen, maar dat kan niet de bedoeling zijn. Want een aflaat, daar moet iets mee gebeuren. Dus wij missen eigenlijk een heel belangrijk punt, wat gaat er nou gebeuren met die centen? En die centen, is dat dan toereikend om iets te willen? Want als ik het staatje zie wat u als voorbeeld heeft gestuurd met de huizenprijzen en de grondprijzen en als ik zie wat de kavels kosten op Crailo, nou, daar mag dan wel de factor 10 overheen willen we nog iets willen. Dus eigenlijk een tweetal vragen die ik heel graag voor de raad van u beantwoord zou willen zien.

En dat is namelijk, hoe zit het met de uitgaven? Kunnen we daar ook iets mee of gaan we daar fijn op zitten? En dan ten tweede, als we dat dan weten wat we ermee zouden kunnen, wat voor een potentiële locaties heeft u dan in gedachten wat we dan kunnen gaan kopen? Want een gevulde beurs dat is hartstikke leuk, maar als er niks te koop is, heb je niks aan een gevulde beurs. Dus u bent toen gekomen met een lijst met potentiële locaties. Het zou heel interessant zijn om van u te horen, ja, nou, als we dan die centen hebben, dan kunnen we locatie A, B, C kunnen we dan gebruiken. Want vooralsnog zien wij meer iets in de traditie, wat ik al eerder noemde, een aflaat. Dus die twee vragen wilde ik eigenlijk meegeven aan de wethouder. De voorzitter: Helder. Dank u wel, mijnheer Vos. Mevrouw Timmerman. Mevrouw Timmerman-Hamers: Dank u wel, voorzitter. Ja, ik wilde hier eigenlijk even op doorgaan. Wij hadden dezelfde vragen van, in 2017 is namelijk het hele vereveningsfondsbeleid hierop gesneuveld, omdat daar geen duidelijk beeld was wat er met dat geld zou gaan gebeuren. Nou, in april ‘25 is het dus weer aan de orde geweest. Technische uitleg met allerlei rekensommetjes waar wij niet echt chocola van konden maken. En nu komt het dus weer terug met een aantal voorbeeldberekeningen. Ik wil eigenlijk wijzen op, van 6

overheid.nl, daar is een kant-en-klaar programma vereveningsfonds 2025 volledig uitgewerkt met alles erop en eraan. Alleen eventueel grondprijzen, maar ook de juridische onderbouwing, wat je ermee mag, onder welke criteria het allemaal mag gebeuren, mag worden uitgegeven, enzovoort, enzovoort. Dus voordat wij hier verder gaan praten over A, B, C en D en enzovoort zou ik eigenlijk willen zeggen van, volg dit nou, want dit is juridisch waterdicht. Ook als er een goedkoop en een duur project is en er wordt geld geschoven, dat je niet de bietenbrug opgaat dat dat op enig moment fout gaat. Ik zal dit straks eventjes geven aan de wethouder. Daar wil ik het eigenlijk even bij laten. Zij gaan ook uit vanaf één woning bijvoorbeeld en ik denk dat dat ook een hele goede is. Want als je één woning van 3 miljoen neerzet, dan mag je best daar iets voor betalen lijkt me. Daar wil ik het voorlopig even bij laten, maar ik wil dus eigenlijk inzetten op het programma van overheid.nl waar alles al in staat. Dank u wel. De voorzitter: Ja, dank u wel, mevrouw Timmerman. Wie? Mijnheer Westendorp van de VVD. De heer Westendorp: Dank u wel, voorzitter. Ja, een paar opmerkingen. Allereerst, heel prettig dat we vooruitgang zien in het vereveningsfonds ontwikkeling, want dat is iets wat ook de woningbouw gaat lostrekken in het dorp en dat is wel nodig. Maar toch een paar dingen die ik even kwijt wil.

In eerste instantie die reikwijdte, ik wil in eerste instantie even aansluiten bij Groen Laren de opmerking ook van mevrouw Timmerman, die hadden wij ook gesignaleerd. Want dat fonds is nodig, daar zijn we denk ik redelijk van overtuigd, maar wat is er precies nodig? Wat is nou een reëel aantal sociale woningen die we de komende, ik noem maar wat, tien jaar nog kunnen bouwen om ook te weten, wat is er dan nodig aan geld? Dus laten we ook even de berekening omkeren van, wat is er nou uiteindelijk nodig om dingen voor elkaar te krijgen? Want dat zal een behoorlijke invloed hebben op het percentage wat je uiteindelijk gaat vragen, even afhankelijk van het model, om bij te dragen. En dat voorkomt dan ook inderdaad dat we of veel te veel geld hebben of veel te weinig. En daar moet je waarschijnlijk constant op sturen om dat een beetje gelijk te trekken, maar daar zouden we graag wat meer inzicht in willen hebben. Dan wilde ik ook nog een paar algemene opmerkingen kwijt. Ook eens met het feit dat we ook om ons heen moeten kijken. Er is ook een hele goede verordening die ik toevallig onder ogen heb gezien van De Ronde Venen, daar is ook volgens mij overleg mee geweest. Er zijn een aantal goede voorbeelden in het land die wellicht ook goed bij ons passen, want elk dorp heeft een ander karakteristiek.

Laren is natuurlijk een apart dorp met ook heel veel hele dure ontwikkelingen, niet alleen maar, maar ook een aantal. Dus we moeten ook kijken wat goed bij ons past. Dus dat absoluut zou dat nog verder helpen. Eén ding, als we het stuk gaan lezen, als we uw raadsinformatiebrief lezen, dan wordt er in eerste instantie iets gesteld in de trant van, we hebben het vereveningsfonds nodig om sociale woningbouw mogelijk te maken. Daar ben ik het niet helemaal mee eens. Dus ik wilde eigenlijk vragen of u daar even naar wil kijken? Want anders hebben we ook eigenlijk een verkeerd startpunt. Wij willen woningbouw mogelijk maken en dan hebben we vervolgens een verdeling in de coalitie dat we streven om 30 procent sociaal te bouwen. Maar het vereveningsfonds gaat de boel in beweging zetten, dat op meerdere projecten niet alleen sociale woningbouw in ieder geval gebouwd gaat worden. Dus wij willen woningbouw stimuleren en niet sociale woningbouw, want dat is gewoon onderdeel van de algemene opdracht. Maar daar is het vereveningsfonds niet voor, maar dat is denk ik wel een nuance die belangrijk is om te realiseren waar we nou mee bezig zijn. Dan een tweede opmerking, en dat is ook een beetje een zorg, dus ook mijn vraag of u daar even naar zou willen kijken, is dat er vaak gesproken wordt over sociale huur en koopwoningen betaalbaar en dan wordt het getalletje twee derde gebruikt.

In onze ogen is 30 procent het doel om te kijken of we 30 procent sociaal kunnen gaan bouwen of kunnen gaan bereiken. Dan hebben we vervolgens een categorie betaalbare woningen, maar dat is niet sociaal. Dus wij moeten de discussie dan hebben als dat niet duidelijk is, wat is dan een betaalbare

7

woning? In onze ogen is dat een woning tussen de 4,5 en de 9 ton. Dus ook gezinnen moet je daarin meenemen en daar moeten we ook rekening mee houden. Dan is er vervolgens nog een categorie duur en dan hebben we niet heel veel dure huizen nodig, maar dat is een beetje de verdeling die we hebben. Maar om nou zeg maar de tweede categorie betaalbare woningen meteen onder sociale koop of sociale huur nog steeds te leggen, dat vind ik niet juist. En volgens mij is dat ook niet wat in het coalitieakkoord staat, dus graag daar nog even naar kijken of dat herschreven kan worden. Dan een opmerking over aantallen. Dat is niet een vaststaande gedachte, maar ik denk dat we echt goed moeten bedenken, ook op basis van de formule die we gaan krijgen, is het wel verstandig om vanaf één woning al een afdracht te gaan vragen? Wij denken zelf in eerste instantie dat we eerst in eerste instantie moeten kijken vanaf projecten vanaf drie woningen, dat dat enigszins een aantal is binnen Laren wanneer afdrachten verplicht wordt. Maar graag ook uw gedachte daarover. Berekeningsmethode, daar gaan we nog meer over horen. Ik moet eerlijk zeggen, het is echt best wel taaie stof.

De berekeningen vond ik ook niet helemaal duidelijk, dus ik hoop inderdaad nog wat support te krijgen met ofwel documentatie in de toekomst of misschien vandaag nog om goed te doorgronden wat nou echt de nuanceverschillen zijn tussen de verschillende berekeningen? In eerste instantie lijkt een vrij op naam benadering heel erg overzichtelijk, duidelijk en wellicht beter te begrijpen voor iedereen. Dat was even een eerste gevoel. Even kijken, daar wilde ik het nu even bij laten. De voorzitter: Ja. Dank u wel, mijnheer Westendorp. Wie? De heer Van den Berg, CDA. De heer Van den Berg: Zo, ja, nu doet die het. De voorzitter: Lang geleden dat u hier ook was. De heer Van den Berg: Ja, ik ben richting het einde aan het denken, dus ik zit al bijna bij de uitgang. Maar we moeten nog even ons best doen. Ik sluit me eigenlijk aan bij alles wat gezegd is, inclusief ook wat door de VVD is gezegd over wonen. Ik heb een paar concrete vragen, want inderdaad het politieke verhaal moeten we hier even achterwege laten nog maar. Op bladzijde 1 van het eerste stuk CV vereveningsfonds daar staat, moet ik even goed kijken, in de derde alinea, daar staat, ik zal de derde alinea even erbij halen, daar staat, alleen in overleg met de gemeenten en met een goede motivering kunnen initiatiefnemers hiervan afwijken.

Daar zouden we eigenlijk aan het college, aan de wethouder willen meegeven dat dat nog best wel wat ruimte biedt. Dus we zouden dat eigenlijk wel heel technisch gezien willen toevoegen met dat bij het geziene gebrek aan mogelijkheden bij een grote opgave tot het realiseren van betaalbare woningen de gemeente heel terughoudend zal zijn. Om toch wel een soort kritische kant erin te leggen dat we niet al te gemakkelijk overal maar zeggen, nou, dan doen we wel het vereveningsfonds in werking stellen. Eigenlijk, het is net een beetje andersom denken wat de VVD ook nu doet, zou ik nog haast kunnen denken, moeten we het vereveningsfonds nu ombouwen en stimuleren dat als iemand drie woningen kan bouwen, dat die er beter negen kan bouwen die iets kleiner zijn en daarmee in een andere klasse terechtkomen. Dat kan ook namelijk. Dat is natuurlijk een andere vorm van het vereveningsfonds, maar dat speelt wel de gedachte. Dan hebben we nog een opmerking over een zin die we, dat is een zin die gaat van realisatie en dan is wenselijk. We zouden eigenlijk wel willen dat er nog wat nadere invulling komt, wethouder, voor argumenten waarom het niet komt. Dus dat er wel heel stevig wordt neergezet waarom, argumenten zijn dat waarom het niet kan of niet wenselijk wou laten zijn.

Waarbij wenselijk vind ik eigenlijk een hele vage, want het stoort mij nog steeds dat als iemand zegt, ik wil zoveel woningen bouwen, maar ik ga geen sociale woningen bouwen, ja, dan weet ik niet of je daar serieus echt mee in gesprek moet of kan. Dus het is zoals in de folder wordt aangegeven, wees standvastig en toon bestuurlijk lef om toch zoveel mogelijk aan die derde en derde en derde norm vast te 8

houden. Ik weet niet helemaal of de verdeling van de VVD van 405 tot 900 duizend euro betaalbaar is. Misschien voor een paar mensen wel, maar ik zou willen voorstellen om in ieder geval bij begrippen de landelijke normen aanhouden en niet de Larense normen. In de eerste termijn mag je niet interrumperen. Maar als je het wil, doe je het maar, als de voorzitter het goed vindt. De voorzitter vindt het goed. De heer Westendorp: Nee, de landelijke norm is vanaf 405 duizend euro … De voorzitter: Mijnheer Westendorp. De heer Westendorp: … vanaf 405 duizend euro is betaalbaar. De voorzitter: Doe het even alstublieft via de voorzitter. Het is net zomervakantie geweest. De heer Westendorp: Ja, dat heb ik gedaan, heb ik gedaan. Nee, heb ik gedaan. De voorzitter: Snap ik allemaal, maar doe het even via de voorzitter, alstublieft. De heer Westendorp: Nee, nee, mijnheer de … De voorzitter: En laten we elkaar de eerste termijn even met rust, stelt ik voor. En dan hebben we allemaal nog een tweede termijn om op elkaar te reageren. Dit is een complex onderwerp. Als we nu al gaan zitten onderbreken van elkaar, dan wordt het verhaal er voor zijn allen niet echt duidelijker op. Gaat u door, mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Ja. Nou, goed, dus bestuurlijk lef. Dan heb ik nog een aanvullende vraag. O ja, dat heb ik eigenlijk nu al gevraagd.

Nee, nog even ook misschien toch wel een technische vraag. Nou is er ergens een plek in Laren en iemand zegt, nou, ik ga gewoon daar acht of negen woningen bouwen, maar ik ga ze allemaal sociaal of betaalbaar, en dan is betaalbaar ruim onder de 4 ton, bouwen. Hoe gaat dat dan in zijn werk? Was eigenlijk ook nog een concrete vraag. Ja, en ik denk dat we voor deze eerste … O ja, er is nog één andere vraag. Er gaat, er wordt ergens genoemd 75 vierkante meter. Want dan moet ik even spieken snel weer waar dat stond. Dat gaat ergens over een getal, 75 vierkante meter. Dat is op bladzijde 4 van 5 bovenaan. En dan gaat er in een bepaald model gaat u uit van gestapelde betaalbare sociale woningen kunnen gebouwd worden op 75 vierkante meter. En vroeg ik mij eigenlijk, hoe moet ik dat precies lezen? Is dat dan 75 meter ruw of zijn dat appartementen die 75 meter groot zijn? Dat is dan nog een vraag. En dan vervolgens wordt er gezegd dat iedere sociale of betaalbare woning op 125 vierkante meter moet gebouwd worden. Nou, dan wil ik eigenlijk het voorbeeld van de VVD nog weer aanhalen, hoe verhouden die bedragen zich en die getalletjes die dan daar staan zich zeg maar op de opmerkingen die hier gemaakt zijn? Nou, dit is voor de eerste ronde. De voorzitter: Ja, dank u wel. Mijnheer Van Goozen. De heer Van Goozen: Ja, dank u wel, voorzitter.

In de agenda staat dat er een technische uitleg zou zijn. Ik weet niet of die nog komt of dat zeg maar de rekenmodellen die hierbij zitten, of dat de technische uitleg is? Want het zou misschien wel handig zijn om het nog even een beetje uit te diepen. De voorzitter: Gaat u vooral door.

9

De heer Van Goozen: Ja, oké. Want de vraag is eigenlijk, welke keuze wil je maken? Nou, we hebben ernaar gekeken en voor zover het voor ons duidelijk is, maar dat weet ik dus niet, ik dacht nog een technische uitleg te krijgen, zouden de vrij op naam berekening voor ons het beste uitkomen. En ik snap dat het in Laren natuurlijk altijd anders is dan in andere gemeenten. Ik snap ook dat mevrouw Timmerman een landelijk vereveningsfonds heeft. Ik denk dat niks in Laren hetzelfde is als in de rest van het land. Maar daar moeten we, dat zal de tijd leren. De voorzitter: Mijnheer Van Goozen. Prima. D66, geen behoefte in de eerste termijn? Nee? Prima. Nou, mooi. Dan gaan wij naar de wethouder. Mijnheer Rood, gaat uw gang. De heer Rood: Dank u wel. Ik begin, ik volg maar gewoon de volgorde van de sprekers. Dan kom ik als eerste bij de heer Vos van Groen Laren. Wat gaan we doen met de opbrengsten? Dat is een hele relevante en cruciale vraag natuurlijk. Is ook een vrij helder antwoord op te geven. Wat we daarmee gaan doen, is de woningcorporatie in staat stellen om 100 procent betaalbare projecten te realiseren op plekken waar de grondprijs dat eigenlijk niet toelaat.

En als wij zelf bijvoorbeeld als gemeente grondposities hebben, dan zou je daar, dan kun je daar met weinig opbrengst genoegen nemen en daar zonder al te veel pijn sociale woningbouw op realiseren, heb je alleen een lage opbrengst. Maar als er grond in bezit is van anderen, dan willen die graag natuurlijk een maximale opbrengst hebben. In dat soort gevallen kan het, komt het geregeld voor dat er geen betaalbare projecten gerealiseerd kunnen worden, omdat men het niet eens kan worden over de prijs. Wij willen de woningcorporatie of corporaties in staat stellen om met geld uit het vereveningsfonds dan toch dat soort projecten te realiseren. En dat gaat natuurlijk altijd in overleg. We trekken zoals u weet samen op in de volkshuisvestingopgave met corporaties in de regio. In het geval van Laren is dat Het Gooi en Omstreken en de alliantie op Crailo. Nou, als er dan geen mogelijkheden zijn, dan hebben wij geld in kas om dat te realiseren. Tweede vraag van de heer Vos is, welke locaties denkt u dan aan? Dat is niet eigenlijk het onderwerp van discussie van vanavond, maar we hebben wel een heel traject achter de rug waarin uiteindelijk de raad een aantal locaties heeft aangegeven die de moeite van het onderzoek waard zijn. Maar dat is alweer enige tijd geleden.

En er melden zich met enige regelmaat grondeigenaren die zeggen, nou, ik heb daar een stukje grond en zou daar geen woningbouw of iets anders kunnen plaatsvinden? En dan ontstaan er gesprekken. Meestal beginnen die bij mijn buurman ter linkerzijde, de heer De Jong. En op enig moment horen wij daar ook van in het college en dan vormen we daar een mening over en dan ontstaat er een gesprek. Dus het is nu niet aan te geven welke locaties wel en niet. Daar hebben we een hele discussie natuurlijk over gehad voor de zomer en daar verwijs ik dan ook graag naar. Dan refereert mevrouw Timmerman van Liberaal Laren aan een publicatie op overheid.nl. Ik neem eigenlijk aan dat het gaat over een publicatie van Platform31. Als dat zo is, maar dat is niet zo, dan ontvang ik graag de publicatie waar u het over heeft en kunnen wij nog kijken of dat consequenties moet hebben voor het definitieve voorstel. De VVD, Niels Westendorp, die vraagt, ja, hoeveel is er eigenlijk nodig? Nou, als het om betaalbare woningbouw gaat is het twee derde van de totale woningbouw, maar dat is uitgezonderd plekken waar je al mag bouwen. Want dan kunnen wij die eis eigenlijk best moeilijk stellen, dan is daar gewoon een bouwtitel en dan mag iemand binnen het bestemmingsplan bouwen wat er al mogelijk is.

Maar als er een bestemming wijzigt bijvoorbeeld of de gemeente heeft een onderhandelingspositie om noten op de zang te hebben, dan vereisen de regionale afspraken en ook de nationale afspraken tegenwoordig, de Woondeal, van ons dat we twee derde in de betaalbare segmenten realiseren. En heel technisch gesproken is het boven, is het 30 procent sociaal en twee derde betaalbaar. In de Woonvisie is dat een derde, een derde een derde en daar gaan wij eigenlijk meestal van uit. Maar goed, die 3 procent verschil is natuurlijk ook, dan zit je vaak in de afrondingsverschillen. Dus wij

10

moeten twee derde in de betaalbare segmenten realiseren. En zodra we daar dus iets over in te brengen hebben, is dat de eis die we op tafel leggen. En dat heeft een drukkende werking op de grondprijs, want als je daar strak mee omgaat, dan is er minder te verdienen in die betaalbare segmenten. En dan hebben mensen, wetende dat dit moet en dat we daar ook aan vasthouden of anders geld van hen verlangen, bieden minder hoge bedragen natuurlijk voor zo’n grondpositie. Dus dat is op zich positief. Wat is dan betaalbaar? Ik schiet even over een aantal vragen van u heen, daar kom ik zo nog wel op terug. Dat 900 duizend in een betaalbaar segment valt, daar kan ik me in de bevolkingssamenstelling, in de samenstelling van de woningvoorraad in Laren nog wel iets bij voorstellen, maar dit is niet wat wij hebben afgesproken in de regio en met het Rijk. Dus wij operationaliseren het betaalbare segment of als middeldure huur die tegenwoordig gereguleerd is of je kunt de NHG-grens aanhouden. We hebben voor deze, in dit voorstel gaan we uit van 405 duizend euro. Dat is dus een enigszins achterhaalde grens van de NHG, want die is intussen wat hoger, maar dat is bewust zo gekozen. Dus dat is echt wel goedkoop voor Larense begrippen natuurlijk, maar niettemin is het wel onze opgave waar we gewoon aan moeten voldoen.

En wat we ook in de Woonvisie hebben afgesproken, want wij voeren gewoon uit wat er in de Woonvisie staat en daar is een uitvoeringsprogramma voor. En in 2025 staat daar het vereveningsfonds. Nou, dat zijn we nu aan het doen vanavond of aan het voorbereiden. Dank voor de uitspraken die er zijn gedaan over een voorkeur voor een benadering om uit te kiezen. Ze hebben allemaal verschillende voor- en nadelen. De VVD zegt, op het eerste gezicht lijkt die vrij op naam benadering ons aantrekkelijk. Datzelfde hoorde ik bij Larens Behoud. De andere fracties hoor ik het graag ook nog even van als zij al daar een mening over hebben kunnen vormen. Het voorbeeld De Ronde Venen hebben we inderdaad betrokken. We hebben een groot aantal voorbeelden bekeken en in het algemeen, de grote lijn eruit is, en dat stond ook in die Platform31-publicatie, dat dorpen of steden waar de grondprijs nog enigszins normaal is, vaker kiezen voor een vast bedrag. Dat heeft ook het voordeel dat het simpel en overzichtelijk en goed te begrijpen is. Waar dat erg uit elkaar gaat lopen, dus grote verschillen tussen de huursector en de vrije koopsector, daar zie je dat er wat eerder wordt gekozen voor een vrij op naam benadering. Dan ga ik naar het CDA. Wij kunnen gewoon toezeggen dat wij die aanscherping opnemen in de tekst, dus dat is wel de bedoeling geweest.

Het staat er inderdaad wat lafjes, maar we willen eigenlijk liever dat mensen realiseren dan dat het via de financiële oplossing gaat. Maar bij hele kleine of bij kleine plots is dat soms gewoon niet te doen. En dat ligt lang niet altijd aan de grondeigenaar, maar dat heeft ook iets te maken met dat woningcorporaties in hun beheer en in hun onderhoud niet graag langskomen voor twee of drie woningen. Daar beginnen ze gewoon niet aan, dus dat moet het toch al snel … Laren zit absoluut aan de ondergrens met plotjes van zeven en acht en zes. Dus zij hebben liever wat grotere projecten, dat maakt het gewoon efficiënter. Dan ga ik even naar Huub De Jong voor het antwoord op de vraag, wat is die 75 meter? Ik neem aan dat het per appartement is, maar ik kop hem even naar links. De voorzitter: Voordat u begint, want misschien, ik weet niet of u alleen die vraag gaat beantwoorden? Want er is in het begin ook nog wel een aantal technische vragen gesteld waarop ik in ieder geval nog geen antwoord heb gehoord. Met name ook, waar mag je het geld voor gebruiken bijvoorbeeld, dat heeft u volgens mij nog niet, maar misschien komt u daar nog verder op. Ja. De heer De Jong: Nou ja, de vraag die u hier stelt zeg maar nogmaals, maar dat heeft de wethouder een antwoord op gegeven. Want je mag het gewoon inzetten om te subsidiëren sociale huisvesting, dus sociale huurwoningen aan een corporatie.

De voorzitter: Helder. Gaat u door.

11

De heer De Jong: Ja, beide stukken zitten, bij mij is het een Excel en bij u is dat weer vervormd op een gegeven moment. Ja, we hebben hem hier niet op het scherm staan. Want ik heb een aantal varianten doorgerekend. Bij twee varianten een vast bedrag, een berekeningswijze met een grondprijsbenadering en daar komt die 75 vierkante meter vandaan en de Excelberekening. Nou, een vast bedrag dat is gewoon, wat bouw je niet, keer een vast bedrag. Dat is, ik denk dat u dat misschien wel begrijpt. De grondprijsbenadering die is nogal theoretisch. Want er wordt gezegd, we zeggen dat je een appartement, sociaal huurappartement kunt bouwen van 75 vierkante meter. Dan kun je wel zeggen, nou, dus gewoon het appartement, dat is het vloeroppervlak ook. Je kunt ook zeggen, nou, het moet 60 vierkante meter zijn, maar we zijn ergens van uitgegaan, 75 vierkante meter. Een sociale huurwoning van grondgebonden die heeft ook een tuin. Daarvan zijn we uitgegaan van 125 vierkante meter. Dan heb je de eerste laag gewoon woning van 60 vierkante meter en een verdieping, maar die heeft plus tuin is het 125 vierkante meter. Die 75 vierkante meter en die 125 vierkante meter bij elkaar 200 gedeeld door twee. Dus dan kun je ervan uitgaan dat grosso modo als je een sociale huurwoning bouwt, kan dat op 100 vierkante meter. Daar komt dit vandaan.

Maar waar zit die grondprijsbenadering nou in? En het zijn allemaal aannames. Een vrijstaande woning kan je op 800 vierkante meter bouwen. Kan ook op 600, maar bij de aanname waar wij van hebben uitgerekend is het 800 vierkante meter. Dat betekent dat als je bijvoorbeeld een tuin hebt van 1000 vierkante meter, dan zou je daar kunnen bouwen twee sociale huurwoningen van 200 vierkante meter en één vrijstaande woning. Dat betekent dat je dus 20 procent van de waarde van die grond niet kunt benutten voor die vrijstaande woning. Nou, en bij de grondprijsbenadering wordt dan gezegd, dan moet je 20 procent van je waarde afdragen aan het fonds. En als je zeg maar die rekensom maakt die ik hierachter heb zitten, dan is het bij de eerste is zes vrijstaande woningen keer 1000 vierkante meter, is 6000 vierkante meter. De grondprijs hebben we op 1000 vierkante meter gesteld en als je dan zes keer 1000, keer 1000 doet en daar dan weer 20 procent van … Ik kan me voorstellen dat u het niet kunt volgen, maar dit zit erachter. Ja, kijk, we moeten het … Het zou heel goed zijn om dit een klein comité eventjes te laten zien wat we doen, want ik probeer het nu in woorden uit te drukken wat er op dat schermpje staat. Want … De heer Van den Berg: Voorzitter? De heer De Jong: Nou ja, ik probeer het uit te leggen … De heer Van den Berg: Voorzitter? Voorzitter? Voorzitter? De voorzitter: Sorry.

Mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Ik dacht dat de heer Rood met mijn beantwoording. Maar de eerste vraag was mooi beantwoord en toen ging die voor vraag 75 gaan we naar mijnheer De Jong. Maar nu heb ik het idee dat we een beetje verdwalen in een hele technische discussie. En er was ook nog één vraag van mij niet beantwoord, maar ik kijk ook even naar de collega's. Want u zei terecht van, er zijn nog meer vragen. Dus kunt u even een beetje ... De voorzitter: Ik begrijp de verwarring ook, omdat het gaat opeens heel diep en dan kun je … De heer Van den Berg: Want mijn vraag is overigens beantwoord hoor van die 75 vierkante meter, dat is helder. Alleen er was nog één vraag open blijven staan, mijnheer Rood, van de derde, derde, derde.

12

De voorzitter: Nou, laat ik voorstellen dat als u nu naar aanleiding van die presentatie die net even nog toegelicht is om het zo te zeggen, direct daar vragen over heeft, dan kunt u die beter nu direct in de discussie aan mijnheer De Jong stellen. Want anders, en dat u daarna gaan we naar de tweede termijn voor de vragen die wat u betreft nog niet beantwoord zijn of u wil nog een extra reactie. Mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Ja. Nou, voor de zuiverheid kijk ik aan, ik had gewoon een vraag van de een derde, een derde, een derde. Nou, die is mij duidelijk. Maar stel dat iemand gewoon op een perceel acht of tien sociale woningen wil of half betaalbaar wil bouwen, kan dat dan ook? De voorzitter: Ja. Gaat u verder. Ja, mijnheer Rood. De heer Rood: Voorzitter, daar was ik inderdaad gebleven, dus ik pak hem daar op. Het antwoord is, dat kan. En dan als deze grondeigenaar nergens over zou beginnen, maar ik ken weinig van dit soort naïeve grondeigenaren, maar dan kan die gewoon zijn gang gaan. Als wij er blij mee zijn met de locatie, we moeten altijd een planologische afweging doen. Maar wat er in de praktijk vaker voorkomt, zo niet altijd voorkomt, is dat partijen zeggen, nou, ik wilde graag in de vrije sector, in de koopsector iets maken. En dat wij beginnen over, nee, we hebben een Woonvisie, je moet een derde sociale huur en twee derde betaalbaar doen.

En dat gesprek leidt dan tot enig resultaat. Als het dan een klein perceel is, dan komt het financieel verevenen in beeld. Soms kan het allebei met een beetje goede wil en dan wordt het passen en meten. En soms is het perceel zo groot dat wij zeggen, nee, ja, wat u ook aangeeft, de voorkeur heeft het gewoon om hier gemengd te bouwen ook in Laren, dus in alle categorieën. Maar dus bij kleine percelen als het enigszins kan zelf realiseren of in combinatie met een ander perceel, dan wordt het dus onderling verrekend. Dat weten wij dan niet of we weten het wel, maar we hoeven het niet te weten. Maar het kan ook dus via het fonds. Dat is eigenlijk de laatste optie, de derde optie. Als je dus meer sociaal wil bouwen, kun je dat op verschillende manieren bereiken. Je kunt vragen, mag ik … Je doet gewoon een onderhandeling met de woningcorporatie die dus daarna naar de gemeente komt om een gat te dichten, een onrendabele top te financieren uit het vereveningsfonds. Of je werkt samen met een andere partij en meestal gaat het geld dan van de grondeigenaar waar dure woningen komen naar de grondeigenaar waar de goedkope woningen komen, zodat ze ongeveer allebei evenveel verdienen. Dus dat is meestal de gang van zaken. Dan kom ik bij de heer Van Goozen. Ja, ik weet niet waar u heeft gelezen dat er een technische uitleg zou zijn.

We hebben eerder een presentatie gehad van de Excelsheet en daarin hebben we uitgelegd hoe dat ongeveer werkt. Toen was de vraag vanuit de commissie en later het presidium, zet nou eens goed de opties naast elkaar. En geef de vooren nadelen aan, dan kunnen wij daar een mening over vormen wat we graag, wat we zouden willen kiezen. Het college staat daar helemaal niet principieel in, dus als wij een voorkeur hebben, is het een lichte voorkeur. En die hebben we niet in het Commissievoorstel neer laten slaan, dus u kunt zelf aan ons aangeven wat er in het definitieve voorstel terecht moet komen en dan turven wij wel waar de meeste animo voor is. Dan ben ik door de beantwoording heen. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Ja, helder. Goed, tweede termijn. Ik ga opnieuw het rondje af gewoon in dezelfde volgorde lijkt mij. Mijnheer Vos. De heer Vos: Dat is fijn, voorzitter. Dank u wel. Ja, toch even terugkomen op de vragen die wij zelf gesteld hebben en ook een andere opmerking die ik ondertussen gehoord heb. Ja, met die opbrengsten, ja, u geeft een antwoord wat ik ook ter plekke had kunnen bedenken. Ja, dat geven we dan aan de woningcorporatie en die kan er wat mee doen. Ja, dat begrijp ik ook. Maar om wat voor een bedragen gaat het dan? Want dat we 13

dat als gemeente zelf niet gaan doen, dat begrijp ik ook wel. Maar wat voor richtgetallen hebben we dan nodig en hoe zit dat dan met die opbrengsten, die pot die we gaan vormen? Dan vind ik het antwoord, ja, dat geven we dan aan de woningcorporatie, daar kunnen we niks mee. Laat ik het maar even zo zeggen. Dus volgens mij moet dat doorgerekend worden. En ik begrijp ook dat u geen locaties wilt noemen. Natuurlijk niet, dat zou ik ook niet doen. Maar kijk, u kunt wel doorrekenen wat dat eventueel op zou kunnen brengen. Maar aan de andere kant zou het dus ook heel fijn zijn als we eens even zouden kunnen gaan bekijken, hoe zouden we dat dan uitgeven? En daarbij geeft u aan, en dan ga ik eventjes terug naar de opmerking van de heer De Jong, voor een vrijstaande woning, 800 vierkante meter. Nou, dat is denk ik wel een beetje heel erg Larense norm, want de landelijke norm ligt echt wel een beetje lager. Natuurlijk hangt het af van de grootte van de woning. En de gemiddelde Laarder heeft al een beetje een boulimia-auto, dus dan moet je ook wel een grotere garage hebben. Dat begrijp ik ook. Maar 800 vierkante meter, dat kan echt wel een metertje minder hoor, volgens mij. Zelfs in Laren, u kunt het niet geloven, er wordt een bouwkavel van 243 vierkante meter voor een vrijstaande woning aangeboden. Ja, dat lijken mij toch andere getallen eerlijk gezegd.

Ik vond de opmerking van de heer Van den Berg buitengewoon zinnig. Wanneer mag je er nou gebruik van maken? Is het een aflaat? Liever niet of nee, tenzij heel erg zwaarwegende bezwaren zijn, dus dat lijkt me duidelijk. Als het gaat om de een derde, een derde, een derde. In een eerdere bijeenkomst aan deze tafel is er gememoreerd dat de voorraad sociale woningbouw in Laren 18 procent is. Als we dan doorgaan met die een derde, een derde, een derde dan komen we natuurlijk van zo lang zal ze leven nooit op het gewenste percentage wat we zouden willen hebben. Dus dan kunnen we wel typisch vasthouden aan die Woningnota voor deze regio, maar dan blijven we altijd het slechtste jongetje van de klas. Dus als we daar iets aan willen doen, dan denk ik dat we niet een derde moeten doen, maar misschien wel de helft. Misschien dat we dan … Ja, er zijn toch geen locaties, maar goed, dan hebben we in ieder geval op papier ons best gedaan. Laten we dat dan maar zeggen. Dan ja, een laatste opmerking en dat sluit een beetje aan op de opmerking van de VVD. We zitten hier enorm technisch te praten en straks moet dit ook begrepen worden door een eenvoudige ziel, waar ik mezelf ook onder schaar hoor overigens. Dit is heel moeilijk te begrijpen.

En volgens mij, als we dit willen gaan verkopen aan onze mensen die waar we voor aan de slag zijn, maar ook aan een gemiddelde projectontwikkelaar of een huisbezitter of een grondbezitter of wie dan ook, dan moet er toch een document liggen wat iedereen kan begrijpen. En ook zonder technische ondersteuning, mijnheer Van Goozen, gewoon helder moet zijn. Dat iedereen begrijpt, o, zit dat zo? Het mag niet, maar als het wel mag, dan. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos: Dus misschien zou u dat mee willen nemen om het iets toegankelijker te maken? Daar wou ik het bij laten, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Ja, dank u wel, mijnheer Vos. Mevrouw Timmerman. Mevrouw Timmerman-Hamers: Dank u wel, voorzitter. Ja, over die toegankelijkheid. Ik heb al op diverse websites van gemeenten die ook met het vereveningsfonds werken hele heldere uitleg gezien in één A4’tje van wat ze daar eigenlijk precies doen. Dat zou hier natuurlijk ook kunnen en daar kan, ik zal straks die overheid.nl aan de wethouder geven, ook aan meewerken. Want daar staat het ook in hele heldere taal, dat iedereen weet waar het over gaat. Het is trouwens niet een landelijke afwegingsgrond, dat bedoel ik niet. Natuurlijk moet het aangepast worden aan de Larense normen en de Larense prijzen, waarbij de vrij op naam ook onze voorkeur heeft.

Ik krijg met de hele discussie zo langzamerhand wel het idee dat de woningbouwverenigingen op eigen kracht geen woningen meer kunnen bouwen en dat dat alleen nog maar 14

kan uit geld van het vereveningsfonds. Ik vind dat eigenlijk een hele rare. Daarnaast, het vereveningsfonds kan alleen maar gevuld worden als er veel woningen buiten de een derde, een derde, een derde gebouwd wordt, dus veel dure woningen. Met andere woorden, het vereveningsfonds, daar kan pas gebruik van gemaakt worden als er veel dure huizen eerst gebouwd worden. Of is de gemeente ook nog van plan om zelf een eerste startkapitaal in het vereveningsfonds te storten of misschien de woningbouw? Misschien dat daar eens over nagedacht kan worden? Tot slot, inderdaad ook niet afwijken van de een derde, een derde, een derde. Want dat zinnetje, mijnheer Van den Berg heeft helemaal gelijk, dat biedt veel te veel ruimte om daar in bepaalde gevallen van af te kunnen wijken. Nou, hier wil ik het bij laten. Dank u wel. De voorzitter: Prima. Mijnheer Westendorp van de VVD. De heer Westendorp: Dank u wel, voorzitter. Ja, nog een paar opmerkingen naar aanleiding van de discussie. Ja, ik zou toch even bevestigd willen krijgen van de wethouder, want ik hoorde de wethouder zojuist zeggen, een derde sociaal en twee derde betaalbaar. Het kan een Babylonische spraakverwarring zijn, maar daar gaan we weer de mist in. Het is een derde sociaal, het is een derde betaalbaar en dat is niet sociaal per definitie, en we hebben een derde vrije sector.

Zo staat het letterlijk ook in uw eigen stuk op pagina 1 en dat is de enige zin die wel goed staat in dat stuk als we het over dit stukje hebben. Dus het moet wel consequent worden doorgevoerd, want ik zie dat te vaak voorkomen. En ik wil ook even bevestigd krijgen dat het vereveningsfonds, de gelden die daarin worden gespaard, zijn voor sociale woningbouw en met name sociale huur. Sociale koop hebben we wel eens eerder voorbij laten komen, dat is niet waar we naar op zoek zijn. We zijn op zoek naar sociale huur, dus daar wilde ik ook iets over horen. En daar is het voor bestemd en het is niet bestemd voor betaalbaar. Dat wilde ik nog even kwijt. Dan zou ik heel graag even willen horen, wat zijn nou de volgende stappen? Want we moeten wel op een gegeven moment gaan beginnen met bouwen en we moeten wel gaan beginnen om bepaalde projecten los te trekken. En ik ben het er helemaal mee eens dat als een project het in zichzelf kan oplossen, dan moeten we dat zeker bevorderen. Dan hebben we dat fonds niet nodig, maar het fonds moet er wel zijn voor de projecten waar het lastig wordt. Dus we kunnen ook een hoop leren van wat er al gebeurd is in omliggende of in andere landelijke gemeenten. Laten we zeker de juiste coping zien te vinden. Maar we moeten ook op een gegeven moment beginnen en gaan bijsturen.

Dus ik zou heel graag willen horen, wat is nou de tijdlijn en het proces wat hierachter gaat zitten? Want we moeten aan de bak. Daar wil ik het even bij laten. De voorzitter: Helder. Dank u wel. Mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Voorzitter. Nou, dank aan de wethouder met de toezegging om voor die aanscherping, want dat is fijn. En ook voor de uitleg rondom de een derde, een derde. Als daar gewoon een sociaal project komt, betaalbaar is iets anders, maar goed, dan kan dat ook. Nou, dat klinkt ook goed. Nog even terugkomend op de 75 vierkante meter, want dit is een technische commissie. We hebben ook nog iets te maken met een parkeernorm. Is in die getalletjes, ik moet naar u kijken, in die getallen van 75 vierkante meter en 125 meter, is daar ook zeg maar dan per woning een parkeernorm meegenomen op eigen erf? Dat is dus een vraag. Wat ik ook nog maar afvraag is na dat getal van 75, u zei al van, het kan 60 worden. Als ik zo een beetje door het land heen kijk of wat er aangeboden wordt, dan is het soms 50 vierkante meter. Dat is de norm voor, een woning sociaal moet minimaal 50 vierkante meter zijn.

Mijn vraag is of wij dat ook met elkaar ook hier zouden willen? Want daar vraag ik vooral ook om, dat voor jongeren en starters, en dan heb ik het ook over ouderen eigenlijk die echt op een gegeven moment zeggen, we willen kleiner gaan wonen, 50 tot 60 vierkante meter misschien best ruim genoeg is als je alleen bent. Maar wat ik daarbij ook mis, voorzitter, in het hele verhaal eigenlijk wel, 15

is toch nog wel een beetje ook van hoe je omgaat met nieuwe vormen als erfdelen. Nou, meer voor mijn part ook vermogende mensen die zeggen, nou, ik wil liever wat kleiner wonen, maar wel bij elkaar. En dan ga ik als één voorbeeld, stel dat je ergens een hele mooie villa op 1000 meter kan zetten of 800 meter, nou, dan kan je die villa ook bij wijze van spreken in acht appartementen, wel in villamodel, dat zou prima kunnen. Dus dan moeten we, dan wordt het een beetje gevaarlijk als we met oppervlaktes en grootheden van woningen gaan praten. Dus daar wil ik graag nog wel een korte reactie op. Dan heb ik nog een vraag over woning, of een opmerking eigenlijk over woningsplitsing. Dat staat ook nog in het stuk. Ik denk dat ik, het staat er dat het college zegt, nou, bij woningsplitsing, dat is nogal vrij duur, dat zo'n vereveningsfonds daar niet voor van toepassing zou moeten zijn. Daar kan ik als CDA wel iets in vinden, want als iemand een woning heeft en laten we even zeggen dat het allemaal kan, maar daar kunnen twee of drie appartementen in sociaal betaalbaar. Ja, als je dan ook nog moet gaan afdragen, dan gebeurt er niks. Dus daar zou ik eigenlijk willen meegeven aan de wethouder dat wij daar in ieder geval bij woningsplitsing, dat we dat niet zo zien, dat dit moet meegenomen worden.

Bij herontwikkeling mis ik ook nog een beetje, want als je wat bedrijvenpanden afbreekt, et cetera, dat noemen we herontwikkeling, ja, daar zitten ook wel wat kosten aan, maar daar zou het misschien dan nog wel weer terug kunnen komen. Maar ik hoor graag van de wethouder hoe hij daarnaar kijkt? En dan hebben we de parkeernorm gehad en dan hebben we dit. Ja, dat zijn eigenlijk nog een paar aanvullende vragen, mijnheer de voorzitter. Dank. De voorzitter: Ja, helder. Dank u wel. Mijnheer Van Goozen. De heer Van Goozen: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, de wethouder zegt, hoe komt u aan de technische uitleg? Nou, bij mij staat in de agenda op punt 8, Commissievoorstel vereveningsfonds plus technische uitleg. Dus daar heb ik dat gelezen. Ik weet niet, ik kan het niet anders interpreteren dan dat, dus vandaar. Ik hoop dat dat duidelijk is. Wat ik verder uit het verhaal hoor, is dat we dus gewoon vasthouden aan de een derde, een derde, een derde. Tenzij het in het uiterste geval niet kan, dan treedt het vereveningsfonds in werking. Daar hebben we het over. We blijven gewoon vasthouden aan die norm. Dan had ik nog een vraag, want u noemt net het bedrag van 405 duizend, dat zou dan betaalbaar zijn. Is dat dan de bovengrens of is dat de ondergrens of is dat, hoe moet ik dat zien dat bedrag? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Goozen.

Heb ik begrepen dat D66 nog vragen heeft? Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat ik daar ietsje anders tegenaan kijk. Ik wil eerst zeggen dat ik heel blij ben dat het vereveningsfonds er nu komen kan. En ik vind het fijn als we daar ons achter kunnen zetten. Ik vond de berekeningen ook heel lastig. Echt waar. Maar als je het bij projectontwikkelaars neerlegt, wat ik gedaan heb, die zeiden, duidelijk wat er staat. Het is gewoon een lastig rekenmodel, dus ik ben blij dat die stap wordt gezet. En de drie vragen die er gesteld worden, kunnen wij in de raad inderdaad verder op antwoorden. Dus dat wou ik even kwijt. De voorzitter: Daar kunt u verder op antwoorden. Maar wat is uw antwoord dan? Of is dat niet wat u wilde zeggen? Oké, goed. Dan gaan we naar mijnheer Rood, tweede termijn. De heer Rood: Dank u wel, voorzitter.

16

De voorzitter: Excuus, mijnheer Rood. Want ik begrijp dat mevrouw Van Dorst nog een nabrander heeft. En dan doe ik dat liever in één keer, dan kunt u dat in één keer meenemen. Mevrouw Van Dorst-Brakel: Pardon, excuus. Nee, wat techniek betreft. Inderdaad, ik begreep van mijnheer De Jong dat hij zegt, een vrije plot van 1000 vierkante meter, 20 procent eraf, 800, dat is wel heel ruim hoor. Dat soort plots hebben wij in Laren niet zoveel en daar wordt ook inderdaad niet op gebouwd. Dank u wel. De voorzitter: Goed. Nou, dat is nog een toegevoegde mening van mevrouw Van Dorst, dus dat is geen vraag. Mijnheer Rood, heeft u nog antwoord op een aantal gestelde vragen? De heer Rood: Begin ik bij de vraag, ja, welke bedragen, dat is een vraag van de heer Vos van Groen Laren, moet ik dan aan denken die gesubsidieerd worden? Met subsidies in het algemeen zo dat je zo min mogelijk subsidieert, maar wel het doel wil bereiken en ook hier is dat het geval. Maar in het algemeen zou je kunnen aannemen dat als een stuk grond zoveel waard is als er verdiend kan worden met een derde vrije sector en twee derde niet in de vrije sector. Ik zal het woord betaalbaar proberen te vermijden. En je gaat dan het hele kavel benutten, dus niets in de vrije sector maken, dan komt een grondeigenaar iets te kort.

En een woningcorporatie heeft eigenlijk niet meer geld, kan niet meer geld verdienen aan sociale huur in Laren dan in Bunschoten of Ede of welke andere gemeente dan ook, dus die komt dan geld te kort. Nou, er zijn allemaal standaardbedragen en rekensommetjes voor. Dus het is eigenlijk niet heel erg ingewikkeld om in te schatten wat een woningcorporatie tekortkomt om op grond die van een particuliere eigenaar is te ontwikkelen. En dus … De voorzitter: Mijnheer Vos heeft ‘…’(01:05:38). De heer Rood: … die bedragen die nodig zijn, kunnen wij dan bijleggen. Maar dat zijn ongeveer dezelfde bedragen als je ergens anders afhandig maakt zeg maar. De heer Vos: Ja, bij interruptie, voorzitter. Dank u wel. Maar u zegt nu iets wat gewoon antwoord op mijn vraag is. Ik heb een hele heldere vraag gesteld, wat voor bedragen hebben we het over? En u zegt nu Ede en andere mooie gemeentes, maar dat kunt u dan toch ook gewoon noemen? Want we lopen nu een beetje heel abstract te praten over bedragen die er mogelijkerwijs dan bij … Dat begrijpt iedereen hier aan tafel, maar welke bedragen … U heeft prachtige Excelsheets gemaakt en die schijn je in te kunnen vullen. De voorzitter: Dat is te veel uitleg. Uw vraag is duidelijk, mijnheer Vos.