[I25.19401] Onderzoek naar reconstructie vroegtijdige beëindiging Huttendorp 2025

Redenen voor afwijkingen: Er is door organisaties niet afgeweken van gemaakt afspraken omdat er geen specifieke afspraken waren gemaakt over sociale veiligheid. Het Huttendorp is uiteindelijk vroegtijdig beëindigd, wat vooraf niet was voorzien, omdat de organisatie vond dat zij de veiligheid van de kinderen niet langer kon waarborgen. Deze beslissing is monodisciplinair gemaakt door de organisatie. De politie en gemeenten zijn hier niet bij betrokken geweest. Hierover waren ook geen afspraken gemaakt. c. Actoren en hun rol:

Organisatie Het bestuur en de vrijwilligers van het Huttendorp droegen de primaire verantwoordelijkheid voor de veiligheid van kinderen op het terrein. De overlast door jongeren werd door het bestuur als ernstiger ervaren dan in voorgaande jaren en een deel van de organisatie voelde zich geïntimideerd en niet gesteund door de politie en gemeente in het waarborgen van de veiligheid van de jongeren. Op basis van deze

42

inschatting nam het bestuur zelfstandig het besluit om het Huttendorp vroegtijdig te beëindigen, omdat zij vonden dat ze de veiligheid van de aanwezige kinderen niet langer konden waarborgen.

Politie De politie reageerde op meldingen van overlast en de wijkagent bezocht het Huttendorp op woensdag overdag. Ook werd het Huttendorp af en toe meegenomen in de surveillance en tijdens die ronden werd er geen overlast aangetroffen. Vanwege andere spoedeisende meldingen kon de politie niet bij elke melding direct een eenheid naar het Huttendorp sturen. De politie beoordeelde op basis van de inhoud van de meldingen en eigen observaties het gedrag van de jongeren grotendeels als licht overlastgevend. Bij de binnenkomende meldingen werd de reguliere triage door de meldkamer toegepast, wat ertoe leidde dat niet naar alle meldingen direct een eenheid werd gestuurd.

Gemeente De rol van de gemeente -Team Veiligheid en APV- gedurende het evenement bestond uit: -

Handhaving: Nam overdag het Huttendorp mee in de surveillance, bezocht het terrein op donderdag, sprak toen met het bestuur en verzocht de politie om extra toezicht op donderdagavond. De boa liet zijn telefoonnummer achter bij de organisatie ‘voor het geval dat' maar was wel uit dienst na 18.00 uur.

-

Wijkmanager: Ontving meldingen van politie over lichte overlast en concludeerde dat geen aanvullende maatregelen nodig waren.

-

Veiligheidsadviseur: Werd geïnformeerd over lichte jeugdoverlast en gepland bezoek van de boa aan de organisatie.

43

d. Informatie-uitwisseling en samenwerking:

Organisatie - gemeente Tijdens het Huttendorp was de communicatie tussen de organisatie en de gemeente beperkt. Het enige contact tussen de gemeente en de organisatie is verlopen via de boa. Naar aanleiding van dit gesprek is contact gelegd met de politie voor extra toezicht in de avond. De (loco)burgemeester en burgemeester werden pas op vrijdag geïnformeerd over de overlast en de vroegtijdige beëindiging van het Huttendorp.

Organisatie - politie De communicatie tussen de organisatie en de politie vond grotendeels via meldingen plaats. Tevens heeft de wijkagent op woensdag de locatie bezocht om de situatie te bespreken en advies te geven. Het advies was mp 112 te bellen als er weer sprake was van jeugdoverlast.

Politie - gemeente Uit de reconstructie komen twee contactmoment naar voren tussen de gemeente en de politie. De wijkmanager kreeg dinsdag informatie over lichte overlast op maandag, maar beoordeelde dit niet als reden om maatregelen te treffen of contact met de organisatie te zoeken. De boa bezocht op basis van deze informatie het Huttendorp en vroeg preventief om politieaanwezigheid.

e. Externe communicatie: Voor de externe communicatie nam het bestuur van het Huttendorp zelf het initiatief en plaatste op vrijdagnacht 29 augustus een bericht om de ouders te informeren op de Facebookgroep over de vroegtijdige beëindiging. Gedurende de dag ontvingen zij veel vragen van ouders, buurtbewoners en media. De gemeente probeerde contact te leggen met de organisatie, maar dit lukte die dag niet. RTV Rijnmond berichtte over de situatie op basis van informatie die de organisatie verstrekte en dit werd door andere media

44

overgenomen. Deze mediaberichtgeving is door de politie en gemeente als onprettig ervaren. Hierbij speelde mee dat er geen gezamenlijke verklaring van gemeente, politie en organisatie naar buiten is gebracht. Op 2 september publiceerde de gemeente de reactie van de burgemeester, kondigde een extern onderzoek aan en organiseerde een evaluatie met politie en bestuur.

3. Welke omstandigheden hebben bijgedragen aan de escalerende overlast van jongeren? De vroegtijdige beëindiging van het Huttendorp lijkt vooral te zijn veroorzaakt door verschillen in risico-inschatting en onveiligheidsbeleving tussen de organisatie, politie en gemeente. Het bestuur en de vrijwilligers ervaarden de overlast als ernstig en intimiderend, terwijl de politie de meldingen vaak als minder urgent beoordeelde. Zoals eerder vermeld is er in de voorbereiding bij de behandeling van de vergunningsaanvraag geen rekening gehouden met ernstige jeugdoverlast. Er zijn vooraf geen afspraken gemaakt ten aanzien van extra politie- of handhavingsinzet gemaakt om deze te beperken. De meldingen die gedurende week werden gedaan bij de politie zijn behandeld conform het reguliere proces van de politie op basis van de inhoud van de meldingen. Dit leidde niet in alle gevallen tot het direct sturen van een eenheid naar het Huttendorp. Tevens leidde de informatie die de gemeente en politie gedurende de week vergaarden niet tot preventieve of extra inzet op de donderdagavond. Dit zorgde ervoor dat de organisatie zich niet gesteund voelde op de momenten die ze als onveilig ervaarde. Ook binnen de organisatie van het Huttendorp waren er verschillen in waarneming van de overlast, waardoor het gevoel van onveiligheid varieerde tussen personen en organisaties.

Tot slot droegen bredere maatschappelijke omstandigheden bij aan de ervaren overlast en vroegtijdige beëindiging. De overlast door jeugd, waaronder het afsteken van zwaar vuurwerk, is de afgelopen jaren toegenomen in Bleiswijk volgens respondenten. Deze factor maakte het Huttendorp mogelijk kwetsbaarder voor verstoringen door jeugdige groepen. Deze ontwikkeling is in de vergunningsaanvraag niet meegenomen omdat dit door betrokkenen niet is ingebracht bij de vergunningsaanvraag.

45

4.2 Aanbevelingen In deze paragraaf wordt dieper ingegaan op de laatste onderzoeksvraag: Welke aandachtspunten kunnen geïdentificeerd worden om herhaling te voorkomen? Op basis van de bevindingen is de meeste winst te behalen door in de voorbereiding rekening te houden met jeugdoverlast en door op voorhand en gedurende het evenement meer en gestructureerd samen te werken. Dit voorkomt dat de organisatie het gevoel krijgt dat ze er bij veiligheidsproblemen alleen voorstaan, terwijl zij geen expertise hebben op het gebied van het voorkomen en aanpakken van jeugdoverlast rondom het terrein. Door de politie en gemeente vanaf de voorbereiding meer en duidelijker te positioneren als veiligheidspartner bij het evenement, kunnen de betrokken partijen gezamenlijk optreden. Hieronder lichten we de belangrijkste aanbevelingen toe. Scenario jeugdoverlast gezamenlijk voorbereiden Om herhaling volgend jaar te voorkomen is de belangrijkste aanbeveling om in de voorbereidingen multidisciplinair het scenario (ernstige) jeugdoverlast te doorlopen met (minimaal) de gemeente, politie en de organisatie. Aandachtspunten hierbij zijn het maken (en vastleggen) van afspraken, verantwoordelijkheden en rollen.

Duidelijk moet zijn wie waarvoor verantwoordelijk is, wanneer en via welk kanaal contact wordt opgenomen en welke acties worden verwacht of geboden bij meldingen van overlast of andere onveilige situaties. Dit maakt duidelijk aan alle partners wat ze van elkaar kunnen verwachten en welke mogelijkheden elke partij heeft. Dit geldt zowel voor preventieve afspraken als afspraken over het handelen bij incidenten en signalen van jeugdoverlast. Belangrijke elementen in deze gezamenlijke voorbereiding zijn: -

Wanneer (bij welke signalen) grijpen we preventief in bij ervaren overlast en op welke manier?

-

Welke mogelijkheden hebben de partners om jeugdoverlast tegen te gaan? (Bijv. extra handhaving of tijdelijk cameratoezicht rondom de locatie).

-

Hoe vindt de integrale afstemming en communicatie plaats?

Op basis van de ervaringen van 2025 is het mogelijk dat de behandelclassificatie van het evenement in de vergunningaanvraag van 2026 verandert. Dit hangt af van de

46

risicoclassificatie op basis van de risico-inschatting van de organisator,de advisering van de Team Veiligheid en APV en de andere veiligheidsdiensten . Bij de volgende vergunningaanvraag zullen de ervaringen van de organisatie en het informatiebeeld bij de politie en gemeente ten aanzien van de jeugdoverlast in 2025 meegewogen worden in de risicoclassificatie. Ongeacht de uitkomst van deze classificatie is het advies om in de voorbereiding van het Huttendorp 2026 het scenario jeugdoverlast gezamenlijk voor te bereiden. De voorgestelde gezamenlijke voorbereiding kent een aantal belangrijke onderdelen die hieronder uitgelicht zijn.

Vaste contactpersonen gedurende het evenement Vanwege de evenementclassificatie zijn er vooraf nauwelijks communicatieafspraken gemaakt tussen de gemeente, politie en organisatie. In de vergunning stond wel de naam van de wijkmanager (voor vragen), maar geen direct nummer. De reconstructie laat zien dat ook bij evenementclassificatie A situaties zich voor kunnen doen die integrale afstemming wenselijk maken. Om herhaling te voorkomen is het raadzaam dat de gemeente, politie en organisatie een vast contactpersoon aanwijzen. Deze contactpersonen dienen gedurende het evenement bereikbaar te zijn voor overleg en afstemming bij jeugdoverlast. De namen, telefoonnummers en onderlinge afspraken maken onderdeel uit van de vergunning en het draaiboek. Door dagelijks een (kort) contactmoment te organiseren bij jeugdoverlast kunnen signalen en risico-inschattingen snel gedeeld en gezamenlijk geduid worden. Ook kunnen eventuele preventieve maatregelen op tijd genomen worden. Bij escalerende situaties kan de contactpersoon van de organisatie snel en laagdrempelig overleg voeren met de politie en gemeente over hoe te handelen. Hierdoor heeft de organisatie niet het gevoel er alleen voor te staan bij als onveilig ervaren situaties rondom het Huttendorp en kunnen besluiten meer gezamenlijk worden genomen. Ook heeft elke partner dan dezelfde informatiepositie.

Dit voorkomt wrevel die nu is ontstaan bij de politie en gemeente over de communicatie in de media door de organisatie. Door tijdig af te stemmen en elkaar te informeren, hebben politie, gemeente en organisatie dezelfde informatiepositie. En kunnen tijdig afspraken gemaakt worden over externe communicatie bij escalatie.

47

Afspraken preventieve inzet Vanwege de classificatie van het evenement waren er geen afspraken gemaakt over extra politie inzet. In de week van het Huttendorp moesten de meldingen daarom afgehandeld worden binnen het reguliere werkproces en was maar er maar beperkte capaciteit beschikbaar die ingezet kon worden voor niet-spoedeisende inzet. Op deze wetenschap kan in de volgende voorbereiding ingespeeld worden Politie, gemeente en organisatie kunnen gezamenlijk mogelijkheden en oplossingen verkennen en doorlopen, zoals het inzetten van handhaving in de avonden van het Huttendorp in plaats van enkel overdag. Of het eerder of extra inzetten van particuliere beveiliging rondom het terrein van het Huttendorp op risicomomentenAdagen. Hiermee wordt voorkomen dat enkel reactief gereageerd wordt op meldingen, omdat de politie niet bij elke (nietspoedeisende) melding meteen een eenheid kan sturen.

Inventariseren preventief inzetten jongerenwerk Op basis van de bevindingen lijkt de overlast veroorzaakt te zijn door lokale jeugd uit Bleiswijk die net iets ouder is dan de kinderen van het Huttendorp. Het beeld is dat het gaat om jongeren die zelf te oud zijn om nog mee te doen aan het Huttendorp, maar het wel 'spannend' vinden om hier rond te hangen en vervelend gedrag te vertonen. De gemeente kan het initiatief nemen om te verkennen of er in de voorfase preventief contact gelegd kan worden met jongeren uit de buurt om overlast te voorkomen. Het jongerenwerk kan bijvoorbeeld vroegtijdig contact leggen met buurtjongeren. En tevens ambulant ingezet worden tijdens de risicomomentenAdagen. Zij hebben ervaring met de doelgroep en kunnen mogelijk de-escalerend en preventief overlast voorkomen. Tijdens de gesprekken is tevens de mogelijkheid genoemd om te verkennen of er in de avond een activiteit georganiseerd kan worden voor de oudere jongeren. Of hen een rol geven als vrijwilliger bij het Huttendorp.

48

K KA Research

KA Research Criminologie en Onderzoek

karesearch.nl

info@karesearch.nl

KVK 94945942

's-Hertogenbosch