Programmabegroting 2024 Laren - versie DEF na BW met verbeterde tabel gegevens jaar 2022

-

afhankelijkheid van veranderende wet- en regelgeving

-

risicomanagement: zijn er veel niet beheersbare risico’s? Wat is de kans dat deze zich voordoen?

Overige indicatoren:  Toezicht: Er wordt gekeken naar de periodieke bijeenkomsten van het toezicht en de specialismen (o.a. financieel, vakinhoudelijk, juridisch) in het toezicht. 

Directie en management: Er wordt gekeken naar de voortijdige wisselingen op sleutelposities, de termijn dat sleutelposities worden bekleed (zeer kort/zeer lang) en het aantal personen dat deelneemt binnen de directie/dagelijkse leiding.



Personeel: Er wordt gekeken naar het ziekteverzuimpercentage, het verloop onder het personeel en de omvang van het personeel dat in vaste dienst is.



Bedrijfsvoering: Er wordt gekeken naar de aanwezigheid van tussentijdse rapportages en de aanwezigheid van een meerjarenbegroting.



Concurrentiepositie: Er wordt gekeken naar de concurrentiepositie en de toenemende concurrentie.



Fusie/verhuizing/reorganisatie: Er wordt gekeken naar de ontwikkelingen rondom fusies, verhuizingen en/of reorganisaties.

88

Deze risicoprofilering wordt stelselmatig beheerd en geactualiseerd zodat een inzicht ontstaat in het risicoprofiel alsmede de ontwikkeling daarin. Het aangaan van banden met derde partijen komt voort uit het publieke belang. Verbindingen met derde partijen is een manier om een bepaalde publieke taak uit te voeren. Dit betekent dat deze partijen veelal beleid uitvoeren dat ook door de gemeente zelf gedaan zou kunnen worden, maar om allerlei redenen aan deze partijen wordt ´overgelaten´. De kaderstellende en controlerende taak blijft wel bij de gemeente liggen. Deze laatste taak is vanuit het financieel controlerende oogpunt belangrijker aan het worden, mede door de vanuit de Single information / Single audit (SiSa) aangescherpte Wet- en regelgeving alsmede de vanaf 2017 nieuwe / meer gespecificeerde regelgeving vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), aan welke de GR-en zelf ook onderworpen zijn. 1.4 Ontwikkelingen in Wet- en regelgeving m.b.t. Gemeenschappelijke Regelingen De vernieuwde Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is op 8 juli 2014 door de Eerste Kamer aangenomen. Met de nieuwe wet wordt de positie van gemeenteraden rond het bestuur en het beleid van de gemeenschappelijke regeling versterkt.

Het traject inzake vaststelling van de begroting en begrotingswijzigingen wordt aangepast om de deelnemers meer sturing en invloed te geven op het openbaar lichaam: · Het dagelijks bestuur stuurt uiterlijk voor 1 augustus de vastgestelde begroting aan Gedeputeerde Staten (art. 34 Wgr). Dit vloeit voort uit de verlengde zienswijzetermijn voor de deelnemers van zes naar acht weken (art. 35 Wgr); ·

Uiterlijk op 15 april van het lopende jaar biedt het dagelijks bestuur de conceptbegroting en de voorlopige jaarrekening aan de raden van de deelnemende gemeenten aan, zodat de raden deze informatie beschikbaar hebben ten behoeve van de zogeheten zomernota.

Verder krijgen gemeenten binnen de Wgr een mogelijkheid erbij om een lichte vorm van samenwerking met elkaar aan te gaan door invoering van een bedrijfsvoeringorganisatie met rechtspersoonlijkheid. Er bestaat al geruime tijd behoefte aan een samenwerkingsvorm die wel rechtspersoonlijkheid heeft, maar geen geleed bestuur met een algemeen bestuur, een dagelijks bestuur en een voorzitter, met alle bestuurlijke drukte die daarmee samenhangt. Binnenkort kunnen gemeenten die met elkaar een samenwerkingsverband willen aangaan en daarvoor de Wgr gebruiken kiezen uit een openbaar lichaam, een gemeenschappelijk orgaan of een bedrijfsvoeringorganisatie (zoals de GEM Crailo BV). De wijzigingen in de wet geven aanleiding tot wijziging van de bestaande gemeenschappelijke regelingen. De gemeente Laren ziet er mede op toe dat deze wijzigingen tijdig worden doorgevoerd. 1.5 Bepaling / berekening van aan GR verbonden risicoprofiel Een hoog risicoprofiel bij een gemeenschappelijke regeling met een openbaar lichaam wordt vaak veroorzaakt door een grote financiële bijdrage in de gemeenschappelijke regeling door de gemeente Laren. In een aantal gevallen wordt dit beeld nog verzwaard door een beperkte invloed in het Algemeen Bestuur (stemverhouding).

Daarnaast spelen factoren een rol als recessie, bezuinigingen en politieke gevoeligheid, maar ook veranderende Wet- en regelgeving en decentralisatie van taken vanuit het Rijk. Een hoog risicoprofiel bij privaatrechtelijk verbonden partijen wordt vaak veroorzaakt door het financieel belang van de gemeente Laren in de verbonden partij heeft. Aandelenkapitaal, maar ook leningen en garantstellingen, spelen een rol. Ook hier is de recessie van belang: als het economisch minder gaat, kopen bedrijven en burgers minder gronden en huizen. De verbonden partij kijkt dan vaak naar andere mogelijkheden om de omzet te verhogen, maar hier is toezicht vanuit de aandeelhouders van belang. Als het gaat om risicovolle projecten of projecten buiten de eerder vastgestelde doelstellingen, wordt door de gemeente Laren extra risico gelopen.

89

Hieronder wordt weergegeven de onderwerpen waarop de betreffende verbonden partij in basis beoordeeld is en van een risicoprofiel / -waardering is voorzien:

Omrekeningstabel benoemde risico's GR-en / m.n. financieel en politiek /hestuurlijk benoemd: Algemene items Klasse Bijdrage Punten politiek 1 < 100.000 2 2 2 < 250.000 5 4 3 < 500.000 10 6 4 <1.000.000 15 8 5 >1.000.000 20 10

financiëel items range ratio sovabiliteit liquiditeit tot 20% 10 10 tot 24% 8 8 tot 28% 6 6 tot 32% 4 4 33% en groter 2 3

Overzicht verbonden partijen Lijst van gemeenschappelijke regelingen waarin de gemeente Laren deelneemt: Gemeenschappelijke regeling Doel deelname Deelnemers Gemeenschappelijke regeling BEL Kennisconcentratie, Blaricum, Eemnes, Laren efficiencyvoordeel en behoud zelfstandigheid Regio Gooi en Vechtstreek – Efficiencyvoordeel door Blaricum, Gooise Meren, voormalige Gewest Gooi en schaalvergroting. Hilversum, Laren, Huizen en Vechtstreek Onvoldoende capaciteit in Wijdemeren eigen huis. Kennis. GR Veiligheidsregio (GR VGV) Efficiencyvoordeel door Blaricum, Gooise Meren, schaalvergroting. Kennis Hilversum, Laren, Huizen en Wijdemeren Gemeentelijke bevolkingszorg Efficiencyvoordeel door Blaricum, Gooise Meren, ((GHOR) via GR VGV schaalvergroting. Kennis Hilversum, Laren, Huizen en Wijdemeren Gemeenschappelijke regeling Efficiencyvoordeel en Blaricum, Eemnes (deels), uitvoering sociale zaken (SoZa Hvoldoen aan Wet- en Huizen en Laren BEL) regelgeving Belastingsamenwerking H-B-L Efficiencyvoordeel en Blaricum, Huizen en Laren voldoen aan Wet- en regelgeving Tomingroep Efficiencyvoordeel en Blaricum, Gooise Meren, voldoen aan Wet- en Hilversum, Laren, Huizen, regelgeving Wijdemeren en Almere Gemeenschappelijke Regeling Efficiencyvoordeel. Kennis.

Blaricum, Gooise Meren, Laren Omgevingsdienst Flevoland en Beter kunnen voldoen aan Hilversum, Huizen, Gooi & Vechtstreek Wet- en regelgeving Wijdemeren, 6 gemeenten Flevoland en provincies Flevoland en Noord Holland. Rioolwaterzuiveringsinstallatie Efficiencyvoordeel. Kennis. Blaricum, Laren Gooiergracht en vijzelgemaal Eemmeer

90

Lijst met stichtingen, waarin de gemeente participeert: Gemeenschappelijke Doel deelname Deelnemers regeling Stichting Gooisch Efficiencyvoordeel en De 5 Gooise gemeenten Blaricum, Gooise Natuurreservaat kennisconcentratie Meren, Hilversum, Huizen en Laren nemen deel in de uitbesteding van het landschap- en natuurbeheer Lijst met vennootschappen, waarin de gemeente participeert: Gemeenschappelijke Doel deelname regeling GEM Crailo BV De Vennootschap heeft ten doel het ontwikkelen, realiseren en exploiteren van plangebied Crailo voor woningbouw en bedrijvigheid en het verrichten van al hetgeen met het vorenstaande verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn. Voor Laren komt daarbij (vanuit haar omvang) Efficiencyvoordeel en kennisconcentratie.

Deelnemers De gemeente Hilversum (45%), de gemeente Gooise Meren (45%) en de gemeente Laren (10%).

Laren - waardering Gemeenschappelijke Regelingen o.b.v. toegekende punten risicoprofiel: begr 2024 totaal 16.131.256 PUNTEN vanuit .. afh. Ext. Invloeden / omgeving TOTAAL gemeenschappelijke regelingen Omv bijdrage bijdrage Politiek stemverhouding ov externe invloeden PUNTEN GR BEL Combinatie 9.584.647 20 10 2 8 40 GR Regio G&V 2.596.862 20 10 4 2 36 GR veiligheidsregio G&V (GR VGV) 969.028 15 8 4 4 31 GR Bevolkingszorg (Onderdeel GR VGV) 56.174 GR SoZa HBEL 1.764.328 20 8 6 6 40 GR TOMIN werkvoorzieningsschap (via Rijk) 230.000 10 6 4 6 26 GR Omgevingsdienst Flevoland Gooi Vechtstreek 204.000 2 10 2 14 GNR 188.090 2 2 6 10 Belastingsamenwerking H-B-L 538.127 2 2

91

Indeling Verbonden Partijen (GR-en) in risicoprofiel

GR Belcombinatie (40) GR Regio G&V (36) € 1.000.000,= GR SoZa HBEL (40) GR Veiligheidsregio G&V (31)

Financieel belang

GR OFGV (14) GNR (10) H-B-L (2)

GR Werkvoorzieningschap TOMIN (26) € 100.000,=

€ 5.000,=

GR GVE / RWZI (16) tot 15

tot 30 RISICOSCORE

tot 50

Uit bovenstaande overzicht blijkt dat de focus van de aandacht ligt bij de verbonden partijen waar in de bijdrage het grootst is en daarnaast de invloed klein tot gematigd is. Hieronder volgt in het kort per Verbonden Partij (GR-en) enkele kenmerken met financiële gegeven en ratio’s. Daar waar mogelijk is gebruik gemaakt van recent door de Gemeenschappelijke Regelingen aangeleverde informatie vanuit (concept)jaarrekening 2021 of anders uit de begroting 2023, daar waar nog géén informatie voorhanden is zijn de laatst bekende gegevens opgenomen.

92

Gemeenschappelijke regeling Werkorganisatie gemeente Blaricum, Eemnes en Laren De Gemeenschappelijk Regeling BEL Combinatie is 1 januari 2008 operationeel geworden waarbij per dezelfde datum al het operationele en beleid makende personeel van de deelnemende gemeenten in dienst van de gemeenschappelijke regeling is getreden. Bij de gemeenten zelf was de gemeentesecretaris met de inzet van een controller, griffier en griffiemedewerkster en bestuurssecretariaat achtergebleven. Door de BEL Combinatie worden de gezamenlijke werkzaamheden voor de drie deelnemende (samen circa 30.000 inwoners) met een personeelsbestand van circa 200 fte uitgevoerd met de uitwerking van het onderzoek naar hoe de topstructuur van de BEL Combinatie ingericht moet worden en zal op basis van een benchmark gekeken worden naar de desbetreffende personeelsbezettingen. Ontwikkelingen De huidige structuur en aansturing van de BEL Combinatie en de relatie met de gemeenten vanuit de opdrachtgever / opdrachtnemer rollen, hebben aanleiding gegeven tot een doorontwikkeling - en procesmodel aanpassing. Hierbij zijn de rol en positie van de beleidsregie van de respectievelijke gemeenten herbezien. Deze functionarissen zijn naar de BEL Combinatie overgeheveld en vervullen daar, naast de meegenomen taken vanuit de staven, extra werkzaamheden waarmee de BEL Combinatie verder versterkt is.

Opleidingen en trainingen zijn essentiële instrumenten in de cultuurverandering die is ingezet richting een eigentijdse wendbare organisatie. Medewerkers, teams en teamleiders worden met opleidingen en ontwikkelaanbod optimaal gefaciliteerd in hun professionele en persoonlijke ontwikkeling. Hier wordt in toenemende mate gebruik van gemaakt. Het is de verwachting dat deze trend zich de komende jaren zal voortzetten. Vanuit de gemeentelijk organisatie wordt hieraan richting de achtergebleven ambtelijke staf ook gewerkt. Momenteel wordt gewerkt aan de uitwerking van het Meerjaren Ontwikkelingsnota (MJON), de eerste uitwerkingen hiervan zijn opgepakt vanaf het 1e kwartaal van 2023.

Bestuurlijk belang Het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijke regeling bestaat uit de collegeleden van de drie gemeenten en heeft volledige zeggenschap. Het dagelijks bestuur wordt gevormd door 1 vertegenwoordiger (de financiële portefeuillehouder) vanuit de drie gemeenten aangevuld met de namens de directie van de BEL aangestelde portefeuillehouder.

93

Basisgegevens BEL Combinatie Gemeenschappelijke Regeling BEL Combinatie Algemene gegevens: Balanstotaal Eigen vermogen Kort vreemd vermogen Omvang totale begroting GR 2024 Aandeel gemeente Laren in begrotingsvolume Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren Exploitatieresultaat realisatie 2022 Stemaandeel /-verhouding

GR BEL 25.398.128 235.162 3.356.767 22.871.573 9.584.647 8.283.753 42.433 33,33%

Ratio: Solvabiliteit

0,93%

Liquiditeiten

238.350

Risicopunten

40

Financieel belang De drie gemeenten staan financieel garant voor de werkorganisatie. Door de gemeente Laren is bij de werkorganisatie via een dienstverleningsovereenkomst een werkpakket inclusief bijkomende door te belasten kosten en aandeel in het MeerJaren-Ontwikkelplan ter waarde van € 9.584.647,= (was in primitieve begroting 2023 € 8.295.788,=) begroot. In deze bijdrage is overigens mede versleuteld de toename van de kosten door de indexaties en cao effecten en het ingezette MeerJaren-Onwikkelplan. Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s De bijdrage vanuit de gemeente Laren aan de GR BEL Combinatie zijn verantwoord onder alle voorkomende programma’s, de BEL Combonatie werkt namelijk als het gemeentelijk werkapparaat voor de gemeente Laren. Regio Gooi en Vechtstreek De GR Regio is een samenwerkingsverband van de 6 gemeenten in de regio Gooi en Vechtstreek. De Regio GV voert regionale taken uit, ontwikkelt beleid en behartigt de belangen van de zeven regiogemeenten (Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren en Wijdemeren) die ze gezamenlijk willen oppakken of afstemmen. De Regio heeft als centrale opdracht van de gemeenten om ervoor te zorgen dat in Gooi en Vechtstreek een evenwichtige en harmonische ontwikkeling plaatsvindt.

In het kader van werkzaamheden Sociaal Domein heeft de gemeente Eemnes de voor haar benodigde werkzaamheden(deels) bij de GR Regio ingekocht. De dienstverlening van GR Regio is grofweg te verdelen over 2 deelgebieden: het Sociaal- en Fysiek Domein. Deze worden overigens niet meer in separate programma’s begroot vanwege de per 2018 ook voor de GR-en geldende gewijzigde regels vanuit het BBV. Daarnaast verleend zij ook medewerking aan bovenregionale initiatieven en verricht bijvoorbeeld ook Inkoop- en Contractmanagementstaken.. Ontwikkelingen Doel van de Regionale samenwerkingsagenda is om de gemeenteraden in staat te stellen te sturen op de samenwerking bij regionale opgaven, in beleidsvoorbereiding en belangenbehartiging. Door erkenning van en onderlinge afstemming op de regionale opgaven kunnen de gemeenteraden hun eigenaarschap op de regionale samenwerking beter invullen. De Regionale samenwerkingsagenda bestaat dan ook uit drie elementen; 1. een omschrijving van regionale opgaven waarop gemeenten willen samenwerken 2. een duiding vanuit gemeenteraden op welke regionale opgaven zij onderling als gemeenteraden intensiever in gesprek willen 3. een agenda-tool die inzicht en overzicht geeft voor de gemeenteraden wanneer welk onderwerp in de raad kan worden geagendeerd

94

Het besluitvormingstraject van de RSA startte in september 2022 met het regiocongres. De raden hebben eind 2022 hun zienswijze gegeven op de startnotitie RSA en hebben met elkaar van gedachten gewisseld tijdens twee regiopodia in maart en mei 2023. De RSA 2023-2026 is in juli 2023 door alle gemeenteraden vastgesteld. Door de Regio wordt regelmatig aan de betrokken radeninformatie verstrekt over de voortgang en overige ontwikkelingen. Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur heeft 6 leden met stemrecht, te weten de hiervoor benoemde wethouders vanuit de 6 deelnemende Gooise gemeenten. Het Bestuur wordt voorgezeten door de burgemeester van de grootste gemeente (Hilversum), deze heeft echter geen stemrecht. Basisgegevens GR Regio G&V Gemeenschappelijke Regeling Regio Gooi en Vechtstreek Algemene gegevens: Balanstotaal 70.737.000 Eigen vermogen 13.675.000 Kort vreemd vermogen 5.658.000 Omvang totale begroting GR 2024 96.295.000 Aandeel gemeente Laren in begrotingsvolume 2.596.862 Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren 2.601.586 * Exploitatieresultaat realisatie 2022 6.878.000 6 deelnemers 16,67% op inwonertal 4,65%

GR Regio Ratio: Solvabiliteit

19,33%

Liquiditeiten

657.000

Risicopunten

36

* kosten zijn inclusief de via GR Regio G&V verlopende kosten BV Vervoer !!

Financieel belang De bijdrage van de gemeente Laren aan de Regio Gooi- en Vechtstreek is voor 2024 begroot op een bijdrage van € 2.596.862,=, in 2022 bedroeg de gerealiseerde bijdrage € 2.601.589,=. Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s In grote lijnen komen de lasten voort uit de 2 aangegeven deelgebieden en zijn derhalve verantwoord in 2 programma’s van de gemeentelijke begroting: Programma 7 – Sociaal domein € 1.297.085,= Programma 9 – Bouwen en wonen (m.n. GAD) € 1.299.777,=

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek De GR VGV is een gemeenschappelijke regeling waarin deelnemen de gemeenten Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren en Wijdemeren hun taken inzake veiligheid (m.n. brandweertaken) hebben ondergebracht. Hiernaast is de zogenoemde Gemeentelijke Bevolkingszorg als aandachtspunt onder deze GR gepositioneerd als bijkomende losse activiteit. De samenwerking heeft tot doel een meer doelmatige, georganiseerde en gecoördineerde preventie en hulpverlening bij ongevallen en rampen in het verzorgingsgebied te bewerkstelligen. Daaronder vallen ook de regionale aansturing van crisisbeheersing en rampenbestrijding. Zij heeft onder andere de navolgende taken: * het instellen en in stand houden van een regionale brandweeralarmcentrale, * het aanschaffen en beheren van gemeenschappelijk materieel, * het voorbereiden van coördinatie bij de rampenbestrijding,

95

* het verzamelen en evalueren van gegevens t.b.v. de waarschuwing en alarmering van de bevolking door middel van het sirenenet in geval van een ramp of van ernstige vrees voor het ontstaan daarvan, * het verkennen van gevaarlijke stoffen en het verrichten van ontsmetting, * het adviseren van besturen van de deelnemende gemeenten op het gebied van: - brandpreventie en bluswatervoorziening; - voorbereidende maatregelen t.b.v. de brandbestrijding en –beperking in bepaalde objecten; - het aanschaffen van materieel. Ontwikkelingen Na jaren van opgelegde bezuinigingen was de GR Veiligheidsregio aan de bodem van haar mogelijkheden terecht gekomen. In haar begroting over de jaren 2019 / 2020 waren veel autonome, en daarmee niet door de Veiligheidsregio beïnvloedbare, extra lasten opgenomen vanuit Brandweer Nederland en het IFV welke ook nog doorwerken in 2022 en 2023. Er wordt hard gewerkt aan de verregaande bestuurlijke samenwerking met de Veiligheidsregio Flevoland, zo is bijvoorbeeld de regiocommandant G&V ook regiocommandant Flevoland. Vanuit de verregaande samenwerking met Flevoland zijn er reeds kleine financiële meevallers in de begroting verwerkt. Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur heeft 6 leden en 6 plaatsvervangers. De gemeente Laren is met 1 lid vertegenwoordigd in het bestuur.

Basisgegevens GR Veiligheidsregio G&V Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek Algemene gegevens: Balanstotaal 34.955.720 Eigen vermogen 4.765.124 Kort vreemd vermogen 2.593.932 Omvang totale begroting GR 2024 29.441.246 Aandeel gemeente Laren in begrotingsvolume 1.025.202 Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren 939.094 Exploitatieresultaat realisatie 2022 -125.071 Stemaandeel /-verhouding 6 deelnemers 16,67% op inwonertal 4,65%

GR VGV Ratio: Solvabiliteit

13,63%

Liquiditeiten

282.504

Netto schuldquote

39,98%

Risicopunten

31

Financieel belang Jaarlijks geeft de gemeente Laren een bijdrage aan de regionale brandweer en de bevolkingszorg. In 2024 is de bijdrage op de regionale brandweer begroot op € 969.028,= (realisatie 2022 € 885.689,=). Voor de bevolkingszorg, die ook bij de Veiligheidsregio wordt begroot, is voor 2024 een bedrag van € 56.174,= begroot (realisatie 2022 bedroeg € 53.405,=). Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s De bijdrage vanuit de gemeente Laren aan de GR Veiligheidsregio GV is onder navolgende programma verantwoord: Programma 3 – Openbare Orde en Veiligheid € 1.025.202,= Gemeenschappelijke regeling uitvoering sociale zaken (SOZA H-BEL) De gemeenten Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren werken via deze GR samen in de uitvoering van de regelingen in de sociale wetgeving. Daarbij is Huizen de centrumgemeente. Voor deze (maatwerk-) samenwerkingsvorm is tussen de gemeenten afgesproken dat de BEL gemeenten bijdragen in de

96

apparaatskosten van Huizen. In feite betreft het hier een zogenaamde “Lege GR”; de werkorganisatie is de afdeling Sociale Zaken van de gemeente Huizen die tevens de werkzaamheden verbonden aan de Wet maatschappelijk ondersteuning (Wmo), participatie, jeugdzorg en ouderenzorg ondersteunen. Ontwikkelingen Vanaf de begroting voor 2016 en meerjarig is door de GR SOZA HBEL rekening gehouden met een toename in het personeelbestand van 9 fte vanwege de nog almaar toenemende werkzaamheden vanuit de drie decentralisaties. Nog steeds staat de formatie onder druk en worden extra medewerkers aangetrokken, met name in het preventieve voorveld. Het idee is dat wanneer deze functie in het preventieve voorveld goed werkt er in de daadwerkelijke uitvoering van de kostbare zorgtaken minder middelen nodig zullen zijn. Daarnaast gaat HBEL participatietaken grotendeels zelf uitvoeren. De gemeente Huizen heeft daarom een formatieonderzoek laten uitvoeren. Uit dit onderzoek komt een kortlopende stijging van de lasten naar voren ('investeringen'), deze zal na 2021 naar verwachting weer gaan dalen. In 2017 is een proces opgestart om te komen tot bijstelling van de GR SoZa HBEL in het kader van het vernieuwen van de GR-regeling alsmede de bijbehorende financiële afspraken en verantwoordingen.

Dit proces verloopt moeizaam hetgeen mede veroorzaakt wordt door de almaar veranderende inhoud van de in het Sociale Domein behandelde en afgewerkte onderwerpen.

Bestuurlijk belang De portefeuillehouder met Sociale Zaken heeft zitting in het bestuurlijk overleg. Basisgegevens GR SoZa HBEL Gemeenschappelijke Regeling Sociale Zaken Huizen en BEL gemeenten (app.kosten) Algemene gegevens: Ratio: Omvang totale begroting GR 2022 11.203.000 Aandeel gemeente Laren in realisatie 2022 1.639.506 Omvang totale begroting GR 2024 1.764.328 Exploitatieresultaat realisatie 2022 Aandeel procentueel in GR aandeel bechikkingen 14,63% Risicopunten

GR SoZa

40

Financieel belang Jaarlijks worden de apparaatskosten die de GR SOZA HBEL maakt voor de uitvoering van sociale zaken door de gemeente Laren vergoed. In de begroting 2024 wordt rekening gehouden met apparaatskosten ter grootte van € 1.764.328,= (2022 realisatie € 1.639.506,=). Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s De bijdrage vanuit de gemeente Laren aan de GR SOZA HBEL is onder navolgende programma op diverse beleidsproducten verantwoord: Programma 7 – Sociaal Domein € 1.764.328,=

Gemeenschappelijke regeling Gemeentebelastingen H-B-L 2023 De gemeenten Huizen, Blaricum en Laren werken via deze GR vanaf 2023 samen in de uitvoering van de werkzaamheden samenhangende met de belastingheffing o.b.v. OZB woningen en niet woningen met bijkomende werkzaamheden inzake heffen en waarderen met de daarbij behorende heffingen afval en riool. Daarbij is Huizen de centrumgemeente. Voor deze (maatwerk-) samenwerkingsvorm is tussen de gemeenten afgesproken dat de BEL gemeenten bijdragen in de apparaatskosten van de door Huizen uit te voeren werkzaamheden.. Ontwikkelingen

97

De regeling is getroffen ten behoeve van het vormen van een gemeenschappelijke belastingorganisatie die belast is met de heffing en invordering van gemeentelijke belastingen alsmede de uitvoering van de Wet waardering onroerende zaken Ter bevordering van een goede uitvoering door de centrumgemeente en ten behoeve van de beleidsafstemming vindt tenminste tweemaal jaarlijks een portefeuillehouderoverleg plaats. In de dienstverleningsovereenkomst op grond van artikel 7 wordt dit nader uitgewerkt, inclusief de ondersteuning van dit overleg door de uitvoeringsorganisatie. Deze regeling, alsmede de dienstverleningsovereenkomst bedoeld in artikel 7, en de uitvoering van deze regeling worden 2-jaarlijks geëvalueerd. Het eerstvolgende moment vindt plaats voor 1 september 2024 de evaluaties hierna vinden 2-jaarlijks aansluitend voor 1 juli van dat betreffende jaar plaats. Bestuurlijk belang De portefeuillehouder met Financiën heeft zitting in het bestuurlijk overleg. Gemeenschappelijke Regeling Belastingsamenwerking H-B-L Algemene gegevens: Balanstotaal Eigen vermogen Kort vreemd vermogen Omvang totale begroting GR 2024 2.773.456 Aandeel gemeente Laren in begrotingsvolume 2024 538.127 Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren Exploitatieresultaat realisatie 2020 Stemaandeel /-verhouding

33,33%

GVE Ratio: Solvabiliteit Liquiditeiten

-

Risicopunten

Werkvoorzieningsschap Tomingroep De gemeenschappelijke regeling ´Werkvoorziening Tomingroep` voorziet in de uitvoering van alle in de Participatiewet (de voormalige Wet sociale werkvoorziening) benoemde werkzaamheden. De Tomingroep voert wettelijke taken uit namens de gemeenten in de regio alsmede ten behoeve van de gemeente Almere. De hoofddoelstelling is het aanbieden van werkgelegenheid onder aangepaste omstandigheden aan personen die kunnen en willen werken, maar die door een persoonlijke oorzaak (tijdelijk) geen kans hebben op een baan in het reguliere bedrijfsleven. Daarnaast heeft deze GR ook een belangrijke taak in het doorgeleiden van moeilijk bemiddelbare cliënten naar regulier werk. Vanuit de decentralisatie heeft de Tomingroep een extra taakstelling gekregen om de instroom te minimaliseren alsmede te zorgen voor een zo groot mogelijke doorstroming naar regulier werk. Ontwikkelingen De zeven gemeenten in de regio Gooi- en Vechtstreek, gemeente Almere en gemeente Eemnes voeren in een gemeenschappelijke regeling (GR) de regie over de sociale werkvoorziening. Dit is integraal opgedragen aan het Werkvoorzieningsschap Tomingroep. Het Werkvoorzieningsschap is belast met de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening en biedt via Tomingroep BV werk aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Het bestuur van het Werkvoorzieningsschap bepaalt aan hoeveel mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt werk geboden dient te worden en hoe de verdeling over de doelgroepen is. Het Werkvoorzieningsschap Tomingroep, ook wel bekend als ‘het Schap”, is een deelneming onder de Tomingroep B.V. De opdracht vanuit de Wet aan het Schap is de realisatie van 30% uitstroom van mensen met een loonwaarde van 40%-80% en 80%-100%. Dit in samenwerking met het UWV. Het sociaal beleid is erop gericht dat de medewerkers zich in de werksituatie zo ruim en zo goed mogelijk ontplooien. Voor de SW-werknemers kan dat een functie zijn binnen Tomingroep BV, via Tomingroep BV bij derden (detachering), of een functie rechtstreeks bij derden in dienst (WSW

98

Begeleid Werken). In de werksituatie krijgt ontplooiing via gerichte opleiding en vorming volop aandacht. De basis hiervoor is het Persoonlijk Ontwikkel Plan (POP). Waar mogelijk stromen medewerkers door naar een arbeidsplaats hoger op de werkladder. Waar nodig (bijvoorbeeld door ouder worden of i.v.m. toename van de beperkingen) krijgen medewerkers een passende plek aangeboden lager op de werkladder. In 2021 heeft Tomingroep een nieuw bedrijfsplan vastgesteld. Tomingroep wordt voortaan ingezet als leerwerkbedrijf waarbij het uitgangspunt is om binnen de muren van Tomingroep werkervaring op te doen met als einddoel uitstroom naar de reguliere arbeidsmarkt. Bestuurlijk belang In het bestuur hebben alle 8 deelnemende gemeenten zitting. Bovendien zijn er twee externe adviseurs aan het bestuur toegevoegd. Vanuit Laren neemt 1 vertegenwoordiger deel in het bestuur van de Tomingroep. Basisgegevens GR Werkvoorzieningsschap Tomingroep (Het Schap). Gemeenschappelijke Regeling Werkvoorzieningsschap TOMIN (exclusief Tomingroep BV) GR Tomin Algemene gegevens: Ratio: Balanstotaal 2021 (exclusief Tomingroep BV) 11.662.000 Solvabiliteit (incl BV) 17,78% Eigen vermogen 2022 (exclusief Tomingroep BV) 9.100.000 Kort vreemd vermogen (het Schap) 1.345.000 Liquiditeiten (schap) 1.150.000 Omvang totale begroting GR 2024 23.672.000 Aandeel gemeente Laren in begr.

volume (via Rijk) 230.000 Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren 261.596 Exploitatieresultaat realisatie 2022 400.000 Stemaandeel /-verhouding

12,50%

Risicopunten

26

Financieel belang De gemeentelijke bijdragen aan het Schap is met de invoering van de nieuwe participatiewet per 1 januari 2015 vervallen. De financiering geschiedt vanuit de doorgestorte rijksbijdragen alsmede loonkostenvergoeding vanuit de Tomingroep BV alwaar het personeel werkzaam is. De getoonde bijdrage betreft de via het gemeentefonds, voorheen benoemd onder het sociale deelfonds, ontvangen bijdrage die 1:1 aan het Schap wordt doorbetaald. Voor de gemeente Laren betreft dit in 2024 een bedrag van € 230.000,=; gerealiseerd in 2022 was de bijdrage van € 261.596,=. Een negatief jaarresultaat van het Schap zelf wordt afgedekt wordt door een extra bijdrage van de Tomingroep BV (indien mogelijk). Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s De bijdrage vanuit de gemeente Laren aan de werkvoorzieningsschap TOMIN is onder navolgende programma verantwoord: Programma 7 – Sociaal Domein € 230.000,=

99

Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek Sinds begin 2013 zijn de milieutaken voor de gemeente Laren en Blaricum ondergebracht bij de Gemeenschappelijk Regeling Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV). Naast Laren en Blaricum zijn 15 andere gemeenten en provincies uit de regio Flevoland en Gooi en Vechtstreek deelnemer van deze Gemeenschappelijke Regeling. De OFGV behandeld de milieutaken op het gebied vergunningverlening, toezicht en handhaving uit het omgevingsrecht. In 2024 zijn als gevolg van gewijzigde Wet en regelgeving ook de activiteiten inzake de bodemtaken aan de omgevingsdienst toegewezen. Ontwikkelingen Nu de opstart- en aanloopfase zijn afgerond is er een stabiele organisatie tot stand gekomen. Vanuit deze stabiele situatie is het nu mogelijk om te komen tot afspraken in het kader van zogenoemde dienstverlenings-overeenkomsten (DVO) en bepaling van kostprijstarieven voor de geleverde diensten aan de deelnemende gemeenten. Dit proces is opgestart in 2017. De begroting 2018 is als eerste begrotingsjaar op basis van de kostprijssystematiek opgesteld. Medio 2017 is de kostprijssystematiek uitgelegd en besproken met de participanten, waaruit bleek dat bij invoering van deze systematiek de kleinere gemeenten duurder uit zijn.

Dit heeft geleid tot bestuurlijk overleg waarin afgesproken is dat er een overgangsregeling tot stand moet gaan komen om daarmee een ingroei-periode te creëren, hierbij is KPS-systeem in 2018 voor 50% ingevoerd en met begrotingsopstelling 2019 voor 100%. In 2020 is op basis van een evaluatie de doorgevoerde systematiek opnieuw bekeken, de kostprijzen opnieuw berekend en heeft als positief gevolg voor de gemeente Laren een toekomstig dalende bijdrage opgeleverd. In 2023 zal de kostenverdeling opnieuw bekeken gaan worden en naar verwachting, mede als gevolg van toenemende Wet- en regelgeving vanuit bijvoorbeeld de omgevingswet en de bodemtaken, tot meer kosten vanuit het OFGV gaan leiden.

Bestuurlijk belang Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling bestaat uit 15 bestuurders van alle deelnemers en heeft volledige zeggenschap hierin. Basisgegevens GR OFGV Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdient Flevoland Gooi en Vechtstreek Algemene gegevens: Ratio: Balanstotaal 8.080.647 Solvabiliteit Eigen vermogen 2.580.357 Kort vreemd vermogen 1.069.702 Liquiditeiten Omvang totale begroting GR 2024 14.156.220 Aandeel gemeente Laren in begrotingsvolume 2024 204.000 Werkelijke lasten 2022 gemeente Laren 121.312 Exploitatieresultaat realisatie 2022 616.389 Stemaandeel /-verhouding aandeel totaalbudget 1,10% Risicopunten

GR OFGV 31,93% 500.380

14

Financieel belang Door de gemeente Laren is het voorgenomen pakket, inclusief bodemtaken, af te nemen bij de OFGV in 2024 begroot op een bedrag van € 204.000,=. De begrote lasten voor 2023 (exclusief bodemtaken) waren geraamd op € 121.251,=. Relatie met de taakvelden benoemd onder de financiële programma’s De bijdrage vanuit de gemeente Laren aan de OFGV is onder navolgende programma verantwoord: Programma 8 – Bouwen, Wonen, Milieu en Duurzaamheid € 204.000,=

100