III-A8 college - raadsinformatiebrief jaarverslag Vergunningen Toezicht en Handhaving 2021 BIJLAGE 2

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

BEL Combinatie juni 2022

Samenvatting Met dit jaarverslag wordt verantwoording afgelegd voor de uitvoering van de diverse taken op het gebied van het omgevingsrecht door de BEL Combinatie in 2021, namens de gemeente Blaricum, Eemnes en Laren. De uitvoering van de taken ligt primair bij de clusters Vergunningen en Handhaving en draagt bij aan het beschermen en waar mogelijk verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving. Het verslag geeft inzicht op uitvoering van taken op het gebied van Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTH) van het omgevingsrecht zoals deze zijn vastgesteld in het Uitvoeringsprogramma VTH 2021. Daarnaast geeft het verslag inzicht in andere taken die worden uitgevoerd door de clusters Vergunningen en Handhaving van het team Vergunningen, Handhaving en Juridische Zaken. Hierbij kan gedacht worden aan taken op het gebied van de Alcoholwet, de Algemene Plaatselijke Verordening en de werkzaamheden van onze Buitengewoon Opsporingsambtenaren. De taken op milieugebied worden uitgevoerd door de OFGV (Blaricum en Laren) en de RUD Utrecht (Eemnes). Deze jaarverslagen worden bij het jaarverslag Milieu als bijlage toegevoegd. De taken in het kader van brandveilig(gebruik) worden uitgevoerd door de brandweer van de Veiligheidsregio’s Gooi- en Vechtstreek en Utrecht. Net als de rest van Nederland zijn we aan het begin van 2020 geconfronteerd met coronavirus.

Ook in 2021 heeft de coronacrisis nog gevolgen gehad voor de manier waarop de werkzaamheden zijn uitgevoerd. Prioriteiten verschoven terwijl de druk op de reguliere werkzaamheden toenam. Hierdoor was het noodzakelijk de meeste thema’s een jaar op te schuiven. De meest in het oog springende zaken zijn het verschuiven van de prioriteiten van het cluster Boa van toezicht op blauwe zone/schoolzones/”huftergedrag” bij parkeren naar toezichthouden op naleving coronamaatregelen (o.a. 1.5 meter, groepsgrootte en CTB controles). Door het sluiten van de scholen, winkels en horecagelegen was dit mogelijk. Thuiswerken was ook afgelopen jaar grotendeels de norm. Het digitaal werken is verder geïmplementeerd en waar mogelijk zijn taken digitaal uitgevoerd. Ook in 2021 is het aantal aangevraagde omgevingsvergunningen weer gegroeid. In 2021 is daarom extra budget gevraagd om dit te kunnen ondervangen door externe inhuur. Jaarlijks wordt in het kader van Interbestuurlijk toezicht door de provincies Noord-Holland en Utrecht gekeken hoe de BEL Combinatie de wettelijke taken uitvoert. De provincies beoordelen of het uitvoeren van de VTHtaken zó is ingericht, dat deze volgens landelijke richtlijnen worden uitgevoerd. De nadruk wordt gelegd op de vakgebieden Ruimtelijke Ordening (RO), Bouw- en Woningtoezicht (BWT) en Milieu.

In 2021 zijn waar mogelijk de verbeterpunten van de vorige IBT-cyclus aangepakt. Dit wordt ook onderkend door de provincies. Desalniettemin zijn nog enkele stappen te zetten (zie hoofdstuk 4). Deze verbeterpunten zullen een plek krijgen in de evaluatie van het huidige BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 en de totstandkoming van het nieuwe beleid. De uitvoering van de taken door de BEL Combinatie worden door de provincie Noord-Holland redelijk adequaat tot adequaat beoordeeld (zie hoofdstuk 4). De uitvoering van de taken door de BEL Combinatie worden door de provincie Utrecht als ’voldoet’ bestempeld.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

2

Inhoud Samenvatting ................................................................................................................... 2 1 Inleiding ......................................................................................................................... 4 1.1 Wat is het jaarverslag .................................................................................... 4 1.2 Waarom dit jaarverslag .................................................................................. 4 1.3 Leeswijzer .................................................................................................... 4 1.5 Team ........................................................................................................... 5 1.6 Monitoren en registratie ................................................................................. 5

2 Corona ........................................................................................................................... 6 3 Wat hebben we gedaan? ................................................................................................ 7 3.1 Vergunningen ............................................................................................... 7

3.1.2 Doelen ................................................................................................................................................................................ 8 3.1.3 Cijfers ................................................................................................................................................................................. 9 3.2 Toezicht en Handhaving ............................................................................... 10

3.2.1 Uren ..................................................................................................................................................................................10 3.2.2 Doelen ..............................................................................................................................................................................10 3.2.3 Toezicht ..........................................................................................................................................................................11 3.2.4 Handhaving ..................................................................................................................................................................18 3.2.5 Cijfers ...............................................................................................................................................................................21

4 Beleid en kwaliteit ....................................................................................................... 22 4.1 Beleid ........................................................................................................ 22 4.2 Kwaliteit ..................................................................................................... 22 4.3 Cijfers ........................................................................................................ 25

5 Evaluatie en conclusies................................................................................................. 26 Bijlage I Ureninzet ................................................................................................................................................................27 Bijlage II Vergunningen .....................................................................................................................................................28 Bijlage III Bezwaar en Beroep.........................................................................................................................................31 Bijlage A: Terugblik Boa actieplan 2021 ...................................................................................................................33 Bijlage B: Cijfers uitvoering werkzaamheden brandveiligheid/risicobeheersing ..................................40 Bijlage C: Beoordeling provincie Interbestuurlijk Toezicht control cyclus 2020-2021........................40

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

3

1 Inleiding 1.1 Wat is het jaarverslag Jaarlijks stelt het college een uitvoeringsprogramma Vergunningen, Handhaving en Toezicht vast. In het uitvoeringsprogramma zijn activiteiten op het gebied van vergunningen, toezicht en handhaving op gebieden van bouwen, ruimtelijke ordening, brandveiligheid en APV/bijzondere wetgeving weergegeven. Het programma is de jaarlijkse uitwerking van het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022.

1.2 Waarom dit jaarverslag Het jaarverslag geeft inzicht in hoeverre de geformuleerde taken uit het Uitvoeringsprogramma 2021 zijn uitgevoerd en hoe de capaciteit is ingezet. Vanuit het Besluit omgevingsrecht (Bor) en de Ministeriële regeling omgevingsrecht (mor) is het verplicht om de VTH-taken jaarlijks te evalueren en in hoeverre deze activiteiten hebben bijgedragen aan het bereiken van de doelen zoals opgenomen in het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022. Het college verstrekt dit verslag aan de gemeenteraad en stuurt een afschrift van het jaarverslag aan de provincie in het kader van Interbestuurlijk Toezicht (IBT).

1.3 Leeswijzer In dit verslag kijken we terug naar de uitgevoerde werkzaamheden op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. In dit jaarverslag komen aan de orde: Hoofdstuk 1 – Inleiding Hoofdstuk 2 – Corona Hoofdstuk 3 – Wat hebben we gedaan Hoofdstuk 4 – Beleid en Kwaliteit Hoofdstuk 5 – Conclusies

1.4 Doelstellingen VTH Vergunningverlening, toezicht en handhaving van wet- en regelgeving met betrekking tot de bebouwde en onbebouwde leefomgeving heeft als doel de kwaliteit van de leefomgeving te beschermen en daar waar mogelijk te verbeteren. Het wettelijk kader betreft hier de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo), Besluit omgevingsrecht, Wet VTH, de Algemene plaatselijke verordening (hierna: APV) en bijzondere wetten. Het BEL beleidsplan VTH 2019-2022 heeft betrekking op vergunningverlening, toezicht en handhaving van weten regelgeving in de bebouwde en onbebouwde leefomgeving op de gebieden Wabo en APV. In dit beleid staat naleving van normen centraal evenals dat inwoners en bedrijven hun eigen verantwoordelijkheid dragen. Hierbij richt de inzet van vergunningverlening, toezicht en handhaving zich op verbetering van naleefgedrag en heeft preventieve handhaving de voorkeur boven repressieve handhaving De colleges van Blaricum, Eemnes en Laren willen een veilige, schone en gezonde woon-, werk- en leefomgeving voor hun inwoners en bedrijven. Om deze doelstellingen te behalen is het van belang dat de omgevingsvergunningen in de categorieën bouw, aanleg, sloop en (wijzigen) monument tijdig worden behandeld en van goede kwaliteit zijn.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

4

Dit wordt bereikt door kwalitatief goede vergunningen te verlenen en erop toe te zien dat regels worden nageleefd en waar nodig gehandhaafd. De eigen verantwoordelijkheid en betrokkenheid van burgers en bedrijven worden gestimuleerd bij het oplossen van onderlinge vraagstukken.

1.5 Team Het Team Vergunningen, Handhaving en Juridische Zaken bestaat uit drie clusters. Dit jaarverslag ziet op de clusters Vergunningen en Handhaving. Deze clusters bestaan uit vergunningverleners, Buitengewoon Opsporingsambtenaren (Boa’s), toezichthouders en juridisch medewerkers. Een aantal vergunningen, toezicht en handhavingstaken (hierna: VTH-taken) zijn gemandateerd aan de regionale uitvoeringsorganisaties. Milieu gerelateerde VTH-taken worden uitgevoerd door de Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV) voor wat betreft de gemeente Blaricum en Laren. De Regionale uitvoeringsdienst (RUD) Utrecht voert deze taken uit voor de gemeente Eemnes. Toezicht op brandveilig gebruik wordt uitgevoerd door de Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek en Veiligheidsregio Utrecht. Het toezicht op de Alcoholwet wordt uitgevoerd door Boa’s van de regionale pool, ondergebracht bij de gemeente Hilversum. De gemeenten zijn als bevoegd gezag verantwoordelijk voor de uit te voeren taken en sturen op basis van een Dienstverleningsovereenkomst (DVO) via opdrachtgevers op de uitvoering van taken.

1.6 Monitoren en registratie De clusters Vergunningen en handhaving monitoren de resultaten en voortgang van de uitvoering van het VTHbeleid en uitvoeringsprogramma. De monitoringsresultaten worden gebruikt voor bijsturing van de operationele cyclus en input op de beleidsevaluatie. De voortgang van het VTH-uitvoeringsprogramma wordt periodiek in de gaten gehouden. Waar nodig wordt het uitvoeringsprogramma aangepast. Ditzelfde geldt voor de uitvoeringsprogramma’s van de omgevingsdiensten. Regelmatig vinden gesprekken plaats met de accounthouders van de omgevingsdiensten om te kijken waar ze staan met het ten uitvoer brengen van de uitvoeringsprogramma’s. Hierdoor vindt regie plaats op de uitvoer en zijn wij als BEL Combinatie op hoogte van de belangrijkste dossiers in een gemeente en is in een vroeg stadium bekend of de taken per gemeente binnen de geraamde kosten blijven. Applicaties In de OpenWave en Corsa applicaties worden aanvragen geregistreerd, dossiers aangemaakt en de voortgang per medewerker bewaakt. Voor het cluster boa worden de meldingen in Topdesk geregistreerd en de handhavingsactiviteiten zoals waarschuwingen en processen verbaal in By Spy. De ingezette uren meten we aan de hand van de applicatie TIM. Daarin registreren alle medewerkers de uren die zijn gemaakt op de daarvoor bestemde posten.

Door de gegevens uit deze applicaties te combineren kan tussentijds worden gemonitord in hoeverre het uitvoeringsprogramma volgens planning verloopt en waar bijsturing plaats dient te vinden. Informatieplan De komende jaren is de ambitie om deze programma’s verder te optimaliseren en te gaan benutten ten behoeve van verdere digitalisering en informatie gestuurd werken. In onze maatschappij vinden steeds vaker en sneller grote veranderingen plaats. Veel van de veranderingen hebben invloed op de taken en de uitvoering van die taken van gemeenten die ingrijpen op onze digitale dienstverlening naar inwoners, bedrijven en instellingen. Daarnaast zijn er nieuwe wettelijke verplichtingen waaraan we moeten voldoen. Hierbij speelt de informatievoorziening een prominente rol. Zo betekent de komst van de Omgevingswet en het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) dat inwoners eenvoudiger informatie digitaal kunnen opvragen en na kunnen gaan of activiteiten wel of niet vergunning- of meldingsplicht zijn. Er komt hiermee meer verantwoordelijkheid te Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

5

liggen bij onze inwoners. Tegelijkertijd wordt meer informatie automatisch gepubliceerd, wat het handelen van de overheid transparanter maakt.

2 Corona Net als de rest van Nederland zijn we aan het begin van 2020 geconfronteerd met het coronavirus. Dit heeft er toe geleid dat medio maart van dat jaar het land in een lockdown terecht kwam. Dit betekende dat van de een op andere dag bedrijfssectoren werden gesloten en dat waar mogelijk thuiswerken de norm werd. Ook in 2021 heeft de coronacrisis nog gevolgen gehad op de wijze waarop de werkzaamheden konden worden gevoerd. Thuiswerken was ook afgelopen jaar grotendeels de norm. Het digitaal werken is verder geïmplementeerd en waar mogelijk zijn taken digitaal uitgevoerd. Het werken via Teams en mailwisseling heeft een sterke invloed gehad op het arbeidsproces. Omdat fysiek contact vaak zorgt voor een betere afstemming met aanvragers, adviseurs, toezichthouders en overige klanten/medewerkers werd dit gemis aan fysiek contact steeds nadrukkelijker gevoeld. Het doorlopen van het proces van aanvraag tot verlening vergunning kosten daarom net als in 2020 meer uren dan andere jaren. Net als in 2020 hebben er in 2021 een beperkter aantal evenementen plaatsgevonden in vergelijking met reguliere jaren. In bijna heel 2021 waren verschillende noodverordeningen met beperkende maatregelen nog van kracht.

Onze boa’s hebben in deze periode veel tijd geïnvesteerd in het toezicht op naleving van de coronamaatregelen, het informeren en faciliteren van inwoners en ondernemers en het controleren op de Corona toegangsbewijzen (CTB). Hierdoor zijn andere zaken aanzienlijk minder prominent aan bod gekomen. Hierbij kan gedacht worden aan controle van de blauwe zone of overhangend groen. Door de intensieve inzet in met name de avonduren is het cluster minder in de gelegenheid geweest om adequaat en snel op te treden ten aanzien van binnengekomen meldingen en klachten. Voor onze technisch medewerkers handhaving (Bouwtoezicht) gold dat de maatregelen betekende dat gepast om moest worden gegaan met fysiek toezicht op de bouwplaats. Onder normale omstandigheden zijn de communicatie met eigenaren, aannemers/opdrachtgevers en het bezoeken van bouwplaatsen belangrijke pijlers om werkzaamheden goed uit te kunnen voeren. Waar mogelijk heeft op afstand toezicht plaatsgevonden. Waar dat niet het geval was zijn bezoeken ter plaatse uitgevoerd, met in achtneming van de op dat moment geldende coronamaatregelen. Hierbij is rekening gehouden met de prioriteitenmatrix zoals vastgelegd in het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022. Tot slot, ook in 2021 zijn veel zittingen bij de rechtbank en Raad van State uitgesteld.

Hierdoor konden lopende procedures niet worden afgerond waardoor deze ook meer tijd in beslag namen.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

6

3 Wat hebben we gedaan? 3.1 Vergunningen In 2021 zijn er in totaal 1898 (2020: 1626) aanvragen bij het cluster Vergunningen binnengekomen. Deze vergunningen zijn onderverdeeld in Wabo 1431 en APV/Bijzondere wetten 467.

3.1.1 Uren In 2021 is BEL breed voor Vergunningen 113% van de jaarlijkse beschikbare uren ingezet. De uren zijn gerelateerd aan de beschikbare uren op basis van het Uitvoeringsprogramma 2021. 







Het totaal aantal aangevraagde vergunningen is in 2021 met 17% gestegen. Dit is voornamelijk te wijten aan een toename van het aantal aanvragen op grond van de Apv,- bijzondere wetten ten opzichte van het jaar ervoor. Daarnaast is in lijn met andere jaren een stijging te zien bij het aantal ontvangen Wabo-aanvragen. In 2021 is verder uitvoering gegeven aan de ombuigingsopdracht. In 2020 was via natuurlijke weg afscheid genomen van één van onze collega’s bij APV vergunningverlening. Door dit cluster anders is het mogelijk gebleken dat het mogelijk is de functie niet meer in te vullen. Een deel van de vrijgekomen uren is ingezet bij Vergunning Wabo om daar een bijdrage te leveren aan het verlichten van de werkdruk. De beschikbare capaciteit bij de Wabo vergunningverlening was in 2021 ontoereikend. Dit heeft tot gevolg gehad dat de strategisch beleidsadviseur Vergunningen een te groot deel van de (vaak complexe) vergunningaanvragen op zich moest nemen. Lopende het jaar hebben we daarnaast afscheid genomen van enkele ervaren medewerkers. Om het aantal grote aantal aanvragen in behandeling te kunnen nemen is extra budget gevraagd voor inhuur. Dit is goedgekeurd en in terug te zien in het aantal gerealiseerde uren ten opzichte van geraamde uren. De inhuur loopt door tot eind 2022. In 2021 is de bestaande formatie cluster Vergunningen geanalyseerd.

Deze analyse heeft er toe geleid tot een aanpassing van functies. Per 2022 verdwijnt de functie strategisch beleidsadviseur Vergunningen en wordt deze taken op een andere wijze ingevuld en verdeeld tussen een beleidsmedewerker Vergunningen Wabo en een Beleidsmedewerker APV/- Bijzondere wetten. Deze medewerkers houden zich daarnaast 50% van de tijd zich nog bezig met het verlenen van complexe vergunningen.

Een onderverdeling van de uren per gemeente is weergegeven in bijlage I.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

7

3.1.2 Doelen In het uitvoeringsprogramma 2021 waren de volgende doelstellingen en activiteiten opgenomen voor cluster Vergunningen. De doelstellingen en activiteiten vloeien voort uit de doelen die zijn opgenomen in het VTHbeleid 2019-2022. Het resultaat is bij de doelen vermeld. -

Alle aanvragen om vergunningen, meldingen en ontheffingen worden binnen de (wettelijke) termijnen afgehandeld. Bij voorkeur gebeurt dit nog sneller. Van rechtswege verleende vergunningen worden voorkomen.

In 2021 is nagenoeg 100% van de binnengekomen aanvragen binnen de termijn afgehandeld, waarbij wel opgemerkt moet worden dat in gevallen noodzakelijk is geweest de beslistermijn te verlengen binnen de mogelijkheden die de wet hiervoor geeft. Desalniettemin een knap resultaat gelet op de grote hoeveelheid ontvangen aanvragen, de complexiteit van sommige van deze aanvragen en de wisseling in medewerkers. BEL Breed is er één vergunning van rechtswege verleend. In 2020 waren dit er acht. In het kader van veiligheid, ruimtelijke impact of anderszins is het niet wenselijk dat vergunningen verleend moeten worden zonder dat het juiste proces is doorlopen en inhoudelijke toetsing heeft plaatsgevonden. De van rechtswege verleende vergunning betrof een omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen. Een ontwikkeling die op basis van de bestaande wet- en regelgeving (apv, bestemmingsplan, welstand) ook verleend zou zijn, indien het vergunningverleningsproces wel op de juiste wijze doorlopen zou zijn geweest. 95% van de verleende vergunningen houden stand in een eventuele bezwaar- en of beroepsprocedure. In het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 is de doelstelling opgenomen dat 95% van de verleende omgevingsvergunningen stand houden in een eventuele bezwaar- of beroepsprocedure. Met deze norm wordt een hoge kwaliteit nagestreefd maar worden lastige dossiers niet uit de weg gegaan.

Om dit beter in beeld te krijgen zijn in deze beleidsperiode stappen gezet in het registeren van de bestuursrechtelijke procedures die in behandeling zijn genomen door de clusters Vergunningen en Handhaving. Deze cijfers worden sinds 2019 bijgehouden. Voor 2021 geldt dat in 9 gevallen de ingediende bezwaar/beroepsgronden gegrond zijn verklaard. Hiermee is in 2021 niet voldaan aan de doelstelling. -

Huidige klanttevredenheid blijft gedurende de beleidsperiode minimaal behouden op het niveau van 2018 en waar mogelijk verbeterd.

In het uitvoeringsprogramma 2020 was reeds opgenomen dat zal worden gewerkt aan het inzichtelijk maken van de klanttevredenheid op een wijze die het mogelijk maakt deze blijvend te kunnen monitoren. In verband met de coronacrisis is dat dit in zowel 2020 als 2021 niet mogelijk gebleken. In 2022 wordt gewerkt aan het verder inzichtelijk maken van de klanttevredenheid op een wijze die het mogelijk maakt deze blijvend te kunnen monitoren. Hierbij wordt gekeken naar de kansen die de Omgevingswet ons bied. Voor ons is klanttevredenheid gekoppeld aan het snel, adequaat en professioneel reageren op aanvragen en vragen van onze inwoners. Dit betekent niet alleen dat onze medewerkers goed zijn opgeleid en de nodige ervaring hebben, maar ook dat we voldoende formatie (handen) hebben om aan de vraag te voldoen. Vergunningen APV en Bijzondere Wetten Naast vergunningen op basis van de Wabo worden er door het cluster Vergunningen aanvragen behandeld in het kader van de APV. Dit zijn de evenementenvergunningen, horeca gerelateerde vergunningen, vergunningen voor kansspelen, parkeervergunningen en overige vergunningen op basis van de APV en bijzondere wetten. Het is geen verrassing dat de coronacrisis gevolgen heeft gehad voor het aantal verleende vergunningen, ook in 2021.

Evenementen waren delen van het jaar niet of in beperkte mate toegestaan of organisaties kozen er voor om nog een jaar te wachten gelet op de onzekere situaties van het wel of niet versoepelen van maatregelen. Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

8

Desondanks zien we dat het aantal verleende vergunningen in het kader van de APV en bijzondere wetten flink is toegenomen ten opzichte van het coronajaar 2020 en weer in lijn ligt met eerdere jaren. Dit is vooral te danken aan een toename aanvragen parkeerontheffingen en plaatsen van voorwerpen op de openbare weg. Welstand BEL De gemeente heeft de wettelijke taak om te zorgen voor een goede omgevingskwaliteit. Eén van de instrumenten die de gemeente tot haar beschikking heeft is het welstandsbeleid. Hiervoor is door de BELgemeenten de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (MooiSticht) ingesteld. Deze commissie is een onafhankelijke commissie die aan burgemeester en wethouders advies uitbrengt ten aanzien van de vraag of het uiterlijk of de plaatsing van een bouwwerk waarvoor een aanvraag van een omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen is ingediend, al dan niet in strijd is met de redelijke eisen van welstand zoals in het welstandsbeleid bepaald. Dit beleid is specifiek bedoeld voor het uiterlijk van bouwwerken te beoordelen in relatie met de omgeving waarin het zich bevindt. Het advies van de commissie is leidend bij het beoordelen van aanvragen Minder complexe bouwplannen (inclusief het vooroverleg) worden afgedaan door de secretaris van de commissie Ruimtelijke Kwaliteit BEL Combinatie, zolang deze binnen het daarvoor afgegeven mandaat vallen.

In 2021 zijn er 467 adviezen gegeven (2020: 408). Door de colleges is in 2021 niet afgeweken van het advies van de commissie. De adviezen gegeven door de commissie zijn deskundig en onafhankelijk van aard. Het hoge niveau blijkt ook uit het stand houden hiervan in bestuurlijke procedures.

3.1.3 Cijfers

Uren 2021 Taak Vergunningverlener Wabo Vergunningverlener APV/ Bijzondere wetten Aanvragen totaal aantal aanvragen Wabo aanvragen (al dan niet gecombineerd) Aanvragen APV/bijz. wetgeving Rechtswege verleende vergunningen

Welstand

Formatie Inzet uren (in uren) 8130 10786 4606

2740

2021 1898

2020 1626

1431

1248

467

378

1

8

2020 8204 4099

Aantal adviezen 2021 467 2020 408 2019 466

Voor verdere uitsplitsing op gemeentelijk niveau zie bijlage I en bijlage II.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

9

3.2 Toezicht en Handhaving 3.2.1 Uren In 2021 is BEL breed voor cluster Handhaving 105% van de jaarlijkse beschikbare uren ingezet. De uren zijn gerelateerd aan de beschikbare uren op basis van het Uitvoeringsprogramma 2021. 

Het jaar werd gestart met onderbezetting bij het cluster Boa. Ondanks krapte op de markt is het gelukt om gedurende de eerste twee kwartalen drie inhuurkrachten in de rol van toezichthouder aan te trekken. Hierdoor is de aanwezige capaciteit in overeenstemming gebracht met het door de gemeenten beschikbar gestelde budget. Het aantal ingezette uren toezichthouders is hoger dan geraamd uitgevallen. Dit is voornamelijk te wijten aan een hogere inzet aan Boa uren veroorzaakt door de coronacrisis.



Er is bij het cluster Bezwaar en Beroep een grote overschrijding van het aantal uren. In 2021 is veel gevraagd van dit cluster. Om dit het hoofd te kunnen bieden zijn door onze medewerker met een al bestaande dubbelfunctie in dit taakveld meer uren ingezet bij dit cluster. Dit valt terug te zien in het aantal uren ingezet bij het cluster juridisch medewerker handhaving. Daarnaast is een administratief juridisch medewerker aangenomen om dit cluster bij te staan. Dit was mogelijk binnen de bestaande formatie.

3.2.2 Doelen In het uitvoeringsprogramma 2021 waren de volgende doelstellingen en activiteiten opgenomen voor cluster Handhaving. De doelstellingen en activiteiten vloeien voort uit de doelen die zijn opgenomen in het VTH-beleid 2019-2022. Het resultaat is bij de doelen vermeld. -

95% van alle meldingen met betrekking tot de openbare ruimte (MOR-meldingen) worden binnen 5 werkdagen in behandeling genomen en zo snel mogelijk afgehandeld. Na afhandeling, en tijdens de behandeling indien deze meer tijd in beslag neemt, wordt de melder op de hoogte gesteld van de bevindingen/resultaten.

Voor cluster Handhaving geldt dat de meeste MOR-meldingen worden behandeld door onze Boa’s. Het is lastig gebleken om ten tijde van de coronacrisis aan deze servicenorm van vijf werkdagen te voldoen. De prioriteit lag in deze periode bij het handhaven van de coronamaatregelen. In lijn met de servicenorm zijn melders op de hoogte gebracht indien niet mogelijk bleek een melding binnen 5 (werk)dagen in behandeling te nemen of af te handelen. Desalniettemin is in 2021 in 90 % van de gevallen binnen de servicenorm gehandeld. Inhoudelijke behandeling was niet altijd direct mogelijk. Prioritering was noodzakelijk. Melders hebben hierover bericht ontvangen dat de melding zo spoedig mogelijk opgepakt wordt. -

-

De registratie van toezicht en handhaving wordt verbeterd en het naleefgedrag wordt inzichtelijk gemaakt, zodat uiterlijk in 2022 het naleefgedrag op de diverse gebieden inzichtelijk is. De doelstelling voor 2022 ten aanzien van het naleefgedrag wordt gesteld op tenminste 70% spontane naleving en 90% naleving na een eerste aanschrijving. Het ontwikkelen van een toetssteen op grond waarvan het naleefgedrag in de gemeenten kan worden gemonitord om vast te stellen of er sprake is van een verbetering van naleefgedrag en dat de gekozen (operationele) doelen, thema’s en prioriteiten werken.

Het verbeteren van de registratie van toezicht en handhaving is een continu proces. Samen met de adviseur Kwaliteitszorg is met het oog op de komst van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging kritisch gekeken naar bestaande T&H werkprocessen en welke gevolgen de inwerkingtreding van de wetten hebben. In 2022 zal gelijktijdig met het actualiseren van het huidige uitvoerings- en handhaving beleidsplan én ter Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

10

voorbereiding aan de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging verdere stappen worden genomen in het (digitaliseren) van de werkprocessen. Hierbij zal ook gekeken worden naar het ontwikkelen van een escalatieladder die in combinatie met de risicomatrix richting geeft bij het efficiënt en effectief uitvoeren van onze toezichthoudende en handhavende taken. Het opstellen van een leidraad voor het vaststellen van dwangsommen. In 2021 is ingezet op het opstellen van een leidraad voor het vaststellen van dwangsommen. Naar verwachting zal deze leidraad in de loop van 2022 ter besluitvorming worden aangeboden aan de colleges. Door middel van het werken met een leidraad en het communiceren daarvan naar onze inwoners bieden we inzicht in welke stappen verwacht mogen worden wanneer overtredingen plaatsvinden. Het inzicht geven in mogelijke gevolgen bij overtredingen moet een positief impuls geven aan het naleefgedrag. -

Ongebruikte vergunningen ouder dan een jaar worden ingetrokken.

Elk kwartaal wordt aan de hand van de bij de gemeente beschikbare gegevens een controle hierop uitgevoerd. De controle hierop is een blijvend onderdeel van de reguliere werkzaamheden van het team.

3.2.3 Toezicht De regelgeving op het gebied van Toezicht en handhaving Wabo is opgenomen in onder andere de Wabo, de Woningwet en het Bouwbesluit. Hieronder vallen tevens de planologische voorschriften op basis van de Wet ruimtelijke ordening, opgenomen in bestemmingsplannen en het toezicht op de naleving van de gebruiksvergunningen en gebruiksmeldingen. Toezicht vindt plaats op basis van risico gestuurd toezicht. Risico gestuurd toezicht houdt in dat de controlefrequentie is gekoppeld aan de hoogte van het risico dat een omstandigheid plaatsvindt, gecombineerd met het (negatief) effect maal het naleefgedrag. Hiermee wordt gehandeld in lijn met de landelijke naleefstrategie. Toezichts- en handhavingswerkzaamheden zijn ook dit jaar weer uitgevoerd op basis van actief en reactief toezicht/handhaving. Actief toezicht wordt door de toezichthouder zelf geïnitieerd, op basis van verleende vergunningen, een werkplan of een jaarlijks controleprogramma op basis van een risico inschatting.

projectmatig toezicht toezicht op tijdelijke activiteiten

routinematig toezicht

Surveillance/ schouw

Actief toezicht

Administratief toezicht/ audits

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

11

Reactief of ad hoc toezicht vindt plaats op grond van signalen vanuit inwoners, bedrijven en instellingen die jaarlijks meldingen en/of meldingen indienen met betrekking tot een breed scala aan onderwerpen.

verzoek om handhaving

Reactief toezicht

calamiteiten

meldingen

Klachten

Het resultaat van de inzet op deze vormen van toezicht staat hieronder vermeld. Routinematig toezicht Routinematig toezicht is gericht op bestaande objecten tijdens de gebruiksfase. Toezicht vindt periodiek plaats op grond van een verleende vergunning (controleren op voorschriften) of algemeen geldende voorschriften (bijvoorbeeld het Acitiviteitenbesluit). De complexiteit en het risico van een object bepaalt het benodigde kennisniveau van de toezichthouder en de controlefrequentie van het aantal controles. De te controleren objecten kunnen worden onderverdeeld in brandveiligheid, milieu en bouw (incl. sloop en gebruik). Hierbij is doelstelling dat met deze vorm van toezicht de kwaliteit van bouwwerken, inrichtingen en evenementen tijdens het gebruik gewaarborgd is op het gebied van (brand)veiligheid, milieu en leefbaarheid. Brandveiligheid Veiligheidsregio De taken op het gebied van de brandveiligheid worden uitgevoerd door de Veiligheidsregio Utrecht en door de Veiligheidsregio Gooi- en Vechtstreek (Brandweer). Werkzaamheden variëren van advisering (omgevingsvergunningen, evenementen, ingebruikneming panden) tot controles/toezicht (bij inrichtingen, bedrijven en evenementen). Tijdens het routine (ook objectgericht) toezicht wordt er in dit kader met name gecontroleerd op: -

de aanwezigheid van een vergunning brandveilig gebruik/melding Bouwbesluit 2012; de voorschriften van een vergunning brandveilig gebruik/gebruiksmelding; de aanwezigheid van vereiste documenten, logboeken en certificaten; (brandende) nood- en transparantverlichting; het blokkeren, afsluiten en niet functioneren van vluchtroutes, nooduitgangen, blusmiddelen, rookbrandscheidingen en ontruimings-, brandmeld- en rook-/warmteafvoerinstallaties

Er worden weinig overtredingen geconstateerd. De tekortkomingen die wel worden geconstateerd zijn niet ernstig van aard en brengen de brandveiligheid niet in gevaar. Het betreffen veelal makkelijk te verhelpen constateringen als niet juist aangegeven of defecte vluchtrouteaanduidingen of het belemmeren van vluchtroutes. Betrokkenen wordt in dergelijke gevallen opgedragen deze direct op te lossen. Bij her-controles is gebleken dat tekortkomingen zijn opgelost. Het is niet nodig geweest een handhavingsprocedure op te starten in 2021. Voor een volledig overzicht van de uitgevoerde taken in het kader brandveiligheid(toezicht)/risicobeheersing door de Veiligheidsregio, zie bijlage B Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

12

Milieu De uitvoerende taken (vergunningverlening, toezicht en handhaving) op het gebied van milieu zijn allemaal ondergebracht bij de omgevingsdienst RUD Utrecht (Eemnes) en de OFGV (Blaricum en Laren). Het gaat hierbij om periodieke controles waarbij de frequentie afhangt van de milieucategorie waarin het bedrijf zich bevindt. Milieubelastende activiteiten worden op deze manier gemonitord. Voor de taken die worden uitgevoerd door de omgevingsdiensten wordt jaarlijks een uitvoeringsprogramma vastgesteld. Voor het totaaloverzicht van de uitgevoerde taken wordt kortheidshalve verwezen naar het jaarverslag van de omgevingsdiensten. Deze worden als bijlage toegevoegd aan het jaarverslag Milieu, team RO/OR. Toezicht tijdelijke activiteiten Dit betreft toezicht op de uitvoering van verleende omgevingsvergunningen voor activiteiten bouwen, slopen, aanleggen en/of wijzigen van monumenten. Daarnaast is er ook sprake van administratief toezicht. Deze vorm van toezicht richt zich op de controle van (constructie)berekeningen, vrijwaringsbewijzen asbest en andere bescheiden die na vergunningverlening of het doen van meldingen moeten worden aangeleverd om aan te tonen dat aan wet- en regelgeving wordt voldaan. Tot slot vallen ook controles in het kader van de Wet basisregistratie adressen en gebouwen (BAG) hieronder.

Met deze vormen van toezicht wordt beoogd dat in overeenstemming met verleende vergunningen en meldingen wordt gehandeld. Toezicht hierop wordt primair uitgevoerd door onze technisch medewerkers handhaving (bouwtoezicht). Alle gestarte bouwwerkzaamheden met hoge prioriteit op basis van de prioriteitenmatrix zijn minstens eenmaal en in veel gevallen vaker door een toezichthouder bezocht. Hiermee wordt voldaan aan de doelstelling een bijdrage te leveren aan een veilige woon- en leefomgeving.

Gebiedsgericht toezicht Gebiedsgericht toezicht heeft betrekking op toezicht en handhaving van activiteiten die zijn gerelateerd aan geografische gebieden en is in beginsel gericht op naleving van de Algemeen Plaatselijke Verordening en bouwregelgeving. Hierbinnen zijn de volgende thema’s te onderscheiden: -

Toezicht op APV en niet inrichting gebonden milieuactiviteiten; Toezicht op (strijdig) gebruik en illegaal oprichten van bouwwerken; Toezicht op de kwaliteit en veiligheid van de openbare weg en ruimte.

Toezicht hierop vindt plaats door onze Boa’s en de technisch medewerkers handhaving. Normaal gesproken worden door de Boa’s werkzaamheden uitgevoerd en activiteiten gepland op grond van het uitvoeringsprogramma en de boa actieplannen van dat jaar. Op verzoek van de colleges is tijdens de coronacrisis veel tijd geïnvesteerd in het toezicht op naleving van de coronamaatregelen en het informeren en faciliteren van de inwoners en ondernemers. Hierdoor is er helaas onvoldoende ruimte geweest voor prioriteiten gesteld in het boa-actieplan 2021. Naast de handhavende en toezichthoudende taken zijn in samenwerking met team Communicatie diverse acties uitgevoerd, zoals de inzet van toezichthouders op hotspots ( Blaricum Stichtse Strand, Eemnes jeugdoverlast, Laren autospotters) . Voor een volledig overzicht van het jaar van onze Boa’s wordt verwezen naar bijlage A: terugblik Boa actieplan 2021.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

13

Gebiedsgerichte controles uitgevoerd door de technisch medewerkers handhaving zijn voornamelijk gericht op illegale bouw of gebruik en (het registreren van) vergunningvrije bouwwerken. In het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 wordt uitgegaan van de eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners bij het naleven van de regels. Er wordt gestreefd naar een naleefgedrag van tenminste 70% spontane naleving en 90% naleving op eerste aanschrijving. Eén van de middelen om dit te realiseren is er voor te zorgen dat bewoners merken dat vanuit gemeente hier voldoende op wordt gecontroleerd. Gebiedsgericht toezicht wordt zoveel mogelijk projectmatig opgepakt waarbij op basis van meerdere meldingen of het aanwijzen van geografische gebieden toezicht plaatsvindt. Hierbij kan worden gedacht aan het oprichten/aanleggen van bouwwerken in strijd met het bestemmingsplan of redelijke eisen van welstand. We merken dat het lastig is te prioriteren op gebiedsgericht toezicht door het grote aantal reguliere meldingen die wij ontvangen en de groei van verleende vergunningen met bijkomende benodigde controles. De verwachting is dat deze lijn de komende jaren blijft bestaan. Ter voorbereiding op de inwerkingtreding van de Wet Kwaliteitsborging is het aantal fte technisch medewerkers handhaving op natuurlijke wijze gereduceerd tot 2 fte per 2022.

Dit is in lijn met de ombuigingsopdracht die ons team van het BEL bestuur heeft meegekregen en gedaan met de verwachting dat met de komst van de Wet Kwaliteitsborging een deel van de taken die nu nog liggen bij de gemeente bij de private markt komen te liggen. Hierdoor konden deze uren worden vrijgemaakt. Taken die komen te vervallen zijn o.a. de bouwtechnische toets van een bouwplan en toezicht op naleving bouwtechnische voorschriften uit het bouwbesluit bij gevergunningen gevolgklasse 1. Het uitstellen van de inwerkingtreding van de wet betekent dat de werklast binnen afzienbare tijd niet zal afnemen, maar al wel afscheid is genomen van het aantal beschikbare uren bouwtoezicht. De verwachting is dat in 2022 niet alle thema/prioriteiten kunnen worden uitgevoerd. Hierover zal in gesprek worden getreden met de portefeuillehouders.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

14

Thematisch toezicht Binnen thematisch toezicht is ingezet op speerpunten voor toezicht en handhaving die voor 2021 in het uitvoeringsprogramma zijn opgenomen. Blaricum De Kampen In een 'gebiedsakkoord' is voor het gebied de kampen (poldergebied van circa 200 hectare, gelegen ten zuidoosten van de A27) afgesproken dat handelingen worden verricht gericht op het behoud, herstel en ontwikkelingen van de in dit gebied voorkomende natuur- en landschapswaarden. Doel Het gebied in overeenstemming brengen met het geldende bestemmignsplan ten behoeve van behoud, herstel en ontwikkelingen van de in dit gebied voorkomende natuur- en landschapswaarden. Wat hebben we gedaan In verband met de coronacrisis, het verschuiven van prioriteiten en werkzaamheden als ook een toename in de reguliere werkzaamheden is dit streefpunt met een jaar uitgesteld en opgenomen in het uitvoeringsprogramma VTH 2022. Parkeeroverlast- Blauwe zone/schoolzones In en rondom de dorpskern (blauwe zone), maar ook rondom scholen en andere gebouwen met een publiekstrekkende functie, wordt regelmatig geparkeerd op plaatsen waar dit niet is toegestaan. Dit leidt tot ergernissen, hinderlijk en soms gevaarlijke situaties. Doel Het beperken van hufterparkeren in en rondom de dorpskern en scholen om de verkeersveiligheid in deze gebieden te vergroten.

Wat hebben we gedaan Door de lockdown waren horecagelegenheden, wnkels en scholen in 2021 langdurig gesloten . Er is daarom gekozen de inzet van onze toezichthouders te prioriteren op het informeren van onze inwoners/ondernemers over de coronamaatregelen en het toezien op en handhaving van de naleving daarvan. Het streefpunt is daarom doorgeschoven en opgenomen in het uitvoeringsprogramma VTH 2022. Bermen-overhangend groen Blaricum Dorp en Villagebieden We ontvangen (meer) signalen vanuit inwoners en onze toezichthouders over in gebruik genomen of afgesloten bermen in het dorp. Dit zorgt niet alleen voor hinder maar ook van overlast en/of gevaarlijke situaties. Daarnaast blijft overhangend groen onze aandacht houden. Omdat voertuigen niet in de bermen kunnen worden geparkeerd, wordt dit (deels)op de weg gedaan. Dit leidt tot smallere wegen en belemmert de verkeersdoorstroming. Dit kan tot gevaarlijke situaties leiden, o.a. omdat hulpdiensten onvoldoende (snel) gebruik kunnen maken van de wegen Doel Het beperken van onjuist gebruik van de bermen en het tegengaan van overhangend groen ter verbetering van de verkeersdoorstroming en veiligheid in Blaricum dorp. Wat hebben we gedaan Aan de hand van een uitvoerde inventarisatie worden inwoners aangesproken op het gebruik van de bermen. Indien dit niet leidt tot vrijgeven van de bermen zal handhavend opgetreden worden.

In 2022 wordt dit thema doorgezet en staat het actualiseren van het bermenbeleid op het programma.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

15

Eemnes Projectmatige aanpak gebiedsgericht toezicht Vanuit college, raad en inwoners is de wens uitgesproken (meer) prioriteit te geven aan het gebiedsgericht toezicht. In het bijzonder dient aandacht te worden gegeven aan het zonder daarvoor benodigd oprichten van bouwwerken en strijdig gebruik in het buitengebied. Doel Het behouden van de karakteristieke eigenschappen van de gemeente Eemnes in de polder, natuurgebieden en bebouwde omgeving. Daarnaast draagt het bij aan het verbeteren van het naleefgedrag bij onze inwoners. Wat hebben we gedaan Begin 2020 is een plan van aanpak gebiedsgericht toezicht opgesteld. Om de beschikbare toezichtscapaciteit zo efficiënt mogelijk in te zetten en een kwaliteitslag te maken ten aanzien van het gebiedsgericht toezicht, is er voor gekozen om dit op projectmatige wijze aan te pakken. Het buitengebied van Eemnes is in deelgebieden verdeeld. Op deze manier wordt er naar gestreefd om eind 2022 het gehele buitengebied van Eemnes in kaart te hebben gebracht. De coronacrisis en het groot aantal vergunde omgevingsvergunningen werken vertragend binnen dit project. Op dit moment verwachten we niet de doelstelling van eind 2022 te halen. De komende jaren zal dit project een blijvend onderdeel zijn van het jaarlijkse uitvoeringsprogramma. Over planning gaan we in gesprek met de portefeuillehouder.

Laren Bermen-Overhangend groen We ontvangen signalen vanuit inwoners en toezichthouders over in gebruik genomen of afgesloten bermen in het dorp. Dit zorgt voor hinder, overlast en/of gevaarlijke situaties. Daarnaast blijft overhangend groen onze aandacht houden Doel Het beperken van onjuist gebruik van de bermen en het tegengaan van overhangend groen ter verbetering van de verkeersdoorstroming en veiligheid. Wat hebben we gedaan Inwoners worden aangesproken op het gebruik van bermen en overhangend groen. Indien dit niet leidt tot vrijgeven van de bermen/snoeien van overhangend groen, zal handhavend opgetreden worden. Naleving herplantplicht Opgelegde herplantverplichtingen worden niet altijd actief nageleefd. Dit betekent dat vanuit Handhaving uren ingezet moeten worden om naleving te realiseren. Dit kost uren en inzet Doel Het spontane naleefgedrag bij herplantverplichtigen verhogen

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

16

Wat hebben we gedaan In 2021 is intern het proces van opleggen herplantplicht tot uitvoering kritisch bekeken en geoptimaliseerd in lijn met het nieuw vastgestelde kapbeleid. In 2022 worden verdere stappen genomen in het digitaliseren van deze werkprocessen zodat op een efficientere wijze de controle op herplantplicht kan plaatsvinden. Naleving regels gebruik en herstel openbare ruimte bij ruimtelijke ontwikkelingen Het komt voor dat er schade ontstaat aan bermen, bestrating e.d. Dit soort situaties kunnen leiden tot extra kosten voor de gemeente. Met name bij kleinere bouwactiviteiten is het lastig om te achterhalen aan wie schade moet worden toegerekend. Doel Ontstane schade aan de openbare ruimte worden verhaald op de veroorzaker. Wat hebben we gedaan Aan dit streefpunt is geen uitvoering gegeven. Dit thema is meegenomen in het uitvoeringsprogramma VTH 2022. In 2022 wordt onderzoek gedaan naar de omvang van de problematiek en welke extra mogelijkheden er zijn om hier tegen op te treden. Parkeren/blauwe-zone In en rondom de dorpskern (blauwe zone) wordt regelmatig geparkeerd op plaatsen waar dit niet is toegestaan. Dit leidt tot ergernissen, hinderlijk en soms gevaarlijke situaties.

Doel Het beperken van ‘hufterparkeren’ in en rondom de dorpskern om de verkeersveiligheid en doorstroming verkeer/parkeren te verbeteren Wat hebben we gedaan Vanwege de Coronamaatrelegen zijn de uren die gelabeld waren voor controle op parkeren en de blauwe zone gebruikt voor toezicht op en naleving van de Noodverordening. Bij excessen is er handhavend opgetreden. Wanneer Corona weer op de achtergrond is zal meer inzet worden gepleegd op de handaving van Parkeren in de blauwe zone. Dit streefpunt is opgenomen in het uitvoeringsprogramma VTH 2022.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

17

3.2.4 Handhaving Als overtredingen bij de bouw of gebruik worden geconstateerd wordt waar mogelijk en indien de situatie het toelaat door middel van mondelinge aanwijzingen van de toezichthouder handhavend opgetreden. Daarna volgt een constateringsbrief / waarschuwing. Mocht de overtreding dan nog niet zijn weggenomen dan volgt een voorgenomen handhavingsbesluit en een definitief handhavingsbesluit. In spoedeisende gevallen of bij onomkeerbare zaken wordt direct een bouwstop en/of last onder dwangsom opgelegd. In het formele handhavingstraject wordt voor zo ver mogelijk middels overleg of mediation getracht om naleving te bereiken zonder lange en kostbare juridische procedures.

Bestuurlijke handhavingszaken Naar aanleiding van geconstateerde overtredingen, meldingen/verzoeken om handhaving en bouwen in afwijking van de vergunning kan de gemeente overgaan tot handhaving. In 2021 zijn er in totaal 238 handhavingsdossiers in behandeling geweest. Deze zijn als volgt verdeeld over de gemeenten: Blaricum 72 (2020, 52), Eemnes 70 (2020,44) en Laren 96 (2020, 95). Dit betreft dossiers waar bestuurlijke handhaving in de vorm van een waarschuwing/constatering, last onder dwangsom of bestuursdwang ingezet wordt om naleving af te dwingen. Het aantal handhavingszaken in de drie gemeenten is onverminderd hoog. Dit is vooral te wijten aan het hoge aantal verzoeken om handhaving dat jaarlijks wordt ontvangen. Ook dit jaar is daarin weer een toename te zien (73, 2020:66). Anders dan andere jaren zien we dat alle drie de gemeenten hierin proportionele bijdrage aan leveren (Blaricum, 28, Eemnes, 17, Laren, 28). Handhavingsverzoeken zijn vraag gestuurde producten waarbij het college als bevoegd gezag verplicht is binnen een redelijke termijn een besluit te nemen. Dit betekent dat voor het behandelen van deze verzoeken uren moeten worden ingezet die vervolgens niet meer kunnen worden ingezet op (bestuurlijke) prioriteiten/thema’s.

40%

28%

30% 49%

23%

30% Blaricum

Eemnes

Laren

Figuur 1. Verdeling handhavingszaken 2021

Blaricum

Eemnes

Laren

Figuur 2. Verdeling handhavingszaken 2020

Namens de BEL gemeenten zijn in 2021 -

geen dwangsommen verbeurd; drie lasten onder bestuursdwang opgelegd (niet zijnde wegslepers); in acht gevallen een bouwstop opgelegd.

Het is in verreweg de meeste gevallen niet nodig om over te gaan tot het opleggen van een dwangsom dan wel dat een dwangsom wordt verbeurd.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

Jaarlijks worden er bouwstops opgelegd. Veelal blijkt in dergelijke gevallen dat er sprake is van verkeerde voorlichting van aannemers/architecten of dat men in de veronderstelling was dat de werkzaamheden vergunningvrij waren. Na het opleggen van een bouwstop wordt het gesprek aangegaan met betrokkenen en indien nodig en mogelijk een legaliseringstraject opgestart. Het is niet voorgekomen dat na een bouwstop doorgebouwd is en een dwangsom is verbeurd. Geconcludeerd kan worden dat meer dan 90% van de handhavingszaken na de eerste aanschrijving opgelost wordt. Dit wil zeggen, de illegaliteit wordt ongedaan gemaakt/hersteld of gelegaliseerd. Hiermee wordt voldaan aan de hiervoor opgenomen doelstelling in het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022. Een van onze andere doelstellingen is om 70% spontane naleving te bereiken. We hebben al eerder aangegeven dat aan de hand van de huidige stuurinformatie (beschikbare gegevens bij de BEL Combinatie) lastig is om vast te stellen of en in welke doelstelling wordt behaald. Er wordt naar gestreefd om OpenWave verder te ontwikkelen zodat dit ook voor handhaving optimaal benut kan worden. Van het organiseren van dossier tot het vastleggen en analyseren van stuurinformatie.

Op deze manier zorgen wij er voor dat we op basis van de opgehaalde informatie, informatie gestuurd toezicht kunnen plegen en de beschikbare middelen het meest efficiënt kunnen inzetten. Net als in 2020 waren we afgelopen jaar genoodzaakt onze werkzaamheden te prioriteren op het laten doorgaan van de primaire werkzaamheden en is het nog niet gelukt om hierin verdere stappen te zetten. In 2022 is hier voortvarend mee aan de slag gegaan.

Bezwaar en beroep Het verlenen van vergunningen, toezicht houden en uiteindelijk handhaving zijn zaken waar de mogelijkheden voor bezwaar en beroep openstaan bij de commissie voor de bezwaarschriften en de beroepsrechter. Bestuursrechtelijke procedures kunnen soms lang duren. Dit betekent dat het niet altijd mogelijk is deze procedures in hetzelfde kwartaal of zelfs jaar af te ronden. In het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 is de doelstelling opgenomen dat 95% van de handhavingsbeschikkingen stand houden in een eventuele bezwaar- of beroepsprocedure. Met deze norm wordt een hoge kwaliteit nagestreefd maar worden lastige dossiers niet uit de weg gegaan. In vergelijking met eerdere jaren lag het aantal bestuursrechtelijke procedures voor handhavingsbeschikking lager dan we gewend zijn. In 2021 zijn er in totaal 58 bezwaar-en beroepsprocedures afgerond. 7 dossiers zagen op handhavingsbeschikkingen. De ervaring is dat bij een laag aantal slechts tegen de meest complexe en uitdagende dossiers een bestuursrechtelijke procedure wordt ingesteld. Een aantal dossiers hebben vertraging opgelopen door uitstel van behandeling bij de rechtbank dan wel bij de Afdeling Bestuursrecht Raad van State. Voor Blaricum en Eemnes geldt dat in één bezwaarprocedure een bezwaar gegrond is verklaard. Voor Laren is dit in geen enkel afgerond dossier het geval geweest in 2021.

In de procedures waarin een bezwaar gegrond is verklaard is naar aanleiding hiervan het primaire besluit in de beslissing op bezwaar op enige punten aangepast, maar zijn de gevolgen in stand gelaten. Dit was in lijn met het advies van de commissie voor de bezwaarschriften. In niet alle gevallen is het mogelijk gebleken de bezwaarprocedure binnen de termijn af te handelen. Een mogelijke verklaring hiervoor is de complexiteit van sommige zaken. In deze gevallen is sprake geweest een te betalen vergoeding op grond van de Wet dwangsom en beroep bij niet tijdig beslissen.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

19

Een overzicht van het aantal gevoerde bezwaar en beroepsprocedures in 2021 onderverdeeld per gemeente is weergegeven in bijlage III. Mediation In het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 is als doelstelling opgenomen dat middels het in gesprek treden met betrokkenen getracht wordt (langdurige) conflicten en juridische procedures te voorkomen of te beëindigen. Wanneer er wel een juridische procedure is opgestart en bezwaar is ingediend, wordt via onder andere mediation getracht tot een oplossing te komen. Mediation zien wij als een waardevolle aanvulling voor inwoners en daarmee de gemeente. Het leidt er toe dat onderlinge relaties tussen inwoners niet (onnodig) verstoord raken en het is voor de gemeente tijd- en kostenbesparend. De inzet van mediation-vaardigheden, door bijvoorbeeld een nadere toelichting te geven op het bestreden besluit, kan leiden tot intrekking van het bezwaarschrift. In 2021 zijn bij 2 handhavingsdossiers en 16 omgevingsrecht dossiers bezwaren ingetrokken of anderszins opgelost. In sommige gevallen wordt het bezwaarschrift ingetrokken na het nemen van een nieuw primair besluit, waarin geheel of gedeeltelijk tegemoet wordt gekomen aan het bezwaar. In andere gevallen blijft het primaire besluit in stand, maar wenst bezwaarmaker desalniettemin, na bijvoorbeeld een toelichting op het primaire besluit, zijn bezwaar in te trekken.

In 2022 wordt gestart met het opleiden van meerdere medewerkers voor het voeren van mediation gesprekken.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

20

3.2.5 Cijfers Uren 2021 Formatie (in uren)

Taak

Inzet uren

2020

Toezicht Techni sch medewerkers handhavi ng (tmh) Buitengewoon opspori ngsambtenaren

2755

3722

4249

10893

11200

11138

Beleidsmedewerker Boa

453

285

409

3208

3726

4361

4316

2829

3125

140

275

2021

2020

Processen verbaal 2021 2020

173

47

608

39

3

Handhaving Juridisch medewerkers Handhaving Juridisch medewerkers bezwaar en beroep Medewerker bezwaar en beroep Boa

Meldingen

Meldingen Afval Dieren

296

Groen

55

30

Waarnemingszaken 2021 2020

Handhaving

797

357

306

Verkeer

76

101

Straatmeubil air

20

8

overig

8

1

Jeugd

146

121

Corona

119

Terugbelverzoeken

630

787

Totaal

1799

1574

Handhavingszaken

2021

2020

Last onder dwangsom

13

8

Last onder bestuursdwang

3

8

Bouwstoppen

4

8

Wegslepen voertuigen

8

2

bezwaar en beroep afgerond 2021

bezwaar beroep 37 7 Vergunningen handhavi ng 6 7 Zie voor verdere uitsplitsing op gemeentelijk niveau , bijlage I en bijlage III.

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

Hoger beroep 1 0

21

4 Beleid en kwaliteit De uitvoering van toezicht en handhaving wordt uitgevoerd op basis van de kaders zoals opgenomen in het geldende BEL Beleidsplan VTH 2019-2022, waaronder de naleefstrategie en de toezicht- en sanctiestrategie. Op grond van deze naleefstrategie en toezicht- en sanctiestrategie voert de RUD Utrecht namens de gemeente Eemnes de overgedragen VTH (milieu)taken uit. Voor de gemeenten in de regio Gooi- en Vechtstreek en Flevoland is een regionaal beleidskader vastgesteld op basis waarvan de OFGV de overgedragen VTH (milieu)taken uitvoert.

4.1 Beleid Het BEL Beleidsplan VTH 2019-2022 is de grondslag voor het uitvoeringsprogramma 2021 geweest. De omgevingsanalyse en daarop gebaseerde prioriteitenmatrix is leidend bij de keuzes om de beschikbare capaciteit in te zetten. Hierdoor is een belangrijke bijdrage geleverd aan het behalen van de doelen veiligheid, gezondheid, leefbaarheid en duurzaamheid. De naleefstrategie en handhavingsstrategie zijn bij het inzetten van toezicht en het bepalen van de wijze van handhaven gevolgd.

4.2 Kwaliteit Kwaliteitscriteria De provincie controleert in haar IBT-rapportage of bij de uitvoer van de taken op het omgevingsrecht (VTH) voldaan wordt aan de kwaliteitscriteria. Deze zijn door de VNG, IPO, Ministerie en een aan aantal gemeenten vastgesteld en bestaan uit procescriteria en criteria voor de kritieke massa. Procescriteria richten zich o.a. op het hebben van een omgevings- en probleemanalyse (Hoofdstuk 3 BEL Beleidsplan VTH 2019-2022) , een prioriteitenstelling (Uitvoeringsprogramma 2021) etc. Criteria voor kritische massa richten zich onder andere op de hoeveelheid beschikbare medewerkers voor de uitvoering bepaalde taken, welke ervaring deze medewerkers hebben en opleidingsniveau. Per 1 juli 2019 zijn de vernieuwde kwaliteitscriteria 2.2 in werking getreden. In 2019 is succesvol een start gemaakt met het (intern) opleiden van onze medewerkers. In 2020 en 2021 is dit binnen de geldende coronamaatregelen op gepaste wijze verder opgepakt. Verder is een analyse op de formatie om na te gaan of voldaan wordt aan kwaliteitscriteria voor de kritische massa. Op grond van deze (interne) analyse is duidelijk dat hieraan wordt voldaan. -

-

-

Wabo vergunningverlening: o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor eenvoudige situaties of criteria voor deskundigheid “Vergunningverlening bouwen en ruimtelijke ordening” (MBO denkniveau). o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor complexe situaties of criteria voor deskundigheid “Vergunningverlening bouwen en ruimtelijke ordening” (HBO denkniveau). Toezicht en handhaving bouwen en ruimtelijke ordening: o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor eenvoudige situaties o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor complexe situaties (HBO denkniveau) Behandelen juridische aspecten vergunningverlening o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor complexe situaties (HBO/WO denkniveau).

Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH 2021

22

-

-

Behandelen juridische aspecten vergunningverlening o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor complexe situaties (HBO/WO denkniveau). Behandelen juridische aspecten vergunningverlening o er zijn minimaal 2 medewerkers die voldoen aan de criteria voor complexe situaties (HBO/WO denkniveau).

De afgelopen jaren hebben we afscheid genomen van een aantal ervaren krachten bij vergunningverlening. Voor het hele team blijft dit ook in de toekomst een aandachtspunt omdat een aantal medewerkers de komende jaren hun pensioengerechtigde leeftijd bereiken en opvolging moet worden geborgd. In 2021 is mogelijk gebleken de gaten in ervaring, kennis en personeel op te vangen door inhuur. Dit zal in 2022 ook nog nodig zijn. Interbestuurlijk toezicht Eén van de kerntaken van de provincie is interbestuurlijk toezicht (IBT): toezicht houden op de uitvoering van wettelijke taken door onder andere gemeenten. De provincie beoordeelt of gemeenten het uitvoeren van de VTH-taken zó hebben ingericht, dat deze adequaat worden uitgevoerd. De BEL Combinatie voert namens de BEL-gemeenten de VTH-taken uit in twee provincies, Utrecht en Noord-Holland. Vanuit deze twee provincies worden beoordelingen ontvangen. De provincies leggen de nadruk op de vakgebieden Ruimtelijke Ordening (RO), Bouw- en Woningtoezicht (BWT) en Milieu. Onderstaand is een samenvatting van de ontvangen beoordelingen. Een kopie van de beoordelingsbrief van de provincie is als bijlage B toegevoegd aan dit jaarverslag. Beoordeling De prestaties van gemeenten worden door de provincie Noord-Holland als ‘adequaat, redelijk adequaat’ of ‘niet adequaat’ beoordeeld.

Voor de provincie Utrecht geldt dat prestaties als ‘voldoet‘ of ‘voldoet niet‘ worden gekenschetst. Uit de control cyclus van 2020-2021 blijkt dat namens de gemeenten Blaricum en Laren de VTH-taken redelijk adequaat tot adequaat worden uitgevoerd. Vanuit de provincie wordt aangegeven dat te zien is dat de afgelopen jaren inhoudelijke verbeteringen zijn doorgevoerd in de uitvoeringsprogramma’s en jaarverslagen. Dit heeft ertoe geleid dat de beleidscyclus vrijwel sluitend is e.e.a. zoals de wetgever heeft bedoeld. Geconstateerd wordt dat de gemeente zelf voor de onderdelen Ruimtelijke Ordening en Bouwen voldoet (adequaat), maar dat de stukken vanuit de OFGV lager gewaardeerd worden. Omdat de OFGV namens de gemeente de milieutaken uitvoert, heeft dit (ook) zijn weerslag op de algehele beoordeling van de gemeente. Vanuit de gemeenten zal over deze verbeterpunten in gesprek worden getreden met de omgevingsdienst. Voor Eemnes geldt dat uit de control cyclus van 2020-2021 blijkt dat de gemeente ‘voldoet’. Dit is een verbetering ten opzichte van vorig jaar toen Eemnes nog het predicaat voldoet deels‘ ontving. Specifiek wordt hierbij genoemd dat het positief is dat de regionaal ontwikkelde uniforme Uitvoerings- en handhavingsstrategie voor uitvoering van de basis milieutaken is vastgesteld door het college.