[BV25.0085] Verslag Commissie Ruimte d.d. 9 september 2025

VERSLAG Commissie Ruimte

Vanwege een technische storing is er voor deze vergadering geen beeldverslag. Datum vergadering : 9 september 2025

Aanwezig in de raadszaal Commissieleden Leefbaar 3B : Machiel Crielaard, Jean Paul Meuldijk, Roy Diepeveen WIJ Lansingerland : Bianca Boonstra, Paul Zantman CDA : Rita Leijendekker, Charles van Harn GroenLinks : Marko Ruijtenberg, VVD : Ivo de Graaf, Christiaan Toussaint D66 : Arjen van Berkel, Ineke den Heijer CU : Arjen Hofman PvdA : Valmir Xhemaili, Nanno Scheringa VOOR Lansingerland : Petrine van Olst Burgemeester Wethouders

: : Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen

Voorzitter Commissiegriffier

: Jan Jumelet : Karin Koemans

Afwezig Voorzitter CDA VVD

: Nelleke Bouman : Michel Krieger : Vincent Jumelet, Ivo de Graaf

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Goed. Dames en heren, we gaan met enig oponthoud starten. Maar goed, het is grote vakantie geweest, dus elke start is dan weer lastig. Welkom. De griffier vraagt, omdat we werken met een heel ouderwets opnameapparaat, is de vraag of we allemaal een klein beetje, als we niet aan het woord zijn, zo stil mogelijk te zijn, want anders wordt het straks heel ingewikkeld om de goede teksten te kunnen uitwerken. Dus in die zin vraag ik even uw medewerking. Welkom. Normaal gesproken zou mevrouw Bouman hier zitten, maar die is helaas, die heeft wat problemen met haar stem, dus ik mag haar waarnemen. En ik hoop dat het, evenals we haar als voorzitter hebben, dat het mij ook lukt om vanavond een goede vergadering met u te hebben. Welkom in ieder geval de commissie, welkom de mensen op de tribune, welkom ook de wethouders en de griffier en de ambtenaren en degenen die, ik zou bijna zeggen via de webcast, maar dat wordt een beetje ingewikkeld,

1/55

die wellicht later de uitzending gaan bekijken. We gaan ook nog een ander experiment vanavond doen, en dat hebben we eigenlijk afgesproken om ook een klein beetje, omdat over het algemeen de vergaderingen soms wel erg lang zijn, en het voor sommigen toch ook wel een verzoeking is om zo lang stil te zitten. We hebben afgesproken dat wij per uur even drie minuten gaan schorsen, zodat iedereen even de benen kan strekken, even naar het toilet kan, maar we houden het ook tot drie minuten, en na drie minuten gaan we gewoon starten. Bent u er niet, dan bent u er niet. We gaan gewoon starten, en dat geldt ook voor de collegeleden overigens. Maar dat betekent ook dat we een klein beetje op die manier ook proberen dat iedereen in staat blijft om de vergaderingen tot het einde ook uit te zitten. En we gaan dit ook evalueren na deze ronde van de commissievergaderingen, en dan kijken of dat inderdaad voldoet aan de behoefte die er is, al of niet. Daarmee heb ik de opening gedaan, en heb ik nog in ieder geval drie afmeldingen, dat is van de heer Krieger van het CDA, mevrouw Den Heijer, maar die komt wellicht later, oh, die komt helemaal niet. En de Jumelet junior dan, zal ik zo maar zeggen, van de VVD. Want ik ben er zelf wel. 2. Inspreker(s) De voorzitter: Dan gaan wij naar het volgende punt en naar de insprekers.

We hebben, er zijn drie insprekers vanavond, twee insprekers over de Noordersingel/Noordeinde, en één inspreker over Zonnepark Munnikenweg. En u heeft van alle drie insprekers de tekst in uw iBabs staan. En ik wil de eerste inspreker, mevrouw Rens, over de Noordersingel/Noordeinde, uitnodigen om bij het spreekgestoelte, en ik kijk even, misschien dat de heer Van de Berg wel heel even kan helpen om de microfoon aan te doen. En als u, u krijgt vijf minuten de tijd om uw inspraak te doen, als het goed is is dat met u... En als het goed is, is dat u bekend, maar vijf minuten en dan hebt u de tijd om uw inspraak te doen. En daarna technische vragen, dus als u dan daar nog even wilt blijven staan dan kunnen de raadsleden of de commissieleden nog mogelijke vragen stellen. Gaat uw gang. Inspreker 1: Goedenavond. Mijn naam is Linda Rens-De Veld. Net als mijn vader en grootvader ben ik geboren op de Zuidersingel in Berkel en Rodenrijs. 25 jaar geleden ben ik gaan samenwonen op de Noordersingel en daar woon ik nog steeds met mijn gezin. Ik heb in die tijd Berkel sterk zien veranderen. Waar vroeger nog veel groen en openheid was, is de afgelopen jaren steeds meer bebouwd. En juist alle veranderingen baren mij grote zorgen. En Noordeinde is van ouds… Tijd is voorbij ja. Ja, mag ik verder? Oké, sorry. Ik begin even opnieuw, want ik weet even niet waar hij stopte precies.

Het Noordeinde is van oudsher een tuindersgebied. Wat dit gebied zo bijzonder maakt, is de afwisseling van tuinderswoningen, arbeiderswoningen en open groene stukken. Juist die afwisseling vertelt het verhaal van ons dorp, verwijst naar het verleden van Berkel en geeft het gebied zijn herkenbare historische karakter. De recente trend om steeds meer villa's en grootschalige woningbouw te realiseren doet hier ernstige afbreuk aan. Als dit proces zich voortzet, verandert het Noordeinde langzaam maar zeker in een gewone woonwijk. Daarmee verliezen we niet alleen een belangrijk stuk cultureel erfgoed, maar ook het open landschap en de doorzichten die zo kenmerkend zijn voor dit deel van Berkel. Het zou eeuwig zondig zijn als dit waardevolle karakter volledig verdwijnt door verdere verstedelijking. Ik verzoek u daarom met klem om een pas op de plaats te maken met de verdere bebouwing in het Noordeinde. Voor de twee plannen die nu voorliggen, maar zeker ook voor meer dan de dertig kavels en ontwikkelingsrechten die nog volgen. Maak eerst samen met inwoners en bijvoorbeeld de historische vereniging een zorgvuldig en gedragen stedenbouwkundige visie.

2/55

Een visie die uitgaat van meer passende bebouwing en die recht doet aan het karakter en de geschiedenis van het gebied. Alleen op die manier kunnen we behouden wat Berkel zo bijzonder maakt. Ik hoop dat u ervoor kiest om niet alleen woningen te bouwen, maar ook de ziel van Berkel te behouden. Voor ons en voor onze toekomstige generatie. Dank u wel. Moet ik hem uit doen? De voorzitter: Nee hoor, laat u maar even. Ik kijk even naar de commissie of er vragen zijn ter verduidelijking van de inspraak. Ik kijk even rond, ik, even kijken, mijnheer Van Harn. Gaat uw gang. De heer Van Harn: Dank, voorzitter. Dank je wel voor je inspreken. Twee vragen. Ben je betrokken geweest bij de participatie die, neem ik aan, heeft plaatsgevonden? En de tweede vraag is, wat versta je onder passende bebouwing? Je spreekt over passende bebouwing. Inspreker 1: Bent u laatst nog op de Noordersingel geweest? De heer Van Harn: Ja, een maand geleden of zo. Inspreker 1: En wat valt u dan op? De heer Van Harn: Ja, maar ik stelde een vraag. Inspreker 1: Dan weet u ook dat er villa's staan. Dat is gewoon niet, dat is een ander soort doelgroep wat er nu woont. Dat zijn geen oud-tuinders of oude boeren. Het zijn echt grote villa's. Het is gewoon een heel ander soort, dat past niet in de omgeving wat het van oudsher is. De heer Van Harn: Ja, maar passende bebouwing.

Inspreker 1: Dat zijn niet zulke grote villa's. Dat zijn wat kleinschaligere woningen van misschien één hoog met een plat dak of een schuin dak. Dit lijkt wel alsof het ‘t Gooi aan het worden is, de Noordersingel. De heer Van Harn: En dan mijn tweede vraag, participatie. Inspreker 1: Ja, klopt, ben ik geweest. De heer Van Harn: Kan je daar iets meer over vertellen? Inspreker 1: Ja, heb ik hetzelfde aangegeven, en wij geven allemaal, de mensen die daar waren van de Noordersingel geven ook echt wel aan dat dit niet wenselijk is. Maar ja, helaas weet ik niet zo goed wat daarmee gedaan wordt. De heer Van Harn: Dank je wel. Inspreker 1: Alsjeblieft.

3/55

De voorzitter: Ik kijk even verder rond. Mijnheer Scheringa van de Partij van de Arbeid. Gaat uw gang. De heer Scheringa: Dank u wel, voorzitter. Mevrouw Rens-De Veld, ik zat ook een beetje over, want u stelt voor om meer passende bebouwing. Kunt u daar misschien, mijn collega van het CDA vroeg er ook al naar, kunt u daar misschien nog iets van delen, van een visie die u daarover heeft? Hoe u dat voor u ziet. Inspreker 1: Kent u de arbeiderswoninkjes die er staan op de Sint-Nicolaasbuurt? Of net voorbij de Middelweg? Dat zijn gewoon rijtjeshuizen aan beide kanten. Dat zijn gewoon huizen voor gezinnen, maar niet zo groot. Gewoon normaal laagbouw. Bijvoorbeeld, die zijn uit 1910 bijvoorbeeld. Dat zijn gewoon, dat vind ik, passende bebouwing. Dus echt voor starters eigenlijk meer dan mensen met dikke portemonnees. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even verder, want anderen nog. Nee? Dan dank ik u hartelijk. Inspreker 1: Graag gedaan. De voorzitter: Dan gaan wij naar de volgende inspreker en dat is mevrouw Hoogervorst. Aan u ook vijf minuten. Even kijken. Even wachten hoor, even wachten. Inspreker 2: Doet hij het? Goedenavond allemaal. Ik sta hier voor het project De Heerlijkheid aan de Noordersingel. Ten noorden van de Noordersingel 171.

En ten aanzien van de vergunningaanvraag naast 171 te Berkel en Rodenrijs hebben wij enkele punten om mee te nemen in uw overweging om daar een vergunning aan te verlenen. Op de tekening aangegeven locatie van de inrit heeft tot gevolg dat bij het uitrijden het licht van de koplampen schijnen in de tegenoverliggende woning, huisnummer 78. En dat is waar ik woon. NLO meldt onder 3a, u hebt allemaal het verslag gekregen, dat de locatie in/uitrit vastligt mede als gevolg van het stedenbouwkundige opzet, waarover akkoord is met de gemeente. Is dit akkoord al gegeven voor het participatietraject, vraag ik me dan af. Als verweer op onze klacht geeft NLO aan dat er inderdaad overlast van inschijnen is, maar dat dit kan worden opgelost met het plaatsen van een haag ter plaatse van perceel/huis nummer 78, nadat er een vergunning is verleend. Wij willen geen haag eigenlijk in onze voortuin. Dus rest de vraag, waar wil NLO die haag plaatsen? Wordt dit op gemeentegrond gedaan? Bijvoorbeeld in de berm. En levert dit dan geen gevaar op bij het uitrijden, omdat er geen zicht meer is op de Noordersingel. Denk ik aan fietsers, brommers. Hierna heb ik ook nog wat vragen aan u van onze zijde. Waarom wordt dit probleem door NLO of gemeente niet opgepakt, opgelost voordat de vergunning wordt afgegeven? Dit is immers al aangegeven door ons op 13 januari 2025. Ook, zie het verslag.

Twee, wij willen graag een concreet plan op papier van NLO, gemeente of gemeente zien welke maatregelen zij gaan doen en waarvoor en waar voor vaststelling door de gemeenteraad. Hiervoor is toch juist de participatieplicht opgelegd, om eventueel problemen voor aangifte vergunning of afgifte vergunning op te lossen. Een oplossing zou eventueel ook kunnen zijn om de in/uitrit enkele meters richting het noorden te verplaatsen, waardoor niemand meer last heeft van de schijnende koplampen. Mede omdat de huidige inrit vervangen moet worden, zie punt 0 in het verslag, en NLO mededeelt dat er desgewenst nog geschoven kan worden met de kabels voor de aanvang van start verkoop, dat is zie punt L in het verslag, kan ons inziens ook de

4/55

inrit worden verschoven. De woning op, dat is een ander punt, de woning op locatie 78 is niet onderheid. Graag zouden wij een toezegging voor afgifte vergunning dat er een opname van onze woning komt en dat dit gemonitord wordt tijdens de bouw in verband met heiwerkzaamheden en zwaar transport, wat nodig is voor aan- en afvoer bouwmateriaal en materieel. Punt vijf, wie gaat de eventuele schade vergoeden en wordt dit ook voor afgifte vergunning ook toegezegd aan ons? Dat was mijn inspraakmoment. Dank u wel voor de aandacht. De voorzitter: Dank u wel. Blijft u nog even staan als het kan. Dan ga ik eerst, even kijken. Mijnheer Van Berkel, gaat uw gang. De heer Van Berkel: Dank voor het inspreken. U geeft aan, een haag vind ik niet zo'n fijne oplossing en dat er als alternatief naar een verplaatsing van de inrit kan worden gekeken. Stel dat dat laatste niet mogelijk is, wat zou dan nog een andere passende oplossing voor u kunnen zijn? Inspreker 2: Als de inrit twee meter richting noorden verschoven wordt, dan heeft niemand er last van. Dan is er geen probleem eigenlijk. De heer Van Berkel: En stel dat dat niet kan, is er dan nog een tussenoplossing wat u betreft mogelijk? Inspreker 2: Ik zou niet weten waarom het niet kan, want NLO zegt dat er nog ruimte is om te schuiven. De voorzitter: Ik kijk even verder rond. Ik zag net ook hier, oh, u had dezelfde vraag. Even kijken.

Anderen nog? Even kijken. Mijnheer De Graaf. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel voor uw inspraak. U eindigde met een aantal vragen. De vraag die vervolgens bij mij rijst is, op welke manier en op welke vorm heeft u contact of contact gehad met de gemeente of ontwikkelaar over deze vragen? Want het lijken me vrij evidente zaken in zo'n proces. Dus kunt u aangeven op welke manier u hier contact over heeft of heeft gehad met de ontwikkelaar of gemeente? Inspreker 2: 13 januari is er een inloopavond geweest.Daar zijn we geweest, daar hebben we de vragen ook gesteld. En toen zijn deze antwoorden daaruit gekomen. Verder was er een goedkeuring van het verslag. In het verslag staat wat er gezegd is, dus verder hebben we geen contact gehad. De voorzitter: Ik zie dat de heer de Graaf een vervolgvraag heeft. Gaat uw gang. De heer De Graaf: Dank u wel. Geldt dat ook voor vragen zoals bijvoorbeeld ten aanzien van de nulmeting van uw woning voor de bouwwerkzaamheden, om eventuele schade te monitoren enzovoort? Inspreker 2: Er is wel toegezegd dat er foto's gemaakt zouden worden, dat wel. Maar dat is nadat de vergunning verleend is, denk ik. En ik heb het liever voor de vergunning om wat vastigheid te hebben.

5/55

De voorzitter: Even kijken, ik kijk nog even rond. Anderen nog? Nee? Dan dank ik u hartelijk. We gaan zo meteen natuurlijk het agendapunt behandelen, dus u bent van harte uitgenodigd om aanwezig te blijven. Inspreker 2: Oké, dank u wel. Dank u wel voor de aandacht. De voorzitter: Ik ga naar de derde inspreker, dat is de heer Van Leeuwen, namens energiecoöperatie LansingerStroom, over de zonneweide aan de Munnikenweg. Hij staat nog aan, dat is mooi. Gaat uw gang, u heeft vijf minuten. Inspreker 3: Hij staat nog aan. Dus als ik verstaanbaar ben, dan ga ik beginnen. Geachte voorzitter, geachte raadsleden, mijn naam is Hans van Leeuwen. Ik spreek namens de energiecoöperatie LansingerStroom. Dank dat wij vanavond de gelegenheid krijgen om toe te lichten waarom wij het zonnepark aan de Munnikenweg een warm hart toedragen, ten volle ondersteunen en waarom wij u vragen dit project positief te gaan beoordelen. Allereerst sluit het project natuurlijk nauw aan bij de ambities van Lansingerland, van onze gemeente. Met de duurzaamheidsambities bedoel ik dan. Onze gemeente heeft zich gecommitteerd om een substantiële bijdrage te leveren aan de energietransitie. En met de realisatie van het Munnikenpark, zoals ik dat maar noem, de zonneweide, van bijna 10 megawatt piek, zetten wij daarin een grote stap vooruit.

En de jaarlijkse productie van dit park is vergelijkbaar met grofweg iets meer dan drieduizend huishoudens in Lansingerland. Substantieel. Belangrijker is echter dat dit project meer is dan enkel de opwek van duurzame energie. Het ontwerp is voorziet in een zorgvuldige landschappelijke inpassing. Bijna de helft van het projectgebied wordt ingericht met natuurvriendelijke elementen, zoals bloemrijke randen en ecologische oevers. Daarmee wordt het lokale groenblauwe netwerk, waar het aan grenst, net aan de andere kant van de Noordeindseweg, tussen Pijnacker en Berkel loopt dat dan, dat wordt versterkt en er ontstaat nieuwe leefruimte voor vogels, insecten en vleermuizen. Het Munnikenpark wordt zo een voorbeeld, denk ik, voor hoe je dat doet en de energieopwekking en natuurontwikkeling met elkaar kunt versterken. Daarnaast is bij de locatiekeuze bewust gezocht naar een reststrook. Dat betekent dat de zonneweide wordt gerealiseerd op een gebied dat niet geschikt is voor andere waardevolle functies. Er gaat dus geen kostbare landbouwgrond verloren. En zeker geen, net ten noorden speelt Bleizo uiteraard, er gaat geen bouwgrond verloren. Dat maakt Munnikenpark, denk ik, een heel efficiënt en verantwoord project. Het benut de ruimte die anders onbenut zou blijven. Relatief onbenut uiteraard, het wordt wel benut, maar nu voor duurzame waarde kan zorgen binnen Lansingerland.

Een tweede uniek kenmerk is dat het project in principe 100 procent in lokaal eigendom komt. Dat vinden wij mooi. We streven naar lokaal eigendom als er dingen komen, omdat op die manier externe partijen of anonieme investeerders niet meer profiteren van zo'n project, van die energieopwekking, maar juist de inwoners van Lansingerland. Via onze coöperatie kunnen inwoners medeeigenaar worden en zo direct deelnemen aan de energietransitie. De opbrengsten vloeien dan ook terug door de inkomsten aan degenen die daarin mee participeren naar de gemeenschap en worden dus ingezet voor de duurzame initiatieven in onze gemeente. Daarmee draagt het project niet alleen bij aan de klimaatdoelen, maar ook aan de sociale en economische vitaliteit van onze gemeente. Wij realiseren ons dat zonneweides ook vragen kunnen oproepen bij omwonenden en juist daarom is in de voorbereidingen hiernaartoe, van de ontwikkeling van Munnikenpark, zorgvuldig en transparant het

6/55

participatieproces, denk ik, doorlopen. Omwonenden, het waterschap, de gemeente en vele andere instanties zijn op meerdere momenten betrokken geweest en hun opmerkingen zijn serieus meegenomen. Dat heeft geleid tot aanpassingen in het ontwerp, zoals lagere opstellingen, groenzones langs de randen, zelfs een strook waardoor je wel veilig langs de Munnikenweg kunt bewegen, waar bewoners ook, plaatselijke bewoners ook, behoorlijk wat aan hebben en het behoud van zichtlijnen. Het resultaat is, denk ik, een zorgvuldig plan waar rekening is gehouden met de omgeving. Daarnaast is het Munnikenpark voorbereid op de toekomst. De netcongestie speelt bijna overal en er zal batterijopslag gerealiseerd worden bij Munnikenpark, bij het project. En daarmee zijn wij wellicht een beetje vooruitstrevend, maar feitelijk is het noodzakelijk om dat goed te kunnen doen. Het vergroot de waarde van het project, niet alleen voor Lansingerland, maar het helpt hopelijk ook een beetje in de netcongestie. Geachte raadsleden, Munnikenpark is geen standaard zonneveld, maar een project dat laat zien hoe de energietransitie op een verantwoorde manier vorm kan krijgen. Het levert duurzame energie voor duizenden huishoudens, het versterkt de natuur en het landschap, het wordt volledig ontwikkeld in lokaal eigendom.

Misschien niet helemaal volledig ontwikkeld in lokaal eigendom, maar het zal wel landen in lokaal eigendom. We hebben wel een beetje hulp nodig. Recurrent Energy levert die hulp voor ons. Het benut de reststrook zonder kostbare grond verloren gaat en het biedt een toekomstige oplossing door de koppeling met batterijopslag. Wij hopen, en vertrouwen ook eigenlijk wel een beetje, op uw positief oordeel in de aanvraag voor de omgevingsvergunning. Dank u zeer. De voorzitter: Dank u voor uw inspraak. Ik kijk even rond. Ik zie dat de heer Meuldijk zich gemeld heeft. Mijnheer Meuldijk. De heer Meuldijk: Dank u wel. Uw energiecoöperatie wil natuurlijk een goede slag slaan voor de verduurzaming. Heeft u er ook al naar gekeken en aan gedacht om juist al in versteende, verharde omgeving, waar dus geen groen is, zoals bijvoorbeeld de vele grote parkeerterreinen bij winkelcentra en sportgelegenheden, om die te overkappen met zonnepanelen, dat zie ik her en der gebeuren, heeft als voordeel, de auto blijft koel en je werkt energie op. En is dat niet een enorm goed gebruik van die ruimte met alleen maar voordelen en is uw coöperatie daar ook mee bezig? Dat hoor ik heel graag. Inspreker 3: Wij hebben die suggestie daadwerkelijk bij de gemeente, bij de ambtenaren gedaan. Hopen daar inderdaad ook in de toekomst stappen te kunnen zetten. We hebben daar ook concrete voorstellen voor gedaan.

Maar dat heeft een wat langere adem nodig. Maar zouden wij het dolgraag doen, ja. De voorzitter: U had nog een vervolgvraag, mijnheer Meuldijk? De heer Meuldijk: Bent u dan ook niet van mening dat dat een betere optie is dan waar dan ook in het groen iets te plaatsen? Want ja, hoe je het ook wendt of keert… De voorzitter: Ik ga even ingrijpen, want het gaat over toelichtende vragen. U gaat nu proberen een discussie te ontlokken. Volgens mij moet die straks plaatsvinden bij de behandeling van het agendapunt. Maar ik wil vragen of u zich wil beperken tot toelichtende vragen of technische vragen. Ik ga naar de heer Van Berkel.

7/55

De heer Van Berkel: Dank, voorzitter en ook dank voor het inspreken. Het was een hele heldere inspraak. Dit is een vraag die wij ook aan de wethouder willen gaan stellen, maar misschien kunt u hem ook al oplossen. Vanuit de DCMR is aangegeven dat er nog wat zorgen zijn over de geluidseffecten van de batterijcontainers en de lichtreflectie van de panelen. Kent u dat advies en hoe gaat u daarmee om? Inspreker 3: Daar ga ik niet persoonlijk mee om. Ik ben niet de technicus van LansingerStroom, moet ik eerlijk zeggen. Dus daar durf ik niet op het antwoord van de wethouder vooruit te lopen. De voorzitter: Even kijken, dan ga ik naar mevrouw Leijendekker. Gaat uw gang. Mevrouw Leijendekker: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel voor de inspraak. We hebben ook zaterdag al even gesproken. Waar ik naar op zoek ben, is de omvang van de participatie. Want u zegt dat u goede participatie heeft gevoerd en ik heb dat ook gelezen in de stukken, maar is er ook geparticipeerd door de bewoners van Zoetermeer? Want die wonen toch ook heel erg dichtbij. Die gaan toch ook kijken op de zonnepanelen. Inspreker 3: Ook de mensen uit Zoetermeer die direct zicht hebben gehad, maar ook een aantal ondernemers bij het industrieterrein wat daar pal naast ligt, die zijn allemaal geïnviteerd geweest op de informatieavond. Ik stond daar zelf ook overigens. En die waren daar ook aanwezig.

Niet allemaal uiteraard, maar er waren wel degelijk mensen uit Zoetermeer ook aanwezig. De voorzitter: Ik ga naar de heer Zantman. Gaat uw gang. De heer Zantman: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel, mijnheer Van Leeuwen, ook voor de inspraak. We hebben elkaar ook al even gesproken. Ik was even benieuwd, de initiatiefnemer is bij mijn weten geen eigenaar van de ondergrond. U stelt ook, op lange termijn willen wij als LansingerStroom alles in lokaal beheer overnemen. Hoe moet ik dat voor me zien? Wilt u dan ook de grond overnemen? Of is er een langetermijncontract met de eigenaren? Of hoe gaat u het financieren? Ik was even benieuwd. Inspreker 3: De contracten met de eigenaar hebben wij inderdaad niet. Dus dat zal ook niet een eigendomsoverdracht zijn, voor zover ik weet. Mijn compagnon zit daar. Dat is niet aan de orde. Wat ook niet gebruikelijk is overigens voor dit soort projecten die toch, hoewel een lange tijd, een tijdelijke omvang hebben. Financiering komt, de vraag komt daarna, na het verlenen van de omgevingsvergunning, is daarvoor is de SDE subsidie die we zullen gaan aanvragen een noodzakelijke voorwaarde. En pas dan kunnen wij de calculaties rondmaken met de kennis van dat moment. Wat wij voorzien is dat we een behoorlijke banklening gaan afsluiten. Even afwachten wat de bank kan doen. We zijn in contact met de Rabobank uiteraard.

Dat is bijna iedereen hier in Zuid-Holland zo ondertussen, denk ik. En afhankelijk van het deel wat dan resteert, kunnen wij dat ofwel zelf, ofwel via energiecoöperatie Regio Rijnmond, waar wij lid van zijn, bij hun leden, allemaal coöperaties, een stuk of veertien, vijftien in het Rijnmondse, Rotterdamse zeg maar, kunnen wij de participaties gaan binnenhalen, hopen wij. De voorzitter: Ik ga naar mevrouw Van Olst. Gaat uw gang.

8/55

Mevrouw Van Olst: Dank u wel voor uw toelichting tot nu toe. Wat mij niet helemaal helder is, is of er nu dit plan al gelijk met een batterij wordt geleverd of dat dat nog iets is waar hij in de toekomst op wordt aangesloten. Kunt u dat nog wat verduidelijken? Inspreker 3: Die calculaties worden na afsluiting hiervan gemaakt. Bij mijn weten, de doelstelling is, de afronding van de daadwerkelijke business case gaan wij doen. De doelstelling is om het met de batterijopslag, voor zover ik weet, te realiseren. Ook in verband met de netaansluiting die bij Stedin verkregen is. De voorzitter: Ik kijk nog even rond. Zijn er nog anderen die verhelderende vragen willen stellen? Nee? Dan dank ik u voor uw inspraak. We gaan ook dit punt straks behandelen. 3. Vaststelling verslag vorige vergadering De voorzitter: Even kijken. Dan gaan wij na dit onderdeel naar de vaststelling van het verslag van de vorige vergadering. Er zijn bij de griffie geen opmerkingen binnengekomen, dus ik stel voor dat wij het verslag ongewijzigd kunnen vaststellen. Ja. Ik zie geen opmerkingen, dan doen wij dat bij deze. 4. Vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen De voorzitter: Dan gaan wij naar de vaststelling van de agenda, inventarisatie van de rondvragen.

Ik wil de commissie, als ik even mijn zin af mag maken, mijnheer Van Berkel, de commissie voorstellen om de agenda iets aan te passen, om het punt 5.a na punt 6.b te behandelen, zodat we eerst 6.a behandelen, gezien de inspraak, en 6.b, in die volgorde en dan vervolgens 5.a. Ik weet niet of u dat, u wilde dat voorstellen, alsof ik gedachten kan lezen. Er zijn geen rondvragen binnengekomen, als het goed is, dus dat kunnen wij dan aan het einde van de vergadering ook vrij snel afronden. 6. Stukken ter advisering aan de raad 6.a Verzoek bindend adviesrecht aanvraag en gedeeltelijke ontheffing bindend adviesaanvragen Ruimte-voor-Ruimte woningen Groenzoom De voorzitter: Dan brengt dat ons naar het agendapunt 6.a. Dat is het verzoek bindend adviesrecht aanvraag en gedeeltelijke ontheffing bindend adviesaanvragen Ruimte-voorRuimte woningen Groenzoom. We hebben de inspraak gehoord. Ik ga voor de rest, er zijn drie beslispunten straks voor de raad. Wij gaan de eerste termijn openen. Wie mag ik als eerste het woord geven voor de eerste termijn? Niemand? Ah, kijk, de heer Hofman. Gaat uw gang. Eerste termijn De heer Hofman: Ja hoor, dan wil ik wel. Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, het plan wat hier voor ligt, dit was vroeger een collegebevoegdheid op basis van een overeenkomst die de realisatie van de Groenzoom mogelijk heeft gemaakt.

En wat we verder ook vinden van files op deze plek, een overeenkomst is wat ons betreft ook een overeenkomst. Daar

9/55

onderuit proberen te komen is wat ons betreft niet kies. We hebben onze benefits al gekregen, de hele mooie Groenzoom. Daar hebben we wat voor moeten laten, namelijk de Ruimte-voor-Ruimterechten. Wat ons betreft tornen we daar niet aan. Voorzitter, dit plan, de BOPA, behelst twee fasen. En wij geven hier akkoord op de eerste fase en die maakt de ontwikkeling mogelijk. Ik wil aan de wethouder vragen, we hebben een aantal vragen met name van de tweede inspreker gekregen. En dat gaat vooral over de uitwerking. Die uitwerking ligt, als ik het goed begrepen heb, straks in de tweede fase BOPA voor. En voor die tweede fase BOPA vraagt het college aan ons of wij willen afzien van behandeling daarvan in de raad. Ik zou graag aan het college, voordat ik die instemming wil geven, willen vragen om de genoemde bezwaren goed in de uitwerking mee te nemen. Als daar een toezegging van de wethouder op kan komen, dat daar goed op gestuurd wordt, dan is het wat mij betreft het raadsvoorstel akkoord. De voorzitter: Dank u wel. U heeft misschien opgemerkt dat we, het is natuurlijk even na de vakantie, vergeten waren de spreektijden aan te zetten. De griffier gaat opnieuw. Maar u was binnen uw tijd, hoor. Maar dat gaan we nu wel doen. Zoals gebruikelijk, de tijden die kent u. Wie mag ik nu het woord geven? Mijnheer Scheringa, gaat uw gang. De heer Scheringa: Dank u wel, voorzitter.

Dan heb ik weer pech met mijn spreektijd, maar ik zal het niet opmaken, hoor. Een BOPA. Als eerst heb ik, vroeg ik me trouwens iets af, want ik zat nog even dat commissiestuk terug te kijken waarin we besloten hebben wat BOPA-waardig is, zeg maar, in die zin. En er was ook sprake van evaluatie jaarlijks. Ik kan me vergissen, maar ik heb dat nog niet tegengekomen. Dus misschien dat de wethouder daar nog een keer op kan reflecteren of anders een brief sturen of dat mogelijk is geweest. En dan over dit stuk, wat mijn voorganger ook al aangaf, we hebben een prachtige Groenzoom gekregen. Daar hebben we Ruimte-voor-Ruimteregelingen voor gesloten. Want de provincie moet deels van de geïnvesteerde kosten terugkrijgen. Ik vroeg me wel alleen af, want dat is wel in, uit mijn hoofd, 2016 afgesproken. Ik denk ook met het prijspeil van 2016 in het achterhoofd. Dus waar we misschien in 2016 dachten van, we hebben villa's nodig om dit te realiseren, deze kosten terug, met het huidige prijspeil zijn misschien normale woningen, als ik ze zo mag noemen, voor mensen meer bereikbaar, ook voldoende. Dus in die zin zou ik willen, kunnen we dan, als we hier nou zeg maar dit allemaal weggeven, die BOPA’s. Het was een collegebevoegdheid, het blijft een collegebevoegdheid.

Behouden we dan nog invloed op wat daar gaat komen? Want ook in die vergadering is volgens mij ook door mijn collega Hofman toen gezegd, elke raadsbeslissing is geldig tot de volgende raadsbeslissing en dan kunnen we weer tegen stemmen. Dus ik vroeg me wel af wat de wethouder, of wat de mogelijkheden zijn en in hoeverre dat die regeling terugverdiend moet worden. En of dat ook per se met villa's moet of dat ook met normale woningen kan, zoals ook de inspreker mevrouw Rens-De Veld al aangaf. Ik laat even verder op het antwoord van de wethouder hierop afhangen van hoe wij hier verder in staan. Dat was mijn inspraak voor eerste termijn. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. U had een interruptie? Dan gaan we eerst naar de heer De Graaf. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. Ik hoor dat mijn collega onderscheid maakt tussen villa's en normale woningen. Ik heb wel behoefte aan iets meer duiding daarvan. De voorzitter: Mijnheer Scheringa.

10/55

De heer Scheringa: Een villa is vrijstaand, kost rond een miljoen. En een normale woning is bereikbaar, dus rond de Nationale Hypotheekgarantie. Dus bereikbaar voor meer mensen met niet per se dubbele master-salarissen. Eigenlijk hetzelfde wat we zien bij de, daar komt hij weer, Lies Frankenweg. Daar worden ook de villa’s neergezet en daar zouden ook normale mensen, hadden we ook meer biodiversiteit kunnen doen. Maar ik hoop dat dat uw vraag beantwoordt, mijnheer De Graaf. De voorzitter: Ik zie dat de heer De Graaf behoefte heeft, dus waarschijnlijk niet. Gaat uw gang. De heer De Graaf: Ik sla nog even aan op normale mensen. Ik ben daar ook ooit eens in dergelijke, ik heb me in dergelijke bewoordingen uitgelaten. Ik ben er ook op aangesproken in dit huis. Dus ik sla er wel op aan. Maar ik denk dat we de discussie maar op een ander moment moeten voeren anders zitten we hier middernacht nog. Ik laat het hier even bij. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar de heer Van Berkel. Gaat uw gang. De heer Van Berkel: Dank, voorzitter. Wij kunnen er vrij kort over zijn. Ik vond het een goede vraag van de ChristenUnie net en wij wachten even die toezegging af op de geuitte bezwaren vanuit de insprekers. Als die voldoende worden getackled, dan is het voor ons een hamerstuk. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Van Harn van het CDA. Gaat uw gang.

De heer Van Harn: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, wanneer je als raad ontheffing verleent met betrekking tot het bindend adviesrecht, dan wil je natuurlijk wel dat alles goed geregeld is daarna. Het recht ligt nu nog bij de raad en als we daarover positief zouden besluiten, verdwijnt het uit het zicht. In het voorliggende besluitenvoorstel zien we de Noordersingel ten noorden van 171 en Noordeinde 1. En dat betreft hier twee aanvragen met grote kavels. Ze variëren bij de Noordeinde tussen de 881 vierkante meter en 2082 vierkante meter. Dat zijn voor Lansingerlandse begrippen hele grote kavels. Daarom mijn vraag, ook in het licht van de inspreekster van vanavond, zijn of worden grote kavels in dit gebied de norm? Of bestaat er ook de mogelijkheid, en de voorganger van PvdA refereerde daar ook naar, bestaat er de mogelijkheid voor de inwoner van Lansingerland met een kleinere beurs, om ook op kleinere kavels kleinere woningen hier te bouwen? Want als dat niet gebeurt, dan dreigt dat wel een heel exclusief wijkje te worden. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken, want ik heb een interruptie van de heer Hofman. Gaat uw gang. De heer Hofman: Ik wil even verifiëren bij de heer Van Harn, de kavels zijn inderdaad groot, maar het is niet zo dat er één woning op één kavel komt. Is dat ook uw beleving van het stuk? De voorzitter: Mijnheer Van Harn.

11/55

De heer Van Harn: Hier is misschien dan een spraakverwarring, maar ik zag op Noordeinde 1, worden er vijf woningen gebouwd. En of dat dan één groot kavel is wat u bedoelt, of de kleinere kavels, maar in ieder geval, ik heb aangegeven dat de kavels voor die woningen van Noordeinde 1 variëren tussen de 881 vierkante meter en de 2082 vierkante meter. Volgens mij zijn dat grote kavels. Voorzitter, ik ga verder. De CDA-fractie vraagt zich in dat licht ook af of er een stedenbouwkundige bij dit plan is betrokken. En zo ja, bestaat er een visie en kunnen wij inzage krijgen in dat plan? En dan, als CDA begrijpen we dat hier een verzoek van efficiëntie ligt, niet elke keer weer terugkomen naar de raad. Maar zorgvuldigheid moet wel voorop blijven staan. Echter bij het woord participatie en verplichte participatie slaat ons de schrik om het lijf. Voortdurend leidt dat tot grote onvrede en verwarring bij onze inwoners. En dan staat er ook nog dat participatie moet van enige betekenis zijn. Dat zegt al genoeg hoeveel waarde daaraan gehecht wordt en wat we daaruit kunnen verwachten. Dat roept veel vragen op. Hierbij wil ik het voor de eerste termijn laten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even rond Wie? Mijnheer De Graaf. Gaat uw gang. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. Als raad dragen wij volgens mij onze linten een warm hart toe.

Dat is de reden dat we met elkaar hebben besloten in dit huis om het college niet alle vrijheid te geven, maar bindend adviesrecht noodzakelijk te maken voor ontwikkelingen in dit soort gebieden als de Noordersingel. Ik denk dat het goed is om als raad in elk geval te voorkomen dat we brokken maken in dat soort gebieden, waar we toch een bepaalde voorzichtigheid moeten gaan ontwikkelen. Maar dat we daar aan het ontwikkelen zijn en ontwikkelen blijven is denk ik wel een feit wat vaststaat en wat onvermijdelijk is. En zo kijken we ook naar dit dossier. De identiteit van die wijk, van die straat gaat nou eenmaal veranderen in de loop der tijd. We moeten wel een vinger aan de pols houden, maar dit soort ontwikkelingen zoals ze vandaag voorliggen, ook in principe een warm hart toedragen, maar wel onder voorwaarden. En als we naar die voorwaarden kijken, dan denken wij dat daar toch in belangrijke mate wel aan voldaan wordt. We doen recht aan de Ruimte-voor-Ruimte regeling. We hebben eerder gesproken ook dat we bij de ontwikkeling in het lint het belangrijk vinden dat bepaalde zichtlijnen en doorzichten vanaf de weg naar achtergelegen gebieden, dat die voldoende intact blijven. En wij denken als we naar de plannen kijken zoals die voorliggen, dat aan dat soort uitgangspunten voldaan wordt. Dus wij staan per saldo positief tegenover dit voorstel en zullen dat in principe steunen.

Nog even in afwachting misschien van de vragen die de ChristenUnie aan de wethouder gesteld heeft, maar wij verwachten daar geen wezenlijke wijziging van het standpunt door. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Diepeveen. Gaat uw gang. De heer Diepeveen: Dank u wel. Onze fractie staat in principe ook niet afwijzend tegenover dit voorstel. Wel willen we vasthouden aan wat we altijd gezegd hebben. We willen zuinig omgaan met de ruimte en de Groenzoom zoveel mogelijk behouden als waardevol landschap. Als ik even terug kan naar die kavel tegenover 171. Het is toch een soort van extra woning die daar nu gepland is. Dat is een uitzondering en we willen wel vragen in de toekomst of dit soort uitzonderingen ook bij deze ene uitzondering kunnen blijven en het geen precedent gaat scheppen. Dus kan het college toezeggen dat deze beperkte afwijking, zoals dat noemt, een uitzondering blijft en geen precedent gaat scheppen? Ook hebben we

12/55

gelezen dat er contact is geweest met anderen voor wie deze plannen gevolgen hebben, zo stond het er letterlijk. Er wordt echter niet aangegeven wie er betrokken zijn en hoe ze betrokken zijn. Misschien weet de wethouder dit wel en kan hij deze informatie met ons delen. Wat dat betreft, met ook de antwoorden die we nog verwachten van de ChristenUnie, staan we er niet afwijzend tegenover. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan wij naar mevrouw Boonstra. Gaat uw gang. Mevrouw Boonstra: Dank u wel, voorzitter. Ik kan mij grotendeels aansluiten bij hetgeen wat de heer Hofman heeft gezegd. Maar ik heb toch wel nog even een klein vraagje naar de wethouder toe. Dat betreft het punt participatie. Dat wordt genoemd op pagina 75 in de motivering van de BOPA Noordersingel. Er is één reactie ontvangen op het verslag. Deze ziet op het reeds aangehaalde punt van inschijning van verlichting. Dit punt is gehoord, maar de in- en uitrit wordt niet verlegd. Wel wordt er gezamenlijk gekeken naar een verdichting van de beplanting om inschijning te beperken. De vraag is, kunt u aangeven wat de hoofdreden is om de in/uitrit niet te verleggen? De voorzitter: Dit was uw bijdrage? Mevrouw Boonstra: Dat is voorlopig even mijn bijdrage. Dank u wel. De voorzitter: Dan ga ik even naar mevrouw Van Olst. Gaat uw gang. Mevrouw Van Olst: Dank u wel, voorzitter.

Met mijn bijdrage wil ik het vooral hebben over het vooraf instemmen met alle toekomstige kavels die in dit project zijn. En ik heb daar wel een beetje moeite mee, om dat dan nu zo goed te gaan keuren, omdat wij dan als raad wel de regie kwijt zijn. En zeker met het oog op de komende verkiezingen, dat hier weer nieuwe mensen zitten, lijkt me dit gewoon niet juist. Want dan nemen wij de mogelijkheid voor de volgende raad weg om met een ander inzicht te komen. En insprekers zoals mevrouw Rens kunnen dan niet meer ageren tegen voorstellen. En heel eerlijk, wij willen volgens mij allemaal starterswoningen en ook goedkopere woningen. Dus het lijkt mij gewoon, aansluitend bij mijn buurman onder andere, van hoe kunnen we dit eventueel wel doen, kunnen we hier nog een keer naar kijken? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Ruijtenberg. Gaat uw gang. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. We hebben wat GroenLinks betreft een beetje ambivalente gevoelens bij dit voorstel. Aan de ene kant kunnen we, wat de heer Hofman ook zei, wel instemmen met het voorstel, omdat we hebben nu eenmaal een afspraak gemaakt. Die afspraak moeten we ook nakomen en daar nu dan op een gegeven moment van zeggen, we doen het niet meer, dat is niet pas, dat is geen betrouwbaar bestuur, dus dat moeten we dan wel gewoon gaan doen.

Ik kan me ook aansluiten wat de heer Scheringa zei, als je gaat kijken naar het prijspeil van de woningen zoals ze toen waren en het prijspeil van nu, kunnen we daar in plaats van duurdere huizen, kunnen we daar gewoon geen huizen neerzetten die onder de hypotheek, de NHG garantie vallen? Dat lijkt me volgens mij goed mogelijk om dat daar te doen. Dat sluit ook aan bij het feit dat er dan bereikbare huizen zijn in plaats van weer dure, hele dure of extreem dure huizen daar neer te zetten. En tot slot, om nu aan de voorkant al te zeggen van, alle overige BOPA's in

13/55

de tweede fase, daar zeggen we van, dat hoeft niet, geven we daar al wat heffing voor, dat lijkt ons geen goed idee. We willen graag daar toch iets meer, wat ook mevrouw Van Olst zei, toch wat meer de handen aan het stuur hebben. En ook in de toekomst niet de gevolgen trekken van beslissingen die we nu gaan nemen, die we misschien niet hadden voorzien. Dank u wel. De voorzitter: Ik ga nog even naar de heer Hofman, want hij heeft een interruptie op u. Mijnheer Hofman. De heer Hofman: Het is een beetje een vraag waar ik zelf ook het antwoord niet zo heel goed op kan duiden. Misschien kunt u mij helpen. Maar als ik de Ruimte-voor-Ruimte rechten regels goed bekijk, volgens mij zit daar een indexatie in waardoor de prijspeil nu niet meer van 2016 is en de Ruimte-voor-Ruimte rechten dus mee gestegen zijn eigenlijk met die woningmarkt. Is dat ook uw beeld, Mijnheer Ruijtenberg? De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Ja. De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Hofman, die heeft waarschijnlijk nog een vervolgvraag. De heer Hofman: Blijft u dan bij uw statement over dat de huizen dan wel een tikje goedkoper kunnen omdat het prijspeil waarschijnlijk van 2016 is? De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg, gaat uw gang. De heer Ruijtenberg: Ja. De voorzitter: Daar zat niet echt een Spaans woord tussen. Volgens mij zijn alle fracties aan het woord geweest.

Dan kunnen we voor de eerste termijn naar de wethouder, de heer Fortuyn. Gaat uw gang. Beantwoording college De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter en dank u wel, commissieleden, voor uw inbreng. Mocht ik op sommige antwoorden geen antwoord hebben, zal ik verzoeken via de voorzitter om de heer Bodzinga die naast mij zit nadere duiding te geven. Want ik ben er wel op uit om u zo helder mogelijk te informeren. Ruimte-voor-Ruimte, Groenzoom. Leuke combinatie. Heel veel artikelen over de Groenzoomontwikkeling, biodiversiteit, verschillende ontwikkelingen in dat gebied. Samen met Pijnacker-Nootdorp heeft de provincie de uitkoop gedaan van het niet-renderende tuinbouwgebied 3n kijken we nu terug samen met Pijnacker-Nootdorp en Lansingerland naar een enorm mooie groene ontwikkeling, waar heel veel vogeltjes, ooievaars, Sam de Klepper heeft ook zijn huis gevonden. En er zijn allerlei andere elementen waar we enorm van genieten. Maar de gemeente heeft het wel te danken aan de provincie. Met name uit haar beleid van groenblauwe slingers, verbindingen en heeft de financiering gedaan voor die uitkoop van al die tuinders. Daar staat een verplichting tegenover. Dat zijn die Ruimte-voor-Ruimte rechten.

14/55

En die verplichting, daar zijn afgesproken het aantal kavels, het aantal woningen en de euro's. En ja, die worden geïndexeerd. Kortom, wij hebben wat in te lossen bij de provincie. Dat neemt niet weg dat wij als vergunningverlener onze verantwoordelijkheid moeten nemen. En dat doen we dus ook. Dan gaan we dus per project kijken wat er binnen de voorwaarden die wij met elkaar al in het verleden gesteld hebben, ook in de toekomst, ook binnen de BOPA. Die randvoorwaarden zijn niet veranderd. Dan hebben we het onder andere over zichtlijnen. We hebben het over kavelgroottes. Want die zijn ook afgesproken. Om in ieder geval de doorzicht naar het groene gebied, de openheid ook te waarborgen. Maar er zit ook een prijskaartje aan vast. Die hebben we te maken. En dan komen we dus eigenlijk op de antwoorden terecht, kunnen we de grond niet goedkoper maken? Ja, dat kan. Maar dat betekent dus, staatssteun, denk ik ongeveer. Ik denk dat we in een ongelooflijk moeilijk pakket gaan komen en ook ingewikkeld met de provincie. Ten aanzien van de insprekers, daar ga ik even op een paar dingen in. We hebben u gehoord. Participatieverslag, daar wordt ook even ‘…’(00:49:11) van gedaan door WIJ Lansingerland, door mevrouw Boonstra. Ik heb ook, wij hebben ook contact gehad met de NLO. Want dat is namelijk de ontwikkelaar. Wij ontwikkelen niet als gemeente. We geven alleen vergunningen af.

We zorgen dat de gronduitgifte er is, dat we de penningen binnenhalen, met de provincie afrekenen. Dat is ongeveer onze rol. Maar we hebben natuurlijk wel de voorwaarden waaraan ze moeten voldoen. En we hebben met de NLO contact gehad. En er is toegezegd in beide gevallen, met name over de oplossing van de lichtinschijning, dat er met elkaar het gesprek aangegaan wordt om in ieder geval te zorgen dat de harde opstelling ten aanzien van alleen de haag dat daar wel wat meer flexibiliteit in gaat plaatsvinden. En daar zullen wij als gemeente op toezien. Want welke vergunning is er nou verleend, dat is eigenlijk op het stedenbouwkundig ontwerp. En niet zozeer nog om het al definitief te maken. Ja, dat klopt. Dus we hebben nog de vinger aan de pols, we hebben nog de mogelijkheid om daarin te sturen. Dus in die zin, voor nummer 78, want we zijn hier anoniem uiteraard, gaan we die toezegging doen en ook gevraagd door de ChristenUnie. En dat geldt ook voor deel 2, maar het is gebruikelijk overigens, maar desondanks dat willen wij dat ook keihard opgenomen hebben, daar waar het gaat om de nulmeting voor aanvang en de nulmeting na oplevering, dat er geen schade aan uw huis staat, want uw huis staat niet op de heipalen. En ik kan me voorstellen dat u daar zorgen over hebt.

Dus dat heb ik even ten aanzien van de ChristenUnie, denk ik, en ook naar u toe geborgd en verschillende andere vragers. Er is door de heer Scheringa onder andere gevraagd over de BOPA-evaluatie. Dat is niet aan de orde hier. Dat zou ik graag willen parkeren bij mijn collega van de VRO, die er hier over gaat, mevrouw Cnossen. En ik denk ook niet dat dat nu aan de orde is, maar mogelijkerwijs dat het toch een antwoord geeft, alhoewel het hier niet mee te maken hebben. Dan hebben we de heer Harn. Uit het zicht, ik denk het een beetje uit, als we dit doen, raken dan, want het is een soort massa-besluit, kijk ik ook even naar VOOR Lansingerland. Wij hebben dit gedaan omdat wij aan allerlei voorwaarden zijn gebonden. Mocht er een wijzigingsbesluit zijn, dat we toch met zes of zeven of acht komen in plaats van drie op die kavel, zullen we sowieso terug moeten naar de raad. Wij hebben alleen met u meegedacht, als u elke keer dit soort stukken krijgt over kaveltjes, ik ben straks vertrokken, maar ik wens u veel succes in de toekomst om uw agenda voor de commissie Ruimte te laten laden. Het is gewoon een efficiëntieslag. Dus maak het niet groter dan het is, of de vrees, dan hebben wij geen invloed er meer op. U heeft er nog steeds invloed op, door als wij afwijken, dan moeten we sowieso naar de raad. Ik heb nog een heer naast me zitten, die constant ja zit te knikken.

Dat is wel handig trouwens. De kleine beurs hebben we het net over gehad. Is er een stedenbouwkundige betrokken? Ook een vraag van het

15/55

CDA, geloof ik. En mag u daar eventueel inzage hebben? Ja, er is een stedenbouwkundige, want dat hebben we hier al besloten, dat de stedenbouwkundige invullende dat die goedgekeurd is door ons. Maar uiteraard, u mag alles inzien. Niet altijd in het openbaar. Dus ik zou zeggen, u kent het telefoonnummer van het gemeentehuis. Als u wat wilt weten, dan bent u altijd van harte welkom. En sinds kort hebben wij ook een barista in de hal, waarbij uitstekende cappuccino geschonken wordt. Dus, het kost wel 1,25 overigens, maar u bent van harte welkom. En u niet alleen, maar alle inwoners van Nederland, in het Huis van de Samenleving. Dan hebben we het over participatie. Er zijn participatieverslagen gemaakt. En ja, weet u, maar goed, ik ga er ook niet meer doorheen. Er zijn participatieverslagen gemaakt. En niet elke antwoord past in hetgeen wat men verwacht. Maar er is wel geparticipeerd. En u weet dat in de omgevingsvisie, dat er in de nieuwe regelgeving, dat met name ontwikkelaars moeten participeren. Wij kunnen alleen maar toezien. Maar het is wel aan de markt om daar met elkaar uit te komen. Dan heb ik van de heer De Graaf, de identiteit verandert. Ja, het verandert, dat klopt. Dat kan je ook niet tegenhouden. Aan de andere kant, ik denk dat wij stedenbouwkundig, en dan kom ik ook bij de heer Harn terug, wij willen erop toezien dat het wel past in de landschappelijke kwaliteit.

En ik kan ook wel de inspreker een klein beetje volgen. Ik kan inderdaad wel een paar objecten noemen waarvan ik denk van, ik weet het niet. Het was in ieder geval voor mijn tijd, mevrouw. Of nummer 78, sorry. Dan heb ik het over, Leefbaar 3B had het over die kavel, van vijf naar zes. Dat is een uitzondering. Daar vragen we u hier nu ook toestemming voor, dat klopt. En ik heb net toegezegd, als het een wijziging is, komen we bij u terug. En dan hebben we de, ik denk ongeveer, over de regie kwijt, richting mevrouw van VOOR Lansingerland. De regie raak je niet echt kwijt. Mevrouw Van Olst, ik bedoel het serieus. Zo zitten wij niet in elkaar. Wij zitten daar niet op te wachten. We hebben al genoeg dossiers waar insprekers zijn. Dus wij proberen dat zo goed mogelijk wel te regelen met elkaar. En die wijzigingsbevoegdheden is niet aan de orde, maar is wel aan de raad, als het er echt op aankomt. En dan denk ik zo'n beetje dat ik uit mijn vragen ben. Maar mocht ik wat gemist hebben, of een technisch beeld, dan wil ik het graag, via de voorzitter, even bij de heer Bodzinga neerleggen, maar ik heb niet de indruk dat ik wat gemist heb. Maar anders hoor ik het in de tweede termijn. De voorzitter: Ik heb een interruptie in ieder geval van de heer Van Harn. Gaat uw gang. De heer Van Harn: Dank, voorzitter.

Volgens mij heb ik nog geen antwoord gehoord over de mogelijkheid van kleinere kavels. Ik heb aangegeven dat wat vandaag voor ligt dat het hele grote kavels zijn. De inspreekster sprak zelf ook over kleinere woningen. Maar wat voor ruimte ligt daar om kleinere woningen op kleinere kavels te realiseren? Dat is mijn vraag. De heer Fortuyn: Ik probeer het eerst, en anders geef ik het aan de heer Bodzinga, want ik kijk weer of hij meeknikt of niet. De kavelgroottes, aantal kavels, aantal woningen is afgesproken met de provincie. Waarvoor is dat gedaan? Dat aantal grote kavels betekent niet 80 procent bouwen. Er zit een veel mindere bebouwingsdichtheid in. En waarom is dat? Om juist die zichtlijnen naar het achterland te waarborgen. Dus die grote kavels kan je inderdaad dan verkavelen naar kleine kavels. Dan ga je het helemaal dichtbouwen, dan heb ik rijtjeswoningen, dan is het dicht. Dat is denk ik ongeveer de korte versie. Maar mocht ik het fout hebben, dan, ik wil u niet verkeerd voorlichten, wil ik graag via de voorzitter vragen om de heer Bodzinga hier wellicht nog een extra duiding aan te geven.

16/55

De voorzitter: Ja, dat wil ik graag toestaan. Mijnheer Bodzinga, gaat uw gang. Ambtelijke ondersteuning: Wat u vraagt is, de provincie heeft het programma voorgelegd van in totaal 52 woningen. Heeft aan ons opdracht gegeven, dit zijn de kavels die u in eigendom krijgt, samen ook met dat particuliere ook nog mee kunnen doen in de 52 woningen. Dus feitelijk hebben we precies op gekregen welke kavels we kunnen verdelen over de aantallen woningen. Op het moment dat we 52 woningen verdeeld hebben, dan stopt het. Dus het is belangrijk om aan te geven dat het programma en de grond die we hebben gekregen van de provincie, dat dat feitelijk de optelling is van aantallen woningen met een hele lage dichtheid. Want terecht, deze dichtheid is nog lager dan datgene wat we in andere woningbouwlocaties gewend zijn. Dat heeft puur te maken met datgene wat we ook als compensatie willen teruggeven. Dus 52 woningen verdeeld over x aantal kavels, gedeeld over het feit dat we naast een aantal kavels bebouwen, ook kavels niet bebouwen. En dat is ook belangrijk, dus ook in uw wijzigingsbevoegdheid ziet u dat we zowel laag de dichtheid bebouwen, als ook bij de openingen, niet gaan bebouwen, maar groene kavels gaan introduceren. Ook dat is een versterking van datgene wat we niet willen bebouwen, ten behoeve van de doorkijk en transparantie.

Dus wil ik een paar woningen realiseren, dan is eigenlijk onze grondexploitatie krijgt een andere invulling. De voorzitter: Ik ga even naar de heer Scheringa, die heeft een interruptie. De heer Scheringa: Dank u wel. Ik had een vraag. U zei, die kavels niet bebouwd worden voor doorkijk. Waren die oorspronkelijke plannen meegenomen met de provincie of heeft de gemeente die later bij besloten, natuurlijk met alle goede bedoelingen? De voorzitter: Ik ga naar de wethouder. Gaat uw gang. Ambtelijke ondersteuning: De provincie heeft aangegeven, in het kader van maak een aantal kavels niet bebouwd. Dat is ook afgesproken in het programma. En dat heet eigenlijk ruimte om de kern om doorlopen te stimuleren. Dus ook de provincie heeft aangegeven, contractueel hebben we het minimum van twee van dit soort kavels. En het staat ook in de wijzigingsbevoegdheden. Als u ziet in de wijzigingsbevoegdheden is rood voor woningbouw en is zwart om niet te bebouwen. Dus feitelijk heeft de provincie aangegeven, ga bij de kruisingen kavels niet bebouwen. En we hebben een combinatie gemaakt van daar waar ik voorzieningen ten aanzien van nutsvoorzieningen heb en niet kan bouwen, is dat ook een transparante doorkijk. Dus belangrijk is dat we het niet bebouwen gemaximaliseerd hebben en we voldoen aan de minimum eis van de provincie. De voorzitter: Ik ga toch nog even naar de heer Scheringa.

De heer Scheringa: Ik heb een beetje verwarring, want u zegt maximum en minimum in één zin. U zei dat het minimum was twee kavels waar je door kan kijken. Dat suggereert dat er dus ook, dat het ook vijf kunnen zijn bijvoorbeeld. De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Bodzinga waarschijnlijk. Ambtelijke ondersteuning: Terecht wat u aangeeft. Dus in de verordening, in het contract en datgene wat de provincie heeft aangegeven van, kijk naar de wijzigingsbevoegdheden,

17/55

kijk ook naar de locaties en dat heet ruimte rondom de stad, want zo heeft de verordening invulling gekregen vanuit de provincie. Dus feitelijk wat we nu in het overzicht van het kaartje gedaan hebben, we hebben eerst het minimum van twee ingevuld en vervolgens hebben we ook gezegd, bij alle kruisingen gaan we ook geen woningbouw realiseren, want dat bevordert juist die doorkijk. Dus feitelijk is het minimum qua programma van die twee kavels, we wilden sowieso zo weinig mogelijk woningen realiseren, want we hebben voldoende gronden gekregen, dus de doortelling in de aantallen woningen is dat we feitelijk altijd op die 52 woningen uitkomen en die lage dichtheid. De voorzitter: Goed, ik ga hier toch even nu dit punt afsluiten. Ik kijk nog even ter linkerzijde of mevrouw Cnossen nog iets, want de heer Fortuyn verwees even naar u. Gaat uw gang. Mevrouw Cnossen: Er werd gevraagd naar de evaluatie. Dat hebben we inderdaad afgesproken met elkaar, maar daar is het nog te kort voor bezig. We hebben nog weinig bindend adviesrecht hier aan u voorgelegd. Dus zover zijn we nog niet. De voorzitter: Helder. Hiermee zijn wij aan het einde van de eerste termijn voor de kant van het college. Dan gaan we naar de tweede termijn van de commissie. Wie mag ik het woord geven? Mijnheer Hofman, gaat uw gang.

Tweede termijn De heer Hofman: Voorzitter, ik heb ten opzichte van de eerste termijn niet heel veel aanvulling. Ik ben blij met de antwoorden van de wethouder. Ik heb in de termijn van de wethouder gehoord dat hij een fascinatie heeft voor ja-knikkers. Dus ik laat mijn hamerstuk van een ja-knikje vergezeld gaan. De voorzitter: Dat is een constatering die u heeft gedaan. Dan gaan we naar de heer Van Berkel. De heer Van Berkel: Dank, voorzitter. Dank ook voor de heldere beantwoording. Volgens mij kan de wethouder, als hij hierna nog ergens aan de slag moet, zoals beleidsambtenaar gaan werken, misschien bij onze gemeente. Met deze toezegging is het voor ons ook echt een hamerstuk. De voorzitter: Dan ga ik naar de heer Scheringa. De heer Scheringa: Dank u wel. De wethouder noemde staatssteun. Niemand heeft hier gezegd dat het gratis moet of met grote subsidie. Maar ik denk ook wel dat wij hier niet maximaal aan hoeven te verdienen. Dus als de kosten ruimschoots terugverdiend worden, dan zou de provincie ook tevreden zijn. En dan over de indexatie die in het plan staat, ik denk dat niemand in 2016 bedacht had welke prijsstijgingen er allemaal gingen komen. Dus in die zin om vast te houden aan een indexatie die echt buitensporig is dan geworden met de afgelopen prijsstijging, je kan er denk ik best van afwijken als je daar goede gronden voor hebt.

En ten slotte, ik hoor ook dat er 52 woningen moeten komen. Wat mij betreft zou je ook de grote kavels die de heer Van Harn noemt, dan zou je misschien in plaats van vijf grote huizen, dat duidelijker is, neer kunnen zetten. Maar je zou er misschien ook tien

18/55

kleinere huizen à la een arbeiderswoning neer kunnen zetten, waardoor je in plaats van twee kavels met twee keer vijf, een kavel met een keer tien en dan heb je een extra kavel voor de doorkijk. Dus in die zin denk ik, ik weet niet wat de mogelijkheden zijn. Ik proef wat ruimte, maar misschien vergis ik me daar in, dus dat hoor ik graag. Voor de rest over het stuk, deze twee genoemde projecten, dan gaat mijn fractie wel akkoord voor fase 1 en dan ook fase 2. Ik neem aan dat u nog terugkomt als er een afwijking is, dat zei u ook ergens. Maar dan, als recht gedaan wordt aan de vragen van de inspreker nummer 2, dan is dat prima. Die andere vijftig, daar gaan we nog even op kauwen, dus vooralsnog zijn we daar niet echt positief over. Eventueel kunnen we wel zeggen, als deze goed afgelopen is en dan komt er uiteindelijk nummer 9, of de volgende komt, dan zouden we het altijd nog weer in kunnen stellen voor de volgende 49, als dat naar tevredenheid is. Dus op dit moment hebben wij daar nog wat moeite mee. Dus dat is hoe wij er nu in zitten. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer De Graaf. Gaat uw gang. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. Ik sloot mijn eerste termijn af met een hele kleine disclaimer met betrekking tot onze instemming.

Maar de vragen zijn door de wethouder naar tevredenheid beantwoord, dus dit stuk kan volledig en onvoorwaardelijk op onze instemming rekenen. Dank u wel. De voorzitter: Onvoorwaardelijk zelfs, dat is fantastisch. Even kijken, dan ga ik naar de heer Van Harn. Gaat uw gang. De heer Van Harn: Dank, voorzitter. Dank ook aan de wethouder en de assistent voor de beantwoording. Mijn conclusie is duidelijk dat het alleen maar over grote kavels gaat. Veel ruimte, weinig woningen. Dus dan is het antwoord, er is geen ruimte voor kleinere kavels en kleinere woningen. Dat is gewoon de conclusie. En er wordt gezegd, dat is overeengekomen destijds met de provincie. Een kleine aanvullende vraag nog. Er werd over de introductie van houtwallen gesproken en dat gebeurt dan bij de gemeentelijke kavels. Mijn vraag is, kan dat ook opgelegd worden bij de particuliere kavels? Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de volgende, dat is mevrouw Boonstra. Gaat uw gang. Mevrouw Boonstra: Dank u wel, voorzitter. Ik wil de wethouder bedanken voor het duidelijke antwoord en de toezegging. En wat ons betreft is het ook een hamerstuk. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Van Olst. Mevrouw Van Olst: Dank u. Ik vind het eerlijk gezegd na de beantwoording nog niet duidelijker geworden.

En ik proef eigenlijk, net als de heer Scheringa, toch mogelijkheden als het gaat om kleinere woningen. En ik vind dat hier best nog een poging toe gewaagd kan worden. Zeker voor de kavels die nog moeten komen. Dus het geeft mij geen goed gevoel om nu met het hele gebied akkoord te gaan. Want waarom wordt het dan hier voorgelegd? We hebben er nu ook een discussie over en dat kan dus niet als we dat nu gaan goedkeuren. Als er dan weer grotere wijzigingen zijn die dan toch weer naar de raad moeten. Ik vind dat niet een goed uitgangspunt. Dank u.

19/55

De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Laat ik heel kort en krachtig zijn, wat GroenLinks betreft geen hamerstuk. Zoals ik net, en ook de heer Scheringa heeft aangegeven, wij kauwen heel erg op de aantallen, de soort woningen en ook inderdaad op het feit dat we nu even voor vijftig andere huizen en andere kavels ook maar gewoon het stuurwiel uit handen geven. Dus we gaan ons daar zeker op beraden en geen hamerstuk. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Diepeveen, is het een interruptie of uw termijn? Mijnheer Diepeveen. De heer Diepeveen: Wat ons betreft kan het ook als hamerstuk naar de raad, na de antwoorden en de toezeggingen. De voorzitter: Als ik de administratie goed op orde heb, dan zijn alle partijen aan bod geweest in de tweede termijn. Dan kunnen wij naar de wethouders. Mijnheer Fortuyn, gaat uw gang. Beantwoording college De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Weet je, eigenlijk ben ik een beetje teleurgesteld. En waarom? Kijk, ik weet gewoon, als ik hier even snel mijn knopen tel, dan hebben we gewoon een meerderheid. Dan gaat er gewoon gestemd worden en dan is het gebeurd. Wat hiervoor ligt, is een wijzigingsbevoegdheid over een kavel van vijf naar zes. Dat hebben we keurig netjes bij u voorgelegd.