[BV25.0109] Verslag Gemeenteraad Begroting 6 nov 2025

VERSLAG Gemeenteraad Corsanummer Datum vergadering

: BV25.0109 : 06-11-2025

Aanwezig in de raadszaal Raadsleden Leefbaar 3B : Terry Duivesteijn, Roy Diepeveen, Marjolein Gielis, Leon Erwich, Johan Philippens, Machiel Crielaard, Jean-Paul Meuldijk WIJ Lansingerland : Jan Jumelet, Bianca Boonstra, Jan Alsemgeest, Adelkarim Afalah, Mark Bik, Ton Jansen CDA : Jan-Willem van den Beukel, Nelleke Bouman, Dave Bergwerff, Charles van Harn, Job Halkes, Rita Leijendekker VVD : Marloes Draak, Ivo de Graaf, Christiaan Toussaint D66 : Ineke den Heijer, Brecht Weerheijm, Ronald van der Stad CU : Kees-Willem Markus, Paul Lieverse, Arjen Hofman GroenLinks : Marko Ruijtenberg PvdA : Hamid Azzouzi VOOR Lansingerland : Petrine van Olst Wethouders

: Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen en Leon Hoek

Voorzitter Griffier

: Jules Bijl : Lianne van den Houten

Afwezig VVD

: Matthijs Machielse, Ed van Santen

1. Opening en mededelingen De voorzitter: Dames en heren, het is 20.00 uur. Wellicht dat er kijkers zijn die rekenen op onze starttijd en dan laten we hen ook niet nodeloos wachten. Welkom. Ik zou bijna zeggen alweer, maar dat is een beetje flauw natuurlijk. We hebben vanavond de vaststelling van de begroting. Dat doen wij zonder de heer Van Santen en de heer Machielse. En we doen het ook zonder onze vaste griffier. Dat heeft geen ernstige achtergrond, maar die heeft de afgelopen tijd al zoveel gedaan dat ze heeft beloofd dat ze ook deze vergadering niet zou kijken, maar gewoon eens een keer zou ontspannen. En dat Lianne dat perfect kan waarnemen, dat weten we allemaal. Dus vandaar deze samenstelling achter de voorzitterstafel. Wij hebben gasten van de raad. Ik hoop dat, want er moest af en toe ook wat vertaald worden, men toch even ook begrijpt hoe dingen gaan. En zo niet, dan wordt het hen misschien nog wel een beetje toegelicht daar op de tribune. Welkom alle raadsleden, collegeleden, overige mensen op de publieke tribune en uiteraard ook de medewerkers en de kijkers thuis. Ik begin met een bijzonder bericht van uw nieuw voorgedragen burgemeester, Rik Van der Linden. Die in ieder geval wil laten weten blij verrast te zijn door alle positieve berichten die Lansingerland, en ver daarbuiten overigens ook, heeft gekregen.

Hij kijkt uit naar de installatie, dat doen wij allen, en u krijgt de hartelijke groeten. Dan de berichten van verhindering. Heb ik al opgelezen. We doen nog steeds dat ding met dat uur. Ik ben er zelf nog niet helemaal happy mee. In de zin van ik wil dan een bel hebben of zo’n bromtoon, zodat ook iedereen op de gang weet wacht even. Dit voelt

1/43

als een receptie, maar dat komt goed. Dan kan ik u terughalen. Dus dan kunt u even de benen strekken of andere dingen doen. 2. Trekken van het lot ter bepaling van het raadslid bij wie een eventuele stemming zal beginnen De voorzitter: Er is een lot getrokken en dat heeft mevrouw Boonstra aangewezen. Mocht het zo zijn dat wij in hoofdelijke stemmingen uitkomen, dan begint daar de stemming en dan lopen we de presentielijst af. 3. Spreekrecht voor niet-raadsleden De voorzitter: Geen insprekers vanavond. 4. Vaststelling van de agenda De voorzitter: Een overzichtelijke agenda, denk ik, waarvan ik aanneem dat er ook geen wijzigingen zijn. Ze zijn in ieder geval ook niet van tevoren aangekondigd. Ik zie ook niemand die het woord vraagt, dus dan hebben we dat ordepunt gehad. 5. Bespreekpunten De voorzitter: Dan bespreken we de begroting voor het jaar 2026 en uiteraard ook het meerjarenperspectief zoals dat erbij geleverd moet worden tot en met 2029. Hierin staan alle uitgaven en voorziene inkomsten bij elkaar. Er ligt een collegevoorstel voor. Daar hebben we vorige week de begrotingscommissievergadering over gehad, waarin met name toch wel ook inhoudelijk even geproefd is bij iedereen van hoe zit je erin? Dus ik wilde vanavond echt proberen te concentreren op de amendementen en de besluitvorming. En de discussie ook over die onderdelen te laten plaatsvinden.

En we hebben naast amendementen ook nog een motie. Misschien bijzonder, maar ook de griffie heeft toch wel ervaren dat de afdeling financiën ook in deze fase van de besluitvorming buitengewoon veel inspanning heeft geleverd. En daarvoor ook dank, ik denk ook mede namens u, want het is allemaal nodig om het goed voor het voetlicht te krijgen. Ik moest er even op wachten, maar het kwam. Ruimhartig. Wij hebben zeven amendementen. Er zijn drie moties aangekondigd. Dat is de stand van nu. Het mag altijd spontaan ook nog natuurlijk. En ik heb een sprekersvolgorde die, net als in de commissie, gaat van de grootste fractie naar de kleinste fractie. En zo wilde ik het dan ook maar bij het indienen van de amendementen doen. En dat doen we dan wat mij betreft als een nulde termijn en daarna gaan we dan in eerste termijn in de volgorde zoals ik juist aangaf de vergadering rond. 5.a. Meerjarenbegroting 2026-2029 De voorzitter: De eerste die dan de amendementen en de motie, dacht ik in dit geval, op tafel kan leggen is de heer Duivesteijn van Leefbaar 3B. Gaat uw gang. Nulde termijn A2025-033 Ook in 2026 verantwoord verder M2025-014 Werving boa’s onverminderd voortzetten

2/43

De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Ik wil graag de motie … Sorry, het amendement indienen ‘Ook in 2026 verantwoord verder.’ Ik heb instructies gekregen heel langzaam te praten, omdat dan heel het dictum in beeld kan komen. Dat amendement dien ik in namens de coalitie, Leefbaar 3B, WIJ Lansingerland, D66 en ChristenUnie. En het amendement is mede ook ingediend door de Partij voor de Arbeid. Van de arbeid, moet ik zeggen. We hebben gekozen voor 21 maatregelen die we terugdraaien op het gebied van mensen, dieren, leefbaarheid, cultuur, duurzaamheid en veiligheid. En dat is eigenlijk de strekking. Later zal ik hem nader toelichten. Dan wil ik ook een motie indienen met de titel ‘Werving boa’s onverminderd voortzetten.’ Die motie dien ik in namens de coalitie, dat is Leefbaar 3B, WIJ Lansingerland, D66 en ChristenUnie. En daarin staat een oproep aan het college om geen ambities op het gebied van leefbaarheid en veiligheid te verminderen. En de werving van boa’s door te laten gaan. En dat is het voor nu, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Duivesteijn. Dan ga ik naar de heer Van den Beukel van het CDA. Mijnheer Van den Beukel, u hebt het woord.

A2025-034 Veiligheid en leefbaarheid A2025-035 Behoud wijkbrandweerfunctionaris A2025-036 Dienstverlening aan ondernemers A2025-037 Versterken groenblauwe netwerk A2025-038 Behoud zelfstandig energieloket M2025-015 Eneco-reserve De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank u wel. Een paar amendementen om de begroting een stukje mooier en beter te maken. De allereerste heeft als titel ‘Veiligheid en leefbaarheid.’ En die ziet erop om de werving van een boa financieel te dekken, waardoor de leefbaarheid in wijken niet hoeft te worden versoberd. En dat willen wij dekken als volgt. We vinden het belangrijk dat er een verschuiving plaatsvindt van beleid naar uitvoering en we denken dat toch een stukje van de functie bestuur advies kan worden afgeschaald. Dat budget kan dan worden ingezet voor de boa. Dat is de eerste, voorzitter. Het tweede gaat over een ander onderdeel van veiligheid, over de wijkbrandweerfunctionaris. Die dreigt te verdwijnen. Dat vinden we geen goed idee. Daarom is het voorstel om de begroting te amenderen, zodat er budget blijft voor deze, wat dan heet officieel plus-taak, vanuit de veiligheidsregio. Waardoor de wijkbrandweerman kan blijven functioneren. Ook dat willen we graag dekken, niet uit een belastingverhoging, maar door te besparen op de huidige manier van burgerparticipatie. Die op een nieuwe leest te schoeien.

Ten derde, voorzitter, vinden we het belangrijk om de dienstverlening aan ondernemers op peil te houden. Daar dreigt een bezuiniging van 75.000 euro. Uit de toelichting blijkt dat dat ten koste gaat van de bereikbaarheid. Dus ook daar willen we niet in meegaan in die bezuiniging. Die willen we als volgt dekken. Door het verduurzamen van het beheer van de openbare ruimte, waar vier, vijf, zes ton additioneel is geïnvesteerd de laatste jaren, iets op te besparen. Dan hebben we een vierde amendement en dat moet ik even vanaf mijn laptop voorlezen. Dat gaat over het versterken van het groenblauwe netwerk. We hebben afgelopen dinsdag een omgevingsvisie aangenomen. Daarin staat dat we een groenblauwe verbinding willen aanleggen tussen Groenzoom en de Landscheiding. En het is goed om visies te hebben en die vervolgens ook te realiseren. Dus daar willen we een investeringskrediet van 1,2 miljoen voor instellen, waarvan een plan kan worden gemaakt. Eerst een plan en dat vervolgens kan worden uitgevoerd. En dat dekken we uit de Eneco-reserve. Dan is amendement nummer vijf, dat is het laatste, ‘Behoud van een zelfstandig energieloket.’ In de ontwerpbegroting zit een besparing van 10.000 euro, wat het energieloket dwingt om te verhuizen naar een goedkopere locatie. Dat lijkt ons geen goed idee. Ik zal de redenen straks toelichten. Om dat te dekken, om die

3/43

bezuiniging te voorkomen, is ooit voorgesteld om de maximumtemperatuur in het gemeentehuis iets te verlagen. Ik merk nu al dat dat kan. En als je dat een klein beetje doet, dan levert dat een besparing op van twaalf en een half duizend euro. Dat zijn de amendementen, voorzitter. Dan hebben we ook nog een motie voor u voorbereid en die gaat ook over die Eneco-reserve die ik net al noemde. Want in de begroting wordt daar een flinke hap uit genomen. En wij roepen het college op om geen voorstellen meer te doen voor het financieren van reguliere investeringen, terugkerende investeringen, vanuit de Eneco-reserve. Bijvoorbeeld in maatschappelijk vastgoed, zoals nu is voorgesteld. En ook, omdat dat jaren niet is gebeurd, eigenlijk de feitelijke werking van het toetsingskader Eneco-reserve dat deze raad heeft ingesteld, om dat te evalueren in het licht van de gestelde doelen. Die evaluatie te voorzien van aanbevelingen en aan de raad te doen toekomen. En dat binnen een half jaar. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan tot slot voor de nulde termijn de heer Azzouzi van de Partij van de Arbeid. U moet het woord vragen, mijnheer Azzouzi, dan kan ik hier op de knop drukken. Ja, nu heb ik u wel op het scherm.

A2025-039 Terugdraaien maatregel 16 – Praktische hulp vrijwilligers (Stichting Welzijn Lansingerland) M2025-016 Onderzoek naar grondprijzen voor sociale en betaalbare woningbouw De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter. We willen samen met GroenLinks een amendement en een motie indienen. Eerst het amendement. We willen eigenlijk met de titel ‘Terugdraaien maatregel 16 - praktische hulp vrijwilligers’ met dit amendement de bezuiniging van 25.000 euro structurele maatregel 16, schrappen en de dekking daarvan realiseren door middel van een beperkte OZBverhoging van 0,24 procent. Circa 0,89 euro per jaar voor een gemiddeld huis. Voor de motie met de naam ‘Onderzoek naar grondprijzen voor sociale en betaalbare woningbouw.’ We verzoeken het college om te onderzoeken of er binnen Lansingerland nog extra mogelijkheden zijn om via lage grondprijzen meer sociale huurwoningen en bereikbare koopwoningen in Lansingerland te realiseren en het onderzoek uiteindelijk op 1 september 2026 naar de raad te sturen. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Azzouzi, dank u wel. Daarmee zijn alle amendementen en moties ingebracht en maken ze daarmee ook onderdeel uit van de beraadslagingen. Zoals gezegd, als eerste de fractie van Leefbaar 3B. De heer Duivesteijn heeft het woord. Gaat uw gang. Eerste termijn De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter.

Ik kon het eigenlijk zelf niet geloven, maar wat vandaag de laatste keer van onze wethouder Fortuyn is, is voor mij vandaag de eerste keer dat ik in de begrotingsraad als raadslid het woord mag voeren. Want vorig jaar zat hier nog mijn voorganger, Don Van Doorn. En als u mijn collega-raadsleden hier zou vragen wat hij elk jaar opnieuw in zijn begrotingswoordvoering aanhaalde, dan krijgt u waarschijnlijk het antwoord: geen geld, geen Zwitsers. En nu is de heer Van Doorn al even weg, maar zijn woorden over het gepruts van de rijksoverheid zijn nog steeds actueel. En ik ben er bang voor dat ze dat voorlopig nog even blijven. Want, voorzitter, zoals elk jaar heeft ook dit jaar de gemeente Lansingerland weer een flink financieel tekort moeten oplossen, doordat ze in Den Haag allerlei taken over de schutting hebben gegooid naar onze gemeente. En zonder dat de landelijke politieke partijen daarvoor de portemonnee hebben getrokken. En wij moeten hier maar alles blijven oplossen en proberen onze voorzieningen in stand te houden. En, voorzitter, ook dit jaar lossen wij als lokale partij het weer op, samen met de coalitie en andere partijen hoop ik. En zoals ik in de commissie aangaf, kiest Leefbaar 3B voor gezond verstand, rust en verantwoordelijkheid. In de conceptbegroting, die vanavond definitief gaat worden, zitten veel bezuinigingsmaatregelen die pijn doen.

Zoals ik al eerder zei, zit achter elke bezuinigingsmaatregel een voorziening, een vrijwilliger, een

4/43

maatschappelijke organisatie of een medewerker van wie het werk waarde heeft voor onze inwoners. En dat bleek ook uit de vele insprekers vorige week. Dan kom ik bij de amendementen. Eerst het amendement van de coalitie, inclusief de PvdA, die daarmee misschien een voorschot neemt op de uitslag van komende maart. Voorzitter, wat ben ik opgelucht dat we met de coalitie in ieder geval het amendement met de titel ‘Ook in 2026 verantwoord verder’ hebben kunnen opstellen, dat de pijnlijkste maatregelen terugdraait. Want met dit amendement houden we heel veel in stand. En wat we in stand houden zijn bijvoorbeeld de maatjesprojecten, het Tandem Volwassenen, de Tandem Jeugd, de bijdrage aan de scouting, de Rotterdampas, opvoedondersteuning, de preventieve aanpak binnen het Centrum voor Jeugd en Gezin, ondersteuning voor jeugd met een beperking, dierenwelzijn, wildopvang, cultuursubsidies, duurzaamheidsmaatregelen en tenslotte houden we de buitenruimte schoon, heel en veilig. Zijn wij dan als fractie helemaal tevreden? Nee, want voor het terugdraaien van die maatregelen moeten we helaas beperkt de OZB verhogen. En het is voor ons als Leefbaar 3B jaren op rij gelukt om geen OZB-verhoging te hoeven inzetten voor woningen en daar zijn we nog steeds heel erg trots op. Maar helaas is het begrotingstekort dit jaar te hoog gebleken.

Wel kunnen we open en transparant zijn en uitleggen aan inwoners waarvoor die verhoging dan precies bedoeld is. Voor die 21 maatregelen die ik zojuist even in vogelvlucht heb benoemd. Daarmee kiezen we voor jongeren en ouderen die niet in de steek worden gelaten. En dan vinden wij de gemiddelde 10 euro stijging per huishouden uitlegbaar. Is het leuk? Nee. Is het noodzakelijk? Ja. En dat ook is verantwoordelijkheid nemen. Dan kom ik bij onze motie, de werving boa’s onverminderd voortzetten. Want er zit nog een pijnlijke maatregel in de begroting die Leefbaar 3B in het DNA raakt en dat is de bezuiniging op veilige en leefbare wijken. Leefbaar 3B heeft in deze periode ingezet op een ruime uitbreiding van het aantal boa’s, maar liefst vier. En die ambitie wordt met de conceptbegroting wederom verlaagd. We gaven aan dat wij daarmee niet akkoord gaan. De burgemeester heeft in de commissie enigszins aangegeven dat er altijd wordt geworven naar extra boa’s, maar we willen dit graag concreter maken. Want de begroting zegt nu eenmaal iets anders. Daarom willen we met deze motie klip-enklaar maken dat de ambitie van het college, van de gemeente, op veilige en leefbare wijken niet omlaag mag. Er moet blijvend actief worden gezocht naar extra boa’s en zodra we er eentje vinden, komt het college met ons terug met een raadsvoorstel voor de benodigde middelen.

Ook vinden we het belangrijk dat het college daarmee elk kwartaal een update stuurt naar de raad. Deze motie dienen we samen met onze coalitiepartners in en voor ons is dat een pragmatische oplossing. Het geeft namelijk structureel iets lucht zolang de vacature niet is ingevuld, maar die ambitie mag niet vervallen. Dan kom ik bij het amendement van het CDA: ‘Veiligheid en leefbaarheid.’ Voorzitter, u zult daarom ook begrijpen dat wij het amendement van het CDA, dat dezelfde ambitie beoogt te behouden, heel sympathiek vinden, maar daarom niet zullen steunen. Met onze motie blijft de ambitie namelijk ook in stand. En ook de dekking die het CDA voorstelt in het amendement, het afbouwen van de functie bestuursadvies, vinden wij ondoordacht en te simplistisch onderbouwd. Ook dat zijn voor Leefbaar 3B waardevolle functies binnen het ambtelijk apparaat, net zoals de boa’s dat ook zijn. Dan het amendement van het CDA over de functie afschalen accountmanagement. Laat ik vooropstellen dat Leefbaar 3B het belangrijk vindt dat de gemeente goed bereikbaar is voor ondernemers en inwoners. In de argumentatie gaat het over doorlooptijd van problemen en vergunningen, maar volgens ons gaat het hier om een hele andere functie en niet om vergunningen. Ook graag hier een reactie van het college op.

Voor alsnog denken wij dat er voldoende in het gemeentehuis achterblijft voor dienstverlening aan ondernemers. En de maatregel is immers ook groen aangegeven door het college. En of u het nu leuk vindt of niet, als we alle bezuinigingen schrappen, dan gaat de OZB nog verder omhoog. De voorzitter: U hebt een interruptie van de heer Van den Beukel.

5/43

De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank u wel. Dank voor de reactie richting collega Duivesteijn. Er blijft voldoende over in het gebied op het gemeentehuis. Hoeveel is dan precies voldoende? Kunt u dat aangeven hoeveel er nu resteert? De voorzitter: De heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Ik zit hier als raadslid, niet als gemeentesecretaris, dus ik vraag de wethouder ook om hierop te reflecteren of er voldoende overblijft. Wat ik zei, of u het leuk vindt of niet, als we alle bezuinigingen zullen schrappen dan gaat de OZB nog verder omhoog. Want de dekking die het CDA voorstelt, die vinden wij onzinnig. Het zijn leuke oneliners hoor, maar doen alsof het hier om vier tegels aan grastegels gaat in onze gemeente, is natuurlijk niet de realiteit. En als ik mij goed herinner, was het juist het CDA dat mee tekende op het amendement ‘Klimaatdoelen blijvend in beeld houden’ en zich uitsprak voor actie vanuit de overheid om te verduurzamen. Dan het amendement van het CDA ‘Behoud zelfstandig energieloket.’ Daar gaan wij ook niet in mee. Wij vinden het een prima idee om te bezuinigen op het energieloket en dat zo goedkoop mogelijk in te richten. Dan het amendement ‘Behoud wijkbrandweerfunctionaris.’ Dat vinden wij heel sympathiek, voorzitter. Wij hebben in 2023 namelijk samen met het CDA opgetrokken en gestreden voor de komst van de wijkbrandweerman.

We hebben nu bijna twee jaar de kans gehad om de wijkbrandweerman in onze gemeente te kunnen beoordelen. We hebben aan het begin als prioriteit meegegeven dat de wijkbrandweerman een bijdrage zou leveren aan de ambitie voor een hartveilige gemeente, onder andere door het organiseren van workshops ‘reanimeren kun je leren.’ Maar onze fractie moet tot op heden helaas concluderen dat de wijkbrandweerman niet geworden is wat wij ervan verwacht hadden. En ook niet zo bekend en zichtbaar is als we oorspronkelijk hadden verwacht. We blijven het een enorm goed initiatief vinden, maar de losse bijdrage vanuit de gemeente in stand houden met de huidige tekorten, vinden wij niet opwegen tegen de resultaten die we in de praktijk hebben gezien. Ook dit is voor ons een lastig besluit, maar wel nodig. Overigens vinden wij wel, vanaf de eerste bespreking die we hierover hadden in de commissie in januari 2023, dat de wijkbrandweerman eigenlijk een dienst binnen het basispakket van de VRR zou moeten zijn. Dus de dekking nu vanuit onszelf vinden wij niet haalbaar … Die dekking die het CDA voorstelt voor het behoud van de wijkbrandweerman gaat over de burgerparticipatie. En in deze begroting zit ook al een bezuiniging van 90.000 euro op burgerparticipatie, nadat vorig jaar ook al dat budget grotendeels is uitgekleed. Nog verder uitkleden lijkt ons niet verstandig.

Dan kom ik op het amendement van de PvdA ‘Terugdraaien maatregel 16 over praktische hulp aan vrijwilligers.’ Dat vinden wij ook een heel sympathiek amendement, maar ik had begrepen dat deze maatregelen volgen uit een nieuwe beleidslijn die eerder met de raad is gedeeld. En het is ook een groene maatregel. Ik heb ook niet het idee dat het om het gehele budget gaat dat naar vrijwilligers wordt gezonden. Om deze goed te kunnen beoordelen, horen wij graag van het college of wij iets belangrijks hebben gemist of iets over het hoofd hebben gezien. En vooral of deze bezuiniging op vrijwilligers niet leidt tot een hogere uitgave elders. Daar kom ik graag in de tweede termijn op terug. Het amendement van het CDA over het groenblauwe netwerk. Los van de inhoud, lijkt het ons niet verstandig om vanuit het niets … In ieder geval voor ons gevoel vanuit het niets, een investeringskrediet van 1,2 miljoen vast te stellen zonder dat we daar een goede, zorgvuldige bespreking aan vooraf hebben gehad. Ik zou willen oproepen aan het CDA om een beeldvorming te organiseren, te agenderen in de commissie en dan met een voorstel te komen via de zorgvuldige route en procedure. U kunt zich dus voorstellen dat wij niet voor dat amendement stemmen. Dan de motie van het CDA over de Eneco-reserve. Die zullen wij in deze vorm niet steunen.

Punt 1 suggereert namelijk dat het onwenselijk is om Enecogelden te gebruiken voor maatschappelijk vastgoed, terwijl het toetsingskader dat volgens ons juist wel toestaat. Mits het bijdraagt aan maatschappelijk rendement en past binnen de doelen van het toekomstperspectief en de opgave van de gemeente Lansingerland. Maatschappelijk vastgoed, zoals

6/43

scholen en voorzieningen, maar wellicht ook een kinderboerderij die het CDA ook graag zou willen, kunnen daar volgens ons wel onder vallen. Het uitsluiten van maatschappelijk vastgoed zou nu de politieke ruimte beperken en het toetsingskader volgens ons ondermijnen. Maar we steunen wel het verzoek om het toetsingskader te evalueren. Dus als het CDA bereid is punt 1 te schrappen, kunnen we elkaar denk ik vinden. Een evaluatie lijkt ons ook goed om de nieuwe raad goed in positie te krijgen en goed zicht te krijgen op het gebruik van deze reserve. Ook is het goed om een bewust gesprek te voeren als raad over de wijze waarop deze gelden worden ingezet. De voorzitter: U hebt een interruptie van de heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank voor die positieve bejegening van collega Duivesteijn van die laatste motie, zijn we blij. Even voor de helderheid. Punt 1, daar staat “geen voorstellen meer te doen voor het financieren van reguliere investeringen.” U noemde als voorbeeld kinderboerderijen. Dat zijn geen reguliere investeringen. Dat hebben we eigenlijk nog nooit gedaan op die manier als Lansingerland. Dus wat ons betreft zijn dat dingen die inderdaad juist wel bij de Eneco-reserve op hun plek zijn. Alleen zaken die gewoon terugkerend zijn, die je jaar op jaar op jaar ziet gebeuren, daar zijn we niet zo enthousiast over.

Het Cultuurhuis was ook een voorbeeld van een unieke investering. Daar hebben we mee ingestemd om die wél te financieren uit de Enecoreserve. Dus kunt u met die uitleg wel ook dat eerste stukje meemaken? De voorzitter: De heer Duivesteijn, u staat nog open. Gaat uw gang. De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Dank voor de verduidelijking. Nog steeds staat daar het voorbeeld in van maatschappelijk vastgoed. Ik vind dat nog steeds lastig uitlegbaar. Het impliceert ook volgens ons, omdat het CDA ook kritisch was op de inzet van de Eneco-gelden voor het IHP, dat dat een slechte keuze is geweest. En dat vind ik lastig uitlegbaar als fractie. Dus daarom zullen wij er toch voor kiezen … Als u punt 1 schrapt, dan kunnen wij elkaar vinden, denk ik. Dan ga ik naar de motie van de PvdA over de herijking grondprijzen. Leefbaar 3B vindt dat grondbeleid en grondexploitaties financieel haalbaar moeten zijn. Er zijn volgens ons verschillende manieren om betaalbare woningbouw te realiseren. De motie impliceert volgens ons dat de gemeente van heel veel gronden zelf eigenaar is, terwijl dat volgens ons voor de meeste voorgenomen woningbouwplannen helemaal niet het geval is. Dus daarvoor wacht ik graag even een reactie van het college af of dat klopt. Daarmee heb ik volgens mij op alle moties en amendementen gereflecteerd. Dan zou ik graag voor nu willen afsluiten.

De voorzitter: Ik dank u voor uw bijdrage en er is altijd nog een tweede termijn. Dus ik ga dan naar WIJ Lansingerland. Ik neem aan de heer Bik zie ik naar de microfoon grijpen. Gaat uw gang. De heer Bik: Dank u wel, voorzitter. Allereerst wil ik mijn waardering uitspreken voor het college en de ambtenaren, die binnen de beperkte kaders die wij als raad hebben meegegeven met grote inzet aan deze begroting hebben gewerkt. Dat verdient respect en dat is net ook al betuigd. Ook wil ik mijn dank uitspreken aan het grote aantal insprekers …Zal ik even wachten? De voorzitter: Het gaat heel rustig en ordelijk, dus ik zou rustig doorpraten. De heer Bik: Ook wil ik mijn dank uitspreken aan het grote aantal insprekers dat tijdens de commissievergadering het woord nam. Hun verhalen, zorgen en betrokkenheid hebben diepe indruk op onze fractie gemaakt. Ze raakten mij persoonlijk en lieten opnieuw zien waar het in Lansingerland echt om draait. Om mensen die om hun gemeenschap geven. Tijdens die commissievergadering hebben wij als WIJ Lansingerland benadrukt dat onze gemeente voor grote keuzes staat. De financiële druk vanuit Den Haag dwingt ons tot bezuinigingen die raken aan de kern van wie we zijn, een warme, sociale en betrokken samenleving waar iedereen mee kan doen. We hebben ons uitgesproken tegen bezuinigingen die onze jeugd, kwetsbare inwoners en

7/43

vrijwilligers treffen, omdat juist zij het fundament vormen van Lansingerland. Tegelijkertijd hebben we opgeroepen om eerlijk te zijn over de financiële realiteit. Als we onze voorzieningen en sociale samenhang willen behouden, moeten we de OZB-discussie niet langer uit de weg gaan. Ons uitgangspunt blijft daarin helder. Een solide begroting, maar niet ten koste van de menselijke maat. En daarom dienen wij dus ook, samen met Leefbaar 3B, D66 en de ChristenUnie, het amendement ‘Ook in 2026 verantwoord verder’ in. Met dit amendement willen we voorkomen dat juist die voorzieningen verdwijnen die onze samenleving sterk en veerkrachtig maken. Wij kiezen voor een gemeente die investeert in mensen, in preventie en in samenhang. Niet voor korte termijn bezuinigingen met grote maatschappelijke schade tot gevolg. Dan zal ik nu op de amendementen en de moties ingaan. Ik sluit mij voor wat betreft het amendement en de motie vanuit de coalitie volledig aan bij de woorden van mijn collega Duivesteijn. Dan kom ik op de dienstverlening aan ondernemers. Wij vinden dat een lastige. We hebben ook nog niet goed beeld bij wat voor effect dat heeft, dus wij wachten daar in eerste termijn nog eventjes de reactie van het college af. Wat betreft ‘Veiligheid en leefbaarheid.’ Die is wat ons betreft dus ook overbodig met de motie rondom de boa’s, waar WIJ Lansingerland mede-indiener van is.

Dan kom ik op het amendement over de wijkbrandweerfunctionaris. Bezuinigingen doen pijn en daar is de wijkbrandweerfunctionaris een goed voorbeeld van. WIJ Lansingerland heeft vaker bepleit dat we de preventieve werkzaamheden graag terugzien in de standaarddienstverlening vanuit de VRR. Dan heb ik de laatste tijd best wat meetings meegemaakt van de VRR, maar dat is natuurlijk wel lastig te rijmen met de eis om te bezuinigen, die we richting de VRR hebben uitgesproken. Uiteindelijk zijn we tot 4% bezuiniging gekomen. En als je dan met de vraag komt van kun je daar nog een extra dienstverlening aan toevoegen? Dan komt dat natuurlijk niet helemaal goed uit de verf. Maar het is wellicht een goed moment om de discussie in het algemeen bestuur van de veiligheidsregio weer eens te voeren. Want ik weet dat er een aantal hardnekkige tegenstanders van deze constructie inmiddels geen zitting meer hebben in het algemeen bestuur. Dan het ‘Behoud van het zelfstandig energieloket.’ Dat is een oude discussie die ik hier niet opnieuw wil gaan voeren. Wij zijn tegen. Het gemeentehuis wat WIJ Lansingerland betreft, een prima alternatief. En dit amendement schuurt daarnaast, door met de thermostaat te gaan zitten hannesen, met goed werkgeverschap. En hiermee laat het CDA wat onze fractie betreft vooral onze ambtenaren letterlijk in de kou staan.

Het terugdraaien van maatregel 16 … Hier wachten we ook eventjes de reactie van het college op af. Het amendement ‘Groenblauw netwerk,’ wat ons betreft een amendement voor de bühne. In de ene motie oproepen tot een evaluatie van het toetsingskader en aan de andere kant 1,2 miljoen uit de hoge hoed trekken voor een groenblauw netwerk. Met twee joekels van waterbassins zonder enige vorm van onderbouwing, beeldvorming en participatie. Daar zullen we ook tegenstemmen. De Eneco-reserve, daar zullen we ook tegenstemmen. De investeringen genoemd in de motie kunnen goed uit deze reserve, gezien het toetsingskader Eneco-reserves. En verder sluit ik me aan bij de woorden van de heer Duivesteijn dat, als dat wordt aangepast in een regeltje rondom de maatschappelijke investeringen, wij daar goed mee kunnen leven. Dan de herijking van de grondprijzen. Het college gaat uit van marktconforme prijzen. Dat is in de commissie Ruimte al een aantal keren naar voren gekomen en in oktober is dat nog herhaald op vragen van de PvdA zelf, als ik het goed heb. We wachten de reactie van het college hierop af. Dan heb ik volgens mij alles gehad, voorzitter. De voorzitter: En daarmee rond u ook af, begrijp ik dan. Dank u wel. Dan ga ik naar de fractie van het CDA. Mijnheer Van den Beukel, u hebt het woord. De heer Van den Beukel: Dank u wel. Dat was me wat, die commissiebehandeling.

Het is al genoemd, grote zorg in de samenleving over heel veel van de voorgenomen bezuinigingen. Die de coalitie dan ook met een bedrag van maar liefst 1,4 miljoen lijkt te willen terugdraaien. Het zoekplaatje waar ik het eerder over had, is nu ingevuld, dus dat is fijn. We weten nu waar we het over hebben. Een hele lijst van maatregelen. Laat mijn fractie allereerst daarop ingaan. Er is een

8/43

meerderheid voor, dus dat gaat aangenomen worden. Voorzitter, daar staan veel goede dingen in waar we het gewoon mee eens zijn en waar we blij mee zijn dat de coalitie wat dat betreft die voorstelt. Dingen ook die in onze tegenbegroting staan, bijvoorbeeld de steun aan scouting, sport voor jeugd met een beperking. Wat we er wel lastig aan vinden, voorzitter, is het feit dat er eigenlijk geen nieuwe bezuinigingen tegenover staan. Terwijl er, zoals we hebben laten zien in onze tegenbegroting, toch echt zeven en een halve ton, op zijn minst, aan ruimte zit in de begroting, dankzij die verschuiving van beleid naar uitvoering. We kijken daar anders naar, denk ik, dan de fractie van Leefbaar 3B. En dat mag, dat is prima. Maar het resultaat is nu eigenlijk dat dit amendement, waar dus goede dingen in zitten, wel tot een lastenverhoging gaat leiden voor onze inwoners. Die, denken wij, niet helemaal nodig is. Maar goed, de politieke realiteit, pragmatisme, de term is al gevallen, die moet je ook soms onder ogen zien. En de realiteit is dat er toch goede dingen gaan gebeuren dankzij dat amendement. Dus met die kanttekening, dat we de dekking anders hadden gewild, gaan we er wel voor stemmen. En om precies dezelfde reden zullen we ook voor het amendement van de PvdA stemmen, als het gaat om welzijn en vrijwilligers. Dan voor onze eigen plannen. U weet waar het CDA voor gaat en staat.

Voor besturen vanuit vertrouwen, voor verenigingen, vergroenen, voor veiligheid. Dus daarom leggen we voorstellen op die thema’s voor, hier aan deze raad, uit onze tegenbegroting. En die voorstellen hebben we uitgekozen waarvan we verwachten dat er wel een meerderheid voor zou kunnen zijn. En dat gaan we vanavond beleven. Ik loop ze langs. Veiligheid. “Bewoners voelen zich onveilig,” kopte RTV Lansingerland op 4 september. Nee, niet in de Gouden Buurten, of minder in elk geval, of in Meerpolder. Wel in delen van de Sterrenbuurt, Bloemenbuurt, diverse plekken in Bleiswijk en Bergschenhoek. En ik zei het al eerder, dit is nu net niet het moment om te gaan bezuinigen op de werving van boa’s. Dus wat ons betreft gaan we dat ook niet doen. Liever een boa dan een beleidsadviseur, is het devies. Die laatste hebben we ook echt nodig, ik wil daar helemaal niks aan afdoen. Maar soms moet je keuzes maken en dit zijn dan de onze. Dit zijn onze prioriteiten. En als we dan de motie lezen van Leefbaar 3B, denken we dat dat toch eigenlijk niet de goede weg is. Als we het college vragen om te gaan werven zonder de middelen ter beschikking te stellen, zijn we denk ik geen goede organisatie runnen. Vraag een willekeurige ondernemer, eigenaar, iemand van een organisatie om te gaan werven zonder structurele middelen en die zal dat weigeren normaal gesproken.

Dus als we dat hier wel gaan vragen aan het college, gaan we denk ik een gevaarlijk precedent scheppen. Dus daar zijn we niet voor. De voorzitter: Ik denk dat u niet verbaasd bent dat de heer Duivesteijn daar even op wil reageren. Gaat uw gang. De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Spreekt deze motie niet juist een steuntje in de rug uit dat wij die structurele middelen beschikbaar stellen zodra die boa gevonden is? En is dat niet juist daarom een hele pragmatische oplossing als we hem pas in juli vinden, dat we dan maar nog 40k nodig hebben in plaats van die 84k of 85k? Graag een reactie. De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, een steuntje in de rug? Als collega Duivesteijn een steuntje in de rug wil geven, dan moet hij budget ter beschikking stellen. Hij vraagt nu echt heel simpel om te gaan werven zonder dekking. Dat gaan we toch niet doen? We gaan toch niet hier honderd ambities uitspreken en zeggen: gaat u honderd mensen werven, als u ze gevonden heeft, komt u terug voor geld. Dat is de omgekeerde volgorde. We stellen vandaag de begroting vast. De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn, nog even een keer.

9/43

De heer Duivesteijn: Dank u voorzitter. Ik vind het een bijzondere lijn van redeneren. Maar als uw amendement het niet haalt, stemt u dan wel voor de motie? Of denkt u dan ook dat steuntje in de rug, daar ga ik niet meehelpen? De voorzitter: Mijnheer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Dat gaan we vanavond beleven, voorzitter. Ik zou zeggen, wacht u even af. Maar het makkelijkste is gewoon meestemmen voor ons amendement, voorzitter. Als de fractie van Leefbaar 3B het echt belangrijk vindt om gewoon het college een heldere opdracht te geven, financiën. Daar hebben we het vanavond over, de begroting staat centraal, geen pie in the sky, dan kunnen ze meestemmen met ons amendement. Ik zie er van harte naar uit. Voorzitter, over veiligheid gesproken, de wijkbrandweerman. Hij is al genoemd. Hij is geëvalueerd en positief en hij bewijst elke dag zijn waarde. Onder de jeugd, bij ouderen, ook bij andere kwetsbare Lansingerlanders. En ik snap wat de heer Duivesteijn zegt, dat misschien de zichtbaarheid niet van het papier spat. Hij staat niet geregeld in de krant, ook niet op sociale media. Maar we denken dat dat ook precies is wat niet nodig is. Als er een evaluatie ligt, een keurige evaluatie, en daaruit blijkt gewoon uit dat die goede resultaten oplevert, dan vertrouwen wij daarop. Dan zien we ook de goede resultaten van andere gemeentes.

En dan denken we dat juist ook een raad die zegt preventie belangrijk te vinden, dit zou moeten willen continueren. Dus dat willen we graag doen. Want in het standaardpakket, voorzitter, heb ik toch sterk de indruk dat dat niet ingaat in de komende vijf jaar. Dus laten we daar niet op hopen, laten we gewoon zelf het roer in eigen handen nemen en deze goede functie continueren. Hij geeft maatschappelijk rendement. Voorzitter, ondernemers. Misschien ook de vraag aan het college, hoeveel fte blijft er over op dit domein? De laatste keer dat we dat hoorden, een jaar of een, twee geleden, waren het er volgens mij drie à vier. Puur op economie en dienstverlening en ondernemers. Dat is echt heel weinig voor een gemeente van onze omvang, met name ook onze omvang qua ondernemers. Dus als het college zegt het levert echt helemaal niks, geen nadeel op, willen we het heroverwegen, misschien zelfs intrekken. Maar ik meen toch te hebben gelezen, ook in het afwegingskader dat ze zelf hebben gedeeld met de raad, dat ze het eigenlijk geen goed idee vinden. En wat wij horen, gewoon van geluiden van de man op straat, door ondernemers op straat, zijn ze nu al niet ontzettend enthousiast over de bereikbaarheid van de gemeente. Relatief happy wel met het feit dat er een accountmanager is, iemand die een naam heeft, een mobiel, die oppakt, die goed bereikbaar is. Dat is wat je wilt.

En die persoon dreigen we weg te bezuinigen, echt onverstandig wat ons betreft. Voorzitter, vergroenen. Lichtelijk verbaasd wel over collega’s die daardoor verrast zijn. We hebben hier afgelopen dinsdag tot een uur of twaalf in deze zaal gezeten en de omgevingsvisie behandeld. En elke letter daarvan hebben we, als CDA-fractie althans, heel serieus genomen. Daarom hebben we denk ik ook zolang hier gezeten. Om die te spellen en nog voorstellen te doen om bij te punten. Daarin staat een heel heldere ambitie voor het realiseren van een groenblauw netwerk. Er zit een kaartje in, bladzijde 17. Daar staat langs de Munnikenweg een groenblauwe structuur, inclusief recreatieve waarde. Sterker, die stond er eigenlijk al een paar jaar langer in, ook in omgevingsvisie 1.0. En weet u wat nu zo slecht is voor de geloofwaardigheid van bestuur en van politiek? Als we hier wel plannen maken en visies neerleggen, maar als we ze eigenlijk jaar op jaar toch maar nauwelijks uitvoeren. En ja, je moet keuzes maken, dat is waar. Laten we die dan gewoon op tafel leggen en laten we vervolgens, als we die plannen herijken, zeggen dat gaan we niet meer doen. We halen het plaatje weg op bladzijde 17. Maar dat hebben we niet gedaan. En daarom, voorzitter, stellen we voor hier gewoon middelen voor ter beschikking te stellen.

Maar wel, een goede suggestie, eerst met dat plan waar we dus de middelen voor ter beschikking stellen, terug te komen naar de raad. Kunnen we er nog een keer naar kijken, en dan finaal ja zeggen. De voorzitter: Nu hoor ik een punt, geloof ik. De heer Bik, u mag interrumperen. Gaat uw gang.

10/43

De heer Bik: Mijn interruptie was gebaseerd op voordat u de laatste zin had uitgesproken. Maar wilt u dan reflecteren op het feit dat u misschien toch eerder een beeldvorming en een bespreking in de commissie had kunnen voeren, in plaats van nu het budget te vragen en daarna de omgekeerde aanpak te bewandelen? De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, wat we wel ervaren hier is dat we over grote dingen vrij kort spreken en soms over kleine dingen heel lang. En dit is toch voor ons iets relatief kleins, want dit is namelijk eigenlijk gewoon het uitvoeren van beleid waar je allang bewust mee hebt ingestemd. Althans, wat onze fractie heel bewust. Dus daar kun je nog een keertje een beeldvorming over organiseren, maar we hebben een beeldvorming gehad, namelijk over de omgevingsvisie. Er is een beeldvorming geweest over de groenblauw visie, er is een beeldvorming geweest over het ontwikkelplan Rottemeren. We kunnen nog een beeldvorming organiseren, maar voor ons heeft die geen meerwaarde. De voorzitter: De heer Bik nog een keer. De heer Bik: Dank u wel, voorzitter. U refereert aan visies, maar ik refereer nu aan concrete plannen die u heeft. En dan vraag ik me toch ook af, waar is die 1,2 op gebaseerd? De voorzitter: Mijnheer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank voor uw vraag.

Zoals in het amendement is toegelicht, is die gebaseerd op de gemiddelde agrarische grondprijs in onze regio, vermenigvuldigd met de hectares van het gebied. Voorzitter, dat is groen. Dan verenigingen. Ook belangrijk voor ons ... De voorzitter: Op dit punt … De heer Van den Beukel: Is er een interruptie, voorzitter? De voorzitter: Er is een interruptie van de heer Duivesteijn De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. U doet dat wel vrij makkelijk af. Ik heb dat even berekend en in een amendement gezet. Maar heeft u daarvoor technisch advies ingewonnen? Heeft u de raad ingelicht wat daarmee bedoeld wordt? Heeft u een uitgebreider voorstel dan het even gewoon nu uit de lucht komen laten vallen? En dat is precies wat we bedoelen. Het gaat ons niet om die inhoud, maar dat u het proces hier volgt. Dat u in één keer iets aankondigt wat uit de lucht komt vallen. Als we heel die omgevingsvisie in geld gaan gieten, dan kan ik er ook nog wel twintig verzinnen. Dus hoe kijkt u daarnaar? De voorzitter: Mijnheer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, het is denk ik een hele waardevolle suggestie van de heer Duivesteijn om inderdaad de hele omgevingsvisie in geld te gieten. Want nogmaals, het is vaak een slecht gebruik aan het worden van overheden om wel visies te maken, maar dan geen uitvoeringsagenda en ook geen financiële paragraaf. Dat is eigenlijk heel raar.

Dat doet u thuis ook niet. Dus ik denk dat we wat dat betreft ervan kunnen leren. Ik zeg het ook tegen mezelf, we hebben hem ook vastgesteld, de omgevingsvisie, maar ik denk dat we er goed aan doen om kritischer te kijken naar visies zonder uitvoeringsparagraaf, zonder financiering. In dit geval, inderdaad, komt hij voor u uit de lucht vallen. Ik hoor wat u zegt … De voorzitter: Er zijn weer interrupties. Ik maak eerst even die met de heer Duivesteijn af. De heer Duivesteijn: Dank u wel. De heer Van den Beukel refereert naar mijn thuissituatie, maar thuis hebben wij ook wel eens de visie dat wij miljonair zijn en op Curaçao zitten. Maar daarvoor

11/43

heb ik toch nu ook geen geld opzijgezet, één miljoen opzij. U kunt toch niet heel de omgevingsvisie met honderd miljoen voteren? Dat snapt u toch zelf ook wel? De voorzitter: Ik wil de illusie weghalen dat iedereen die op Curaçao zit een miljonair is, maar dan gaan we wel antwoord zoeken op deze interruptie bij de heer Van den Beukel. Gaat uw gang. De heer Van den Beukel: Voorzitter, ik droom ook wel eens van Curaçao misschien, maar er is wel een verschil tussen een droom die ik ’s nachts droom en het plan dat ik in de ochtend op papier zet. En dingen die wij op papier zetten hier, die visies, nemen onze inwoners heel serieus, nemen ondernemers heel serieus. Die moeten wij ook heel serieus nemen. En bijvoorbeeld het ontwikkelplan Rottemeren, om daar even op door te gaan, jaren geleden vastgesteld. Ook daar ontbreekt de financiering. Dat is niet goed voor onze geloofwaardigheid. Maar ik hoor wat u zegt. Als er een meerderheid is die eerst een beeldvorming wil, moeten we misschien die kant uit. Want we vinden het wel heel belangrijk dat we ook hier een goed draagvlak voor organiseren, een goede meerderheid voor organiseren. Dus dat nemen we in overweging, ook afhankelijk van uw feedback. De voorzitter: De Ruijtenberg sluit aan in deze interruptie. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter.

Ondanks het late tijdstip waarop ‘ie kwam, heb ik hem toch goed doorgelezen, uw voorstel. En er is een zin waar ik een vraag over heb. De omvang van het bedrag is indicatief, schrijft u letterlijk. Maar betekent dit dat het bedrag dat u genoemd hebt, is dat de bovengrens, is dat een gemiddelde of is dat de ondergrens? In hoeverre kan die indicatie dan zijn? Waar moeten we aan denken? De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dat is een investeringskrediet en dat hoef niet op. Het punt is dat we hiermee duidelijk willen maken, dit is een van de prioriteiten in de omgevingsvisie die we heel serieus moeten nemen. Waarvoor we dus ook graag willen dat daar een plan voor wordt gemaakt. En we stellen budget ter beschikking ook vervolgens om dat plan te maken. Daarmee geef je de ruimte aan het college om zowel die investering te doen, die kan vervolgens ten laste komen aan die investering, zo werkt dat in zo’n soort exploitatie. En dit is waarvan wij denken dat er nodig is. Mocht het te weinig zijn, mag het college terugkomen. Mocht het te veel zijn, dan vloeit dat automatisch terug naar de algemene reserve. De voorzitter: Gaat u rustig verder. De heer Van den Beukel: Fijn, dank u. Voorzitter, verenigingen. De laatste prioriteit die ik wilde noemen vanavond qua amendementen. Verenigingen zoals de lokale energiecoöperatie.

Ook zulke verenigingen nemen een eigen plek in de samenleving. En dat betekent dat ze beter op hun plek zijn, beter tot hun recht komen, in de dorpen dan bijvoorbeeld op het gemeentehuis of op een bedrijventerrein. Want dat is serieus waar nu over gesproken wordt, begrijpen wij, tussen de energiecoöperatie en de gemeente. Dat ze zouden moeten verhuizen naar Berkelse Poort. En ik kom er wel eens, u waarschijnlijk ook wel, dat is een prettige plek voor een kantoor of voor een parketlegger. Maar niet echt een publiekslocatie, vindt u wel? Daar is een bedrijverterrein dan ook niet voor bedoeld. Volgend jaar komt er een verplichting vanuit het Rijk, vanuit Den Haag, uiteindelijk vanuit Europa, dat elke gemeente een energiehuis moet hebben. Daar komt ook geld voor mee en daar gelden ook eisen voor. Eisen qua openbaarheid, qua toegankelijkheid. Wat wij voorzien, voorzitter, als we dit nu doen, deze bezuiniging, is dat we de energiecoöperatie wegjagen uit het centrum. Waarmee met name natuurlijk de toegankelijkheid voor inwoners afneemt. Wie gaat er nu nog bewust naar zo’n energiewinkel als het ergens op een bedrijventerrein zit? Minder mensen. Het zullen er in elk geval niet meer worden. En volgend jaar dan komen we tot de conclusie er was wel geld uit, Den Haag. En er waren wel eisen, namelijk deze. En dan is de huur

12/43

opgezegd en zijn ze verhuisd naar een B-locatie. Wij denken dat het onverstandig is. Wij denken dat juist een investering nodig is in energiebesparing bij onze inwoners. Daar hebben ze hulp bij nodig, en die biedt het energiehuis. De voorzitter: De heer Duivesteijn nog op dit punt, gaat uw gang. De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. U schetst een beeld alsof mensen tussen de boodschappen door even zonnepanelen gaan aanschaffen en daarvoor advies gaan inwinnen bij het energieloket. Mensen die hun huis willen verduurzamen of advies nodig hebben, die gaan toch juist naar het energieloket toe? Niet omdat ze nog met de melk in hun handen denken nu ga ik een warmtepompadvies inwinnen. De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, ik heb in een vorig leven hier een beetje mijn werk in gehad. Dat is niet zo. U moet het toch ontkennen. Buitengewoon veel mensen die dromen ook wel van energiebesparing en verduurzaming en ongeveer 90 procent daarvan komt er nooit toe. Omdat er altijd wel iets anders is, omdat je andere prioriteiten hebt, omdat je naar Curaçao wilde vliegen, omdat dat geld op is gegaan aan de keuken. Dus energiebesparing bij inwoners, bij normale mensen, is een buitengewoon taai proces. Dat moet je heel laagdrempelig maken, en dan is er een kans dat mensen het echt gaan doen.

Dus de ervaring, ook in andere gemeenten, is dat inderdaad een centrumlocatie helpt. Dat zijn de feiten zoals wij ze kennen en daar willen we dus op acteren. Tot slot, voorzitter, die motie. We hebben geconstateerd dat voor alle wensen van met name de coalitie ... De voorzitter: Excuus, maar u hebt nog een interruptie van de heer Bik. De heer Bik: Voorzitter, ik wilde toch nog een vraag stellen over de financiering. Dat is nu voor denk ik het tweede jaar op rij dat die thermostaatknoppen worden ingezet. Vindt u dat nou echt een serieus alternatief? Wanneer stopt het dan? Gaan we ergens bij 16 graden stoppen of zo, als het geld op dreigt te raken? De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Nee, voorzitter, de heer Bik maakt een karikatuur hiervan. Dit is een voorstel dat we niet zelf hebben bedacht. Het komt uit het knoppenboek van twee jaar geleden. Daarin stond het als een van de opties die de raad werden aangereikt om inderdaad … Ik bedoel, ik ben hier niet operationeel manager, maar om inderdaad uiteindelijk de knop een graad omlaag te zetten. En dit is een fractie daarvan. Er was een budget van 50.000 euro, wat ons werd voorgespiegeld dat kon worden behaald. En dit is twaalf-en-een-half, dus een kwart daarvan. Een kwart van een maatregel die op dat moment als haalbaar werd geacht, waar geen rode streep bij stond.

Dus we gaan helemaal niet mensen in de kou zetten, we gaan alleen een klein beetje geld besparen. Er worden overigens ook mensen thuis toe uitgenodigd om dat te doen, dus wat dat betreft is het denk ik heel mooi in het thema van het energieloket. De voorzitter: Maakt u gewoon uw termijn af. De heer Van den Beukel: Dank u vriendelijk. De motie, zei ik tot slot. We hebben geconstateerd dat voor alle wensen van met name de coalitie het op dit moment politiek onvermijdelijk is dat scholen anders dan afgesproken, anders dan besloten en ondanks financiering uit het gemeentefonds, want het is dus gewoon een investering waar we geld voor krijgen, in ieder geval voor het grootste deel, meer dan 50 procent, nu gedekt gaan worden uit de Eneco-reserve van 25 miljoen afgerond. Wat ons betreft is dat niet in lijn met hoe we het toetsingskader hebben opgesteld en vandaar die wens tot evaluatie. Want deze bruidsschat van decennia, het geld is in decennia opgebouwd door mensen

13/43

voor ons, ondernemers voor ons, moeten we zorgvuldig besteden. En niet opmaken aan reguliere uitgaven, wat ons betreft. Dus daarom inderdaad die evaluatie. Ben benieuwd wat andere collega’s ervan vinden. Als het nodig is voor een meerderheid om de eerste zin te schrappen, dan overwegen we dat. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Beukel. Dan ga ik naar de fractie van de VVD. De heer De Graaf, gaat uw gang. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. We gaan hier niet de woorden uit de commissie herhalen, maar ik wilde er toch een paar herhalen. En dat is met name onze waardering die we uitspraken voor de voorliggende begroting. In de brief van het college stond al dat de uitdaging was om te zoeken naar een balans en dat er hele pijnlijke keuzes gemaakt zijn om deze begroting sluitend aan te bieden aan de raad. En dat is gelukt en dat is een hele opgave. En we zijn blij dat dat gelukt is. We zijn ook blij in eerste instantie met de keuzes die gemaakt zijn in de begroting. We kunnen ons daar voor een heel eind in vinden, maar niet op alle punten. We gaven in de commissie al aan dat wij het belangrijk vinden dat de maatregel rond de bezuiniging op het maatjesproject zou worden teruggedraaid.

Ook de bezuiniging op de boa en het onderhoud van de buitenruimte, wat ook bijdraagt aan een betere beleving van de veiligheid van onze inwoners, vinden we belangrijk dat die worden teruggedraaid. Hoe de kaarten nu liggen en het amendement dat voorligt vanuit de coalitie, lijken we daarin tegemoetgekomen te worden. Dus in die zin hebben wij een blij gevoel. Maar het gevoel is ook niet helemaal blij. Het is eigenlijk een gemixt gevoel. Want aan de andere kant, als we naar de dekking kijken, zijn er toch keuzes gemaakt die wij als VVD niet steunen. En zeker niet de keuze om uiteindelijk om de boel sluitend te maken de OZB te verhogen. En we hebben als VVD dit gewikt en gewogen en uiteindelijk leidt dat bij ons tot het besluit dat wij dit amendement, in de wetenschap dat de drie punten die wij voorstaan het wel gaan halen, maar per saldo toch tegen dit amendement gaan stemmen. Dan, voorzitter, loop ik even door de overige amendementen. Dienstverlening aan ondernemers ... De voorzitter: U krijgt een interruptie op dat vorige punt nog van de heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Ik heb de VVD gehoord. Die hebben volgens mij de tas niet meegenomen met maatregelen. Maar wij draaien 21 maatregelen terug, u licht er eentje uit.

Maar bent u het ook niet eens met die andere maatregelen dan? Hoe staat de VVD daarin en waarom zijn er geen amendementen gedeeld met hoe u het dan wel voor u had willen zien? Dan hadden wij nog kunnen meedenken met u. Maar nu komt u eigenlijk met nee, wij stemmen gewoon alles tegen. Al die maatregelen die maken ons niet uit, omdat de OZB is ingezet. Dan wil ik ook van u zien hoe ziet u het dan wel voor u? De heer De Graaf: Dan legt u mij woorden in de mond, mijnheer Duivesteijn. Wij hebben natuurlijk gezien dat er een sluitende begroting voorlag en een circulaire die enorme ruimte bood om een aantal maatregelen terug te draaien. En wij denken dat het goed is om de ruimte die de circulaire bood inderdaad in te zetten, helemaal of voor een deel, om een aantal heel pijnlijke maatregelen terug te draaien. Dus wij kunnen ons in een aantal van die maatregelen die u ook voorstelt, meer dan die drie die wij zelf in eerste instantie benoemden, een heel eind vinden. Alleen, wij denken, u kiest voor 21, wij denken dat misschien een stuk of 15 voor ons voldoende was geweest. En bovendien hebben wij in de nazit van de discussie ook de PvdA bijgevallen, die suggereerde om met een aantal mandjes te gaan werken om in deze raad misschien delen van uw amendement raad breed te kunnen aannemen. En ik heb dat herhaald in de commissie.

Ik proefde niet de ruimte bij de coalitie om op die wijze hier vanavond de avond in te steken. Dus wij hebben daar verder maar geen moeite meer in gestoken. De voorzitter: De heer Duivesteijn wil daar nog een poging toe wagen. Gaat uw gang.

14/43

De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Ieder van ons zit hier als raadslid en als fractie om de gemeente beter te maken. En u heeft daar ideeën over, maar u maakt ze niet concreet. Nu verwijst u de coalitie heeft niet aangegeven daarin mee te gaan. Wij hebben aangegeven juist wel te willen kijken naar andere mandjes of iets dergelijks. Dus nu legt u mij woorden in de mond, maar waarom heeft u dan niet gewoon een tegenvoorstel gemaakt van in plaats van deze 21 maatregelen zouden wij er graag 18 willen. En dan is ‘ie sluitend en dan hadden we het hierover kunnen hebben. Maar nu verwijst u in één keer alles naar de prullenbak. Dat vind ik te makkelijk. De voorzitter: De heer De Graaf. De heer De Graaf: Nee, dat vind ik dan weer makkelijk. We hebben aangegeven in de coalitie kunnen we ons vinden in de begroting die voorligt, behalve drie punten. Die drie punten waren ons heel belangrijk, die we graag teruggedraaid zien en die gaan ook teruggedraaid worden op basis van het verhaal dat voorligt. Dus dat is hoe we erin zitten. En we hebben ook gezegd, een ander belangrijk punt is dat wij vinden dat de OZB niet verhoogd moet worden. Dat gebeurt wel op basis van dit voorstel, dus drie punten zijn we het helemaal mee eens. De voorzitter: De heer Bik wil aanvullend interrumperen. Gaat uw gang.

De heer Bik: Ik wilde toch de heer De Graaf vragen, dit keer heb ik uw naam wel onthouden, of die OZB nu zo onwijs belangrijk is voor de VVD, dat we daarmee, als we die niet inzetten die verhoging, dat we daar zoveel mensen mee in de kou laten staan. Kunt u mij dat nu eens uitleggen? De voorzitter: Mijnheer De Graaf. De heer De Graaf: Ja, die is voor ons heel belangrijk. En zeker omdat wij natuurlijk, voordat we aan de OZB raakten, al een behoorlijk aantal andere keuzes maakten en ook de vrije ruimte, de circulaire, hebben ingezet hiervoor. Dus op een gegeven moment is de koek gewoon op. Je moet ergens een streep trekken, een rode lijn. En dat doen wij op dit punt. Daarmee is het antwoord simpel, ja op uw vraag. Dan ga ik door met de overige amendementen en moties. Dienstverlening aan ondernemers, van het CDA. Vonden we een hele lastige, want wij staan natuurlijk als VVD ook voor goede dienstverlening vanuit de gemeente aan ondernemers. Aan de andere kant staan we ook voor een effectief en compact ambtelijk apparaat. En wij vragen ons af, de functie zal ongetwijfeld enige toegevoegde waarde hebben, maar als wij gewoon een heel efficiënt ambtelijk apparaat hebben, dan moet onze reguliere lijn ook gewoon kunnen voorzien in veel van die vragen. Dus zo’n accountmanager, kan misschien toch wel ook zonder. Dus we gaan dit amendement niet steunen, alles gewikt en gewogen hebbende.

De voorzitter: Een interruptie van de heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dat verbaast me wel toch van de VVD. In het detailoverzicht, even voor de fijnproever hoor, in het detailoverzicht van de maatregelen die we hebben ontvangen van het college, daar staat helder beschreven: “Afschalen accountmanagement bedrijven … (00:55:49). De gemeente wordt minder goed bereikbaar voor ondernemers.” Daar is toch geen woord Spaans bij? Dat is gewoon de objectieve kwalificatie van deze maatregel. Vindt u de huidige bereikbaarheid, dat is mijn vraag, dan zo perfect dat het wel een onsje minder kan? De voorzitter: Heer De Graaf. De heer De Graaf: Ik zeg niet dat onze minder kan, maar ik vertrouw ook op de deskundigheid en professionaliteit van de organisatie om door middel van inzet van andere rollen dit gat gewoon te kunnen invullen. Als je een vergunning wil aanvragen, weet je toch op een gegeven moment bij wie je moet zijn. Dus die lijntjes moeten gewoon te leggen zijn. Daar hebben we niet een aparte rol nog een keer voor nodig, denken wij.

15/43

De voorzitter: Vervolg van de heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, ik ken de heer De Graaf ook wel als een man van de feiten. Hier staat gewoon feitelijk opgeschreven wat men naar beste eer en geweten in de gemeente ziet als consequentie van deze keuze. Gemeente wordt minder goed bereikbaar. Er staat niet: wordt minder goed bereikbaar, by the way, we hebben wel een beetje ruimte ergens zitten en wat efficiencywinst en we gaan AI gebruiken, per saldo valt het toch mee. Nee, er staat onderaan de streep: wordt minder goed bereikbaar. Ik denk dat dat klopt. Lijkt me ook logisch. Een persoon minder is een telefoon minder, is minder tijd. Dat is toch evident? De voorzitter: De heer De Graaf. De heer De Graaf: Wellicht dat de dienstverlening even iets afneemt, maar de vraag is moet het uit de lengte of uit de breedte? Het gaat hier om een significante post, 75.000 euro. En wij denken dat we toch in staat moeten zijn met elkaar als organisatie, en ik spreek ook even namens de gemeente en ambtelijke organisatie, om gewoon door onze rollen te pakken voor een heel groot deel die pijn te kunnen verzachten. Ook voor de ondernemers. Dan ga ik naar het ... De voorzitter: Ik zie u nog een keer, maar twee keer op zo’n punt lijkt mij voldoende, om eerlijk te zijn. Mijnheer De Graaf, gaat u verder.

De heer De Graaf: Nu zal ik u verrassen, want nu gaat het over het volgende amendement, veiligheid en leefbaarheid en de bestuursadviseur. Je zou dezelfde redenatie kunnen volgen, maar we hebben hier toch een andere keuze in gemaakt. Want wij denken dat het onverstandig is om deze dekking van die bestuursadviseur te gebruiken op dit moment, in het komend jaar. We gaan een jaar in met nieuwe verkiezingen, met een nieuw college. Er komt ook een nieuwe burgemeester. En wij denken dat het onverstandig is om nu de bestuursadviseur, bestuursadvies als dekking in te zetten voor dit amendement in het wat roerige jaar, denk ik, dat ons te wachten staat. Wellicht volgend jaar om deze tijd, als dit weer ter discussie voorligt, dat we daar anders in zitten. Maar we denken dat het momentum wat ongelukkig is om deze maatregel op dit moment als dekking in te zetten. Dus wij zijn tegen dit amendement. De voorzitter: Interruptie van de heer Van den Beukel op dit punt. De heer Van den Beukel: Voorzitter, ik heb toch de stille hoop dat de VVD met al zijn grote woorden altijd over veiligheid, om toch eigenlijk dit amendement wel wil steunen. Dus ik ben heel benieuwd naar het alternatieve dekkingsvoorstel van de VVD, waar we in de pauze snel aan kunnen werken om toch uw steun te verwerven. Hoe zou dat eruitzien wat u betreft? De voorzitter: Mijnheer De Graaf.