Transcript commissie R&I 14 januari 2026

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE R&I VAN GEMEENTE LAREN d.d. 14 januari 2026

1.

Opening en vaststelling agenda De voorzitter: Dames en heren, goedenavond allemaal. Het is 20.00 uur. En dat betekent dat wij beginnen met de commissie van R&I op 14 januari 2026. Veel van u hebben we al gesproken en gezien op de nieuwjaarsreceptie vorige week, maar een enkeling van u nog niet. En sowieso ook een aantal mensen op de publieke tribune, hartelijk welkom. En allemaal dan bij deze nog een keer gelukkig nieuwjaar, beste wensen. Het wordt een spannend politiek jaar, natuurlijk met de gemeenteraadsverkiezingen en deze een-na-laatste commissie R&I van deze bestuursperiode. Ik open hierbij de vergadering de formeel. En ik ga eerst even langs wie er allemaal namens de politieke partijen aanwezig is. En dan gaan we over tot vaststelling van de agenda. Allereerst Larens Behoud is vertegenwoordigd door de heer Van Goozen en mevrouw Van Oort. De VVD door de heer Westendorp en mevrouw De Brouwers. D66 vertegenwoordigd door mevrouw Van Dorst en mevrouw Berghorst. Liberaal Laren door de heer Oomkens en mevrouw Timmerman. Groen Laren door de heer Grunwald en het is niet helemaal bekend, komt mijnheer Wichers Scheur nog? We weten het niet. We gaan het zien. Het CDA is vertegenwoordigd door mevrouw Krapels en mevrouw Graafsma. En dan Democratisch Laren door de heer Spaan. En als laatste De Larense Vrouwenpartij door mevrouw Niekus.

En het college is aanwezig met de wethouders Rood en Van Midden. En uiteraard de gemeentesecretaris mevrouw Zwanikken. Afwezig met bericht van verhindering de heer Vos van Groen Laren en de heer Van den Berg van het CDA. Dan verzoek ik u allen uiteraard weer duidelijk in de microfoon te spreken vanavond, omdat er ook ongetwijfeld luisteraars thuis zijn, dan wel mensen die het na afloop van de vergadering nog een keertje willen terug horen. Dan kunnen ze goed verstaan wat u allemaal hebt gezegd. Dan hebben wij nog een inspreker bij agendapunt 7. En agendapunt 7 gaat over het bindend advies van de gemeenteraad, gevraagd voor het uitbreiden van de Johanneskerk aan de Naarderstraat 5. En dat is mevrouw De Joode, Is ze aanwezig? Ja, mooi. Ik leg u straks wel even uit hoe het in zijn werk gaat. Hartelijk welkom alvast. En ik begrijp ook nog andere vertegenwoordigers van de Johanneskerk en Protestantse Gemeente, als ik het goed begrijp. Welkom allemaal. Daarmee hebben we de aanwezigen uitgebreid benoemd en hebben we de agenda voor gekregen. Niet een heel spannende agenda vandaag, maar dat komt misschien ook een beetje door het einde van deze periode. Wel heel spannend, niet uitgebreid, moet ik eigenlijk zeggen. U heeft gelijk, mijnheer Spaan. Met dat gezegd hebbende, vraag ik of u kunt instemmen met de agenda. Ja? Dan stellen we die vast.

2.

Vaststelling lijst adviezen en conclusies vergadering commissie R&I d.d. 3 december 2025 De heer Jansen: Dan gaan we direct door naar agendapunt 2. Dat betreft de vaststelling van de lijst van advies en conclusies van de vorige vergadering, die gehouden werd op 3 december. Iemand daar nog behoefte om iets over te zeggen, of naar aanleiding van ? Nee, niet? Dan stellen we die ook vast.

3.

Mededelingen De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 3. Dat betreft de mededelingen. Zijn er mededelingen vanuit de commissie? Ja, dat is het geval. Mijnheer Grunwald, gaat uw gang.

1

De heer Grunwald: Dank u wel, voorzitter. Ik wil het college even complimenteren met het uitdelen van waardebonnen voor degenen in Laren die een stukje gemeentegrond in eigen beheer hebben genomen. Ik denk dat dat heel stimulerend werkt. En goed voorbeeld doet volgen. Dank u wel. De voorzitter: Dan nemen we maar aan dat u dat hebt gedaan namens alle raadsleden in deze, maar u in het bijzonder bij uw woorden. Mooi, dank u wel. Anderen nog behoefte? Nee, niet? Dan leden van het college, de heer Van Midden, als ik het zo zie. De heer Van Midden: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik heb een korte mededeling als het gaat om de schadecijfers bij de jaarwisseling. Laren komt er dit jaar met 90 euro schade goed vanaf. Het is de schade aan 1 verkeersbord. Zo zie je maar, het gebeurt in Laren, om het maar even zo te zeggen. De politie geeft ook aan dat gedurende de jaarwisseling het zeer rustig is geweest. Er zijn 2 meldingen van vuurwerkoverlast op hetzelfde adres bij de politie binnengekomen. En de boa's geven ook aan dat er daarnaast nog 5 meldingen van vuurwerkoverlast binnengekomen zijn, via TOPdesk en Slim Melden, dus dat is gewoon heel goed. Als ik even vergelijk met vorig jaar, toen hadden we een schade van ongeveer 1.000 euro, geloof ik. Dus met de 90 euro is het in ieder geval allemaal zeer meegevallen. Dank u wel.

De voorzitter: Het indienen van de schadeclaim en de administratieve afhandeling daarvan kost waarschijnlijk meer dan die 90 euro. Maar goed, wij gaan het zien. Andere mededeling nog vanuit het college? Nee? Mijnheer Rood niet? Prima. Dan ronden we dit agendapunt af. 4.

Terugblik en vooruitblik Regio-zaken De heer Jansen: En dan gaan we naar de agendapunten rondom de terugblik vooruitblik Regio-zaken. Iemand van ... Ja, mijnheer Rood, gaat uw gang. De heer Rood: Dank u, voorzitter. We hebben voor de jaarwisseling een overleg ruimte gehad in de regio. En er waren wel een paar dingen die de moeite waard zijn om te delen. De eerste is, we hebben eigenlijk al langer de ambitie om nieuwe woningen levensloopbestendig te maken. Dus dat betekent eigenlijk geen trappen onder meer en geen drempels, enzovoorts. En in de regionale woondeal met het Rijk staat ook een ambitie van 50 procent nultredenwoningen. En er was een discussie in de regio of we die 50 procent onderdeel zouden moeten maken van de regionale afstemming. En dat betekent zoveel als dat je op je donder krijgt van je collega's als je dat niet haalt. En daar is wel voor gekozen. Dus we moeten nu voor elk plan van 50 woningen of meer ons houden aan die ambitie van 50 procent nultredenwoningen. En de vrijblijvendheid, als die er al was, is daar dus een beetje vanaf. Dus daar moeten we ons dan aan gaan houden. Dan werkt de provincie aan een geactualiseerde omgevingsvisie. Er is een heel traject geweest en dat heeft geleid tot een provinciale omgevingsvisie. Best een goed stuk eigenlijk. Maar er wordt nu aan een actualisatie gewerkt.

En dat is helemaal in lijn met de Omgevingswet, waarin je die stukken up-to-date houdt. En er vielen eigenlijk 2 dingen op. Er staat erg veel in natuurlijk, in die actualisatie, en het is ook nog niet klaar. Dat is work in progress. Maar wat zeker zo is, dat de drinkwatervoorziening onder druk staat. Dat kennen we uit het project WAAG. Dus er moeten veel nieuwe bronnen voor drinkwater gevonden worden, want, sorry, er dreigt schaarste. En we kunnen die schaarste wel oplossen, maar dat vergt wel ruimte en keuzes. Ook bijvoorbeeld heeft dat consequenties voor het vestigen van bedrijven in de industrie die grondwater willen oppompen. Dus niet alles kan meer en het grondwater beschermen wordt steeds belangrijker. En dat gaan we dus merken in de provincie. Dan het tweede waarin ook keuzes gemaakt moeten worden, gaat over netwerken. En dat valt 2

eigenlijk in 2 dingen uiteen. Het digitale netwerk is belangrijk voor Nederland. We hebben een functie voor het Europese continent als het gaat om het ontsluiten van verbinding met de Amerikanen, in het internet. En nou moet er geïnvesteerd worden in de digitale infrastructuur. Dat klinkt fantastisch, maar dat zijn gewoon datacenters. Dus dat zijn die dozen langs de snelweg. En de vraag is eigenlijk, en er is nog niet echt een keuze in bepaald, blijven we dat allemaal faciliteren of vinden we het ook wel weer een keer genoeg en wat doet dat dan met het verdienvermogen van ons land? Maar ook de echte traditionele logistiek. Niet dat internet niet echt is, maar het vervoer, opslag van goederen, et cetera, dat staat onder druk. Want als we blijven investeren in goederenvervoer bijvoorbeeld, dan staat dat haaks op de ambitie om te bouwen nabij stations, dus ovknooppunten, NS-stations bijvoorbeeld. Want dat goederenvervoer moet over datzelfde spoor en dat zit eigenlijk gewoon vol. Dus Noord-Holland staat voor lastige dilemma's. En u bent als raad natuurlijk ook meer dan welkom om invloed uit te oefenen op dit soort keuzes. Dan de laatste. Dat is een update uit het Verkeer en Vervoer Overleg. Wat Laren heel direct aangaat, ik heb u eerder blij gemaakt met goed nieuws over de Singer Express, een pendelbusje tussen P&R Crailo en P&R Eemnes-Laren.

Wat dan door het centrum van Laren, inclusief ook de halte bij Singer komt. En daar is eigenlijk in dit lopende jaar 2026 geld voor. Maar in de regio lag in een update het idee voor dat dat pas in 2027 zou gaan rijden. Ik heb me daar wel tegen verzet. En ik blijf me daartegen verzetten, want als het geld er is, dan is het volgens mij zonde om dat nog niet van start te laten gaan, alleen omdat het wat drukker is op de diverse kantoren. Dus mijn inzet is nu om dat in de zomer van start te laten gaan. Maar ik kan u dat helaas niet beloven, want we zijn wel afhankelijk van provincie en van de inzet in de regio ook. Maar nogmaals het geld is er, dus laten we het ook benutten. Tot zover. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Rood. Iemand naar aanleiding van? Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst: Dank u wel, voorzitter. Ik wilde nog even terugkomen, u vertelde over het water, dat daar inderdaad een tekort aan is. We hebben al verschillende keren gevraagd om bij kelders het lozen niet meer in het riool te doen. Ik heb daarover contact gehad met het waterschap. En zij zeiden eigenlijk dat eind van het vierde kwartaal 2025 daar een soort van oplossing, uitwerking zou komen. Is dat ook in deze gesprekken meegenomen? Weet u daar iets van? De voorzitter: Mijnheer Rood. De heer Rood: Nee, dat is in de regio niet aan de orde geweest.

Dus ik wil er best eens induiken wat daar nu het regime is, of dat nu wel of niet is toegestaan en wat de toekomst daarvan is? Maar dat is in de regio niet aan de orde geweest. De voorzitter: Ja, anderen nog? Mevrouw Niekus. Mevrouw Niekus: Dank u, voorzitter. Ik was zeer verheugd bij die eerste mededeling, dat er 50 procent nultredenwoningen moeten komen. Ik denk dat dat voor Laren echt een hele fijne stap is. Ik wil vragen, per wanneer gaat dat in? De heer Rood: Dat was eigenlijk al ingegaan, maar de vraag is, hoe dwingend spreken we elkaar erop aan? Projectontwikkelaars zijn altijd gebaat bij minder hoge kosten in de bouw. Dus we moeten onszelf eraan houden. En dat is keer op keer een klein gevecht. Er zijn nog wel meer gevechten die je dan levert natuurlijk in

3

de ontwikkelingen, maar dit is er wel ook een. En dat is eigenlijk ingegaan, alleen we hebben nu al afgesproken om elkaar daar streng op aan te spreken. De voorzitter: Prima. Anderen nog behoefte? Nee? Dan mijnheer Van Midden nog? Nee, niet? Uit de regio? Niet? Dan is dat agendapunt afgehandeld. 5.

Meldingen portefeuillehouders m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen De voorzitter: Dan gaan we vragen of er nog meldingen zijn van het college over de Gemeenschappelijke Regelingen. Niet het geval? Nee. Dan ronden we dat agendapunt ook af.

6.

Bespreking raadsinformatiebrief Toekomst monumenten Erfgooiersbuurt De voorzitter: En dan gaan wij naar de bespreking van de raadsinformatiebrief van het college aan de raad over de Toekomst Monumenten Erfgooiersbuurt. Twee partijen hebben gevraagd om die raads informatief, raadsinformatiebrief, lang woord, hoe heet het, ter sprake te brengen in de commissie. Allereerst Liberaal Laren, mevrouw Timmerman, denk ik. En dan het CDA, dat wordt mevrouw Graafsma. Moet ik echt oefenen. Graafsma, is niet moeilijk. Nee. En dan kunt u eerst de vragen stellen en dan wordt daar misschien antwoord op gegeven. En dan hebben we gewoon twee termijnen voor de andere partijen om hier ook op te reageren. Mevrouw Timmerman, gaat uw gang. Mevrouw Timmerman: Dank u wel, voorzitter. In de raadsinformatiebrief, ook voor de luisteraars thuis en de publieke tribune, daar stond dus de boodschap dat de woningcorporatie G&O heeft aangegeven liever niet meer eigenaar te willen blijven van de veertig monumentale woningen. Er is nu een onderzoek gaande, daar heeft het college opdracht voor gegeven, met vier scenario's. Nou misten wij eigenlijk een voorstuk, want die vier scenario's is allemaal leuk en aardig, maar dat gaat wat ons betreft volledig voorbij aan de afspraken die er notarieel zijn vastgelegd na de fusie, of ten tijde van ...

De voorzitter: Mevrouw Timmerman, mag ik heel even vragen, want u heeft een aantal vragen voorbereid. Volgens mij doen we het zo, eerst leidt u gewoon even die vragen in die u heeft gesteld. Mevrouw Timmerman: Nou ... De voorzitter: Krijgt u daar antwoord op. Zelfde geldt voor mevrouw Graafsma. Dan gaan we gewoon eerste, tweede termijn. Dus dan kunt u uw inleiding helemaal uitgebreid nog even ... Mevrouw Timmerman: Nou, dat hoeft niet als ik dat nu eigenlijk al doe, want ik wil even verduidelijken waarom die vragen gesteld worden. De voorzitter: Ja, maar dat kan toch zo meteen ook? Mevrouw Timmerman: Van te voren. De voorzitter: Want we doen dit altijd zo. Dus ik heb liever dat u gewoon eventjes de vragen stelt, krijgt u antwoord, kunt u meenemen in uw exposé straks.

4

Mevrouw Timmerman: Dan zullen we het zo doen. Dank u. Vraag 1, is het u bekend dat er destijds bij de fusie afgesproken is dat genoemde monumentale panden voor 2023 zouden zijn verduurzaamd of worden verduurzaamd? Deze afspraak is destijds notarieel vastgelegd. En vraag nummer 2. Even kijken. Deze weg. Waarom is dit feit niet betrokken bij de opdracht van genoemd onderzoek uit de raadsinformatiebrief? Er zijn 4 scenario's, maar eigenlijk had het eerste scenario moeten zijn, juridisch onderzoek hoe de woningbouwvereniging alsnog te houden aan de verplichtingen uit deze notarieel vastgelegde afspraken. En die missen wij dus. De voorzitter: Helder. Dank u. Mevrouw Timmerman: Dat zijn de twee vragen. De voorzitter: Ja, helder. Dank u wel voor die … We gaan eerst maar even deze vraag beantwoorden. Is dat goed, mijnheer Rood, dat u eerst deze vraag beantwoordt? Dan gaan we naar het CDA en dan doen we gewoon de normale ronde. Gaat uw gang, mijnheer Rood. De heer Rood: Dank u, voorzitter. De eerste vraag is, is dat bekend? Ja, dat is bekend. U heeft ook een raadsinformatiebrief eerder gehad, waarin al die afspraken en de hele situatie is geschetst. Dus dat gaat niet zozeer over het onderzoeken van die scenario's, maar meer over wat is nou de verhouding als het gaat om deze monumenten tussen G&O en de gemeente? Die had, geloof ik één of twee maanden eerder bij de stukken zitten.

Maar dit is dus bekend. En de tweede vraag is had niet een scenario moeten zijn om G&O juridisch aan die afspraak te houden? Op zich is een van de scenario's natuurlijk dat G&O de woningen blijft verhuren, dat is wel vanuit, dat is een optimistisch scenario, omdat ze daar niet heel veel voor voelen en je hebt de situatie dat, omdat de woningen monumenten zijn geworden, de verduurzaming afspraken in het algemeen een stuk zijn bemoeilijkt. Dus om bijvoorbeeld label B te halen, is bij deze woningen nog niet een makkie. Maar als je de woningen hebt en je verhuurt ze dan zul je toch iets moeten met die woningen want die gaan er niet automatisch op vooruit. Dus je moet investeren in die woningen. Dat moet elke verhuurder bij elke woning. En bij deze woningen gaat het dan ook nog om grote bedragen en toen G&O aangaf, wij willen eigenlijk van deze monumenten het liefst af, toen stonden wij voor de keuze waarin we hebben gezegd, als zonder motivatie een verhuurder, als wij moeten gaan zitten wachten tot de verhuurder uiteindelijk toch gaat investeren in die woningen en we gaan het juridisch maken en zo, dan wordt het een meerjarenplan. En als wij kunnen een andere verhuurder kunnen vinden die er, plat gezegd, wel zin in heeft en wel gemotiveerd voor is. En ik ben daar best, ik, daar is best een kans op, dan zou dat denk ik sneller gaan en beter zijn voor de huurders.

En dat is het eigenlijk het enige waar het echt om gaat natuurlijk, aan het einde van de dag. Het gaat niet om juristen aan het werk te houden maar het gaat om het woongenot en de leefbaarheid in de buurt. Ik kan voor die verduurzaming me aan afspraken proberen te houden, maar ik kan natuurlijk nooit een pistool op het hoofd van de mensen bij G&O zetten, dus daar moet ook enige mate van verantwoordelijkheid gevoeld worden en verantwoordelijkheid genomen worden. Dus dat is eigenlijk het antwoord. De voorzitter: Helder, dank u wel. Komt zo met uw eerste betoog, zo meteen de eerste ronde. Dan mevrouw Graafsma van het CDA. Mevrouw Graafsma: Dank u wel, voorzitter. Ik zal ze voorlezen, onze vragen. Er wordt op een gegeven moment een doelgroep genoemd Senioren. Wie heeft dat bepaald? Zouden deze woningen niet uitermate geschikt kunnen zijn voor handige jongeren? Starters die er wel brood in zien om die huizen op te knappen? 5

En op pagina twee en drie, scenario één. Ik vraag me af waarom is er de Gooi en omstreken niet beter op geanticipeerd dat dit probleem zich zou kunnen gaan voordoen? Ze wisten al dat dit monumenten waren. En op scenario vier daar wordt op een gegeven moment gesteld dat bestuurders bloot kunnen staan aan grotere risico's op het gebied van aansprakelijkheid. Wat zijn die grotere risico's en wat geven de huidige bewoners aan als voorkeur? En is er ook bijvoorbeeld gedacht om een aantal van deze woningen te clusteren, waardoor ze benut kunnen worden voor maatschappelijke doelgroepen? Dus bijvoorbeeld begeleid wonen waar erg behoefte aan is. Ik noem maar wat. Dat waren onze vragen. Dank u wel. De voorzitter: Helder, dank u wel. Mijnheer Rood. De heer Rood: Dank u. Wie heeft die doelgroep betaald, bepaald? De eerste vraag. Eigenlijk is de doelgroep de mensen die aangewezen zijn op midden dure huur. Het is wat ongelukkig geformuleerd, maar bedoeld wordt dat er veel senioren zijn ook in ons dorp en dat die woningen hele steile trappen hebben en in het algemeen best moeilijk toegankelijk zijn. Eenvoudigweg omdat ze 100 jaar geleden zijn gerealiseerd en er toen heel anders werd nagedacht over wat een goede woning was. De tweede vraag bij dat kopje, zouden ze geschikt kunnen zijn voor starters of jongeren? Ja, dat zou zeker kunnen zijn. Dat klopt.

En dan de vraag bij scenario 1, waarom er eigenlijk niet beter is geanticipeerd? Ik wil eigenlijk liever niet voor G&O spreken want die kunnen dat prima zelf, maar zij hebben aangegeven het een stukje bezit te vinden wat ze lastig vinden. En dat is maar net hoe je daarnaar kijkt. Want hoe mooi en bijzonder de buurt ook is, we kunnen wel, ik kan niet ontkennen eigenlijk dat het lastig is om te voldoen aan de eisen van de tijd. Als je niet gewend bent of gespecialiseerd bent aan het omgaan met dit soort erfgoed, dan kan ik me voorstellen dat ze dat lastig vinden. Kan het wel? Ja, daar ben ik echt van overtuigd, dat dat wel kan. Maar dan spreek ik namens mezelf in de gemeente en niet namens G&O, die hier gewoon enigszins mee in hun maag zitten, om het maar op zijn Hollands te zeggen. Dan wat ik niet per se waardeer, dus ik sta er niet helemaal achter of zo, maar het is wel een gegeven waar we mee van doen hebben. Dan had u bij scenario 4 wat zijn die genoemde risico's? Eigenlijk zien we in het algemeen dat bestuurders meer en vaker worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid, in juridische zin, dan dat er een paar decennia geleden het geval was. Dus dat is gewoon een meer langdurige trend en in dit geval gaat het natuurlijk al snel om aanzienlijke bedragen. Dus je hebt een hoop bezit onder je. 40 huizen is niet een klein kastje van de bingo vereniging.

Dus dat is veel geld en ik heb eigenlijk een beetje tegenstrijdige signalen gehad. Ik heb adviezen gehad die zeiden, je kunt dat mensen eigenlijk niet aandoen, want die verantwoordelijkheid is gewoon groter dan je zou moeten willen gunnen. Maar anderen zeiden ook, dat is prima te doen om de risico's te verkleinen en er zijn voorbeelden in het land. Dus daar heb ik navraag naar gedaan en dat moet ik nog horen. Of dat wel of niet mogelijk is. Waar pleiten de bewoners voor? U kunt het ze straks nog even rechtstreeks vragen ook, maar eigenlijk is het de grote lijn dat zij pleiten voor verhuur, ben ik graag met je eens. En dat ze een werkende oplossing willen die verhuur ook mogelijk maakt. En verder zijn we op dit moment eigenlijk nog niet, want er moet ook nog informatie naar boven komen. En de derde vraag, op dit moment is de inzet van het college het behouden van de midden dure huurwoningen, als huurwoningen in de midden dure huur en in de meeste woningen zitten huurders. In een aantal helaas niet, maar de meeste huurders die er zitten, willen ook graag blijven zitten. Dus we hebben nog niet of niet gekeken naar maatschappelijke doelgroepen, zoals u noemt, omdat we eigenlijk vooral gefocust zijn op het beschikbaar houden van de woningen voor de huursector. Dank u wel. De voorzitter: Helder. Dank u wel. Dat waren de vragen vooraf ingediend.

Wie wil als eerste? Denk mevrouw Timmerman? 6

Mevrouw Timmerman: Daar zitten een paar tegenstrijdigheden eigenlijk in het antwoord van de wethouder. In de eerste instantie wordt er gezegd, het is lastig voor G&O om de woningen te blijven verhuren omdat er verduurzaamd moet worden. Daar hadden ze en dat heeft het CDA ook al gezegd, daar hadden ze op kunnen anticiperen, al heel lang. Ze hebben wel al die jaren huur gevangen, ze hebben bijna geen onderhoud gepleegd. Ze profiteren wel optimaal van de woningstijging de afgelopen jaren als ze gaan verkopen. Dus ik kan me voorstellen dat de woningbouwvereniging zegt van, yes, we gaan verkopen. Dat betekent wel dat er woningen veertig woningen op den duur onttrokken worden aan de woningmarkt, terwijl dat toch op dit moment al vanwege allerlei maatregelen van het vorige kabinet aan de hand is. Ik vind dat geen goede zaak en ik zou eigenlijk het college erop aan willen dringen dat ze zoveel mogelijk bij scenario één blijven. Gewoon blijven verhuren want alle andere scenario's gaan uit van verkoop. En daar worden huurders nooit beter van. En daar zijn talloze voorbeelden van huurverhogingen en dan is de vraag gaan die wel verduurzamen? Ik ... En als particulieren het kopen, dan heb je kans dat ze het gelijk voor drie, vier keer over de kop weer verkopen. Dus dat wordt er allemaal niet beter op.

Vandaar eigenlijk onze vragen en laat u het alstublieft bij G&O die de woningen verhuurt en dring aan op verduurzaming ... De voorzitter: Helder. Mevrouw Timmerman: Want dat is heel erg hard nodig. Per slot van rekening, u zegt, G&O die is hiervoor verantwoordelijk. Maar wij vinden toch ook dat de gemeente hier een enorme morele verantwoordelijkheid heeft en die moet u wel pakken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Timmerman. Mevrouw Graafsma. Mevrouw Graafsma: Ja, ik sluit me aan bij mevrouw Timmerman, voor het meeste. En wat mij verbaast is de opmerking van de wethouder dat Gooi en Omstreken moeite zou hebben met de monumentale status van die huisjes. Ik kan me voorstellen dat bijvoorbeeld in Hilversum Gooi en Omstreken ook heel veel van dat soort huisjes heeft, dus wat, waarom dat dat nu zo ingewikkeld moet zijn, begrijp ik niet. En verder nogmaals sluit ik me aan bij mevrouw Timmerman, die heeft het meeste al gezegd. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Goed. Wie verder? Mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst: Dank u wel, voorzitter. Ik heb ook de vragen aangehoord. Een vraag is voor mij nog onduidelijk. Ik heb krijg het idee dat de verkoop van die 40 woningen niet de gewoonte markt opgaan, maar dat daar een sociale partner voor gezorgd gezocht wordt. Daar wilde ik inderdaad graag een bevestiging. Daar ga ik namelijk vanuit.

En onze vraag is eigenlijk ook, is er geen mogelijkheid voor een vijfde scenario waarvan de gemeente gewoon zelf ook participeert. Het is wel erfpacht wat de gemeente al inlegt of inzet. Maar waarom pakt de gemeente niet een stuk sociale verantwoordelijkheid en neemt dan ook een stuk verhuur voor zijn eigen rekening? Want de huizen blijven wel verhuurd. Het is verkopen aan een sociale partner, maar de verhuur blijft staan. Een andere vraag is omdat u zei van Gooi en Omstreken heeft problemen met het verduurzamen, omdat het monumentale panden zijn. Mogelijkheid om de monumentale status van 35 woningen er misschien af te halen en 5 wel te behouden. Is dat een rare roep in de woestijn of is dat bespreekbaar? Is dat een zesde scenario? En zo hebben wij nog wel een paar vragen, maar we wachten graag de rest van uw onderhandelingen af. Dank u wel De voorzitter: Helder, dank u wel. Mijnheer Grunwald. 7

De heer Grunwald: Dank u wel, voorzitter. Mijn collega van D66 waande zich even roep in de woestijn, maar ze staat in ieder geval niet alleen te roepen. De gemeente is natuurlijk geen woningbouwvereniging en een woningbouwvereniging is geen gemeente. Daarmee wil ik eigenlijk wel zeggen van, ik snap wel dat de woningbouwvereniging van die woningen af wil, als je tussen de regels doorleest wat voor gedoe dat eigenlijk wel geeft. En dan zijn dus een aantal heilige huisjes heet dat dan ook nog, in de zin van het zijn monumenten. Maar de sociale werkelijkheid tegenwoordig is toch een andere. Er heerst een grote woningnood. De woningcorporaties zijn financieel uitgekleed door de overheid, dus daar kan je natuurlijk al een soort wensdenken koesteren, in de zin van verduurzaming van woningen die eigenlijk qua omvang en substantie helemaal niet geschikt zijn, volgens huidige maatstaf, om überhaupt nog langer te blijven bestaan. Ja dan kan je natuurlijk ook weer roepen van, maar het zijn wel monumenten, want we moeten ons verleden koesteren. Ja, dat is wel zo, maar we moeten van Laren natuurlijk ook geen museum dorp maken. We moeten natuurlijk toch een beetje met onze tijd mee en als de situatie erom vraagt dat mensen gehuisvest moeten, dringend gehuisvest moeten worden, dan moeten we dus ook onconventionele wegen durven bewandelen.

En dan zou het heel goed kunnen zijn, inderdaad, dat je een aantal huizen om hun monumentale waarde bewaard, voor '...'(00:28:54) huishoudens. Maar dat je dus de rest van het gebied toch inderdaad kunt bestemmen voor sociale woningbouw, al dan niet tredenvrij, zoals dat dan zal moeten. En mijn pleidooi gaat eigenlijk in de richting van, ik zie dus een aantal opties staan, maar die zijn niet uitputtend. Bureau, hoe heten ze, Enduro of zo heten ze, heeft ook al gezegd dat ze niet uitsluiten dat ze nog met andere scenario's komen. En ik wil even het scenario voorstellen, ga nou eens met G&O nog eens op de tafel om te bekijken van wat zij aan mogelijkheid, mogelijkheden zien om naar sociale woningbouw te doen rekening houden inderdaad met een stuk historische waarde van een aantal van die huizen en dat we op die manier dus iets kunnen doen, wat ook voor de mensen die dus nu een dringend huisvesting zoeken en daar eigenlijk helemaal geen perspectief op hebben. En daar hebben we dus inderdaad dat de gemeente wel een morele verplichting om daar ons uiterste best voor te doen. Zo vaak komen er geen mogelijkheden voorbij om iets voor die doelgroep te doen. Dus ik zou zeggen pak dat met beide handen aan en kijk even, nog eens vrij van last en volmacht, zou ik zeggen.

Van hoe zou je iets op die plek kunnen realiseren in de sfeer van woningbouw wat dus van grote waarde is voor de samenleving? Dank u wel. De voorzitter: Heer Spaan? De heer Spaan: Wat Ellen en Andreas hebben verteld, daar sluit ik me eigenlijk min of meer bij aan. De voorzitter: Mevrouw Van Dorst. De heer Spaan: Wat zei je? De voorzitter: Mevrouw Van Dorst. De heer Spaan: Ja, die is er ook. Het is een vrij ingewikkelde buurt, vind ik. En je moet je afvragen, moet het allemaal monument blijven? Ik heb de scenario's doorgelezen en ik vind het zo alle vier niet al te best, ik ben het er niet mee eens. Niels Rood zegt al een vijfde scenario, dat had ik ook willen voorstellen. Om ook de gehele wijk nog eens opnieuw te bekijken. Wat is natuurlijk ook eigenlijk vrij veel verschillende woningen staan er, met aanbouwen niet met aanbouwen. Ik zou ook het rapport eigenlijk van het verduurzamen willen zien. Ik weet niet of dat kan. Dat zou voor mij wel interessant zijn. En ik zou ook willen onderzoeken of dat verdichten van de hele wijk, of dat mogelijk is op sommige plekken. Er zitten natuurlijk enorme tuinen bij 8

sommige huizen en ik weet dat het misschien enigszins pijn doet, maar er is ook enige woningnood. Je zou kunnen kijken waar dat misschien, zonder te veel pijn, mogelijk is. Dus opnieuw zou ik eigenlijk het onderzoek willen ... Een ander scenario willen zien. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Spaan. Mijnheer Van Goozen. De heer Van Goozen: Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat we een paar dingen even helemaal mis hebben. Mijnheer Grunwald, die heeft het over, we gaan even die monumentenstatus eraf halen en we gaan die huizen slopen. Er wonen gewoon mensen in die huizen en die wonen er al jaren. Die hebben hard gevochten om daar een monument van te maken en dan gaat iemand zeggen, we gaan dat die hele wijk slopen. Nou, ik geloof niet dat u helemaal op de hoogte bent van hoe het daar reilt en zeilt. Er zijn ... Het scenario van de monumenten, die mensen die hebben hun best gedaan om daar een monumentenstatus op te krijgen. Ik denk dat de scenario's die er nu voorliggen, dat je scenario één en twee moet vergeten, dat je op scenario drie kan anticiperen als dat inderdaad wat mevrouw Van Dorst zegt, aan een Stadsherstel of zo wordt toegegeven dat, hoe noem je dat, toegeschoven? Scenario vier zou ook kunnen dat de bewoners het zelf gaan overnemen, maar daar heeft de heer Rood al van gezegd, dat daar nog wel financiële gevolgen aan zitten.

Ik had nog wel een vraag aan de wethouder en dat is wat gebeurt er met de twee afgebrande woningen? Zitten die ook in dit verhaal of tellen die niet mee? De voorzitter: Dank je wel. De heer Grunwald: Voorzitter, mag ik even interrumperen? De voorzitter: Jazeker, ter interruptie, mijnheer Grunwald. De heer Grunwald: De heer van Goozen zegt van, of veronderstelt dat ik niet op de hoogte ben van wat daar leeft bij de bewoners. Daar ben ik zeer goed van op de hoogte, want we hebben gesproken met een afvaardiging van de bewoners. Betekent niet overigens dat we ook alles wat de bewoners, de huidige bewoners, zouden willen, ook maar moeten uitvoeren. Het zijn huurders met rechten, maar het zijn ook wel huurders, om het maar zo te zeggen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Goozen: Die laatste zin, die begrijp ik helemaal niet. De voorzitter: Goed. Dan gaan we door naar de heer Westendorp van de VVD. De heer Westendorp: Dank u wel, voorzitter. Even kijken of we mijnheer Westendorp gaan begrijpen, want ik begrijp er eigenlijk niet zoveel van. Het proces rond deze woningen speelt al een tijdje en dat ging over verduurzaming en investeren, waarbij Gooi en Om waar wij ook op bezoek zijn geweest om, van hun te horen hoe zij in de wedstrijd zitten met betrekking tot de hele ontwikkeling.

Hebben aangegeven dat zij sociaal willen verhuren, dat ze hard in de wedstrijd zitten, als het om onderhandelingen gaat en vervolgens hebben ze eigenlijk, volgens mij best wel op een nalatige manier, zijn ze met deze woning omgegaan en komen ze, na jaren praten komen ze ineens met het idee van, laten we maar gaan verkopen. Maar daar is dus wel, zijn een aantal dingen die zij volgens mij niet volledig goed zijn nagekomen en dat is de taak van de gemeente om

9

daarop toe te zien, dus ik wil de wethouder toch wel een paar vragen stellen daarover. Ten eerste, inderdaad de notariële akte. Waarom is die niet tot uitvoering gebracht? Ten tweede, is er bij de gemeente bekend dat er klachten van de inwoners bij u terecht zijn gekomen, bij de gemeente terecht zijn gekomen? Want als je kijkt, als je een woningcorporatie wil af aan aanpakken, omdat ze hun plichten niet vervullen, dan is er een heel proces voor en een van die stappen is om de klachten bij de gemeente neer te leggen. Ik zou willen vragen of daar inderdaad klachten liggen? En zo ja, vanuit welke periode komen die? Als we kijken, ik heb het gevoel, maar dat is nog geen mening, maar ik heb het gevoel als ik dit lees, met de informatie die we hebben, dat Gooi en Om eigenlijk jarenlang niks heeft gedaan. Wel de huur heeft gevangen en vervolgens nu de stekker eruit trekt. Ik mag aannemen dat dat een enorme invloed heeft op de aankoopprijs, mocht er een transactie gaan plaatsvinden, dat die behoorlijk naar beneden zal worden geschroefd. En ik vind dat de gemeente daar ook echt moet voor vechten, want we moeten ervoor vechten dat die monumentale woningen gewoon behouden worden en we moeten ervoor vechten dat ze ook verduurzaamd worden en op een fatsoenlijke manier verhuurd kunnen worden in de toekomst.

We zitten nog in de meningsvorming fase wat mij betreft, dus ik ga nog niet zeggen wat ik van welk scenario vind, want dat moeten we ook gaan uitzoeken, dus daarom wordt het rapport geschreven. Daar ben ik heel blij mee, dat we wat meer informatie op tafel gaan krijgen om vervolgens een goede discussie daarover te houden. Wat ik hopelijk wel ventileer, is dat ik behoorlijk kritisch sta over hetgeen wat er nu gebeurt en beter wil begrijpen wat er in het proces de afgelopen jaren is gebeurd. En wat ik ook zou willen, want er worden door verschillende partijen al gezegd dat de bewoners wel degelijk een voorkeur hebben, misschien meerdere voorkeuren. Als jij een goed onderzoek wil doen, moet je ook luisteren naar de meningen van de inwoners. Dus die zou ik willen adviseren om daar toch het bureau te vragen dat mee te nemen in het onderzoek. Dat even voor nu. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Westendorp. CDA is geweest. Mevrouw Niekus nog behoefte? Nee? Ja? Mevrouw Niekus: Ik wil de partijen bedanken die de vragen gesteld hebben, want nu komt er toch nog een keer op tafel, dan kunnen we nu toch nog een keertje daar een discussie over gaan. Ik wil wel heel graag dat de gemeente en Gooi en Om goed met elkaar praten en dat de inwoners daarin meegenomen worden, zodat ze duidelijk op de hoogte zijn met wat of daar gebeurt, en dan horen wij het hier graag terug in de raad. Dank u wel.

De voorzitter: Goed, prima. Dan gaan we naar de wethouder, mijnheer Rood. De heer Rood: Dank u, voorzitter. Dat zijn een heleboel vragen, maar ik ken mezelf, ik zal sommige in 1 klap kunnen beantwoorden. Eigenlijk de herhaalde vraag, kan, had de G&O niet kunnen anticiperen, die weten dat dat verduurzaamd moet worden? Ja, dat ben ik op zich met u eens. En je kan er op twee verschillende manieren naar kijken. Ik heb nog onlangs eigenlijk nog een soort tranen trekkend pleidooi gehouden. Ik meen dat serieus eigenlijk, want dit is een heel uniek stukje corporatie geschiedenis en ik heb gezegd daar kun je bussen met Zweedse corporaties in rondleiden en Japanners en je kunt hier een heel mooi verhaal bij verspreiden en je kunt daar heel trots op zijn en daar dan ook misschien wat meer geld induwen dan wat je gebruikelijk doet bij een rijtje woningen in Bussum uit de jaren 70. Dus dat dat is gewoon een heel ander spel maar. Dus ik ben dat met u eens dat dat kan, je moet het wel willen en blijkbaar willen zij dat niet. Ze hebben het dan goed gevonden om dat scenario ook op te schrijven. Maar non-verbaal en misschien ook wel verbaal was ook wel duidelijk dat zij daar zelf heel weinig brood in zien. Maar zij zijn niet de enige partij aan tafel in deze, dus als ik hun standpunt vertel is dat a niet mijn standpunt en b ook niet een uitkomst, maar een standpunt.

Verkopen aan de, op de particuliere markt, is voor mij eigenlijk helemaal geen optie. Wat moet dat 10

moet, maar ik geloof niet dat dit moet en ik denk dat we dat met zijn allen kunnen voorkomen. En dat we dat ook moeten willen, want het is wel Laren en de eerste nieuwe bewoner die dit koopt, die is handig met het opknappen van huizen. En de tweede trotse eigenaar is gewoon miljonair. Dus dat is even kort door de bocht de, het scenario wat dan zich voordoet en we hebben heel weinig midden dure huur in Laren, dus laten we wat we hebben om die reden koesteren. Dus dan op het Liberaal Laren nog een keer, kunt u niet gewoon bij scenario 1 blijven, G&O verhuurt de woningen? Dat kan, maar dan wordt het dus een soort georganiseerde ruzie. Zal er best heel beleefd aan toegaan maar de kans dat er dan binnen heel afzienbare tijd enthousiast geïnvesteerd gaat worden in die woningen is, gezien de geschiedenis tot nu toe niet heel groot. Dus als wij een huurder, verhuurder kunnen vinden, sorry, een verhuurder kunnen vinden die daar wel mee aan de slag gaat, zou dat op zich mijn voorkeur hebben. En dat is dan meer scenario 3 of 4, maar het is wel ook een scenario, dus het wordt gewoon, het loopt gewoon mee in deze verkenning. Dan kom ik bij de fractie van D66.

De aanname dat het om een sociale partner gaat, dat klopt in, als het, wij hebben dat een institutionele verhuurder genoemd, maar u moet bijvoorbeeld denken aan een partij als Stadsherstel, dat is een non-profit en die zijn gespecialiseerd in monumenten en hebben daar ook, dat is hun bestaansrecht. Ze zijn nu heel druk want de Vondelkerk is in de fik gevlogen met oud en nieuw. Maar die zijn heel erg goed in juist moeilijk vastgoed, dus daar heb je een heel ander gesprek mee. U oppert nog, zouden we dit zelf als gemeente kunnen doen? Ik, we kunnen dit niet. We hebben de mensen niet, we hebben de mogelijkheden niet om dat op korte termijn in elkaar te zetten. Waar we wel naar zouden kunnen kijken is, wat kunnen wij doen als bijvoorbeeld een coöperatie van de zittende huurder zelf aan de slag gaat met garanties et cetera en financieel daarin bijstaan, niet met subsidiëren maar wel met onze kredietwaardigheid. Maar dat is nog helemaal geen gelopen race, dus ik wil daar best over nadenken, maar dat gaat om serieuze bedragen en we moeten niet natuurlijk onder toezicht van de provincie komen. Dus ik wil die, voordat de heer Van Midden mij ... De voorzitter: Ik wilde net zeggen, mijnheer Rood. Ik zie de wethouder financiën zorgelijk kijken. Maar ik zeg, grijp niet graag in, maar u hebt dat zelf al door.

De heer Rood: Het is een antwoord op een vraag van een fractie en ik snap de gedachte, laat ik het zo uitdrukken. Dan is er nog een zesde scenario geopperd, ook door een aantal andere fracties, kan die monumentale status er niet af? Maar eigenlijk werd er ook niet zo heel goed aan onderhoud gedaan, voordat er een monumentale status op kwam. Dus sinds het eigenlijk, sinds G&O de nieuwe eigenaar is, of sinds ze gefuseerd zijn met Larense woningcorporaties, vind ik het trackrecord, als het om deze woningen gaat niet heel overtuigend. De eerlijkheid gebiedt wel te zeggen dat er zwaar geïnvesteerd is in vele tientallen woningen in de straten daaromheen. Dus ze hebben echt wel geld in verduurzaming gestopt maar niet in deze 40, vroeger 42, monumenten. En om de status eraf te halen, dat is wel een beetje een paardenmiddel, dus ik zou daar niet onmiddellijk naar willen grijpen. Los van of daar de politieke ruimte voor is, dus dat moeten we dan ook nog maar bezien, maar ik, het zou niet mijn eerste gedachte zijn. Suggereert Groen Laren, misschien moet u eens gewoon om de tafel met G&O. Wij zitten hier voortdurend en met de regelmaat van de klok eigenlijk over aan tafel, waar ook de bewonerscomité bij aanwezig is in de driehoek, dus bewoners, G&O en de gemeente, dus dit heeft echt wel prioriteit, dus, want ik wil dat dit duidelijk wordt.

Er is veel leegstand, de buurt wordt er niet leefbaarder op. Dat wordt dan nu tijdelijk verhuurd, maar dat heeft ook zo z'n beperkingen. Ik wil dat dit snel opgelost is. Dus wij zitten, wij ... Dit heeft echt wel urgentie. Het verdichten is een suggestie die ik meende te bespeuren bij Democratisch Laren, daar moeten we wel omzichtig mee omgaan. Het is niet dat er nergens iets zou kunnen in mijn opstelling. Maar het verhaal met die grote kavels is ook het verhaal, dus hoe is dat zo gegroeid ooit, die buurt? Ik ga dat nu niet doen. Dat heb ik wel eens een 11

keer een dingetje over afgestoken bij, op de radio. Hoe heet dat? NHGooi? Maar verdichten is eigenlijk niet de bedoeling. We willen daar vooral terughoudend mee omgaan, ook omdat het qua parkeren et cetera tot allerlei nieuwe toestanden zou kunnen leiden daar. Hoe is het met de afgebrande woningen, vraagt de fractie van Larens Behoud. Ik heb toevallig vandaag weer eens aangemaand van, waarom gaan er eigenlijk geen plaatjes naar de raad? Want die zijn er, maar die worden nog iets bij getweakt naar aanleiding van reacties uit avonden met omwonenden et cetera. En dan gaan ze naar de u toe, dus ik denk dat u die heel binnenkort kunt zien. Ter informatie, want er ligt nog geen besluitvorming, maar dat zijn suggesties over hoe je daar 8 of 9 woningen terug zou kunnen zetten. De, het plaatje wat u, wat er voorligt is volgens mij 9 woningen op de plek van de afgebrande woningen. Dat waren er 2, dus dat lijkt veel, is ook veel, maar het past en het zijn wel kansen om te bouwen. Dat ben ik eens met ook de fractie van Groen Laren. Dat als er kansen zijn, dat je die zeker moet benutten, in tijden van schaarste. Dan heb ik, kom ik bij de fractie van de VVD en ik snap die reactie heel goed. Dus ik denk dat we volwassen genoeg zijn om te kunnen vaststellen dat er ook een wat nalatige opstelling is gekozen door G&O.

Nogmaals, niet als het gaat om nieuwe ontwikkelingen of samenwerking met Laren om het realiseren van de woningen aan de Eemnesserweg of de Harmen Vosweg. Dat gaat allemaal best heel goed. Maar in dit dossier zijn ze, hebben ze niet echt geleverd wat ik ervan zou hebben verwacht en wat mijn voorganger daar ook van zou hebben verwacht en voorgangers moet ik misschien zeggen. Wat staat er in die akten? Dat klopt, dus daar staat ook iets over gewijzigde omstandigheden in. Dan is het monumentale status toekennen misschien wel een gewijzigde omstandigheid. Je kunt dit juridisch aanvliegen of je kunt kijken, komen we hier op een andere manier uit? En voorlopig zijn we dat aan het proberen, want kenmerkend voor juridische procedures is dat dat het heel veel tijd kost. En nogmaals, die buurt is echt aan een impuls toe. Die, ik weet niet of een heel ingewikkelde procedure waar u aan refereerde ... Ik neem van u aan dat hij er is, maar die ken ik niet, over klachten. Ik weet wel dat er heel veel klachten zijn in de buurt. Die bereiken de gemeente vrij automatisch. Maar dat is ook vaak heel erg informeel of we horen dat gewoon. We hebben veel contact en ik probeer zo goed mogelijk druk te zetten op G&O om ook op korte termijn te zorgen voor leefbaarheid in de buurt. En ik moet zeggen dat daar soms best wel wat in bereikt kan worden, maar nooit zoveel als we zouden willen.

Die prijs, dat is een heel goed punt wat u te berde brengt, wat is dat eigenlijk waard? Dus de WOZ-waardes zijn eigenlijk vrij hoog. Dat komt doordat het Laren is, dat het grote percelen betreft en dat sommige van die woningen ook aardig zijn uitgebouwd tot redelijke volumes, zowel op de begane grond als op de verdieping. Dus sommige van die woningen zijn best heel aantrekkelijk om, als je dat op Funda zou zetten, is dat best veel waard. Maar we willen niet op Funda zetten en de, ik heb in de informatiebrief ook aangegeven, als wij de erfpacht op zouden zeggen en er zijn gronden voor, dan moeten we de waarde van de opstallen vergoeden. En die zijn dan in verhuurde staat met bewoners die best nog een tijdje zouden willen blijven zitten met een gematigde huur die tegenwoordig dus onder de wet van Hugo de Jonge, zal ik maar even zeggen, de middenhuur wet valt. Dat is niet heel veel waard, gezien ook wat erin geïnvesteerd moet worden. Dus dat maakt de businesscase voor een andere verhuurder heel veel beter, dan dat hij die prijs op de koopmarkt zou moeten ophoesten. En G&O is hier ook, ik bedoel, die horen dit niet, als ze meeluisteren vanavond, voor het eerst, dus die zien die positie. De mening van de inwoners inderdaad heel erg belangrijk. Ook dat ben ik met u eens. En ze zitten ook gewoon aan tafel. Maar wij spreken meer inwoners dan alleen het comité.

Maar die hebben een actieve achterban die de weg goed weet te vinden. En wij zijn er voortdurend mee in contact en proberen zo goed mogelijk ook dat belang, want daar gaat het volgens mij uiteindelijk om, te verwoorden in de onderhandelingen waar ze ook aanwezig zijn, dus ze kunnen mij controleren daarin. Dan pleit mevrouw Niekus nog inderdaad voor die betrokkenheid van inwoners en daar heb ik eigenlijk zojuist al ook antwoord op gegeven. Dank u wel, voorzitter. 12

De voorzitter: Helder. Tweede termijn. Mevrouw Timmerman. Kijk even, die ... Doe even gewoon zelf de volgorde, dus dan is het makkelijker misschien. Mevrouw Timmerman: Dank u wel, voorzitter. Ik vind het eigenlijk heel teleurstellend dat er gezegd wordt van, ze hebben inderdaad die 40 woningen behoorlijk verwaarloosd en ze hadden veel meer moeten doen daaraan. Er wonen mensen in, die soms ook in een niet verduurzaamd, heel vervelend gebouw, omdat de tocht door alle kieren komt. De gemeente blijft toch zeggen, het is de woningbouwvereniging, daarvoor verantwoordelijk. Die heeft behoorlijke steken laten vallen. En eerlijk gezegd als ik u zo hoor, dan bent u bang om de woningbouwvereniging aan te pakken, ze daarop aan te spreken, op de afspraken die er gemaakt zijn eerder, want er lagen prestatieafspraken tot en met 2023 en daar is dus helemaal niets gebeurd aan die woningen. Ik vind het bijzonder teleurstellend dat de wethouder zegt, ik wil geen ruzie met de woningbouwvereniging en ik wil niet dat het gejuridiseerd wordt, maar u heeft in feite alle tools in handen. Daar zou ik graag een antwoord op willen. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Graafsma. Heeft u nog behoeve van de tweede termijn? Niet? Dan, mevrouw Van Dorst. Mevrouw Van Dorst: Dank u wel, voorzitter.

Inderdaad, ik moet inderdaad mijn buurvrouw inderdaad toegeven dat ik het, een toch meer had willen horen wat de gemeente, hoe de gemeente zich opstelt ten opzichte van de juridische verplichting. Ik begrijp u gebruikt het woord van, er zijn veranderde omstandigheden. Maar ik zou daar toch iets scherper duidelijkheid over willen krijgen. En ten tweede, dat heb ik ook nog niet zo scherp gehoord, wat is het wat is eigenlijk de voorkeur van de buurtbewoners in algehele zin? Kunt u zich, daar al iets over zeggen of zegt u, nee dat neem ik mee in deze scenario's waarvan wij dus ook een vijfde meegaven van, kijk waar de gemeente erin kan participeren. Maar u zegt, dat kunnen we niet omdat we geen mensen daartoe hebben, maar wel bij de derde scenario. Dus daar hou ik toch wel graag aan vast. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Mijnheer Spaan. De heer Spaan: Drie dingetjes nog. Ik zou graag het verduurzaam rapport, wat ik net vroeg, is dat in te zien of moet ik dat zelf bij G&O vragen? Dat is één. Wat is dan de termijn dat het verduurzaamd moet worden? Het lijkt ineens dat het heel snel moet, of het zijn ook heel verschillende woningen, weet ik. Redelijk verschillend ook verschillend aangepakt met uitbouwen, niet uitbouwen. Dat is niet zo makkelijk om dat voor G&O dan maar even te gaan verduurzamen. Als er ook zelf dingen aan gedaan ... Het heeft nogal wat kanten.

Daar hoef ik ook geen antwoord verder op. En de grond is toch van de gemeente, heb ik toch? Dat is toch niet anders geworden? De grond is nog steeds van de gemeente? Ja, dan heb ik dat goed, want wat doen we met woningen die uitgebouwd zijn? Soms door de mensen zelf? Ik weet niet precies hoe dat zit, eigenlijk. Is dat nog wel monument dan? Ik denk je toch de hele wijk opnieuw moet bekijken en eigenlijk wat Niels Rood ook al zei, scenario vijf zou ik eigenlijk in werking willen stellen. Gewoon de hele wijk nog eens bekijken, misschien met een ander bureau of ja je zei het net zelf al geloof ik. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Spaan. Mijnheer Van Goozen had al willen inbreken, maar ik denk, heb hem toch gemaand. Wachten even op de tweede termijn.

13

De heer Van Goozen: Ik mocht niet inbreken. Ik denk dat de tijd van, om nu terug te grijpen van jullie hadden 10 jaar geleden al moeten investeren, die tijd is nu voorbij. Ik bedoel, het wordt tijd dat we naar de bewoners gaan luisteren, dat er wat gaat gebeuren. Die woningbouw nu aanpakken heeft geen zin, want die gaan er morgen echt niet een euro meer insteken, maar mijn vraag was over die 2 afgebrande woningen. Heeft u een scenario? Dat hebben wij nog niet gezien, maar er kunnen 8 of 9 woningen teruggeplaatst worden. Dat is mijn vraag, wat gaat Gooi en Om met die woningen doen? Want dat zijn waarschijnlijk hele mooie premie, of hoe noem je dat, label a-woningen. Gaan ze die dan zelf verhuren? Of krijgen we die ook in die in dat pakket van die 40? Want dan wordt 40, wordt opeens 48. Of gaan ze het zelf doen? Want dat is, ik snap dat ze daar dan geen moeite mee hebben om dat te verhuren. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Mijnheer Westendorp. De heer Westendorp: Dank u wel, voorzitter. Nee, we gaan geen ruzie maken. Maar zonder wrijving geen glans, dus we moeten wel met zijn allen door een klein deurtje om het beste resultaat te gaan krijgen voor de toekomst. Dus juridische stappen, daar zijn we helemaal niet, maar we zitten in een onderhandelingsfase, waar we, alle partijen de kaarten op tafel leggen.

Maar dat wil wel zeggen dat je een, de partij in deze de gemeente wel ammunitie heeft. We hebben wel back-up, op basis van wat er in het verleden is gebeurd. En ik vind wel dat de gemeente ook op die manier aan tafel moet zitten. Natuurlijk, heel coöperatief om samen tot een goede oplossing te komen. Maar als het erop aankomt, mogen we best wel wat grenzen stellen, want er zijn een hoop dingen niet gegaan, zoals ook de gemeente wilde. Dus ik zou de wethouder willen meegeven om daar wel gewoon rechtvaardig edoch streng in te gaan. Het Stadsherstel, ik, een aantal dingen hebben mij persoonlijk en wellicht onze partij ook, in ieder geval gerust gestemd, die verdichting daar terughoudend in te zijn. Daar ben ik heel blij mee, want ik vind dat de cultuurhistorische waarde gewoon boven een heleboel extra huizenbouw staat. Even heel erg uitvergroot. Als je met Amsterdam gaat praten dan zeggen ze, als je groen wil, dan ga je maar naar het Gooi, wij gaan bouwen. Dat is fantastisch, maar laten wij dan die groene rol maar op ons pakken en dan bouwen waar het wel kan, maar waar het moeilijk is, laten we ons dan ook terughoudend opstellen. Dus ik zou echt die cultuurhistorische waarde, wellicht heel erg goed naar kijken voordat we weer iets weggeven. Ik vind dat gewoon zonde. Stadsherstel is voorbijgekomen.

Dat zijn precies de organisatie die daar goed in zijn, dus dat klinkt goed, dat wij zelf in onze interne onderhandelen voorbespreking ook voorbij laten komen, die optie. Dus een aantal dingen gaan de goede kant op en dat geeft vertrouwen. Ik vind ook dat we gewoon het rapport moeten afwachten en dan kunnen we echt stevig even naar die scenario's kijken. Ik hoop dat wij daar ook bij betrokken worden, want ik denk dat dat echt wel van belang is. Goed dat de bewoners worden meegenomen. Één ding voor de toekomst zou ik ook willen meegeven. Kunnen we ook later nog over hebben, dat als wij de erfpacht ook gehandhaafd blijft bij een toekomstige verhuurder of welke optie het ook gaat worden, we kunnen en blijven een sturende rol spelen via dat erfpacht contract, dus laten we daar wel heel slim en ook rechtvaardig, maar wel slim mee omgaan, dat we een sturende rol blijven houden als gemeente, op het moment dat het nodig is. Ook ter bescherming van de cultuurhistorie. De afgebrande woningen komen ineens voorbij, terwijl ik denk dat dat een ander dossier is, maar daar ben ik niet helemaal van overtuigd, dus misschien kan daar iets meer achtergrond van geven, want daar zijn de meningen nog erg over verdeeld, had ik het idee.

We hebben het daar een aantal jaren geleden over gehad en dat is eigenlijk ook weer een discussie, willen we die paar extra huizen bouwen of willen we de cultuurhistorie bewaren? Ik denk dat we daar nog een separaat gesprek over moeten voeren eerlijk gezegd. Tot zover.

14

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Westendorp. Dat zijn de vragen in de tweede termijn. Mijnheer Rood. De heer Rood: Dank u wel. Ben ik bang? Nee, helemaal niet. Ik lust ze rauw en zij mij waarschijnlijk, maar ik ben niet bang voor G&O en ook niet ben ik daar conflict mijdend in bezig. Wat ik wel wil is tempo, in de, ik wil een oplossing waarin die wijk verbeterd wordt, dus de woningen in de wijk verbeterd worden, waarin de leegstand stopt en waarin er gewoon sprake is van reguliere langdurige verhuur aan mensen die daarvoor zich melden en waarvan je ook zou zeggen, met dat inkomen, dan past middendure huur. Dat zijn ook vrij stevige gesprekken. U kan zich voorstellen, als het gaat over het of opzeggen van erfpacht, dan overigens moet de gemeenteraad mij daar toestemming voor geven. Dus voorlopig is het vooral dreigen, maar dan is dat best een iets om bij te slikken bij G&O. Maar het is natuurlijk ook nu niet juridisch en er vliegen ook geen koffiekopjes door het vertrek, dus het is gewoon een beleefde gedachtewisseling, waarin ik best geïnteresseerd ben in hun belemmeringen, gedachtegangen et cetera, maar zij ook in die van de gemeente. Dus dat zijn gesprekken waar best wat progressie in geboekt wordt. Maar waarin we er ook nog niet een overeenstemming of zoiets hebben, want dan zou ik dat wel in een informatiebrief hebben laten weten.

Dan vraagt Democratisch Laren naar een verduurzamingsrapport. Ik heb geen rapporten daarover, dus misschien dat die in de archieven wel te vinden zijn, maar ik heb ze niet. Ik heb van mondeling van G&O begrepen dat ze naar een pand hadden gekeken en dat als je dat goed wilde aanpakken, je daar tot 300.000 in zou moeten investeren. Maar dat is heel indicatief. Zij zeggen dan als wij ergens in de regio een leeg stukje terrein hebben dan kunnen we voor minder dan dat bedrag een hele mooie, up-to-date, sociale huurwoning realiseren. En dit is midden duur en zij voelen er niet genoeg bij, maar ik heb geen rapporten dus die kan ik u ook niet sturen. Sommige woningen zijn uitgebouwd. De voorzitter: Mijnheer Oomkens, kunt u alsjeblieft iets zachter zijn, want ik heb er last van. De heer Rood: De meeste woningen zijn eigenlijk uitgebouwd, maar dat kan ook allerlei vormen hebben. Daar doen we niks mee. Het is zoals het nu is en daar doen we niet per se iets aan toe of af. Larens Behoud vraagt dan, wat gaan ze doen? Waarmee ook alweer? Die twee woningen, ja. De voorzitter: Wat gebeurt er met die twee woningen en wat komt er wel? De heer …: Met de teruggebouwde woningen? De heer Rood: Ja. Die blijven gewoon van G&O, zij hebben daar in de omgeving natuurlijk heel veel bezit. De buurt is groter dan 40 monumenten, voorheen 42. Dus ze bouwen dat om het te verhuren.

Dat is hun maatschappelijke taak en hun missie en daarvoor zijn ze op aarde, dus dat blijven ze doen. Dan vraagt de VVD, dringt aan eigenlijk op het stellen van grenzen. ik heb wel aangegeven dat gesprek is stevig genoeg. En ik ben blij dat u zegt dat we terughalend om moeten gaan met verdichting dat standpunt, dat delen wij ook in het college. Erfpacht, ik begrijp wat u zegt, want dat is op dit moment een hele belangrijke katalysator geweest in de onderhandelingen, in de versterking van de onderhandelingspositie van de gemeente. De, ik weet dat er ook reserves zijn bij het terugbouwen van 8 of 9 woningen op de plek van de afgebrande woningen. U zei de meningen zijn daar nog ernstig verdeeld. Daarom wil ik ook graag dat de raad daarover aan het woord komt. Maar als de plaatjes nog iets verduidelijkt worden of verbeterd worden ten opzichte van wat er lag voor de avonden met de omwonenden dan mag de '...'(01:01:39) op en dan komt dat naar u toe en dan kan die discussie ook gevoerd worden.

15

De voorzitter: Nog een nabrander van mijnheer Westendorp. De heer Westendorp: Fijn dat dat mag. Dank u, voorzitter. Even in reactie met, op wat u net zegt over die afgebrande woningen. Ik zie nu ineens gebeuren dat er allerlei alternatieve plannen komen voor die twee afgebrande woningen, maar dat daar de twee afgebrande woningen zoals ze zijn niet terugkomen, of zit dat er ook bij als optie? De heer Rood: Nee. Dat zit er niet bij als optie. Die zijn onherstelbaar verwoest. De voorzitter: Helder. Gaat u door, mijnheer Rood. Klaar met de beantwoording? De heer Rood: Verder heb ik geen vragen meer om, genoteerd ... De voorzitter: Sorry, was even voor mij niet duidelijk of u helemaal klaar was. Prima. Dan ronden we dit punt af. Het is natuurlijk vooral om reacties en meningen mee te geven aan u, wat u misschien nog als college verder kunt meenemen. Maar misschien de laatste vraag nog wel, wanneer komt dit terug of hoe gaat dit verder? Misschien ... Die vraag willen we nog wel even weten. Antwoord daarop. De heer Rood: Wij zijn dus allerlei gesprekken aan het voeren als die tot een oplossing leiden, een oplossingsrichting leiden, die verder gedetailleerd en uitgezocht gaat worden, dus eigenlijk een keuze voor een van de scenario's of andere scenario's die nog oppoppen. Dan laten we u dat natuurlijk gewoon meteen weten. En dan kunnen we daar ook weer een discussie over voeren.

De voorzitter: Dus u komt nog terug met ... De heer Rood: Ik kom hier zeker over terug. De voorzitter: Perfect, prima. Dan sluit ik daarmee dit agendapunt ... 7.

Bindend advies gemeenteraad voor het uitbreiden Johanneskerk aan de Naarderstraat 5 De voorzitter: En dan gaan we naar agendapunt 7, dat betreft het bindend advies van de gemeenteraad, wordt gevraagd voor het uitbreiden van de Johanneskerk aan de Naarderstraat nummer 5. Daar hebben wij een verzoek gekregen van mevrouw De Joode om de commissie toe te spreken. Daarvoor wil ik haar graag uitnodigen op die stoel, aldaar. En of iemand even kan assisteren met het aandoen van de microfoon? Want dat is nog wel eens een puzzel. Eerst die en dan die. Ja. Hartelijk welkom mevrouw De Joode, u heeft volgens onze procedure 5 minuten om uw betoog te houden en dan kunnen de commissieleden als ze dat willen, nog per partij 1 vraag aan u stellen die u dan uitgebreid ook kunt antwoorden. Daarna gaan we gewoon met de behandeling verder in de commissie en dan aan het eind zal ik u nog even vragen als u behoefte heeft om nog een soort slotpleidooi te houden. Gaat uw gang. Mevrouw De Joode: Dank u wel, mijnheer de voorzitter, voor de gelegenheid die u ons biedt om hier nog wat toelichting te geven. En dat is eigenlijk ook wat ik erg graag wil doen namens de Protestante Gemeente Laren Eemnes. Ik ben voorzitter van de bouwcommissie van de Johanneskerk.

En u hebt een raadsvoorstel gekregen, hebt een dik pak onderzoeken gekregen met allerlei informatie en ik wil eigenlijk proberen om toch nog iets van de achtergrond van onze kerkelijke gemeente over te brengen. De Protestante Gemeente Laren Eemnes, 16

de PGLE, bezit in Laren 2 kerkgebouwen, de Ontmoetingskerk op de Kerklaan en de Johanneskerk aan de Naarderstraat. De afgelopen jaren zijn diverse interne onderzoeken gedaan naar de toekomst van deze 2 gebouwen. Daaruit is duidelijk naar voren gekomen dat het op termijn de financiële draagkracht van de PGLE te boven gaat om beide kerkgebouwen in stand te houden. Afscheid nemen van een kerkgebouw is voor een kerkelijke gemeente een proces dat zorgvuldig moet verlopen, want het doet altijd pijn voor de kerkgangers, die gehecht zijn aan hun kerk. Dat betekent veel en regelmatig overleg met en bijpraten van de kerkleden. De uitkomst van dit zorgvuldige proces is dat de kerkraad van de PGLE heeft besloten om in de toekomst de Johanneskerk als enige kerk te willen behouden en de Ontmoetingskerk op termijn af te willen stoten. Johanneskerk is een rijksmonument gelegen in het beschermde dorpsgezicht van Laren en is gedeeld eigendom van de PGLE, die het schip in bezit heeft en de gemeente Laren, die de toren in bezit heeft. In 2021 werd het 500 jarig jubileum van de kerk gevierd. Ter gelegenheid van dit jubileum is dankzij subsidies en fundraisings, waarbij kerkleden en dorpsgenoten bijdroegen, zowel het exterieur als het interieur gerestaureerd. Veel inwoners van Laren kennen het beeld van de Johanneskerk.