[T24.03769] Gewaarmerkte Jaarstukken 2023

We zorgden voor goede uitvoering van leerlingenvervoer In 2023 realiseerden we een tijdige afhandeling van alle aanvragen voor leerlingenvervoer. De gecontracteerde aanbieder heeft de leerlingen volgens de gemaakte afspraken vervoerd. We actualiseerden de Verordening bekostiging leerlingenvervoer Gemeente Lansingerland 2023.

Wat heeft het gekost? Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

Afwijking 2023

Lasten

9.008

9.891

11.538

9.946

Baten

1.014

917

1.391

1.300

-1.592 -91

Totaal saldo van baten en lasten

-7.994

-8.974

-10.147

-8.646

1.501

Onttrekkingen

8.075

1.334

4.543

3.268

-1.275

Toevoegingen

7.458

0

2.800

2.800

0

Mutaties reserves

617

1.334

1.743

468

-1.275

Resultaat

-7.378

-7.640

-8.404

-8.178

226

Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (C 1.593.000 voordeel) Onderwijshuisvesting 1.127.000 voordeel) Er staat een bedrag begroot voor C 511.000 voor verduurzaming van Het Baken ten behoeve van de overdracht van het schoolbestuur. De overdracht vindt plaatst in 2024 in plaats van 2023 waardoor de uitgave in 2024 zal worden gedaan. Dit leidt tot een voordeel van C511.000 in 2023. Doordat dit bedrag niet onttrokken zal worden (zie mutaties reserves) blijft het bedrag beschikbaar in de reserve. De start van twee nieuwe scholen in Lansingerland is uitgesteld naar 2024, hierdoor zijn er minder onderwijsleerpakketten uitgekeerd dan begroot. In 2023 geeft dit een voordeel van C 380.000. Doordat dit bedrag niet onttrokken zal worden (zie mutaties reserves) blijft het bedrag beschikbaar in de reserve. Voor huur tijdelijke huisvesting zijn minder huurkosten gemaakt door uitstel van tijdelijke huisvesting van twee nieuwe scholen in Wilderszijde. In 2023 geeft dit een voordeel van C 190.000. Doordat dit bedrag niet onttrokken zal worden (zie mutaties reserves) blijft het bedrag beschikbaar in de reserve.

32

Gemeente Lansingerland

Door uitstel van verhuizingen binnen het Integraal Huisvestingsplan, geeft 2023 een voordeel van C 230.000 op verhuiskosten van tijdelijke huisvesting. Deze kosten zullen dus in 2024 terecht komen, daarom is een budgetoverheveling aangevraagd. Binnen onderwijshuisvesting vinden nog overige kleine afwijkingen plaats welke resulteren in C184.000 nadeel. Kinderopvang en peuterspeelzaalwerk 194.000 voordeel) Door het herinrichten van de subsidieregelingen voor peuteropvang en onderwijsachterstanden, keerden we in 2023 een lager subsidiebedrag uit voor peuteropvang. Dit resulteert in een voordeel van C 194.000 in 2023. Nationaal Programma Onderwijs (^ 169.000 voordeel) De gemeente heeft in totaal C 1.339.000 ontvangen van het Rijk ten behoeve van het NPO wat tot en met juli 2025 besteed mag worden. In 2023 zijn er minder kosten gemaakt dan begroot, wat een voordeel veroorzaakt van C 169.000. Het resterende budget is op de balans gezet. Daarmee is de uitvoering van het programma budgettair neutraal. Overig (į. 103.000 voordeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Baten (C 91.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Reservemutaties (C 1.275.000 nadeel) Het verschil in reserve mutaties is veroorzaakt door lagere onttrekkingen uit bestemmingsreserves. Bij de lasten staat toegelicht hoe deze verschillen ontstaan. De lagere onttrekkingen hebben betrekking op het uitblijven van de overdracht van verduurzaming Het Baken (C 511.000 nadeel), minder onderwijs leerpakketten (C 380.000 nadeel) en minder tijdelijke huisvestingskosten (huur en afschrijving) (C 384.000 nadeel).

33

Gemeente Lansingerland

Kengetallen Sport, cultuur en onderwijs Kengetal

Begroot 2023

Realisatie 2023 1

Sport Gem. wekelijkse uren bewegingsonderwijs primair onderwijs

2

2

Bezettingspercentage gymzalen

32%

28%

Aantal gebruikte strippenkaarten

400

0

Aantal verenigingen met aanbod G-sport

9

7

% rookvrije buitensportverenigingen

55%

66%

Score beweegvriendelijke omgeving (0-100)

75

73

Cultuur Aantal placemaking-activiteiten

10

2

Aantal gesubsidieerde culturele initiatieven

40

38

Aantal scholen dat meedoet met Cultuurtrein

20

17

Aantal bijeenkomsten Cultuurplatform

4

3

15%

15%

130.000

314.706

1.200

2.245

450

nnb

6.757

6.592

Percentage inwoners dat lid is van de bibliotheek Totaal aantal uitleningen Aantal deelnemers aan sociaal/culturele activiteiten Aantal deelnemers Piëzo-methodiek Onderwijs en kinderopvang Aantal leerlingen primair onderwijs Aantal Integrale Huisvestings Projecten

20

20

Aantal scholen die voldoen aan BENG/ENG

3

nnb

550

512

Trajecten Jeugdcoach op School Handhaving leerplicht

5

7

100%

100%

Aantal locaties gesubsidieerde peuteropvang

8

8

- Waarvan VVE

6

6

Aantal afgegeven VVE indicaties

60

99 93,5%

% Jaarlijkse GGD onderzoeken KDV, BSO, GOB uitgevoerd

% op tijd gereden ritten leerlingenvervoer

94%

Aantal beschikkingen leerlingenvervoer

270

287

Tijdig afgehandelde aanvragen leerlingevervoer

100%

100%

Toelichting op kengetallen Sport, Cultuur en Onderwijs Wekelijkse uren bewegingsonderwijs primair onderwijs Scholen voor primair onderwijs zijn verplicht om een aantal uren bewegingsonderwijs aan te bieden. De norm hiervoor is in 2020 verhoogd van 1,5 naar 2,0 lesuur (45 minuten) per week. Scholen hebben drie jaar om aan deze nieuwe norm te voldoen. De gemeente moet zorgdragen voor voldoende en adequate accommodaties voor het uitvoeren van dit bewegingsonderwijs. In het schooljaar 2023-2024 voldoen alle scholen aan de norm. Dat betekent dat de gemeente voldoende gymaccommodaties heeft voor het primair onderwijs.

Bezettingspercentage gymzalen Per jaar is een gymzaal circa 1.500 uur beschikbaar voor gebruik door sportverenigingen en particuliere gebruikers. Het werkelijk jaarlijkse gebruik, gedeeld door deze 1.500 uur, bepaalt het bezettingspercentage. Via de tarievennota zijn de tarieven voor de gymzalen verlaagd met als doel om meer gymzalen te verhuren in plaats van 1 /3 sporthallen. De nieuwe tarieven zijn pas in augustus 2023 van kracht geworden. Mede hierdoor is het gewenste resultaat nog niet bereikt.

34

Gemeente Lansingerland

Aantal gebruikte strippenkaarten Na afloop van de coronamaatregelen hebben we het project strippenkaarten stopgezet. Het programma bracht voor de sportaanbieders te veel administratieve lasten. Daarnaast was het programma ook niet meer noodzakelijk na de coronapandemie.

Aantal verenigingen met aanbod G-sport Verschillende verenigingen bieden activiteiten aan die specifiek gericht zijn of rekening houden met sporters met beperkingen (mentaal of fysiek).

Percentage rookvrije buitensportverenigingen Het percentage buitensportverenigingen dat een rookvrij sportterrein heeft.

Score beweegvriendelijke omgeving (0-100) De score voor de beweegvriendelijkheid van iedere gemeente wordt jaarlijks gepubliceerd op www.volksgezondheidenzorg.info. De score is afhankelijk van vier deelindicatoren: publieke sportaccommodaties, speelplekken, recreatie blauw en groen en nabijheid van voorzieningen. Op deze indicatoren scoort Lansingerland respectievelijk 54, 96, 81 en 63 punten. Hiermee komen we op een gemiddelde score van 73 punten.

Deelnemers expeditie Lansingerland Expeditie Lansingerland is het sport- en cultuurprogramma voor jongeren uit Lansingerland. Via de expeditie kunnen jongeren tijdens de vakanties kennis maken met verschillende sport- en cultuuractiviteiten. Het aantal deelnemers opgenomen in de begroting 2023 was een schatting op basis van aantal beschikbare plekken tijdens de expeditie. Het aantal deelnemers is afhankelijk van meerdere factoren waar we vanuit beleid niet direct invloed op hebben.

Aanvragen Volwassenenfonds Lansingerland Via het Volwassenenfonds kunnen volwassen inwoners een vergoeding krijgen voor de kosten voor contributie bij een sportaanbieder.

Aantal activiteiten door Stichting Cultuurhuis Het Cultuurhuis Casa Cadanza wordt een plek van waarde met culturele activiteiten voor inwoners, bezoekers en toeristen.

Aantal gesubsidieerde culturele initiatieven Culturele organisaties kunnen gebruik maken van twee regelingen: de subsidieregeling Sociaal Domein & Cultuur en de opstartsubsidie ‘Levendig Lansingerland’.

Aantal scholen dat meedoet met Cultuurtrein De Cultuurtrein is een programma voor cultuureducatie voor basisscholen met o.a. trainingen en coaching van leraren, co-teaching waarbij een kunstvakdocent de leraar ondersteunt en aanvult, culturele inspiratie-activiteiten voor leerlingen en het bevorderen van de samenwerking tussen scholen en culturele aanbieders.

Aantal bijeenkomsten Cultuurplatform De cultuurcoach van Lansingerland Beweegt organiseert het Cultuurplatform waar culturele organisaties elkaar ontmoeten, kennis delen en komen tot samenwerking. Daarnaast biedt het platform ondersteuning in professionalisering. Het Cultuurplatform vindt eens in de 2 maanden plaats.

35

Gemeente Lansingerland

Percentage inwoners dat lid is van Bibliotheek Oostland Het percentage inwoners dat gebruik maakt van bibliotheektaken: ter beschikking stellen van kennis en informatie; bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie; bevorderen van lezen en laten kennismaken met literatuur; organiseren van ontmoetingen en debat en laten kennismaken met kunst en cultuur.

Totaal aantal uitleningen bij Bibliotheek Oostland Het aantal boeken en andere vormen van media wat jaarlijks door de bibliotheek uitgeleend wordt.

Aantal deelnemers aan sociaal/culturele activiteiten bij Bibliotheek Oostland Het totaal aantal deelnemers aan door de bibliotheek georganiseerde sociaal/culturele activiteiten.

Aantal deelnemers Piëzo-methodiek bij Bibliotheek Oostland De Piëzo-methodiek is een methode om de persoonlijke ontwikkeling van mensen in een kwetsbare positie (en daarmee hun mogelijkheden om mee te doen) te vergroten.

Aantal leerlingen primair onderwijs en het aantal leerlingen voortgezet onderwijs Het totaal aantal leerlingen dat onderwijs volgt bij een school in Lansingerland.

Aantal Integrale Huisvestingsprojecten Huisvestingsprojecten die zijn opgenomen in het uitvoeringsprogramma van het IHP.

Aantal scholen die voldoen aan BENG/ENG Het aantal schoolgebouwen dat voldoet aan de eisen voor Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG) of Energieneutrale Gebouwen (ENG).

Trajecten Jeugdcoach op School Op elke basisschool binnen onze gemeente is vanaf januari 2020 een vaste Jeugdcoach op School (JOS). De JOS’ers bieden ondersteuning aan ouders, leerlingen en leerkrachten.

Handhaving leerplicht De leerplichtambtenaren zien toe op de naleving van de leerplicht en hebben drie wettelijke functies: leerlingen stimuleren (weer) naar school te gaan, vrijstellingen beoordelen en handhaven bij schoolverzuim.

Percentage jaarlijkse GGD onderzoeken bij kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en gastouderbureaus Bij elk kinderdagverblijf, buitenschoolse opvang en gastouderbureau vindt er jaarlijks een onderzoek plaats op basis van de geldende voorwaarden uit de Wet kinderopvang. Het aantal jaarlijkse onderzoeken dat wij inkopen is gebaseerd op het aantal locaties dat in het Landelijk Register Kinderopvang geregistreerd staat.

Aantal locaties gesubsidieerde peuteropvang Wij subsidiëren jaarlijks voldoende kindplaatsen voor peuters waarvan de ouders niet in aanmerking komen voor kinderopvangtoeslag en voor peuters met een indicatie voor voor- en vroegschoolse educatie (vve).

Aantal afgegeven VVE indicaties Het Centrum voor Jeugd en Gezin geeft aan wanneer peuters in aanmerking komen voor voor- en vroegschoolse educatie (VVE).

36

Gemeente Lansingerland

Percentage op tijd gereden ritten leerlingenvervoer Het percentage ritten in het kader van leerlingenvervoer dat binnen de toegestane marges is gereden.

Aantal beschikkingen leerlingenvervoer Dit betreft alle toekenningen voor taxivervoer, openbaar vervoer, fiets- en kilometervergoeding van en naar school.

Tijdig afgehandelde aanvragen leerlingenvervoer Het aantal aanvragen voor leerlingenvervoer dat binnen de norm van acht weken afgehandeld wordt.

37

Gemeente Lansingerland

Programma 4: Sociaal Domein Beoogd maatschappelijk effect: Kinderen en jongeren kunnen kansrijk opgroeien in Lansingerland In onze groeiende gemeente werken we samen met onze maatschappelijke partners aan een samenleving waarin kinderen en jongeren (0-27 jaar) gezond opgroeien en hun talenten optimaal kunnen ontplooien. We willen kansengelijkheid vergroten door in te zetten op onderwijs, sport, cultuur en een veilige en gezonde leefomgeving. Op deze manier dragen we bij aan zelfredzame inwoners van de toekomst die meedoen in de samenleving en op de arbeidsmarkt.

Iedereen kan meedoen in de samenleving van Lansingerland Ondanks dat een groot deel van de inwoners kan meekomen en meedoen in de samenleving, is er ook een deel wat daar moeite mee heeft en niet in staat is om volwaardig mee te doen. Omdat onze gemeente snel groeit, groeit ook de groep voor wie meedoen niet vanzelfsprekend is.

Ouderen kunnen lang zelfstandig blijven en waardig ouder worden in Lansingerland Lansingerland wil de toenemende vitaliteit van ouderen benutten en hun zelfstandigheid zo goed mogelijk ondersteunen met passende woningen en met preventie.

Wat heeft het gekost? Een toelichting op de verantwoordingscriteria rechtmatigheid is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering. Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

Afwijking 2023

Lasten

57.021

54.389

71.079

71.675

596

Baten

12.114

10.023

19.627

19.349

-278

Totaal saldo van baten en lasten

-44.907

-44.367

-51.453

-52.327

-874

Onttrekkingen

2.818

2

3.985

3.983

-2

Toevoegingen

1.642

0

159

159

0

Mutaties reserves

1.177

2

3.826

3.824

-2

Resultaat

-43.731

-44.365

-47.627

-48.503

-876

38

Gemeente Lansingerland

Beleidsveld Samenleving Doelstelling Wat wilden we bereiken? Een gezonde en verbonden samenleving waaraan iedereen kan meedoen We willen dat iedereen naar eigen vermogen kan meedoen in de samenleving. Binnen het beleidsveld Samenleving voeren we de taken uit die de Wet publieke gezondheid ons voorschrijft en houden we ons bezig met preventief gezondheidsbeleid. Ook voeren we de Wet inburgering uit. Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning zorgen we voor onder andere vrijwilligerswerk en ondersteuning voor mantelzorgers. Hierbij hebben we extra aandacht voor doelgroepen die op achterstand staan, zoals inwoners met een lagere sociaal-economische status of inwoners met een migratieachtergrond.

Wat hebben we daarvoor in 2023 gedaan? We benutten de kracht van de samenleving Met het Vrijwilligersinformatiepunt en de verschillende organisaties die werken met vrijwilligers, hebben we ingezet op werving en ondersteuning van vrijwilligers. Daarnaast zorgden we voor ondersteuning en advies voor het toenemend aantal mantelzorgers via Steunpunt Mantelzorg. Met de inzet op jongerenparticipatie en burgerparticipatie gaven we onze inwoners een waardevolle plek in de maatschappij. We onderzochten duurzame manieren om onze inwoners te laten meepraten, meebeslissen en meedoen. We speelden in op ideeën uit de samenleving en betrokken onze inwoners bij projecten vanuit de gemeente. Hiermee creëerden we draagkracht voor ons beleid.

We voerden de Wet inburgering uit Wij zijn verantwoordelijk voor het aanbieden van een passend inburgeringsaanbod aan inburgeraars. Dit bestaat uit een leerroute(taal), een Participatieverklaringstraject en een module Arbeidsmarkt & Participatie. Verder heeft de gemeente de taak om statushouders die inburgeren de eerste zes maanden financieel te ‘ontzorgen’. De groep inburgeraars bestaat uit statushouders, maar ook gezinsmigranten. Voor ieder van hen stelde de gemeente een persoonlijk Plan Inburgering en Participatie op. Om te bepalen welke leerroute geschikt is namen wij een leerbaarheidstoets af. Vanaf de start in september 2023 is bij 68 volwassen inburgeraars (51 statushouders en zeventien gezinsmigranten) een leerbaarheidstoets afgenomen. Van de 51 statushouders startten er 40 met de leerroute (de overige elf volgen in 2024). Negentien statushouders startten in 2023 met de Bl-leerroute bij TopTaal. Zeventien statushouders startten met de Zelfredzaamheidsroute bij Bibliotheek Oostland. Deze route is voor kandidaten die onvoldoende leerbaar zijn. Vier statushouders startten met de Onderwijsroute (waarvan twee bij Albeda en twee bij Erasmus). Deze route biedt de mogelijkheid om later door te stromen naar een vervolgstudie. De gezinsmigranten zijn zelf verantwoordelijk voor het inkopen van de leerroute, maar meestal kiezen zij voor de B1 -route.

39

Gemeente Lansingerland

We waarborgden de publieke gezondheid in onze gemeente De GGD Rotterdam-Rijnmond voert voor ons verschillende taken uit om de publieke gezondheidszorg te garanderen. Wij maken hiervoor deel uit van een gemeenschappelijke regeling. De taken omvatten onder andere infectieziektebestrijding, informatievoorziening, soa/hiv-preventie en bestrijding en een gezonde leefomgeving. De basistaak ‘collectieve advisering gezonde leefomgeving’ is per 1 januari 2023 toegevoegd aan het takenpakket van de GGD. Dit sluit aan bij de invoering van de Omgevingswet. Het voorkomen van problemen heeft onze aandacht binnen de verschillende beleidsterreinen.

Wat heeft het gekost? Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022 Lasten Baten

1

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

Afwijking 2023

6.496

1.981

10.090

8.295

-1.795

2.863 1

3

5.986

6.117

130

Totaal saldo van baten en lasten

-3.633

Onttrekkingen

228

Toevoegingen

193

Mutaties reserves

35

Resultaat

-3.598

Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (C 1.796.000 voordeel) Inburgering 339.000 voordeel) Onze begrote uitgaven waren gebaseerd op de taakstelling (te huisvesten statushouders). Uiteindelijk heeft de gemeente een stuk minder mensen gehuisvest. Hierdoor bleef de instroom achter en hebben wij minder inburgeraars een traject aangeboden. Opvanglocaties Sporthoeklaan en Zorg en Herstelcentrum Bleiswijk (ZHC) (^ 103.000 voordeel) Op 21 juni 2022 besloten wij opvang voor 300 ontheemde Oekraïners in Lansingerland te realiseren in de vorm van zogenoemde ‘flexwoningen’. Wij hebben een aantal randvoorwaarden geformuleerd voor deze realisatie (U22.03039). De financiële randvoorwaarde betreft: “Financieel moeten de effecten van de opvang neutraal zijn voor de gemeente Lansingerland”. Voor de opgave voor opvang van ontheemde Oekraïners hebben we te maken met verschillende geldstromen. Deze lichten wij hieronder toe. Voor wat betreft het opvangdeel blijven wij binnen de gestelde financiële randvoorwaarde. In 2023 zijn zowel de langdurige opvanglocatie aan de Sporthoeklaan en het ZHC actief geworden. Deze opvanglocaties bieden respectievelijk 150 en 22 opvangplaatsen voor ontheemde Oekraïners. Aan de Sporthoeklaan hebben wij daarnaast ook 78 plaatsen voor spoedzoekers georganiseerd. De lasten hiervan vallen C 103.000 lager uit dan begroot.

Dit heeft onder andere te maken met het feit dat de inhuizing op Sporthoeklaan iets later heeft plaatsgevonden dan gepland. Daardoor zijn kosten voor bijvoorbeeld huur, water en energie lager dan begroot.

40

Gemeente Lansingerland

Business case fysieke ontwikkeling Sporthoeklaan 726.000 voordeel) De fysieke ontwikkeling van Sporthoeklaan hebben we grotendeels afgerond. Echter, een deel van de kosten maken wij nog in 2024. Hierdoor ontstaat een voordeel van C195.000. Met een budgetoverheveling verzoeken wij u deze middelen over te hevelen naar 2024, zodat we de resterende kosten voor de fysieke ontwikkeling (voor het spoedzoekersdeel) hieruit kunnen dekken. Dit conform de business case. Het vormen van een bestemmingsreserve voor de opruimkosten van Sporthoeklaan na de exploitatieperiode is onderdeel van de business case Sporthoeklaan. Het besluiten tot het vormen van de bestemmingsreserve is onderdeel van het raadsbesluit behorende bij deze jaarrekening. Doordat we dit bedrag nog niet hebben toegevoegd aan de bestemmingsreserve, ontstaat hier een voordeel van C531.000. Dit betreft de gemeentelijke inleg voor de bestemmingsreserve (spoedzoekersdeel). Noodopvang Asielzoekers (^ 500.000 voordeel) Nederland heeft te maken met een crisis in de asielopvang. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA), dat verantwoordelijk is voor de uitvoering van de opvang van asielzoekers kan de enorme stroom vluchtelingen niet meer aan. Daarom moeten er in Nederland op korte termijn meerdere crisis-nood, nood en structurele opvanglocaties gerealiseerd worden.

Het doel van de aankomende Spreidingswet (officiële naam: de Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen) is om een structurele wettelijke taak te geven aan gemeenten bij de opvang van asielzoekers. In juni 2023 besloot het college om een noodopvang asielzoekers te realiseren en hiervoor de locatie Wilderszijde (kavel tijdelijke voorzieningen direct achter gemeentehuis) aan te wijzen. De kosten voor het bouwen en beheren van de noodopvanglocatie zijn voor rekening van het COA. In december 2023 legden we afspraken over onder andere het dekken van de kosten van de infrastructuur in de bestuursovereenkomst met het COA vast (artikel 5, lid 3). Na ondertekening startten we met de uitvoering die we in 2024 afronden. Overige kleine verschillen (^ 128.000 voordeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Baten (C 130.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Reservemutaties De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

41

Gemeente Lansingerland

Beleidsveld Jeugd Doelstelling Wat wilden we bereiken? Kinderen en jongeren groeien veilig, kansrijk en gezond op en ontwikkelen zich tot zelfredzame inwoners Op 1 januari 2023 woonden er 15.000 jeugdigen (tussen de 0 en 18 jaar oud) in Lansingerland. Dat is 25% van onze inwoners. Het inwoneraantal groeit nog steeds. Ook het aantal jeugdigen neemt toe. Het percentage jeugdigen in de gemeente bleef in 2023 gelijk. Met veel van onze jonge inwoners gaat het gelukkig goed. Zij groeien op tot (mentaal) gezonde en veerkrachtige volwassenen die (naar vermogen) actief deel kunnen nemen aan de maatschappij. Voor alle jeugdigen bouwen we aan een sterke pedagogische basis die bijdraagt aan het gezond, veilig en kansrijk opgroeien van jeugdigen. De pedagogische basis bestaat uit alle contacten en sociale relaties die jeugdigen hebben, zoals vrienden, leerkrachten, familieleden, buren, jongerenwerkers en sportcoaches. En ook de omgeving is belangrijk. Speeltuinen, sportvelden, kinderopvang, cultuurvoorzieningen, jeugdgezondheidszorg en hangplekken dragen ook bij aan het opgroeien, het opvoeden en de ontwikkeling van jeugdigen. Samen met onze maatschappelijke partners zorgden we er daarnaast voor dat er passende hulp en ondersteuning beschikbaar is voor alle jeugdigen (en gezinnen) die dit nodig hebben.

In 2023 hebben we voor 1989 jeugdigen een indicatie afgegeven waarmee zij jeugdhulp konden krijgen (2022:1881). We hebben geïnvesteerd in het hebben van een passend en dekkend zorgaanbod. Zo zorgen we dat hulp aansluit bij de wensen van jeugdigen en ouders.

Wat hebben we daarvoor in 2023 gedaan? We droegen bij aan het meedoen van jongeren in de samenleving Jongerenwerk Het jongerenwerk coachte in 2023 65 jongeren met uiteenlopende (hulp)vragen. Zij hielpen jongeren bij het verhogen van hun zelfredzaamheid en het opbouwen van een sterk sociaal netwerk. Het jongerenwerk was goed op de hoogte van trends en thema’s die leven onder de jongeren. Ze speelden daarop in door voorlichting te geven op scholen, activiteiten voor jongeren, ouders en professionals te organiseren en hen op de hoogte te houden via sociale media. Jongerenparticipatie In 2023 organiseerden we twee keer een Catch Up onder leiding van de Kleine Ambassade. Een Catch up is een bijeenkomst waarbij jongeren en professionals uit de gemeente samen komen. We spraken met de jongeren over wat ontmoeten nu precies is, welke ontmoetingsplekken ze missen, hoe ze mee willen denken en hoe wij als gemeente het beste met de jongeren kunnen communiceren (en andersom). We verzamelden een kleine groep jongeren die enthousiast met ons meedenken. Met deze activiteiten haalden we in het startjaar van deze aanpak ideeën en meningen van jongeren op. In 2024 zetten we in om met onze jongeren verder invulling te geven aan hun wensen en behoeften rondom het onderwerp ‘ontmoeten’.

42

Gemeente Lansingerland

We investeerden in preventie om kinderen en jongeren tijdig te ondersteunen Gezond en Actief leven akkoord In 2023 dienden we een Integraal Plan voor het Gezond en Actief Leven Akkoord in om geld te ontvangen vanuit het Rijk voor onze preventieve inzet op gezondheid. Het plan is goedgekeurd door het Rijk. Voor de jeugd richtten we ons op Kansrijke Start, mentale gezondheid, terugdringen gezondheidsachterstanden, overgewicht & obesitas en vroegsignalering alcoholproblematiek. We zetten vanuit deze programma’s onder andere in op het creëren van een gezonde leefomgeving voor jongeren, het helpen van jongeren die te maken hebben met overgewicht en/of obesitas, het creëren van bewustwording over de risico’s van/op verslaving en het creëren van een gezonde balans tussen online en offline actief zijn. Preventieve trainingen In 2023 startte een nieuw contract voor preventieve trainingen jeugd. Dat zijn trainingen om jeugdigen te helpen als er bij hen problemen beginnen. Kinderen leren bijvoorbeeld voor henzelf opkomen en zich zelfverzekerd te voelen. Jeugdigen leren praten over hun gevoelens en hoe het thuis gaat. De preventieve trainingen worden op de scholen gegeven. Er wordt goed gebruik van gemaakt, met name door de doelgroep 4-12 jarigen. Samenwerking met huisartsen In 2023 startten we een hernieuwde samenwerking met huisartsen. Zij dachten mee in het verbeteren van de jeugdhulp.

En wij bespraken hoe de gemeente het werk van de huisartsen in jeugdhulp kan ondersteunen. Ook organiseerden we een bijeenkomst met huisartsen en de praktijkondersteuners GGZ Jeugd. Daarbij spraken we over hoe het nu gaat in de jeugdhulp en wat beter kan. In augustus startten we met het versturen van nieuwsbrieven aan de huisartsen en praktijkondersteuners met informatie over jeugdhulp. Praktijkondersteuner GGZ Jeugd (POH) De POH werkt in de huisartsenpraktijk en onderzoekt wat de meest passende hulp is voor een kind met (mentale) problemen. Daarmee voorkomen we onnodige doorverwijzingen naar (duurdere) jeugdhulp. In 2023 hadden acht huisartsenpraktijken een POH. Daarvan stopte er één omdat er te weinig aanmeldingen waren. Er kwamen drie praktijken bij die een POH willen. De POH hielpen 221 kinderen en ouders (2021:130). 61% van hen is voldoende geholpen met de ondersteuning door de POH. Zij hadden geen extra jeugdhulp nodig. Het doel (40% is geholpen met de inzet van een POH) is ruimschoots behaald. Kansrijke Start Kansrijke start gaat over de eerste 1.000 dagen in het leven van een kind. Om ieder kind een gezonde start te geven werken we samen met lokale partners. Met organisaties uit zowel het medisch als het sociaal domein vormen we een coalitie. Met hen maakten we afspraken voor hulp aan kwetsbare zwangeren en zwangeren met een migratieachtergrond.

Bijvoorbeeld over samenwerken en het inzetten van hulp aan zwangeren. De coalitie let erop dat de hulp bewezen effectief is.

43

Gemeente Lansingerland

Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Het CJG voerde in 2023 de jeugdgezondheidszorg uit. Het CJG zorgde o.a. voor de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma, waaronder de griepprik aan zwangeren. De vaccinatiegraad in Lansingerland is ten opzichte van 2022 gestegen van 90% naar 91% in 2023. De totale vaccinatiegraad is met 91% het afgelopen jaar in Lansingerland hoger dan het gemiddelde van de regiogemeenten van 78,1%. Het CJG werkte samen met onze jeugdconsulenten in de toegang tot jeugdhulp. In 2023 zag het CJG dat kinderen grotere problemen hadden. Daarom werd de jeugdarts vaker geraadpleegd en stijgt de vraag naar onderzoeken voor psychisch sociaal functioneren van 44 aanvragen in 2022 naar 71 in 2023. Kinderen en gezinnen met lichtere problemen hielp het CJG zelf via korte trajecten zoals zwangerschapssupport en groepsvoorlichting. Zo zette het CJG in op het voorkomen van (ergere) problemen. Er was ook veel vraag naar de orthopedagoog voor hoogbegaafdheid. Die kan ouders en kinderen helpen bij hulpvragen en uitleg geven aan professionals om het kind heen. Jeugdcoach op School(JOS) Met de JOS boden we lichte hulp aan kinderen en gezinnen. Een JOS heeft contact met het gezin, Team Jeugd, de school en hulpverlening. Door de hulp van de JOS voorkwamen we dat kinderen zwaardere hulpverlening nodig hebben.

We investeerden in grip op Jeugdhulp Wachtlijsten bij Team Jeugd In 2023 werkten we er hard aan om de wachtlijsten korter te maken. Er werkten tijdelijk extra jeugdconsulenten om jeugdigen naar goede hulp te begeleiden. De wachttijd is in 2023 met zes maanden teruggedrongen van negen maanden naar drie maanden. Voor een deel van de jeugdigen die moesten wachten was er lichte hulp in de vorm van coaching en groepstrainingen beschikbaar. Lokaal Jeugdhulp aanbod In 2023 startte een nieuw contract voor lokale jeugdhulp. Daarin zit begeleiding, behandeling en dagbesteding voor kinderen en jongeren. Een deel van de hulp was eerst regionaal ingekocht. Van het aanbod was de licht specialistische ggz hulp het meest nodig. Daarmee hielpen we kinderen met mentale problemen die lang duren en moeilijk op te lossen zijn. We zijn we met de jeugdhulpaanbieders in gesprek geweest om te zorgen dat deze hulp nog beter bij de kinderen aansluit. Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rotterdam (GRJR) 2023 was het eerste jaar dat zeven systeemaanbieders de regionaal ingekochte specialistische jeugdhulp leverden. Voor verwijzers naar jeugdhulp, de gemeenten en de aanbieders betekende dat investeren in het leren kennen van het veranderde zorglandschap, nieuwe werkwijzen en het opbouwen van nieuwe samenwerkingsrelaties.

Samen hebben de aanbieders de opdracht om een passend en dekkend aanbod van specialistische jeugdhulp te organiseren. Ze schakelen ook andere zorgaanbieders in om alle hulp te kunnen verlenen. Zij sluiten daarvoor met elkaar een contract. Het aantal kinderen dat specialistische hulp kreeg is over het algemeen stabiel. Er is een lichte daling van de instroom naar ambulante hulp, nadat het in 2022 sterk gestegen was. We willen ook graag dat kinderen binnen de gemeente passende ambulante hulp kunnen krijgen en minder vaak naar het regionale aanbod worden verwezen. Het aantal Lansingerlandse kinderen in een instelling is gelijk gebleven met dertig kinderen. We hebben gemerkt dat het voor kinderen met zeer complexe problematiek nog niet altijd goed lukt om passende zorg te vinden in het ingekochte aanbod. Dit komt vooral door personeelstekort en een tekort aan de juiste expertise bij jeugdhulpaanbieders.

44

Gemeente Lansingerland

De kosten van specialistische jeugdhulp stijgen jaar op jaar in de hele regio Rijnmond en ook in de gemeente Lansingerland. De oorspronkelijke begroting voor specialistische jeugdhulp was C 9,3 miljoen en is in 2023 gewijzigd naar C 10,9 miljoen. In september bleek uit de analyse van het jeugdhulpgebruik dat de uitgaven nog veel hoger zouden uitvallen. Daarom is eind 2023 de begroting opgehoogd naar C 13,0 miljoen. Naar aanleiding van deze toename is in de zomer van 2023 gestart met een opgave Jeugd en taakstelling om te zorgen voor lagere uitgaven in 2024. Tegelijkertijd is ook binnen de GRJR een pakket met maatregelen ontwikkeld om de stijgende uitgaven te remmen. De hogere uitgaven hebben meerdere oorzaken: enerzijds een hogere kostprijs door inflatie en hogere loonkosten, anderzijds door de inzet van zwaardere en dus duurdere zorg. Het is nog onduidelijk wat de reden is van steeds zwaardere zorg arrangementen en of dit leidt tot betere hulpverlening. In de kengetallen is te zien dat het gemiddelde weektarief per kind gestegen is. Een andere factor is dat de gesloten jeugdhulp deels is afgebouwd, maar er is nog geen goed en betaalbaar alternatief. Daardoor wordt zeer dure één-op-één begeleiding ingezet wanneer een kind een gevaar kan zijn voor zichzelf of anderen. Twee kinderen uit onze gemeente hadden deze hulp tijdelijk nodig in 2023.

Jeugdbescherming De jeugdbescherming stond in 2023 onder grote druk. In Lansingerland merkten we dit vooral bij Jeugdbescherming Rotterdam-Rijnmond (JBRR). Door personeelstekort, een hoog ziekteverzuim en lange wachtlijsten bij de hulpverlening hadden niet alle kinderen een vaste jeugdbeschermer. Een speciaal team (‘Cluster 7’) biedt kinderen een vast contactpersoon. De inzet is lager dan bij een reguliere jeugdbeschermer. Hiermee is de veiligheid van een kind geborgd, maar is er minder inzet op bijvoorbeeld het langetermijnperspectief. In december 2023 zaten er 181 (2022: 385) kinderen uit de regio Rotterdam-Rijnmond in cluster 7, waarvan vijf (2022: 11) uit Lansingerland. In 2023 zetten we stevig in om kinderen een vaste jeugdbeschermer te geven waarvan we de resultaten zien. Er zijn helaas nog steeds een aantal kinderen die geen vaste jeugdbeschermer hebben. Ook zijn de problemen van te weinig personeel, een hoog ziekteverzuim en de lange wachtlijsten in de hulpverlening niet opgelost. Veilig Thuis In 2023 zijn er voor Lansingerland 280 (2022: 281) meldingen bij Veilig Thuis over huiselijk geweld en kindermishandeling gedaan. De wettelijke termijn voor het doen van een veiligheidsbeoordeling is vijf dagen. Dit haalde Veilig Thuis in iets meer dan de helft van de meldingen. Wel screenden we alle gevallen op veiligheid binnen 24 uur.

Veilig Thuis zag in 2023 meer ingewikkelde meldingen en ook meer crisismeldingen die extra tijd kosten.

45

Gemeente Lansingerland

Wat heeft het gekost? Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

Afwijking 2023

Lasten

21.046

20.527

26.271

27.538

1.267

Baten

123

0

610

511

-100

Totaal saldo van baten en lasten

Mutaties reserves Resultaat

Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (C 1.264.000 nadeel) Gemeenschappelijke regeling Rotterdam Rijnmond (GRJR) (G 983.000 nadeel) Op de inleg voor het jaar 2022 had de GRJR een bedrag van C 704.000 ingehouden vanwege vlaktaksverrekeningen over 2019 en 2020. We hadden daardoor voor het jaar 2022 feitelijk minder ingelegd. Dit bleek pas bij de eindafrekening over het jaar 2022. Het bedrag nemen we op in de jaarrekening 2023 en hadden we niet begroot. De jaarrekening van de GRJR is er nog niet. Op basis van de inschatting in februari 2024 komen we uit op C 13,2 miljoen uitgaven aan specialistische jeugdhulp. Ruim twee ton meer dan we hadden begroot ten tijde van de tweede begrotingswijziging in 2023. Jeugdcoach op School (JOS) (nadeel G 173.000) De JOS is het schoolmaatschappelijk werk waarbij in sommige gevallen ook thuis ondersteuning geboden kan worden. Het is een belangrijke preventie partner die actief is op zowel het basis- als voortgezet onderwijs. In 2023 is de inschatting van de lasten te laag gebleken. Dit resulteert in een nadeel van C 173.000. Overige verschillen (G 108.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Baten (C 100.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Reservemutaties Op de reservemutaties zitten geen financiële afwijkingen.

46

Gemeente Lansingerland

Beleidsveld Participatie Doelstelling Wat wilden we bereiken? Financieel zelfredzame, betrokken volwassenen Met de meerderheid van de volwassen inwoners gaat het goed. In 2023 lag onze focus op het verlenen van specifieke ondersteuning aan een beperkte groep volwassen inwoners die extra hulp nodig hadden om volwaardig deel te nemen aan de samenleving of de arbeidsmarkt. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om mensen die in armoede verkeren, moeite hebben met het vinden van werk, schulden hebben opgebouwd en daardoor gezondheidsproblemen ontwikkelen of sociaal geïsoleerd leven. Werk levert een positieve bijdrage aan het leven van onze inwoners: inkomen zorgt voor onafhankelijkheid en werk draagt bij aan een betekenisvol leven. Daarom zetten we actief in op preventie, met als doel te voorkomen dat een beroep op een bijstandsuitkering nodig is. We werkten hierbij samen met werkgevers om mensen te begeleiden naar werk in sectoren waar de vraag naar arbeidskrachten de komende tijd hoog is. Verder namen wij proactieve maatregelen om te voorkomen dat onze inwoners in financiële problemen terechtkwamen of dat de schulden opliepen. Voor degenen die toch met financiële problemen, schulden of afhankelijkheid van uitkeringen te maken kregen, boden we gerichte ondersteuning (maatwerk).

Onze vier belangrijkste doelstellingen voor 2023 waren: 1) Onze inwoners doen naar draagkracht mee in de maatschappij door middel van betaald werk, vrijwilligerswerk of een andere vorm van dagbesteding. 2) We ondersteunen minima met voorzieningen die bijdragen aan het vermogen om mee te doen in de maatschappij en verminderen voor hen de hogere lasten door de stijgende energieprijzen. 3) We verstevigen onze aanpak van schuldenproblematiek en zijn hierdoor klaar voor een grotere vraag die (mogelijk) ontstaat door de stijgende prijzen. 4) Werkgevers in onze arbeidsmarktregio dragen bij aan een arbeidsmarkt waar voor iedereen plaats is met passende werkplekken.

47

Gemeente Lansingerland

Wat hebben we daarvoor in 2023 gedaan? We leverden maatwerk aan bijstandsgerechtigde inwoners Voor nieuwe uitkeringsgerechtigden maakten we een ondersteuningsplan waarin we aangaven welke inzet passend is. Voor kandidaten met een kleine afstand tot de arbeidsmarkt zetten we in eerste instantie in op directe bemiddeling. In 2023 stroomden hierdoor 44 mensen uit naar werk ten opzichte van 45 mensen in 2022. Voor kandidaten die een werkplek bemachtigd hadden, werd indien nodig jobcoaching ingezet om te waarborgen dat zij de baan behouden. Een deel van de uitkeringsgerechtigden stroomde nog niet volledig uit, maar werkt parttime. In 2023 ontvingen gemiddeld genomen iedere maand 144,6 personen (18,88% van de populatie) inkomsten die werden ingehouden op de bijstandsuitkering. Voor kandidaten die nog niet ‘jobready’ zijn en een kleine afstand hebben tot de arbeidsmarkt, werd een werkfit traject ingezet. Inwoners met een langere afstand tot de arbeidsmarkt hebben vaak andere (gecombineerde) vormen van ondersteuning nodig, zoals een activeringstraject. Hiermee zorgen we ervoor dat mensen die (nog) geen structuur hebben in hun dagelijkse leven een stap maken naar participatie in de samenleving of naar een werkfittraject. We konden niet alle cliënten actief begeleiden. Binnen het beschikbare budget maakten we daarom gerichte keuzes voor de inzet van onze ondersteuning.

Het aantal uitkeringen is in 2023 gestegen van 602 naar 617. Wij hebben een recordaantal statushouders moeten huisvesten en dit heeft een grote impact op het aantal verstrekte uitkeringen. Ons bestand bestaat voor 40% uit statushouders. In december 2023 stelde het college drie nieuwe maatregelen vast om het aantal uitkeringen te verminderen: het herinrichten van de dienstverlening aan de poort, het sneller aan het werk helpen van statushouders door een matchmaker en extra inzet op loonkostensubsidie.

We ondersteunden inwoners met een laag inkomen met regelingen die bijdragen aan kansengelijkheid en bestaanszekerheid De Energietoeslag 2022 kon tot 30 april 2023 worden aangevraagd voor huishoudens met een inkomen tot 140% van de bijstandsnorm. Deze regeling is goed gebruikt. 1.927 huishoudens kregen de toeslag toegekend. In december 2023 stelde het college de Energietoeslag 2023 van C 800 beschikbaar voor huishoudens met een inkomen tot 140% van de bijstandsnorm. 1.645 huishoudens die bij ons bekend waren kregen deze toeslag automatisch uitgekeerd. Overige huishoudens kunnen tot 30 juni 2024 een aanvraag voor de Energietoeslag 2023 indienen. We boden ook andere inkomensondersteunende regelingen aan. Ongeveer 1.400 inwoners, waarvan meer dan 600 kinderen, maakten gebruik van de Rotterdampas voor het gereduceerde tarief. Stichting Leergeld kende voorzieningen toe. Het grootste deel hiervan (1.418 toekenningen) betreft de Kindpas 2023 en de Schoolspullenpas 2023. In totaal bereikten we 736 kinderen en 315 gezinnen. Het Jeugdfonds Sport en Cultuur kende 294 sportaanvragen en 26 cultuuraanvragen toe. 1.524 inwoners hebben een collectieve zorgverzekering voor minima. We zien, net als voorgaande jaren, een stijging in het gebruik van het Jeugdfonds Sport en Cultuur en Stichting Leergeld.

Het gebruik van de Rotterdampas en de collectieve zorgverzekering blijft gelijk ten opzichte van 2022. De kosten voor deze twee voorzieningen daalden omdat we in 2023 de voorzieningen effectiever hebben ingezet.

48

Gemeente Lansingerland

We voorkwamen dat inwoners een bijstandsuitkering nodig hebben Voorkomen is beter dan genezen. We deden er daarom zoveel mogelijk aan om te voorkomen dat inwoners een bijstandsuitkering nodig hebben. We zetten in op gratis scholings- en loopbaanadvies door middel van samenwerking met het Leerwerkloket Zuid-Holland Centraal. In 2023 organiseerde het Leerwerkloket een inloopcafé in Lansingerland, om zo nog meer inwoners te bereiken. Ook werkten we in de regio samen met het Regionaal Mobiliteitsteam Zuid-Holland Centraal (RMT ZHC), dat werkzoekenden, werknemers en ondernemers met onder andere kosteloze (om)scholing en begeleiding helpt. Daarnaast zetten we in op het voorkomen van jeugdwerkloosheid: met scholingsadviesgesprekken, een Jongerensteunpunt en intensieve begeleidingstrajecten zorgden we ervoor dat jongeren naar school of werk gaan. In 2023 boden we 23 jongeren advies of coaching richting school of werk.

We zetten in op voorkomen van schuldenproblematiek en bieden hulp waar nodig In 2023 stelde het college het uitvoeringsplan Schuldhulpverlening vast om de uitvoering van schuldhulpverlening te versterken en te verbeteren. We vergrootten het bereik van inwoners met financiële problemen doordat wij ons aansloten bij geldfit.nl van de Nederlandse Schuldhulproute. Hiermee boden we inwoners en ondernemers een laagdrempelige manier om snel de juiste hulp te vinden bij het aanpakken van hun financiële problemen. In 2024 zetten we verder in op het bekend maken van geldfit.nl bij zoveel mogelijk inwoners. We willen hiermee voorkomen dat financiële problemen leiden tot grote schulden. Daarnaast verbeterden wij het proces van vroegsignalering van betalingsachterstanden om inwoners te helpen bij het voorkomen van schulden met de aanpak ‘Vroeg eropaf’. Financiële problemen of schulden verhielpen we zoveel mogelijk met schuldhulptrajecten. In totaal namen in 2023 148 inwoners deel aan een formeel schuldhulpverleningstraject. 21 inwoners sloten hun schuldhulpverleningstraject met succes af, waarna zij schuldenvrij een nieuwe financiële start konden maken. 137 inwoners namen deel aan een informeel (vrij toegankelijk) traject in 2023 om hun (financiële) administratie op orde te krijgen. Dat is nagenoeg gelijk aan het aantal in 2022.

Deze ‘informele trajecten’ bestaan uit hulp en ondersteuning bij geldzaken door geschoolde vrijwilligers. Daarnaast versterkten we de ketensamenwerking met onze ketenpartners door het instellen van een ketenoverleg. We maakten afspraken over de samenwerking en rolverdeling tussen de ketenpartners en gemeente. Tot slot zijn we gestart met de voorbereiding voor de inzet van saneringskredieten. Hiermee gaan we in 2024 door.

49

Gemeente Lansingerland

We zetten ons in om zoveel mogelijk mensen aan het werk te helpen In 2023 zetten we in op het verstevigen van de samenwerking met werkgevers waarbij het streven naar een goede afstemming van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt op de voorgrond lag. De “mismatch” tussen vraag en aanbod blijft een groot aandachtspunt. Daarnaast verstevigden we de samenwerking op het gebied van werkgeversdienstverlening met de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal (ZHC). We bevorderden loopbaanontwikkeling en stimuleerden om- en bijscholing van werkzoekenden. Specifieke projecten werden opgestart voor o.a. statushouders, kwetsbare jongeren, mensen uit de banenafspraak, individuen met een GGZ-achtergrond, en veelbelovende sectoren/doelgroepen. In nauwe samenwerking met het Werkgeversservicepunt binnen de arbeidsmarktregio ZHC hebben we concreet bijgedragen aan 47 (16 UWV uitkeringen en 31 participatiewet-uitkeringen) plaatsingen voor inwoners uit Lansingerland. Dat is nagenoeg gelijk aan het aantal in 2022: 45. Om werkgevers extra te ondersteunen, boden we waar nodig aanvullende financiële ondersteuning aan, zoals een werkgeverscheque of loonkostensubsidie. Social Return is in 2023 nog meer op de kaart gezet waarbij er lokaal en regionaal mooie projecten met ondernemers zijn gestart.

Zo kregen meer kandidaten met een afstand tot de arbeidsmarkt een (laagdrempelige) kans om terug te keren naar de arbeidsmarkt. Lokaal spannen we ons in om samen met ondernemers met een maatschappelijk hart meer mensen met een ondersteuningsbehoefte aan het werk te krijgen. Werkgevers zochten vaak contact met de gemeente voor assistentie bij werknemers die al geruime tijd bij hen werkten. Door inzet van jobcoaching, gesprekken op de werkvloer of eenvoudig advies konden deze werknemers hun baan behouden.

50

Gemeente Lansingerland

Wat heeft het gekost? Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

Afwijking 2023

Lasten

17.230

17.058

21.295

22.257

962

Baten

8.877

9.700

12.479

12.355

-124

Totaal saldo van baten en lasten

-8.353

-7.359

-8.816

-9.902

-1.086

Onttrekkingen

854

0

1.655

1.655

0

Toevoegingen

502

0

0

0

0

Mutaties reserves

352

0

1.655

1.655

Resultaat

-8.001 I

-7.359 I

-7.161İ

-8.247İ

-1.086

Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (C 961.000 nadeel) Energietoeslag (E 923.000 nadeel) De wet Energietoeslag is begin oktober 2023 aangenomen. Door de late besluitvorming was het niet meer mogelijk om dit in de Slotwijziging 2023 te verwerken. Hierdoor is er een nadeel van C 923.000 ontstaan. De tegemoetkoming vanuit het Rijk is verwerkt in de decembercirculaire 2023. Deze extra inkomsten worden verantwoord in het programma algemene dekkingsmiddelen. Overige kleine verschillen (E 38.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Baten (C 124.000 nadeel) Overige kleine verschillen (E 124.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Reservemutaties Op de reservemutaties zitten geen financiële afwijkingen.

51

Gemeente Lansingerland

Beleidsveld Maatschappelijke ondersteuning Doelstelling Wat wilden we bereiken? Zelfredzame, betrokken en vitale inwoners De meeste volwassenen en ouderen zorgden voor zichzelf, investeren in (vrijwilligers)werk en hun sociale leven, onderhielden hun netwerk en namen deel aan de samenleving. Voor inwoners die dit tijdelijk of voor een langere periode niet zelf konden, zorgden we voor passende ondersteuning die zoveel mogelijk gericht was op herstel van eigen regie. We wilden ouderen zo lang mogelijk vitaal, zelfredzaam en veerkrachtig houden. Daarbij hielden wij rekening met de veranderingen in de samenleving, zoals de groeiende groep ouderen die langer zelfstandig blijven wonen en het aantal beschikbare mantelzorgers dat, in verhouding tot deze groep, terugloopt. We verwachtten in 2023 meer mensen die moesten herstellen van medische operaties, vanwege de uitgestelde operaties ten gevolge van de coronapandemie. Deze mensen hebben vaak hulp bij het huishouden nodig. We troffen maatregelen om ervoor te zorgen dat passende ondersteuning beschikbaar was voor inwoners die dat nodig hebben. Onze doelen voor 2023 waren: Onze inwoners zijn zo zelfredzaam als mogelijk en kunnen op een volwaardige manier mee doen aan de samenleving.

We ondersteunen de inwoners die een hulpvraag hebben op een passende manier met vrij toegankelijke of maatwerkvoorzieningen We zorgen voor voldoende aanbod aan voorzieningen waar inwoners terecht kunnen met hun hulpvraag

Wat hebben we daarvoor in 2023 gedaan? We zetten preventief in op vitale ouderen In 2023 investeerden we extra in ontmoetingsplekken voor ouderen. In Berkel en Rodenrijs zijn extra activiteiten gestart in de Naeldhorst en de Pius X Kerk naast de al bestaande voorziening in de Hergerborch. Hierdoor is er nu in lijn met de doelstelling van het collegewerkprogramma in Berkel en Rodenrijs een vergelijkbaar voorzieningenniveau als met de Leeuwerik in Bleiswijk. In 2023 startten we met het opzetten van een ketenaanpak valpreventie. Samen met onder andere fysiotherapeuten, apothekers, huisartsen en de lokale welzijnsorganisatie werkten we aan een stevig plan. Daarmee bleven ouderen langer fit en vitaal en hadden ze minder kans op vallen. In 2023 organiseerden het vrijwilligersinformatiepunt (VIP) van Welzijn Lansingerland en Humanitas samen een inspiratiedag voor vitale ouderen met trainingen om in beweging en vitaal te blijven, ook wanneer je minder gaat werken of stopt met werken. Welzijn Lansingerland organiseerde samen met de combinatiefunctionarissen van Lansingerland Beweegt twee vitaliteitsdagen met o.a. een gezondheidscheck, (testen van hun bloeddruk, cholesterol, balans en conditie). Per editie waren rond de 150 ouderen aanwezig. In 2023 hebben we een representatief onderzoek uitgevoerd naar ondersteuningsbehoefte van mantelzorgers.

We maken een plan in 2024 naar aanleiding van de uitkomsten van het onderzoek met onze samenwerkingspartners.

52

Gemeente Lansingerland

We boden passende ondersteuning aan inwoners die niet of niet geheel op eigen kracht kunnen meedoen in de samenleving De medewerkers van de toegangspartijen (toegang naar het sociaal domein) brachten met inwoners hun hulpvraag in kaart en bespraken op welke manier hun hulpvraag opgelost kan worden. Hierbij keken de medewerkers naar wat een inwoner zelf nog kan. In 2023 hielpen we inwoners met zowel geïndiceerde zorg (bijvoorbeeld woningaanpassingen of begeleiding) als met niet-geïndiceerde zorg (bijvoorbeeld een maatjestraject). We hielpen nagenoeg even veel inwoners als in 2022. We zetten hulp en ondersteuning met als uitgangspunt zo licht als mogelijk, zo zwaar als nodig. In de cliënt ervaringsonderzoeken zagen we dat deze inwoners, over het algemeen, tevreden zijn met de kwaliteit van ondersteuning en van de medewerker die hen geholpen heeft in het eerste contactmoment. We zien dat de tevredenheid wel 6 procent lager is dan in 2022. Dit heeft te maken met de langere wachtlijsten in de eerste helft van 2023. De tweede helft van het jaar zagen we de wachttijd verder afnemen.

We voorkwamen problemen bij risicogroepen Via het meldpunt Zorg om een Ander konden inwoners een melding maken over iemand waar zij een noodzaak voor hulp signaleerden. We hebben 106 meldingen ontvangen. Denk hierbij aan psychiatrie, verslaving of vervuiling. Soms weigerde een inwoner zorg terwijl dit wel nodig was voor zijn of haar eigen veiligheid of de veiligheid van zijn omgeving. Dan zetten we bemoeizorg in. Als er bij een inwoner sprake is van problemen op meerdere leefgebieden werd deze, wanneer noodzakelijk, besproken binnen het team Sluitende Aanpak. Op het gebied van gezondheidspreventie hebben we vanaf 2023 hier sterker op ingezet. Met de tijdelijke middelen vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord 2023-2026 zetten we in op valpreventie, sociale basis, welzijn op recept, mantelzorg en één tegen eenzaamheid.

We hielden het voorzieningenniveau op peil In 2023 startten twee nieuwe inkooptrajecten. In samenwerking met de gemeenten Leidschendam-Voorburg, Zoetermeer en Wassenaar kochten we Wmo begeleiding regionaal in. Ook startte het inkooptraject voor bemoeizorg. Bemoeizorg hebben we ingezet we in bij inwoners die zorg mijden maar dit wel nodig hadden. In 2023 zijn er, samen met de partijen uit de dementieketen, trainingen met informatie, praktische handvaten, lotgenotencontacten gegeven aan inwoners die net de diagnose dementie kregen en hun mantelzorgers. Daarmee hielpen we mantelzorgers om de ondersteuning aan hun naasten langer vol te houden.

We voorzagen in passende woon-zorg voorziening voor mensen met een psychische hulpvraag In 2023 hebben we inwoners met een psychosociale hulpvraag kunnen helpen in een woon-zorg voorziening als beschermd wonen. Het doel hiervan was inwoners genoeg handvatten te geven om weer zelfstandig te kunnen gaan wonen. Mogelijk met wat extra begeleiding. In 2023 zijn er een aantal bewoners van beschermd wonen uitgestroomd en wonen ondertussen zelfstandig.

53

Gemeente Lansingerland

Wat heeft het gekost? Bedragen x ^1.000 Realisatie 2022 Lasten

Begroot 2023

Begroting na wijziging 2023

Realisatie 2023

12.249

Baten Totaal saldo van baten en lasten

Mutaties reserves Resultaat

Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (C 161.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Baten (C 185.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

Reservemutaties De afwijking is kleiner dan C 200.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.

54

Gemeente Lansingerland

Afwijking 2023

Kengetallen Sociaal Domein Kengetal

Begroot 2023

Realisatie 2023

8%

7%

Samenleving Percentage inwoners dat maatwerkondersteuning ontvangt in het kader van de Participatiewet, Jeugdwet of Wmo Jeugd Percentage kinderen in de leeftijdsgroep van 0-4 jaar dat bereikt wordt door het CJG

98%

99,0%

1.800

1.989

Rapportcijfer effect van de hulp volgens jeugdigen (bron: CEO Jeugd)

7

6.5

Rapportcijfer effect van de hulp volgens ouder (bron: CEO Jeugd)

7

6.5

Gemiddelde zorguitgaven per kind in maatwerkvoorziening en GRJR

e 9.072

9.824

Gemiddelde zorguitgaven maatwerk jeugd per kind in Lansingerland. (alle kinderen 0 t/m 17 jaar)

e 1.014

1.218

Aantal lopende bijstandsuitkeringen op 31 december

643

617

Aantal bijstandsgerechtigden op 31 december

806

766

% inwoners met een bijstandsuitkering

1,3%

1.17%

Aantal unieke cliënten dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Jeugdwet

Participatie

Aantal kandidaten dat is uitgestroomd naar betaald werk

60

44

Aantal kandidaten dat parttime is gaan werken

172

148

Aantal formele schuldhulptrajecten

172

148

Gebruik Jeugdfonds Sport en Cultuur

318

320

Gebruik Stichting leergeld Gebruik Collectieve zorgverzekering

728

2.046

1.208

1.524

2.976

2.879

e 3.474

3.179

Maatschappelijke ondersteuning Aantal unieke cliënten dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Wmo Gemiddelde uitgaven per Wmo-cliënt in maatwerkvoorziening. Gemiddelde uitgaven Wmo-maatwerkvoorziening per inwoner in Lansingerland.

e 134

115

Tevredenheid kwaliteit ondersteuning (bron: CEO)

90%

75%

% door hulp een betere kwaliteit van leven heeft (bron: CEO)

88%

80%

8

7.8

Rapportcijfer voor de toegangsmedewerker met wie de cliënt contact had (bron: CEO)

Toelichting op kengetallen Sociaal Domein Samenleving Percentage inwoners met maatwerkvoorziening Dit betreft het percentage inwoners met een maatwerkvoorziening op grond van de Jeugdwet, de participatiewet, de gemeentelijk wet op schuldhulpverlening en de Wmo.

Jeugd Percentage kinderen in de leeftijdsgroep van 0-4 jaar dat bereikt wordt door het CJG Om kinderen goed in beeld te hebben, hun ontwikkeling te volgen en afwijkingen tijdig te kunnen signaleren, voert het CJG op vaste leeftijden reguliere contactmomenten uit. Dit kengetal geeft aan hoeveel van kinderen in de leeftijdsgroep van 0-4 jaar is bereikt door het CJG. 99% van de kinderen is bereikt. Het streefpercentage van 98% is hiermee behaald.

Aantal unieke cliënten dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Jeugdwet Dit is het aantal jeugdigen dat in (een deel van) het jaar gebruik maakt van een maatwerkvoorziening. Er is een klein verschil te zien tussen het aantal dat begroot was voor 2023 (1.800 cliënten) en de werkelijke realisatie in 2023 (1.989) cliënten. Er hebben meer cliënten dan verwacht gebruik gemaakt van een maatwerkvoorziening.

55

Gemeente Lansingerland

Rapportcijfer effect van de hulp volgens jeugdigen (bron: CEO Jeugd) We meten dit kengetal via cliënt ervaringsonderzoeken onder jongeren en/of hun ouders/verzorgers die gebruik hebben gemaakt van Jeugdhulp. Deze resultaten zijn samengevoegd om zo de ervaringen mee te kunnen nemen. Jongeren en hun ouders/verzorgers geven het effect van de hulp gemiddeld een 6.5. Het streven om minimaal een cijfer 7 te behalen is hiermee niet geheel gerealiseerd en neemt vanaf 2020 ook steeds iets af (2020: 7.4, 2021: 7,0, 2022: 6.5).

Rapportcijfer effect van de hulp volgens ouder (bron: CEO Jeugd) We meten dit kengetal via cliënt ervaringsonderzoeken onder jongeren en/of hun ouders/verzorgers die gebruik hebben gemaakt van Jeugdhulp. Deze resultaten zijn samengevoegd om zo de ervaringen mee te kunnen nemen. Jongeren en hun ouders/verzorgers geven het effect van de hulp gemiddeld een 6.5. Het streven om minimaal een cijfer 7 te behalen is hiermee niet geheel gerealiseerd en neemt vanaf 2020 ook steeds iets af (2020: 7.4, 2021: 7,0, 2022: 6.5).

Gemiddelde zorguitgaven per kind in maatwerkvoorziening en GRJR Dit bedrag zet de uitgaven voor lokaal en regionaal gecontracteerde jeugdhulp af tegen het aantal kinderen van 0 tot 18 jaar oud dat in een jaar jeugdhulp ontvangt. De gemiddelde zorguitgaven per kind in een maatwerkvoorziening en de GRJR was voor 2023 begroot op C 9.072. Er is echter een gemiddelde uitgave per kind van C 9.824 gerealiseerd. Deze uitgave is hoger dan begroot en wordt verklaard doordat de kostprijs per hulpverleningstraject per kind dat gebruik maakt van het lokale en regionale aanbod hoog is en ook gestegen is in 2023. Ook wordt er steeds meer duurdere, intensievere hulp verleend.

Gemiddelde zorguitgaven maatwerk jeugd per kind in Lansingerland Dit bedrag zet de uitgaven voor lokaal en regionaal gecontracteerde jeugdhulp af tegen het totaal aantal kinderen van 0 tot 18 jaar oud in de gemeente Lansingerland. De gemiddelde zorguitgaven voor het totaal aantal kinderen in Lansingerland was voor 2023 begroot op C 1.014 maar komt werkelijk uit op C 1.218. Deze uitgave is hoger dan begroot en wordt verklaard doordat de kostprijs per hulpverleningstraject per kind dat gebruik maakt van het lokale en regionale aanbod hoog is en ook gestegen is in 2023. Ook wordt er steeds meer duurdere, intensievere hulp verleend.

Participatie Aantal lopende bijstandsuitkeringen op 31 december Dit cijfer is het aantal uitkeringsdossiers vanuit de Participatiewet, lOAW en lOAZ.

Aantal bijstandsgerechtigden op 31 december Het aantal bijstandsgerechtigden betreft het aantal individuele volwassen personen dat afhankelijk is van een uitkering vanuit de Participatiewet, lOAW of lOAZ. Dit aantal is altijd hoger dan het aantal uitkeringen(dossiers), omdat er meer volwassen personen binnen een huishouden van één uitkering afhankelijk kunnen zijn.

56

Gemeente Lansingerland

Percentage inwoners met een bijstandsuitkering Percentage bijstandsgerechtigden ten opzichte van de totale beroepsbevolking in Lansingerland.

Aantal kandidaten dat is uitgestroomd naar betaald werk Het aantal bijstandsgerechtigden (hoofd uitkeringsgerechtigden) dat is uitgestroomd naar betaald werk en niet langer afhankelijk is van een bijstandsuitkering is lager dan begroot. We zien de doelgroep steeds complexer worden. Een groter deel van ons bestand heeft een lange afstand tot de arbeidsmarkt. Voor hen is uitstroom naar werk niet direct mogelijk.

Aantal formele en schuldhulptrajecten Het aantal unieke gebruikers dat gebruik heeft gemaakt van formele schuldhulpverleningstrajecten conform de gemeentelijke Wet schuldhulpverlening.

Gebruik Jeugdfonds Sport en Cultuur Het aantal toekenningen aan kinderen door het Jeugdfonds Sport en Cultuur (gericht op sport- en cultuurdeelname van kinderen uit minimagezinnen).

Gebruik Stichting Leergeld Het aantal toekenningen (unieke gebruikers, niet toegekende aanvragen) aan kinderen uit minimagezinnen door Stichting Leergeld (gericht op onderwijsdeelname). In de begroting is per abuis een ander kengetal opgenomen dan in de jaarrekening. Het juiste getal had 1840 moeten zijn. In de begroting 2025 letten we er op dat de juiste getallen worden genoemd.

Gebruik collectieve zorgverzekering Het aantal volwassen inwoners dat gebruik maakt van de collectieve zorgverzekering (gemeentepakket) via de gemeente. Dit aanbod is alleen toegankelijk voor inwoners met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm.

Wmo Aantal unieke cliënten (jeugd, volwassenen en ouderen) dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Dit getal geeft aan hoeveel cliënten gebruik heeft gemaakt van de Wmo.